SALVTIFERA NAVIS 
Naius 
ftultorum 
NARRA GONICH PROFECTIONIS NVN 
qua fatis laudata Nauis p Sebaffianum Grant.uery 
naculo uulgarigj fermone & rhythmo pro cuncto 
rum mortalium fatuitatis femitas effugere cupien 
tium dircctione/fpcculo/ comodoqa & falute:pro/ 
qj inertis ignaueq? ftulticis&perpetua infamia/exe/ 
cratione &confutatione/nupcr fabricata: At($ iam 
pridem Per lacobum Locher cognomento Philon 
tnufum:Sueuum:in latinum tradudla eloquium: & 
per Sebaftianu Brantjdenuo fcdulogg reuifa:fodici 
exorditur principio. Folio 
NARRAGONIA LATINE FACTA A IACOBO 
Lochcr PhilomufotSueuo. 
Eiufdem Epigramma adlcctorcm * 
Armina/fint quauis triuiali fculpta moneta/ 
c Plaude ramen teneris lector amice modis. 
Cultius eloquium nobis fupercflfc putabis? 
Si canimus tragico feripta canora pede. 
Sponte quidemtenui fatuos de prompfimus orfu 
uiris tranftra locata patet. 
Nauibus ergo uagis uentofqj aurafeg fauentes 
Et falubres portus:& loca tuta precor. 
Cogantur fatui tumido fubfidere ponto. 
Ne modojda tutam luppiter alme uiam. 
Si foret inter nos etas Saturniatpacis 
Sancta fidesjuite confpiduumcg decus: 
Non iam tot fatuos puppis cumulaffet inertes? 
Aequora qui fulcantjuelacj piaa trahunt. 
Hpigrama 
Epiftola lacobi Locher PhilomufitAd cruditiftimum ui 
tum Sebaftianum Branttlurifconfultum & paetam argutif 
fimum/prccepcorcm fuum dilcctilTimum, 
Epiftola! s 
ad.S.Branr. 
I fas clTet:prcceptor iuamdiflime:cxotid ac 
barbari fermoms quiddam tuis mudiflimis 
auribus inculcare. In prefenti prcludio rudis 
loquutor audaxeg fuuentus manibus tuis de/ 
dicaremjquod mihi labor ingenuus: fedem tarietg,- noctes 
ac frequens lucubratio peperexe. Sed quia te humanitatis fplendore confpicuum cenforem uideoiabfqj ruboris ma/ 
cula ad tc feribedum pueriles cxcitaiii manus, ncc enim es 
denumero eorum Criticorum:qui cum &ipfi nihil fapiac 
ingenii tamen afoeritudinem in alios ucrtuc.ncc modo ali 
us defignatus uultutalio uocis fonojalio quoqj incdTu: ncc 
iactantia obfolentiore. ncc fuperbia arrogantiorc: ncc ca/ 
pillationutimaliuoli folent: meam in te iuuenilem obfer/ 
«antiam manucapis. Memini dulciter me puerum/Ripen/ 
diis foelicis achadcmic fub tc prcccptore meruiffe. O dul/ 
ccs confabulationes quas Termone tuo fuauiRimo conditas 
publico in Auditorio tc profitente accepimus, auribus ing 
tenellis & adhuc propter pubertatis mollitudinem Rrepen 
tibus:falutares ac beniuolas folite tue facundie difciplinas 
exhibuilli.Quotiens enim in frequenti gpronabo ccrtami 
na poetarum grandiffbnamqj ueterum chelyn inflammas 
Rtf lepidocfc Tufurro cantilenas orphicas/ delphicafcg per/ 
mulliRi:quotiens obphebi tui dexteritatem laureamq? co/ 
ronabilenvme ad aganippidos uircta Tcaturientefqj GaRa 
liiriuulos concitaRtf Quemadmodum atticeiucunditatis 
' princeps DemoRhenes PlatomTcj noRri tenellus, auditor 
oratioe quam:gaIliRratus orator concitatiRimus/pro Oro 
pp habuit ad cloquetic Rudium comorus extitit. Ita tu cha 
rilTime prcceptor animum meu primitus ad feliciores fiu/ 
diorum feceffustatracg iucundiora/ tua affabilitate ac urba 
nitate induxiRi.Gratias igitur non quas uolumus fed quas 
noRri pectoris exiguitas oalet referre non dedignemur. 
Nam li gratiarum actioes in hoc epiRolio £ infufa cloque 
tiajprocj ifpiramic ia tibi pfoluere conarer. Hiloti 
DemoRhc/ 
nes. folio 
ci calami argutia: sgiprisccg papyri craffitudo/ noffris fu/ 
doribus uix fatis facerent. Noftrx itap- aditatis exercitae 
menta/ hilari fronte iucundifTimocg mentis examine truti 
nabis.Laudabis difcipuli tui audaciam: qui fuipreccptoris 
faluberrima rhythmata:latiali;quauis dura ac bulbutienti: 
linguactheutonicolinguagio uertit. Nec id pudoris loco 
habendum duco, cum 8t Francifci Petrarchac philofbphi 
Sedatae Meonii uatis fcctatorisceleberrimi: caufationes 
uulgaresjucrnaculaqs dictamina/Philippus Beroaldus Bo 
nonien/seque preceptor meus/ omnifq* uetuftatiscandidiC 
fimus inquifitoncui etiam iam dudu primas partes in onv 
ni dicendi genere Italia: felfinaq* uiritimtribuit: in latinu 
fermonem uerterc no efl dedignatus. Idem Boccatii intere 
pres c(Te uoluir.Maximi igitur fpectatilCmiqj honoris pre 
miiqj loco duximus:q> me Termonis tui uernacli: quo egre 
gic pollesiinterpretcm cfle uoluifti.Illud nempe inter pre 
dpua humanitatis genera locari folet:cuma preceptore di 
fcipulus ad honores egregios eleuatur. Tanti igitur tcfa/ 
cio:qri Ifocrates:Platoq3 Socrate/fanctilTimum fecere.Ncc 
cedo ea in re Theophrafto: qui Ariftotilcm peripatetico/ 
rum fundatorem maximum maximi fecit. Ecquid prifeos 
cito f cum fatis mea in te obferuabilisrpiaqj uenera 
tio/Ionge lateq? per fines Germanhe: eruditiflimafqj latrt 
fcholas/ me precone/intonuit. teftis cft mihi Hubcrtinus 
Clericus Creffentinas:marchionis Montifferrati & pede/ 
motani poeta flipedariusrapud quem Caffallse tua egregia 
lurtuteexpofuiinterrogabatemuirifkapprime doctus 
Petrarcha. 
P.Beroalv 
dus o 
Ifocrates. 
Theophra/ 
Ihis. 
Hubcrti/ 
IMIS. orator terfiflimustan etiam Germamc fines eloquentie ac 
argutioris mufe dogmata paffim feminarentfte aiebam a/ 
micum;qui fnio n*~ m apud noftrates faceres. Itaq? in uer 
ba fidet ior factus: te adhortari non defimm: ut in his no/ 
ftris lucubratiunculis fauorabiliores aiTenfus/curamcj pre 
fentem adhibeas.non enim dubito:quin craflis quidam au 
ribus/cordc obftmato: impexis fupciiiis/ fciffili palliaftro: 
futuliqj centuculo amictnmanus fanguinarias temere no/ 
bis impingant: horum glutinofarum faucium latratus; lac 
ualefcg ac tortuofas exclamatioes:ceIeufmaq3 nauticum; ca 
uilium exoticum: fellulariafcj cafligationcs te duce; te pre 
fide;te.quocg tutore facile fuperabimus. Eli etiam nobis a! 
tior cothumus:funt nobis fyrmata longiora;& dexter A/ 
polio cum iucuuda camenarum chorea/nodum edes ac no 
lira diuerforia deferuit. cafta fiquidem manu palladis ar/ 
tes:facram($ Mathefeos aram: thure uapido/ ffequentiqj 
libo uencramur. Igitur:dulci(Time fautor:uentis impcra:& 
nauiculisnollris ac phafelis faliibres auras precare. Vak. 
Datum Friburghcatfcbruams, Anno domini.xc.yii. Folio 
CARMEN EIVSDEM; AD SE.BRANT.SI MI/ 
hi nunc paean facros concederet arcus 
Verteret in nitidos & mea uerbapedes: 
, Et daret arguti cultiftima plectra leporis 
Ad te migraret non bene culta lyra. 
Nil rude:nil tepidumtuenerando nomine dignum 
E(Te tuo poteritttu quia dulce canis. 
Siue udis numeris facundos nectere fenfus; 
Seu lyricus chordis:optimus arte uales. 
Expertes numeris feu malis condere uoces; 
Audes magnifico cum cicerone loqui, 
lam modo plaudcftuis foelix Gcrmanianymphis 
Quas fontes Rheni Danubiiqj fouent. 
Non fumus auerfi a mufis & Apolline dextro; 
Tangere iam didicit Theutona terra lyram, 
Mufica noftrates/phoebo duce/uenit ad oras. 
Scimus & argutos uoce fonare modos. 
A regione procul noftra: permeftfidos unda 
Sacra fcatetmec nos Aona prata rigant: 
Grecia clara fuos potuit luftrare poetas; 
Hec quia uicino flumie pafta fuit. 
Ad latiofcg lares facilis penetrauit Apollo: 
Attulit 6c fecum plectra canora lyrae. 
Nos tamen/horrendis coelum produxit in otis/ 
In quibus ingenii cft non bene: cultus ager. 
Sarmatice loquimurjructamus uerba labello; 
CrafTiIoquas uoces patria noftra tulit. 
Sed poftq Titio facras euolucrc mufas 
Incepit: lepidos ateg docere modos; 
Manauit ftudiofa cohors; que pectine molli 
Carmen ad 
S.Brant. Ludit:& aftringit uerba foluta pede 
Vtile nam docto multis pallefcece ludo: 
Hoc nihil egregius maximus orbis habet. 
Virtus & ratio ftudiorum;premia laudum 
Partulit:& tituli ftemmata clara parat. 
Vatibus & dantur meriti fomenta laboris: 
Et retinet laudes diua thalia Tuas. 
Plaude fenex nolito uiridis quoq? plaude iuuenta 
Ductorhueftet hoc duce crefcit honor. 
Pandere fcit numeris diui facraria phoebi: 
Nil latet Aonis fontibus huncce uirum. 
Ofcula fepe damus teneris iucunda labellis 
Verfibus egregiis: dulcis amice: tuis. 
O utinam tecum poflem tractare loquelas 
AflTiduasmitidos & fodare pedes. 
Quicquid enim facris phoebi de fontibus hauris 
Candidulis numeris nectis & eloquio. 
In lyricis modulis blandiftima carmina dictas; 
Structilis:argutus:candidus/ atqa teres. 
Non degis minor cs:te choi facra :philetse 
Accipiunt comitem: te fodumgj uocant. 
Sed quia non opus eft clarum laudare poetam, 
lam facit emeritam pagina feripta fidem. 
SAPPHICHON EIV§DEM PHILOMVSI: EXCV 
fantis ingenii fui paruitatem. 
Graudibus poliunt numeris tonari 
Quos facit Pcean celebres poetas 
Quos diafpirant tenerse camena: 
Numine facro.: 
Excufatia 
auctoris. Folio 
Mentis hic craffc tenebris fugatis 
Rebus externis procul hinc abactis 
In polii tendunt fuperos meatus 
Pectore docto 
Flatibus facris agitantur ufqj 
Candidi uaces monimenta condunt 
In quibus fulgent animi furentis 
Delphica fenfa. 
Inclytus uates radios Eoi 
Solis inquirit refugafcg ftellas 
Mente 
Sydera coeli. 
Sepe uentorum rabiem Tonorum 
Verfibus pingit boreteq? flatus; 
Frigida & feptem numeris reuoluit 
Plauflra trionis. 
Candidus uates rutilo fub ortu 
Colligit uerfus quia magna querit 
Factajfcit caufas uarias latentis 
Reddere mundi 
Inclytus uates celebres camenas 
T urribus regum uenerandus affert; 
Refcg deferibit populi potentis: 
Carmine magno. 
Candidus uates lituo canoro 
Bellicos fortis cecinit labores. 
Et tuba Martem recitat fcroccm;& 
Prelia cantat. 
Inclytus uates trahit ad cothurnum; 
Mentis ardores niudumcg fyrma V 
Induitdapfus recolit potentumjSi 
Ardua fata. 
Foetibus tantis mihi non replcuit 
Sic finum phoebus rigido fub antro 
Incubat nofter labor: & minutos 
Concipit orfus. 
Igneis non fum facibus peruftus 
Quas faccr phoebi chorus/& diferta 
T urba mufarunvlepidis abunde 
Msntibusinfcrt. 
Ergo fupremam ueniam precamur 
Noftraqj riuo fterili camcna 
Fluxit:& facras uiolauic undas 
Carmine rauco 
Alter in cccis cumulet latebris 
Fabulas: triftes canat & labores 
Martiae pugne:referat ferocem 
Militiamqj. 
Me iuuet uerfus humili boatu 
Condere:8t mentem cythara minori 
Rite foIari:parkcr iocofa 
Sbluerencruo. 
Gratiamicredo dabitis tenellis 
Mufulis pigro genitis fub axe: 
SuiUcit noltro uguidem magilfro 
Ciede:placebiuit*. Folio 
EPIGRAMMA IN NARRAGONIAM IACOBI 
Lochcr philomufi.ad lectores. 
Nauem ftultorum iucundo fcomate promfit 
Brant .,s, celebris fama decufcj uiget. 
Quam Satyram uodtare queotnanrcandida pangit 
Munera uirtutum:conterit at® probrum. 
Effigere argiuns uix hoc potuiflet Homerus 
Qui lufit ueterum prelia magna ducum: 
Sydere fub faufto nafcentfa fata tulifh" 
Preceptor dukistingenuufq? comes: 
Quos tibi concdlit uernacula lingua lepores 
In latios uertam fimplicirate modos. 
Currite qui noftrum cupitis confcenderc nauem; 
Tranfit ad hjefperium iam bene picta fretum. 
Alter ad obliquos conuertit brachia remos. • 
Alter flultigerum candida uda gerat. 
Curritenam properat curfuxompulfa triremis; 
Et mare iam medium carbafanoftra tenent 
Ad Narragoniam 
Hi funt qui defccndunt mare in nauibus/ facientes opera 
tiones in aquis multis. Afcendunt ad celos: & defeen/ 
dut ufq? ad abyfTos;anima eorum in malis tabefcebat.Tur 
bati funt & moti funt ficut cbrius;:& omnis fapientia corii 
deuorata eft.Pfalmo.cW. 
AD IOHANNEM GERGMANVM DE OLPE IA/- 
cobiLocherdecatoftichon. - 
Tempore foelici currunt prefentia cur fu: 
In quibus Aonias euehis Olpc deas. 
Noflrates/daros folus facis effe poetas: 
Scripta palatino das quocg noftra loui. 
Ad Lecto 
res. 
Pfalmo.cyi 
Ad lo.Bra. 
dg Olpe. VI 
Te duce multifonus Brant/ claro nomine fulget. 
Edidit Stlongae pofteriratis opus. 
Gloria magna tuis manibus debetur; & ufeg 
Debet Thefpadium te celebrare chorus. J:j' 
Imprimis argutis dictata recentia fignis. 
Roma pares noftris non habet ipfa notas. Vale. 
AD IAGOBVM PHILOMVSVM SVBHVNDE 
profectionis Narragonice;e barbaria in latialc folum;ex 
hortatio Sebaftiani Brant. 
Nuper ego fhiltos uulgari carmine rcripfi: 
Eft fatis hic nofter notus ubicg labor. 
Narragonum quando nobis:fabricata carina cfl: 
Theutonico qualem ftruximus eloquio. 
Quam deinde ut uolui contexere/ forte latino 
Scomatc pro doctisrprincipiumcp dedi 
Occurrere mihi tam crebra negocia paflim; 
Que uerfu exorfum/ detinuere pedem. 
Quo fit/ut incepru tam dignum opus/ ipfe reliquit 
Et fregi calamum quem femel appofui. 
Atcg ita def itui mediis palynurus/ in undis 
Stultiferam nauem remiuagamcg ratem. 
In re pro inde tibi noftratpraeqj omnibus uni 
Tradimus omnimodas chare iacobe uiccsj 
Ocius attollas malos: relaxa: 
Antemnafqj fuo flamine uentus agat. 
Tuc$ gubernaculo fubeasjdauumq&retorquCns 
Fac fatuos quofuis per fua tranftra loees; 
Flecte uiam uelistremofj impellerrudentcs 
Exojtejquo curfn concita nanis eat. % 
■'Exhortatio 
S.JSrant. Folio 
fnrautos fuge fed fcopulosr pemtufq} latentes. 
Scvllanvatq? aduerfi monftra cauctcmali. 
Ancnora cum fit opus prora lactetur ab alta; 
Ne tibi collidant * itus & unda ratem. 
Vortice preapitem/ cauc fis/ nc te impetus ullus 
Siue procella uorax obruat.inde ua e. 
IN NARRACONICAM PROFECTIONEM CE/ 
leufma Sebafliani Brant. 
Hortor adefteuiri quos nunc uocat eurusjeumdum eft 
Stultorum in patriam/carbafa plena aolant. 
Tendite narragoniam propere ab littore funem 
Rumpite nec mora fit:uncta carina notat. 
Xlfcct obruimunnumerum fine fine uidetis 
Qui comitatur.eum non capit una ratis 
Nec reputate uiam/ maribus dumtaxat apertam; 
Quin & feminea: eft copia mixta uiris 
Peruigil exegit noctesmuhi crede:perhenncs 
Quinosxollegitjxompofuitqj rati. 
Et merito quis enim noftrum prefentia curati 
Preteritis ue doletifiue futura caueti 
Contemplator age hoc fpeculunuquicuqj cupifcis 
Scire hominum uitasnnteritufaj giaues. 
Nam qui fe/uitamqj fuam fpeculatur in ifto 
Codice:non dicet fe facile efle bonum. 
Quod fi quis/fapiens fibi/fe nufqputet eflfe 
Nos inter: cunctis fe fciat effe locis. 
Ipfe ego cunqa locum uolui mihi querere forfan? 
Inueni in quouis me fore fepe loco 
Vera loqui deceatnumpantur utilia ftultis; 
iliorum nec me iurgiauana mouent» 
S. Brant VII 
PROLOGVSIACOBILOCHER; PHILOM V 
fi; in Narragoniam incipit. 
Vm mecumdiu multumq* cogita(Tem:Iectores 
t fauentiffirnude rerum humanarum curfu con/ 
fufi(Timo:corr1f>eri me hercule: cx meditatione 
meauigilanti/g plurimos errorum gradus: oui 
bus humanum genus in precipitiumlabitur. Ad (ananoas 
igitur mortalium agritudines/pcrturbationelqjintolera/ 
bilesiplxriqjfapientesac litterati homines fructuofifTima 
dogmata fcnplere: que uulnera mentis lacerate Aefcula/ 
pio melius fanarent. Quippcapud Grecosprimitus inftiV 
tuta fuere gy mnafia in quibus falubris profitebatur medi 
cinajque perturbatis animis fomenta ac nutrimenta iucun 
dilTima conferebat.Ynde & Socrates ille maximus fophise 
cultor primus de moribus difputare cepit.cum enim in res 
bus naturalibustcertum bonorum ac fumme foelicitatis fi> 
nem ponere nequirettmentis fuae contemplationes fubli> 
mesjad moralium uirtutum ftudia contulit:& ratum inphi 
lofophia emicuit: ut ipfe e calo phifofbphiam euocafle di 
ceretur. Is em cum mortales ipfos procliuesac pronos ad 
uicia confpiceret: hoc remedio confufis moribus occurres 
re cogitans in publica Atheniefium paleftra:ea docuit pre 
ccpta:que fummiboni fontes limpidos recludunt. Poft fas 
tum uero Socratis: fucceilk diuinus ille Plato qut bonam 
ctatis fue partem in morali fophia confumpfit: necab rc: J 
quo nam itudio melius aut fanctius humano fuccurrerc po 
iniilet generiTcripCt falubemmas leges; cdificamt rem. 
'Socrates* 
*■ 
Plato* Folio 
Poetarum 
origo. 
publicam fpcciofilfimannconllituit humanam focietatem 
iucundilfimamdmpofuit frenum libidinuignauiam morta 
lium ad uirtutem excitauit.T empcflate tame philofopho/ 
tum etas poetarum fulgidiffima interuenit quae ob dicendi 
fingendicg jucunditatem: non mediocrem locum inter em 
ditos obtinebat. Quorum quidam heroicum carmen: quo 
res diuine humaneq? decantari Colent cultilfima feriptione 
celebrarunt.Quidam de agricultura:alii de planetis & cur 
fu fyderum motuq? polorum.nonnulli de amoris imperio: 
ut elegiaci: Pleriq? de regum ac principium miferabilica/ 
fu:ut Tragici: poemata elegantiCfmia copofuere. Reliqui 
Commediamiquam Grsci archearriuocanmtjcum magna 
dicendi libertate colueruut.Equorum numero Arillopna/ 
nes: Eupolis Atqj Gratinus/Laudatilfimi uates claruerunt 
cum enim uiderent iuuentutem Arhenienfium caetxreqi 
Grecie/omnibus libidinum generibus irretirhoccafionem 
notandi acceperunt: & plano quidem eloquio: quorumcun 
qjfcaderatorum hominum uicia ac peccata libere morde/ 
bant.Ex hac ueteri comedia noftri latini no inelegans feri/ 
prifandi genus formarunt:& primusLucylius quidem faty 
ram latinis dedit: in qua nomiatim fcadera Rhomanorum 
principium: ciuiumtg priuatorum canebat: Calibus multis: 
iucundaqs dicacitate totam perfricabat urbem. Non certe 
illae ratione ductusmt fandi lafciuiam & effrenatam quan/ 
dam procacitatem cxerceretrfed ut uirtutum lludia: dodlri 
nafq? falubres excitarct:& uicina e medio fugaret. Igitur 
Satyra tota iatinorum eft: ut inquit Fabius /libro decimo 
inftiturionum oratoriarum: pro Satyraquam nos habe/ 
Lucilius VIII 
tnus Grauarcheam prifcam Comediam tractarunt. Pod 
Lucilium eloquio ruaemmrbanitate tamen ciuica® morda 
citate non penitendum.auctorem;Horatius Venulmus fuc 
cedit qui fermone terfior atqj emundtior non paruam glo 
riam Satyra meruit. Perfius unicum libru reliquit: in quo 
nomen Tuum immortalitati cumendauit. Poliremus omni 
um princeps luuenalisrqui quod in fmgulis Satyricis ua/ 
tibus cnituitud totum fuo iucundiflimo dnlcidimo® poe/ 
mate coplexus ell.O mores: o teporamt quid nodrates fa/ 
pere non incipiunt:cur uates non colunt:cur poetarum in/ 
terpretes raplbdof® non uenerantur. An ignorant aut 
prodede uolunt:aut delectare poete: aut fimul & iucunda 
& ydonea dicere uite. Edocent enim qua: mala: que bona 
fint:quid uicia.quo uirtus:quo ferat error. Nam impios:fu 
perbos/Aiiaros/luxuriofos/lafciuos/dedicatos/iracodosy 
gulofos/edaces/inuidos/ueneficos/fidefragos/temerari/ 
os/audaccs/tcmulentos/indoctos 5i fatuos/poete lacerant 
Econtra uirtutis cadididimos imitatores laudibus magnis 
Extollunt: & cui® fuorum meritorum prxmia aferibunt. 
Cum ucro nodra tempedate tam pene innumeri fint fatui 
& dulti homines/qui neglecto uirtutis amore:ad tenebras 
ac huius mundi illecebras tendant; opere precium fuit :uc 
denuo uates aliquis eruditus & uafer refurgerettqui mani/ 
fedaria dulcorum delicta: uitaqj fpurcidima taxaret. Hac 
feribedi libertate:pceptor noder iucudidimus Sebadianus 
Brat luriu doctor: poeta® haud ignobilis; ad edem morta ; 
Horatius 
Perluis. 
luuenalis* 
&Bfaar* Folio 
lium falutem lingua uernacula cclebfauit Imitatus Daiv 
tem Florentinum atc$ Frandfcum Petrarcham heroicos 
uates,qui hetrufea fualinguatmirifica contexuere poema/ 
ta. Cum ucro Narragonia feu Nauis fatuorum; quam non 
inepte Saryt am appellare poffumus: omnibus gentibus p 
neceflaria fit; operae pretium dTe duxi: ut eam i carmc uer 
terem latinum;quo exteris quoqj nationibus: quibus nullu 
eft lingue noftrae commertimmprcddTet. Sunt enim Gal/ 
!i;funt Aufoniufunt iberi; funt Pannonii;funt deniqj Grc 
cuqui id genus dictamimsnoncaperata fronte lectitent. 
At uos lectores date ueniam lacobo PhiIomufo:fi quid ob 
ingenioli fui mediocritatem pcccauerit. Eft quippe fjfens 
liber: cuad falubrem fapientise dodrina: 
tum ad dementiae: ftultidae($uanitate expurgandam xdi/ 
tus.Intueatur ergo ueluti inTpc 
culo/conditionem uitamqjfuam nouilfe per fpexiffeqj h/ 
borattquo fodidustranfigerc ualcat aeuum. 
HEGATOST1CHON IN PROLYDIVMAV/ 
ctoris;& libelli Narragonici. 
Per cunctas refonant faufHfllma dogmata gentes; 
Orbecg nunc toto feripta facrata uigent. 
Biblia:quee ueterum congdTit myfticapatrum; 
lura: fouet facris pedora noftra cibis. 
Sunt plures fophite librijquibus optima morum 
V erfatur feriestcommoditafq? patet. 
Admiror tamen hoccuncri q? lumine uifo 
Doctrineun tenebris pectoraceca gerunt. 
Ex toto falubris mundo doctrina fugatur: 
Nocte igitur ceca fluctuat omnis homo. 
toludium. IX 
Pallas ad ethereas rurfus contemta catcruas 
Tranfiit:& fuperis feruit amica choris. 
Dexteritas fimplexmeri prudentiatceflit; 
fides:pietas;& probitatis/amor; 
Spernitur ad mores quicqmd perdudt honefloss 
Spernuntur legis & monumenta faerx. 
Idq* quod efl peius: tales quia nefeius error 
Voluit & immoto continet ufqj gradu: 
Per fora/per plateas/uicos/madidafqj tabernas: 
Paffim linitorum magna caterua falit. . 
Caupones jfcurrafqa leues;& pharma copolas; 
In precio magno turbidus orbis habet. 
Dotibus exploris animi;fectamur inertes 
Corporis iliecebrastdefidiamq? malam. 
Eli igitur numerus Ilultorum maximus;orbem 
Qui taminat totumiftulticiaq? fouet. 
Quidam etiam meros toto fe tempore flultos 
Cum uideant:fanos Ce tamen eilc putant. 
Nil fapiunt homines prxeordia cralta gerentes: 
Prudentes nimium fe tamen efTe putant 
Attamen ut flultos poflim cumulare prophanos 
Quemlibet ad meritum iure notare queam; 
Innumeras dalfcs fingam/longafgj triremes; 
Et naues celeresmelmolafqj rates: 
Si non fufficiunt:criflata petoritarrhxdas; 
EfTcda galIorum:iam fine fine limam 
Nccpotis una ratis Ilultorum pondera ferre 
Quos gerit innumeris uerfibus ifle liber. 
De numero tanto flultomm qui modo uiuunt: 
Accelerant pedibus ad mea uela citis. 
Nonaliter g fi uolitet per gramina florum 
T urba apium;dulces perilrepat atq? fauos: 
Quidam;ne curfu tardo mea carbafa linquat; Folio 
Nando (equi (tuitam cogitat ufcg ratem. 
Quilibet ad primum glifcit confcendcrc tranflrumj 
Etregimen nauli foius habere cupit. 
Curritur ad nauem;poftrcmus quifeg ueretur 
ElTe procul toto flumine uela micant. 
Narragonum hec daffis/titulo fic iure feretur; 
In qua (tuitorum quilibet ede cupit. 
In fpeculo ueluti fociem quis rite tuetur; 
Effigiem uultus confpicit atqj fui; 
Sic modo de no(lro:capiat manifefta libello : 
Signa:quibus uitam confpiciatqj fuam. 
Nemo caret uitiisjnemo eft fine crirnie uite; 
Ergo (tuitorum candida uela trahit. 
Nec poterit quifq caufa fapienter in omni 
Se grrere ;& nulla contaminare lue. 
Qui bene mortales fecum confiderat actus; 
Et trutinat mentis omnia factafue: 
Inueniet caufam:poteric cur (tuitus haberi; 5 
Vt modo fectetur remigis ufqa uiam. 
Quifquis enim (tuitum depicto itigmace dignum 
Se putat;& uiuit fimplicitatc rudi; 
Is poterit fapiens:tandem prudenfqj renafd; 
Et fieri diue Palladis inde comes: 
nunc prudensjcafus uult e(fe per omnes; 
Nil fapiens/femper noliger c(fe folet. < 
Hos Equidem atqa alios poterit (tudiofa caterua 
Perlegere;in propriis colligo quos titulis. 
Nobilis 8( clcrus;uenit huc cum pauperc/diues; 
Ciuibus urbanis carbafa plena fonant. 
Rufticus imberbis iuuenisjcuruatqj fenects 
Turba uenit;pueri:ftultiloquufqg parens; 
Indocti doctiqj fimul/ longo ordine cincti; 
Ad pictas properant/accelerantcjj rates. 
Horatius 
Seneca 
Pfalmo 
xlyiii. X 
Foemineuqs gcnusjturpis quod faeps uoluptas 
Incitati torquet non moderatus amor. 
Stulticolas inter noftros diuerterc glifcir; 
In fpcculo fcelera & pcrfpicere uf(£ fua. 
Attamen ut quifquis noftri dictaminis orfus 
P ’ve fciattfrontem prcebeat oro piam; 
Pangimus ad certam multorum hac (cripta falutem. 
Stigmate qua mordent duriter omne genus. 
Sed fi forte malus uolet hos conf undere rifus; 
Scriptorifcg uafros dilaniare iocos; 
Facundas capiat caufas;de codice primo; 
Theutonicis numeris qui bene cultus adeft. 
Et caufas itidem iuftas tibi deinde feremus: 
Cur multis profit fictio noflra uiris. 
Sic quoqj Sattyrid quondam fecere poeta. 
Mordentes populi dedecus atq? nefas; 
Hos fequimunquis ftudio/lmguacg minores: 
At cupimus mores nunc medicare malos. 
Eft animus tenere multum proddTe iuuenta: 
Vt fcelus explodat/ftultidacfc grauem. 
Parcite: ftultorum dum figna micantia fingo; 
Turritafq? rates ad freta nigra traho. 
Pardterfrueftris fignum de moribus addam; 
Stultigaris frontemTignifcemcb notis. 
Excnfatio 
(bilbentis. L Folio 
ARGVMENTVMIN NARRAGONIAM. 
D humani generis fodicicacem:documcntu/ 
faluberrimum;ftukorum claltis ad Narra/ 
goniam conftrucra fulget: quam quidem om 
nes confcendunt:qui de femita ueritatis: & 3 
perto fani intellectus calle uagantesnn uari/ 
as & umbrofas mentis tenebras: ac corporis illecebras cor 
ruunt.potuilTet prefens hic noifer libellus/ non inconcin 
ne fatyra nuncupari: fed auctorem nouiras tituli delectae 
uit.ficuti enim pnfci fatynci: uanis poema:ibus contextis 
(celera ac prauitates mortalium reprehendebat: ita noftra 
hec pagina.flatus & conditiones hominum ad oculos depi 
git;ut taquam in nitidiflimo rpcculo:quifquis mores & ui/ 
re fue lineamenta contueatur.Nolim tamen arbitretur fi/ 
dus laboris noftri lector: uerbum nos uerbo minimus red 
dere:ut Flaccus air:Sen(us enim dumtaxat notafqj uernacu 
culi carminis fimplici numero latinc traflulimus.Quapro 
prer & ueniam prefumpte noftre audanx ab omnibus 1c/ 
ctoribus nos confecuturos confidimus: fi prius ingenii no 
ftri mediocritatem;& teneros lanuginis annos confidera/’ 
uerint.poeticas nempe egrelTiones/ & fabulofam obfcuri/ 
tatem ftudiofe preteni.nudifqj & natiuis uerboru ftructtL/ 
ris:faciliq3 fententiarum iuncturatopus abfolui.Noftris ic/ 
circo lucubrationibus uotifqjjquifqu lector bene precari uC 
Iit:obfecramur. DE 1NVTILIBVS. 
Inter precipuos pars eft mihi reddita ftultos 
Pnma;rego docili faflaqj uela manu. 
En ego pollideo multos: quos raro libellos 
Perlego:tum lectos negligomec fapio. 
Primus in excelfa teneo q> naue rudentes 
Stukiuagofqa fequor comites per flumina uaflsu 
Non ratione uacat certa:fenfuqj latenti; 
Congeftis etenim flukus confido libellis 
a XI 
INVTILI 
tas Iibronj. 
fi'quis jy 
currere oes 
feriptores 
cupiat op / 
primetJ:tu Ii 
broru multi 
tudine:tudi 
ucrfa feribe 
tiu uarieta/ 
te; ut haud 
facile ueru 
poflit elice/ 
re. diftrahft 
cim libroiy 
mftitudo. & 
faciendi Ii/ 
bros plures 
noeft finis» 
Diodorus. 
Siculus.li.r. 
Hcclcfi. xii. 
Dabitur Ii/ 
ber nefeieti 
bus litteras. 
Efaxc. xxix. 
Spem quocg nec paruam collecta uolumina probent; 
Calleo nec uerbummec libri fentio mentem. 
At tamen in magno per me feruantur honore: 
Pulueris & cariem plumatis tergo flabellis. 
Aft ubi doctrinc certamen uol«itur;ing Folio 
Ptolomc / 
us philadel 
phus. cuius 
meminit.Io 
fephus lib. 
xii. 
Qui parum 
findet paru 
proficit gl. 
in.l.unicui/ 
E.C.de px. 
cr.fcri. 
Aedibus in noflris librorum culta fupellc* 
Eminet:5< chartis uiuo contentus opertis; 
Quas uideo ignoransauuat & me copia fok. 
Couftiruic quondam diucs Ptolomcusjhabcrct 
Vt libros toto quaefitos undiqj mundo. 
Quos grandes rerum thefauros dTe putabat: 
Non tamen archante legis documenta tenebat* 
Quis fine non poterat uitac difponcrc curfum. 
En pariter teneo numerofa uolumina/tardus 
Pauca lcgo;uiridi contentus tegmine libri. 
Cur ueliem tludio ienfus turbare frequenti? 
Aut tam follicitis animum confundere rebus? 
Qui fhidet/ailiduo fit ftultus et amens. 
Seu ftudea: fen non: dominus tamen elVe uocabo* 
Et polium ftudio fociu difoonerc noftro; 
Qui pro me fapiatidoctauj examinet artes. 
At fi cum doctis uerfonconcxdere malo 
Omnfame cogar fors uerba latina profari. 
Theutonicos inter balbos fum maximus auctor* : 
Cum quibus mcattum fperguntur uerba latina. 
O uos doctoresjqui grandia nomia fertis; 
Refpicite antiquos patresuurifij peritos. 
Non in candidulis penfebant dogmata libris; 
Arte fed ingenua fitibundum pectus alebant. 
Auriculis auni tegitur fed magna caterua; 
DE BONIS CONSVLTORIBVS, 
Ciuilis quicunqj gerit confulta fenatus; 
lulhciamqj uidens/fenfa aliena probat; 
grani miferos errore potenter;; 
Ille agirrinq? fcobrem trudit ubiqj fuem. 
Complures properant ciuilem intrare fenatum* 
Vt populi ignauiuanos fectantur honores; 
Quoslegcs/tas/iura latent humanaqjrecta 
Coiofiliaun tenebris 5i caso tramite pergunt» 
Prouerb.y. 
If. de origi. 
iur l.ii. poli 
originem, 
Perfms. 
Protierb.y. XII 
ivpicis 
officium. 
Cum* omni 
follicitudic 
ac uiuacira/ 
te ueritatis: 
indagada c 
caufa. ludi/ 
cares enim 
oportet cu/ 
aa rimari, 
pre ocul'ha 
betes foluni 
deu;a quo fi 
cut iuaica / 
bunt iudica 
biit;&remc 
tient' in qua 
mefura fue 
rint menfi. 
ludices ueri 
tatc& legti 
& iufticie uc 
fequl 
debet. 
xlv.dilh oiS 
qui iudicat. 
EcclcCia.it. 
ii. q.vii. Cis 
fcut.xxx.q.y 
iudicatem. 
iSaluftius.f, 
iifF.dori.iu. 
Roma feues habuit confultorefqj peritos 
Qui fas atqb nefas iuftc penfare (olebant. 
Poffidec infignis iam ciuica regna fenatus; 
Confiliumcu regitrqui nefeit foluerc nodum 
Hic ia confuiQ magno a prjetore rogatas; Folio 
ludicandue 
legibus no 
Exemplis .1, 
nemo.G.dc 
fcn.&inter. 
xi.q.iii. 
Si fi ad tps. 
Non noua de craftb dictamini pectoi*£ profert; 
Aft alios fequitunne fit contemptus ab illis; 
A quorum arbitrio dependet publicus ufus. ; 
Heu grauis indocti furgit iaaura {enatus. 
Non fatis eft alios fectaricr orfus 
T u proferre nouos debes; & uoluere mente 
Legis caput; ne quis te iudice fluito 
Damnatus:fupcris diuis tua crimina ploret. 
Forte putas fummum nufq curare tonantem 
Res hominumtciirfufqj uagos: meurefqs prophanas; 
C$ede mihi/iuris normam fi nofcerc uelles: 
lufticiaxg modum;quo/re fapienter in omni 
Confilium monflrare tuum:mentemqj ualercs; 
Antea confideres doctos/ iurifqj peritos: 
g tua de grauibus fieret fententia rebus. 
Qua trutinas alios menfuraJaut lance rependis; 
Aeacus hac eadem ftigiis torquebit in undis. 
Eft deus omnipotens qui nos poft fatajfupremo 
ludicio cenfetnuftaquocg lege citabit. 
Inueniet quifquis; populos quos iurc mifellos 
Torferit: & faai poft mortem pramia fumet. 
Inter mortales qui non obferuat honeftum; 
lufticiasqj uiam uiuus;poft fata Teucrum 
Quteftorem inuenietmec tunc fapientia mundi; 
Nec uires animi cenfuramauerrcre poftimt. 
DH A VARICI A & PRODIGALITATE. 
Pertinet ad proram nauis; cui fumma uoluptas 
Eft in diuitiistterrigenifig bonis; 
Gaudia magna putat nummos feruare dolofos; 
Nec fruitur partis;ftultus ubiqjifuis. 
Qui legit immenfiim nummorum podus& auri; 
Raraqj dc partis captat folatia rebus; 
Stultus ad gaudia fera nepotum 
Congerit hos fumptus;cerxacg uorace recondit; 
: Virgilius. 
Saluftius.p 
ufg incipias 
confulto. 
de pe. & re. 
c.cuex eo. 
C.de iudi.I. 
rem non no 
nam. 
de re iudic. 
cumeterni. 
lib.yi. 
Sa^v. XIII 
AVARI 
TIA. 
Mensauari 
fcmel lucu/ 
lis cupidira/ 
tis aftricta: 
fetnpauru/ 
fempargen 
tu uider.gra 
tius ituetur 
auru q fole 
Sed nec fa/ 
cietas unq 
neqj finis ad 
erit cupidi/ 
tati. 
xlvii.dift. fi 
cut. 
PCalmo. xl/ 
vii* 
Ad flygtos penetrat fedeum defunctus auernos; 
Et uada coceti tenebrofi pallida luftrat: 
Nil Cibi diuirioeprofunt; nil fortis auarse 
Congeriesjfitiens Acherontis flumina guftet* 
StiiUioi dl rimoio makmnjniihi cxcditjauaro 
Hcclefia .y. 
Pfalmo.xl Folio 
C. de cura. 
furio.I.i. 
Prodigustacceptis qui nefdt limma rebus 
Ponere;fcd ixiciis cenfus largitur iniquis. 
Et male quefiris opibus:Iudibm uendit. 
Eft qui follicitis flukus compilat amicis 
Diuirias:animc nec uult curare falutem: 
Sed uigilarc metu trepido noctefqj 
Cogitunut pofita fit magnum pondus in arca. 
Heu fruftra diucs;inFcrna nocte fepultus. 
Non tibi delitias preftabit copia rerum; 
Heredefq3 tui nullo te munere uellent 
Soluerediuentis fugeres ut tartara ditis. 
Tjhtalus alter cris;glauco qui poftus aceruo. 
Vndarumtincer eas fitibundo gutture flagres. 
Largiri debes pro diui nomine chnfti 
Pauperibusrcoeli capies fic regna fereni. 
Optauit nemo fapiens/q? in orbe potenter 
i Regnaretdiuefqj foret:fed dulce Minerux ut 
Dogma fequi pollet: fecura ut uiuerct aura; 
. Excellit fapiens cuncti fpectacula mundi. 
, Auri facra fames Gradum anticipare coegit 
Fatajqj is cupidus parthorum uala fkiret. 
Thebanus fophiam cum uellet difeere Crates: 
In mare proiecit nummos pondus & auri. 
> Qui uigilant igitur tcrrenisrebus;auernis 
t Comcndant animas uacuis: diriqg parentant. 
i DE NOVIS RITIBVS. 
Quifquis amat ritus proferre & fingere inanes; 
Infhtuens populos fienouitate rudes? 
Is mala dat cupida: ludibria multa iuuentx: 
Et ftultum manibus ftultior ipfe trahit. 
Tempore que fuerant ignominiofa uetuflo;': 
Atqa fcclefta nimis;iam noftra xtate probantur 
A multis: ritufqj noui feruantur honore. 
Laudis erat quondam barbatos cflfe parctes: 
Vede aiam 
Lucro.Pcr/ 
fius. # • 
luuenalis. 
Luce, xvi. 
lob.xxrh • 
Tacalus. 
Thob.iiii. 
Danie.iiii. 
Luce.xi. 
Tullius in 
para. 
Craffus.i.q 
i.c. 
crafliis. 
crates the ?( 
banus. xii.q 
ii crlorta ■/t.vtro/ 
RVMeffe/ 
minatio. 
Raftt And 
dimidia par 
te barbe eo 
ru: & prefei 
dic ueftes eo 
rum medias 
uft£ ad na> 
tes. Erae auC 
uiri turpiter 
cofufi ualdc 
Ve mu do a 
fcandalo. 
Vos cterif 
iuuencs/anl 
mos geritis 
muliebres, 
llla<£ uirgo 
uiri. 
Ennius & 
Tullius m 
officiis. 
Arqj fupcrcilium mento geffare pudico'.: 
Socratis exemplo barbam nutrire (olebant 
Cultores fop hirquorum fapietia mundum: 
Defcruitjcelfas louis et coniccndit ad arces,: 
Sed nunc irrepto morum corrupta libido; 
Marh.xviiE 
«• .X* 
Socrates, Folio 
Nouitati 
bus idulge/ ' 
dunoeft.xi. 
dif.c.fi.dco 1 
fue. cum co 
fuetudis iu • 
uenalis. 
Manauitgj nefas:& nite fubdolus ufus. 
Ecce pudet multos barbam nutrire Teneram 
Sed ucllunt toto excretos'de corpore pilosr 
Vt Teruare cutem mollem: corpufq? fupinu 
Poffinr:& ftultum cafus ductare per omnes. 
Crinibus in nodum contortis more fycambri/. 
Aetiopumqj micant:crifpantes ferre capillos 
Fas reputant;nudos fucati & pectoris artus 
Pandere: ut ingenuas polTint captare puella 
Colla premunt quidam fertis/& torquibus aureis; 
Et digytos onerant gemmis;aurocj3 rotundo. 
0 mores hominumjeorrupta o tempora/ di atra£ • 
Nemo nefas cenfet ueftes geftare plicatas: 
Atqj habitus curtos nimium: tmctofqa colore: 
Vnde palam apparent genitalia membra: pudore 
Depofiro:& nullo conduntur tegmine clunes. 
Quid tunicas memorem quid pallia narrem; 
Fimbria que croceo ueftit circundata lymboi' 
Quid ue pedum referam ueftitus ufqs probrofos£ 
Moribus aflyrios fequimur: Thurcofqj prophanos; 
Et recutitorum peiores rinbus:e heu 
Talia cur pateris pugnax Gcrmaniarpellc 
Pelle inq ritus media de gente pudendos. 
Ne uc tuam perdas famam:deus ultor acerbus 
Hos premet:e quorum nafcuntur crimina uira. 
DE ANTIQuIS FAT VIS. 
Ad patulum quis languens declino fepulchrum: 
Triuerit 8i metam iam mea uita datam. 
Non tamen antiquos fatuorum defero mores. 
1 Smltidkqj uias inueteratus amo. 
• Inueterata mee dementia craffa fencctc: 
L Non folitos linquit mores:uitam ue priorem; 
1 Sum puer:et centum tranfacti temporis annos 
Conumerare qucojncc enim fapientior ufq 
Spmcabri. 
Aethiopes. 
deui. ' 
& hono.de.' 
ca.pe.Tulli 
us xx.q.i. 
c.ulti. 
li.i.C. de 
ueftiolob & 
aur.li.xi. 
xxxi. 
dif.fi q.&.x 
xv.dif. fiqs 
uirorum. _ 
Germania 
Seneca in 
hercule oe/ 
theo. 
DE ANTI 
quis fatuis. 
Inuetcratc 
dieru malo 
ru nuc uene 
rut peccata 
tua q opaba 
lis prius. XV 
A femori 
bus egreffa 
e hqtas.Pu/ 
er cetu ano/ 
ru morietf. 
& petor cc/ 
tu ma 
ledictus erit 
Stulticia e q 
me no finit 
ede Cenem. 
E(Te uelirmpueris dulcorum figna minidro. 
Stulticiaeqj meae regimen praefcribo malignum; 
Et mala uiuendi/mihi tedamenta relinquo: 
Exempla mali fum/duxeg & pedimus auctor. 
Q uod puer edidici; facto monftratur inerti; 
Hfaic. Ixv. 
c. ex (ludiis 
&.c. cu in iu 
uentute. Folio 
De prefum 
ptionibus. 
Stultus ego femper; tamen hanc lauckrier arte 
Percupio;infanam & fceleris protendere famam; 
Et ufcii. n monflrare meunumorcfqj pudendos 
Audeo;de celebri tanq certetur honore; 
Nunc refero per me deceptas undiqj gentes; 
Me duce nunc iacto tot femina fparfa malorum: 
Immemor hunc prauum uite conuertere curfum. 
Quin doleo;g? non confueto tramite femper 
Ire queo;& fluitas penitus confummere uefles. 
Sed quia non ualeo curfum complere uetuflum; 
Hxc nato difeenda meo;teneroqj nepr d; 
Proponam; uias ad crimina largas. 
Hic alacer/ fatui patris; uefligia tentet; 
Et difeet prodire gradu genitoris iniquo; 
Gaudet 8i ipfe parensmatus q> crimine maior: 
Progreffum fceleris fuperatinumerumqs malorum; 
Spemq? gerit pulchram de nato;quom fua geflaC 
Signatqiubus uite male fanos triuerit annos. 
Moribus in prauis uerfabitur illius etas. 
Stulticiseqa uias nunq poflponet inertes: 
Ergo reget pictae flultorum carbafa nauis: 
Proh pudor;effoeta quid nunc cupis effe fenecta? 
Semper & in tenebris prsefentia uota morari? 
Inueceratus enim fatuus bene uiuere nefeit; 
Nefcit di ex animo foedos depellere mores. 
DE DOCTRINA FILIORVM. 
Indulget quicunqj fuis ad crimina natis; 
Sedulus emendat nec puerile nefas: 
Sentiet is tandem damnum/ferofej dolores; 
Afcendetg? noue fplendida tranura raris. 
Stultus erit fempcr/mifer/& ctecatus ocellis: 
Quem non cura trahit natorum;quec£ modefU 
Vita fugit,tsneros animos ut moribus ornet: 
de confe.di. 
y .c. ulti. in 
glo. 
Danielis, 
xiiii. XVI 
DE ERW 
dicione ipue 
rorum. 
Qui parcit 
airgc odit fi 
lium fuii: q 
at diligit ii/ 
lu ml Linter 
erudit. Noli 
fubtrahere 
a puero di/ 
fciplma. Si 
em pcuflfe/ 
riseu uirga 
non mone£ 
Tuuirga g 
cutis eu: & 
anima eius 
ab iferno li 
berabis.i 
Temperet aut opera nafcentia fata frequenti. 
Non errare uetanfcelerum nec limina claudit; 
Viuendi ue modum natis proponere curat. 
Non bene confulitur lafciuejcredcnuuentc; 
Si fine morigero paltim ductore uagatur» Folio 
Sicut oues curCum linquunt pallore remoto. 
uagas nimium concclTa uoluptas 
Sic tua per fceicris torturam pignora currunt. 
Stulte parensjnatos cur cxcufare laboras? 
q> teneri nequeant recti confeendere callem; 
Et fentire nefas:aut ueri nofcere currum? 
Non astas mollismon frontis barba tenellae 
Te cxcufare poteft: teneris fapmitia crefcit 
Cordibus:& fande difponit femina nitar: 
Quin melius retinent pueri documenta tenelli. 
Nam cecinit quodam Romae Venufmus alimus 
Quo femel ell imbuta recens feruabit odorem 
Telia diuucmanentqs rudis primordia uafis. 
Flexilis eft iuncusjfafices flectuntur amarae: 
Robora dura minus: quid enim nunc prima moraris 
Tempora frugiferis citius depafcere rebus? 
Quid moderata nocet pueris correctio blandis? 
Nam ferulae; morum praebent alimenta bonorum; 
Expelluntqs malos incocti pectoris aeftus. 
Ob culpas aliquando graues luxere parentes 
Crimina natorum.& uitam ingemuere nocentem. 
Adfit in exemplum Priami fortuna potentis; 
Iliacas qui perdit opesjcum nauibus altis 
Filius Argolicas properat lafciuus ad oras. 
Adfit in exemplum Tarquini fama fuperbi: 
ts Ob fcelus infandum natuluxumcg pudendum; 
Quo bona fluprate mentis Lucretia luxit: 
Expulfus regno;latiis erxauit in oris. 
Tranftulit innumeros ad nos Catelina nepotes; 
Filiusaflequitur patrem uitiifcg uiciflim 
Indulget;morefq? bibit ratione carentes. 
Heu melius pueris nunc cofulerctur:inertes 
Ductores fugcrentjfi iam ftultofj magiftros; 
Horatius 
Priamus. 
Tarquiniu: 
fupbus. 
Lucretia. 
Catelina. xvn 
Prudentefq? bonae laudis fequerentur alumnos. 
Peleus emonio quondam rex clarus in orbe: 
Curam magnanimi phoenici iudulfit Achillis;! 
Traderet ut fanctos tenero pro tempore mores. 
Rex quoqj pellaeus magna cum laude Philippus: 
Per loca Graiorum quaerebat cuncta magiftrum; 
Poflfct Alexandrum qui dogmata cultadocere; 
Doctus Arifloteles tandem comperrus:adibat 
Magnanimi curam regisjpectufqj fouebat 
Artibus ingenuisjdabat & praeconia linguae. 
Doctus Arifloteles primum documenta Platonis 
Candida guftaratjfophiaxg exceperat artes; 
Antea g teneros Audio pafcebat alumnos. 
Tempore fcd noflro dementes cura parentes 
Nulla trahitmatos uideant ut rite peritos: 
Conducantqj grauem digna mercede magiftrum. 
Ergo nunc fatuus procedit de patre fluito;; 
Qui uitiis largitur opes: ftudioqj decoro 
Pardt:& ingenii uirtutes negligit omnes. 
Thebani Cratis trillis querimonia fertur: 
Si mihi;dicebat pafTim clamare liceret: 
Vos ornes fatuos uellem appellare probrofos: 
Quos agitat nimio funefla pecunia ludo. 
Diuitias legitis natis:.&:dogmate nullo 
Pectora lactatismec dexteritate fouetis: 
Tandem pasnitet &:fceleris permiffio mordens 
Grandxuu patrem: fero atmedidnaipetetuq 
Natorum quidam fcelcratis undicg rebus 
Se fodant jfummicg patris diuina laccflfunt 
Numina: nonnulli uiram fine fine prophanam! 
Sectantunuitiumqj-petunt noctcfqj die f(j: 
Atqj relicta malo Fundunt patrimonia ludo. 
Quidam delitiis lafciui corporis tardent: 
Et luxu flores confutuunt temporis omnes. 
quidifcipu/ 
ios didio 
reddut flui/ 
tiores q ac/ 
ceperant. 
Tuhpeleus 
de quo Ho. 
Philippus. 
Alexader A 
rifto. Plato, 
prouerbi.x. 
crates the> 
bamis* 
prouer.xix. 
Hccle.xxii., 
Dcutero. 
xxf. Folio 
Ille bibit cuathos firiens;plenamgj lagamam, 
Euacuatmulloqj modo difcrimina ponit. 
Sed pueri qui non teneris lactantur ab annis 
Artibus ingenuistftudiis nec rite fouentur; 
Ad uitium faciles funt;& delicta parati. 
Nil melius gracilem poterit nutrire iuuentam 
Et morum pradlare uiamtuitamq? modeftam 
Quam falabris docti Equidem dodrina magiftri; 
Principiu/medium/finem quoqgpradbet honoris, 
Vtilis ad teneros (pectat correctio natos. 
Nobilitasrcs magna {atisidecorarepufillos.: 
Qux folet;at proprio non eft quarfita labore. 
Profuerit quid enim maiorum flemina? quid autem 
Nobilitate tumes?quam non uirtutc decora; 
Moribus aut cultis meruifti o (luite mifellc i 
Sape malos catulos pariunt animalia blanda; 
Sape malipueri cado nafcuntur ab aluo. 
Sed pater in culpa eft: qui non uult dTe feucrus 
Dogma® nec gnatis uiuendi fuggerit aptum. 
DE LATOR1BVS & LITIGIOR VM promotoribus. 
Qui duplici lingua litefq? & iurgia uendif; 
Et de latoribus fungitur officio; 
Inter contiguosponen s fua crura molares 
In precium fceleris fentiet exitium. 
Gaudia fumma putat quidam mifcere (miftris; 
Litibus;atq£homines ad iurgia uana'mouere. 
Gaudet & interdum rixis turbareimoieftis 
Pectora; ficigitur male (ani eft criminis auctor; 
Ore tenet uirusdingua mendatia fingit; J 
Atqj dolos uerfat:quibus impugnare nocenter 
Cocordes animos di pectora dulcia poftic., j 
Sape ferit grauiter/pherarro uerbera linguae 
Infantes hominum mentesrniorefqa lacerna 
Innocuos uits;& fautores difparc uoc$ 
xii.q.i.omis 
Genc.fviii. 
prouerb. x. 
ix.:Eccle.yii 
Seneca 
luuenalis, 
Ecck.xxiL 
prouer.xvi. 
&.xix. 
EcclefiaJxx 
yii.Eccd.x, XVIII 
PROCV/ 
ratio rixam 
Virinfipics 
fodit, malu: 
& i lab iis ey 
insignis ex 
ardefcit. ho 
mo perner/* 
fus fufcirat 
lites & uer/ 
bofus fepat 
pricipes.Pa 
rata fut deri 
foribus xudi 
cia;& mallei 
percutietes 
miltoru cor 
pibus. Qui 
in altu mit/ 
tetlapide fu 
p caput eius 
cadet. Ht q 
fouea fodit 
incidet in di 
Inter fc femp uerfari & uiucre pofcit. 
Nec tamen interea fentit fibi uulnus adactum 
Vir bonusjaccufat quem delatoris iniqui. 
Lingua, fedadueniunt feri lamenta doloris. 
Delatore nihil peiutfnil turpius ufg£ 
Proner jcx/ 
ix* Folio 
Prouerbio. 
xxiiii. 
Cuiusinorefonant Ixthalfs fibila morfust 
pictarum fraudum mendatia fubfunt. 
Si uidet immoto concordes uiuerenexu: 
Si focios aliquosjfidos fen nofeit amicos: 
Mortiferum uirus rauco de gutture ructat. 
Vnanimefqj ftudet comites a foedere dulci 
Solueretconcordes queat ut confundere mentes 
Mox tamen excufat lingua: rabiofa proterux 
Sibila;& infontem fe a talibus effe fatetur. 
Et Cederis tegit occulte maledictaperofa: 
Sic quidam applaufus queerunt: cupiuntc# placere 
Iiiis de quorum nil fanum pectore manat; 
Fallaces Daui:Gnatones;& parafyti: 
Ofores rabidi:ba!atrones:hoc genus omne 
Garrula mordacis dirfundit femina lingua:. 
Quifquis amicitia: nexum di(foluis:& atro 
Stigmate concordes maculas;& iurgia uendis: 
Indignus uita es prxfenti carcere dignus: 
Perpetuo;ut careas uiuaci luce perofus. 
Hfa .xxxii. 
Tere, in en. 
Horatius 
Sapicntic.i. 
prouer.xix. 
NON SHQuI BONA CONSILIA. 
Hft;& nomfolers/caufa qui dicere in omni 
Nefcit;& in quouis tempore recta fequi; 
Omnibus in rebus nec fanos confulitullc 
Damnorum fatuus prsemia folus habet. 
Stultus iners ille eftjqai prudens ufqj uideri 
Glifcitj&aflueto tractat ludibria curfu: 
Sed dum fe nimium prudenrem:& ad omnia uafrum 
Hftimatthaud dubio fatuis eft ftultior illis: 
Quorum fomnifero mens clt cecata furore.' 
Sit fapiens;ca:doJmunitus uiribus:atqj 
Dotibus cloquii;£amen hsc igiuuia nung 
Dcferit affuetasconfufi pectoris artes. 
Confilia alterius refugit jfpernicqj bonorum 
prouerbi. x 
«ii.&.xi. XIX 
SPERNE/ 
re cofilfa fa 
lubtia 
Hft ufa que 
uidetur hoi 
iuftamouiflfi 
maaut cius 
deducut ad 
morte. De/ 
fpexiftis oc 
cofiliu & in 
crepationcs 
neglexiftis. 
Ego quocj i 
interitu ue/ 
ftro ridebo; 
cu irruerit 
rcpctina ca 
lamitas.Sa/ 
Ius auteubi 
m&a cofilia 
Senfarquibus proprie mentis corroboret actus. 
Effutiunt multi phalerato uerba colore: 
Et cupiunt uerbis prudentes inde putari: 
Hi terram findunt aratro/ temoneqj longo: 
Stultorum grcflfu tacito monumenta perarant» 
Ecckfi.xiXf Folio 
c. nc. inite/ 
ris de cofli. 
Pyrrhu s c/ 
pirotamm 
Rex 
Confiliis nempe ufc£ fms:coepto<g furori: 
Confiduntmufg monita & meliora fequentes. 
Pyrrhus ad aufonios populos non caftra localTef; 
Haudgj fuga tantas clades comiferit auctor; 
Callida fi Cyncx docti ccnfulta probaflfet. 
Inconfulta ruit bellis priameia proles 
HcctonAchillea mifere confofus ab hafta: 
Dum fugit annofi temere mandata parentis. 
Sic Nero crudelis iuftas dum negligit artes 
Confiliiqj modosjtelo tranffixns acuto: 
Sera luit meriti malefauus damna furoris: 
Fertur Thobias gnatum monuiffe decenter 
Vt bona prudentum fequeretur gefta uirorum. 
Dum;temere antiquos fpernit Roboam fapientes 
Innumeras perdit gentcsjatqj improbat acta. 
Plura tibi poflfem prifeorum exempla referre: 
Qui dum fectantur proprium caput:& fibi tantum 
Confidunttueterum & nolunt confulta uiderc; 
Incurrunt pamas meritas:& criftia fata: 
Perpetuocu trahunt fatua: telluris aratrum. 
DE 1MCOMPOS1TIS MORIBVS. 
Qui tenet incomptos mores geftufcg pudedos: 
Et geftat uultum mobilitate leuem: 
Maturat fieri finitus: turbamqg prophanam: 
Querit;& afliduo pilea ftulta trahit. 
Moribus ingenuis paucifTima turba uirorum 
lam fuperefhfedenim plures ad crimina currunt: 
Et properat guftare nefas:turpef<$ malorum 
Illecebras: & (ic ftultorum imitarier efcas. 
T urpibus: heu miferi mortalesnnoribus omnes 
Sun: modo crecatimec curant numera uitx 
Candidamam paribus uitiis iuuenefqj fenefeg; 
Aegrotant mullo gradu diftantia mores 
Separat holce maiosjmetes nec ad optima tranCFcrt» 
Hector 
Nero 
Thobias 
: Roboam. 
Eccle.xlyii. 
« . .. 
Samcn.xu. 
fccclelia .xx 
JVUtn. vi. XX 
DE COR/ 
RVPTIS 
moribus. 
Infantiu in 
fenfatorum 
more uiuen 
tes: propter 
hoc tanqua 
pueris ifen 
fatis iudiciu 
in derifum 
dedilti.Mo/ 
re idifcipli 
natorualli/ 
due erit.Bo 
ni aute rao/ 
res plufg di 
uitie opan£ 
Math.vii, ; 
Treno.iiii, 
Efaie.lW. 
Efaye. Ivi,]. 
Math, xy. j 
Crinibus intortis quidam ludibria tractant: 
Quidam fc manibus iactant: uultumcg moddhim 
AlTumunt nufgdembus fed moribus ufqj 
Se fatuos cunctis oftenduntjfcqj perofos 
ReddduntjSc gruium fugiunt cgmmertia rerum. 
Efa. xiii.ii, I 
thimo .iii. 
Sapien,*U» Folio 
lacobi.ii, 
Inflabilis nita cfl illorunvftulta/pudenda/ 
Inconftans/leuis & cum tempore mobilis omni 
Incedli quidam deformia gdla refingunt 
Deformantq? gradus;fatie mera relaxant 
Ludicramec quicq faciunt ex ordine certo. 
Mens lenis eft illistanimus quoqj didbnusjilloS 
Vexat ;& errores oculis & nubila craflfa 
Obiicit:& mores uita deturpat inerti. 
Qui fapitr&.mentem laudatis moribus auget s 
Atq$ modum uitse (ludet obferuare decorum 
Qnicquid agir:plaufu populi laudatur amici: 
putattquicquid fapiens agit illcjfacitqj: 
Qui grauitate bonos mores coniunxcrit ufqj 
Inciplt:*ut docti referunt: Capientia prima 
Moribus a cultis:& dexteritate medella; 
_ . . i. 
fct timor ingenue confert exordia uitc; 
Et pudonatej fides/probitas/ conftantia/uirtus; 
Laudatos faciunt iuuenes: faenectam. 
Pax etiam tantis uirtutibus addita:prae(lat; 
Sinceros uitac mores/& candida fata. 
ff.de tuto.& 
cur.l. fcirc. 
Sapien. vi. 
Pfai rv ' 
ArieiJUWA o 
DE LESfONE AMICITIE 
Qui facit infufticiam 
Exercet Si potentiam 
In uiro forfan humili 
Hic facit ferobem tumuli. 
Eft fatuus uecorisjftultus/fems/atqj malignus 
Cuius fubiectos fniufta potentia ftringit. 
Et premit infontes nullo de iure fubacros. 
O iudex attende boni documenta decoris. 
Non licet iniufte mmiumjnimiumqj potenter - 
Innocuos turbare uiros:& iura fuperba 
Dicerejque nequeas illxfa mente profari. 
Pcftxmus ille quidem eft fidum qui pungit amicum* 
Et nocumenta fuis rebus damnofa minxftrats 
Sapie, y. 
Prouer .iii. 
Hcck.xi. XXI 
:VIOLA 
RE amicos. 
Nc molia/ 
ris amico 
tuomalumt 
cum ille in 
te habeat fi 
duciam. 
Qui uni ho 
mini facit in 
iuriam:mui 
tis minatur, 
Potetcspo/ 
tcnter tor/ 
menta pati/ 
cntur. 
pucxb.iiuSt 
xi 
Eccle, xxv* 
Lucae.xi. 
Achillcspa 
trodijs 
Verus amicitie gradus elhprodefle uicifTim: 
Et facere alternis uicibus bene factaipropinquis. 
Tempore iam noftro non producuntur amici; 
Quales argolicas quondam uiguc-eO t oras. 
Filius aequoreas nymphe formo! u« Achilles; Folio 
Horefces, 
Arqj Mcnocciades falfis confoflus m armis. 
Quas pylades laudesipraeconia quanta meretur; 
Impiger infanum nufq dum linquit Horeftem; 
Atq? per ignotas terras comitratur amicum. 
Quid Demaden laudofquid ppthia carmine tollo£ 
Pignus amicitia! folido qui adamante ligarunt; 
Scipio magnanimns libyse dominator & arcis 
Sydonisercharos recte eft ueneratus amicos; 
Lelius aft itidem nobis exempla probatae 
Praebet amicitie:cunctis imitcanda per orbem. 
Thefeus argiuis timor & formido tyrannis 
Qui fuit:& ftygio uictor bene notus in orbe; 
Per diras acherontis aquastper liuida regna; 
Per uada larthae fluuii per tartara nigra' 
Perithoum fidnm comitem fuit fequutus. 
Heu nunq tales nunc inueniuntur amici. 
Vtilitas proprii cunctos iam uexat honoris. 
Nulla fides:pietas:conftantia nulla relucet. 
Eft animus nobis omni pernitior halfa: 
Nec manet incurfu mens deprauata benigno. 
Demades. 
pythias 
Scipio. 
Lelius. 
Thefeus 
perithous 
jpuerbi.xiii. 
& .xxix. 
Ecclefiafttci 
xxxvii, 
Si quis credere uult loquacitati: 
Atej} omni fatuo: uidens libellos 
Tot fcriptos:anime bonum docentes; 
Ad noftros fatuos parat rudentes. 
Credere feripturis nolit quicunqj uctuftis; 
Atqj prophetarum diuinos negligit orfus; 
Eft fatuus/nugas potius dura querit aniles: 
q bona ceiicol um lapiens documenta fequatur 
Credere qui feriptis non uult: quibus arma falutis 
Conftant:& fidei firmantur robora facra:: 
Non hominis uitam gerit is quin more ferino 
Non putat cfte deummec fata potantia coeli: 
Nec fuperos trepidat,dCninum nec credit olympi. 
DE CONTHMPTV SCRIPTVRH. 
LadThi.mi. 
Lacc.xyi. 
EccleCia.m. 
marci. xvL 
lohan.iii. XXII 
SCRIP/ 
TVRHco/ 
temptus. 
Erit tempus 
cum fanam 
doctrina no 
fuftmebunc 
feda uerita 
te gdem au 
ditu auertec 
ad fabulas 
aut couerte 
tur.Si gs cx 
mortui sies 
nc ad illos 
pniam aget 
habet mop 
fen &,pphe 
tas audiant 
dios. 
Nil iuuat affidua quofdam lafTate querela: 
Ar c£ docere bonOvS moresjuitamcj decoram: 
Nec iuuat etherei depromere intinera regni: 
A ccemofcfc cboros fupcruimfedefqj beatas; 
Ngc prodeif ftygias meatus 
Pfal.xiii, 
x,di\c.fi, Folio 
PfaLxci. 
Pandere Iethifcros:cinctos linentibus undis? 
Contio quid prodeft lectio facra? 
Quid prodeft recitare facras per pulpita leges? 
Dogmata quid profunt a noftris fcnpta prophetis? 
Sunt adeo obtufi quidam: q> credere nolunt 
Scripturis fidei; & preceptis iurc probandis. 
At certe hi fatui nullo terrore tenentur: 
Nec duras barathri poenasmec uerbera ditis 
Efte purant;c3eco fic ducut tempora curfu; 
Infanoqj nimis uiuendi errore uagantuc. 
Ante pedes cernis fidei monumenta facratse: 
Cernis & antiquas leges: chriftiqj triumphos: 
Nec tame atte adis quid diuum pagina dicat: 
Vndefalusanima:manat/requiefijperennis: 
Non tua fimplicitas poterit defendere craftbs 
Errorcs;qui te tandem fub tartarra mergent. 
Ergo malam/cuncti uitam emendare laborent. 
Nam deus omnipotens fceleratos lance tremenda 
I«dicat;& uarias infert formidine poenas. 
Inunittitqj animas orco quo luce carebunt. 
xxiii 
proner, xii. 
fuuenalis. 
Lnce.xyi. 
De cog. 
fpi. cum uir 
Hcclc.iii. 
Math.xxi. 
Luce. xiii. 
DE INPROVIDIS FATVIS. 
Qui non prius fcit parare 
Sellamrg uuk equitare. 
Si is cadit inconlultus: 
RiTum;mouens:crit ftultus. 
Sunt fatui ulterius cupio quos rite docere 
nc femper mentis nubilia caeca gerant. 
Ignauusjcurat fata futura nihil. 
Accidit aduerfi fi quid fibimemo putaftet 
Hoc fieri/aut illud poflfe uenirc malum.: 
Non tantum lucis prxfentis cernere curfuiu 
Sit fucritjfapicns cuacta futura uider. 
.... 
guer. xuu o 
Ffal. clxxx, 
_ 
§enCC& XXIII 
Poli factumjrebus fatuus qui coufulit actis. 
Scultidx effugiet uix mala damna (ux. 
NON giiis 
dere futura. 
Sapiens tis 
met & dccli 
nat a malo: 
ftultus trafi 
rit & cofidic 
Sapies non 
dicet: no pu 
putaba hoc 
fierijfedoes 
futuros ,pui 
deteuentus 
Du ,pfperd 
non cofiin/ 
dar. 
Confultareipriusqui fcit fecurioromni 
Tempore critjnocuum prxuidct at<$ malum, 
AutcaJ fructum uctitum gultaucrac Adam 
Eccle. xxxii 
Sal ullius, 
Adam Folio 
Si profpexiflTet damna futura prius: 
De paradifyaco non pulfus nudus 
ExilTet;facti prarmia dura luens. 
Antea fi ionathas caperer q dona Triphonis 
VoiuilTet fraudesdetiferofqs dolos; 
Non circuuentus ftrepitu atqj hoftilibus armis; 
Spcctafier populi funera dira fui. 
lulius/extcrnis metuendus Carfar in oris/ 
Semper erat cautus; potens: 
Ad ubi tranquillo uitam ducebat m eruo; 
Languebant capitis prouidi facta fui. 
Nam fi legilTet porrectas ante fenatum 
Chartasanterirus non properaffet atrox. 
Enfe metunt dextram linguacn Nicanoris boftcsf: 
Non erat incepti prouidus ille fui. 
Qui beneconfultat rebus;qui prouidus omnfeft 
l empore;fodici tramite fata fubit. 
Prodeft quando quidaem cautae meditatio me ntis 
Profuit examen;confi 1 bonum. 
Cernimus aduerfis urgeri cambus omnes 
Prcter confilium qui fua fata gerunt. 
lonathas .i. 
machab. xii 
lulius cefar 
Nicanori. 
macbab.vii: 
Prouer.ii.& 
xiii. 
DE AMORE VENEREO. 
Infanos trahimus fatuos cum fune ligatos. 
Quifquis amat;paffim retia noflra fubit.1 
Decipimus plures;& fautia membra fagittis 
Percutimus;uulnus nulla medella iuuat. 
EccIefiVxi. 
prouerb^F. 
Qui tua blanda uenus;fequitur fera iufTa/ dolofcg 
Et properat diros temptare Cupidinis arcus; 
Is fatuus/mifcroscafus/& fata fubibit. 
QuasJ Aenus'infignes luxu proftrauerit urbes: 
Quos homines pharetris ohm tranffixerit atris;: C omemorare libettcccideruut p ergatna Troisej 
Et cecidit Priami (edesTceptrumcg fiiperbum: 
Ouidius de 
reme. amo, 
Troia, 
priamus. 
CALAMI/ 
tas amator 
Ne intende 
ris fallaciae 
mulieris.Fa 
uusenimdi 
Hillas labia 
meretricis;, 
& nitidius □ 
leo guttur 
cius. Nouif 
fima aut illi 
us amara o/ 
fi abfinthiu 
& liguareius 
acuta quafi 
gladius biv 
ccps. 
Littof quot 
conche:toc 
funtinama 
re dolores. 
Ob paridis cscumjquo cum flagrabat;amorcm, 
Marcus romane princeps Autonius arcis; 
M. anthonj 
«5, Cleopatra 
Folio 
Ouidius 
Non iugulo fua colla truculathocg tremendo 
Fregiffet;fi non Cleopatra; iuffa tuliflfet. 
Et ft non furia tanta tcntafTet amorem.: 
Quifquis amat;ratione caret; fine lege;modo(B 
Difcurrmpatiturqj graues in afhoredolores. 
Magna premit cunctos;ueneris uehemenfc$ potcftas. 
NetrtoTatis prudens;qui mollia ipicula uiter. 
Quem feriunt autem;ftultus durabit & amens; 
Nam fine mente ruittconftanti pectore nufq 
Ambulat; ad ueneris femper madata recurrens. 
Quifquis enim pueri eft pharetris tranffixus acutis? 
In uultu nefeit bene diffimilare furores. 
Si nonTpurcus amor phatdram torfiffet adultam; 
Non tenerum collum laqueo fregiffet iniquo:. 
Paffphae thauri non deperiiflfet amore 
Si procul a ueneris ftimulo fecura fuiffet. 
Non tot aborduis foedafTet iulia romam. 
Noricalidum intraffet proh MdTalina lupanar: 
Si bene cafta/faces Veneris uitaffet St arcus. 
proucrbi.v. 
Ouidius .ii. 
inetha. 
Phxdra. 
Pafiphae'. 
Iulia. 
Meflalina 
Ad miferos cafus & magna pericla cupido 
Subdolus St fallax fexum deducit utrumqjd 
Addo his infames draucos/paticoHj cintcdos; 
Saxos contra/ultrices flame/leges quoqj furgant: 
orret enim humanum genns hxc comertia fxda: 
Ob qux flamiuomo perierunt imbre Gomorrs. 
Additio. 
S.Brant. 
In aute. ut 
no lux. con. 
na.col.vi. 
Sodoma 
DE PECGANTIBVS SVPR DEI MISERICOR 
diam. 
Quifquis forte putat fola pietate moucrf: 
Et iuftum pariter non putat die deum, 
q? parcat uitiis femper miferator iniquis;’ 
Humana penitus hic ratione caret; 
Nunc fatuos referam quorum uefania crafla 
Omnia conturbat mtiis/rituqj prophano. 
de pe. diiti. 
quia diuini/ 
tatis. XXV 
PECCA 
RE fup mi 
fericordia 
dei. 
Deus mul/ 
to ,pnior dt 
ad miam q 
ad psena ucl 
uindictam, 
Non tamen 
miferet eo/ 
rumquiadi 
due peccant 
unde nullus 
cxpectet do 
nec peccare 
non pofGr * 
penitentia 
enim feroti 
na mltos fo 
let decipere 
Vis ergo t/ 
nadere qc£i 
certue/ age 
penitetiam 
au fanus es* 
Sunt quidam tanta: nanqj impietatis;ut ufqj 
Sancta dei fpemant pofito decreta pauorc; 
Is quia fit cunctis miferator gentibustatqj 
ludicium non grande ferat;de crimine mundi; 
1C pius at<j boimspiec iam moxralia curet 
xcm.di.dia. 
d'pe.di. vii, 
nullus. 
Eccle. v. & 
cxi.PfaUx/ 
XXV, Folio 
Pfal. c.y 
Omniatpeccanti liceat fperare frequenter. 
Humanum cft peccare quidemidelicta parentes 
Fecerunt noftri:que nos tortura manebitj' 
Alter ait comitummon funt pia regna/uel aucfs 
Facta:poIi aut brutis: ueterum fcit feripta referre: 
Hiftorias redtat:chartafc£/& bibliopolas; 
Allegat peccafTe patres: hominefej priores; 
nouum non fit fcelus ullum tempore noftro 
Acramemufqs ue!im:peccator penfitet illud; 
delicta patrum nunq impunita fuere. 
Semper habet uitium trutinam pocnafqj fequaces. 
Non fodomaduxusmon magna fuperbia Roma: 
Non furor in MolTen toruus:rabiefcg Pharaonis ; 
Effugit iuftam ctdcllis iudicis iram. 
Dat fpacium ad peccata deusjnon omnibus horis: 
Peccantem punit:taraen impia facta malorum 
Indicis tcrerni fententia tnftis in orbe 
Pcrfequitur fiygio;tenebris fiaramifq? feueris. 
Sit licet ufc£ dei pietas immenfa: fauorqj: 
Gratia fit numeris nullis prteferipta/ modoqj; 
Non tamen a fummo diuina aftrxa tonante 
Difcatditaufti remanet fed dextera regis. 
Tempore fi nofrro/pocna fine/crimina cnrrut: 
Morte fed arterna trepidanda piacula foluent; 
O male fpcrantes:manus fuper artbera princeps 
luRiciee normam;femper legefqs tenebit; 
Cum quibus ad fetidum fceleratos trudet auernum 
DE FATVISEDIFICANDI incoeptibus» 
Qui uult nunc aedificare. 
Et quid magnum attentare; 
Sumptus debet penfitare: 
Quibus poHTit hoc parare. 
Quifquis opus magnum tentat coponCrc:fumptus 
Antea ncc rcputatjncc tempus ccmputat ipfv;m 5 
Eccle.i. 
Exodi .xx. 
Sodoma. 
Roma 
Pharao 
Sapien.y. 
lob.xxi. 
Eccle.ix. 
Lucc .x. 
iPfal.xlvii. 
Sapientis, i 
Efaya:.i. 
Deut.xxiii. 
Eccle.ii. XXVI 
INCIPE 
RH & non 
pus^pmdere 
Qui editi/ 
cat domu fu 
amimpen/ 
diis alienis 
quafi g coi/ 
ligit lapides 
fuos in hic/ 
me. Ve qui 
edificatdo/ 
mu fuam in 
iniufticia dC 
cenaculum 
fuu iniudi/ 
cio.Itaexpe 
dendum ell 
ut anuatim 
aliquid fup 
fit. propter 
neceffitatcs 
fupuenictes 
Eft fatuus plane.fapiens meg extruit illud; 
Quod potis eftjtentarq? nihil quod ferre rccufent 
V ires:5i rerum cenfusmumiqj paterni. 
Coeperunt multi ftruere alta pa!atia/& edes; 
Ncc uires ualucre fucejfumptufgs futuri. 
xxii.q.ii.fa/ 
ciat 
Ecde.xxf. 
Hiere.xxii. Folio 
Pznimitq} operis tandem illo? non bene c£ptf* 
Rex:Nabuchodonofor faftus comotus iniquo:.q 
manibus Babilona fuis/ftruxilTet/amaniam. 
n caput illius tandem plaga magna reluxit; 
Quam recinit nobis patrum fincera uetuftas. 
Excelfam turrim produxit in tethera Nemrotb: 
Quam tumidi nunq poflent.difrumpere fluctus; 
Imperfecta tamen molis ftructuraremanfit. 
Diuitias grandes & plenos pofeit aceruos/ 
Qui molitur opusmanibus componere uaftum, 
Vfqj adeo quidam fatui funt; qui fatis illa 
Non penfant nec profpiciut quos damna fequutur. 
A cunctifcg irridentur ftloppo atc£ cachinno 
Magnificas tedestopera & fublimia;pauci 
Tentarunt ueteresjpotuit fecifle Lucullus* 
Illuc & cra(Tus:quo uix opulentior ullus 
Floruit. Alfyrias qui fparfit fanguineicarras. 
Quilquis magna cupitjfactum quocg nititur ingens; 
Sit cautusmumofc# fuos/& computet aream. 
Quid poffint uires rerum:quid parta facultas: 
Ne rifum multis crect:&ludibria tollat. 
Nempe alias operis impenfa laboris 
Perdituruncaflum molefq? incaqpta uidetur* 
Incxptare nihiLmelius/q linquere coeptum* 
Qui facit id;danumis fentitdabcmq?notamq*. 
Omne hominum inuentum tandem cariofauetuflas; 
Conterit:& rapido confutuitur infiiper xuo. 
Nabucho / 
do. 
DanicLiiiL* 
Nemroth:. 
Gene.x. 
Eccle.xxi. 
Hieronis. 
xxii. 
Lucullus* 
CraHus 
Saluftius. 
Seruius in 
cn. in aute. 
de non a ie. 
col.ii. 
Eclefi.ii. 
Paupertatis onus uix Ganeo praterit ille 
Noctes atqa dies qui bibit atq^aiorat; 
Illius ingIuuics:cfapuIa;immoderata uoluptas: 
Rerumjanimse interitumteorporisatq? facit. 
Hic etiam naues fatuorum fcandit:& amplas 
Contrahit antennas mambus/longofcfc rudentes; 
DE POTATORIBVS &EDACIBVS* XXVIX 
DHEPV 
Ionibus. 
Cu ad equa 
les bibit po 
tus ille plus 
laudat*1 qui 
pies mebri/ 
at: & calices 
fxcudiores 
exhaurit.po 
rores bibuli 
media d no 
crephalcrni 
Oderiir por 
recta negan 
tem pocula. 
Ebrietas et 
metis indu/ 
cir cxiliu: Si 
libidinis £/ 
uocat inccn 
tiuu.No ef/ 
fet hodie 
fcruitus. (1 
ebrietas no 
fuilTet. Fccii 
di calices 
qux(£ no fc 
ceredefertu 
Noctes atq3 dies uinnm quiingurgitafori. 
Et farcit ftomachum dapibus uictuqg gulofo. 
Nil agit hic aliud, q g? certamina uini 
T metat :& euacuat calices/amplafj lagenas. 
Immoderati meri rabi€5*mal4 trima morbi 
c.a. crapula 
de ui. & ho. 
cie Horati/ 
us in epla.x 
xxy.tuT.yi. Folio 
die. 
Efaye.v. 
Ecclc. xxxi. 
de con. dif. 
v. ne tales. 
Ofee.iii. 
Luce.xxi. 
xxxv. dif.ui 
nolentu , p/ 
uerb. xxiiii. 
xxxv. dift. 
uenter 
,puer. xx.x 
xxv.difti. Iu 
xuriam. ad 
cph.v. 
Hor. inepi. 
(puerb.ulti. 
xxxv. dif.c. 
ulti.herodo 
tus. 
luRinus li.i. 
Thomiris 
Cyrus. 
Qu. Curti. 
Alexander. 
inThim.v. 
Ecclefia. xx 
Condtat:& nullis rebus diTmmim ponit. 
Inducit Cubitas mortes:& triftia fata: 
Laxat corporeos nexusjpratcordia Coluit: 
Polluit & fenfusjcaput &/geniuq3 moddlum. 
Contaminat uinum:fimul & crapulofa uoluptas 
Vina nocent capiti faciunt & pectora cjeca; 
Ingenium frangunt nitidumjmentefefc uiriles. 
Ebrietas parit omne ncfas.& dedecus ingeus: 
Et parit infanos homines fine lege/modoqj 
Qui uiuuntjfordefqa malas/Iuxufcg procaces 
ObferuantjCemperqj meri certamina uerfant. 
Ebrietas uenerem ftimulat: lumbofqj falaccs 
Incitat ad luxum:parit & petulantia corda. 
Ebrietas ratione carens furiofa per orbem 
Tranfuolat.Si finem nullo diferimine ponit. 
Ebrietas mores frangitdinquafqj loquaces 
Efficit; & mentis fecretum teepe recludit. 
Rancidius nihil efhnihil eft fceleratius illis: 
Ingluuics quorum uino infatiata; fatifeit. 
Non Thomyris natus ceddiffet uictus ab ipfo 
Cyro;fx tumidi uitafTentpocula bacchi. 
Magnus alexander morbo ebrietatis inepto 
Correptustgladio proprios iugulabat amicos. 
Eft modus in rcbus;uini moderatior ufus 
Nil nocet;intcrdum fenfus conferuat acutos. 
Qui fine lege bibit magnas uacuando lagenas 
Sorbettad extremum poenam experietur amaram, 
DE INVTILI13VS DIVITIIS. 
xi. 
Eccle.ii.xx/ 
xv. dift. Iu/ 
xuriofa 
Diuitias molles claufa qui continet arca: 
Et conferuat opes;concumulatqj fuas. 
Vfqj adeo/ut miferum nunq foletur amicum: 
Hic aliquando petet cum nihil accipiet. 
Plurima ftulticia effiuotum quotg inaneputamus 
$ colitur tantum funcfta ingens XXVIII 
DIVITIA 
RVM folli 
citudo. 
Noli anxius 
ec i diuitiis 
in iuftis. no 
tibi i dic ob 
ductonis & 
uidide. Nil 
.pdcrut the 
fauri ipieta 
tis : iuftida 
uero libera 
bit a morte. 
Vcuobisdi 
uitibus; ga 
betis hicco 
folatocm uc 
ftra. Diues 
&paup ob/ 
uiauerut (i/ 
bi; utriuft» 
operator cS 
dominus. 
Hccle.v. 
fue.x.&.xi. 
ucrbio.xxii. 
lob. xx vii. 
& pCal.xlvi 
ii. .pucr.xx/ 
viii. 
Horati, ii.f. 
Tbcfaurus rerum:& tam perfidus ardor babendi; 
Diuitiis lectis maiores dantur honores: 
Quam fophie: meliore gradu liant munera ditis. 
Nifmorcs colimus (anctos: uirtutis amator 
Nullus adeftianimos confundit copia rerum. Folio 
Hic Capiens folusnuris confuItus:& auctor 
Diucs in exhauda numos qui pofTidet arca 
Curia fola patet diti/prudenfcg fenatus; 
. Solus habet laudes;conquirit folus honorest 
. Solus amicitiasjlicet has uirtute meretur 
Nulla; fed nimis donantur prsemia tanta: 
De cenfu in primisjde moribus ultima femper 
. Quadhorquot pafcat numos;quot iugera campi. 
Quantum quifqj fua numorum feruat in arca 
Tantum habet & fidei;iurct licet: & farnothracum 
Per ueteras aras;contemnere fulmina pauper 
Creditunatqj deos/ diis ignofeentibus ipfis. 
Quando quidem tales fanctiiTima diuitiarum 
Maiedas tollit titulos;& nomina confert: 
Diuftibus leporestpifces aummeg fapores 
Atcg apri clunes & quicquid dulce macellum: 
Mittitur ed uacue femper dant pauperis sedes. 
Ah uefana fames/& rerum dira libido: 
Quid tamen hoc deuorat omnia auatus 
Semper habensmihil 8i ieiunio fufficir ori? 
Nec modus aut requiesmo hunc cumulauit aceruu 
Is fibi;fed lites fubitas pod funera linquet. 
Vtilis edmumus multis;inglorius illi 
Qui nefeit feruare moduirulegemqa modedam 
Qui nil pauperibus doni elargitur amicis: 
Hunc deus omnipotens extremo fine relinquet: 
Nec capiet uultu placido fua uota precefqb. 
Ouidi.i/fa. 
xjuerb.xiiii. 
iimenalis 
Ecclefi.xiii. 
proucr.xix. 
Pfalmo.xx 
xvi. 
Eccle.iiii. 
Pfalmo. xx 
xvii. 
Amos.fi. 
prouerb.xi. 
Math. ix. 
Marci.x. 
Luce.xif. 
Thobi. iiii. 
DE OBSEQuIO DVORVM DOM1NGRVM. 
Ille duos lepores uenator captat in uno 
Tempore:per filuas quos canis unus agit 
Qui cupit ardenter dominis feruire duobus: 
Hic plufcj poterit; Caepe agitare uolet. 
Stultus & is; fummo qui uult magnocg tonanti; 
Et mundo pariter quaerit feruire prophano. XXIX 
S'RVI/ 
RE cuobus 
Nemo pot 
duobus do/ 
minis ferui 
rcjautenim 
unu odiet & 
alterum dili- 
get : aut uni 
adherebic 
di altera co 
tenet. Non 
poteftis deo 
feruire & 
mammone. 
Qui ad 
utri 9 ferti/ 
nat neutru 
bene pagit. 
Pluribus in 
tetus minor 
eftadfingn 
la fenfus. 
Cor ingrc/ 
dies duas ui 
as non habe 
bit fuccef/ 
fus. 
Math.vi. 
Luce.xvi, 
Ecdc.iit 
glo.in.l.fi, 
C. de alTef, 
Nam ueluti dominis qui feruire duobus 
Raro fittut talis femper fit gratus utriq# 
Qui captare duos lepores conatur/in una 
Hora:uenator comitatus cum cane folo: 
Vix fibi contingit leporem % fiiblcnet unum. F olio 
Raro ferit metam: fignataq? (Hgmata luto; 
Qui pharetras multas tendi|.vuariafq£ balilfas 
Quifquis multa fuis humeris imponere rerum 
Officia: Si fol us uaftos uult ferre labores; 
Difficile elbfemper licitum fi feruet/honeftum 8z 
Nunc huc/nunc iliuc raptus/fine fine uagatur: 
Nec pede fic flabili poterit conftare/locoue. 
Aequora nuc fulcat.trabibus nunc per mare currit» 
lam terram ignotam quxrif/genres pererrat. 
Raro diu perftat qui bina negocia geffat. 
Qui facit in platea mulrisjhunc femper oportet 
Quelibet aftute blandis palpare lacertis, 
Si quid & aduerfi contra fe percipitiufcg 
Perferatjofficiis queat ut feruire duobus. 
V erba det ingenuo quse fint per mixta lepore: 
Et quod fic placitum faciat femperqj rloquatur: 
Blandiduli s cunctos uerbis/tnanibufqj falutet. 
Ceruicem domini fucds:& pectus inungat 
IlIecebris:quo fit folita non maior in aula: 
Et caueat ncjquem turgenti concitet ira. 
Hic quia prxgrauidam geftat cum pondere molem 
Ocia rara fimuhmentis raramq? quietem: 
Attamen officii numerus pluralis/auentem 
Efflcituit lucri fudores perferat atri. 
Sanctius Si meliusjdomino feruire probato: 
Atc£ unojpoffis cui per benefacta placere: 
q domino ufeft nouo famularicr omnibus horis. 
xW.q.i. pre 
fbyteros . 
glo.in.c.ac/ 
cufatus ds 
hcrc.lib.vd. 
C. diuerf. de 
cle.cd. 
Ecclef.y. 
c. cu fingu/ 
Ia,de prebe. 
Ii. vi. 
Ixxxix. dift. 
c. i, 
Eccle.i. &.ii 
lacobi.i.c. 
qa in tantu 
ac preben. 
xxi.q.i.fcle/ 
ricum. 
Hcclc.ix. 
Qui linguam:frenat:rictus compefcit &'oris: 
IVIens angore huius uacat. 
Qui loquitur temere cadit in difcriminajficut 
Que pullos prodit murmure pica loquax. 
Garrulus atqj loquax qui tempore blacterat omni 
Ad naucm is properet fatuam;cdfccndat in arcem. 
DE NIMIA GARRVLITATH. XXX 
GARRV 
LA lingua. 
Ois natum 
bdliaiu & 
uolucru & 
ferpentu 8i 
do 
imnt & do 
mita fune a 
natura huax 
na: linguam 
aute nullus 
hoim doma 
re.pot.Inqc 
tu malu pic 
na ueneno 
mortifero, 
ipa maculae 
totii corpus 
&c. 
dit os fuum 
cuftodit ani 
ma Tua: qui 
aut mcofidc 
ratus e ad lo 
quedu fenti 
et mala. 
<puer.xiii.<3< 
x.pfal.cxxx 
ix.Ecclc.ix, 
lacobi.iii., 
Ecddia. y. 
Carbafa uentus agitjfatui properate I oquaces. 
Sunt plurcs quorum eft fumma oblectatio uite: 
Summus & affectus linguam exercere procacem. 
Dum tangunt:quod nemo uolec tetigiire:mcrentiu; 
Inuidic teiu mundius tacuiiTe profecto Folio 
proucrbio. 
xvii. 
digito com 
pefce label 
lum. 
luuenalis. 
lob.xv. 
proucrbio. 
xviii. 
Hiercmix 
xviii, 
Ofee.yii. 
Qui reticere potcfl cum magno forfan honore: 
Attamen eloquiturmec uult compefccrc fauces; 
Incutrit grauis diferimina noxa: 
Et cafus miferosjmeli us ftrinxiffe labellum. 
Rcfpondet qui fponte fuamon ante rogatus. 
Sc fatuum infulfum cunctis expouit: & offert/ 
Obfcenx pariter cormffa pericula lingua 
Suiit fatui plures qui garrulitatis iniquae 
Laticiam capiunt:& lingua: gaudia uana. 
Qui tamen interdum pana plectuntur acerba. 
Multos lingua procax cafus fufferre cargit 
Anguftos;quid enim fallax delatio prodefti 
Linguofus/fua cum fas efl: malefacta fateri: 
Atqj facerdoti culpam proferri;filefcit; 
Nec uerbum ructare potelbdum prarnia cali 
Dantur;& examen miferum de crimine fertur. 
Multi prudentes 8i fani forte fuiffent: 
Si fc non propria: fedalfent uerbere linguae 
Adiit in exemplum falubrem 
Pica loquax, pullos qua garrulitate frequenti 
Prodit & ad nidum nimio clamore fufurrat. 
Pauca Ioqui:& calla feruare filentia lingua 
T utius & meliusiqui refponderc laborat 
Omnibusjincurrit damnum quandoqj moieftunt 
Sermo placet modicus moderato tempore fufus. 
Virtus clara quidem cft tutum feruare labellum 
Rite loqui fas eftjquod bona lingua docet. 
Pica 
: Ecclefia. v 
jmcrb.xxv 
Ecclc.iii/ 
INVENIRE REM ALIENAM & NON tcddetC 
Inuenies aliquidproprios quod feruat in ufus 
Illud & inuentumqui putat effe fuum: 
Tanq iulla dei/finat id retinere/uoluntas 
Hunc damon fatuum decipit atej ligat, 
fanor Aimuix mea non finit nf<j filerc , XXXI 
INVENI/ 
RE & non 
reddere. 
Si quid inuC 
nifti & non 
reddidilti ra 
puiftijgtum 
potuifti feci 
lti;quia:plus 
nomucnilli 
&.c. Vnuf> 
quifeg enim 
(cire debecl 
qcffuu non 
efhad alium 
pertinere. 
xiiii. q.v. fi 
quid inueni 
tti. 
Ixumquere 
batur.C.ua 
deui 
Carminat Ced (atyram tendere ubicg meam* 
Iccirco fatuos meritos hic dicemus inertes. , 
Qui Tua non folumtuerum aliena tenent 
Inueniunt quidam thefaurosrres alienas; 
V fibusobCcrviant hasccg reperta Cuis, Folio 
Et tenebris carcis adeo fua pectora firmant: • 
: V t credant fuperos hxc tribuilTe deos: 
Non carant ad quem dominum res perdita fpcctct; 
Quod fortuna leuis obtulitmfqj tenent. 
Auduquami tanta trahit impietate cupido 
Audimec renuashtcc documenta precor 
capu rcs a|ienas jnuenisnllas 
Angui ti. 
EfTe tuas nunq credas aliena profecto 
Sunt ea:qutcfo tuos;fi quos in pectore fenfus 
gcras:cenfor confule ftulre tuos: 
|3OIL1 qUC proprio non funt qusefita labore. 
Rlte tenere queasfimpius error adell. 
Inuenias aliquid:quod nullo iure paralii: 
Ad dominum debes mittere fponte fuum. 
non cg. notus/res ad quem perdita fpectat: 
Nefcis & bxrcdes quos bona iura manent; 
Inuentas debes mox res in pauperis ufus 
V erterejmendicos hifqj muare uirc s. 
In proprios ufus qui uertit res alienas: 
Quodq3 fuum noneft: conterit atqj rapit: 
Hic acherontans animam demerget in undis; 
Excrucians fefe fiti: 
Thefauri raptor parum a prardone dolofo 
Diftat:res raptas prauus uterqa premit, 
gn cjeus ornn extra/atqj in cute uofeit 
Actus deinde tuosmofeit & ingenium: 
Inuemes/fi quod facra iura tenere uetabunt: 
Redde:nec inuentis pollue corda malis. 
DE EO Qui IN ANIMADVERTIT/& met peccat. 
Quifquis iter planum poterit tranfire uiator; 
Quod monftrat pofita dextera fixa uia: 
Attamen in ca:no:atq3 
Ambulattis fenfu/fen ratione caret. 
i.pctri.ini. 
Deutro.vii. 
angc.ifH.de 
re.diui. ifi. 
xxxii. didi, 
crubefcant. 
Hicrc. xvii. 
Pfal. rii. 
In regula 
pctm.i.vi» 
Peruolat ad noilros/cenforum turba/phafelos 
Qui procul aduertunt aliensc crimina frontis. XXXII 
MEDICE 
cura teif3m. 
Bene docen 
do & male 
umendo de 
um inftrms 
quomo te 
codenare dc 
beat, qui ui> 
dic utilius & 
facit deterio 
ra. fAbfit ei 
radius lucis 
fine mora» 
Exterfis o/ 
culis alioru 
damna uidc 
mus. Ad di./ 
fcernedum 
propria fen 
ius habet 
xl.dt.c.i. in 
fti. q> cu co, 
ceteru. glo» 
in .c. ea que 
de lla.regu. 
iu.q.vii. iu/- 
dicet.&.c.m 
grambus, 
Catii gant facinus;quod ncccomittere abhorrent; 
Er proprias uicii fordes/ patrati 
Abfcondunt macuiasjalios culpare parati; 
Omnia facta hominum temere in equitia uertunt 
Ridiculum nafum tollunt grandefej cachinnos» Folio 
Nec tamen aduertufg fautia mcbra malorum 
Gertent & morbos uiciofo in pectore natos. 
Sepe manus fixa m directo tramite campi 
Monftrat iter rectutmpcr quod non ambulat /pfa. 
Sic faciunt tales/hominum delicta notantes? 
Nec proprium ccnfent pudendam 
Q_uiq3 uolunt oculo de fratris fumere fpinatn: 
Infpiciant fe ferre trabemjpondufq} moleflum. 
Multi fe Curios fimuIant;durofc£ Catones? 
probos:fimuIant fanctofqj Metellos; 
Multi Socraticam tentant ortendere fronte m:& 
Grande fupercilium; quorum tamen impiauita ert 
Et quorum tacita fudant prxeordia noxa. 
Hinc Ciceronis adert fententia clara diferti. 
Qua docetmt nullus peccata aliena fatiget: 
Hic nifi fit uacuus uiciis/ & criminis expers. 
Multa tibi portem dare nunc prouerbia patrum. 
Nam ueluti medicus qui alios fanare medelis 
Molitunnec fe poterit fanare medendo 
Sic agit ille quidemequi alienos carpere mores 
Glifcit:& in propriis delictis turpiter hceret.: 
Sunt pluresjaliis bene confnltare fciunt qui: 
At fibimet nequeunt licitum fuadere & honertum 
Vos quo® prefbyteri; populo qui condonatis 
lurta dei fideiqs fimul praecepta facratx. 
Quando alios homines uerbis culpatis & ore: 
Vita fit immunis ueftra & fine forde probata. 
jii.q.vii.tria 
Math. vii. 
Luce. vi. 
luuenalis. 
Efayc.ix, 
luuenalis. 
Cicero. 
Luce.iiii, 
xx vi. dirtin. 
una tantum 
i.q.i. multi 
xliii.dirt. fit 
rector.xxv. 
dirtin. pmu 
xlvi dirtin. 
i.neccrte. 
DE CONTIONE SAPffcNTlE. 
Quem facra delectat diuum fapientiarquiqj' 
Pectore:flagranti dogmata fancta colit: 
Hic cunctis prxftat: clarofcj meretur honores; 
In celo datur & digna corona fibi. min 
SAPIEN 
TlEpcepta 
Vfcjquop/ 
nuli diligiV 
tis infantia 
& ftulti ea q 
fibifunc no 
xia cupient; 
& ipruden ✓ 
tes odibunt 
fdetiam; co 
uertimi ad 
correctione 
mea. Oifci/ 
tc&o mifc 
ri caufasco 
gnofeite re 
rum. Quid 
fumus auc 
quidni ui>; 
cturi gigni 
mur ordo.j 
quis datus 3 
meta: q mol 
lis fluxus;& 
unde. 
Prouerb.f,: 
Perfius. iii, 
fat. 
Pxouer xiii. 
Clamat uoce graui populo Capientia cuncto: 
O genus humanumadnoftram confcde cathedram 
Dilate quid recti doceant mea 
Difcitc mortales caftae monumenta Mineruae 
% focra pariter fi» dogmata difdtc lingua; Folio 
Stultidam eradam tota deponite mente* 
Queritx doclrinanvqua condat uita/falufcg. 
Quxritc gux bona funt:funefta pecunia nulg 
Allidat uedros animos ad crimina fpurca. 
Sardonyche fuluum fuperat fapientia/ & aurum; 
Argentumqj {imul/gemmas/nitidofcg berilios; 
Non Adamas melionnon cd/Magnefia cautes. 
Ed maior toro fapientia prouida mundo. 
Quicquid & optari poterit: non prodat aceruum. 
r Aequalem fophix:cunctis prxftantior ipfa:ed.: 
[ Nil habet xquiualens:fimilis nec gloria fulget. 
Confiliis princeps toto dominatur in orbe. 
Temperat hxc urbes:popuIos:magnumq3 fenatumj 
Corporis hxc prxbec uires: & corda polita. 
Clamitat ad cunctos fapientia:uoce tubali: 
Me duce fceptra tenent reges/rutilafqB coronas; 
His mores legelcg dedi de pectore facro: 
Me duce principibus regna obferuantur auita; 
Ac per me gentes;fincera lege-reguntur: 
Que mala dulticiae fugiunt:cxcofc£furores. 
Qui me rite colit: qui mc aeneratur: amator 
Hunc ueneronmitifqa fequor/cum laude perhennis 
In me diuitix facrx:thefaums & ingens:! 
Et bona foelicis confidunt praemia uitae 
Me deus aeternus diuino numine obumbrat: 
Nataqj de cerebro; fum magnum & fparfa per orbem* 
Gaeledis per me maiedas cuncta parauit: 
Et fine me nihil/ed in celo:atm orbe creatum. 
Infipiens igitur qurnon mea dogmata tractetd 
. 
Plautus m 
anphith. 
EccleCa. xx 
xyu. 
prouc viii 
* * 
Hcclefi xxi 
* 
- 
" 11 
i .. 
pr uerni.i. 
Se fortunatum/fcelicenv feqj beatum 
Qui putat: & forti nimium confidit iniquae. 
Laudat & extollit fortunam;fentict olim 
C«m minime retur;tectum crepitare domumcg 
IAGTATIO& CONFIDENTIA FORTUNE. FORTV> 
NE uanitas 
SuccelTus 
humanas ,p 
fpiratis 
indiciu astet 
nas danatio 
niseft.De,p 
piciatopcto 
noli efTefiy 
ne metu: nc 
9 adiicias 
peccatu fug 
peccatum:. \ 
Mifericor / 
dia enim & 
ira ab illo ci 
to,pxmianc 
& i pctores 
refpicit ira 
illius.Lento 
cmgdu ad 
uinoicta fui 
diuina pccs 
dit ira: tardi 
tatemcfc fup 
plicii graui 
tate cope fac 
Augulhnus 
.puer.xxviii 
Eccle.v. 
Valerius.Ii, 
primo. 
E Cayc.lxy, 
Hic quoqj dignus erirnoftra ratc/fiue luburno 
Prouehi:& infipidum ftultus adire chorum; 
Qui iactabundus fortunam femper in omni 
Arridere fibi reputat:at($ cupit. 
Et iactat q, Ce grenno fortuna benigno Folio 
Rcfpiciahfmt & profpcra cuncta (ihi; 
O fatuejenormis qua te uefania torquetf 
Quorfunvtc rerum fata caduca trahuntf 
Cur nimium fnbitis audes confidere rebus£ 
Cum bona fortunae non ftabditatruunt; 
IncalTum iaaas fana ludibria fortis: 
Fodix qui fe non implicat hifce bonis» 
lactas diuiciasjiactas q> copia rerum 
Te beatunqj manus profpera multa fluunt, 
lactas fuccelTus fauftos/& fortis aceruos: 
Cum finem incertum fors tamen omnis habet. 
Paflifero multos fallit fors nubila uultu: 
Inllabiliumqjtrahit/non bene fida rotam: 
Stultusquem paflim rerum fuccelTus inefcat: 
Confidit rebus qui bene fortuitis: 
Daemonis horrendi;mihitaredite:filius hic efl; 
Poflhabiris fuperisjqui bona uana colit. 
Quem flygius Pluto conatur fallerejrerum 
Huic cumulum praftat malas; 
Qua-damnant hominem fitibundum m gurgite fufc& 
m quo ranarum peflima turba fluit. 
Stultus qui iactat fortuna commoda:certus 
In quibuS/& flabilis nonfolct cfle gradus. 
Fortunam patienter habe: nec profpera iactes 
Fata; hodie diuesjcras paupereris. 
Non in fortuna manibus fodicia rerum 
Munera dependenafed deus illa tenet: 
Et murat uoletitu fluite profanam* 
Ne fortem extoliasmunq ea firma manet. 
DE NIMIA.C VRIOSITATE MORTALI VM* 
Qui curas hominum cunctorum ferre laborat; 
Nec proprios fructusmec fua damna uidet. 
Isc moq? fit patiens:& difeat ferre dolores 
Si premitur mundi mok/ruat^/grauL 
Augufli. 
2 Seneca in 
herculcfu/ 
Xi\nti. 
proucr.xxi. 
Luce.y. 
Prouer.i. 
.louenalis. XXXV 
CVRAIN 
VT1LIS. 
0 curas ho 
minu o qua 
tue i rebus 
inanc.AIic/ 
na curas ea 
q ad reno at 
tinent.Noli 
plus faperc 
q oporteat. 
Altiora te/ 
ne qusefie/ 
ns;& fortio 
ratenefcru 
tatus fueris. 
Sedqprxce 
pit tibi deuf 
illa cogita; 
& in pluri/ 
bus opibus 
eiusnefue/ 
ris curiofus. 
No e eniti/ 
bi necelTa/ 
riu caq ab/ 
fcodita fune 
uidere ocu/ 
lis tuis &x. 
de rcnu.c.i. 
1 prin. li.vt, 
Perfius.i. : 
Teren. 
Adro.xiic 
Qui plus ferre cupitjproprxisportare kceftis 
q ualetihic fautuus fua fpote pericla fu bibit. 
Imprudens etenim quifquis ceruice parata 
Vult molem fufferre grauem;& iuga triftitia folus. 
Cum fit opus multis talem portare laborem. Folio 
Qui dorfo imponit fpatiof! pondera Coeli 
Et capit id qnod ferre nequitmdodter iftc 
Corruit ;& cxpti hunctandem imprudentia mordet. 
Hiiforix nobis recinunt exempla:q> ille 
Magnus Alexander toto fudalTet in orbe: 
Europx ateg afix finesmon mundus j 
Suffecere fibutanqpro corpore paruo 
Non fatis ifb foret tellus quam iure teneret. 
Attamen exigua tandem compoftus fn urna: 
Sarcophago contentus erat paruoqj fepulchro. 
Mors horenda docet:quo quis contentus abire 
Deb sat:& qualem fectentur corpora finem. 
Cynicus illet fuit grxeis plus diues in oris 
Cognitus:& fophice celebris prxeeptor & auctor? 
Non xdes magnasjnon hicfublimia tecta 
Quacfiitjat uacuo fpeculatus uafetforato &s 
Aftrorum morusjcurauit fecula nufq: 
Magna quies iftunc ocia blanda manebunt 
Qui Forti curas abigit de pectore uanas: 
Haud onus impomt dorfo quod ferre recufat. 
Maxima qui tentatmoto qui concipit alta: 
Pondus & aggreditur rerumjtollerare laboret 
Grandia;qux mordax imponit cura lacertis. 
Quid iuuat ingentem manibus q> uincimus orbem? 
Angoram fruftra padmuncurafcg modeftas: 
Si tandem hanc anima/llygias mittemus in orasi 
Qui curat quid mundus agattquo exfar in orbe 
Martem agifetmunq tranquilla uiuit in hora. 
Stultus & isjcurans q> nec mutare ualebit. 
Proner.xx. 
Ec.i.&.xiii. 
Iimenalis. 
Alexander. 
Ecck.vii. 
Diogenes. 
Horatius.. 
luuenalis. 
Sapien.v. 
Mat.xvii. 
Sapien.yiii 
MVTV\{JVtACCIPERE. 
Haud Facile enTergit qui femper mutua fumit: 
Na lupus/e mefx tempora nulla uorax. 
Calcitrat hunc ulmus plantis quandoqj rccuruis 
Seraqj mortiferi damna dolonis agit. XXXVI 
MVTW/ 
VM ACCI 
P ERE. 
A nullo acci 
pies mutuu. 
Qui ei mu 
tuu recipit 
feruuseftfc 
neratoris. 
Mutabitur 
peccator & 
no foluet:iu 
ftusaute mi 
feretur & re 
tribuct.Om 
nia tepus ha 
bent;& fuis 
fpatiis tran 
feunt. 
Deutro.xv. 
Prouc.xxii. 
Pfal.xxxw. 
Ecde.iii. 
PfaLlxxi. ' 
Multiplicata fuis manibus qui mutua fumic 
Hrajhic uerfuram foluere ftultus habet. 
Profueritqj parum q> meram & tempora tarda: 
Soluendi ftatuitjmox quia tempus abit. 
Expoliant ufura uorax di foenora raul tos Folio 
pae.xxviii 
Luce.vi. 
Ccnfibus;ingratam pauperiemqj creant. 
Sape etiam nudos homines facit es alienum 
Mutua pauperibus exitiofa nocent; 
Schemate quid tamen hoc praferipte pagina legis: 
Aut Satyre excurfusjfignificare uelint: 
Accipe:nam fatuos uitiorum femita trita 
Quos trahit:& fcelerum quos malus error habet. 
Deuororqui peccant: uetitae quoq? mutua fumunt 
Legis:&impuro focnora corde fouent. 
Peccati cumulum faciunuatq? aggere magno 
Confli ruunt molem ponderibufqj grauant 
Imponunt humeris ftrictum cum mole capiflrum: 
Pondere fufeepto membra tremunt: 
Non ut peccatum cumuics.tibi tempora donat 
Hac deustemendes fed malefacta petit; 
Vindicat interdum mortales uerberc diro; 
Vificat 8i lento crimina (ape pede; 
Adfit in exemplum Sodomorum tarda ruina: 
Qua cecidit muenisjdecrepitufqj Cenex 
Et Solime prabent nobis exempla uetuflx 
Propter peccatum qua ceeidere malum 
Nilicolas itidem plagis rfijpitifqj ruinis. 
Ob fcelerum molem triuerat ipfe deus 
Et plagis uariis recutita femina mentis 
AfFecittquamuis gens benedictaforet. 
Mutua qui fumit nequeat qufe foluereiflultus 
Nam metam pofitam non lupus ipfe uorat. 
Sic deus omnipotens tribuit tibi tempora uitC, 
Non ut peccatum:fed bona perficias. 
DE IN VTILIBVS VOTIS ET PETITIONIBVS 
Qui Cuperos pallis manibus/uotifeg precatur; 
Nec tamen ex iuflo pectore uota fluunt: 
Quod petit fuperis notum non percipit illud: 
Materiam rifus deinde aliquando dabit» 
Ecclc.vii. 
&.viii. 
Ecclefi. xii. 
xxiii .q iiii. 
Nabucho ✓ 
donofor. 
Sodoma. 
Gen. xviii. 
i.iii. re.xvi. 
Thob. xiii 
Mich.iiii. 
Exodi.iii. 
lohelis.iii. 
Amos.ix. 
Efaie.i. 
puer.xxii. 
Thob.xiii. 
hzc, xyiii. XXXVII 
Quid ora/ 
dum 
Ante orati/ 
onem £para 
aiam tuam, 
orones cni 
exau 
diet dns. 
Melior e fi/ 
nisoronisg 
pridpium. 
Oradu e ut 
fit mens fa/ 
na i corpor 
fano.Super 
ofqj prece/ 
tur & oret 
Vt redeat 
miferis abe 
atfonua fu 
perbis. Sci/ 
mus at qm 
petores de/ 
ufn exaudit 
HccI. xviii. 
Hccba. vii, 
Lu.xx.infi, 
Ioh.ix. 
Midas Rex 
Carpimus hac Satyra optatus quoqy& fproba uota 
Qux temere a Luperis nulla ratione prtecamur. 
Voto/homo ftpe petittquae no intelligit ipfe. 
Sed qux triftitia lint dilcrimina forte datura 
Adhc in exemplum Midas rexjfupplice uoto Folio 
Phrygum. 
Oui.me.xi. 
Perfms.i.fa. 
Qui temere optabat quicquid tangeret aurum 
BiTet:& hinc llolidae damnofa op ratio mentis 
Huic fuit ad pen am.nam panis uerfas in aurum 
Arq3 merum fuerat:fic uoti damna luebat; 
Auriculas afmi fatua ut ceruice referret. 
Multi diuitias optant/ccnfufqj fuperbos; 
Et manibus quatiut;Iouis atc£ impellere tentant 
Auresmumoru ut magnum concadat aceruum 
Omale uoucntes:funella pecunia multos 
Ad miferOs cafus:& triftia fata retrufit. 
Quid lycini profunt ades;quid iugera campi 
Quid crafficenfusfquid. Groefi maxima ga 
Non fauftum nacti finemmon funera recta. 
Pofcit opem ueruis quidam longacfe fenectam: 
Pofcit & in longis opulentus uiuere feclis; 
Quem tamen affiduae crapulas craffa 
terit lafciuia uoluptas. 
In poenam multis fuit olim annofa fenectus ; 
In qua follicito fudamus fepe dolore. 
Pcleus:& Neftor uiuaxjitacufq? Laertes: 
Quelli funt feram nimium rardamqj fenectam. 
Accedunt fenibusquandocg incomoda multa. 
Tum trahit ad uotum quofdam mundana poteflas 
quae fepe parit/moeflamcg ruinam. 
Exoptant alii formofos corporis artus; 
Aqj animae iccirco perdunt plaerunqj falutem: 
Optandnm efbut fit mens fana in corpore fano 
Et bona fama:fides:& morum uita bonorum; 
Et fedeat uirtus in callo pectore fulgens. 
$uer.xvii. 
Sapie dyiii.] 
Lycinus. 
Cralfus 
Crefus 
luuenalis. 
Ad hebre. 
yiii. 
jpuer.xvdi. 
Peleus 
Nellor 
Laertes 
Horatius 
in arte. 
Sapien.y. 
Ecde.xi. 
luuenaiis. 
DE1NVTILI STVDIO. 
Qui ftudium exercet uanumjftcrileq? paladlram; 
Et fruftra ftudii tempora coepta terit: 
Ad partes fatyrae ueniat/ftultafq? cohortes: ’ 
Vc uideat quid fit perdidicide nihil. XXXVII 
INVTILE 
STVDium 
In pueritia 
requirentef 
modos mu/ 
ficos;& nae 
rantes car/ 
mia fcriptii 
raru in gua 
toibus gen 
tisfue gkv 
riam adepti 
fut &c.;Oci 
um fine Iris 
mcrse.&ui 
ui hofs fepf 
tura. Eteni 
cu deberetis 
mgfi ce. pro 
ptertpsjruc 
iu indige/ 
tis ut docca 
mini q fine 
elementa ex 
ordii fermo 
numdei. 
Nunc fuperefl Euyrxjfatuos nectare (ludentes; 
Qui cappas humeris cuculos: 
Vnds trahunt poft fe capparum in puluere caudas; 
Et fe fcire putant/quod non didicere ftudendo.i 
Dum ftudiisseneros debeteut jctadere motes 
Ecde.xliiii. 
Ad hebr.y. 
ii.ad thi. iii, 
E ccle.xx.y. Folio 
In plateis potius ludibria uana fequuntur. 
Nil Audii fructus curat male fana iuuentus; 
Cogitat haud artes magna ratione repertas; 
Sed potius fatui Audio laqueantur inerti; 
Vnde nihil morummihil Si uirtutis habebunt. 
At fophia eft ueterunvmagno fudore parandas 
Ocia nil poliunt praeflare ignaua Audenti; 
Hinc magis admironcj» multi errore profano 
Nil nifi nunc manibus triuialia gramata uoluut. 
Gramatices Prifcae fincera uolumina fpernit; 
Cuius Alexander galluspraecordia turbat. 
Hic logica: nodos foluit fermone rotato; 
Et fillogifmorum cum garrulitate moleAa 
Currere nunc Sortem clamatmunc Aare Platonem. 
BIacterat;& nefeit uerbis imponere finem; 
Ars logice/falfo nodos/& retia cauta 
Nectit;& cxplicitunvtenebras deducit in atras. 
Noctes ar<$ dies ranarum murmura rauca 
Effundunt logicae uerbofaqj dogmata clamant. 
Talibus illecebris molatur prima iuuentus. 
Vtile nil quaerens mil delectabile guAans 
Hic uolat ad Vienam:tenet hunc Erfordia magna' 
Huc bafilea fouet Lpps iAum Barbara tellus; 
i Hic mare fukauitjgentes hic uidit Iberas; 
Vidit Si hic gaIIos:& magnae mania Romae, 
i Ad patrios tandem redeunt fine laude penates; 
l Et fine docrrinarcappas ceruicc furperbas 
> GeAant:pro Aulto quae refpondere Audente. 
Poffinr;in caffiim tractarunt tempora prima. 
xvi.q.L fic 
uiue. 
Senecacpi/ 
fto. xviii.c. 
nidi cum pri 
dede renu. 
xxxvii. dif. 
nonne. 
Eccic. xvi. 
xxxvii .dif. 
legimus. 
Eccle. viii. 
xii.q.ii.Jgfta 
Epi. 
glo. inc. cu 
ex If is de in 
tteg.reAi.p 
uer.xiii. 
Si deus annueret precibus/noArifcg petitis 
Semper:& ad uotum concederet omnia plures 
In lachrymas fluerent mseAas;fletufc£ moldlos 
Stultiwg to captarent praemiaiuAa, 
TEMERE LOQiiENTES CONTRA DEVM, XXXIX 
CORRI 
PERB feti 
dei. 
Supuacuis 
laborat im/ 
pendus qui 
Iole certae 
facibus ad/ 
iuuarc.qm 
diuinx gfc 
pleitudo ad 
rectione hii 
mana no m 
digetmec ul 
la reqnt co/ 
rnendatiois 
augmenta, 
fic qm mei 
multum co 
medit non 
efl: ei boml 
Sic qui fera 
tator cft nu 
ielfatis/opp 
met" a glia. 
Vanam operam impendittfatuos ftultofcg labores 
Qui folis radios igne iuuare putatt 
Et race fuccenfa: Ce credit lampada phoebi 
Augeretur plenum plenius efficiat, 
iutltior ilk tamcn;CupcrLqvu&ttiUonapus 
vi.q.i. fi 01 a 
Hcclc.iii, 
Proucr.xxy Felio 
Atqjuolimtatem corripit ctheream? 
Hic fuperat ftukos omncsmefanior hifqj cd; 
Humenides quorum pectora furda premunt. 
Nanqj dei nolln tanta ell fapientia/uirtus/ 
lultid.i/ingeniuni/gloria/fama/decus; 
Confilium tantum/maieftas;tanta poteilas:- 
Non egeat noitro ut fceptriger auxilio. 
Prouidus Si Capiens adeo eft/ qui cuncta creauit: 
Qui marejqui terram: ftelliicrumqj polum; 
Vti ua nec minui poterit diuina uoluntas; 
Ne ue hominum augeri/polTit ab ore magis. 
Omnia difpenfans moderatur;6<: omnia nofcit; 
Cordaqj Ccrutatur;hunc latet atc$ nichil. 
Omnia diiponit follcrter; legeqs certa 
Singula conftituittpraeterit nichil. 
Seu deus ergo tonatmiuibus Ceu Cpargit harenam 
Scu uibret Forti fulmina dira manu: 
Seu ros ethetreum mitttit:fiue allra ferena; 
EfFunditmimbos Ceu deus horrifonOs; 
Non homini fas efl: diuina lacefcere iura: 
lactare Si contra uerba maligna deum.' 
Omnia difponir fapienter/ maximus hic quem 
Corripis incaffum/ftulte proteruc/deum: 
Viudictam quaeris fcelerumtpamamqj malorum: 
Cum temere irrumpistuifqj docere deum 
Murmura non fas eiherepitantia uerba fufurros 
Aduerfus furamum praecipitare deum. 
Ifrahel interiit totiens fic murmure turba 
Stultorum hoc cecidit pars quoes magna modo. 
Qui ALIOS IVD1CAT. 
Se iuftum quicuqj putatmitaqj probatum 
ludicat atqj alios homines/cenfetqs nocentes: 
Nec contemplatur femet:capit ille ruinam; 
Sic licet in caCwcunctos notat ipfc cadentes. 
Ad Ro.x. 
Efaye.xL 
xxxii. didi. 
erubefeant 
Sapicntie.i. 
pfal.c.iii. 
Sapietie. xi. 
&.xii. 
Eccle. xxiii. 
Nueri.xiiii. 
lofue .ix.i. 
connth.x. XL 
IVDICA/ 
RE alios. 
Nolite fudi 
care &non 
iudicabimi/ 
ni.nolite co 
denaf &no 
codenabimi 
gd at mdes 
feftuca i ocu 
lo fratris tui 
& trabem 2 
ociis tuis no 
uidestTollc 
re feftucam 
g uis;de fr,v 
tris ocello . 
Que tua co 
turBat. luia 
tolle trabe, 
ludicet ille 
de alterius 
errore gno 
het in feipo 
qd codenet 
Mathei. rii. 
Luce. vi. gl, 
in.c. ea q dc 
fta.reg.iii.q 
yii- iudicct:. 
yuer.xxiiii, 
di. xxyi. 
Stulticiae uitio metuenda pericula multi 
Incurrunt:mortis exitiumc£ graue: 
Quos fpes uana trahit uitae.faufteqj falutis 
Profperitastque mox fluminis inftar abit. 
Se putat effc bonunvfe iuflumjfecj potetem; Folio 
nullum poflfdfubire malum | 
Non metuit mortcm;quoniam fpe ductus inani; 
Floccifacit poft fe quicquid in orbe manet. 
Quicquiddelirant alii;mox carpit iniquo 
Dente Theoninomec fua facta uidet. 
Sed fatuus quiuis fpem pectore feruat inerti: 
Qua fperat fefe uiuere poflfediu. 
Si.uidet alterius mortem uitaxg ruinam 
Afforemon meminit fe prope poffe mori. 
Mox caufam fingit; citius cur raptusjaitcg 
Non alias ualidus/nec bene fanus erat J 
Quin triftismigro & fuffufus fanguine;plenus 
Er fcelere atqa dolis;improbulufq3 fuit. 
Propterea omnipotens cxcelfi rector olympi 
Fecerat hunc lubita morte perire uirum.» 
Poft mortem fatuus fceleratus/iudicat illum; 
Forfitan ctherei quem fouet aula poli. 
Inter coeleftcs fua qui folatia d ucs; 
Nectare & ambrofia fors benepaftus habet, 
ludicat alterius mortem;qui compede ftrictus 
Eft fcelerum;& uitiis membra ligata tenet: 
Nec metuit poenammeqa mortis tempora;que’mox 
Obferuans lachefisjftamina fefta fecat. 
T crminus incertus loeti eftancerta 
Horajuolant tacito triftia fata pede. 
Vir bonus & iuftusjfalfo putatur 
Eftc malusjnofcit pectora fola deus, 
ludicat alterius uitam quicunqjprobatum: 
Sincerum/& iuftum condecet effe uirum. 
Horatius in 
epi. 
Math.vii. 
Ad ro.ii. 
Ecclc.xi. 
:Ecdefiafti. 
xxxyiii. 
tpk 90 9 
Sapietie.ui, 
Ecclefi.xxi. 
Hccle.vii. 
Seneca. 
Apocar. 
xyiii. 
iii.q.vn. 
ludicct. 
DL PLVRALITATE BENEF1GIORVM. 
Quifquis cupit poffidere plura beneficia; 
Multa (olus obtinere poffit ac officia: 
Plus imponit hic afello § portare poterit: 
Mortem faccgxijm mifdig multitudo parturito XLl. 
BENHFI 
GlORVM 
PLVRA/ 
LITAS. 
Ambitio 
quorudam i 
tatu „pce(Tit 
ut no duas 
uel tres/fed 
ples cccffas 
here ftudeat 
cumuixuni 
poffintdebi 
ta fpuifione 
ipendere cui 
tn multitu/ 
do pbedaru 
canoibus fit 
inimica . & 
ualde iiuftu 
& iniquu efl: 
ut multi efu 
riant forte 
mdiores.SC 
unus ebrius 
forte nullus 
inuerbo/8i 
pellimus in 
cxeplo abu 
det. 
de jSbe.quia 
intatu.&. c. 
de multa» . 
Sunttquibus eft animus beneficia plura tenere 
Et facrum manibus contaminare bonu; 
Nec fatis illa ualent uigili curare labore: 
Sufceptum nec onus praeficere arte queunt» 
Qui foccQs afinp plmes imponere tentae Folio 
Dede, non 
refi.quia no 
nulli.i.ad co 
rin.xi. 
Hccle. xxx/ 
iiii. 
Morte fatigatum dcftruit ille pecus. 
Et quem fola quidem poffet praebenda fouerej 
Illius ad uitam quae fatis ufqj foret: 
Hunc fed amor nummi funefta pecuniatcogit. 
Abfqg modo 5i numero congerere ulterius. 
Qui cupit afiiduo beneficia plura tenere; 
Copia nec rerum quem fatere poteft: 
Vfqj adeo caecatus tenebris: 
Nefciat ut curas connumerare fuas. 
Hunc nodturna quies nung folabitur ulla: 
Semper hiatmulio limite uita iacet. 
Saccum hic circufert in quo non fundus habetur 
Sed ieiuna cupido uorax. 
At magis indignum efb afini/indocti/imqj periti 
q magis haec faduntjcunda tenere uolunt; 
Ecdefiera bonis nulla uirtute fruuntur; 
Atqj deum uana religione colunt. 
Haec bona pauperibus largiri coelica debent: 
Vfibusj at prauis fic cumulata ruunt. 
Dicite pontifices quid uos beneficia multa 
Confertis ftultisfqui ratione carent f 
An quia iumentifij afinifcj imponere fas d! 
C uctoru ut faccos at<$ onera ufqj ferant£ 
Quin etiam peius:contcnti munere nullo 
Conducunt cenfus:mutua lucra locant: 
Hos nec apud faris eft Hiefy cum Cimone tutus: 
Mangones licitantjuendita rurfas emunt. 
Plures igitur praebendas pofiidetulle. 
Extremam cxpectct cum louc tartarco 
c.auaritiae d? 
praeben.xl/ 
yii.dif.ficut 
xvi.q.i.c .ul 
£io. xxiii.q. 
vrii.conue/ 
nior. 
Actu.ix.qi. 
porrus &.c. 
qui ftudet. 
jiii.xegu ,y. 
DE EO Qui EXCEPTIONES QuERIT A° 
EMENDANDVM SE. 
Qui cantum corui/cras cras imitatur:& ufqj 
Cias unit; haud ocimo foco caduco notans; XLII 
DIFFH / 
RENS BH 
NEFAcere. 
Cras 
Non tardes 
conucrti ad 
dnm:& nc 
differas de 
diei die. Su 
bito em'uc/ 
nirira illius 
8i m tpe uis 
diae difpec 
det te. Ho/ 
die e &cras 
moriet*. it/ 
nu puod ho 
die eftcrast 
dibanu mic 
tet Hodie fi 
uoceeiusau 
dieritis noli 
te obdurare 
corda ueftra 
Cras 
Semper aget fatuumjnam confidentia fluita hxc 
Dicitunillufit fpes ea fbepe fuos. 
Cui deus omnipotens de cocio numina mittit: 
Illius & mentem luftranquo certius inde Folio 
Ecclefia.lv. 
Pfal .xciiii. 
Adhebrc. 
iii. 
Luce.xii. 
Omne nefas pitfgettuitse Si delicta pttactx. 
Emendet fcelcrucj graucs eliminet actus: 
Sit licet hic pofitus uiriomm in flumine magno: 
Sentiat & molemjqua mes agitatur iniquam. 
Et fpatiu iritaequo recte uiuerc pollet. 
Croccitat attame hic comi de more canendo 
Cras crasjin melius uita mutabimustaut cras 
Hinc ftolidum/infanunv& ftultum dicimus omnem;, 
Qui fe uicturum cras aflerit :atq* fatetur: 
Cum tame in foribus mors allidet omnibus horis 
Sera nimis uita cft que fertur craftina;qui fcis , 
An te fata finant tam longo uiuerc curfu? 
Cras minus aptus eris;hodie bene uiuerc debes: 
Et purgare caputtquod cum fudore grauatum. 
Pondera peccati geftatjcurafqj minaces. 
Ad mala ueloci uolitamus cum pede femper; 
Atqj hodie facimus ea;nec differre putamus 
Longius;adqp nefas prafens nos mancipat hora 
Et fdfinamus femper ceruice parata: 
Illa tamen nobis poflunt que ferre falutem 
Spernimusrinfanos fic nos dementia turbat. 
Si forte immineat fcelerum confeflio nobis: .. 
Diffugimus:rauci repetentes murmura corui. 
Et duo cras:aut plus/fatuo ructamus ab ore. 
Implacata tamen;(i mors irrepferit;ut te. 
Auferat;atqj anima fub tartara nigra remittat: 
Tunc uelles fecifle bonum;potuifle nequibis 
Tunc tua fera nimis uos 8i querimoma;cras cras 
Stulte quid exigui te temporis oro uoluptas 
Detinetfilla ruunt;& fluminis inftar abibunt. 
Incipe codeftes hodie perquirere fedes: 
Craftina pracipitet ne te cunctatio nana. 
Ecde.v, 
Prouer.xx/ 
vii. 
Ouidius. 
Efais.Ivi. 
lacobi.iiii. 
Ecclefia. x. 
Math.vi. 
Lucx.xii. 
Efaia!. xxii. 
ixorint.xv. 
proucr.m. 
DH CVSTODIAMVLIERVM 
Cuflodxt pulices fatuus Cub fok calenti; XLIII 
OBSHR// 
VARE Mu 
lieres. 
typiecocira 
uerituirum 
cotra uxore 
q nihil pol/ 
lutae ulfal 
fa fufpitioc 
appenturre 
Jmqt deo fa 
cti huius iu 
diciu. Ille, 
lauat latere 
qui cuilodit 
malicre.fay 
ciliuseftary 
denti fub fo 
le obferua/ 
repulicesjg 
iuita cullos 
dire mulier 
re. Adde fe 
ram cohibe 
fed quis cu/ 
ftodietipo, 
Cuftodes 
cauta e abii 
lisincipic 
In puteum undante & fluminc/portat aqua 
Qui gerit uxoris curam metuitqj pudoris 
Qux Cibi ni cuftos fuerit cuftodia uana eff. 
Stukior/atcj magis furiofo infamis Horeftc d!$ 
Spixiftis.ec qexAt hqncnialc^lorypus; Folio 
luuenalis. 
Vi fari. 
Eccle.vii . 
Numeri .v. 
Eccle.xix* 
Qui gerit uxoriscuram:&cuftodiaminancm 
Noctes atqj dicsjfollicitufqj tremite 
Antorem fruftra toleras: fruftracg labores 
Sufcipisuncaflum te tua cura necat: 
Pone facras:cobibe greftus mulieris:& omnes 
Saltus & uigil hic latret, ubiqj canis: 
Conferet & fortis praeludas pelTulus azdes: 
: Cuftodes habeat & domos alta Tuos: 
Quis tamen interea femper cuftodiet ipfos. 
Cuftodes; uxor fi uolet elTe procax? 
Foemina producit quam natura pudicam. 
Raro fit/ut feruet uincula cafta thori. 
Foemina fed qux uult tenerum feruare pudorem; 
Et thalami pignus coniugiiqj fidem; 
Vinciri debet nulla compagina ferri: 
Nec ftructura grauis hoftia cafta premat. 
Non turris/Dantes potuit fernare pudorem; 
Amifir ftupro dona pudicitia, 
lupirer auricomu flagrans conucrfus in imbrem» 
Virginisin gremium fluxit .-adulter erat. 
; Libera Penolope fuerat per tempora multa/ 
Abfenti retinens membra pudica uiro. 
Circa illam quauis uolitaret turba procorum; 
Infracfto mandit fed tamen illa thoro. 
In uetitum pleruncj nefas cuftodia pellit. 
Vxores uetiti damna pudoris olent. 
Foemina iucundos mores uitac$ probatam 
Induarmt fama comparet inde fibi 
Er cetus hominum fugiatiuetulafqj procaces 
Et fugiat uafri murmura blanda proci. 
Si non legiflet Helene referipta dolofqj 
Idei Paridismon mala rapta foret. 
luuenalis 
Prouer.xxx 
Ecck. xxv. 
proucr .xii. 
Danae 
Ouidius.iiii 
metha. 
Penolope 
Homerus 
ini odiffea., 
Ouidius in 
cpi. heroi 
Eccle.xxvi. 
Seneca inde 
clama. 
Helena 
Ouidius in 
£pi.heroi. 
Eilfitausqiu fcit u igiUnti tocte 
DE ADVLTERIO. LENOCL' 
N11FATV 
Itas. 
Patronus e 
turpitudinif 
q crimc cac/ 
lat uxoris.q 
parif’ uxore 
fua delique 
rejmatrimo 
niuqj fuu co 
tenit:qc£co 
taminatio / 
ne no indi/ 
gnat' pretia 
adulterii co 
fligitur;do/ 
drus fpecla/ 
re lacunar: 
doftus & ad 
calice uigi/ 
lantij: ftertac 
re nafo. 
Seneca .de 
ira. 
Vale.Ii. iiii. 
Et faciem digitis contegere ufc£ fuis' 
V xor €(5 fuam fubigi permittit;& audit 
Illecebrasmdet fubdola catta iocos. 
Res miferanda quidcm/& cenfura digna Cathonis. 
confugii nemo tenere fidem Folio 
Nullus adulterii legenvaut pia iura u&Ctutt 
lulia lex dormitjpoena uctufta filet. 
Non mulier nec uir facrati foedera fulcri 
Conferuare folent;maschus ubiq? iacet: 
Multis digna quidem res & laudanda uidetur. 
Alterius ledum concutere/atqj thor um. 
Nec pudor ullus adeftmemo enfenvaut faxa uerCtur 
ludicium parcit:pena remiflfa iacet 
Heu uetus in moechos tua lex tua lulia dormit; 
Cefanab Elyfiis fontibus oro ueni: 
T urpius idcg mapis;funt qui fpedare lacunar 
Dodi:ut per thalamu cautus adulter cat. 
Apponunt digitos oculis uigilantibustatqj 
Permittunt fubigi pignora chara thori. 
Vxoris ne fcelus audes fpedare pudendum; 
Cognita nec culpas probrafrnarite tacesi 
Expulit a regno fratre Pelopeius Atreus; 
Foedaffet proprii cp fibi iura thori: 
Atq? duos natos madauit funere maelio: 
Quo lucrant moechi crimina foeda patris. 
Ingens clamor asrat quando Lucretia pafTa ed 
Stuprumja lafciuo contaminata uiro, 
Collatinus enim coniunx rumore leuato. 
Tarpoeia regem pellis ab urbe malum. 
Clodius in eundis dominatur gentibusjatheu:- 
Clodius impune tradat adulterium. 
Heu mala dira parit putidas maschatio mentis; 
Profiliunt ire/mortis & exitium: 
Ouos mortales concordi uiuite nexu: 
Foedera quid thalami fic uiolare iuuat: 
Sit ueneranda fides uxoris:fitcg mariti: 
Mutua fint femper gaudia:paxc£ frequens» 
Proue.xxii. 
lacobi. i. 
Eccle. xxx. 
luuenalis 
vi. fati. 
Leuiti.xx. 
Deut. xxii. 
ffad.l iuli, 
deadul. 
luuenalis. 
c. quemad / 
modude iu. 
iu. 
puer .xviii. 
Atreus. 
Sen.in.thy. 
ff.de adult. 
I.flupor. 
Lucretia. 
xxxii.q. v. 
Lucretia. 
Tarqnius 
ExpuI fus 
Clodius 
c.deadul. 
gracchus 
.puer, yi. 
SFMPERTATVVS. 
Eft qui contendit Ce prudentem ufij putari XLV 
STVLTI/ 
CIA GAV 
DIVM 
STVLTO 
RVM. 
Vir prudes 
dirigit gref 
fus Tuos, cac 
lu nonani/ 
mu mutat cj 
p mare cur/ 
rut.Sapien/ 
riorfibiftul 
tusuidet fe 
pteuirislo/ 
quetibus fe 
Uncias, 
«puer.xy. St 
xxyi» 
Cum fapiat penitus nil mihi credere boni. 
Non difcit moresmon eft uirtutis amator: 
Sed manet infoelix anfer/ut ante fuit. 
Qui bona multa ludcfcpreclaras perlegit arcesj Folio 
Horatiusin 
cpi. 
Seneca pere 
grinatio no 
facit medi/ 
cum Si nui/ 
la ars difcit 
loco. 
Audit 8i egregium quicquid in orbe uigCt. 
Virtutis monumenta Caere politos 
ConCpicit;& dudii flumina amatna uidet 
Gymnafiumdudos celebresffpeclacula mudi 
Ludrat:& arredus per loca multa uolat. 
Nil tamen addifcitmteqj cni htec monumenta uetufta 
Profuntmt melior fiat Si utilior 
Quicquid habet reru alteriiffcolleda fuppellcx 
Aedibus id femper glifcit addic fuis 
Hocdefidcrio dultiffima uota notantur: 
Res femper fatuis ex nouitate placent: 
Ad gentes currunt uarias populodg peragrant. 
I gnotosdudrat quicquid in orbe iacet. 
Ne quid in externis maneat regionibus ufq. 
Intactum:peregrc dultus ubicg uolat. 
Ad Paeani muros:ad cclfe moenia Romse; 
Ad Solymas curruntjAffyriofqj lares: 
Curritur ad Lybiempenetrant Memphitica regna 
Pyramides ludrant. Attica regna uident. 
Attam en apportant fapientispremia nulla 
Non fpecimen morummon decus ingenii: 
Coelum non animu mutant qui tranfraare currunt 
Stulti difcedunt:mox fatui redeunt. 
Po Tumus hos mores inter ctenacula nodra 
DiTcercrfi imprudens uis fore: fide pedem 
In patriis laribus tam duitas cirpimus a rtes. 
Kon aliena opus ed perquirere inde loca 
Quin animo exculto diuinum imitare Platonem. 
: V t Caperet dodos quscfiit ille uiros: 
[ Nec fine docl rina Grayas concedit ad oras: 
i 
Quo tande ingenuas cocumularet opes. 
Quifqius ab tede fua patria/uola: improbu s anfer 
iiledomum rediens/anfer ut ante/manet 
Eccle ,xxix. 
;pucr .xxvi. 
Lucc.xy. 
Horatius in 
cpi. 
Plato, de 
quoHieioi 
prologo bi 
biie. 
Ad Hebre. 
xuu 
DE IRACVNDIA EX LEVI GAVSA. 
Affiduis flagris tardum qui pungit afcllum; XLVI 
IRASCI 
SINE Can 
fa. 
Vince iras 
aiinqjtuum 
q cetera uin 
cis 
Impedit ira 
ammnm ne 
pollit cerne 
re ueru.lra/ 
tus nil mfi 
criminislo/ 
quit.Debet 
nolencu uc 
hemens cq 
tarc: iumea 
tum. 
xxxii.q. vit, 
qdioibus 
Sepias ad longas corruit auriculas. 
Ira breuis furor cltmil indignatio prodeft. 
Sincerae mentis cft inimica minax 
Hic fatuus fcmpcr pigrum confcendit afellum; 
Turbida quem motu concitat ira graui. 
di exclamat ciccum Ce mors canino; Mio 
Sapie. xiil. 
Ad Ro.ii. 
Hier. xxix. 
Perfius 
uer.xxvii. 
Nec uerbum placidum tortuus ab ore uomit 
Rancidulo femper rudatur in ore canina 
Litccramec motus mitigat ille Tuos. 
Gaudet/& a populo metui fua facta: furoris. 
Plena malijmentisconfcius ille nihil. 
Dicitur a cundis:furiofum cernite ftultum 
Et fibi de fatuo hoc quilibet abffineat. 
Nam putat ille quidem ftultos non antea uifoss 
Auriculas anfini folus habere cupit. 
Ira necat fenfustpremit indignatio mentem, 
Prccipitem inuerrit illa ud illa uirum 
Archytas fophie iccirco fpcdabilisauctors 
Ille Tarentina natus in urbe procul; 
Peccanti feruo:turbatus mente pepercits 
Perfius 
prouer.xi. 
Archytas 
Plato 
Socrates 
j>uer.xxx. 
Ecclc. xix. 
xi.q.iii. ira. 
V.q.ii. rela/ 
tu.&ca.fer/ 
uef.puer. 
xxii.6i.xvii: 
lo.xxxri.^) 
uer.xii. 
Ecck.vii. 
Atq? irx (limulos fic moderatus erat 
Sic Plato fic alii motus fcdarc folebant. 
Socratici & piures dodi uiri. 
Nempe furor ratione carcttpriecordia frangit: 
Debilitat fenfus.ira feuera nimis 
Hos con; ra motus/certa innitamur habenas 
Et frenumjatqj fuum fentiat ira modum. 
Non fapientis erit tri(lari:aut corde dolcres! 
Paffio/prudentis prsemit: 
Eft fapiens fcmper:tranquillus mente quietas 
Ira trahit fatuos uiros. 
Tempore eunda quide fapiens moderatur in omni 
Addit & in eundis rebus ubiqj modum; 
Sed fatuus nullo penitus moderamine dudus: 
Stulticiam effundit femper ubiqj fuam 
Ergo praecipites afinum confcendite (luitis 
Quo celeres fatuos badlia tarda uchat. 
Quem rota fotunse cupida fpe continettatqj 
Voluit in cxcclfo fors fibi faufta gradu; 
DE FORTVNE MVTABILITATE XLII 
FORTV/ 
NE MV// 
TABILLv 
TAS*ToI/ 
lucar i altu 
nt lapfugra 
uiorc ruant 
Neocofidat 
mmiufctfis 
Nemo 
fperat meli 
ora lapfis . 
Mifcet hax 
illis ,phibec 
9 Clotho 
Stare fortu 
na.rotat oe 
fatu. Nemo 
ta diuos ha/ 
buitfauetes 
Craftinu ut 
fibi pollice 
ripoflet. 
Hccle.x. 
LMacha Jf, 
$uer.xiiif* 
Ille etiam metuat lapfus quandoq* nocentes; 
Perpetuo nefeit fors refidere loco. 
Complures fatuos/latum fortuna per orbem 
Efficit inflabili uoluit cofeg rota 
Fortunam multi fttibwndo pectore uerfout. Folio 
Sacneca in 
fier.fur. 
Claudianus 
de pe.di.iit. 
qd erho. in 
glo. 
Proue.xvii. 
Horatius 
Et loca continuo fcandcre crelfa petunt. 
Inquiruntqj graduiruqui fit fibi uiribus impar; 
Nec lapfnm fati pectora fluita uident. 
Nil adeo cxcelfum eft q>/ non trepidare ruinam 
Debcat.ad mortem cuncta creata ruunt. 
Omnia que terris nunc funt innata/fenefcunt. 
Labitur & quicquid terra beata dedit. 
Quis fuit in tanta mortalis forte locatus; 
Craftina promittat tempora ut ille fibtf 
Aut fc uicturum fortuna femper eadem 
Spondeatfinftabili uoluitur illa gradu. 
Nam lachefisduri femper pronuntia fati 
Non tibi premittit ducere fila diu. 
Atropos haud noftris mulcetur .turbida uotis: 
Vt nobis longos prxftet in orbe dies. 
Ad cafum fubitum plures funefta poteftas 
Allicitmc loetho tunc grauiorc ruant. 
lulius immenfo dominator csefar in orbe. 
Dum nimium fortis numina blanda colit; 
In medio fenfit mortalia fata fenatu; 
Hunc fortuna nihil iuuit ab exitio. 
Semper habet trepidos inuifa potentia greffus; 
Inuifus multis imperiofus homo eft 
Delicias raras praebet metuenda potcftas; 
In ceruice fua triftia damna gerit. 
Quem metuut multinrmltos metuiffe neceffedt. 
Odit quem metuit/perdere plsebfcg ftudet. 
Imperiofus homo nullo'palpatur amore: 
Nec populi nunc plaufusmec bona fama colit. 
Ergo mobilibus non fic confidite fceptris; 
Nam rota uertetur cum deus ipfe uolet. 
Seneca in 
hcr.fu. 
Martialis, 
lulinsccfar 
Tullius in 
offi. 
Hccle.xx. 
apien.v. 
Ecclc.xxi. 
DH EGROTANTE1NOBED1ENTE. 
Hgrotus fi quis morbos in corpore trides, 
Scmtidi urgetur anxietate granis XLVIII 
PATIENS 
IMPATIef 
Si opus me/ 
dicatis expe 
ctasmulnus 
detegas 
oportet, no 
cft in medi/ 
cofpreleuc 
tur ut eger 
Principiis 
obfta. Sero 
medidapa/ 
ratunCum 
mala per Id 
gascoualuc 
re moras 
glo.i.c.ad 
aures de eta 
te&qua.or. 
Hcclcfi. x.& 
xxxyiii. 
Preftita nec medici fequitur documenta periti; 
Si cadittcx merito damna doloris habet. 
Qui iacet in moefto cgrotans angorejperito 
Nec medico parettconfilmq? fugit. 
Ncc tenet impolitam fernata lege dictam* Folio 
Boetius 
luuenalis 
Perfius 
Ecclefiafli.] 
xxxyii. 
Conualidus fieri qua mediante queat; 
Pro uino nunc guftat aquammunc extera fumit 
Poculatconfultrix qux medicina uetat. 
Quxrit & aflfidue rigido contraria morbo. 
Efculentajfibi temperat atqj nihil; 
Donec ad tumulum feretro portatur operto; 
In cinerem rediens ceu fuit ante cinis. 
Qui cito fanari a morbo conaris amaro 
Principiis obftajdeteriora caue. 
Scintilla in flammas crefdt quandocg moleflas; 
Riuus & exiguus flumina magna facit. 
Principium morbi modicutrucapit incrementum 
Paulatinufalubris in medicina uetet. 
Qui ualidus cupit efle cito/fua uulnera plane 
Demonftret medico/pcllar ut inde luem. 
Non fine luftifero fanari membra dolore 
Pofluntmc renuas ferre doloris onus 
Nil quoq? mentiri medico debemus in ipfo 
Morbomon medicijfed tua uita perit. 
Quiqa faccrdoti referens peccata peracta: 
Mentitur uitam decipit ille fuam. 
Qui medicum quxrit/fua nec documenta referuat 
Expers confilii eft:& ratione caret. 
Confiliumuetulx potius fedamur/& herbas 
Quas in theffalico littore faga coquit 
Infami digito frontem hxc & pectora luflrat: 
Iftius interitum falfa medela parit. 
Qui uetulis credis malefanisjcredit anili 
Confiliodothi fata feuera fubit. 
Moralem fenfum noftro fi carmine fumes; 
In uitiis egrum te mora nulla premet. 
Hccle.xviii. 
Ouidius de 
reme. amo. 
Hccle .xxxi. 
Boetius de 
con.phiL 
Hcclefiafli. 
xxxviii. 
I.thimo, 
ilii. 
Quifquis forte palam mentis concepta reueiat 
Ante oculos qolucrqm rctfa tcnCa locat; 
DE NIMIVM APERTIS CONSVLTAtlombuS. KLIII 
APERTE 
INSIDIAs 
PONERE 
Fruftra iaci 
turrcte arv 
te oculos pe 
mis apparet 
retia uitat 
auis. 
Admonet hic oesjcautelamprsebet apertam; 
Quo facile a laqueo quifqj caucre queat. 
Quifquis auis forfan contendit carpere plurcs; 
Rctiaqj ante illas tendit aperta nimis: 
Ncc plagafgj recondit; 
Efopusin 
apo. 
Proucr.f. Folio 
Ouidius de 
reme .amo. 
gl. in cle.pa 
itoralis de 
re iu. 
Prouer.x. 
(puer .xviii. 
$i.xxyi. 
Is facit fua mox retia uitct auis 
Qui femper manibus duris uerbifcg minatur 
Publicitusmullum uerberat ille 'canem. 
In tantum mentis qui uerbis pandit apertis: 
Confilium retegens omnibus ateg palam. 
De tali ftulto poterit libi quifqj cauere: 
Creditur hic toto corpore poffe nihil. 
At puto prudentem & fapere huncfecreta rcuclat 
Qui nullinntentum comprimit ufqj fuum, 
Solus agit mentis fincere arcana: nec ulli 
Pandere uult animo fi qua agitare uelit. 
Prtecipue in rebus;qux fpectant forte falutem 
Corporis aut regnugrande aliquod uei opus? 
Falluntur plures a delatoribus ipfis: 
Confilium domini qui fibi fcire uolunt. 
Illecebris palpant ut fic arcana recifcant. 
Qui noua fcire cupit;dicere/& illa uolet. 
Eft fapiens certa;mentis quid condere uotum 
Confiliumqj potelhniqj referre palam. 
Quattuor ciTe folent resjqux fe tempore nullo 
Occultare qucunt.nec tacita elTe nolunt. 
Confilium fatui.ftructa urbs in uertite montis: 
Actus amatoristftramen & in crepida 
Occultam feruare poteft rem pauper/inopfqj; 
Diuitis aft: femper longius acta uolant: 
Et mala fama pala concrefcit ubiq& uolando: 
Et domus interdum damna pudoris habet. 
Tu caueas; fapiens fi fors cupis effe/cautufqj; * 
Ne pandas animu/confiliunvue tuum: 
Nec feruis famulifej tuis confiditio in illis: 
Sed tacitas mentis condito facta tute. 
Horatius in 
epillo. 
pucr.xi. 
Eccle.viii. 
Mathe.v. 
Ouidius 
luuenalis 
Virgilius 
iiii.jene. 
Seneca 
Catho. 
FAT VOR V M DAMNO SAP lentes nos fieri cducnifc 
Stultorum lapfum miferum/fubitacg ruinam 
Qui uidetjaftums nec fibi deinde caueu L 
ALIENIS 
PERICV/ 
LIS FIERI 
SAPIENte 
Attede in il 
Iis nc forte 
cadas. Fadix 
que faciunt 
aliena peri/ 
cula cautu, 
Caus deme 
tis corredo 
fit fapientis 
Via ipioru 
tenebrofa 
nefdut ubi 
corruant» 
Ei! Mtusjcscco nec redo tramite pergens 
Et fatui barbam mulcet ubiq? manu. 
Cernimus afTiduos cafus/lapfufcg frequentes 
rifus cernimus inde graues 
Ridentur paflim fatunluduntnr in omni. 
Prouer .iur. 
&.xv. Iohi, 
xyii. Folio 
Eccle. xxv. 
EccIeTia. x]. 
Hieremiae 
vi.&.vii. 
EccleTiaft.i. 
Tempore tml Tapiuntjnil quo$ fcire uolunt. 
. Sunt & cotempti multum a prudentibus ipTis 
Qui cappam in fatuis frontibus ufqj gerunt. 
. Accufat ftultum ftultustconuicia iaftant 
Impia:fed grdTus ftringit utcrc$ pares. 
Errat 8i aiTidue nec uuk curare ruinam; 
Complures fatui qua cecidere prius 
Nil cxepla trahunt ftultos/lapTuTcg moIelH; 
Semper ad interitumquid bone ftulte ruis? 
Admoneant faltcm fatuos exempla malorum: 
Difcant alterius uiuere uite malo. 
Exprobrat caacum caecus/uifuqj carentem 
Attame in foueam faepius ambo cadunt 
Incufat cancrum cancer retrorfum abeuntem; 
Ibat diredlam nec tame ipfe uiam 
, Qui matris non uuk documenta Tequi/ille nouercas 
Imperiu toleret obfequiucj grauc. 
Qui patrisnunqfequitur praecepta falutis - 
Difficilem ingreditur faepius ille uiam; 
Si Phaeton quondam confiilta Talubria patris 
AudifTetrcurrus non petiiffet iners; 
Non louis ethereum TenfifTet fulmen 8c ignes; 
Nec lacerum corpus uolueret Eridanus 
Icarus ingenui patris non iufta fequutus 
Altius cuolitansmomina fecit aquis. 
Hi duo in imberbi triftes cecidere iuuenta 
Nam uoluit neuter iulTa paterna fequi. 
Corruere infanum fatuum qui cernit:& audit; 
Exemplum capiatteffugiatqj malum. 
Cauta fuit uulpes nolens intrare cauernam . 
Viderat ut nullam uafra redire feraui 
Math.xr, 
Lucae.vi, 
ETopus in 
apo. 
EccIeTia Mi, 
&.xli. 
Phaeton 
Tuli.iii.off. 
Ouidius. ii. 
me. 
Icarus.Oui. 
viii.meth. 
(puer.xy. & 
xxiii. 
Ecclc.xi. 1 
ETopus 
Horatius in' 
epifto. 
NI1 CVRARE DETRACTIONES HOMlnum. 
Non campana Tonat quae mallcollo atcg bacillo dt. 
Expers;fit wulpis infita cauda licet. LI 
NiL CV// 
RARE 
DETRA ✓ 
CTIONEf 
HOMINu» 
Cu redc ui 
uas no curef 
ucrba malo 
ru arbitrii 
noftri no e 
gd qfcgloqt 
Multu far/ 
ris habet g 
eundis obs 
ftxuicora. 
Iccirco ttultum dl omnes cnrare loquelas 
Cum furda poliis effugere aure fonum 
Quifquis in hoc mundo tranquilla uiuere mentC» 
Glifdt:& in requie ducere fecla bona: 
Non curet uoces popuHjfema® malignam? 
Pfal cviii, 
puer.xxiiiu 
Sapietis ,ii * Folia 
Nec curet linguae Cibik rauca malae. 
Qui cupidn mundo fefc exaltare fuperbo 
Et flabilis magnum fcandere rite gradum 
Eft opus ut curas toleret quandoqj moleftas; 
Multa oculis uideat non bene grata fuis 
At funt qui firmo tentoria rure locarut: 
Mundum fpernetesrorbis & illecebras. 
Nil modo fecururmnil tutummilqj uidemus 
Tranquillum in mundo.nulla & ubiqj fides: 
Multi urbes Si opes/populos/cetufqj prophanos: 
Fugerunt:tutus ut foret inde ilarus 
Qui Iktuit iuftam femper traducere uitam 
Et mores fandos Si benefada fequi: 
Non curat quid mundus agat: tacita lue querelas 
Attendatuuftis nil mala lingua nocet 
Si uates fatyri quondam: fandicg prophetae, 
PenfafTcnt hominu murmura loethifcra: 
Nec monumenta bonae monftraffent uera falutisj 
Hic fama: hic meritum perderet decus 
Nullus in orbe quidem uiuit tam fanctusjut omni 
Nunc fatuo placcat:qui probitate caret 
Qui cudis pollet rede feruire:bcatus; 
Is forati femus nobilitate bonus. 
Nodes at(j dies opus eft confringere fomnos: 
Qui eundis iamiam rite placere uolet: 
Quis farre/aut digitis ftukorum claudere ridus 
lam poteritrioquimunptemtet inde cito. 
Nil aliud mundus didicitmifi uana profari 
Vcrbajquibus iuftos contaminare folet 
Nil fapiens cura uani ludibria mundi: 
Attendat® nihil quod uaga turba ferat. 
Ad phi.ii. 
,j)ue.xiiii.& 
xviii. 
Adheb.xi. 
Iohan.xv. 
Sapien.xi. 
Satyri 
Prophete 
Pfal.Iii. 
Sapien. [vi. 
Eccle. viii ♦ 
Hcclcfia: 
xxxvii. 
i.corint. iii. 
Ecdc.ii. 
jpuer.xr. 
Ecclc.yii. 
DE SVBSANNATORIBVS ET CAIumtuatoribiiS 
n. i * * - f • 1 . • r» a. 
Stulti qui lapides iadant.Si faxa retorquent; 
Hos fugut/fapiens qui uokt cflfe/proajl* in 
ABSTRA 
HERE A 
BONO. 
Abominat: 
iufti 
piu:& abox 
minant' ipii 
cos g reda 
fut i uia. Sa 
pietia cufto 
diuit illum 
ab inimicis. 
& a fedudo 
ribus tuta/ 
uit illu.uide 
but fine fax 
pietis. & no 
itelligetgd 
cogitauerit 
d illo deus. 
Nam trahit a ultio fatuos corre&io nullam 
Nil difcunt morisjnil probitatis habent 
O fatui excordes noflram ad properare palxflramj 
Incipiam ucru iic% docere bonum. 
Vos (acre legisjpatrum & documenta docebo. 
Ecclef.xxu. 
Proue.xxiil 
difXxiXt Folio 
Sapienx. 
Qu« mondrant redum profperitatisitef 
At<$ uiam pandunt/prudentum calle politam. 
Quare agite & pedibus currite quaefo citis 
. Difcite quid uirtustquid fit prudentia rerum 
, Et fatui tandem definite ede meri. 
Virtutes ornant hoies: prudentia ueftic 
Munditiis;fapiunt pedora ftulta nihil. 
Sed modo rifores fatuosjfanafqs proteruas 
Corrigimusdrigili hos fcalpere nempe iuuat. 
Sunt fatui qui nunc rident documenta fophise. 
Incg bonos cudos probra pudenda uomunt. 
Aducrtuntqj nihihbona fi quandoqj docetur; 
Quin cuda irrident mox documenta palam 
Increpat hinc ftultum qui ucrbisiaut corrigit ore 
Impingit fannam faepe met inde fibi. 
, Corrige prudentcnuqui tempore difeit in omni 
Feftinatqj oris uerba tenere tui 
Si cadit in iuftos hoies correctio iufta: 
Praeceptum accipiunt/cum pictate/bonum 
Iniuftus praeceptores diffamat;&odit; 
Saepe repercuffus in fua tela ruens 
, Crede mini fannis qui aliosjrifucg lacefunt 
Nafutojtande praemia digna ferent. 
Loripedem redus derideat sethiopem albus; 
[ Eli fine qui uitiis rideat ille malos. 
Stulte Nabal lueres fanas/toruofqj cachjmnos; 
Ni regem iratu flederet Abigapl. 
Quid pueros memorem qui uati illudere fancto 
Dum ccrtantfurfis mordicus intereunt. 
A grege ftultoru caucat (ibi quifeg maligno: 
Qui faxis iuftos/innocuok# petunt. 
Prouer. vi. 
Baruth. iii. 
Ad titu. iii. 
Sapien.vi, r 
Eccle.xvi. 
lob.xii. 
,puer. xiiii. 
jsucrb.ix. 
Ecclefi.xix. 
;puer. xxp. 
proucr.xix. 
luucnalis 
iii.q.vii.qui 
fine 
Nabal. 
i.Re.xxv. 
uii.Rcg.ii. 
CONTEMPTVS ETERNORVM GAVDIOrum, 
q> male delitias dutaxat temporis huius 
Gogito;ncc celeres penfito abire dies LUI 
TRANSI/ 
TORIA 
PREFER/ 
REETER 
N1S. 
Medacesfi/ 
liihoiumin 
(latens . ut 
decipiant ip 
fide uanita 
reinidipfu. 
Quid pro/ 
delt homini 
fimuduuni 
uerfu luere 
tur: aie ue/ 
rofue detri 
metu patiet 
Aut qua da 
hithd com 
mutatonep 
anima fual 
Et regni aeterni gaudia fpemo beata: 
Caufa eihme genuit Simea ftulta/parcns: 
Occurrit fatuae rurfus mihi turba cohortis 
Quae requiem fatyrae non finit c(Te meae 
Stultus enim certe eft,animo iaftarc fuperbo 
Hcde .fxiiii, 
Pfal.lxi. 
Marci, fui. Folfc 
Math. xvi. 
Sapien. iiii. ] 
Ad Ro.ii. 
Amos.v. 
Ecclefla .iii. 
i.loh.ii. 
Qui fo!eti& nimium uerba pudenda loqui 
Eccc aic o fuperura/nitidi quocg redor olympi? 
Nil opto ledis regna beata tue. 
Id falcem liceat;multis mihi uiuere luflris; 
Orbis & extremum cernere poffe diem 
At non laudato/redas uirtutis/amorc. 
Tam longas eui pofeit habere uices: 
Sed magis cxoptauqueat ut conuiuerc laute; 
Cum fodis paribusjdelitiifqj frui 
Nec timet inferni fumantia tartara ditis; 
Non acherontseos poft fua fata lacus 
O fatue infignismil uani gaudia mundi 
Mellis habentjillis copia fellis inefl. 
Quid rogo delitias:tanti quid gaudia uana 
Stulte facisjpcrcunt qux cito more niuisf 
Gaudia crede mibi terrarum:fellc replentur* 
Nec manet in cundisperpetuata quies. 
Quo fit/ut infamis/lafciua & fpurca uoluptas. 
Quem trahit:&fauftus orbis & illecebra; 
Hic fatuusrmundi curas guftabit acerbas; 
Et mortis rapidum fentiet dTe diem. 
Tranfibit mundusjtranfibunt gaudia mundi; 
Tranfibit pariter quicquid in orbe uiret 
Cernimus & tales hominu fine fine ruinas; 
Cernimus occafustcernimus exitia 
Redorem coeli tandem fpedabimus omnes; 
Hic ad lcetitias;alter ad interitum: 
Se cupit a funlmo qui fegregare tornante; 
Lxtidx/8c longos optat habere dies: 
Cimmeriis tenebris ctl obcaecatior ille. 
Pro uano linquens coelica regna luto. 
Luce. vi. 
puer b. xiiii. 
Tullius de 
fenedute. 
Ioh.xviii. 
puerb.xix. 
lob.n. 
Eccle. iii. 
Sapicn.ii.8c 
v. 
lacobi.i. 
Luce.xii. 
Apoc .xiiii. 
Sc.xx, 
Math, XXV, 
TVMVXTVS ET CONFABVLATIO inecclefo 
Accipitrem geftans per rcligiofa deorum 
Templa:& quem fequitur fedula turba canum: DEHO/ 
NESTA// 
TE EC // 
CLESIAS. 
Infacrofan 
dis ccctus/ 
cu pace 
cte uota co/ 
petit cclc// 
brari.Deccc 
eni domum 
dm:faditu/ 
do. Cdlenc 
i illis cofilia 
couonesjp/ 
lameti. ccf/ 
fenc uana & 
multo forti 
usfa[da&:,p 
phana collo 
qa.et polire 
moqcuqjdi 
umupfetur 
bare oificiu 
aut oculos 
diuinemaie 
itatis otfen/ 
dere.&c. 
Deuotos horni nes/& debita uota morantur 
3E cuculum manibuspalpat ubicg fuis 
Sunt quos lacratu/ftrepitu/clamore/fufums 
Non pudeat facras contaminare domos 
Dum canit; ofti cium;dum debita faexa faeexdos 
De xmu.ee/ 
de.c.dccer. 
li-yi.l.deuu 
tornum Folio 
C .de his q 
adeccf .con 
fu. 
Prouerb.y, 
Treno.i. 
T radat:& extendit uota precefqj deo : 
Dum fluit ad populum diuine contio legis: 
Ecclefieqj pium pangitur officium; 
Ingreditur fatuus quem roftris calceus urget: 
Stat Cimul in manibus nifus/& accipiter 
Siue uelis cuculus.magno clangore uagatur. 
Per fandas edes/facrificofcg focos 
Latrantcfcg canes/ululatu & cuda replentes 
Duditatjin flrepitu turba benigna filet, 
lam clangunt nolaejrefonat latratus ad auras 
Nunc pedibus pulfantmunc mambufqj flrepent. 
Nulla quies penes hos/faftu pompacg furentes; 
Non Rapter chriftu.Lazarus artat cos 
Tradantur caufle;reru comertiatquxftus 
Contradus omnes.officiuqj fori. 
Confpicit hic oculis matronasjille puellas: 
Hic aliud tradat quod probitate caret. 
Quidam etiam ftrepitus fuaper calopodia flulti 
Concrepitant turpes; bonum. 
Stultitiam quid enim querimurjTolitofqj furoresf 
Quos femel infipiens condere nemo cupit: 
Cum tame exeplum chriftus deus ipfeqj reliquit 
Nullus ut in templum turpia fada ferar: 
Sed precibus fupplex/deuoto & pedore patrem 
Aeternum orarettcoelicoluqj choros. 
Exgulit & feruilis tradantes foenera mercis 
Cum locus in templo fit facerufqs deo. 
Qui fi de templis homines pulfare prophanos 
Nunc uoIet;at(£ tedes euacuare malis; 
Pauci quadoquidem facratain gente manerent: 
Thura decent fuperosmerba prophana nihil 
loh.xii. 
4 Inauten.ut 
!ic.ma.& 
auieinfine* 
coi. rui. 
Ioh.if. 
Eccle.xxi. 
Iohelis.ii. 
Pfal.i. 
Marci.xi. 
Luce.xix. 
Bernardus. 
DE PROTERVO AC SPONTANEO pericula 
Qui cadit in flamas & dira pericula quaerit 
Sponte fua/in puteum profilit atgj libens; 
Exitum metito patitur E mergitur undis; LV 
DHJPRO/ 
TERVO 
ACSPON 
TANHO 
PER1GW 
3LO, 
Qui amat 
piculu i illo 
pibit.fitfas 
liceat 9 peri 
te malignis 
C iiiitu g fer 
«at ide Facie 
occideti.qui 
fcisanpru/ 
dens huc fc 
dicceritfan 
neferuari 
iiolitt 
Vritur aut flammisjdignusenim interitu. 
Eft fatuus qui fape deum fuperofq? precatur 
Et fupplex manibus cum rogat: 
Se putat 8i proferre preces ex corde benignas: 
Clamando affiducjme deus alme inna; 
Eale.m. 
Math. vii, 
Luce>yi:, Folio 
Innetnlis 
Pcrfius 
Vc mea ftultidam folitam modo pcdora linqueant; 
Et rapere incipi ant:Iupiter alme iuua. 
Attamen hic cappam ftulrorum femper anhelans; 
Induirungratas nam putat dTe preces: 
q> non mox uoti compos:deus infuper illum; 
Audferittquia non eunda petita dedit. 
At fatuus plerucg rogat/fuperofcg precatur. 
Et nefeit ftulro quid fibi corde roget. 
In puteum qui fponte caditttentatq? periculum; 
Seqa in fonte tamen mergier ufqj timet; 
Si damat/uoccfq} graues emittit undis. 
Clamatio diues iam dare praefidiums? 
Nullus erit:reftes/aut apportare rudentes 
Qui uelit:hic merita morte lueq? cadit. 
Stultitia Empedocles fimili arcatus:& excors 
Corporis exitium fponte/neceq? tulit. 
Aatna!OS quoniam prxeeps collapfus in ignes; 
Stulticice ut faceret morte fua indicium. 
Quifquis teum ardenti fatuum extraxiffet ab stna: 
Hic uitatn inuito/ftultior ipfe daret. 
Nempe adeo caecatus erat:rationis & expers; 
TenrafTet rurfus impia fata quidem. 
Sic facit ille:deum rogitans nodefq? diefqj ’ 
Debeat in coelum ut fe trahere ufeg deus; 
Detqs fibi femp uiuatia munera detqj 
Fortunam ualidamtdet bona magna fibi 
Qui rogat & nefeit fupremur rite precari 
Redoremmentos fufflat in ore leues. 
Quem tenet, intutus ftatus:& damnofa uoluptas 
Si ruit:ex merito iufta pericla ferat 
DE VIA FOELICITATIS ET 
Multi ftultitiae currum/rhedamqj/bigafqj 
Viuentes uidis criminibufqj trahunt. 
Cuqj fua reputant tales nccc abire labores; 
Math.xx, 
Marci.x. 
Ad Roma. 
Fiii. 
Horatius 
Empedo. 
prouer.xx/ 
viii. 
Hcclefiaiii. 
XXXV. 
Efaie.xx. 
Luce.xx. LXVI 
DE VIA 
FELIcitatis 
Sapia calli/ 
die itelligc 
rcuiafua;6< 
prudetia ftf 
torum crraf 
Eft uia q ui/ 
detur homl 
iuftamouiffi 
maaut cius 
dcducut ad 
morte. Vir i 
fpicies non 
cognofccc 
& ftultus no 
intclliget 
hec. Neleie 
rut ncqj itel 
lexcrunt. in 
tenebrisam 
bulant 
Quadriiugas retrahent pofl: fua fata rotas 
Non finit ipfc deus fatuii quecucj? prophanum 
Scire fuper terram quae nam miracula fecit: 
fadt:quapropter pars perit ingens 
StiUtorumjmoritur terreno in corpore femper 
proue.xiiii. 
pfal.xxxi.8< 
Sap.xiii.xci Folio 
;paer. v. 
Eccle.ii. 
Eccle.ii, 
Qui moritur uitiis hac in tellure malignis. 
Cogitur extremos alibi tollerare dolores 
Nolle deum qui non uult hic/& difcere'leges 
Quas pater:oipotens tribuit mortalibus aegris 
Quafcg fupcudos teneri 
In terratcudifqj dedit/bene uiuere/normam 
In mudo quecu<$ trahit male fana uoluptas; 
Iniuftocqj fua: cofumit tempora uitoe:| 
Is trahit hic currus/inole/cura moleflas; 
Cogitur eternas poli morte foluere poenas 
Perpetuo & tradu cogetur plauftra mouere. 
Ne modo ftulteuiam qurcras quae ducit ad orcum, 
Et phlegetontoeos fludiis coecafqj tenebras 
Haec uia plana quide cft/pedibus calcata frequenter? 
Hft aditu facilisjmultu penetrabilis:at^ 
Innumeros fatuis calles haec femita monftrat: 
Plana quide & trita cft fatuos quia fada per omnes 
Haec habet affiduos motus/grcflfufqj frequentes 
Nodes ateg dies patet hec nulluqj refutat 
Qui cupit ad fatuos curfim properare furentes, 
Foelicitatis iter quod coelum tendit in altum; 
Et quod prudentes recipirifolofcg beatos 
Eft nimis auguftu:patu!o nec calle patefeit: 
Nec tritum a multis:qmque maxima turba el!: 
Gens mala uitat iteniuftis fandifqp paratum 
Mentibusjiniuftus non has calcabit harenas. 
Virtutem pofuit deus ut fudore paretur: 
Aft pauci tentant foeliccs figere grdTus: 
Ad bona fupermi regni nitidamq? cateruam. 
lude cft g? multos orcus capiriethraq? paucos 
_ PRAVA MAIORVM EXEMPLA, 
Cu pater & genitrix ollas/paritercj matellas 
Collidum.pueri cacabos confringere difeent. 
Fiunt aequales nati genitoribusnJiic 
Sunt ubi non coilz Cignz & monumenta pudoris 
Ecclefi. xii, 
&.xl. 
Treno. iiii. 
Sapie.xix. 
Virgi. vi* 
Cnei. 
Seneca 
Marhe.-yii. 
Prouer.ii.& 
i Hi. 
Virgilius 
Ecclefiafti. 
xxxii. 
Luce.xiii. 
Sapien. v. 
pfaf. vi. 
jpuer.xim. 
dc.xv. 
Escch. yii. LVII 
MALA 
EXEMPLa 
PARENtu 
Virga at<$ 
correctio tri 
buit fapieti 
am.puer au 
teq dimitti 
tur uolunta 
tifuxjcofun 
dit matre fu 
am, IVbxia 
debetJ pue/ 
ro reucretia 
fi qd turpe 
paras ne tu 
pueri conte 
pferis anos 
Sed peccatu 
roobfiftac 
tibi filius in 
fans.Sidaru 
nofa fenem 
iuuat alea: 
ludat & hfs 
Infcqt leui 
Iter filia ma 
trisiter 
amer. xxix. 
luuenalis 
Vale.lib.if» 
c,L 
Grandxui properate fenes/fatuiq? parentes 
In uos nam fatyre torqueo tela mese: 
Audetis prauos coram matre atqj puellis: 
Effari moresjridiculug nefas: 
Niiac uencris nagas;aunc uos diftatis amorem Folio 
Sapien. iii. 
Eccle.xli. 
Ecclc.hii. 
Et natis teneristad malatfigna datis: 
Non pudor in ucrbisjnon eft reuerentia uitas 
Nd decus aut fpccimen/ingenuufue nitor 
Non pueri mores difcuntmon foemina feruat 
Signa pudicitix turpiatomda fonanc. 
Hoemina de fatuo carpit mala figna marito: 
Sedatur proles moribus ipfa patrem. 
Non docuit genitor fatuus bene uiuerc natum; 
lure igitur natus moribus alter erit, 
Si funt lufores patres pueri atqj nepotes 
Rebus in his prauis fe fimilarc folent. 
Trita etenim ueterum dicunt prouerbia:prauo 
Sxpe folet fimilis filius efle patri, 
Ludere fas monachi reputant libijquando reponit 
Abbas taxillos:alca iada placet, 
O mores miferosjo tempora plena furoris 
Picnaqj ftultitixmum deus ufqj fercti 
Se fimilcm patri natus:fe filia matri 
Reddit:ad exitium femina prima fluunt 
Non lupus ullus oucm genuitmo Tygride fxua 
Aut uitula aut agnus nafeier ufqj poteft; 
More patris cancer retro 
Sedantur pueri fic mala figna patrum; 
Qi*in & morigeros potiunt generare parentes: 
filiolosjqm funt morigeri at<j boni. 
Cynicus ut puerunrtemulcntum uideratjinquit; 
Eili/te genuit ebrius ccce pater. 
Aedibus iccirco propriisjfic uiuat honefle 
Eccle.x. 
puer.xix. 
&.xxix. 
luucnalis 
glo .in .I. a 
ii nolit.ff.a 
cdi.cdic.gl. 
in.c.fi.d co. 
ddm.y. 
jjj 
Ecclefi. vii. 
Diogenes 
Ecclefia. 
XXXV1{ 
—- J JL A —— 
DE VOLVPTATE CORPORALI; 
Simplicitate rudes/ad fe lafciua uoluptas 
Allicit intcrdumjmore necat. 
Quofdam etiam firmo/thaurinos detinct/UDCO 
Aft alips «olucri fqnc/fugacg ligat. LVIII 
VOLW 
PTATiS 
iNGOiM 
MODA. 
Mulfcr or/ 
natu mere/ 
tricio ppara 
ta ad decipi 
endas aias 
irretiuit eu 
multis der/ 
monibus. 
Scati ea feq 
tur qfi bos 
dudus ad 
uidima ; Se 
jqfi ignis Ia 
fciuiens Se 
ignoras. uc 
lucfiauisfc 
ftinctadla/ 
queu:& ne/ 
icit a de pe 
riculo anic 
Illius agit'. 
Proucr.vii. 
luuenalis 
Hcclefia. ix. 
Aequiparat fefc merttrlci blanda uoluptas 
Quae compta in platea (edet & nudata mamillas 
Et redimita comas:fpurcum mercatur amorem: 
Pellicit & molles ad fe:blanduqj cubile; 
Mox reTerat;uikm Tumens de crimine mercem; 
Excchixyu Folio 
Mcheae.i. 
fpuer.vii. 
Ecclc.xlx. 
Et rogat ut qmTquis fecum ludetur/iniquis 
Delitiis pariter ralfo obledetur amore. 
Illius moderamine flulti. 
Profiliuntmcluti bos uindus tranfit/& agnus; 
Ad lanii cukrumuugulumqj exponit ad idus 
Accipe fluite precor g fit fugienda uoluptas: 
Haec anima damnatjflygis & mergit in undis; 
Haec fenfus laceratjconfundit femina mentis 
malo praecordia reda fapore. 
Parua uoluptatis quauis fint gaudiadonga 
Poena tamen fcquitur/mifcro permixta dolore; 
Define delitias mundi fedarier ufqj: 
Non durant;fugiunt mox & mutantur in horas 
' Quifquis in hoc forfan contemnit gaudia mundo 
Vana uoluptatisjnec fefe imergit in illas: 
. Ille fapit uere:& pofl morte gaudia coeli: 
Ambrofiaa facram gullabit lege perenni 
* Sardanapalus enim fpreto uirtutis honore; 
Sola uoluptatis celebrabat facra focofqg 
Corporis illecebrastfpurcum & libabat amorem; 
Cenfuic aeffe quidem explendum prefentibus ipfum 
Delitiis animurquoniam pofl fata uoluptas 
Nulla forettftygii cfl haec nam fententia ditis. 
At pater omnipotens hunc fato fuftulit atro: 
Tartareifqj animam tandem damnauit in undis, 
Delitiae mundijquas promit praua uoluptas; 
- Sunt procula nobis pulfandaejdira uenena 
> Ex ipfis manant: & Pellis copia magna 
Has igitur fugiat fapiens:& honefta fequatur 
'Kere.xli. 
;puerb.y. 
Fcclefi.ii, 
Lucae.yiii. 
;puerb .viii* 
&.xiii. 
Ecclefiafl.i. 
Sardanapo/ 
lus. 
lufli.li.i. 
Michcae.vi. 
jpuer .xxiii. 
Ecclefia. v. 
Ecde:. xxy. 
ARGHANA ESSE RECONDENDA, 
Qui in tacito poterit fecreta tenere 
Pedore:& occultum condere corde fuum. 
Eft fatuusmefdtgj fuam compefcere mentem; 
Trifticiam mcnrxit fepiiis inde gxwsm, LIX 
SECRE 
TA TA/y 
CHNDA. 
Quae filere 
meuisjpri/ 
mu ipfe file 
as. Secretu 
mentis nucj 
tu pade ma 
ritx.i fecrc 
to cubiculi 
tui no male 
dixeris diui 
tiqa&aues 
exii porta/ 
butuoce tu 
am&g hnc 
penas anuci 
abut (niam 
Amico&ini 
mico noli 
narrare fen 
fu tuu: 8i fi 
eft tibi deli 
ftunolide/ 
nudare. 
Qui fecreta fuse non uult abfeondere mentis 
Vxoriqj fux uel cundlis sentibus offert. 
Quid uelit/& ftatuat/uel quid concepcrit/ipfa 
Mentejmcrus fatuus dod:o reputatur ob omni.* 
Saufomqui quondam fuerat fortiflCmus heros; 
Sene.d mo. 
lob.xviii. 
Catho. 
* Folio 
ludicu .xiiii 
xvi. 
Statius i the 
ba. 
Non oculis orbaretunnec crine factato: 
Secretu mentis fi non refciffet amica. 
Amphiareus uates dum fata futura timebat, 
Auguriidatuirjthebanaqj proelia fugit; 
Proditur at tandem proprio de coniugis ore. 
Hiftorias recinunt ueteres:& dogmata prifea; 
g? mulier nufq fecreti fit bona cuftos. 
Matronis igitur caelemus pedora femper. 
Qui fua non nouit comiftaarchana tacere; 
Quiqj ad cuda fuu pandit fecrcta labellum 
A tali caueat fapiens fibi quifcg/catufcg. 
Percundatore huc fugias/quia garrulus ipfe eft. 
De rebus magnis/ell qui fe iaditat ufqj 
Et q> res eunde fibi fint in amore fecundae. 
Rimari fi quis uellet tum uerba dolofcg: 
Rebus in his eundis mendacem offenderet ipfura 
Ex qua ifultitia fapiens intelligit omnis: 
q> fcabrum foueat remulcet, 
Condita fi mentis cupias archana manere: 
Fac mihi ne dicas:quod uis abfeondere pofllm: 
Occultumqj tua fecreto in pedore cades 
Haud aliis pandas; fed fis taciturnus ubiqj 
Si non uxori lezabel promifillet Achab rex; 
Verba fux mentis;Naboth non morte periret, 
Qui geftant in corde fuo fecretatcati fint: 
Et caueant aliis temere ut non talia pandant: 
Sic mage fecurufemper tutiq? manebunt. 
Dixit enim quondam fanda de gente propheta % 
Secretum mentis mihimet feruare ftudebo. 
Hcclc. x. 
Ecclc.xix. 
puer.xxi 
Horatius in 
epi. 
puer.xxyiii 
Seneca. 
iiijj- Re.xxi. 
puer. xxv. 
Hfaioe.xxiiii 
Diuitias propter folasmon prolis amore; 
Vxorcm duces/ coiugium ue petens 
Hic patitur merito lires;& iargia/rixas; 
Et pace/& perdit comoda coanubiu 
VXOREM DVCERE PROPTER OPES IX 
NVBERE 
PROpcer 
DiViflAs 
Imperat er 
go uiro .ito 
krabilius 
nihil eqfse 
mina diues. 
Domus & 
diuitiac dan 
tur a paren 
tibus;a dno 
aut proprie 
uxor pru/y 
dens.T eda 
iugiter pftii 
lantia litigi 
ofa mulier. 
Si uajd ing/ 
ras faccus ii 
uxor amat". 
Aruinam multi quaerunt fub podice afclli: 
Et cumulant trullas:ftercora uana petunt: 
Vxorem ducunt uetulam du turpiter Eglen. 
q numos habeat/diuitiafq leues. 
Nulla quies illum rccrcatjpax nulla foucbit: 
luuCnalis. 
i.adcor.vii. 
Prouer.xix. 
luuenalis. Folio 
puer. xix. 
puerb.v. 
in fine 
puerb.ix. 
Sempcr habet rixas litigiuqj frequens: 
Nulla uolupratis fpedabunt ocia talem: 
Magnarii.allexit quem male faccus opum. 
Nullacg fperatur prolestdiledio nulla. 
Vnam pacificam lux aget ille diem. 
Quin fibi continuo faccus tranfuerberet aures 
Quem propter flukus fadus/inerfqj fuit. 
Raro hos fortunx facies comitatur amica 
Qui mimis nubuntmon fibimon pueris 
Ducitur in thalamu funefta pecunia fola: 
Propter opes trahimus grandia aratra thori. 
luflicia & dodrina nihil curaturjhoneftas 
Nulla;fed ad cenfum pedora fluita ruunt. 
Nam foccr in primisjquid enim gener inqt in crc 
Polfidet/aut numisfiugera quara tenet 
Nec patris aut proaui pbkas/uirtus/ud honeflas': 
Qiaxritunan uulgi femine prodierit? 
Protinus ad numos:de moribus ultima fiet 
Quxflknfic fient nunq in amore pares 
Inde fit/at multis deferta habitare feorfum. 
Plus leue fitkalis g iuga ferre thori: 
Na'qj loquax mulier/uerbofa;corpus adurit: 
Atqg anima 8< uiresjmebracg cuda terit. 
Propter opes teneram uendit quicuq? iuuentam 
Mercatur lites & fine fine dolos. 
Huic nihil eft fideimihil & probitatis.ad omne 
Spes modo fit numitranfeat ille nephas. 
O male prudentesjqui tam connubia fxua. 
Ouxritis:& feruum tenditis efle pecus 
Eccle.xix. 
luucnalis 
puer.vii. 
Ecclefia. x. 
luucnalis 
,puer. xxi. 
puer.xxv. 
Eccle. xxv. 
Hcclefia.xu 
DE LIVORE ET INVIDIA. 
Inuidix tdum lato torquetur in orbe: 
Hc ftatus in terris hac fine nullus erit; 
Odia dira uolant magni per climata mundi* 
Necdum Nytardi femen abiuit atrox LXI 
INVTDIE 
PROPRI/ 
VM. 
Qui Cibi in 
m3et nihil e 
illo negus. 
8i hec redd i 
tioeft mali/ 
cizeillius.ne 
g e oculus Ii 
uidi. nudus 
alterius re/ 
bus marcef 
fit opimis. 
Ne come// 
dascu hofe 
iuido. & nc 
defideres ci 
bos eP. qm 
I fifttudine 
arioli 8i co/ 
icdoris efti 
mat quod 
ign orat.co/ 
mede & bi/ 
be dicet ti/ 
bi:& mens 
eius no ite 
cum. 
Eccle. xiiii. 
Horatius in 
cpi.xlvi. d. 
clericus 
Liuor edax ifatuos multosjanimofcg malignos 
Concitat:& ftultos pungit fine fine protentos; 
Nafcitur inuidiae telumtquod liuida corda 
Parturit:& multos nufg finit effc quietos 
Duceris inuidxa;q> ego re poflfideo plus Folio 
SalulHus. 
puer.xxviii 
Cicero 
Ecclefi.xiiii 
Ouidius. ii. 
rrietha. 
,puer .xxiii. 
Aut mihi funt plures numhfeu maior aceruus 
Rerummel mihi q> plures redduntur honores. 
Aes petis atqj meum;quod nullo iure teneres 
Vel quia faftidis noftrum & cotenis amorem 
Laethale eft adeo uulnus liuoris acerbi; 
Vt nequeat penitus fanari/aut rite mederi. 
Hfl: ea proprietas liuoris femper edacis; 
Si fibi conflituit qudj mordere;quierem 
Nullam agitat donec facinus perfecerit illud 
Non fomnusmoa ulla quies;non ulla uoluptas 
Eft adeo dulcis;feu delectabilis ufq; 
Vt poiTit cordis procul extirpare dolores. 
Pallentes ideo faucesjpallentiaqj ora 
Ssemper liabet liuonmacies in corpore toto. 
Glauca fcda:t;uifus tomus; fquallentiaq; ora 
Scintillanttrabidus nec plenisliuor ocellis 
Sufcipit in queq:furibundo pedore torpet. 
Cuiusprecipuu tibi fert exemplar lofeph; 
Quem nunq intuiti funt reCto lumine fratres. 
Raro etiam inuidia nifi merfis flumine ridet 
Nauibusjaut fi fors perit ingens copia rerum 
Verum continuo rodat licet inuidia corda; 
Inuidia;cx proprio fentit fua damna dolore. 
Nec quicq nifi fe ualet ardens athna cremare. 
Maior & inuidia eft fraternis cordibus orta. 
Fraterno primi maduerunt fanguine muri. 
Hoc Abel ateg Gaymhoc Atreus atqj Th yefles 
Ethiocles cum fratre fuo:plurefqj docebunt. 
Inuidiam iccirco fugias fapienfrp bonufqj. 
Defcriptio. 
Inuidic ex 
Ouidio 
lofeph Ge/ 
ne. xxxvii. 
Eccl. xlviii. 
Alanus 
Lucanus. 
Gene.iiii. 
Statius in 
the.i.Petri. 
ii. 
DE liMPATiENTIA CORRECTIONIS 
Tibia cui fatuo/tantum folatia praebet 
Nec curat cytharamtpledra & anrnia lyra:. 
Hic propere a frendat ftultoru pofco carinam; 
Et remos celeri concitet ille manu. LX1I 
NON 
VELLE 
CORR1 
GL 
Inauribus! 
fipientiune 
loqds.ga de 
fpicienc do/ 
drinam clo 
quii tui.Mu 
fica in ludi* 
importuna 
narratio .cu 
dormiete lo 
gtur g enar 
rat fluito fa 
pietia. Non 
patitur ftnl 
tus fua ucr/ 
baaut fada 
reprendi. 
Stultitia: infauftae certiffima figna uidentur : 
In fatuo.qui non uerbis aufcultat amicis. 
Nam ftolida: illius tanta cfl corredio mentis. 
Audire ut nequeat Capientes digna loquentes. 
Cum tamen di prudens jbona quae Cunt iugitex audit 
Ecclcfi.xxii 
prouer.i. 
df.xyiii. Folio 
Et Capere ut po(Tir;Capientes femper honorat: 
Sufcipit;& fequitur;Cua quo Capientia crefcat. 
Fiftula Ced fatuo Colatia dulcia prabet. 
Nec curat cithara Conitusmec barbitos illum 
Obledatjfidibus non deledatur amxnis. 
Nil magis uCqj placet fatuo:niI dulce uidetur; 
q baculus crifpus;q ruftica fiftula ftulto. 
Nec finit ut quifq Cibi dogmata Cana miniftret: 
Nec patit queq qui corrigit/aut monet ipCum: 
Inde fit ut magnum fatuoru crefcat/& ingens 
Agmen ubiq* nimis.quid Cis precor improbe ftultc 
Difccthomjnem te fds mortalemjCcifcg caducum; 
De cxno terra genitum;de ftercore fadum; 
Ex cinere/& terra/Iimo/caenoqs lutoeg. 
Compofitumjat CenCus tribuit natura Ccientaes 
Et data clsera quide ratio elbanimalia bruta 
Qua nobis caeduntjfed tu praecordia ftulta 
Qui seris;acceprarationis munera rumpis. 
Quid tua te nimium iadat funefta poteftas? 
Quid te nobilitastfaciesfquid culta iuuentus? 
Quid te diuidx mollesfquid corporis artus 
Extolluntftibi quse damnu 8i nocumenta miniftrant. 
Eft Capiens Colus/locupletior omnibusddem 
Fortior &cundis;huncaudi;illuqj Cequaris. 
Eft melius;prudens Ci dure corripiat te; 
q Ci te fatuus mulccntiarrideat ore . 
: Quadoquidehicfodixhomoiquifquiscordepauortm. 
Scmper habetjpocnas Cemper meditatur acerbas 
At® dei fuffert/primisiuga dulcia ab annis: 
fmer.x. 
cclc.xy. 
,puer.xxmi. 
&.xxyi • 
Sapie, vii. 
x.&.xv. 
adRo.yi. 
Eccle. xxy. 
pC.cxyiii. 
Eccle.iii. 
&.xvii. 
Tuli .in pa. 
Eccle. vii. 
lob.ii. 
lob. xxviii. 
pfal.xviii. 
ipucr.i. & 
viii. 
Math.xi 
xxiii. 
DE FATVIS MEDICIS ET EMPERICIS. 
Artem qui medicam tremulis molitur in egris; 
Nec tame indoda Ccit medicare manu. 
Arte carens; uires natura nefcit/& herbas; 
Ludius & fatuus/ndiculufq* manet* ixm 
MEDIC"* 
INDOC / 
TVS. 
licet medi/ 
eo cuentus 
niortalitatif 
iputari non 
debeat :eius 
tn imperitia 
annumerat 
culpa: fi fer 
uu malo fc/ 
oieritautg 
pera ei me/ 
dicametum 
dederit.So/ 
lisigit’' me/ 
dicis ipimc 
boiem occi 
diffefaseft. 
A medico i 
dodoacibo 
bis odo :& 
praua muli 
eredibera 
nos dominC 
Mi. de Ic. 
acg.fperitia 
ffderc.iur. 
iperi .xxix, 
diT.c.fi. 
Seneca 
Hic etiam noftrum poterit confcendere currum 
Et mode ftultigerae carbafa ferre ratis 
Vifitat empericusquifquis morbo uegrauatumjailt» 
Morte laborantem quem uidet ateg notat: 
Atc® air;expcda doacc documenta librorum Folio 
de demeti. 
ad Nero. 
Ecclefi .x .& 
xliiii. 
Prouer. vi. 
Ecclefiafti. 
xxxviii. 
Io an.de (e. 
cx.c.i.li. yi. 
Infpiciairuquo te rite iduate queam. 
Daqj doma medicus redit;& concaepra libelli 
Scrutatunmortis hunc uera fata premunt. 
Atc£ anima expirat foluutur corporis artus 
Sera nimis medici ftulta medela fuit. 
Nitutur plures artem tractare medendi; 
Et quoru penitus pedora nil fapiunt; 
Non uoluunt libros;aut quas Podalyrius artes 
Inuenit;mefues nec documenta legunt; 
Non Auicenna docet medicos tam dogmata uana 
Nec tales medicos;dode Galene; foues; 
Sed fua in herbarum difeunt medicamina libro; 
Mulca fuperftitiojdogmata falfa patent. 
Et uetulae prauam pradlant medicaminis ufum. 
Quas fequitur paffim fedula turba tamen 
Profitentur enim eundos fanare dolores; 
Perqj horas cundas/per loca/perqjdies 
Et fua q> puero atqj feni collyria profmt: 
Quod matrem muit;profit idemqj feni. 
Non opus cft caufas reru ateg elementa tueri 
Nature uires haec medicina premit 
Et morbos uarios una diflfoluit in herba. 
Qualem forte Tibi Theflfala faga dedit. 
O Cucule emplaftro quis te docet/aut alabaftro. 
Ex uno cudis poffe preeffe malis^ 
\ 01 medicus;ueluti indoctus folet e(Te patronus 
Confultus/qui non fcit dare confilium. 
Aut te non medicum dicas;aut difee mederi: 
Aut fi uis medicus;fis fatuufqj fimul. 
Sapien .xii. 
glo.in. c.fi. 
xxix.dif. 
Seneca. 
Cuculus 
chirurgicuf 
Sapien.i. A 
DE SEGVLARIS POTENTIS HXITV', 
Non fuit in terris ung tam magna poteftas; 
Tempore quoe fragili non quoqj difflueret: 
Cunda rapit loethum;mors ultima linea rerum dL 
Res homm u nulla conditione manent* POTHN / 
TATVS 
SECVLI 
FINIS 
Cudis die/ 
bus fuis im 
pius fupbic 
& numerus 
anoruinccr 
tus cfl: tyri/ 
nidis eius 
Muldiyran 
ni federut i 
throno:& I 
fufpicabilis. 
portauitdia 
dema.Mul/ 
ti potentes 
opprcffifut 
ualidc 8c 
gloriofitra 
diti funt in 
manus akc 
rorum, 
lob.xv. 
Eccief.ix.Sfi 
xxix. 
luuenalis 2 
fatyra om> 
aito i terris 
O tardos animo fatuosjquos magna poteftas 
Hleuat;& nimium qui munera uana fequuntur: 
Tanq perpetuis uita haec fit firma columnis: 
Nec moribunda quidem capiat per tempora finem, 
M agnanimus Cadar qui fub iuga romulum traxic Folio 
Fcclelia. xi. 
Cxfar Iuli. 
Marte fat indornlto/fpaciofi climita mundi. 
Et tenuit fceptrum regni facefg fuperbos 
SoIus;& incaepit ciues torquere potentes; 
Tempore fed modico tam faeua potentia maniit 
Horrenda cecidit tandem cum morte necatus 
Sceptraqjpfaru Darius tulit optima:regna &. 
Sed non contentus propriisjexterna cupiuit. 
Imperiathinc proprium perdit regnum 8i diadema 
Ipfe etiam Xerxes regum ditidimus olim: 
Dum cupit externas bello populariter oras; 
Attica regna adiensjamifit/caftra/uirofq# 
Arga rates pariter turritas merfit in undis 
Et Nabuchodonofor fcepto Babilona gubernans. 
Fortunae nimiu dum fiditttentat honores; 
Diuinos praedare fibnfed fumma potedas 
In fpeciem bruti regem mtitauit inanem. 
Magnus Alexander cui uix fudecerat orbis: 
Immenfus:graiis primus dominator in oris; 
Non fecum ad dygiam fua uexit regna plaudem* 
Quid cyrum referoflambens in morte cruorem 
Sanguinisipfe fui ;fic tranfir gloria mundi 
Croefus quandoquide regnifeg/opibus uel opimis; 
Non contentus erat;tamen hunc fortuna fefellit. 
Eucrtitq? fuum regnumtatq? potentia fceptra; 
Omnia regna cadunt;ruit & mundana potedas: 
Exemplum dat Roma potens;Carthago:MycaenC. 
Et Solymaeatqj Tyros;& Grecia tota;fubibit 
Mox latium pereunt quia nam mortalia cuntda 
Quae facimus:cundis exitus unus erit; 
Darius rex 
Perfarum 
i macha.i. 
Xerxes . de 
quo luue. & 
ncrodotus. 
Ii. v. 
Nabucho / 
donofor a 
Danielis ,iii 
Alexan. m. 
luuenalis 
Cyrus Hz/ 
rodotus & 
ludinus.Ii.i. 
Crefus ht/ 
rodotus li,i. 
Hccle.x. 
Eccle. xlix. 
lob.iii. 
Apocaplip]. 
xviii. 
Sapic.vii. 
DE PREDESTINATIONB 
Qui precium pofcit quod non meruiffe uidctar 
Anj luper fragilem ponit fua brachia cannam 
Illius/in dorfo cancromm/fcmita dabit 
Deuolcc ingj fu«m ri&u/fatis afla columba* LXV 
PRESCW 
ENTIA 
DEI. 
Elegit nos 
ipfo ai! cd/ 
fticutionem 
mudi;ut ef/ 
femus fci & 
imaculati in 
confpectu 
cius i canta 
te qui pdcy 
ftmamc nos 
i adoptoem 
Oes 
qdeprxfciri 
pauci uero 
ad uita pdc 
limaci. Noy 
uit deus qui 
fuqteius.ex 
his nemo fc 
ducitur. 
Scire nefas homini qu£ fit diuina uoluntas 
Quid uc deus ftatuat;quis finisjque fibi merces: 
Haec fatui quaeruntiquious cft nimis anxia cura. 
Noflfejquod a fuperis decernitur‘atqp probatur. 
Prxcipue iccirco fatuos hoc carmine uerfo. 
Adephc.i. 
dqfpe.di.iiii. 
c.biidictus 
ii.thimo .ii. 
Ad Rom.i. Folio 
puer, xxyi- 
Hiero.i pro 
logo biblise 
. Ignaui qui funt qui uix elementa facraru; 
> Guflarunt legmrudodi tamen atq? periti. 
: E (Te uolunt librofqj reuoluuntmiore finiflro. 
Exponunt falfo/quod fanxit diua uoluntas 
fuo feripturam & dogmata facra. 
Atcg reluaantem conantur uerterc fenfum; 
Audi igitur fatuosjqui farno errore trahuntur:! 
Audacefcg uolunt fuperum depromere mentem; 
Audi qua: referant fluita & petulantia uerba; 
Si deus eternam requiem fedeqj bonorum 
Pratfcripfit cuiqmihil eft quod uertere poflit 
Aut mutare: fibi flatui qtuod diua poteftas. 
Sed deus ad poenas fi quem prtefcripiit auerni; 
Tartareis tenebris fi que damnauit di umbris 
Hunc nihil eripiet.taq deus optimus audior. 
Omnipotens non fit:non iuftusmon metuendus» 
■ Dat precium nulli nifi qui meruifle uidetur 
Pro meritis reddudebentur pratmia iuflis: 
Iniuftos poenas dignum eft perferre minaces 
Qui domino feruit fincero pedore leges 
.Et fidei obferuatjprecium & uotucj capefcct. 
Defiine fluite praxror fuperum confringere fatum, 
. Nosideus omnipotens ad gaudia magna creauit; 
Omnibus & nobis coelorum regna parauit. • 
Non uult nigri fubeamus tartara:ditis: 
At propria ruimus culpa negamus 
Reddere qui iuflis animis pia gaudia poliunt. 
Define fluite loqunpctulans compefcc labellum* 
An uigulo cacabus dicet;cur urceus haud fumi 
Sic placet artifici.bene qui bona cuda parauit. 
Grcg.i dia. 
xxiu. q. iiii„ 
obtineri. 
Iohan.yi. 
xxiiii.q.iiii. 
Nabucho / 
donofor.: 
Sapien.x. 
Hiere. 
(puer.xxiii 
Ecclc.xii. 
mathe. xvi. 
Ad Ro.ii. 
Apoca.xxii 
Efaise. xly. 
Ad Ro. ix. 
Qui uolet alterius fubitas extinguere flammas 1 
Ateg fue patitur urere teda domus; 
Efl fatuustdecet & fiftula talem 
Aduocec ut flolidos ad Tua uota uitoss 
DE OBLIVIONE SVlPSIus LXVI 
NEGLI // 
GERE 
PROpria. 
Agris tuis 
fitientibusr 
alieni irriga 
di non: fune 
Ordinata 
charitas ici 
pit a feipfa. 
Qui fapies 
fibiipfipro 
deflTe nequit 
q fapit Mi/ 
iere anime 
tua: placens 
dea 
Qui curas horninu tolcratjfcmpercg laborat 
Vt res alterius peragat/frudlucj mimftret: 
Nec curare fuas properat res/comoda/fructus 
Quin fua poftponens fada atq? negocia paftim 
En rebus propriis ftukus dormitat S excors. 
U.culpa cfl 
ff.de rc.iur. 
&f.c .nodi 
fine culpa. 
«focali, ifi Folio 
Ecclc. xxx. 
Intentifcg oculis aliena in comoda pCnfat. 
Hic ligat interca noftri documenta libelli 
Qui fua cotenens aliena negocia uerfat 
Cii tame omnis amor:prima a Te exordia fumit 
Incipita feipfojpropno nil gratius ufu. 
Hoc docuere fophudocuitqa Therentiusillud; 
Hoc docuit ueteris fandiffima pagina legis 
Qui uult alterius res explorare frequenter. 
Se prius infpiciat.Tibi confultat atc$ labores: 
Inde fuos prudens proprios conuertat in ufus 
Alterius iadum lufor qui attendit:& ufqj. 
Negligit ille fuuffiolidus rationis & expers. 
Qui uult flamiuomas undis fedare fauillas 
Alterius tedi;proprioqj in culmine flamas 
Confp icit:atcg fuis laribus fuccurrere differt. 
Ille paru fapiens;fua non bene comoda curat. 
Alterius qui portat onus fuffertqj labores 
Negligit &propriu:difcrimina folus habebit. 
Qui caufa alterius facit id quod parturit ipfi 
Conteptum:rifus/inc6moda/damna/labores: 
• Vix noftra effugiet fatuaquin fcandet in arcem 
Atqj afinu manibus ducens ludibria tollat. 
Quid te fhilte muat peregrinas noluere caufas 
Quid uealios curas?proprii fis tutor honoris 
Difce domus proprie/caufas/rcs/comoda/primu 
Querere;& inde tibi fit cura labor quocg amici 
Eli penitus fatuus qui curat res alienas. 
Prouideas domui proprite/difpone/miniflra: 
Hoc decet:indc tibi fit proxima cura fodalis. 
de pe.dif.ii. 
qui uult. 
Therentius 
l.pfes.G.dc 
fcr.& aqua. 
Cicero in 
cpi. 
xxiii.q.v .fi 
placet, 
puer. xi. & 
xxxi. 
xix.q.ii. 
due 
xiiii.difti ,qj 
ait. 
puerb. v.& 
xxvi. 
puer.xx. 
fiii. Re .xx. 
Qui fibi imlt fieri officium bonitatis amicum. 
Atq? operas promptas appetit alterius; 
Eft tame ingratusmec munera prompta luciffim 
Officii praeftatnil probitatis habet. 
DE. VITIO INGRAT1TVDINIS. LXV11 
DE IN 
GRATIS. 
Quicu cg ti 
bi aliqd opa 
tus fuerit 
ftatf ci mer 
cedem refti 
tue.Et mer 
ces mercen 
nariicui apd 
tcoio no re 
maneat. Fc/ 
cudos decet 
imitari 
agros qml> 
to plus red 
dut q accz/ 
periit. Oes 
fapientes 
odere igra/ 
tos. Ingrati 
tudo exfic/ 
cat fonte bo 
nitatis 
C.delib.& 
e.li.l.i.&.if, 
xii q.ii.odr. 
Tuliusi of. 
Adcollo.iix 
Eft fatuus qui multa petit fempercg repofcit; 
Ofticiu altcrius:& negat ipfe uices 
Qui fibi uuk fieri quiq debebit honores. 
Reddere/& aquiualens munus amicitia!. 
Qui capiti alterius curas magnofas labores Folio 
Leniti, xix. 
Thobie. iiii 
EccLxxxiiii 
Plautus in 
afi. 
Imponit:preCiUm conferat ille (Tmul. 
i Dedecus eft ingens:fi quis bcnefada laboris 
i Accipit rcquales denegat at($ uices 
Qui cupit ex aliqua lucrum nancifder arte 
Hoe fibi proponat menteqj codituat; 
Eroget impenfasmec rebus parcat auaris. 
Si falte laudem pofcat habere bonam. 
Er fi praecipuos acquirere tentat honores: 
Munificus/blandus/fit piusjatqj bonus. 
Qui bene contentusifado nequit elTe labore: 
, modico precio foluere/habere potefis 
Non indignetur fibi fit querimonia nulla; 
Si Iabor/& meritum forte negetur ei 
Qui petit alterius operas/benefada/laborcs: 
Ingenioq? frui:munera rurfus agat: 
Verum a priuatis liceat defcendere rebus; 
Ingratas urbes comemorare fimul. 
Roma quid ingrata quondam impietatcCamillum 
Tractafti:pro te qui fera bella tulit? 
Tu procul emeritu pepulifti ex urbe Camillum 
Quo duce fregifti gallica caftra tamen. 
Attica terra ferox/pepulifti in grata Solonem. 
Qui ftatuit leges 8i bona iura tibi: 
Pro merito ingentnpro fudore at($ labore: 
1 Exilium dederas: Attica terra uiro. 
Nec taceo ingratos aufus/q? Sparta lycurgum j 
Latorem legum pellis ab arce tua 
Scipio qui fuerat patrite feruator honelhis 
Ingratam patriam fenfit & ille fuam. 
,puer.xxii. 
Sapien.xvi. 
Ecclc. xxix. 
Hccle.vii. 
malach. iii. 
Camillus d 
quo Titus 
liuius. 
Solon de 
quo Hero/ 
dotus. 
Licurgus jd 
quo luftina. 
Scipio af. __ 
Titus liui. 
Pulmentum fatuis prasfens mea decoquit olla 
Adfit ftultoruni fordida turba prateor 
Adfit qui fpcculo uultum/facieqj frequenter 
Infpicit;& femper cui fua fafta placent. 
SVIIPSIVS COMPLACENTIA L XVIII 
SAPJEN// 
TIE PRO 
PR1E Con 
FIDERE . 
Ne initaris 
prudentias 
tuse. AftutJ 
oia agit eu 
c6filio:gau 
te fatuus ert 
apitftultitia 
Cu fua cui/ 
q? placet fca 
atqg nego / 
eia foli. hic 
fluitis totae 
terra reple/ 
tauiris. 
Hic bene pulmentum pofita contundit in olla 
Atqj coquit fatuis fua pulmentaria crafTis; 
Qui fe prudentem fors eftimat/atqj decorum; 
Cui fua fola placent:& quem uefania dudat; 
Vt fpeculo femper fc contempletur inani 
Prouer. iii. 
c.ne imita/ 
risde cofti. 
Ad Ro, viti Folio 
Prouer.xiii 
&.xiiii. 
, Cum tamean uitio fatuu quoqj cernat inertem: 
Quauis no uideat/capitis quas porrigit aures 
Hic fi deberet digitis iurare leuatis: 
Cum de formofis/fapientibus/atcg peritis 
Sermo foret:fefc eundis praeftare putaret. 
Et fibi non fimile in fpatiofo crederet orbe 
luraretqj fimul q> deteftatio rc^ 
, In-fe nulla forct:fe pulchrum/fcqj beatum 
Eftimat atqj homines audet iurare deofqj. 
Confulit ho fpeculum femperqj & fungitur omni 
Tcmpore:feu fomno iaceat ledoqj fupinus; 
Siuc ftet credusmitro fufpenfus inhteret. 
i Quid Ipeculu memore Pathici geftame Othonis: 
i Quod fecum in caftris exfar geftare Colebat. 
Quotidie barbam qui rafit/glaber ut eCfet; 
Vngebarqj cutem cum fucco ladis afelli. 
Officium muliebre quidem eft;hos foemina quasrit: 
Ornatus fpeculum & pendet de fronte puellte: 
Retiolum:& mundumjeontexta moniliatueftem; 
Ordinatudqj mares hodie comitatur/aguntqj; 
l Vt fibimet placeantjfefe mulieribus arquant. 
Noflri etenim iuuenes habitus geftant muliebres. 
Illacg uirgo uirimulla eft diferetio reru, 
Pygmalio effigiem fertur de marmore quondam. 
Feci(Tc:& propriu fibi tam coluilfe laborem:, 
Perditus ut fuerit uecorsin marmora uerfus. 
. Fonte fuper uitreo periit Narciffus amore 
Dum fua forma placet fatuo qua uidit in undis: 
Stultoru numerus fic creuit:& impia turba. 
Ecclc.xx. 
Iob.v.&. 
xviii. 
xmcr.xxxi. 
Ezcc.xvi' 
Efaiae.iii. 
Otho ipera 
tor fpeculu 
femp fecu 
habuit 
luuenalis 
Saluftins. 
Ennius 
Tuliusiof. 
Pygmalion 
de quo 
Ouidius. x. 
metha. 
Narciffus 
de quo 
Ouidius.iii. 
metha. 
puer.xiii 
Qui choreis gaudet aut faltibus imoderatis; 
Vt cuculam ducat ftultior ipfc manu: 
Ille deum offendittperdit quoqj tempora fmftra: 
Contrahit inde etiam plurima damna tibi. 
DE CHOREIS ET SALTATIONIBVS LXIX 
CHOREE 
FAT Vitas. 
Nil placet i 
tota fapien 
tibusufcg 
chorea. qcE 
iuuet/aut £ 
fitjcodeccat 
ue bonos 
In circuitu i 
pii ambulat 
Exo. xxxif. 
* Pfal.xi. 
Origia bac 
chu 
'Druide dc 
gbus luliu 
cef.incom.s 
Hosquocg non fanos fore dicimusumo furentes 
Qui choream querunttquos labor ille iuuat; 
Vt currant paffim ucluti furiofa uagatur 
Thyasmbi eredtus Thyrfus in arua uocat. 
Vt Dxuydas faltant pullantes tympana galli; Folio 
Saliide qui 
bus Virgi. 
ii.geor. 
Vertice in idxoxum furor urget eos 
Ceu quondam Salii fetidos faliere per utres: 
Turba/Cybeleios fic agit illa choros 
Quid rogo quid fatui plantas in puluere laflfas 
EiFicitis?quat merx digna labore tamen? 
Aft ego dum meditor fatui primordia ludi: 
Principii caufas comemoro effe malas. 
In ftatua uitulum dtemu cu poneret aureum: 
Contemptum faceret deo: 
Cum bene potalTet populus:perfuaiit ad illam: 
Luderet inc£ chorum turba proteruauubet. 
Illecebra tales pariunt incomoda multa:: 
Ad uitium prarbent femina multa frequens. 
Concurrunt illic pompofa fuperbiadufus: 
Et petulans faltus:&: furiofa uenus. 
Nam uenus in primis/choreis folatur in illis. 
Hanc (equitur pedibus turba peculta citis. 
Ludus in orbe quide eft nullus danafior illo: 
Contaminat Hirnulis pedora cafta fuis 
Ludus & ifte quidemmon pax/fed pugna uidetur. 
Clamando currunt/uociferantq? nimis. 
Quis locus imunis:quem non uefania talis 
Contaminatftempli uix loca tuta manent. 
CIerus:& in cappa monachustpuer atqj puella: 
Et iuuenes blandi decrepitiq? fenes; 
In girum faltant pedibusjdudantcg choreas: 
Atqj incompofitis motibus ufq? ruunt. 
Rufticus in circo teneram cum fledit amicam: 
Non fitis hunc tota node/die ue premit. 
Exo. xxxii. 
i.corin.x. ui 
de nota gl. 
i cle.i.d cel. 
mif.i cie. at 
tedentes de 
fta.rel.d ui. 
& hone.de. 
cum decore 
Virgin* 
geor* 
Iudith.iL 
Qui cythara/aut aliis ludis de node uagatur 
Ante domu flultae cantando pulfat amica: 
Adulcicg mouet ludantia membra fopore: 
Hunc fatuum oblcdat/moriaturfrigorc nodis 
DE NOGTVRN1S IOCVLATOR1BVS LXX 
NOCTE 
LVDERE 
IN PLA // 
TEIS. 
fut 
in tenebris 
opat&dicuc 
gs nidct nof 
& quis no/ 
uit nosv In/ 
lanie pieas 
«igilias hn/ 
tes neq? uit;3 
necj nuper 
cras muaas 
ia cuftodiut 
Stultus per 
plateas no/ 
diurno tpc 
currit;Car/ 
me& cxclu 
fus flebile 
catat amas» 
lamfatpras finem pofuiitem pene 
MouifTem ad porturmcelfaqs uela fimul; 
Sed mihipropofitum rapiunt nunc.curba cohorfqj 
qui modo nodte uolant. 
Dum mollem capiunt anima tia cudla foporem; 
Efaie.xxix. 
Sapien.xiiii Fohb 
.puerb. yii. 
Dum requies animis corporibufgj datur 
Ebria turba uias/uicos/flrata/ata plateas: 
Occupat:& clamat; flultaq? uerba canit. 
Nodurni lemures fligiis de fontibus orti: 
Hos homines turbanaeumcniduqj cohors. 
Hi cytharas feriunt;hi dulcia barbita tangunt: 
Hi fidibus ludunt: Ifmariaqj lyra. 
Ante domu cantus chara: modulantur amica:: 
Et flantes ululant:cantica fluita canunt. 
Nou habeunt;donec fundatur urina matellis: 
In caput aut donec faxa/uel olla uolat. 
Quinetiam hxc peragunt hyberno tempore flulti 
Cum glacie & niuibus candida teda rigent. 
O male prudentes:quid uana hxc gaudia nodis 
Deledantfquid uos occurrere node iuuat 
Nec folum iuuenes:humili de pkebe creati: 
Cantando tacita: lubrica nodis agunt. 
Hoc pceres faduntrclerus/monachi/atqj facerdoi 
Ad ludum hos omnes fiflula fluita uocat. 
Hic latratulle boat:balatum ruditat alter: >. A* 
Toruius exclamans:plus fibi laudis habft*, * 
Hac etiam in turba reperitur fepe maritus: 
Qui folet in fatuo ducere fune chorum. 
Vxoreqj Tuam uiduo in lodice cubantem. 
Deficr it:& caufam dat fibi fsepe mali. . 
Dum cuculam pafeit uir foemina fepe noudlam 
Currucam admittens:oua aliena cubat. 
Vos igitur moneo facitis qui talia meflras 
Obferuare fores: feu remanete domi. 
Dum requies animis corporibufgj datur 
Ebria turba uias/uicos/flrata/atch plateas: 
Occupat:& clamat; flultaq? uerba canit. 
Nodurni lemures fligiis de fontibus orti: 
Hos homines turbantteumeniduqj cohors. 
Hi cytharas feriunt;hi dulcia barbita tangunt: 
Hi fidibus ludunt:Ifmariaqj lyra. 
Ante domu cantus chara: modulantur amicse: 
Et flantes ululant:cantica fluita canunt. 
Nou habeunt:donec fundatur urina matellis: 
In caput aut donec faxa/uel olla uolat. 
Quinetiam hxc peragunt hyberno tempore flulti 
Cum glacie & niuibus candida teda rigent. 
O male prudentes:quid uana hxc gaudia nodis 
Deledantfquid uos occurrere node iuuat 
Nec folum iuuenes:humili de plcebe creati: 
Cantando tacita: lubrica nodis agunt. 
Hoc liceres faciunttclerus/monachi/atqj facetdoi 
Ad ludum hos omnes fiflula fluita uocat. 
Hic latratnlle boat:balatum ruditat alter: >; H- !y; ’• 
Toruius exclamans:plus fibi laudis habf fe*' 
Hac etiam in turba reperitur fepe maritus: 
Qui folet in fatuo ducere fune chorum. 
Vxoreqj fuam uiduo in lodice cubantem. 
Defier it:& caufam dat fibi faepe mali. , 
Dum cuculam pafeit uir foemina faepe noudlam 
Currucam admittensjoua aliena cubat. 
Vos igitur moneo facitis qui talia meflras 
Obferuare fores: fcu remanete domi. r 
DE MENDICUS ET EORVM VANITAtibus,. 
Ouidius in 
arte 
Sapi.xvif. 
Iohan.xi ♦ 
Lucae.y. 
luuenalis 
AdephCi 
iiii. 
itiieEuiL 
Et metui nc me fluita: defedio Cedar. 
Afficcretmumcrus nec fati? ufq? foret: 
Sed mendicorum turbas ferutatus ubiqj; 
laiicni paiicgs exedite ubi$ bopos. LXXI 
MENDI// 
CANTES 
IMPROBI 
Tot mendi 
co$> cernis 
fraiidefcg 
dolofeg .ut 
merito hos 
fatuis gradi 
bus accumu 
le Vtilius 
efuricti pa/ 
nis tollit fi 
de cibo fccu 
rus iufticia 
negligat q 
cfurietipa/ 
nis fragatur 
ut iiumcias 
fedudus ac 
quiefeat. 
Inter mendicos eff magna catemat 
De quoj* ritu noftra camsena refert. 
Se plures nutrire uolunt:natofqj tenellos. 
Hoc ftudium multis;haa: quoeguita placet. 
Clericus & monachus rei* qui feruat acernum* 
C.de medi, 
ual i.Ii.xi. 
y.q.v.n ois 
Ixxxyd.di.c. 
pafce. Folio 
gl.fupmat. 
c.auaricie.d 
prebend. 
proue. xxiii 
Lucc.xi. 
Thobie. iiii 
&.xii. 
Eccle.iii. 
Pfal.xl. 
Daniel .iiii. 
Mendici exercet attamen officium; 
Paupertatis onus tales plaeruqj queruntT: 
Aft opibus pleni/diuitiifqjtrogcnr: 
Vfu oportuno eft elemofma (aera flatuta: 
Vt<$ inopi folunvpauperibufqj detur. 
Hanc dedit omnipotes homini ut releuamen egeno.? 
E{Tet:fed tamen hanc plxbs uitiofa rapit. 
Non prior in clauftromon abbas:pref bpter atq^; 
Genfibus in propriis cor fatiare queunt. 
Plus cupiutjfaccos/capafcg inferre per urbes 
Mandant:hif(£ domus/limina eunda premunt. 
Per plateas currunt mendichpercg tabernas: 
Nullus ab his uacuus nunc locus eiTe poteft. 
Sunt qui reliquiis fanctoru munera pofcunt: 
Et quseftum faciunt per loca eunda Tuum. 
Spirituum uendut pennas fsepe ethereorum. 
Vanaqj no nuq corpora & offa ferunt. 
Sunt alii qui cu ualidi fint corpore & annis 
Mendicant tame:& crimina grandia agunt 
Fraude fua pueris effringunt mebra parentes 
Vt morbos ululentmulnera grata fleant: 
Et ftipem precibus pofcantjmanibufq? quadrantem: 
Quas fraudes melius theutona feripta notant 
Mendicant multi iuuenes ualidi atqj potentes 
• Caufa cftrq? labor his at<$ opus omne graue eft. 
His quia plus placuit alienis umere rebus; 
Paupertatis & hinc pondera grata gerunt. 
: Si mendicorum pergam memorare prophanos 
, Ritus:& morestpagina deficiet. 
Eccle.vii. 
depe.& re* 
c.cuexeo. 
Ecclc.xix. 
l.una.C. de 
mendi.uali. 
Vide libm 
ftultORU H/ 
gua tneuto 
nici latius 
xlu.di.qmc 
fcamusigu 
Sunt pleriq? mares/afinos equitare frequenter; 
Qui cuperent:fi non foemina prima foret 
Sed quia prccipitem mulier contorquet afellum: 
Foeminco hinc generiparcat ufeg pecus 
Eoemineum laudare genus mea carmina ucllcnt 
DE IRAGVNDIS MVLIER1BVS IXX.H 
IRA MV/ 
LIEBRIS. 
Muliere bo 
na gs iueni 
de 
ultimis fini 
bapciu cius 
Melius cft 
hftarc i ter 
ra deferta § 
cu muliere 
tixofa & ira 
cuda.Come 
morari leo/ 
ni & draco/ 
ni placebit 
plus,g bita 
recu mulie 
reneg.Bre/ 
uisois mali 
ciafupmali 
cia mulieris 
Et noeflira 
Tuper iram 
mulieris. 
Nunc potiusjfed me caufa maligna mouet. 
Si natura ncgat:facit indignatio uerfum: 
Focmina me patitur praua filerc nihil. 
Comendarc bonas mulieres femper amabo; 
Sed praius uerCu dilacerare decet 
;puCrb. xxi. 
Eccle .xxy. 
prouer.xx*. Folio 
At quod fecnrurn facit & didare paratum 
Nulla q> hanc fatyram foemina doda leget. 
Gracchoru mater leget hos Cornelia nung. 
Verficulos:mulier nulla diferta leget. 
Propterea audaci depromi carmina uultu 
Laudabo iu(las:diIamabo malas. 
Foemina quae fophia; iuciindo lade fouetur: 
Et qui deledat cu probitate decor; 
Non facile ad crimen putidumjmorefqj pudendos? 
Corruitjaut tentat dedecus atqj nefas. 
Foemina iulla quide mulcet pleruqj maritum 
Iratu placat feruitiiq? uiri 
Rex quondam AlTuerus mandauerat cnfe necados 
Hebraeos cudos/& iugulare uiros 
Hefter fcd uerbis placabat pedora regis 
Iratum blanda molliit atqj prece. 
Rex piusa Nabal fprccus leuiter ab una 
AbigayI gladiunvcotinuitq? manum. 
Confiliu dat calla bonum.dat foemina mores 
Ingenuos.mala fed non pia uota parit. 
Conhlio Salomon infedus iniquo: 
Vt coleret falfos/in fuadamna/deos 
Linguulaca cft mulfenfemper profundere noces 
Verba dira cupit:& {me fine loqui. 
Pieris innumeros pullos eduxerat olim. 
Longius cmifit femina pica loquax. 
Erue diue pater/rex coeli 5i conditor orbis 
Ancqua & praua nos muliere precor. 
Ellpicis garrula turba. 
Qua: garrit:queritur/ciulat at® forit. 
Foemina qute femper nodurnislitigat horis: 
Ht pace in lirato non finit eflfe thoro. 
Murmurat:& tacitos bladit male fana fufurros 
Atqj molella uiro litigat illa nimis 
Foemina ferpe etenim uerfuta eft atqj maligna. 
Cornelia 
Eccle.xix. 
Eccle.xxvi. 
Heller. 
AbigayI. 
i.reg.xxy. 
Eccle.xl. 
juerb.vi. 
Salomo .iii. 
Rcg.xi. 
Eccle-xlvii. 
.puer.xix 
&.XXV. 
Ecclc.xlii. 
Ouidius. v, 
metha. pro 
uerb.ii. 
Eccle.vii. 
Eccle.xiii. 
pucr.vii. 
luue .vi.fa. 
Eccle.xxvi. 
pne.ii.&.y. LXXU1 
Vr fibimet prudens/imperet ufcg uiro: 
Nec poterit tollerare boni documenta mariti: 
Nec uult pacifici uota tenere uiri. 
Ssepc cadit iuftus metuenda in damna maritus: 
Vxoris temere quae Tibi lingua parit. 
Amphion teftisjThebane conditor arcis: 
Vxoris Niobes crimina morte luit. 
Si fas ufqj loqui foret his:Calphurnia nudum. 
Monftrarct dunemt&pofteriora uiris. 
Nulla adeo in terris animantia/fiue creata: 
Quantu foemineum concitat ira genus 
Foemina dum infanit malefido agitata furore 
Sseuitiam fuperattdira leamajtuam: 
Seuior Hyrcana cft hxc foemina tygridejraptos 
Dum catulos fequitunfoemina fxua magis. 
Exemplu praebet nobis irata Medea: 
Natos truncauit quse furibunda fuos. 
Exepluqj dabit nobis fimul impia Progne: 
Quaeteneri nati inebra necata coquit. • 
g? nifiperdodus luuenaliscuda referret, 
Crimina:quae mulier fingere faqpe folet: 
Vellem quadoquide ritus memorare uetuflos 
Foeminei generis;& recitare dolos. - 
Cor mulieris enim cudis fpinofius herbis 
Fclle tumet fcmp:pedoia bile dolent, 
fsjil manet intadu putido mulieris ab ore: 
Perturbant mores:foedera/xura/fidem: 
Et foedant thalamu facrumjnec pronuba luno. 
Has uetat in uctite crimina legis agunt. 
Fida comes nulli mulier uult effe marito: 
Grande fupercilium foemina praua gerit. 
Euacuat loculus numh:& conterit omnes 
Ccnfus;at<g domus penfitat ada nihil. 
Sunt tria follicitant quae terram/quae marcjguortum 
Eccle.xix. 
&.XXV. 
Ecde.vii. 
Amphion. 
Ouidius .vi 
meth. 
Calphurnia 
i.l.ff.depo/ 
ftu. 
Eccle .:xxy. 
Medea de q 
Senccain 
medeaproy 
gne de qua 
fidius, vi. 
tneth. 
EccIeG. yii. 
Ecclc. xxv. 
pucr.ix. 
Ecclc. xlyL 
luuenalis 
gmerb.xxx, Folio 
Quod nec terra poteftmec maria ulla pati: 
Seruus qui fadus dominus/magnufqj patronus 
Tum fatuus totiens ebrius ateg fatur: 
De infuriofa quidem mulierrpraecordia cuius 
L i uor edax femper uraq? fama rapit. 
Quartum quod fuperat cuda htee ancilla fuperba; 
Haeres q ax domina: fit cito fada Tuae, 
At modo de tali cupio muliere filcre: 
Praebet qua: poclis dira uenena uiro. 
Qualis Agrippina;aut ucfansePontia mentis: 
(Jjuales 5i fatyri pagina doda notat. 
Bxlides occurfu terrent modo corda uiroig, 
Saeua Clgtimneftra:& foemina qu xq$ mala» 
lungitur in thalamis Lucretia rara maritis 
Thais habet partes perfida in orbe fuas 
Portia rara hodie tontingit iunda Cathoni; 
Nec multis nubit calla Sabina uiris 
Pq>]ix qUI' poterit mulierem ad uota tenere 
yfua:& callum continuare thorum. 
luuenalis 
Agrippia 
Potia. 
Danaides 
Clytimne /* 
ftra 
Lucretia 
Thais 
Portia 
Cath. 
Sabina 
prouer. xii. i 
Eccle. xxyj. 
&.XXV, 
DE POTENTIA FATV1TATIS. 
Stultitia extendit caflra Si tentoria palftm; 
Et fecum totus militat orbis iners 
Praecipue llulti quos magna potentia uedat; 
Et qui diuitiis/prteCidii% ualent* 
Sapien. v. 
,puer. xvii. 
&.XX1IU. 
Ecclefia. 
xxxiiii. 
Cum tibi nemo aufit prauos ollcnderc mores: 
Ecitus qui contendis ftultilTime diucs 
Hinc ca:co mesedeus in tramite turpius erras, 
Vis fapiens cudis reputari Si ditier/horis; 
Tu licet inCcitix plenos effuderis orfus 
O quotiens cu nemo uelit praeponere llultum 
Se refert mauortia gella 
Plurimatcu maldana tametvquae prodit ab ore dh 
Lauspropriojafcribit folus libi fortia fluitur 
Fortunata nimis tellus quae principe diuo POTEN/ 
TIA FA// 
TVITAtis 
Oibus i ter 
ris tenet ifi 
pfenrfa fcc/ 
ptra. J Ilius 
& feqt re// 
gia turba 
pedes, Ra/ 
pinas medi 
tat meseo/ 
rum:& frau 
des labia eo 
rii loquutur 
Iccirco Ia// 
pfi i die an/ 
guftise mi’/ 
nuet”' forti/ 
tudo corii. 
& lucerna i 
extin 
guetar 
Pfal.ix. 
pucr.xxviL 
Eccle.xv. 
xxii.q.ii. p. 
lob.xxxvii. 
„pue. xx. 
Ecckf.x. 
Sapien ,yL 
Ornatur :qucm uix fuperetuel magnus VlpfTes: 
Tempora partitur prudensrcum tempore uerfat 
Sfngula.no illum numusmo munera captant. 
V irtutfs cultor fed enim;& fua profpera regua. 
Ve terre cuius rex eft puer illius ateg. Folio 
Eccl.v.&.x. 
;puerb.xxx. 
Sapie .xi. 
Ecclef.x. 
Confulibus rucetapIacent.nodlurna($ uina. 
Hic etenim imperiu regnu quoq? dimpat omnC 
Stultus in arce fedens palpatus munere fpurco 
InuertitlegesjconcelTus/roftra/uirofq^: 
Alter amiciriam:prtefert:infontia damnat 
Sandta hinc fimpliciras Caditqj nefande. 
Aequo deberent liberamine iura foueri: 
Sed uereor finu pfeudo fenes quos cafta fufanna 
Allicit: Andronici pro quo perimatur Onyas 
Vota etiam Benedab fregit dum munera uidit. 
Et lonatham Triphon per munera milia fefellit 
Sic Roma quondam tetigit clamando Jugurtha, 
V rbe uenale cum diceret:& perituram 
Munere:fi diucs emere illam temptet iniquus. 
Munera crede mihi placant hominefq? deofqj: 
Omne genus numu uenerat unpedlore uincit 
Fortiaun accelTum linquit nihil omnia uaftat 
Quo fibiconcumulet ingenteq? caterua 
Stultitia:& regnet cudlo & dommetur in orbe. 
Sapie.yi. & 
xii. 
Danie .xiii. 
ii. . iiii. 
iii. 
mach.xii.Iu 
gurtha de 
quo 
Saluftius 
Oui.de Jart. 
Horatius in 
epi. 
Ecclef.x. 
PrrlrCv 
DE CVRA ASTROLOGIAE, 
Eft fatuus iiquide/uanufcgrincredulus atqj; 
Ex aftris cupiens nolte futura poli: 
Rufticus 5i quiuis indodus:certat haberi. 
Aftrologus;fatuas fingit cphimaridas. 
xxyi. q.y.n 
liceat xpia. 
&ptotu.& 
xxy.q.vii.n 
obferueeis. 
Sf.cTc, 
Aftrologus etia dccct huc arceflere uanos 
Aiqa mathematicos/ariolofcg fimuh 
Huc ades aftr onone/atcj planetifta/augur/arufpSx, 
Sortilcge/& quifquis fydera fola colis. 
Singula fada homimi parua atqj mxnura rccenfcs 
Exponis uano fydera iudidc^ 
in numero plures nunc fcire futura 
Conantur rebus peruigilancg malis 
Allrorum cora cft illis;& fydera fpe&ant* LXXV 
ASTRO / 
LOGIE 
VANITas 
Futura |5fd 
re folio dei 
clbqifuico 
teplatone et 
agelis illa p 
fcire facit. 
Non liceat 
igit" xpianif 
tenere tra/ 
ditoes gec w 
liu &obfer 
uare &colc 
te clcmctu 
aut lunaet 
aut ftcllaru 
curfus ! aut 
inane figno 
ru fallaciam 
<p domo fa/ 
cieda uel p/ 
pterfegetcf 
uel arbores 
plantandas 
uel coiugui 
fodanda. 
AdGall.iiii 
xxvi.q. vii. 
qscftiaret. 
xxyi.q.ii. 
Omne quod oftcndunt aftra referre uolunt. 
Archanas rerum caufastclementa/planetas; 
Spedanc:& quicquid luddus orbis habet. 
Errorem hic Iunx uarium;folif<$ labores; 
Aftroru motus; infpicit at® uices. Folio 
ipfos. 
Exo.xii. 
Planetifle 
Saturnus 
Mars. 
Venus 
Mercurius. 
lupiter 
Ad titu.Ii. 
Ptolomeusj 
Ad Ro .xf. 
Ecdefiart.i. 
pfal.xxxy. 
depc.di.iiii 
in domo 
Ad ephe. i. 
Adro. viii. 
xxvi.q. v. fi 
licet.xxyi. 
q.iix.admo/ 
neant. 
Hic docet imitis qnid fydus trIttc minetor 
Saturni quid Mars fignificare uelit. 
Hic aperit quo laeta Venus fc proferataftro: 
Athlantifqs nepos:Iupiter atc^pius. 
Saturno genitos ad futura & probra recenfent; 
Quos tame atq? bonos reddere fata queunt. 
Ht natos Martis referunt ad triftia bella: 
Quos pace interdum cernimus ufq? frui 
lufte agemec dubita/fapiens dominabitur aftrfs 
In manibus fummi ftant elementa dei: 
luditium fiquidem & mentem uis fcire tonantis 
Stulte mathematicc o:te furor unde rapitjj 
T u facis:omnipotens taq fua fata rcuclet 
Mortali cuiuisuuditiucj poli» 
Omnia linquamus fupero:qui cundla creauit 
Qui nutu/coclum/& fydera clara regit. 
Aftra quid aduerfi poffunt protenderefii nos 
Defenditjcuius gloria fumma/deus. 
Quicquid ephimerides rcferunt:p inane laborant 
Nil gencfisjfortcs/nil 91109 fata ualent 
DE GEOGRAPHICA REGIONVM inquifitionC 
Qui coelum & terradatu metitur & orbem; 
Climata defcribic:& memorat populos: 
Hic fatuum inflantem crafla a ceruicc repellat 
Nil bonitatis habent hxc monumenta quidem. 
Plinius.Ii.ii 
circa princi. 
Non fatis efl fapiensmon efl ratione politus; 
Sed noflra in naui carbafa plena trahat: 
Qui latera imcnfi mundi mctitur/& orbis 
Climita:flat fatua circinus incg manu 
NofTc cupit eundas regiones/& loca eunda; 
Humano fiquidem/cognita non generi 
Nunc orbis lati metasilopgoCf rcf&ro LXVI 
MATHE'' 
MATICE 
SVPER// 
STITIO . 
Stultior ille 
qde q mefu 
ram undiqj 
terra: Metit; 
nec fe nec 
fuafcire ua 
let.Furore: 
,pfedo fu// 
ror eft e// 
gredi mudu 
& taq iter/ 
na eius cun 
da ia fint 
norauta 
ferutari ex/ 
tera. Quafi 
uero mefu/ 
ra illius rei 
poftit agere 
qfuinciciaC 
aut hormes 
polluit uide 
req mudus 
ipen capiat 
xxvi.q .iiii. 
igit efa .xl. 
&.xl.&.xly 
iii.Ecd .iiii. 
ii.Corin .x. 
Abacuc* iii* 
Penfatunfatuos fedula cura mouet 
N ofccre conantur gentes quas fpeder Eous: 
Quas calor auftralisjocciduufq? tepor 
Stultus Hyperboreum mefuram fledit ad axem. 
Et quaerit populos hac ccgione feros, Folio 
urfam digitis quadotj minorem; 
Quo populos tali fub regione notet. 
Europa: Afiae fpatium colluftrat utruqj 
Graecos/Aeolios/Cappadochas/Cylices: 
Et Libyce gentes rutilo fub folc iacentes: 
Athlantenv& Calpen:Herculis atq?fretum: 
Semotam Thylemquanit uel in orbeorytannos 
Extremo: & radio Theutona clauftra notat 
NolTeqa uult tumide pofitas in gurgite gentes. 
Et caufas reflui fucciduiqj matis. 
Preftita cofmographi luftrat documenta Strabonis. 
Intadum toro nil finit orbe quidem; 
Quid geometer enim tantas in pedore curas 
Concipisfin cattum circulus ifta terit 
Plinius errauitjquauis fpedabilisaudor; 
Errores uarios & ptolomeus habet. 
In uanum fiquidem multorum orda laborant; 
Rebus in incertis quos ita fudor agit. 
Antea qua: fuerat prifeis incognita tellus 
Expofita eft oculis & manifefla patet. 
Hefperice occidua: rex Ferdinandusrin alto 
Aequore nunc sentes repperit innumeras 
Strabo 
Eccle.rii. 
Plinius. 
Ptolomeus 
Sapien.iii. 
Hiere.ii. 
Ezech. xiii. 
Eccl.xxxiiii 
Ferdinadus 
hifpaniaru 
rex. 
DE EO Qui NON VVLT. ESSE FATVVS 
Marfia cu dodo certauit Apollinecuidus. 
Amifit palmamjperdiditatqacutcm; 
Attamen in manibus pendebat fiftula flulti. 
Et fatuus nunfic Marfia ut ante fuit. 
Quilibet hanefatuus naturam continet ih fe 
in folita uitae proprietate manens 
Rideri q> non fentit fenlludier ateg: 
Marfia propterea decoriatus cras. 
Nam phoebum cythara doctum irritauerat ille 
£>uer,xxvii, 
&.xvii. 
Oui.vi.me, 
oui.vi.faf. 
luuenalis 
Ad pugnamrpropter qua fine pelle iacec 
Huiusad e xemplum;tantis obducta tcacbxis LXXV/1 
NON 
VELLE 
STVLTI/ 
TIAM pro 
PR1AM 
REGO/ 
GNOSCE 
RE 
Si contude/ 
ris ftultu in 
pila qfi pri 
fanas fcncn 
te defup pi/ 
lo:no aufe/ 
ret abeoftt 
titia cius pia 
pficit corrc 
dio apud 
prudecemjg 
cetii plage 
apdftultum 
expedit ina 
gisurEe oc 
currere ra/ 
ptis fartibus 
g fatuo cofi 
deti fibi in 
ftultitia fua 
Eccle.ii. 
xxvi, 
Eccle.xx. 
Sapien, uii. 
mens efl & ratione carens: 
Vt fatuus quifquis fe tempore credat in omni 
Prudentemuapiat cum tamenipfa nihil; 
Nec tamen aduertit rifusjhorninuqs cachinnos 
Dc fe fic fkrunec uidec auriculas: Folio 
Eccle. xix. 
Seria cuda putat/cum rifu illuditur ipfet 
Quxcg audire cupittcredit & illa libens 
Tibia dependet Colitis innexa lacertis: 
Stultit ix fignum prtebet f'ux. 
Si quis opes multas locupleti polTidet arca: 
TheCauros magnos & tenet in cumulo: 
Hunc plures uigili curfu Cedantur amici. 
Semina qui cumulent ad Ccelus atq? nefas 
Et Cpoliant ftultu relinquunt. 
Prodigus his Cociis heu bona cuda terit 
Amplius & uacua dum nil Ceruauit in arca: 
Nec res occulto CenCit abire dolo: 
Fadus inops tandemteudis priuatur amicis: 
Et refugit fatuu perfida turba procul: 
Acclamat Cuperosr&triftia uerba profundit: 
Penituit tandem:at Cera querela nimis. 
Qui res tam multas uno confumit in anno 
Ad'curCum uitx quod Catis uCc£ foret: 
Eft fatuus:uafris/res comparitur:at illi, 
Plus numu quterunt q ucl amicitiam, 
Ex quo paupertasrcotemptus/rifus/cgedas: 
Proueniunt.dultus & fine honore Cedet 
Oui.i. trift. 
puerb. xix. 
Luce. xv. 
Tulius de 
amic.tia. 
I.ius alimen 
pub.edu. 
deb. 
pucr.xxyiii 
DE NON INTELLIGHNTIBVS LVDOS 
Qui uuk cum pueris/& fluitis luderejdcbet 
Illo* lufus & tolerare iocos; 
Adjclauum ne fit nauis reuocandus:& alta 
Vela trahuis:maIumfrangaC.& inde ratem. 
Math.vii. 
i.di.m prm. 
£udcre cum fatuo qui uultjtolerare nec ipCum: 
Cogitatrad fatuos conumerandus erit. 
Cum puero Ciquidem qui uult contendere flultuss 
Si uon ipfius ludicra ferre potefl:. 
Stultus & hic pariter mouet ad conuitia riCum; 
EbriusjobtuCus/dicitur atqj puer: lxxii 
IOCVM 
NON IN 
TELLIGE 
Re. 
Lauderc cu 
fatuisquult 
pueris ue 
benignc.il 
toleret 
uerbexa uer 
baiocos.A 
facie uerbi 
pturit fatu/ 
ustaq gemi 
tus pius in/ 
fantis.Sagic 
ta infixa fe/ 
mori canis; 
fic ucrbum 
i corde ftul 
ti.Ludus au 
te noxius in 
culpae. 
Qui uult cum pueris & (luitis, faepe iocari; 
Alternis uicibus ludicra uerba ferat. 
Venari qui uulttopus eft ut retia ponat* 
Sedetur canibus:cuq] labore feras 
Quifqius forte globo cupiat fubuertexc dantes < 
prouc.xxyi 
Ecck.i, Folio 
Eccle.xix. 
pf.xxxvii. 
Ad Ro.ii. i. 
Ad theilalo 
v.i.Petri .iii 
,puerb .xiii. 
Eccle.xiii. 
&. xx viii. p 
ue .xxvii.c. 
qa p abi-, de 
clecdi. vi. 
Erigat ille fimul mox quo® pyramides 
Pro nerbo uerbum:pro lufu ludie: a dantur: 
Stultus qui poterit non ita ferre uiccs 
Intolerabilius tamen eft/& femper iuiquum: 
Pro pietate bona reddere forte malum. 
Haec fatuos natura manct/a rarius ufq 
Condignas referunt pro bonitate uiccs 
Ver fari lapiens uir cum prudentibus optat: 
Cum fatuo ftolidus quaerit habere locum, 
$ fatuus tolerat nullum;fua fola putanda cft 
Ambitiorcundos nam regere ipfe cupit 
Eft dolor in ftolido uehemensjfi praefidet illi 
Prude ns fe meritum nam putat effe uirum 
In fumma noftram poteris fic capere mentem 
-Infipiens folus fceptra tenere petit 
Non uult ferre parem;maiorem ferre rccufat. 
Cunda fibi in terris inferiora putat 
Gaudia no Aman malcfanus tanta putabat 
cudi colerent omnia iufla uiri 
Qnatus?eratdolorhuic/q>Mardocheusapclla: 
Non caput atqj genu fledere uellct ei. 
Qui fapiens igitur dici cupit at9 probatus 
Infanos uirosJ 
Lucanus in 
primo 
Hefter.iii. 
Ecclefi. viii. 
&.xx.&.xx 
{i' 
MALEFACERE ET NOM EXPECTARE 
Ille quidem celerem contorquet in cthera pilam 
Nec fpedat lapfam quo cita pila cadit: 
Qui facit infertos multos fibureddit & hortes: 
Neclapfusfpedatconfimilcfqjuices 
Infulfos etiam fatuos rcueram quifedere multos 
Percupiuntjfedi non tamen ufqj petant. 
Infanum penitus fateonqui crimina iadat 
jn faciem altcriusjconlpuit atqj caput. 
Nec tamen hxc rurfus fieri pateretur ab illo 
Nec u ice confimilirpertolerare iocum. 
Quid (iis fadurus bene praanedirarier ante 
Mathe. vii. 
In ,pHe.de 
cre.in.c .di/ 
ledi de ma. 
& obe. ii. q. 
Vi. q. fc fcit LXX1X 
MVLTOs 
LEDERE. 
Heus oium 
uiciffi> 
tudoQuod 
tibi uis tieri 
mihi fac.qd 
no tibi. Sic 
potes iter/ 
risuiucreiii 
repoli. Ab 
alio expe// 
cftes: alteris 
qd feceris. 
Aquose/ 
dit fraus/fae 
pe reuerbe/ 
retipfum 
Sapie, xvlii, 
Eccle. xxx/ 
iii.& .xxxv» 
Perillus de 
quo 
Ouidiusj, 
de arce 
Gonuenit haudfadas:quod tolerare neges 
|n faecum qui uult alios detrudere: fumat; 
Maxilli pariter plagam aliquando fui. 
Eeccrat ut thaurum infoelix ex sere perillus 
In quo mugitus sedem ore nocens Folio 
Imbuit at primus uaccam qua fecerat ipfc 
Criminis atcg fui prsemia iufla tulit. 
Quod tibi non fieri cupias o ftulte prophane; 
Ne facias aliis ne malefada feras. 
Scepe facit foueam fatuus nocuuqj foramen 
Iu damnu alteriustquo tamen ipfe perit 
Nempe crucem quondam fecit maledidior Aman; 
Qua mardochad frangeret ille gulam; 
In caput illa Tuum fed crux defcendit;& in qua. 
Sufpenfus/Iaqueo deperit ille fuo. 
Conuenict cudis bene te confidere: fed tu 
Prouideas fraudesipraxraueafqg dolos; 
Qui bene confidunt latpe experiunt amarum 
Virusmam quis fcit in cute quanta fides:1 
Non conuiua homini nequa cui liuida corda 
Sunt;& fecretum pedoris exitium. 
Ede ait hic hofpes.nuc fercula fumito noflra: 
lam bibe;de cama ut poliis abire fatur; 
Attamen aduerfus te uirus/corde finiftro 
Portatdmentes aufuge dode uiros 
Sxpius arridet te rifu forte iocofo; 
Qui cuperet mentcmsdilaniarc tuam 
Mathe .vii. 
Pfal-vii. 
J>uer. xx vi 
Ecd. xxvii. 
hefter. vii. 
,puer. xvii. 
Hcclefi. vii. 
Ecclefia. ix. 
,pucr. xxiii. 
Ecclc, xiiii. 
DE IMPROVIDENTIA FVTVRl 
Quifquis in eftatis foecundo tcmporemiellem 
Negligit;& frudusmec bona grana legit; 
Cogitur nyberno/fub folc carere cupitis; 
v rforum & digitos fuggerc more fuos. 
Ixxxiii dift. 
nihil. 
Seneca, 
ipuer.yi. 
Stultum praeterea reputo qui defide u ita. 
Vmit;& in pigro pedore torpor inefl: 
Quis non calhget fatuu hunc:qui tempori nullo 
Difpefat uitte comoda reda fuasi? 
Non aptare poteft animu ad quscuqj fututa; 
Inceptor ftolidusmec fua fada notat. LXXX 
PIGRI/ 
T1E FA// 
T VITAS. 
Vade adf 
formicam o 
piger/& cd 
lidera uias 
ciusj&difcc 
fapietiatquc 
paraci dtas 
te cibu Cibis 
& cogrcgac 
in meile qd 
comedat. 
Formic2E'po 
pulusinfir/ 
musq ppa/ 
rct inmeiTc 
cibu Tuum, 
Oisaut pi> 
gerfempin 
xgeftateeft 
Deutro. 
xxxii. 
Hic nihil acquirit pro corporis ufu: 
Omnia dilapidatmil retinere fo let. 
Efl: adeo demens:proprios nil cernit ad ufusj 
Rebus oportunis inuigilatcg nihil. 
Pro uidet atqj nihil ftultus; niG cogat cgcftass 
EcclcCx. 
puerb «xix* Folio 
Atcg fames ftimulet torqueat atqj fitis 
Temporis haud Fatuus meditatur fata futuri: 
Praefentes tantum refpicit ille dies 
De nafo ad fauces:hominis meditatio ftulti 
Vergitunulccrius mens fua uana tepet. 
Hunc puto prudentemmerfat quem cura futuri. 
Vnde habeant pueri forte alimenta fui. 
Quterit & eftatis calidte fub temporejfrudlus: 
Ad uitam ut poilir comoda habere fuis 
Alt illum penitus fateor ratione carentem; 
Ad res qui nung prouida corda gerit. 
Dormitat fatuus liratus fub fole calenti, 
Qigi nihil acquirit fcd bona parta uorat. 
Trillis hyems illum ieiuno gutture torquet: 
Non habet ut llomachum quit fatiarc fuum. 
Ht uitam miferam brumali tempore ducit 
Qui tempefliuas non cumulauit opes 
Qui non colligit fenurmeum lulius ardet: 
Nec fibi quxfiuit emolumenta domus: 
Frigeat in bruma gelidajquxratcg per urbem 
rafciculos foenijUramida nuda terat. 
Exemplum magni prtebet formica laboris 
Colligit & feruat/tempore quxcg fuo. 
pucr.xai. 
Hccle. iii.Se 
xxxviii. 
puer. xx. 
Sapie.xy. 
.puerb.vi.5c 
xxiiii. 
pucr.xxi. 
£>uer .xxvi. 
Math .xxv. 
Hccle. xxii. 
,pucrb.xxii. 
luuenalis^j 
(Pucr.yi. 
DE LITIGANTIBVS IN IVDICIO. 
Litibus & rixis qui deledatur & omni 
Tempore contendittiudiciumcg petit. 
Eli fatuus uehemensmempe excaecarc laborat: 
Iulliciam;& legum contamiuare fidem. 
i corint .vi* 
jDueriii* * 
Hccle. viii. 
ad Titd .iii, 
Acrior ad reliquos fatuos confulgere dignum ell. 
Quos agitant maelii iurgia uana fori; 
Tiurba quidem ell ingens copiapraegnans 
Hoxunvqui litis inditiu$ petunt* LXXK 
DE RIXO 
XIs. 
Sicut cor// 
uus feqt ca 
dauerauta 
rixofus litef 
N5 cotedas 
aduerfus ho 
minem fru/ 
ftra.cu ipfc 
tibi nihil 
mali fecerit 
Noiudices 
cotra iudice 
quonia fecu 
du qd iuftu 
eftiudicat 
li.Thimo.il 
Mat.v. 
Buer.xri*. 
Efaia& Ivii. 
lacobi, iiii. 
Pro cauta cxiguatmimma pro re uel mani: 
Contendunt ftultijconcipiuntqj dolos: _ 
ludicii amfradus fatuo queruntur ab omni 
Et gaudent lites fine fine gerant. 
Tardo etiam ftrepitu/plurcs ambagibus uti. Folio 
paerb.xvii. 
Ecclefia. vi. 
Hiere.ii. 
puer .xxvi. 
ConantVIongis iudiciucj trahunt. 
Scilicet ut nocui fugiant decreta/facratK 
Iufticia:;kges aufugiantcg bonas. 
EU qui fe patitur banniri/in uocari; 
Excludiqa facra ftultus ab ecclefia; 
Nil tamen haec curatdus fraude laceffere tcntafc 
luftidam fugiens impietate fiia: 
Nec faltem id fatui meditantunqui fora quaerunt. 
Et lites uariasuurgia uana mouent. 
Inuidiam q> tlmc incurruntiquodqj dolofos: 
Caufidicos ditanttqui fibi dona petunt. 
Poftqe t fcribs calamus compinxir auarus 
Ponit Si in craffo codice uerba tua; 
T u tamen infipiens tua cu&a ipendere liti. 
Et cauEe intendens qua: loculu euacuet. 
Corrumpis numisjalio uel munere/iuris. 
Cuftodes;melius ut tua caufa fonct. 
Pinguius 8i melius fiquidem agiteg 
Caufidicusrpalpet quem tua larga manus; 
Scepe:oratores;fpatiofo ex orbe uocamus. 
Quo prolongari iurgia note queant: 
Vtq; phaleratis uerbis diffundere caufam 
PcfIuit/& legum garrula uerba loqui. 
Caufidico a tali iudex cito fallitur/is qui; 
ludicii fceptum fimplicitate regit. 
Ecclefia. xx 
vii. 
Efa.lviii;. 
Eccle.viii. 
Ecclefi.viii. 
puer.xviii. 
Prouer.iii. 
Ecclefia.yu 
Eccle.xl. 
jpuer.xxiii. 
DH OBSCENIS FATVlSj 
Eccle.li.i. 
Efdre.vi. 
Math. V.i. 
corin.xv.xx 
yii.q.i.fepe 
Colloquium prauum:& lingua: lafciua pudenda! 
Verba; bonos mores contaminare folentr 
Inducuntq? malos ritusjuitaqj prophanis. 
Geftibus;inuertunt ingeniucj pium 
Fa:fta;noui patris celebrant pIuresjGrobiani;] 
Magna cohors uigili hunc fedulitate colit. 
Illius obfcsnis lutentur ritibus oratf LXXXII 
DETV R/ 
PIllo quio 
ftultorum . 
Coinquinat 
mores hos 
nos: Termo 
malus.Dc 
alti tudicue 
tnsifen: & 
aiingua co 
inquinata: a 
uerbo meda 
ci & a rege 
miquo/liDC 
ra nos domi 
ne. Ve mun 
doafcadalo 
Non nifi paeftifcros hic Grobianus amat. 
A d templum mixtim currunt iuuenefqj/fenefqg/ 
Ht pariter mulier:uirgo/puella/puer; 
Thura ferunt manibus:groDiani fefta colentes 
Sordidulis ucr licent* 
Ezech.ix. 
Ecdc.xxix. 
Iob.xxyii. 
Oui.i.meth, 
Pfal.xi.; Folio 
Pfal.xi. 
Spurcities:hominu qua perit ufqj genus. 
En fatuus porcum casnofum continet aure; 
Campana manibus concutit ateg fuis. 
A porco trahitur fatuas mihi credite nauis 
Prora:per aequoreum quae comitatur iter: 
Pondera ne puppis tumidis mergantur in undis 
T urbaq? fupererTe fat eft 
Nam fi non biberet uinum ftultilfima fedla: 
Munera iam bacchi merce minuta forent. 
Sus tame innumeros porcellos parturit:inde 
Magna cohors hominu fella fuina colit 
Obfceni mores;& turpia uerba:colendos. 
Efficiunt hominesmii pudor ipfe ualet. 
Turpibus eccc uiris primi nunc dantur honores 
Gloria prima datur foedilo quifqj uiris. 
Iam porcus uiridem gellans in fronte coronam 
Admittit fatuos ad fua iura uiros. 
Quidam funt adeo obfcami/turpefcfc relatu; 
J n quo£> faliunt uerba pudenda genis. 
Infanus quales fi nunc fpedaret Horeftcs 
Eheu clamaret:q furiofa cohors-. 
Illos deledant craita; 
Atqj cadus uinituerbaqj mixta iocis 
Ogrobiane tuas fatuus quicuqj per aras 
Sacrificatfatua hunc morte perire decet 
Eccle xx. 
,pucr.xi. 
Hcclef. v. 
ii.Pctri.fi. 
ad ephe. v. 
pfal.xi. 
Hiere. ii. 
Efaite.xli. 
Ad Col.iii. 
Ad titu.i. 
Horelles 
puer.xii. 
Eccle.xxxi. 
Eccle. xxxii 
Iwi 
Y 
DE STATVS SPIRITVALIS ABVSV 
En flatum multi/modo fpiritalem 
Appetunt:primis iuuenes ab amiis 
Paenitet tandem fatuosjrelido 
Viuere mundo 
viii.q.i.in 
feriptis. & 
c.moyfes 
Reflat adhuc aliquidrqd noflro carmine dignum eft 
Quodqj locum in fatua puppe tenere folct. 
Omnis homo pueros facris modo deuouctaris LXXXlll 
OMNES 
MODOoi 
pmnc cleri/ 
cari. 
Quid ro// 
mx faciam 
mentiri ne/ 
fcio mulos. 
Quiuel c/ 
quosftrigi/ 
lantjpiguia 
quxcg terut 
Clerice qui 
nefcis quid 
ius&quid 
fit honeftu 
Aptius eft 
aracrugfa/ 
cerordori/ 
bi. 
Vifcg facerdotem rufticc habere tuum: 
Non hoc p: opo(ito;fuprcmi ut facra tonantis 
Rite colatjplaceat aut fua uita deo: 
Verum ut fepofito uitam fudorc quietam. 
Du&itet;ilkcebris malis 
xyiii.diihn. 
nosautegl. 
t.xxi.dif.clc 
ros Folio 
xxiii.di .his 
igitur 
xii.q.i-iquia 
; Nil animae curat fatuus/mentifqj falutem 
Sola placent rei* fordida lucra fibi 
, Nil dodrina iuuat funefla pecunia princeps: 
Sacra dei inuertit/facrificofm lares. 
Ordo facerdotu fatuo turbatur ab omni 
Labitur & paiTim religionis honos 
No Numa pref byteros tales in templa facrauit. 
Prifcajfed in cudis integra uita fuit. 
Pontificis culpa efcdurinos uenderc honores 
Iam ftultis folitu eft/paeftifcrifqj uiris? 
Quis furor o miferi ad uos myftica facra prophanos 
Compdlittprocul hinc tollite quaefo manus 
Non datus in terris nunc cd damnofior illo: 
O quali fuperos religione colunt? 
Quid fratres memoros fubdudis colla cucullis 
Gedantestoifere o nunc faccr ordo uales. 
Augudinus eni dederat confratribus olim 
Viuendi falubres cum pietate modos: 
Hos monachi obferuant lafciui/more finiftro: 
Auguftine paru ia tua feripta ualcnt. 
Non quales (latuit prinmio tempore MofTcs 
Pref byterosttales fecula noftra uouent. 
Indodi fateor nunc pinsuiaeuota fcquutur 
Ecckfia<5 facram fordida turba regit. 
Pod fua fata tamen.quid fit rexiffe uidebunt 
Ecclcfiasjmores nec coluifle bonos 
Numa pd. 
xxx vi. didi, 
optet, xcv* 
didi eccc 
xcvi.dif.qs 
dubitet, xl/ 
uii.diC.p to. 
Monachi. 
Augndup. 
vii.q.i. nat 
Moyfcs. 
Deutro.x/ 
viit. xxi. q. 
iii.hiqui & 
c. facerdotu 
.puerb .xxi. 
ii. petri. iii. 
glo.ii.q.yii. 
non omnis, 
xl.didi.c.fi. 
DE INANI FASTV ET IACTATIONE; 
Mendaces fatuosjde pedore nugas 
Bullatas capimnsmoftra hos uehet illa carinat 
Geftarum rerum/falfo praeconia fingunt: 
Militiam hic iadatidodrinam iuris & alter 
xii.q.ii.glia 
cf>i.xxi.q .i. 
omnis 
fpue.xxyiii* 
Feruida iam digito compefcerc labra uokbai»! 
Et-iinem numeris ponere forte meis; SH IA// 
CTARE 
Multi nunc 
fut heu do/ 
dlores: mili 
tefqj puer/ 
fores legis 
& lufticiac. 
Quifeia// 
dlac & dila/ 
tat iurgia 
cocitatjque 
ro fperat in 
dno faluabi 
tur.Quigc 
nusfuu lau 
dat:aliena 
laudat. Pro 
pria laus 
fordetfed 
nobilis di 
aliena 
Turba tamen ftol idis frontem redimita corymbis 
Percita ftultigero gefta furore refert 
Alter enim miles seftat calcaria ahena: 
Alter & in manibus romula iura gerit: 
Miles & ab antiqua fc nobilitate fuperbum 
Milites Folio 
Tullius ho 
flilis 
Patres coiv 
feripti 
Pfal.lxi. 
luuenalis 
Seneca 
i.Corin.iiii. 
de £be. ue/ 
nerabilis. 
Ber.in.I.i. 
C. de ineo/ 
lis.li.x.' 
• Iadat:& a Thullo tempora rege notat: 
Aut genus a claris patribus quos Romulus olim 
Legerat atq$ alios enumerare folct. 
Forte tamen patres habuit qui foenorc iniquo. 
Fraudibus aut aliis flemata parta gerunt. 
Plures fc faciunt ex nobilitate fuperbos 
Qiia uirtute fua non meruere tamen. 
Nobilitas uirtute beatis 
Coflat diuitiae flemata nulla parant. 
Candore titulijquainam uirtute mereris? _ 
Aut quid gefhflijquod tibi flemma dedit? 
Hn ais:externis martem diduximus oris; 
Cognita funt uariis gentibus ada mea; 
Me Solymae uidere facrae/Memphitica tellus; 
Gallia bellipotensjmarticolaeqj Getae; 
alias bello regiones fortis in armis 
Luflrauumcrita nobilitate feror. 
Dodoris quida titulu nomeqj tenere 
Glifcuntjfe iadant;& didicere nihil. 
De rebus fatuis uanifEma uerba loquutur: 
Effeqj prudentes/dodiloquiqj uolunt. 
Nil fapiunt penitus;tantum de cortice libri. 
Sumpferunt tituli nomina uana fui. 
Cum manibus dudant facuumipraeconia iadant. 
Que nuq meritis fed peperere fuis. 
Sed quid multa loquanfatuis innata fuperbis 
Haec ma!a;quod non funtiprotinus clTc uolunt 
Dodores 
xlix.dif. fa/ 
cerdotes. & 
gl.in.I.i.C. 
deathl.li.x. 
;puer. xxyi. 
DE LVSORIBVS. 
in auten.de 
fanc.epif.in 
terdicimus. 
Vir.de lud. 
Exo. xxxii. 
Multos fatuos damnofa uoluptas. 
Sollicitat:tantuqj iuuat. 
Nil aliud curantmec deledatio maior, 
ladluram nccg penficulant. 
i.Gorint .x. 
. Hn iterum noltris offert fc turba camoenis 
Sordidadudorum concominata iocos LXXXV 
LVDOIN 
TENTI 
Pone meru 
& talos pe/ 
reatq crafti 
na curant. 
Mors aure 
uellesmiui/ 
teait/uenio 
Sedit pplus 
comedere 
& bibere & 
furrexerut 
[udere 
Initio/furiis ego fum tribus adita quarta. 
Ludus aitjfatuos hic numerabo meos 
Quidam funt adeo incenfi certamine ludi 
Et ludos tanta fedulitate colunt; 
Voluere taxillos reputant fibi gaudia fumma*. 
LGJUda Folb 
gl.fc.pe.de 
ui.&ho.cle. 
xxxv .difH. 
ca.i.gli. 
luuenalis 
de ex.pia.in 
tet dilectos 
ubi glo. & 
docc.do. 
Car .in cie. 
ii.de uita.& 
hone.clc. 
Lcui.xxiiii. 
Ad ro.ii. de 
cle.male .c. 
i.&.ii.Deiu 
di.c.ii.li.vi. 
Tres bene currentes/gaudia fok parant: 
Noctes ateg dies ludi certamina uerfant 
Alea dilcurric fordida lucra petit. 
Hunc fenio ditat:damnofa canicula mordet. 
Illum: fed Venus hunc radit iniqua cito. 
Ludus agit bilem:mentis fecreta relaxat: 
Inficit ingeniumtfenfibus atq? nocet 
Efficit iratos homines:prsecordia frangit. 
Alea-foilicitos efficit ufqj uiros. 
Nil currant aliud Iuforcs:tota uoluptas 
Sortibus infixa eftarrequieta quidem: 
Per nodem uigilantdatrant/iurantqjfrequenter. 
Nulla fames illosmec fitis ulla mouet. 
Stepe futorc graui diffamant uulnera chrifli; 
Torquent ad fuperos uerba nefanda deos. 
Taq padiferos lufores/conditor orbis. 
Cureti ad flulti turpia uerba fleat. 
Spurcidius tamen hoc.qjfoernina ludit/iniquis 
Intermixta uiris:& tabulae ufqj uacat. 
Nobilist&clcrus/ciuis/iuucnifcg/fenexqj: 
Cum tenui uulgo ludere farpe folent. 
Quem decet ut modicum ludanfibi congrua fumat 
T empora/perfonas eligat atqj pares. 
Omnipotens cudos lufores odit iniquos: 
Et ludos uetuit regula facra patrum. 
Nam mala proueniunt ex ludo crimina multa; 
Ludus opes minuit:& bona eunda terit. 
no.in .c .cie 
ri.de uita.Si 
hone.clc. 
hofti.in fu. 
de ex.pla. q 
liter. 
DE SVPPRESSIS FATVIS. 
Et fcio turba meo fatuoru pida libello. 
Magna:fub infculptisatqs locata notis; 
In tergum illoru capitofus faltat afellus. 
Depreflbs uiros. 
Tranllra per & remos colleda efl tanta caterua 
Er numerum tantum noflra carina uehit; 
Vt prope ftultorum fine me difcederet ingens 
■puer.i. 
EccLxxxui. LXXXVI 
MVLTH 
fatuoru pC' 
fure. 
Mulcimo // 
dos Fatuo s 
pns contor 
quet afcllus 
Ht ftultos 
plures calci 
trat ille ni/ 
mis.Qui fc 
fponte fua 
papta pien 
la mittunt: 
Auriti & pe 
corisfubpc 
de crebro ia 
cent. 
Copiajfcd monuit nofter afellus herum. 
Nauiculam merito ftultis confcendo paratam.’ 
Sum quia quem torquent omnia fadla nimis. 
Exiguus pro me locus in rate;& angulus arctis 
Sufficit in<$ fotis; me moxa nulla tenet. Folio 
Ne me continuo calcat ue/premat ucl afellus 
Quem piger in tergo cogor habere meo; 
Si (altem patiens ad mandata illius dTcm; 
Libera (perarem mebra abitura cito. 
At beat hoc unum (ocios comitefcg tenemus 
Plures qui uiuunt conditione pari; 
Hi fimt:prudentu nuq cofulta fequutur. 
Qui bonamec capiunt confiliuqj ferax; 
Hi funtjquos irse ftimulus per crimina iadat; 
' Ob caufam nullatrufed ratione carent. 
Hi funt qui lites mercantunquicg dolore; 
1 nuidise marcent ;caufa doloris abeft. 
. Hi funt;audaces/qui natos 
Dum uirgis parcunt uerberibufq^parent. 
Hi funtjuicinis qui fseuostquiqj moleuos. 
Se praebent; uel quos pocula magna iuuat. 
Praeterea in pedibus quos torquet calceus ardus: 
Quem tolerant;hi funt quis bona nulla placent 
Sunt di lurcones/fua qui patrimonia perdunt. 
Qui plus confumunt;q fua ara tra ferunt. 
. Hi funt; lenones proprias qui ad crimina maachis. 
. V xores dolidi; facrilegicg locant. 
Stultus & hic pariter fua qui peccata recenfet: 
. Et poenasmita fcd gerit uug malam. 
Hi fatis a duro fatui calcantur afello. 
i Sed tamen hac iundi nauetoer sequor eunt. 
Sapiendi, 
ad heb. xii. 
ii.qd .multi 
,puerd. 
,pue. xxyii. 
fccclefia.xl/ 
viii. 
,puerb. xiii. 
ajuer.xxyii. 
Eccle. xxxi. 
Ecdefi.viii. 
Ecclefi.ii. 
ff.de adult. 
mariti. &.l. 
ii. 
depe.di. iii. 
ga dimiffa 
St.c.nihil 8i 
ca.in falici/ 
bus 
Dum captante equites hominem; feribseqj maligni 
Villanum;&qui fit fimplicitate rudis; 
Si faltem numos habeat;(poliatur ab illis 
Cogitur ut foluat rufticus ille minis. 
Ad naucs noftras/cquites/fcribafqj citamus; 
Ad fatuam fedam dant monumenta mihi; 
Auriculas afini gdlantjtitulofqj merentur 
Quos dabimus dignis pro meritif® fuis 
DE MILIT1BVS ET SCRIBIS 
;pucrb .xxi. 
math.xxiii. 
Hccle.xli. 
Lucs.iii, LXXXV1I 
DHSCR1// 
BIS ET E/ 
QulTlbus/ 
Rapina; fim 
dctra 
hent cosjqa 
nolucrut fa 
ccre iudiciu 
Veuobis 
fcribx;q co 
meditis do 
mos uiduay 
ru.ue uobis 
' uiri ipii.Nc 
mineconcu 
ciacis neq* 
calunia Sci 
atis.& cote/ 
ticftotc fti/ 
pendiis uc/ 
ftrxs 
A ccelerate preconquonia mea nauis abibit: 
Qua: uos ad remos/tranftraqj longa uocat 
Eft labor cqualisjftudiu fimile:at<£ facultas 
Par:q fcriba gerit.q malcfidus eques 
Hic rapit inlidiis; clam praedo per agros. 
Eztch.xxib 
E Ikias.x. Folio 
Publicitus feribse decipiunt homines. 
Sub’madidis pluuiis xques/& fub frigore duro; 
Corporis exponit fortia membra:fui. ■ 
Hic animam calamo infufcat:perditqj falutem 
Auri & numoru ell his quia magna fames. 
Accendit praedo uillasjflammifqj perurit 
Culmina: quaerit opes:exuuiafq3 perit; : 
Rufticus a fcnba fimplex feducitur: at(j 
Cogitur in pennas fomere cuncta fuas. 
Quaerit opes quiuis:predum captat iniquu; 
EU fpoliatorum turba maligna nimis., 
Officium fi quifq3 fuum moderamine iuffo 
Rite miniftraretdaus fibi magna foret. 
Hic eques/uc gladiis inopes defenderct:atqj 
Cuni uiduis puerosjemeritofcg fenes: 
Quo duce tuta foret femper refpublicajquo uc 
Latrones fugerent per fera luftra procul. 
Hic calamo iuftas leges confcriberet:at9 
iufficis normam panderet arte fua. 
Sed modo pupillos inopes/ uiduafqj relictas 
Ille armisjcalamo hic:expoliarc Lolent. 
Non dolus in terris maior:fraus turpior i .q| 
Exifcribis q 9 tot mala proueniunt. 
Aft equites faciunt:q? femita nulla uiarutn' 
Tuta eftumpune crimina tanta uolant. 
lob.xxx. 
Math.v. 
lob. xxvii 
puer.xi. 
Nich.ii. 
Pfalix. 
Lucae.xxi. 
Amos.iii. 
Hccle.x. : 
lacobi.iiii.’ 
ii.Thim. ii, 
Hfaiae.iiM 
Mathe.iii. 
Mat.xxiii. 
Zach.vii. _ 
malach. iii, 
Lucae, iiu. 
DE STVLTA NVNTIORVM LEGATIONE, 
Curfor ego udox longis de paribus orbis 
Adueniomec uas potui euacuare bibendo 
Donecihas fatuis fulcantibus a:quora paffun; 
Praeberem chartas:uanita fiffe ratem. 
Propofui fateor nullos ueherc in rate noftra 
Curforesjagitur res quia nolhra mari. 
Nauis in undofa rapitur uolat atqj carybdi; 
Nec reuocare poteft nuncius ullus cami 
cjlis debeat 
atee nudus 
poit fpe.i ti 
tu.d exccu. 
*puer.xxv. LXXIll 
NVNCW 
VS IN 
TlLls 
Sicut frigus 
niuis i die 
mellis Ita I e 
gatus ftdcf 
eiq mifcric 
cu;aiam ip/ 
fius reqelcc 
re fae. glau 
duspeoibus 
& migtate 
bibes qmit 
tit uia p nu/ 
ciu ftultum 
nude fis ue 
rax /tacitus 
celer atqj fi 
delis. 
Altame ex iftisjquidam fibi tradere partem 
In rate pro fatuis nundus eflfe cupit. 
Qui chartas fcriptas/ceta imprcffaCq^figillo 
Portet in ore fuo geftet & in manibus; 
Ne fiant madidsjcapiant ne ne altera damna» 
E«ech!x. 
|>uer.xiu. Folio 
Ambulet & tutam nuncius ufc$ uiam. 
Quidam curforesjplufg comittitur ipfis: 
Expcdiuntmugas concipiuntcg meras. 
Samius ex magna tamen ebrietate morantur 
Officium rardanrjexpediuntq? nihil:, 
Atffi uias calcant infidi tempore multo. 
Ocia longa terunt moras. 
Caupones omnes luftrant;omnefgj tabernas 
Vt capiant dulci uafculo plama.mero 
Ter legit atqj quater chartas; mambufcg reuoluit. 
None uolensjquid nam littera miffa canat; 
Non alia ratione tamen fic fcire laborat 
Scriptamifi ut ualeat dicere multa noua. 
Negligit interdummcc fcit comiffa referre: 
Et fine refponfo perfidus inde redit. 
Tempore ceu mellis recreat nix corpora nollra: 
Et ficut requies qusecj cupita iuuat. 
Sic recreat dominii per que legatus abiuit. 
Nundus;& chartse credita iulfa refert. 
Hi funt:quos uolui ftulri qui nuncia uerba 
Tranfued:ant:currunt nec fine uafe meri, 
lecur habent calidu;cak>r hic innafeitur ipfis. 
Ob curfus uolucresmugilo quafq? genas. 
Nuncius hic dignus precio/titulifcg decoris 
i Expedit impolitae qui cito iuffa rei. 
,puer.xxvi.; 
,pucr .xxiiii i 
Proue. xxy 
in fine. 
juer.xxyi. 
Sapien.v. 
pucr.xx. 
Hiere.ii. 
Eccic.xxxiii 
En uenit auda cohors ia<£ coquo^. 
Gomiffeqj domus cetera turba uenit. 
Ad nauem properant. & forti robore fulcant 
Adiuta his citius carbafa nollra uolant. 
DE CELLARIIS ET COCIS. 
Eztc.xxiiii- 
Eli damnofa nimis dominis hsec tur ba penatum, 
Coius ii crapulasiluxurieauides. 
Eli natura coquis/& promis femper iniqua 
Quos domini nulla follicitudo manet. LXXX1X 
COQuls 
GEIXAni 
In cella arqi 
penu gens 
nxc furit in 
q? culina. Et 
meliora bi/ 
bes/pfguia 
quecj3 uorat 
Cofumetur 
carnes &co 
quat uniucr 
facopofitio 
& olla tabe 
fcent. 
Prouc .xxfo 
tk.xxiii, 
ECaix.lxy. 
,puerb. xix. 
iVlath.xxaa 
In® meem iad:ant,*quoma:nos fola uoluptas 
Potus iucundi confouct at<$ cibi: 
Edendu eft igitur nobis bibendut 
Nos cibus/& pafcunt uina aliena quidem. 
Imicnics mos cnftodcs effe fideles/ Felio 
Aut.fcruos dominisperfida turba laris. 
Sopito domino referat cellarius urnas; 
Atq.j aperit fapidi uafa uetufta meri. 
uio copletmacuatq? lagamas. 
Bacchi quas feruat ad fua gaudia herus 
Contenti non funt;proprio confutuere luxu. 
Credita qua: manibus funt bona cuda penos 
Adducunt alios ganeones atqa bibones: 
Quoru opera poffint cuacuarc cados. 
Nulla fides illisuadarsedamna futurae: 
Hi nihil adneitunr,‘decipiunt fed herum. 
In ledo recubans/cenfu pereunte /patronus 
Nil fentit feruos credit habere bonos. 
Sed cu forte iubet fibi dulcem afferre lyaeum 
Bombo uafa fonant euacuata graui. 
Eft dolus in promisteft & uerfutia fallax 
Infidi dominu decipiuntqj fuum. 
Quid coquus imudus facit;& qua fraude patronum» 
Dedpitfen auditfordida gefta cano: 
Iffa carerua quidem nulla pietate monetur 
Edunt:confumunt/& bona cuda uorant 
Emptac$ fumofam ueniunc quarcuqj culina; 
Immudus guflat fercula prima coquus 
Inde fame fi quis coquus aut cellarius uncf 
Dcperitjat crapula dicitur uf® mori. 
Hccle.xxxi. 
pucr.xii. 
Lucac.xyi. 
Treno.v 
(puer. xxix. 
Hccl.xxxii, 
Lucae.xii. 
Adephc.yi 
DE RVSTICORVM ARROGANTIA. 
Villanac Equidem fupcreft dementia fcdx 
Qua? cupit in fatua ducere uela rate: 
Hrgo mihi parcat uillana fuperbia.*qua nunc. 
Pungimus in teneris ueifibus/atqj notis 
Simplicitate rudus qnondam natura colonum, 
Extitittatqj humilis conditione fuit: 
Si astatis pofcasjnon focula longa 
3dv.d1.ipn. 
I.nup.C .de 
man.& coi. 
pa.gl.i.I.fcr 
uis ur.fF.de 
Ic dii. xc 
RVSTIco 
ru ambitio. 
Nihil ipii/V 
derius arro 
gantiarulli 
co$>. Non 
oderis labo 
riofaopa.& 
rufticarionc 
creata ab al 
tiffimo. Pu 
trefeere fa/ 
eia fupbia 
&pplmiftu 
pcilimuqui 
nolutiauoi/ 
re uerba 
mea.& abu 
lat i prauita 
te cordis fui 
Oui. i. faff. 
&.i.mctha:. 
Fluxerunt in quis fimplicitas nituit: 
lufticie folium turritas liquerat urbes 
Virtus:nifHciras/cu probitate fides 
Migrauerc fimul quondam ad triuialia teda! 
Ad$ cafas humilesjftramincofj lares Folio 
luuenalis 
Non dolus in uillismon Fraus in rure fuerunt 
Hos penes aftrese facra cathedra fuit. 
Ardor auaritia: nullusmon foenorc lucrum. 
Mutabat mentis ruftica turba rudis. 
Auri nulla famesmo faftus corporisjat nec 
Ornatus quales duica turba gerit. 
Sed modo coeperunt habitus geftare Fuperbos. 
Villanuquoniapriftina uita ruit 
Crinesin modii tortos/crifpofqj capillos; 
Et calamiftratos ruftica turba gerit. 
Veftes partitas fciit ulis/uarioc$ colore. 
Geftantjquas cingit fimbria pida quidem. 
In manicis fculptas extremo more figuras 
Et tunicas portant cum breuitate bonas 
. Difcit ab agricolis gens urbica/fraudibus uti 
Atqj dolos multos;& noua cuda mala. 
Sola tenet nimios gens ruftica: folaqj faecum 
Ingenti sere ftudet. 
Proh pudor unde uenic tam morbida uita colonis? 
Vnde fitis rudibus/improbirafqs uiris? 
Villanus diuesanox fit mercator auarus; 
ftudet nobilitate frui. 
Tempore fic uoftro uillanimomina clara 
Nobilitatis habent :fimplicitate carent 
Quxrerc proh pudor eft nimis alta & inania fcmpcr 
Stare nec in proprio/nec remanere ftatu. 
Ecde.vii. 
Hicre. xiii. 
Sapien.xvii 
lob. xxiiii. 
Efai£e. v. 
Hiere.Ii. 
,pue. xxiiii. 
luuenalis 
Ecclefia.iii. 
xlyii.dift .E 
cut puilegia 
pau.yi.U.fi 
qs ad.C .de 
cpi.& cleri, 
archi. xi. q. 
iii.pauper 
DE PAVPERTATIS CONTEMPTV. 
Paupertas fugitur/totoq} arceffitur orbe: 
V ndiqj nume placcs;paupcr ubicg iacct. 
Ridetur Colus paupenfoluCcg fugatur: 
Caedit inops cundisjnumis in arce fedet. 
Numofos plures fatuos uehit illa carina: 
Sola quibus rerum copia «ana placet; PAVPHR 
TATIS co 
temptus. 
Paupertas 
no e de gne 
malo^. Et 
munera no 
dd itelleda 
deu.Mens 
auari femcl 
uinculiscu/ 
piditat is a// 
itrida;fpau 
rufep arge 
tu uidetdep 
redditus cd 
putat, grati 
us ituet au/ 
ru qCokm, 
Quos magis obledat cupidipofleffio mimi; 
q probitas/xgrcgiu uc decas. 
Paupertatis onus omnes ia ferre recufant: 
Auri facra fames pedora cuda quatit 
Haud facile emergunt quoru «irtutibus obftat 
Sapicn.v, 
Virg.iii.en, 
luuenalis Folio 
Sapien.ii. 
Ecclefi.ix.\ 
(puer, xxiii. 
Ecclefx. 
Res augnfla domhpauperiefcg grauis. 
Amplius haud titulos clarofuc merentur honorts* 
Qui fophiae cultus & monumenta colunt, 
laqj uiri iufli poftrema fede locantur; 
Diuiribus folis munera prima patent. 
Nam quia colledus tribuit modo cenfus honorCSt 
Genfus amicitiasjpauper ubiq? iacet. 
At qui diuitias ingentes tentat habere. 
Curat opesrgrauidas &;cumulare fibi; 
Hoc modo conllituat uitam fit fpretor honoris 
Et fidei feruet pignora nulla facrae; 
Per fuperos iurettfallatia uota per aras 
laditetjemineat nullus in ore pudor: 
Nil fcelus acqj nefas nihil & peccata perada» 
Eftimet:& catcus ad mala cuda ruat; 
Exercet rapidam ufuram digitocg tenaci. 
A miferis capiat foenora dira uiris 
Delatoris agat dolofas 
Auribus inftillet fama uenena bonis, 
Infedus uitiis iftis nunc uoluirur orbis 
Totus/& ad numos faedula turba ruit. 
Venditur omne nefas nunc pro quadrante nuhlit© 
Vendiim 6c uuLus/iufticieqj rigor. 
Plures ex merito mortecg & fata fubirent 
Ob fcclera & uitte crimina magna fuse 
Ob furtu plures crucecg fubirent 
Ni facer hos numus a laqueo eriperet. 
Impunita manent nunc crimina multa uirornm 
Numus ab exitio liberat ateg nece. 
Furibus ignofeit magnis cenfuratcolumbas; 
Vexat:& ad laqueum guttura parua ligat. 
Oui. i .faft. 
luuenalis 
Ecclefi.v. 
Midi. vi. 
Eccle:. xxv. 
xxxvii .dif. 
none. 
Eccle.iiji. 
xlvii.dif.fi/ 
cut. 
Ecclcfi.xiii. 
Amos.v. 
Efaise.x, 
lob.y. 
puer.xi. 
xi.q.iii. 
pauper.xx/ 
iiii.q.iiii.ne 
amitto. 
apo.xviif. 
Ecclefia .x. 
Imienalis 
Acab. 
iii.Re. xxf. 
Hccle.y* 
Contentus regno quondam non perfidus Achab? 
i. Cogitat at® inopes expoliare uiros. 
Ortus erat Naboth/patm que lege colebat, 
Vix bonus & frugugratqs 5i ipU deo XCII 
Ortum hunc rex diuCS/a paupere habete petebat. 
Hunc fibufed Naboth cum ratione negat. 
Propterca mifere faxis cnfe 
Corui;at tandem rex fera fata tulit. 
Solus inops premitur: faccos geftare neccffe eft; 
Truditur m faecum pauper ubiqg grauem. 
Ac paupertatis quando tetas aurea mundum. 
Lullrabat laudis gloria magna fuit. 
Parcus erat uidtefrugalis uitadaborqj 
Comunis fcruor/nulius auaritix. 
Omnia maiores:coi iure tenebat; 
Non ita diuitias legerat ullus auus 
Panpertaris amor peperit praeconia prifeis 
perpetuo igloria parta uiret. 
Paupera Roma fuit quondanupauperqj fenatus 
Atq? inops habuit bellica Roma duces. 
Curius indignis dux paupertate decorus; 
Sub iuga Samnites/traxit & Aufonios. 
Publicolam extollunt:qui pauoertate benigna? 
Emeruit decus. 
Fabricium colimusiqui Pyrrhi munera fpreuit 
Cui fatis exiguus cenfus & arca fuit; 
Regulus & meruit praeconia magna jdecufqy 
lugera cui exiguo parua tuere loco; 
Paupertas tribuit noftris primordia Caedis 
Haec urbes digna dedit 
Ifta magiftratus ftabiliuit;regnaqj mundi; 
Inuenit meritis dogmata cundta fuis 
Graecia clara quidem cum paupertate decora 
Promeruit laudem perpetuumqj decus 
luflus Ariftides paupenfuit Epamynudas 
Dux equidem pauper;fortis & indomitus; 
Et fuit inlignis uates quoqj pauper Homerus 
Dum roaat heroo troica tara pede; 
yi.q.uf. 
pauper 
luucnalis 
Lucanus. 
xr.q.i.illa^ 
no.ct referi. 
ftatutu.li.ri 
bea.tho.iiii. 
q.clxxxyiii. 
ar.iii. 
fpuer.xix. 
xii.q.ii. 
crates 
Roma. 
q.Curius 
dendatus 
Publicola; 
Fabricius 
M. regulus 
dequotufli 
usinofj 
Apulcius 
Gnsoi 
Ariftides 
EpamyniiO 
das Folio 
Homerus 
Socrates. 
Hcclefia ,xi. 
Roma. 
auguftinus. 
Ouidius. 
Eccle.xviii. 
carrhago 
jmerb.xxii. 
luuenalis 
Crtefus de 
quo herodo 
li.f. 
jsuerb.xxii. 
Eccle.vi. 
Marci.x. 
Socrates tctfierea fophia fuccincftuS/& arte: 
Diuitiis uacuus/no fine laude fuit. 
*n mundo nihil eft tam cadfumjtaq fuperbum; 
Ex riuo quod non fluxerit exiguo: 
Paupertatis honor:Tarpeias extulit arces: 
Atej urbi titulu principiucg dedit: 
Pauperibus Roma eft quondam paftoribus orta. 
Rufticus exilis nomina tanta dedit. 
Diuiriae molles fregerunt regna fuperba: 
Propter opes cecidit Roma:cadetcg:potens 
Propter opes:miferasjpafla eft Carthago ruinas 
Paupertatis honor fed fine fine micat. 
Quid rantu cupimusjTuncfta pecunia multos 
Mortales damnu iuflit inire graue: 
Diuitite Croefo regi nocuere fuperba:: 
Propter opes/mortis triftiafata tulit. 
Si uenerandus apud mortales pauperis ufus: 
Nam coelum diues nullus inire poteft. 
Hoc manibus multi cupidis contingere aratrum 
Accelerant:coeptum fed continuare laborem 
Poilponuntaquoniam nodum ratione politi: 
Aflidue cuculum pafcuntjnidocg reponunt. 
NON PERSEVERARE IN BONO. 
Lucaeux. 
Ecclefia. 
xxx vm. > 
Abacuc.i.u. 
a5'tl ••* 
Ad heb.m. 
Feruet opus primu dum rufticus urget aratrum 
Fit labor ardenti primus ubiqj manu, 
Quid uelit ergo mei fententia carminis audi 
Vt capias alacri nunc documenta manu: 
os uocat ex msrito fatuos ftultiflua nauis 
jurc fu0 celfatrahunt: 
Qui fatis incipiunt bene uiuerc tempore primo: 
Et uitam oftendunc ducere uelle bonam: 
Ad fophixftudium promtdocumenta fequutuf 
Et bona;qux fternunt fodicitatis iter; 
Ad heb.xii. xcm 
NON? per 
fenerare xn 
bono. 
Nemo mit/ 
tes manum 
fua ad ara/ 
tru & rafpicl 
ens retro .a 
pt3 e regno 
dei.Qui te 
net aratrum 
& q gloriat 
i faculo cor 
fuum dabic 
aduerfados 
fukos.Sc ai 
gila eius in 
fagina uac/ 
caifc. Multi 
benefcipiut 
q in malo ui 
tam finiunc 
No tame ad cacumina fcanduut 
r-l\ In quo fuprxmu cernitur bonum. 
Virtutrm pofuit fapiens in uertice collis: 
W Qui nitidis animismonftrat adaftra uiatti 
Sed facie auerfa plures/ooilifqg retorfis 
Hcclef.ii. 
Pythagoras 
fofue.vii. 
S>m .xxyj. Folio 
Exo.xyi. 
Name. xiiii 
Math.xy. 
Lucse.xi. 
Apoca.iii. 
Hiere. iii .i. 
q.i .uetu de 
pe.di .i.que 
penitet.xcii 
di plurimof 
xyi.q.i.i ca/ 
nonibus. 
Eccle.xviii. 
Eccle. vii. 
Sapien.v. 
Machc.x. 
Deu.xxxii. 
Eccle.ix. 
Afcendunttquibus hxc inferiora placent: 
Ht placet Aegiptusunqua tenebrofa patrarant 
Multa :recrocedunt;fada priora petunt: 
Qui prius infigni coluit pietate tonantem; 
Mutatus/recidit ad fcelus atqj nefas. 
Hft ftatus damnofusmec bene tutus 
Qui bona poftponut;& malefada colunt. 
Nam uduti egrotus tremulo qui pedore languet 
Viribus cffcEtustfemianimifcg iacet: 
Corporis optata poterit fperare falutem. 
Nonmifi dodrinam uiuat ad impofitam 
Deferat aduerfum uulnusjquod corpus egemjm 
Inficitjinterdum deteriufqj facit. 
Nil eft q> iadasmihil efl q? murmure clamas; 
Te feciffe bonunnte coluific deum. 
Non fatis eft patraflfe femel benefada.fed ufqj 
Ad fine uitae continuare iuuat. 
Difcite qusefo bonunufacite & bonateontinuate 
Optima quseemdeo fic bene coepta placent. 
DH NHGLHGTV MORTIS 
Non generi/aut opibus/uirturi/aut moribus o mors 
Parcis ubkg boui5;cuda creata rapis. 
Quo magis hos ftultos reor infanire profedo 
Qui tua prouideant non bene tela cito. 
Fallimur o fratresterror quoqj fingula torquet. 
Viuida:quippe nimis incauti pergimus omnes 
Terrorem mortis;& inexorabile fatum 
Negligimusrnihil attenti/q» terminus inflat: 
Et u certusjat incerto uerfatilis aufo. 
Quo medio;ignoras/& qualiter/aut ubi/quando 
T u moricre tamenrfato concedere certum eft, 
Omnes tranfimus paritcnfluuialis ut unda: 
Sed quia tam uarieraormiuntu cras/hodic «e: 
Seneca 
lob.xxi. 
luuenalis 
lob.xviii. 
ii.reg .xiiii» 
Ouidius. x. 
meth. xcim 
MORTIS 
NEgicetus. 
In hoc oes 
fallimur <£ 
morte 
demus.cum 
nihil ccrtia 
morte nihil 
irertius ho/ 
ra mortis 
Ille morit 
robuftys & 
fanas diues 
& felix uw 
fceraeiaplc 
na fut adipe 
& medullis 
olla illius ir 
rigat.AIiuf 
uero mori£ 
I amaritudi 
ne aia: fuse 
abfga ullis 
opibus&tfl 
fitipuluerc 
dormiet; & 
uermes ope 
rient eos. 
Serius aut citius fequftur mdnus:eo fit: 
Credula decipia“ ut fpcs/mortalia cudat t 
Hora incerta fimal rapiat iuuencfcfc fenefqj. 
Arra fubdhcoiitradus habet fua iuratrefeindi 
Non poterit tpeccata necem fecere nephandam 
«puerb.x. 
hccle.ix.' 
Sapicn.ix. 
Gene.ii. . 
Ad rom ,y Folio 
Scncca. 
Eccle.xi. 
Ad Ro. yi. 
lob.xxi. 
luuenalis 
Eccle .xvii. 
Nemo fatis tardusjmors ota tepore quo uult 
Abfumit;tibi forma licet fit pulchrajuenufta aut 
Sis ualidusjfortis/nil rcfcrt/morte peribis 
Nec morajfcrali monftro correptus:abadis 
Viribusxxhalas.corpus fudore rigefcit 
Frigidulo:mox forma nitens pallore putrefdt: 
Corda tremunt;ftridor dubiusjtitubantia uerba: 
Vita caditjmors inflat atrox, fic ftrenimur omnes. 
O fatum crudele nimis funefla profedo 
Hora illis loethi quos uana pecunia uinxit: 
Etquidiuitiis foli incubuere repertio 
Deledat mundi quos gaudia:mox fed eundum eil 
Pallida morsjoequo pulfat pede regia eunda 
Vertibula itffiaccus refonat miferafqj tenebras 
Faftus non curatipompofaq? pedora fpernit 
Muneribus nullis placatur; florida ceflant 
Verbaqj: r hetorico quae funt prolata boatu. 
Papa facer:uilIanusiners;diTcrimine migrans 
, Con{imili;eflugiet nec enim qui euadere tentat 
Nec quifquisfecurus eritjmors omnia tollit. 
Cilda rapit.fi Nefloreum quis uixerit oeuum. 
Sfue fybiilinumiuita aut breuiore fruarur; 
Nil referc:pereuiit moribundo tramite cudi 
Mille hyemes uiuas moriere tamemtibi finis 
, Morte datunrarus centum qui uiuit in annos; 
At tandem inuitus morietur: foepe uolenfqj 
Pofl patrem/modico tempore natus 
Morte patrem interdum praecurrit filius unus 
Poli alium uaditidonec pater at<$ iuuent us 
Deficicntjtandem flamaaqj elementa repurgent. 
Cur ergo plorasjmalefane.Scfuncra plandu 
: Defles horrifono.fatuum eft turbare quietem.j 
, Sopitojuixit fua temporamioxqj fequemur 
ii Mortis $i inferias gultabimusubimus omnes 
|)uerb.xi. 
Ecclefi. xli. 
Virgi.yi. 
enei 
Horatius 
lob .xv. 
Eccf.xl vi ii. 
lob.iiii. 
Ecclefiafti. 
ii.8c.UL 
Eccle, xiiii. 
Neflor 
Sybilla 
l.fi.G.defa. 
fan.eccle. 
lob.iii. 
Apocxxi. 
Inauten.de 
nup ,dein// 
ceps coi ,iiu xcv 
Adde q> arltc diem multis fuit utile quondam 
PoiTe mori;& uite miferae finire labores 
Confciuere fibi plures medicamine mortem 
Aii alii laquco/aut ferro uitaqj perofi; 
Proiccere animas;multis res comoda mors cft. 
O quot captiuos e carcere liberat acri; 
Soluiitur faro funes tormenta: cataftx. 
Et qui torquendi fuerant fine fine flagello. 
Libera fortunae mors efl.quae pauperis aedes. 
Et regum turres aequo moderamine uerfat. 
Et fi partitur male opes fortuna nefanda; 
bonos faeuit;tollit uel in aftra malignos. 
Id tande aequali/mors horrida/Iance rependit. 
Quam fibi diecg , 
Mors ftatuit;feruat:ftrmo hanc adamare ligateg 
Haec precibus ceffura nihil; fola illa refutat 
Quicquid in orbe pLcetjpraeceptacg nulla ucrctur 
In girum uerfar uelligia dirajchoream 
Sakat 8i horridulajcui nemo obfiilere poffit 
Non papa:aut cacfat/ rex/praeful/ciuis/egenus 
Saepe prius lalTare pedes mors perfida cogit. 
q credasjcautuqa tubae obferuare ferocem 
Sarcophagu facias quid ,pdeft marmore & auro 
Qui bonus eiheodo tegitur/fi non habet urnam. 
Adla errore quidem/uano Arthcmifiallruxit. 
Maufeolum.feptenam inter fpedacula mundi. 
Quod prifei annumerant:auro gemifeh relucens. 
Extulit hic chemnis ftupidam per faecula cudla 
Ppramidermqualem nec tellus obiuit. 
Millia tercentena hominmper luftra quaterna: 
Vt diodorus ait molem hanc uix condere poliunt. 
Quid q> opes pene exhaufit Mephitica tellus 
Quo plebem artificii folis radicibus:atcg 
Exiguis herbis alcretfquis caetera narrer. 
luuenalis 
Virgi.vi. 
cnei. 
Sapien.iii. 
limen alis 
Horatius 
Vir.de for. 
Martialis 
Hccf.xxxix. 
icorint.xy. 
Eccle.xlviii 
Ecd.ii.8i.iii 
Horatius 
Arrhemifia 
de qua hier. 
yii.a.g.li.x, 
Chemnis 
de quo dio/ 
do.li.ii. Folio 
Rhodopis 
de quo he/ 
rodo.li.ii. 
Amafis he/ 
rodo.li.ii. 
Eccle.yiii* 
Math.xxiii. 
Lucae.xi. 
Efaiae.xxii. 
Ecclc.vii. 
xiii.q.ii. ubi 
cuqj. 
Seneca 
. 
pfal.xxxiii. 
Fercula fuix aliquis fit uel dilidamus ipfc 
Princeps ex nodris nifi fallar folueret illa. 
Pyramide Rhodopis ftmxittdiues quoqj Amafis; 
Quid tamen hoctfrudra ed orbem diducere totum* 
Hffc res uana quidenvqua uix haec noftra carina 
Concipitjimpenfastot frudra inferre fepulchris 
Et cineri ateg luto tantam aedificare fpel uncam 
Interea una falus animaeteoremnitur ratqj 
Negligitunquis uiuat per faecula mille 
Terra deo benedida omnis;decorata fepulchra 
ludus habetmel fub diuo/aut alicunde quiefeat. 
Tcmpcdiue igitur uenruram dirige mortem 
Conciliare deo;fcelerati peffima mors ed. 
CONTEMPTVS IN DEVM 
cb deus a poenas non pronus fruit amaras 
Crimina hominu faepe impunita relinquit: 
Nonadco dolidam praebet tibi uellere barbam 
Nec deus ignofeit (cclerhquin puniat olim 
lob.xy. 
pfal.cviii. 
Hccle.yiii. 
Exodi. xri. 
Danielis.iii 
Sapicn.xi. 
Quis tolerare queat fatuosfqui Tepe tonantem 
Corenunt uerbis;& certant murmure contra: 
Nodes at<5 dies patris mandata fuperni. 
, Confunduntjlinguae petulantia uerbaqj promunt. 
[ Taq de nodri generis fit femine natus: 
Aequalis no bis; nec fit metuenda potedas 
ludicii fupcrum.nec prefens pena nocentum. 
De. loue quid fentis,Jcuius fic uellcre barbam 
Audes:& teneras aures impellere tentas 
. Mox deus ad poenas cum te non trudit amaras 
Ignouiffc cum tonat:ocius Ilex 
Fulmine difeotitur rapidorq tuqj domuf($£ 
O male fidentesjuitam fic ferre nocentem 
Quidiuuat ufqj eft fuperpmnia iudus 
Cunda uidcttcontundic enim fua lumina nullus 
Pcrfius. 
Ecclef.yiii. XC VI 
CONTem 
nere deum. 
Quid tu// 
met contra 
deii fpiis tu 
us ut 
dc ore tuo 
hmoi far// 
mones? No 
e i hois pta 
te .phiberc 
fpintu. nec 
habet ptatc 
i die mortis 
nec finit* ge 
icere igrue 
te bello .ne 
gjfaluabiti 
pietas ipiu. 
Nonne putas uitx meram durare perennem; 
Vt fint ad ueniam tibi tempora longa precanda 
O fafue enormis noli couFidere rebus. 
Flucliaagisjomnes horrenda morte peribunt* 
Te peccare finit fi<jiudem diurna poteftas; 
Ad roma.ii. 
,puc. xxyii, 
Ecclefi.xyi. 
Hiere. xiii» 
Efai^.xlyii Folio 
Valeri.li. i. 
Ecdefi. 
xxxvii. 
Ad Ro .ii, 
Pfal. vii.Si 
xlvi. 
Ecclef. v. 
Ecdefi ii. 
Hicremia: 
xviii. 
Ezc.xviii. 
Math. iii. 
Luc<e.xiii. 
Temporis ad fpacium/parcit quandoqj nocenti 
Sed grauius tandem tormentum redor olympi 
magis delida nocentum. 
O male fic corda tenebris 
Obfufcata iacentmcqueant ut credere rede. 
Et curare dcum:quo liint elementa creata? 
A quo procedit nitidus fol; lucida phoebe: 
Qui (latuit lucenv& nodes/& tempora cuda: 
In cuius manibus fpaciu dependet utruc^:* 
Et uita: mortifo gradusrdeus omnia nouit. 
Quem pcccafie pudct;cui txdia uita probrofa. 
Ernei t:& curat curfum emendare priorem 
Hic fperet ueniam fadi pacecg benignam: 
Nam deus omnipotens lugente exaudiet ipfum 
DE BLASPHEM11S IN CHR1STVM 
Proh quicuqj deo maledicis;c6uitiu<$ 
Indignu iadas lingua: & petulantia dida: 
Dignus es ut primu moriaris corpore: honorC/ 
Atqj anima: ludex qui finit iftaduet 
Funde pias lachrimastfletus moeftaq} querela 
Et genitus triftes/doda thalia precor: 
Non fine ludifica podum deflere camoena 
Crimina/quc temere perfidus orbis habet, 
Na fruftra fatuos culpauimus hadenus omnes* 
Si minus hos dultos concumulemus eis. 
Contentiquidanon funt g> crimina mund i 
Omnia per tradentrdeteriora petunt 
Proh pudonin chriftum linguas temeraria dira! 
Tcla uibrat.fummo nil nocitura deo.. 
Inuidix co ntra celdlem uerba parentem. 
Mudant;& laceri pedoris arma petunt* 
Math.xii. 
xxv.di qlis. 
de pe.dift.i. 
pena. 
Bea.tho.iiii 
q.xiii.arg.i. 
Leui.xxiiii. 
Lucoe.xii. 
Marci.iii. 
Efaue.lii. xcvii 
CONTRi 
blafphema 
tores. 
Non fumes 
nome di tui 
i uanu fi gs 
blafphema 
uerit f (piri 
tu no remit 
titJ ei nec in 
Hoc foculo 
nec i fucuro 
ioge gram' 
us e crerna 
9 tpale Ixs 
dere inaic/ 
ftate.de hz/ 
rc.c.uergc/ 
ris. 
xxii.q.i.fi 
gspeapiliu 
Hic capiti chrifti blafphaanat murmura la&at. 
Alrer inxtherci mebia facrata dei? 
Per iecur/atcg genas/iurat rigidiqs corona: 
~ Per conperqj pedes hic malcdioauomit. 
Alter celUcor tranffixi uulncra chrifb; 
& autc.ut no Folio 
lux.con.na. 
circa me. 
coi. vi. 
if.tnach.xii. 
de pe.di.iii. 
auctoritas i 
tex.&gl. 
Ad Ro. ii. 
Leui.xlx. 
Math.v. 
xxiii.q.r. 
qd ergo, 
h.para. 
xxxii. 
ii mac. xy. 
ii-mach. v. 
Ille crucem facramjpolluit ille manus* 
Hic ex fpurcidico fupplantat uerba palato 
Improbajfupremu torquet ubicg patrem; 
Immoderata talis uefaniatfacpc 
Qua fuperos temere laedimus atqj deum. 
Hoc tacic imodicus ludus certamina uini. 
Hoc faciunt:quibus cfi: aebrietatis honor. 
Gloria prima damrjqui fcit maledicere chrifto* 
Qui iurat diaunvper caput atc$ pedes. 
Propterea mortes fubtedtfcrimina fcua; 
In nos:& coeli fulmina iufta cadunt 
Nos patimur tremulis horrenda pericula mebris 
Impunita deus no finit effe mala. 
O pater oipocensmeniam dato/ncc tua iufla 
Vindicet ira malos qui maledicta ferunt. 
Sennacherib nam fic periitjfaeuufqj Nicanor: 
Anthiochufcg ferus:multi alii($ timui.:: 
DE PLAGA ET INDIGNATIONE DHL 
Miratur fatuusjputat & portenta fubelTc. 
Magnarq? interdum nos ferit ipfe tonans 
9? deus omnipotens punit mortalie fadla. 
Rite fitjheu nullus extat in orbe pudor. 
r 
f»uer,xm 
Treno.iii 
m nne 
jj-“ ‘jxxvr* 
E k *xv * 
-• 'xxx/ 
rA J• - 
r * *. 
Iambi vi1 * 
j . 
m* 
Quid prodeft ftultis chrifti monumenta tenere? 
Chdfticolu nome prauus habere poteft 
Aduerfus fummi facimus praecepta tonantis: 
Nil modo curamus que ftatucre patres. 
Nos chrifti titulum rapimus:documenta negamus 
Et fequimur temere dedecus atqj nefas, 
Nome habere iuuat xpiTidciqg facratte: 
Verum °Pcra Lorrcmus/negligimufqj boua. 
luflitia fugimuS;uirtutis facra fugamus 
Dogmata;fic mundus tranfit/& alma fides 2 
Liberrgte uaga facimus peccata «salignas XCV ffl 
FLAGED/ 
LA DEI 
Pro mefura 
peti erit 8i 
mo 
dus.Si flete 
rit iMoyfcs 
& Samuel 
cora me no 
cll aia mea 
ad populu 
malu.Pccca 
rores ,pfeqd 
malum & iu 
ilis retribue 
tur boa pfe 
queriscosi 
furore &co 
teres fub ce 
lis domine. 
Vix maiora quidem crimina/Thurcus agit. 
Heu genus hutrnnu uiolatum crimine multo; 
Et uitiisrcontra nititur effe deum. 
Cum tamen omnipptens;mea fi preccpta tenetis 
Ducam ait ad fuperi uos pia regna poli; 
Sin leges potitas & dogmata fpcrnitis;atra 
lob.xv. 
Fcclefi. vii. 
Exodi. xv. 
Deutro.xi. 
Maihc .vii. 
Iohan.xy, Folio 
Lcui .xxvi. 
Nileri.xiiii. 
■ Vos poena affici&poeftexlueqj graui. 
Quo fit ut ad prauas/horrcnda piacula/gentes 
Mittat & ardenti tela trifulca manu, 
Plagis in terras uariasjfamofqj dolores: 
Immiiit iufti dextra fcuera dei. 
lam modo mauortis trepidantia bella mdetnus: 
Mortibus innumeris paeftifcruqj malu: 
Interda patimur rabidos fub fole calores. 
Nonug rigidi frigora dura poli: 
Fulmina diramiues/bolides/triftefq} cometas: 
Ccrrumus:& fummo fulgura miffa loue: 
Et uaiios mundi cafustplagafcg timendas 
Quse ucnit ex mcritojpccna ferenda quidem efl 
Stepe palseftinos deus a regione paterna 
Expulit;& fedes iuflit adire nouas. 
Propter peccatil:platgas fufferre coadli. 
Crimen perfequif jfic deus omne malum. 
Ezcch. xxx 
viii. 
Efaise.Iix. 
Deutro. xx 
viii. 
li.Reg. vii. 
Luca;, xii. 
apo.xviii. 
Oai.i epif. 
pfal.y. 
&.xliii, 
Efaice. xxii. 
Iohel.iii 
puerb.xiiii. 
Treno.y. 
hierc. xxix. 
DE FATVA PERMVTATIONE 
Qui pro ftulcifona non bene tibia: 
Comutat uel equumoliger hic/nihil 
Lucri confequitunftc fibi & accidit. 
Qui pro re fragilli:perpetuum fugit. 
glo.ifti.cj» 
cu eo qui in 
uer.fcd erit 
& iaute.q. 
mo. na. eff. 
fuicolfvii. 
I.pe.ff.cfiu. 
&fa.igno. 
Ad heb .xl 
.puerb.ii. 
&.iiii. 
Sapien. xii. 
Eccle{i.ii.& 
XXXM. 
S epe folct fatuus plurcs tolerarclabores: 
Atq? humeris grauius follicitare iugu: 
Quomodo tartareis anima fubmergat in undis 
Er uideat gygii guttura paiTa canis 
q qui forte heremu colit/inter luftra ferarum 
Continuo effundit uota prccefqj deo. 
Nps fcelera impellunt plurcs fubiinTe labores 
q uirtus facilis ad mala cuda uia cft. 
Cernimus en quales pompofa fuperbia/faftus. 
Exigat:atq3 operis fit polienda quibus, 
Ornamenta petit Capitis;frontif<5 coronas XC1X 
Efaiae, Ivii. 
Terentius. 
FATVA e 
mutatio. 
Qui uidct 
utilius & fu 
mit deterio 
raabfiteira 
dius lucis fi 
nemora. 
Stultis non 
fuccurritur 
fed erranti 
bus.Viaim 
tene/ 
brofa nefd 
unt ubi cor 
ruunt 
Hor.inepi. 
Sapien.xiiii 
Claudianus 
de raptu £/ 
ferpinse. 
Vnguentu;ueffes/atcg monile graue. 
Ardor auaritiae per faeua pacricula multos/ 
Per cafus uariosjexitiuqj trahit: 
Nauigat Hadriacum pelagus fludufqj trcmCntCS. 
Quem ftudiu numi/curacg uana trahit Folio 
Hccle. v. 
In epi. 
Sapphus 
Non metuit fludus tepeftatefcg fonoras 
Auri facra famesipedora tuta facit 
Nec dulces fomnos capiunc/moll cq$ quictemt 
Funibus imitis quos Cythxra trahit. 
Semp habet curas lufores.Ta;pe dolores 
Nodes atqj dies pertollerare folent. 
Quid ganeos memorare uelim;qui uentre refarto 
In crapulis femg delitiifqj iacentj* 
Quid referafatuu;quem uexat cura laborqj 
Coniugisnn thalamo mutua ftupra 
Nemo tame propter chriftum fufferre labores 
Promptus;ad interitum corpora noftra ruunt 
Optima raro placent:probitas laudatur:& alget. 
Nempe homines cudos/iam malefada iuuant» 
Virtutem ftudeat fapiens ampledier ufq? 
Crimina proueniunt pelT-ma fponte fua. 
Qui pro coelorum regno mercatur iniquas. 
Illecebras mundi:ftultus inerfqb manet 
Trcno .iiiu 
luuenalis 
Sapien. v. 
luuenalis 
Ecclef .x. 
Mathe. vii. 
Ezech.yii. r 
Eccle.iii. 
iii .q .v. oes 
q d.Thi.v. 
,pucr.xx. 
&.xxviii. 
Btus tho.ii. 
ii.q.c. xxii. 
ar.v. 
ipue.xxviii. 
Oai.i. met. 
Ec.iii.6e.vii 
Leui.xx. 
Deucro .v. 
Deu. xxxiii 
Hos reor infulfos fatuos pietate parentes 
Qui non praecipua uenerautunqmcg iuuamen. 
His placidum prxftare negant.qui uerberadira 
Jurgiaqj his referutjtalcs ratis illa rcccnfct. 
HONORARE PARENTES. 
Hunc etiam effe puto fatuunvftolidug parentem, 
Largitur natis qui bona oida fuis 
Cum quibus ipfe luam pollet fufferre fenedamj 
Morte grauefcentes & recreare dies. 
Improbus inde fenem natus caruiffe parentem 
Suftinet:& modicu fert fibiprarfidium. 
Si nimia uiuax pater eft.Tibi triftia fata. 
Exoptat nacus:moitis & exitium. 
Non probitate quidem;nulla pietate mouetur* 
Pro uita effoetatpro fcniocj patris: 
Stulte parcnsjcur tu nato bona tota dcdiftiS G 
HONOra/ 
re parentes 
Qui hono/ 
rat patre fu 
uni lociida/ 
biti filiis & 
i dic oronis 
fuasexaudie 
tur.Quiho 
norat patre 
fuu uita ui/ 
Uct logiorc 
Qui timec 
diim hono/ 
rat parentes 
& qfi dnis 
feruiet his 
qfegenuc/ 
rut i opc/dt 
fcrmone & 
oi patietia: 
Qui male/ 
dicit patri 
Cuo& matri 
cxtfguctur 
lumc eius £ 
mediis tene 
bris. 
Exo.xx. 
Malach, 
Mar. vif. 
Adcphe.yi 
Qui te nunc pafcfc impierate:truci- 
Attamen ifte diu non uiuetjtempora uitx 
Multa nec !plebit:morte repente perit: 
Qui patri & matri dignos non preftat honores: 
Nec colit hos quo# (anguine uita data eft. Folio 
Deut.xxvii 
puer.xx. 
Abfolon ' 
ii. 
Se.xviii. 
Cham 
Gene.ix. 
Leui. xviii. 
Sennache 
rib.ii. para, 
xxxii. 
Daniel.y. 
Thob, iiii. 
iii. 
Dorylaus. i, 
Plutarchus 
hie.xxxy. 
Eccle xxiii. 
Morte mala dignusjrcuerenter fere parentes 
Qui negatjeft flygium dignus adire lacum. 
Abfolon infignis iuuenis/formacg decorus 
Contempfit patremjmorte quot» interiit. 
q> Cham nudaRct fultus pudibunda parentis 
A patre coelefti mox maledidus erat. 
Sennacherib manibus narorum morte peremptus 
At regnum potuit nullus habere tamen, 
Balthazar ex merito ducebat tempus & annos. 
Ludiferosjfecuit hicquia mebra patris; 
Nato facra dabat fenior documenta thobias: 
Vt marem ingenti ferret honore fuam. 
Proptcrea Salomon rex fe de fede leuabat 
Regalnmatre condecorare uolens 
, Roma Corylao lueres/psenaftg dediffes 
Si ueritus matre non foret ille fua. 
Vnde etia Rechab natos, deus ipfe probauit. 
In patre q> fuerat:in quocn matre pii; 
DE CAVILLATIONE SAGERdotum i choro 
In choris facris fatuos uidemus 
Prauitas oris quibus impudici eft: 
Eliquant nugas.recoluntcg totum 
Gefta per orbem 
c.decet de i 
mu.eccL li. 
yL. 
c.cil decore 
de ui.& ho. 
cie. 
Hiero.ad 
damafum 
Pfal.xxx 
viii.&. Ixxii 
Ad eph .iii. 
In templis fatuos plures nunc efTe uidemus: 
in facris flat quoqj turba choris 
Qui nugas fpargunt uarias/& murmura linguae: 
Atqj cauillantur uocibos affiduis; 
Confilium capiunt:quo narragonia fludlus, 
Pcruolet Ionias;pIauftracg lata parant. 
O quales ritus feruat nunc fandio quondam 
Ecckfia::o leue g continet ille decus? 
[ Nil agitur totum rigido Mauorte per orbem 
Accidit externis nil quoqj grade locis 
Quod non in facris recitetur fedibus;adcg C1 
GARRW 
litafchori 
Ceftetinec 
clefiis uana 
& mico for 
tius feda 8i 
,pphana coi 
loqa.cefteC 
cofabulatio 
nes qlibetft 
c. Secularia 
ncgociaicc 
clefia no de 
bet tranari. 
Peruolet extremos ultima fama cohors. 
Praelia gcfta quide fors in regione Britanna: 
Praeliacj a Thureo pontica gcfta truci 
Illic narrantunquoniam reuerentia nulla 
Diuicultusmcc pudor ullus adeft. 
Difcurric baculo quoqj dormentarius albo 
rpuer.y* 
notadorme 
unum. Folio 
Et noua multa refert/per loca eunda chori. . 
Saepe nouitate relata/ 
Incipiuntmugas nouas; 
Hoc rumore folent totu cofumere tempus 
Soluere quo decuit cantica fanda deo. 
Feruor auaritioe multos ad limina templi. 
Couocatjob numos carmina rauca canunt. 
Tutius ufqj foret facros uitare penates 
q fic facrilego polluere ore choros 
Extra flare uehs potius facra limina templi 
Si placare deum garrulitate putas. 
Simplicibus prauos mores/exemplaqj praua 
PraT byteri mouflranttfcandala plura mouent, 
An ne putas tali ritu te poffc mereri 
Prefbyter ccclefise/& dona facrata deo:? 
Nam precibus uotifcg piis laudare tonantem 
Conuenitdiic nugas pellite ab aede facra. 
glo.c .fi de 
de.no refi. 
ii. vi. 
pfal %7. 
Ncem .xi{i. 
Ecde-xxi. 
xn.qva.3t 
ho diximD 
Ad.xii. 
xxiiii.q.i.oi 
bus.St.c. q/ 
re ex fola 
Ecdef.ix.8t 
xi. 
ludith.ix. 
pfal.xc.3t 
c.xxiii. 
jpuer.vii. 
Eccle.yii. 
O di. meth. 
depe.di .iii. 
hinc etiam. 
Efaise.xiii. 
Thob.iiii. 
lacobi. iiii. 
yi.q.i.imica 
xc. 
SVPHRB1AE OSTENTATIO. 
Sordida laus femper proprio quae prodit ab ore; 
Hanc fapiens refugit. 
Efficit 3t fatuos pompofa fuperbia plurcs 
Tartara quos rapiunt 
Efficit 5t fatuos infana fupcrbia multos 
Quos udiit in noflro carmine cymba leuis. 
Hft uitium fceleris plenum 8t eundis fugiendu; 
Sordibus excatditjcrimina quxqj Cuis 
Primus apud fuperos naue hac fabricauerat olim. 
Nequitix inuentor parens 
Qui genuit fatuosquofdamjfaftufqj fuperbi 
Progcniem:ponens fe procul ante deum; 
Corda rapit pompofa fuperbia;iadanc 
Qui quoqj/quod (ludio non meruere fuo 
Dicit enim taruqs mc doda Bononia pauit; Cll 
SV PER/z 
bia 
Aueite faci 
em tuam a 
muliere cor 
rupta & nc 
circufpicias 
fpem alieni 
pp fpeciem 
mulieris mf 
tipicriit;& 
ex hoc con 
cupifcetia q 
fi ignis: cxr 
defcit Gla/ 
dio proprio 
eius fupbia 
aputet capi 
at laqo ocu 
lo$i i 
mej& pcuti 
am eu ex la 
biis carita/ 
ris mcx. 
Arribus;& fophia: dogmata culta bibi. 
Hinc dignus prima mereor confcenderc fedemj 
Atcg mter claros continuare locum: 
Alter in argiuis ludos celebraffe palteftris 
Se udatmouic wix dementa quidem 
mq.ii.gfia 
cpi.in fine» Folio 
Peregrina/ 
tio no facit 
medicu.nu 1 
ia ars loco 
difcutit. ut 
ait.Sene. 
Iohel.ii. 
Ecclcfiaft.x 
&.xxyii. 
Lucx.x. 
xxiiii. q.’iii. 
qda uer- lu/ 
ciferiani. 
lob. xl. 
puer.xy. 
Si.vni. 
pfal.xvii. 
Sapicn. v 
puer.xiiii. 
lob .xxvi. 
Eccle.xi. 
pucr.xi. 
Eccle. yii. 
Eccle.xix 
puer. v. 
holoferncs. 
ludith.ix. 
lefabel.iiii. 
Reg ii. ix. 
Hccie. xiiii. 
xxvii.q • v. 
nec faiomo 
puer. xiiii. 
Ecclef. xxy. 
ii.Reg.xi 
Si cuperes faerx fuauillima dona Minerus 
Carpere fufficcret theutona terra tibi: 
Pafcit & egregios iuuenes Germania pugnax; 
Eloquii niic monumenta uigent; 
Hinc tumida debes non mente fupbior effe 
Vidilli externi q> loca magna maris 
Sed quia principiu uefana fuperbia coepit; 
Hinc fugiat, fapiensjeffugiatcj bonus. 
Lucifer aetnerei clarus confeffor olpmpi. 
Candor erat cuius mirificufq3 nitor; 
Corruptus falhijcoeli cotcmnere patrem 
Aufus;tartareas merfus iniuit aquas, 
Hunc fcquitur pompofa cohors ad tartara nigra: 
Ad ftigias undas turba fuper ba ruit, 
Lucifer & fociufatuis nunc retia ponunt; 
I nflatas aias cu quibus ufqj rapit. 
Virtutes cudlas/morefqj/fuperbia fola 
Deftmitundecores hxc facit dTe uiros. 
Foemineu in piimis genus ampla fuperbia uCxat: 
Qua fc continuo udlit/& polit. 
Foemina qua faftus tumidus rapit atqfj fuperbus 
Seducit facit. 
Adfit in cxeplu ludithtqua dux Holoferncs, 
Interiittquis foemina calla foret, 
IcfabeFungebat facie uultuq? fucabat; 
Dum putat infigni polTc placere leheu 
Eli mulier uitanda procax:fapientia clamat: 
Lafciuis oculispedlora calla necat. 
Foemina uera humilis titulos fedatur honoris. 
Laudibus & fruit foemina calla bonis 
Berfabec fi no nudalfet crura uenulb; 
Rex dauid:facimus non fubiilfet atrox, 
Plurcs fcducit fallus:mentifc£ fuperba». 
Gloriatquse fatuos iam fine fine parat. 
Ac deus ormiipotens mentcvammofj fuperbos. CUI 
Faftidirjpocnapcrfequiturcfc grani 
Foelix cui nodu uefanni gloria mundi 
Imperat:aut qui non ambitione cadit. 
Cogitat aeterni quae fit poflellio regni: 
Angelici lapfum cogitat ate5 chori. 
Rebus in externis nil lordida nomina quaerit: 
Contentus paucis:& moderata colit. 
Luciferi cafum fatui experiuntur inertes. 
Praecipiant ftigiis corda fuperba uadis. 
Du fibi/dutg fuis:choreqj Dathanqj Abyronqj. 
Officiu ufurpant:ferre<5 thura parant: 
Scandere du fecktuzCana fuperbia ftultos 
Deglutiit uiuos terra reclufa uiros 
Hcdef.x. 
Iohd.ii. 
Nume. xv, 
Thobie.iiii, 
lob.xli. 
Efa;ae. xiiii* 
Na.xvi. 
pfal.CK. 
DE VSVRARIIS ET FENERATORIBVS 
Quos ufura uorax rapit/5i malus ardor habendi. 
Ad naucs fatuas properent/ftridofqj rudentes 
Hi funt qui fpoliant inopes;hi foencra iadant: 
Vendut:rurfus cmut/rapiunt/fcd merce dolofa. 
Peior adhuc fuperefhfatuorum & turba probrofa. 
Qua cupiut farpri dilaniare canes 
EU mmiu medax:dl 
Fit nullis opibus haec fatura imiumeris. 
Peftiferam hanc turbam iuristorquere poteftas 
Dcbet:& ad meritum perdere fupplicium. 
Digna quidem flagris:rapidifTima turba peculi 
Nudare exutos ipietate lludet 
Atqj auidis numis cumulat frumentaimerucg 
Frugibus aggdtis horrea plena facit 
In cella ateg penu fpumantia uafa phalcrni 
cererem/St grana uetulla nimis 
Sola tener fragum/uini quocg pelTima turba: 
Ciuibus innumeris quod fatis foret 
Nil metuit fuperosmil fulmina dira tonantis; 
Per fcelus ateg nefas fordida lucra parat 
,puerb.xx. 
Lucac.v. 
jnno.ih.cj. 
deufu. E5al. 
in auten.ad 
hsec.G.e.ti, 
xim.q.iiii.p 
totu. c.i. de 
cme.&uen. 
Ecdc.xlii.- 
Efa .xxxiii. 
Escch .xiii. 
Abacuc. ii. 
xiui.q.im. 
c.nonu&.c, 
fc.&c.pcn. Fo!:o 
VSVRA/ 
R1L 
Exigua da/ 
bir:& ml'ca i 
properabit 
hodie feuo 
rat' quis <3i 
cras repetit 
& odibilis c 
ho hmoi. 
Mutuu dan 
tes; nihil in 
de fperates. 
Si qs ufura 
accipit rapi 
na facit uita 
nonuiuit 
mzthc.xxiii 
Leui.xxv'. 
Dcut.xxiii. 
Exod. xxii, 
Hierc.y. 
Parturit illa fame foediltima turba fitiitKj? 
Et plures inopes impietate necat, 
luftior & melior nunc eft recutita catcrua: 
VTuram guis exigat illa grauem: 
At magis eft foenus tale intolerabile:quod nunc. 
Noftratcs wpiuttfcchnfticoluq* genus. Pellitur a noflris iuda:us finibus exui; 
Sunt quia chriftigenis foenora uota uiris. 
O q dura nimis nudos exaclio uexat 
Nue hominesjinopis proferat hafta latus. 
Quos trahit ufura: qiKtmisducruqj dolofum: 
Ardor auat itice quos trahit/atq? fitis 
Non faccunda petunt telluris fcmina:u«cs 
Exoptant fkriles;ut fluat inde fames 
His quia frumenthrerum eft & copia cornu: 
Mox ridet;fi fors culmina grando ferit. 
Sunt fpurci penitusjqui turpia lucra requirunt 
Alterius damno;diuitiafcb legunt. 
Lucte, xix. 
pfal. Ixxf, 
Eccf. xxyii 
Xiiii.q.iiii. 
nec hoc & 
c.fe.&. c.g/ 
cu^. 
Rebus in externis cft qui fuccdlbr haberi 
Sperat:& alterius de funere gaudet acerbo 
At fxpe ante illum morte is quem 
Ad tumulu deferre putatdepelitur ab illo 
Quis fatuos tollcrare queat/quos ardor habendi 
Protinus infanosnnlipidofqp facit*1 
Qui cupit alterius rfuccdlor haberi 
Et bona nancifci/qui cupit alterius; 
Expediet fatum;quod dilToIutio uit x dis 
SuccdTor fieri qui cupit alterius. 
Sed quia mo rs hoium manibus no ponitur ullis 
Cernimus hos fatuos faepius ante mori. 
Alterius mortem fpcrantibusjaccidit ing. 
Stepe prius morte ut praecipitanter agat. 
None furor ftolidus:morte fperare propinqui. 
Vilibus in rebus heres ut efTe queasd 
Spes tua uana nimis:quonia tua funera nefeis. 
Te fcquitur pedibus mors properata citis. 
Narragonum in patriam te praeceps ducet afellus; 
Quem trahismt fatuos poliis ubicg fcqni. 
Spes eft qux nutritjfprs eft qux pafeit iniquos; 
Spss reficit dominii fallit & ipfo futim. 
DH VANA SPE FVTVRH SVCCESSIoms 
dc cocefjp/ 
bi.c.ii.di .c. 
ne captade. 
co.ti.lib.yi, 
I. Iripulatio 
flf.de uerbo. 
ob.I.gda.ff. 
de dona. 
E cclc.xxxi. 
Treno.v, 
Efaia*. xxx. 
i.thim.W. 
f'uerbi .xx, 
ccle.xhiif. 
Hicrc.xii 
Sapien. iih 
Ecck.yi, Folio 
OPTARE 
moiv 
tem. 
In morte ai 
terius fpcm 
tu tibiponc 
re noli. 
Hereditas 
ad, qua fefti 
nat i pncL/ 
pior nouif/ 
fimo bndi/ 
doc carebit 
Expeditio 
laeti 
tiatfpes aut 
ipioffcpibit 
Eccle.xxx/ 
yiii. 
j)ucr.x. 
Ofec.ix. 
jmer.xii. 
§nis pofliideas robufte membra iuuentse. 
Vfuidajfis fortis/fit tibi fana cutis 
Attamc expedat tc formidabile lartum. 
Morte cadunt iuuencs/dccrcpiti® fenes 
Saepe pater nati marfhflima funera luget; 
Ergo fpcm fatua craflkcg mota capis. cv 
Rex Priamus natos fortes occumbere iridit; 
Quos tamc optabat tunc fupercfTe Cibi 
Abfolon/egregii,dum fperat fceptra patentis 
No du maturus funera mxfta dabat. 
Hxrede quadoqj facit;mors pallidaique non 
Sperabas;fatuos fata futura latent. 
Non fuper humanis rebus/fpem ponite ueflram 
Sperandum eft foli uiuerc poiTe deo. 
Spes ea fluita nimis/femper fperare caduca; 
Ec non quo tandem fifterc fine uelis. 
Priamus 
dc quo 
luuenalis 
Abfolon 
ii.rc.xviiL 
hicrc.viii. 
Nue.xxv’. 
pfal.xxxvi. 
tccle.iiii, 
(puc.xxviii. 
Hccf.x.Sc 
KLOL 
Qui diem felium meritis decoris 
Non colicjtradas auidos labores, 
Simctc curriinvfaaiacj rhedam; 
Scadere debet 
NON OBSERVARE DIES FESTOS 
Proh pudor in excis nunc gens humana tenebris, 
Ambulat:& fani nil modo cordis habet 
Eft data chrifticolis fupremi gratia redis; 
Vt nofcant fidei per documenta deum. 
Elediqj deo fint ad fua regna uocati: 
Qui tame illius dogmata nulla colunt. 
Sanda fides cultu nunc flaccida fada pudendo. 
Vix fpecimen prifeum continet ateg decus 
Pontifices fandiferias ftatuere folenes; 
Feftaqj fandoru/facrificofqj dies. 
In quibus aeterni refonarent cantica patris 
In quibus angelicus chorus 
Sed quia curamus plus uani ludicra mundi; 
Et plus fordiduli corporis illecebras; 
Negligimus fidei fpedmetritufqj decoros; 
Curamus legum myftica facra nihil. 
In facris agimus conuiuia craflfa diebus: 
Continuis crapulis coclica fefta nudent. 
Hxodf.xx. 
&.XXX1. 
Leui. xxvL 
loha.xvii. 
Deutro. y. 
Hfcr.xvu.d! 
fer.c.i.&ul. 
Ce. ti.I .oes 
decondi.df. 
iiii.c.i. 
xxxiiii .q.lf. 
odi.dccon. 
dif.i.in dic. Folio 
NONob/V 
feruarcdies 
fcflos. 
Meme to ut 
die fabbati 
fetifices. Se 
ptioeni dic 
e fabbatum 
dhi dei.Sex 
diebus opa 
beds & faci 
es oia opa 
tua. Scpcia 
dies fabbati 
cft.i.eftrcq 
csdnidei 
tui.No faci 
csicoquic/ 
g opis c<c. 
xxiiii.di.cu 
liceat. 
xxiii.dif.hif 
igit- ( 
xlmi.dif.no 
oportet 
fcnecaadlu' 
cil i epfo. 
xviii.c.placi 
ta.xiiii.q.iiii* 
Ocia cum dantur feriae 5f mortalibus/illi 
Non prece/nec templo:at ebrietate luant. 
Antea q feftis referat' porta diebus. 
Hcclefiaerpopulis unda taberna fonat 
Ille bibit ftomacho ieiuno denotat alteri CV1 
AntecJ templi limina facra uidct. 
Quae non conceftis nolumus tra&are diebus 
In celebri cupimus continuare die. 
Dum ferit in templo fidei praecepta facerdos: 
Aflum atcg elixum/uinaqj larga glutis 
Non nifi thuriferas concaedis potus ad aras 
Orando rudasjeuomis 
Stulte labor manuu facris ceifarc diebus: 
Conuenit impofitisdifce uacarc bonis 
Sabbata fandificcsrcccinit tibi pagina chrifti 
Sepofitis rebus; haec facra fola cole. 
De co.di.iu 
irrcligiofa. 
i.Thuf.v. 
Ad.ii. 
cfa.xxviii. 
Hier. xvii, 
Leui.xxv. 
Mar cui. 
lo.ix.l: 
LARGIRI ET PEN1TERE 
Qui dolet 8c meret proptcr/quod ucrtcrc nequit 
Eftlatuus Jquoniam cura torquetur inani 
Praeterea eft ftultusjqui dum largitur amico. 
Paenitetjhic donum perdit;merituc£ prophanat. 
glo.i.c.t.d* 
dona .xxiii. 
his 
omnibus 
ii.Corin.ix. 
Hcdefia.xif 
lob.ulti. 
Ad coi.iii. 
ad heb .‘iiit. 
Ecck.xyiii. 
Quid fit largirhquid fit donare docebo 
Virtus magna quidem eft;fi pietate facis. 
Mentibus humanis gignit folatia Ista. 
Haec uirtus fi quiddexteritatis habet:' 
Munera qui placidis manibus largitur amico: 
Donat & emerito praemia digna uiro 
Laudibus egregiis/fama eft cantandus & acri. 
Is uirtutis item nomen habere poteft. 
Ille tamen fatuusjqui cum largitur amico: 
Paenitet huc milii muneris atqj dati. 
Saepe etiam donat hilari non mente bonaqj. 
Polior at in facie/triftiticfqj fedet: 
Atcg datum propter/fatuos euellcre crines 
Audet :& iproperat quae dedit ante/dto 
Munera perdit inersmam grates foluere nemo 
Huic cupit;ingrata quihona mente facit 
His tame peior;pro chrifti qui dat amore; 
Hccle.xx. Folio 
CVMTR1 
fti uultudo 
nare. 
De facile Ix 
ta: fine Ixti 
eia faciei qd 
dederis per 
dis re meri/ 
tuegrei. H y 
lare datore 
diligit deus 
Beatius elt 
fpdareqac 
cipere 
Pamiter atcg operis/muneris atcg cito 
Quippe deus fatuo non femper pra:mia;mox uc. 
T ranfmittit jfapiunt libera dona deo 
Nam deus oipotens hominis nil munera curat 
A ft homini donii penfitat ipfepii. 
Ecclcf.xxv. 
Catico.yiii. 
Hcde .xiiii. cvu 
Laeticia uultus/inopi qui donat amico; 
bonis ex pietate uiris 
Confequitur laudes;& grates femp habebit. 
Optima de grato munera corde fluunt. 
Pinguimus interca fatuuquoqj munera femper 
Qui capitjingratus attamc ufqj manet. 
Spurcidius nihil eft ingratomil quoq? peius 
Hoc uitio rapitur maxima turba nimis. 
Vir bonus 3i fapiens grato cito donat amico 
At ftudeat gratas ille referre uices. 
Si donare uelisjfluat hoc ex corde benigno. 
Sic dabitur meritis gratia prompta tuis. 
|)uer.iii. 
Ecclefi. iiii. 
j)ue.xxviii. 
Seneca de i 
gratitu. 
culliusi of. 
Sapien.xW. 
Eccle.xxix. 
ii.thimo.iif, 
Lucas.yi» 
Defidite uitium toto dominatur in orbe: 
Segnitiefqj hominu nunc genus omne premit. 
Corpore labores: 
Somnia agunt uetulaafcd precium accipiunt 
DE ACCIDI E VITIO. 
Torpor fit guis mentis deftrudio cudis 
Perniciesttamen hunc fcdula turba petit. 
Vnde etiam accfdiam uitium praegrande putamus 
Ex cuius gremio proh mala magnafluunt. 
Quem premit ufqj adeo torpenti in corpore languot 
Accidise.aut cuius marcida mebra iaccnt: 
Defidiam propter nequeant q> noluere crura; 
Sed patitur laflbs/igne perire pedes. 
Eft fatuus uecors/& nigro ftigmare dignus. 
Praeftet ut exemplar defidia: uf<$ Cuae: 
DefidioCus homo cudis incomodus horis 
Luminibus fornus ceu malus dic folct, 
Affidue folitus flamas feruarc camini: 
Obftat enim fibimet folus ubiqj piger. 
Foclix qui iufto exercet fua mebra labore; 
Et manibus panem quaeritat fois 
Beatus tho. 
pte.i.q.Ixiii 
ar.ii.&.ii.if. 
g.xxxv. ar. 
ii.&in.q.dc 
malo..q'.ii* 
arg.ii, 
gucr.vL 
Sapien. xv, 
\y,8C 
xxvi. 
ipuer.xyiii. 
jpuer.x. 
Hcclcf.x. 
jpucrb.xx. Folio 
ACC1DIA 
Soniferu fc 
me fpargo 
atq? papa// 
uenut inde. 
Dormiat & 
defes dor// 
miatufcfcpi 
ger. uult & 
nouultpi// 
gcr.aia aure 
opantiu ipi 
guabitJ. Si/ 
cut acetum 
dentibus 8t 
fumus ocul 
fic piger 
hisq mife/ 
rutcu.ufcg 
quo piger 
dormis qua 
do cofurgef 
cfonotuo 
paululum 
dormies 
paululum 
dormitabis 
& ucniet ti/ 
biquafi uia 
tor cgeftas, 
jpucx*xxiy 
Sed deus hunc punit tormento fepe cruento. 
Quem premit aOfidac torpor & accidi*. 
Praemia largitur dcusoptimusamplalabori 
Non is manducet quiqg labore caret. 
Accidis uitium metuenda pericula mundo* . cvlll 
Intulitud facmusprincipmq? dedir. 
Rex Dauid torpore grani /Si eu defidc mea. 
Factus adulter erat/ateg homicida fimul 
Roma labore uigil/frcgit Chartaginis arces 
Defidia interiit Roma fubinde cito; 
Poftg militia Si belli fudorc uacabant 
Romani;& nufq bella ucl hoftiserat 
Accidia Sduxu/robur Romana iuaentus. 
Perdidit hoc cecidit inclyta Roma modo 
Nam prius externis pugnifqj Si marte feroci 
Pahxbat fortes bellica Roma uiros, 
Sedpoftql uxu fra&a dhuencriqj parentans: 
Ulcccbns/ukcs perdidit illa (uas: 
8cx\n. 
lob. y. 
Ecde.ii. 
Ecclc.lu 
£j XhdTaau 
ii .Rcg xL 
Au^u.ds* 
Roma 
Appianus 
" 
Qui 'm 
DE EXTERNIS ET 1NFIDEL1BVS FATV1S 
Hic pofm externos fatiios/qui nomina gcftant 
Stultitias: noftrifcg fidem inlipicntibus addunt, 
quis no digni nobifeum Coluere nauem: 
Sunt tame ad fortem puppis numcruqj uocati. 
Ecce fed externi fatui fub fellia ponunt 
Ve poffuit pidee nauis habere locum 
Infuper occurrit fatuoru maxima turba: 
Qua: pene & terras & freta cuda tenet 
Quos ideo externos reputo/quia funt procul extra. 
Septa dei:& ueram catholfcaqj fidem 
Negugere hos potui:tenebriC(£ relinquerejquid nam 
Ad nos de fatuis quos foris error habet? 
Sunt adeo csecijnullo medicamine pofTunt 
Sanarijut linquant quos coluere deos 
Liberius fuerat gentes tranfire fdendo 
Sordifluas:quarumpcdorada:muagit, 
Tantus item numerusjtantajcft fera turba/cohor fig. 
fidei qua: facra iura negant: 
V t nequeat cudlos pui mebrana libelli: 
Qomplcdij fedas mcmimffc fatis 
5'cclIcCi.x. 
n .onn.iiii 
S’vl.' 
oapten. xuii 
1L.01m.v11. 
3 •* *1Tli 
dc <~.uor* 
gaudemus * 
.. *. 1 
xcii.di.pm> 
nmos. xyi. 
q.i.in cano 
mbus Folio 
DE EXtra/ 
neis fatuis, 
Generatio 
hxc puerfa 
e &i fideles 
filii. Incraf/ 
fatus e;dih 
tatus&re// 
calcitrauit.i 
crafiatus im 
piguatus di 
latatus. dre 
Ifqt deu fa/ 
cftore fuu 8i 
rcccfGt ado 
falutari fuo 
jmocauerut 
cui diis alie 
nis & i abo/ 
minatoibus 
adiracudia 
cdcitaucruf 
Thurei.^ 
Saracxni 
Tartari 
Thurcoru gensprima locum ftultos tenet inter 
AtcgSaracenuTartareicg canes 
Quos Mahumstanas legis tenet impiuserror: 
Aphrica quo tota eft capra; Afia at® potens 
Magna quo® Euxops iuncfta eft modo poxtiojnauis. CIX 
Qui mo noflra uehfoSarmaticofcfc Scythas 
fidei ludibria tradat: 
Et morauis nolas ftultitite illa dedit 
Qui merito in prima puppe locantur 
Stulti etenim ignaui dogmata falfa colunt. 
Pragenfis fchola prtecipue/qux fulguris inflat 
Decidit a lcienfq3 gradu. 
Comemorafic uelim cudosqui dogmata falfa: 
Arardqj colunt uana minifteria; 
Noflra quibus facra religio/uencranda fidefqj 
CenCcturmendax/falTa/prophana/leuis. 
Inter eos fatuos memore cruenta 
Aut laqueo franguntjqui fibi fponte gulam. 
Scythe 
Bocmi 
Moram’ 
Praga 
Herctici, 
C. de his q 
fibi mor. 
cofci.1. una 
xxiii.q.y, 
placuit 
DE FIDEI GATHOL1GAH/S iperii iclinatoe 
Vos o chriflicolx proceres/ex corde precamur 
Qui manibus ueftris fidei monumenta tenetis: 
Confilio cafus. 
Et mihi ftultigeramjqua moftro relinquite mitram 
Dum meditor Iapfus:quales refpublica chxifli. 
Perfert;& fidei damna uerenda facrat» 
Innumeris cogor lachrimis propere ora rigare 
Et gemitu forte plagerc faepe graucm: 
Ludiferis decear contungcre pectora palmis 
Ferali® tuba grande fugare nefas. 
Nemo adeo durusmemo tam faxeus ufg. 
Qui non hos cafus lugeat at® fleat. 
Hcclefiae uideat cu fic decrefccrc fedem: 
Quadoquide in lapfu facra cathedra iacet 
Roma caput mundi nutat/tremit/at® labefdf* 
Debilibusuehitur fors modonoftra rotis; 
In mifero® gradu chrifti refpublicapafCm 
Fluduat;5cfubita mobilitate fremit. 
Dogmata non folum fideidegef® facratac 
Decrcfciinttfcd enim &ndio qu^®xiut. 
f au.ut iud. 
fine quo 
Cuf.ipn.coI 
la.ii.i au. ut 
diuiiuf.in 
pn.coI.Ku/. 
Roma deq Folio 
DZ REIpu 
biice chrilii 
ane interitu 
Ois uobis 
dies ac no/ 
dies cotigat 
cii oi lucu/ 
dratoe&co 
gicatoc de/ 
gere fp uo/ 
lentibus :ut 
aliqd utile 
& places do 
fubditis p/ 
beat* ;& no/ 
dlibus Cub 
aeqlitatcdie 
ru uti:quo 
uobis (ubie 
dii fuboiq 
ete cofiftat 
folidtudine 
liberatimec 
ccffareinq/ 
tere fi quid 
fit &c. 
Ca ddlru' 
dloisfidci. 
In culpa proceres fimt;5t torpentia corda 
Regum;qui manibus bellica tela gerunt. 
Hi fidei quis clypeum:f portant. 
Lumine fed patulo/triftia fata uident. 
Nemo rapit galeamrnemo iam claffica pulfat; 
Magnanimo nullus pedore Cigna gerit. 
Mathe.yiii. cx 
Vt modo romani defendat marte parentem. 
Nauiculara pari uentus & unda quatit 
Vna fides chiilli toto uenerabilis suo. 
Qus potis cft cudos Candificare uiros 
Nnne titubat jlapfumqj timet:fubitacg ruinam: 
Et cafus metuit praecipitanda truces. 
Arma parant contraqperuerfae Martia gentes 
Hcdefiam:tumido qua: tremit ada freto. 
Vix tenet illacfam chrifti rcfpublica fedem: 
Cladibus at tandem:mox quoqj/laffa ruet 
Impugnat Thurcus/Scythicis primu ortus ab oris 
Ecckfid Petri/dilaceratcj fidem. 
Impia iura dedit Mahumetus pfeudo propheta 
Gentibus immodicis legifer ille fuit: 
Psftiferas totu fedas diffudit in^orbem: 
Atcu Arabis primu dogmata falfa dedit: 
Inde Afiam inuertit maiore;Afri<j fequuti 
In fua iurarunt impia uerba uin 
Soldanu & Thartara regna 
Et cladem fidei/Thurcum habet ille, faers; 
Qui geticis niuibus quondam contentus:& aruis: 
Sarmaticis pontum nunc habet ionium. 
Bofphorus at Thraciae; fepte regna Trionis 
Nec fuerant Thureo regna paterna fatis 
Perdidimus Lybix gentes; Afiaq* minorem. 
Qua: quonda coluit dogmata fanda patrum 
Europa: multos populos amifimus e heu. 
Hungarus atroces fenfit adeife manus. 
Dalmata mortiferos infultos faepe/cruento, 
Marte tuIit:Thurcos difpulit at(£ truces 
Raro fed auxiliu chrifti de:milite fenfit 
Deferimus fidei culmina fponte facrae. 
Heu nihil accrcfdt nobis;fed cuda labafcunt, 
Decrefcit iurtus;marcec ubiqj fides. 
Thureus 
Mahumeto 
Arabia 
AGia 
Affrica 
Thureus 
Cx cafpiis 
montibus 
Bofphorus 
Thratic. 
Lybia 
Afia minor 
Hungaria 
Dalmatia Folio 
Hereix. 
T rcno.ii 
Grazda 
Thracia. 
tnaccdonia. 
Achria 
Theffalia 
Myfia 
Collatino / 
polis. 
Trapesos . 
Iftria. 
Panonia. 
Illyria 
Apulia 
Italia. 
Sicilia 
Triftibus in lachnmis qmVnon hoc flebile fatum, 
Plangadcatfariem ddanietqjfuamjf 
Perdidimus Graios fidei quos dogmata noftrae. 
Continuare diu;perdidimufqj Thraces 
Subiuga Thureorum Macedon tranfiuitsAchinus 
Ceruicem pariter ad iuga dira dedit. 
Perdidimus Spartam;Thcbafqj/& Theftala tempe. 
Nos My fias nuper perdidimufqj duas.: 
Gallata nuc feruitmoua Romaqj cadare digna. 
Imperium amifit/cum Trapezonte/fuum 
Quidiuuat innumeras chartis memorare ruinas 
uhrifticolis pudor cft fic ceddiffe fidem 
Oia Thureus habetmee enim cft contentus in illis 
Quse male poftedit;nos quoqj habere cupit. 
Non fatis Iftricolas/Styriofcg/S: Pannona rura 
Tutari a Thureo gens modo noftra ualct. 
Illirici trepidianuinlultus appula rura. 
Thurcoru metuut: Itala terra tremit. 
Vix fe defendet fumantibus ethna cauernis: 
Enceladi ceruix fentiet illud onus 
Ifter & indomita Suseuorum ab origine natus:;- 
metuit nunc tolerare lugum. 
Sanda Rhodos defende fidentfmahumetica facra 
Dirrucifaluifica contueare crucem 
Bagiadt princeps fua gens quem nomine diro. 
Ildrimi uodtanttarma feucra parat 
Horriferis bellis noftras contendit in oras: 
Et properat fandam uerterc ubi<$ fidem. 
Percitus cft furiisjfacies prsednda colubris 
Eumemdutcordi bacchicus ardor indi: 
Sanguine chrifticolas lacerat$;8c morte cruCnta 
Affidt/abdudtjcarccrat/intcrimit 
Ifta fitis Thureis fatiatur fanguinc nullo: 
, Marte fores pulfatchrifticoluqj lares: 
Roma decus fanftiflima fedes. 
Danubius . 
Rhodos. 
Baiadt 
Ildrimi, 
Ffaiae.lyi 
Ecclcfi. xii. 
Roma CXI 
Ni caueasdc *er aTrontdcapiftra geres. 
Euomit en raRem toruam haec Acncrontia fc<fta 
Et furit ut laniet tcqj/facracg fidem 
Heu lupus innocuu palfim confumit ouile 
Et uorat infontes dilTipat ateg uiros 
Diripit infantes matres caftafis parentes. 
Enecatumberbes cu fenibulqj rapit. 
Torpor habet mentes noftrasjpraecordiamcrccnt 
Perpetuufcg premit pecrtora noftra fopor. 
Nos apud indomiti lex cft & copia Martis; 
Sunt & magnanimi/fignifericg duces; 
Sunt uires animijfunt 8i conamina belli: 
Confiliu prudensungeniuqj ferax 
Attame imanes patimur procaedere Thureos 
Perdimus & noftro crimine fponte fidem. 
Dormitant rege:/proccrcs;palinurus in undis. 
Mortiferis rccubat/qui caput orbis habet:- 
Dormitat nunc Petre tux diciffima fedis. 
Turba:p..tet Thureo dilanianda fides. 
Nemo uetat faeuirc trucem per regna/per urbes/ 
Hortem fponte fua quifqj perire cupit. 
Europae magna parte 
Extenuat noftra uidor ubicg fidem 
rabie ia crimina noftra merent*: 
Ob fcelus atq$ nefas poena luenda ucnit. 
Diuitias colimusmumis coponimus aras 
Exulat & uirtusjexulat alma fides 
Auri facra famesjreru uana libido: 
In poenas meritas pedora noftra trahunt. 
Coeiicapulfa quidem terras aftrsea reliquit. 
Et partem imperii nunc fibi quif<$ rapit. 
Olim Roma potensjpatres /fideiqs forores 
Quattuor elegitjcum quibus effet honor: 
Sacratas fo!ymas;urbem a nomine didam 
xliii.c3irtr.fit 
rcdor.&.c. 
ephefus. 
c.quisdere 
gu.iu.inau. 
pfal.Ixxv'. 
Nau.iii. 
Efaiadi. 
Oui.&in 
.Phc-greg. 
Ecdef.xini. 
Ioh.xix.c. I 
ter qttuor 3 
ma. & obe, 
ea.nimis de 
priui. 
Hierofoly/ 
ma. 
Alexandri* 
antiochia Folio 
Fortis Alexandri; fcdcm etiam Antiochi; 
Quarta foror Conflantis erat nona Romajfcd oes 
flas premit imperio turba nefanda fuo. 
Gentiles fetepfeudoqj prophetae. 
Exurgunt noflram contaminare fidem. 
Nemouctattrigidis funt pedlora noflra tenebris 
Subrutatchriflicole lumina caeca gerunt 
Hos merito lapfus ob crimina noflra feueros 
Nunc patimurtchriflus denegat auxilium. 
Maior in imani nunc efl reuerentia thureo: 
Maiori cultu dogmata falfa colitjj 
g nos chrifticolaelegecg fideqj beatam. 
Foedera rupta caduntjpax quoqj nulla malis. 
Impietasmfura placet fpoliuqj bono^; 
In ciue ciuis;filius incg patrem. 
Quilibet alterius glifeit contingere terras 
Eiicit atqj alium/fede locoqj fuo. 
Chriflicolas proceres uexat concordia difeors. 
Priuata utilitas uertit ubicg fidem 
Mirandum iccirco non efl fi perdimus urbes 
Innumeras;terras/regna uetufla fimul, 
Nil reflat:thurcus martem mox ducet in oras. 
Noflrasmil thureum daflica noflra uetant. 
Porta patetmia fada palam;Roma inclita Roma. - 
Vix tandem euadcsjfeua procella uenit 
Condidit initio te rex;te conful adauxit: 
Mox tetigit fummos uertice Roma deos 
Csefareis tande fceptris fubieda;fed inde 
Libera fadla nimis:mox quocg fcaeptra feres 
Nemo uetat;minuitqj fidem iam noxia culpa 
ptena fubefl. 
O proceres Iatii;tuq3 o Germania fortis 
Vos rigidi ferox: 
Et tu papa facexjChrifli defendite nomen 
Conflanti/ 
nopolis. 
Cae defola 
tois fidei 
Lsuifxxyi. 
j)ue.xxyiii. 
Hierc.xv 
Romane ur 
bis pricipia 
Hier. xxxi. 
ad he. yiii. 
Exhortatio 
Gocordia p 
ue res fere/ 
fcut difeor/ 
dia maxime 
dilabantur. C XII 
Bellica uicflrici ftringite tela manu/ 
Inter uos pietatis; fit pax/confbnria/firma 
Sacra fidesmexu perpet uatus amor: 
Vnus & afTenfus;concordia fida;manufqj 
lunda fitjarnpiat quilibet arma cito. 
PolTumus c nolitis procul hinc expellere Thureum, 
f imbus:& chrilii fic ftabilire fidem.: 
Spe j quoqj addi noilris ftrmillima gentibus una. 
(j? fceptrum impera Maxmilianus habet; 
Aftlidis poterit folus fuccurrcre rebus 
Et folymas propria nunc reparare manu. 
Viribus Alcidem fuperatiprtecellit Achillem: 
Ctefaris/hoc uno eft principe: fama minor 
Nil mihi pompeius magnusmil Silla;Camillus 
Landandi;mea laus Maxmilianus erit; 
Catfareo dignus princeps diademate: Cedem 
Ecclefiae firmetnpeniqj facri. 
Victrices aquilas; uiCtricia figna per orbem. 
ConftituetjThurci dilTipet at9 minax: 
Mox folymasjfignucg crucisitumuluqj facratu 
Rcftituccjregi cadica turba fauet. 
Sed uos germanos proceres gente potentes 
Admoneojprecibus inuigiiatc meis 
Quadoquidc latii dominos dormire uidemus: 
Aufonidu torpent mebracg laflfa ducum 
Dormitant fuperbus; 
Ecclefix dormit negligit atqj cohors 
Cudla uidemus cninvfcimus quoqj/polTumus atqjs 
Nec uoIumus:cudos fponte perire iuuar. 
Ergo p munes ducatis daltica gentes; 
Addite Tarpeio corpora uida iugo. 
En aderit uobis prazfenn numine chriftus 
Ccelcfti franget impia caftra manu. 
Maxmilianus adefcquo maior tempore nullo» 
Saluftius 
Maxmiliay 
nus fpator 
fandiifimi 
romani ipii 
apoftropha 
adgermaos 
Apo. xvii. 
Maxmilia/ 
nus Rex ro 
manog; Folio 
Rex fuirta digno {lemmate fceptra gerens 
Inuideat quicuqj uelittno iuftior illo 
Principemon heros clarior ullus eo: 
Cacfareum profert uultum in ceruice nitefeit 
Maidlasjmorcs nobilitatis habet: 
Fraudibus attentat nihil hic;nihil ille dolofum 
Concipitjat plano tramite uita meat: 
Hunc non infani fattus;fed candida uirtus 
Eleuat;hic folus foedera pacis amat 
Hoc duce crefcet honos terrisjhoc principe fando 
Poffumus in tuta pace manere diu. 
Liuida corda cadentjquae nutu ftepe fuperbo, 
Impediut rege/cofiliucg bonum. 
Exitus hos tandem triilcs.tormenta manebunt 
Et fua:qui cupiunt per fcelus arma fequi 
Nullus in orbe uiget princeps qui caefare noftro 
Sic melior.iuttis feruiat ergo fuis 
Quilibet;&capitis mandata fidelia facri. 
Perferat:& domino feruiat ufqj fuo. 
Hoc duce Sarmaticas gentes fuperabimus: atqj 
Euximu pelagus; hilloniof<5 lares 
DE ASSHNTATORIBVS ET PARASITIS, 
Subdolu equu quifquis manibus palpare putabit 
Lambere ucl difcostblanditqj potcntibus.illc 
Attentator ut efhfequitur fic atria regum &: 
Nobilium menfastagit & fatuum parafytum. 
puer .xxix, 
Bca.tho. ii 
if.q.cxy. di. 
c.untt. 
Tcre.ienu. 
xlvi.dixcce 
quare 
Melior his etia fatuis adiungere da(Tem 
Per mare qua uehitur aulica turba procul; 
Hsec etenim propriam cupiens confcendcre puppim 
Roftratae dedimus uela cupita ratis. 
Nobilium ferui cupiuut fulcarc fcorfum; 
In turba nequeunt continuare dolos CX111 
DE ASSen 
tatoribus. 
Priceps g Ii 
beter audit 
uerba raeda 
di oes mini 
ftros het ipi 
os. Sut gfe 
praes oium 
uo/ 
lutraec fut 
hos confe/ 
dor firgeg 
dicut laudo, 
idrurfus fi 
negat laudo 
poilremo \/ 
peraui ego 
met mihi 
oia alterari 
is qftus nuc 
e multo ubc 
rius hoc no 
meell aucu 
pium. 
Dodus adulator folus cupit ce potenti. 
Cu domino:& folus nofccre cuda cupit 
His igif fatuis lebu hunc coftruximus apium 
Ne fraudis caperent impediraeta' fuae, 
AfTcntatorespafcit nunc curia regum. 
Horatius in 
cp i. 
Leuitici.xix 
Ecclefia .fii Folio 
xliii.di.c.ul. 
,puer. xxyi 
Primus apud dominu quilibet ec cupit. 
Alter enim tacitum uirus/faifocj fufurros 
Auribus infundit leric. 
Alter ab cxcultis/Iparfas/fcit uellere plumas 
Veftibus:& domino coplacuiffe fuo. 
Eft alius mulcens Termone mete dolofa 
Prolatu;& fraudem mifcct ubiqj fuam. 
Dulcibus eloquiis/& uano murmurc/ftultus 
Palpat herummt citius uera relata putet. 
Deledat multos aliena uiuerc quadra. 
Diuitiis uncia quibus nempe culina fapit. 
Efficiunt plures mendatia fordida dites: 
Qoifquis adulator primus in arce fedet: ' 
Doclus & ad flatus obducere pallam 
Sit quoqj fc cudis affimilare dolis, 
lam datur infignis locus his:quiuocc bilingui. 
Per patulas aures fpargerc uerba fciunt 
Multi attentando prxeonia clara merentur 
Nam domini ingentes fallier ufqa uolunt. 
Nemo iam gratusmitt qui proferre fufurros. 
Occultos didicit:&noua multa loqui: 
Sed quia peccatu comitatur noxia poena: 
Calcitrat hos tadem fraus fuadk ungula equi 
i.The(Ta.ii. 
Eccl'. xxyiii. 
luuenalis 
ffidher.ifti. 
1. captatori 
af.lxxxiii.di 
nihil, xi.q. 
iii.neo perit 
Eccicfi.xxi. 
gl.i.l.i.C.fi 
qaliqufef. 
per. 
Ad roma .i. 
pfal.xl. 
Ecclc.xii. 
xlW.dif.fut 
nonnulli de 
his qutefi.a 
tna.par, c.q 
fiuit.& i gl. 
DE DHLATOR1BVS ET OBLOQuutoribus 
Hic animu leuitatis habet /qui credere ucrbis; 
Omnibus ufqj folettpatulafqj accomodat aures 
Nam nebulo medaxjbalatro quoqj/perfida fundunt, 
V erba:parant hoium lites pleru<£ molcftas 
xi.q iii.non 
folu.xxx.q. 
y.nullu. gL 
pc.xvi. q.ii. 
c.i.lxxxyi. 
di.fi quid 
Vix ego pratfentes fatuos ad tranflra uocaflTem 
Si uicina ratis non petiifTet cos 
Hoc genus indignum prima nuc occupat arcem 
In mundojquonia credula uerba canunt. 
Eccle.xix. 
Swd came cft fatuus;facili qui concipic aure FACILH 
credere 
Nimia faci/ 
litas credeti 
di uitupera 
tur.No Colu. 
ille reus eg 
falfu de alio 
,pfert; Cedet 
is g aure ci/ 
to crimini/ 
bus prebef. 
Nullu ante 
uera iuftaqj 
,pbatione iu 
dicare aut 
danare d’bc 
mus.Mala 
itacg audita 
nullii moue 
anttaut paC 
fim dra abf 
(5 certa pro 
batone gfg 
ung credat 
fedanteau/ 
dita diligen 
ter inquirat 
hefter .xvi. 
j>uerb .xiiii 
tofac.YU 
Quicquid multiloqui prodit ab ore uiri 
Stultitias fignum crafTo de pedore profert: 
Auriculas cuius ad mala uerba patent 
Stultus enim patulas uerbis accomodat auresi 
At fapiens flulti fubdola uerba fugit 
Magnanimus non cft alium qui uerbere duro Folio 
,puerl.xxiu 
Percutit a tergomec monitum antetferit 
Hic etenim incautus/nefcit fibi ferre falubrse 
Prsfidiu in dorfo na quia uulnus habet 
Dulce magifleridefl: uerbis nuc prodere falfis; 
Et initum infidiis deprimere ore uirum 
Hoc uitiu qmcuqj cupit tradtare 
Proditornniultus & malefanus erit 
Delatoris enim fugiat mendatia/qfquis 
Viuere perpetua cii ,pbitate uolet 
Lingua nocens tacitis prtecordia calta uenenis 
Inficit:& tremuli conterit offa uiri 
Hoc uitio abfends/patri turbantur honores: 
Hoc uitio fiquidem criminamulta fluunt. 
Heu fuper alterius caufam fentetia fertur 
Sepiusiniuitedex quoqj falfa nocet. 
Accufatus enim falfomo ante citatus 
Tutari cam quomodo rite potelL 
Hoc Mardochrcum uitio/olim perfidus Aman. 
Detulitjat tadem premia digna tulit. 
Credulitas natu Saulis pulfauerat olim 
Na delatoris crediderat uitio 
Magnus Alexader faciles no prebuit aures 
Verhis;credulitas na celerata nocet. 
Eccl.xxyiii 
in fine 
ii. Thef.ii. 
;pucr. xviii 
Ecclc.yiii, 
Sapicn.ii 
Ecdc.xyiii, 
j)ucr .xxix, 
Hcller .iii 
miphibo 
feth. 
Reg.xyi. 
i.Mach.x. 
Efa. xxyiii 
Alchimia docet fallaxtcorruptio uini & 
Quas fraudes hoium perfidus orbis agat. 
Omnibus in rebus fraudis falfiqj doliqj; 
C ucta fcatet uitio tuta nec ulla fides. 
DE FALSARIIS ET FRVDVLHNT1A, 
Cotra alchi 
millas .uidc 
rcx.i.ca.epi 
circa fi. xx/ 
yi.qT* 
Ia nificetenas tribuat in carmine uoccs 
Gallaliacjtotide Jmguasjuirefqj potentes 
Didadnnequea falfos componere ftultos 
Copia magna quide elL magna caterua. 
inde opus ell ratibus/plures fupcraddere claflcs cxv 
DE FALfa 
riis rc$> om 
nium 
Valeant ai/ 
chimiftas 
qm fpes re/ 
ru trafmuta 
rinopofTut 
Qiulgs er 
go credit 
poffe fieri a 
liqua crea/ 
tura aut in 
melius aut 
i deteriusi/ 
mutari/auc 
tranftbrma 
ri in aliam 
fpern uel in 
alia fitttudi 
nejnifi ab 
ipfo creato/ 
reqoia fe/ 
cit 8i p que 
oia fica fuc,p 
culdubio iri 
det e & pa/ 
gano deteri 
or. 
«puer.xi. & 
Xxix, 
Vt per longinquas fulcent me remige terras: 
Et fpargant palum merces/fraudefcfc dolofas 
Sed genus eft uarium quod fraudibus inficit orbem: 
Falfus amor fallit multo corda: 
Nempe latens gcftat/fob lingi» fec aenenum Folio 
Fccle.vi. 
EccLxxxyii 
,puer.xii. 
Eccle. viii. 
Si.xxxyiL 
Falfi etii & fidi nunc inueniutur amici 
Fraudibus immixtis qui dulcia quseqj loquutur 
Qux longe a uero & finccro pedore diftant. 
Cofiliu faJfum largitur praemia multis. 
Decipiunt multos fimulata & credula uerba 
Nemo coes res curattpublica fada. 
Marcentnn propria & metimur comodapadim. 
Germanus fratremffailit natufqj parentem; 
Aut fraudare cupittnullu cft ia pignus amoris 
Religio falfos cultores fuftinetjatra 
Clericus'& monachi laborant 
IVlentibusjexterius redolenttfed fub cute quid nonf 
Atqj lupi plurcs ouiu nunc uellerc portant 
Simplicitas extra fulget.fub pedore uulpis. 
Contaminat totu & nunc falfa pecunia mundum 
Argentu minuuttmifcent metallu; 
Auri confundunt fpcmjgemafcg dolofas. 
Pro neris uendutmumus fua pondera nefeit. 
Eft fraus in numeronnenfura/& pondere 
In uino fraus eftjmerxleft nunc omnis iniqua 
Nulla fides hominmfraudes fibi qfcg latentes 
Trad:at:& in rebus fallatia nomina quaerit. 
Foelix ille quidem efbqui fraudes effugit omn.CS 
Pauci inq fidi nunc funt;minimi($fideles 
Ouidius. 
Mathe. yii. 
Ezech. xiii. 
Lucar, xiii. 
,puer. xyiii. 
Hiereraix 
y.&.vii. 
Eccle. xxvii 
Virgilius 
iiii.enu. 
;puer.xx. 
Deutro.xiii 
xx vi q.y, 
in fi. 
DE ANT1CHRISTO. 
lam naue cclerifcurfu prarmifimus altam; 
Qua uehitur tacitus fraudibus ada cohors 
Nauis adhuc plures circu fubfellia currunt 
Stulti:qui cupiunt foluere uela manu 
Qui fint;&quales/q plures forte requiris 
Quos coner meritis dilacerare notis 
’ Pace foquanne fors ucrboru turba maloij* 
. jn renera pCrgat tendere tela ratem; 
Chrirticolas falfos refero:pfeudoc£ prophetas* 
Qui chxifti/falfo pcdorc/facra colunt 
Mat .xxiiii. 
Marci. xhi. cxvi 
Antfchri 
ftus 
Naius fandHpctri Folio 
Qttiqj aliter facras leges & dogmata uerfant 
q textus planus edocet at<£ ionat: 
Glauigeri petri nauc/laccrofqj rudentes 
Franguntjremigiu facrum. 
Fluduac ergo ratis tumidas agitata per undas 
Inuaftoto freto naufraga uela iacent. 
Interpres falfusdeges & pfeudo propheta 
Diuinas uiolanticontaminantqj fidem, 
Nec fefe tatu falfis erroribusimplcnc: 
Nec propria in facie dogmata fpurca uomlt. 
Decipiunt a!ios:3c legum femina Ipargunt 
Pallim; fed cales noxia poena manet. 
Sunt nobis fideli lepido monimenta nitore 
Prtefticatqua: mentes faluificarc queunt 
Planacj funtmerbis non interfufa dolofis; 
Non fraudesdegu pagina facrattenec 
metes trahit at nunc ambitiofi 
Gonfuctudo malitnominis atqj labor 
Quos & dodrinsc premit arrogantia parte 
Obfcurant hofum pedora nuda malis, 
Scripturas facras aliter q fpiritus illas 
Depromit/rcdcant gloria uexat eos. 
Nonne fatis fuerat tc intellexiffc facratas 
Legcsjatqj alios fic fuperaffc uiros 
Concupis at cultus diuinos/more finiftro 
Voluereimutatur tc duce noftra fides 
Spiritus attherea quonda dimiffus ab arce 
Protulit ad noftros hate documeta patres. 
Hi falfam trutinam manibus geftare uidentur: 
Dogmata qui falfo facra docere folent 
Hoc beue non faciuntjnunc illud pondere magno: 
Penfantjfic facram noluimus ufqa fidem. 
Qui fic defraudant fidei pia dogmata nolfrs; 
Nunc antichrifto prxuia caitra locant 
fx.di.ego.c. 
fi ad facros 
xxiiii.q. iii. 
hercfis 
Adli.xxvii. 
yuer. xxx. 
MarcUiii. 
mathe.yiii. 
Hiero, i ,p!o 
go bib.xxx 
yii.di.rlatu. 
Apoca. xx. 
ii.thirno.iii 
ix.di.qs nc/ 
fciat. 
ii.Petri .iii. 
Hierc.xxiii, 
Mich.iif. 
xlvi.di. hoc 
habet.xxuii 
q.iii. 
here.xxxrii 
dif.c.relatu 
&.c.uino 
xxiiii.q.i. fit 
afferamus . 
Ezcch.ii. i CXVll 
Thaurofq; parant quibus infatiabilis error 
Ad fc pectora uida trahat. 
Conixolitanc multi/Antichrilfi figna ferentes; 
Qui tentent facra cotaminarc fidem 
Qui falfas etia fccu difpcrgerc leges 
Per mundu properent: falfidicofqj deos 
Hi neqj uerberibus tradi famis ue flagellis: 
Sponte fua illiusquifqj fatelles erit 
Adducet fatuos funella pecunia multos: 
Quos antichrifti libera dona trahent 
Adcfc minifteriu plurcs mercabitur ille: 
Ta foedu numis fraudibus at$ malis 
Sed no durabit longamo tpe clallis 
IIIa;fcd in tumidis fludibus adaruet. 
Corruet:& cantus r plauftra quiefeent; 
Et ueri remanet lex/& honefta fides. 
Nauicula peti i tempeftas turbida iadat: 
Et quatit extrudam dira procella ratem 
Ia titubat malusjtitubat quocg carbafa celfa: 
Ne ruat/exitio puppis opera graui: 
Scripturas facras intcrqsj pretamur iniquo 
Dogmatemeridica mergimus fidem. 
Ipfe antichriftus fpaciofiim mifit in orbem. 
Curforcs celerestqui fibi caflra locent. 
Er falfos fidei cultus:& femina fpargant. 
Prxuia:per gentes/chrifticola% uiros 
Id quod prxfenti uolumus fermone notare: 
Nam tria funt:fulta efl in quibus alma fides: 
Gratia pontificis qua: facro funditur ore 
Qua: tame ad mhilum/fpreta/redada iaccr, 
Copia falfo interprete marcent; 
Atq? bono legis expofirorc carent 
Sunt & dodrinx:quibus& nunc gloria nulla 
Preftat; tenebras difeimus ufej meras 
i.Iob.f, 
Ecclcf.x. 
Apoca.xiir. 
Mar d.iiii. 
i.Iohan.i. 
Ecdef.ii. 
E • lohan.i. 
Innoi.c. q> 
aute.de pe. 
&rc,&ick. 
fi.eo.ri. 
Ecclcfi.xW. 
j>uerb .xvi. Folio 
xcm.dif.le/ 
gius. 
Copia libror u totu eft ia fparfa per orbem 
Pauperis & libros bibliotheca tenet. 
Nemo tame ueri (inceras diligit artes 
Dogmata nemo colit nunc/nifi Colus inops,- 
Nobilibus pudor eft doctos uerCare libellos. 
Heu laceris Pallas maeret ubiqs comis 
Gloria nulla datur (ludioCisjpraemia nulla; 
IncalTum (ludii perdit uf<$ labor. 
Tempus adelhucrut tepus quo pfeudo propheta 
Oia fubuertcntjtempora praua pacent. 
jPuer.xxiiii. 
Ecclcfia .ii. 
Hicrc. xiiii. 
EccleCi. vii. 
H z zchi. vii, 
VERITATEM OBTICERE. 
Quifquis amore/metu/precioiatqj fauorc/minis uC 
No loquitur bene Cada filet 
Q_ui populo ut placeacjfupplantat ucra palato; 
Hic antichrifti/curCoivamicus erit 
xxmii.dif. 
fedulo 
pfal. xxxv. 
,puer .xii. 
Ecdc.xii 
Mathe.x. 
xi q.ui.quiT 
mecu.xl.d. 
fipapa.xliii 
d.Cit redor. 
Aduu.x. _ 
xxiiii .q. iii. 
traCferund. 
Eccle.iiii. & 
xix.xi.q.iii. 
nemo .xxii. 
q .ii.ne quis 
arbitre. 
Virgilius d 
uiro bono, 
Hil animus multis CincerusimenCqa parata. 
V t poftlnt leges chrifti ueruqj Catei i; 
Blanditiis tame huuerboqj aliquando minaci 
T errent dmquiitqj Cacri conamina ueri 
Non rede Capiunt qui ueri dogmata:amore: 
AbCconduntjtrepidantqjminas.terrenapotedas 
Eli initior echereisrebus/iufCuqa 
Ingenii dotes tribuit cui redor olympi/ 
Imuditq? animujcur doda mente uacillat 
Et trepidus ueri metuit praedicere leges? 
Sed quia blanditiae pedora loluut 
Donaqj mi(fa uetant quadocg fateri; 
Propterea fatuus comprcfto Caepe labello 
In populii cedat tranffundere dogmata ueri 
Sed Capiens quale depinxit mufa Maronis 
Impanidus (ordCcg bonum/& praedicere ucrum 
Audct;& humani generis trutinare furores, 
quis in Sicqlo cruaentur corpora tauro cxvm 
TACERE 
uericatem. 
Dodrina 
fua nofcit; 
uir.gaut ua 
no & excors 
e:patebit co 
tcptui.labiu 
ueritatis f£r 
mu erit i p/ 
petuu. Qui 
P timorem 
occultat uc 
ritate:,puo/ 
cat i fe iram 
dei. Melius 
e em' p ucri 
ta te fuppli/ 
dumparijef 
beneficium 
hfc jp falfi/ 
fate.Qui 
cofitebitur 
me cora hoi 
busjeofite/ 
bor & ego 
eu cora pa/ 
tre meo, 
luuenalis d 
thauro pha 
Ja 
Dicnifius 
rbobie. iiij. 
Pucrbi. xi 
Ceruicecg fuper prtcceps dependeat cnfis 
Nam uerc fapiens non uana pericula mortis; 
Horrettat infixo ftabiliuit limite uitam. 
Non iftmn dominusnio uerba minacia terrent. 
Sed chrifti leges infrado pedore comit Folio 
Iohaunes: 
xxv.q.ix. 
ca.fi. 
;puer.ix. 
Ecclefia.vii 
EccLxxxvii 
Eccle.xxi. 
Hiere.li. 
Vitabat populi curfus/& uana Iohannes. 
Murmura feceiTus animi quaerebat hondlos. 
Hinc deus ad baptTma fuu defeendit in undas. 
Blandidulis uerbis alium qui corrigit:unde 
Exemplu capiat falubre; 
Si te no audit;fi uultu forte minaci 
Afpicitrat tempus ueniet quo foluere grates 
Dignetdaudefqj tibi & benefada rependet. 
Mundanas propter qui res/abfeondere uerum 
Tentat:& aeternis praeponit comoda rebus 
Corporea;hic tenebris moriet flui tus in atris. 
RETRACTIO A BONO 
Qui uult cflfc ueriratis 
Cultori beatitatis 
Semper hicaduerfitatis. 
Sentiet obftacula. 
Eli merus hic fatuus/ftolido quoqj fanguine plenus, 
Impediens fultos a bonitate uiros 
Hft aliquis tentans mores componere redos. 
Et mta facris Fortificare bonis 
Tu tame hunc retrahis manibuspctulantibusjatqcj 
Propofitum tentans contaminare bonum. 
In promptu ratio elbfimilcs (ibi pofeit habere 
Et numero plures/ftultus 5i improbulus 
Perfequitur fatuus/dignos/iuftofq? bonofqj 
Odit & egrcgios:dctcriora placent. 
EU fludium fatui:multos ut contrahat ad Ce: 
Ne folus fatui nome inane gerat. 
Confilium praebet falfutrumanibus pedibufeg. 
AIIicit;& fanos impedit uf$ uiros 
Inde/bonus fi uult/pofitis bene uiucrc mundi 
Illecebrisjtacita & cui loca fola placent: 
Continuo exclamat ftulujs;damnat quo<£ iniquo» 
Mathe.xvi. 
Marci. viik 
;pue. xxii ii. 
Ad ro.i. 
Pfalmo. 
xxxyi. 
jpuer. xiiii. 
Ecclefi.xiii. 
Ecclefa. xx CXIx 
RETRA ✓ 
here a bono 
cauetc a fer 
meto phari 
uei/ 
untaduosl 
pellito oui/ 
nisidi itrife 
cus fut lupi 
rauaccs. Ne 
aemuleris u i 
ros malos; 
nec defide/ 
res ee cu cis 
ga rapinas 
meditatur 
& 
fraudes Ia/ 
bia co$> Io/ 
quu£.NoIi 
aemulari ut 
maligneris 
Quonia q 
malignant 
extermina/ 
biltur 
Sapien.v. 
Lucx.xii 
tThim.mi. 
ludicio iuftujcomaculatcg bonum 
Effc ait ille putat fapiens fibi 
Viuere feceUmfinguIa fola placent; 
In chrifto 3c fandis defperat gaudia mundi. 
Temnit;& hipocrifis hunc malefana rapit Folio 
Mathe.v’. 
r.thimo .ii. 
Ecdsf.vi.5t 
vi.xxviii.q. 
ftepe. 
Lucte, xxi. 
,puerb. xiiii 
Hccr.xxxvii 
Hie.xxix. 
Ad colf .iii. 
Nos focios inter uiuemus:& infuper alti 
Speramus tande prtemia habere poli 
Qui bonus elTe cupit/chrifticg ad regna uenirc 
Audiet a fluitis talia multa uiris. 
Vir bonus Si Capiens mundi uitare laborat 
Illecebras;anime Si noxia damna fugit. 
Ehcuuana nocet modo conuerfatio mundi. 
Quae ducit cudxis ad fcelus atqj nefas 
Ergo fi pro bitas: fi uirtus:fi bona uita: 
Non poffunt in te forfan habere locum; 
At faltem iultos homines feducere noli 
Parce bouo;uerum qui/fine/tranfit iter 
OMISSIO BONORVM OPERVM. 
Lampades accendnnt oleo flagranti. 
Quiqj tenet rutilo flagrantes igne lucernas. 
Dulcia perpetui capient folatia regni: 
Luna pandetur Cimul his pulCata repente. 
Boetius 
mat.xxv. 
Lucx.xiii. 
pfal.vi. 
xii.q.i.ois 
Ad he.xd. 
Declc .non 
refi. relatu. 
Luce xii. < 
dcrenu.c.i. 
decta.& q. 
[telleximus 
Mathe.x. 
Eheu prardpiti mortalia corda profunda. 
JVlerfa: falutare quatrite pofco uiam. 
In tenebris denfis mes eft humana fepulta 
Nullus enim fuperum tela trifulca timec 
Vita malis hoium fordefeit confita rebus; 
Mergimus Si tumido fautia corda mari. 
Quid proddTe tibi poteruvq? feceris olim 
Sinceras operas/& benefadta quidem j* 
Quid tibi thuricremas prodeft q> ftruxeris aras; 
Frugum primitias obtulerifqj deo? 
Quid prodeft iuuenem primos micuiflc per annos 
In uirtute facra:& degeneraflfe fenem? 
Quid iuuat Si fidei faerte documenta fcquutum. 
Qui non continuat nec bene fada colit 
Cum deus omnipotens extrema iudicet hora* cxx 
EONOru 
operum ne 
gligetia. 
Quinc$ fia/ 
tuce acceprif 
lapadibus n 
fuinpferuc 
oleu fecum, 
prudetes ue 
ro accepere 
oleu i uafis 
fuis cu lapa 
dib3. Nouif 
fime iicro 
ueiut&reli 
que diceres 
dne dnc api 
noB.& elati 
fa e rianua, 
Amen dico 
uob nefeio 
uos difcedi 
te a me oes 
q opamini: 
iniqrate.Ite 
maledicti i 
igne cremii 
&. 
i.q.vii.Cug/ 
gefiu.i.rcg, 
xif. 
math.xxiiii 
i.Con.xmi. 
Mortaies;cudtos & tuba magna uocet 
Quilibet excogetur reddere uitae. 
Fadatquibus capiet praemia digna quidem 
Qui cupit extindas oleo accendiffe lucernas 
Mes fua du nutatjfpiricus ateg fugit; Folio 
xxvi.q. vi.fi 
£f byter in 
glo, 
Math .xxy. 
Sapie.iii. 
Ecdefia.xi. 
deut.yiii. 
Ad heb .ii. 
Seneca 
Ecclefi, vii. 
Math.xi. 
de pe di. vii 
nemo 
Ezc .xxxiii. 
Stultus erit uerba. 
Indicii extremi cogitat atq* timet, 
Si fubito moritur fapiens/fubitocg labafcit 
Mors tame illius no miferanda uenit. 
Hic opas quonia iuftas prasmifit ad illuni. 
Que penes asterno lumine uita manet'. 
Sed fatuus uecors.cui funi praecordia casca; 
luditii horrenda (pedat adufcj diem 
Illius asterno tumulentur mebra fepulchro. 
In cineres denfos mens quoqs praua ruet. 
Proh res mortales rcquimur:fatu<$ futui*:. 
Negligimus fatuos impia cura rapit, 
Nos deus extrema uenientes fpernit in hora; 
Intutu/incertum/fed fatuu atq? nimis. 
DE PRAEMIO SAPIENTIAE 
PoiTumus ad extrema palmse fpedare coronam 
Ad lama mitras cernimus auriculas 
Ecce finiftrorfum maxima turba. 
Pergit:& exitii prasmia iufta capit 
yuerb.xyi. 
Mathe. vi. 
lob. xxvii. 
Thob.iiii. 
xl.difti.c.fi. 
Vide gl .xl 
iii.di.infum 
xlvi.di .het 
hoc Dema. 
& obe.hu/ 
milis. 
yiii.q.i.qlis 
q ujtj petimufq? damufq? uiciilim 
parcftc uos n^c noftra thalia ferit; 
Ia cano iuftitias quas praemia quata fophia:. 
Munera largiri decet 
p|ures funt;auido ftudio qui nomina quaerunt. 
Et titulosuanosjfamigeruqj decus; 
jqic cten{m titulu dodoris geftit habere, 
Hic magifterii nome habere cupit: 
jsqon ut chriftigenas doceat nec documeta facta; 
Spargat fcripturasjfortificet ue fidem 
Laudibus at trahitur/uanacg cupidine famas: 
Ambulat exasfae fic rupis iter: 
Cogitat haud redas/animos quibus imbuat/attCS 
Qua; nedar tribuant cibos CXXl 
DEVlArc 
licitatis. 
Eil uia q ui/ 
det hoi re/ 
dla;3c nouiC 
fima eia du 
cutadmor/ 
tefpatiofac 
uia q ducit 
ad pditione 
Angufta ue 
ro & arta q 
ducit ad ui/ 
ta& pauci i 
ueniut eam 
Initiu bonte 
uix facere 1 
iuftidacum 
placuerint 
dfio ubz ho 
minisinirnr 
cosquoqj 
eius couer/ 
tetadpace. 
Melius epx 
ru cu iufti/ 
da q multi 
frudufcum 
iniquitate . 
Abdie.i. 
Cormt.L 
Hft apud xterm patre fapientia mundi 
Nulla;fcd hanc dolida ftultitiaqj uocat 
Plures fe credunt ad dextrum pergere cliuum: 
Adcgfalutarcpoffe ucnirc uiam 
Qux per continuos traducit corda labores Folio 
ludith.yiii. 
Aduu .xiiii 
Ad fcde artherca pacificiiqj locu: 
Sed rame ob mentis exeas fatuafqj tenebras. 
Ad dextram nequeut tederc rite manu. 
Efl: uiadrida mmisjducens ad regna polorum; 
Ad ftygios ducit latu iter interitus. 
Amphytrioniadem magis imitabere coeptis 
Si fugis illecebras:uifqj uiderc bonum, 
Stultitia quicucg etenim comitatur habebit 
Et uitii & fceleris preemia infla fui: 
Et meritis fapiens non indotatus abibit, 
Et capiet faufto prxmia clara finu. 
Sic Plato pofthabitis fatuis documenta fophi-e 
Luftrauittfama & pofteritatis habet. 
Sed modo fodicem nullu prudentia mundi 
Effkittxtherea ni colat ille uiam. 
Lucx.xiii. 
Dio de re// 
guo 
Eccle. vii 
Plato de 
quo hiero. i 
rpI°go bi 
blix 
NEGLECTVS 1NFORTVN1 
Hic fatuus ccrtc eft/qui fortuna male faufta 
Scntit:& in manibus fata finiftra fuis 
Attame in cafu multu eft iprouidus ifto 
Negligit &/nug quod reparare poteft. 
Rebus in humanis g> fit conflantia nullat 
Nec fit certa fidesjperftabilis uc gradus 
Hoc monftranc hominucafus &fata caduca. 
Hoc te fortunx mobilitafcgdocet. 
Na res externa: felice reddere nullum 
Poffuntjcum fragili conditione ruant 
Nulla manus tantis cu uiribusjatqj labore 
Format opusjquod non tepore & intereat. 
Sed quia nunc cupio fatuu coponercjcui fors 
Difplicet inftabilisratqg ruina grauis 
Attame inuigilat fitibudo pecore rebus. 
Fortunxteautus nec fera fata cauet 
Hic non mirari debet fifludibiis altis 
. auten 
no alie .aut 
p ec.coli.il. 
f 
oapie.iui 
I mluis 
oeneca. 
, orat „ 
m ai ie.tr. cl 
do.ca mor. 
1. fenata. L,. 
de neg. ge, 
Rj!lR 
Hi ere.li. _ 
fczec .xxvi. CXXll 
PERiGVx 
luin no uira 
re. 
Quiamat 
piculu i illo 
pibit.Iufti/ 
da fimpli/ 
cis diriget 
uiaeius Sii 
pietate fua 
corruet ipia 
Propt' peta 
laboriorum 
ruina proxi 
mat malo. 
effugiet aut 
iuflus ct aiv 
gultia Via 
Ilultiredal 
oculis eius. 
Iter aut ipi 
decipiet 
eos. Inferni 
ta iuftitie 
Hc laceris remis mergitur undla ratis 
Si tibi principiis forte inforutniaparuis 
Contingunt tarae haec funt comitata malis 
Prndentu nobisueteruprouerbia dicunt 
Et funt haec digito rite notada meo? 
£> nula fors crcfcatjcrinis quoqj/node d£cq^ 
uita.Itcr at 
deuiu ducit 
ad mortem 
ff.como.Lfif 
ut. Folio 
EA faci incertus exitusteflq grauis; 
Adfit in exeplu rerd mutatio.-quce fit 
Lapfibus affiduis:forspentura fluit. 
Prouideat tame hanc quiturus uiuerc glifcit 
Irrepit tacito fors metuenda pede. 
Aequora qui tumidi fulcat fpumantia ponti: 
Audet & in fragili tangere naue fretum: 
Eft opus ut uentos habeat flatufqj fecundos; 
Ne puppis uaflis fludibus ada ruat. 
Nam faruus/remis rapidas fulcare per undas 
Qui ncfcitjfacilc hic triftia dana capit. 
Sed fapiens/qui non femper confidit iniquis 
Sortibusjarq animo fata futura cauet 
Is poterit foelix rabie uitarc fruentis 
Aequoris:& portum prendere naue bonum. 
«pucr.vii. 
Hccle .ilxiii. 
;puer .xxiii. 
&.XXX. 
Luccc.viii. 
Ecclefia.iii. 
Efaire.xxui. 
Soph. ii. 
lobuii. 
Sapien.xiiii 
Detrahit infipiens iuftis pleruqj maligno 
Oredigans nolam gutture murilegi 
Fadafua inde latere cupirmec nome habere 
Hinc putatjat radus clamat ab ofle canis 
DETRACTIO BONORVM 
Gaudia concipiunt plaufus linguagj tnanuqg 
Prudentes aedunt:conftrepitantc$ pede 
q» modo tot fatuos libro collegimus uno; 
qq? quadrireme flruximus arte noua. 
Non ad diffames culpas conuitiajcrimen; 
Carbafa noftra uolantjper mare/perq folum 
Nec cupimus calamo uitae profeindere fama; 
Gaudeat at iuftusjfed malus intereat 
Inde falutaris dedimus medicamina uitae: 
Et dedimus dogmata culta quidem 
Qui leger haec nofln purus documenta libelli 
Stultitiae nebulam & retia ftridfafugit 
Econtra plures fatuos mea pagina laedit; 
(pucr.i. 
Eccle.vii. 
Eccle.xxi. cxau 
OBLO/ 
qui bnope/ 
ratibus. 
Noopuseft 
carti pedere 
f gutture 
nola: Bella 
gerent mu/ 
res protino 
abfq? metu. 
Tage mon/ 
tes & fumi/ 
gabut. Ver 
bu Capiens > 
audierit Cci3 
laudabit :& 
adfcadiici/ 
at. Audiuic 
luxuriofus 
&difplieuic 
illi &piidec 
illdpoftdor 
fumfuum 
Pinguendo noftra quos tetigere manus 
Nec tame audader mea feripta reudkrc poffunt. 
Nec temere haec contra/uerba .pterua loqui 
Nec tame addubito/quin fint qui uerbere duro 
Intendant noftros contaminare iocos Folio 
PrscCptore 
appellat. tS. 
Brant 
Si fant edodiuuuem mihi parcere debet * 
Cui praeceptoris uerterc feripta placet. 
Hos fi liuor edax trahit:& turbatio mentis 
Salte opi parcant quod bona multa docet. 
Laedere fi quofda nunc pagina noflra uidetur, 
Difcedant taciti.murmura nulla iuuant 
Sentio quoruda criticoru fibilajfed me 
Solant- gracili camina fadapede. 
Scribimus indodi® poemata pallimr 
Vtiiis haec falte Iit mea mufa precor 
Nil fatuos curojrcfonat nil cymbala afello 
Dulciattu ftolido no fapit illa feges. 
Lcdores igit- moneojdeponite frontis. 
Grande fupsrciliumjperlcgite illud opusi 
Ceffent & uocis latratus:rancida uerba. 
Ccftent:& placeat quod modo finit opus 
Wamnuc 
DE IMMODERATA MENSS TVRPITVD1NE. 
Obfcacnos menfat ritus depingere fas eft. 
Illius 8i fatuos conumerare modos 
No pudor in uerbismo eft reucrcntia mcnfaet 
Porcos ritu gens modo uiuit ibi. 
.pucr.iiii. 
&.xiii. 
pfal .Ixviii. 
Hccle.xxix, 
i.Corin x. 
Ecclef.ii. 
iiii.di.chiiqj 
Efa. xxyiii. 
xliiii.di.c.i. 
ff.de ori.iu, 
Li. 
Math.xv 
Adiium. yi 
Speraba fatuis fatis hunc fupplefle libellum. 
Et fine fatyris ipofuiiTe mds: 
Altera turba fed nunc Gradere naue 
Aduolot;& mscu pofeit inire fretum 
Non funt fallaces fatuuquos ardor habendi, 
Autraliquis quadlus ad mea ucla trahat: 
Sunt tame obfcaeni fatui quos impius ufus 
In tabula pafeit abfqj pudore bono; 
Irreuerenter agunt/pancf® & fercula mcnfse. 
More fuu bibunt:pocula lata uorant. 
Caftigo in primis folitos contingere menfam» 
Illotis manibusimentibus atqj malis FACETIA 
menfc 
None melia 
e comedere; 
& bibere & 
oiledereaie 
fux boande 
labonba fu 
isrFiat men 
fa co$> cora 
ipfis i iaque 
unv& m re 
tributonem 
& i fcadalu. 
Comedunt 
pane fpicta 
uinum 
iniqtatis bi 
but luftus 
comedic & 
replcc aiam 
fiia.uecerac 
ipioge mfa/ 
turabiiis. 
Reddere nec grates fohtospro munere chriflo 
Vocaq? pro tatis facrificara: bonis 
Sordida labra tenent fatui manete faliua: 
In manibus craflis fterCora fpurca gerunt. 
Ex nafo ftillant pluuiaemymbicg madentes 
Ex ttalis i/ppis Coiiiiia gate* Huic. 
xlmi.dift.,p 
reneret ia 
deco.dif.y. 
i omnibus. Folio 
Maxilla: fquallentmigra mbiginc dentes 
. Sordent;mundities corporis omnis abdi. 
. Hic fabuli rex efhporcoru more folutus 
, Qui uorat 8c grunitjqui bibit atqj uomic 
Etuocat ad forte Cereris/donuqj lyei: 
pocula plena madent 
Ru(ftant;exhauftum donec fpumare falcrnum 
PoflVnt:& uino fordida mela fluit. 
In$ uice bacchi madido certamine fefc 
Sollicitant; hauftu s continuat® meri 
, Polluit hic anima ritus;corpuf<£laceflit. 
Affidua eft peius aebrictarc nihil: 
. Inducit morbos uariosj&corpora foluit: 
Et frangit neruostcontaminatqj caput. 
O mores turpcsjquo* fum rcuerentia menfae 
Peruentriubi nunc heu moderatus honori? 
Quo curius frugifquo parfimonia prifca£ 
Migrauit uidusquo decus at® nitori 
Quorfum mundities menfae/cultufqj decorus* 
Heu ritus tabula: nunc moderatus abefl. 
Eli aliud uitiumttabula quod more finiflro 
Turpat; finceros gradus 
Sedibus in primis fatui fubfellia ponunt: 
Sordidulus iuuenis uult prior dTe fenc. 
Amplius haud primas fedes confccndit honeflas. 
Turpibus ufqj uiris pocula prima damus 
Efl pfonap,; necg cnf diferetio nullus 
Efl pudor;8c tabulas irreuerenter habent 
Cu manibus peccantjcu gutture :cu(g labellis 
Hic offam glutittat sebrius ille uomit 
Hic digito primus fordenti fercula mcnfsc 
Attingit nafo cofpuit ateg dapes 
Hic calice ficcat labris uacuat® lagena: 
quod bibit ipfc uomit 
Gantat;8c latrant/magno clamore fatigant 
Plinius.Ii. 
xiiii.circafi. 
c.a crapula, 
de ui.Sc ho. 
cie. 
Horatius 
iepif. 'j 
Pcrfius dc 
reli.3< uc. 
fa.c.i.xxxv. i 
dif. luxurio - 
fa 
Eccle. xxxi. 
Ofee.iiii. 
Lucae.xxi. 
pucr.xii. 
Sc.xxii. ' 
Curius 
Lucae .xiiii.( 
,puer. xxv. 
Lem.xix 
Infti.de iuiv 
m.glo.fi.Sc 
Infti.de bo. 
pof.de offi. 
cuf.c.i. 
Irreueretia' 
mcnfo 1 cxxv* 
AemhyrfTgeri & facra nefanda dei. 
Hos furor ufej rapitjconfundit pedora bacchus 
In tabulis partes improbus omnis habet. 
Nunc calices fragunnuc rupitur ulccus albus 
Nue uitrum e menfa/cantharus atqj cadunt. 
Saepe manu rapimusjquod geftat tertia menfa: 
Guftamus fapidu;dulcia tcrcla fimul 
Sardanapalus habet com:tes;quos foeda uoluptas, 
AfTidue rcficitamodcrata placent 
Sed quia no opis cft noftrxjdepingere cudas 
Illecebras menfaKftulritiafqj graues; 
Viuendi ritus non eft Capientibus unus 
Omnibusjtequalis mos n cqj cuda regit 
Nempe aliter Graii uiuunt:alitcrcg latini. 
q uiuat ritu Thcutona terra fuo. 
celebrant couiuiamore: 
Atqj alio ThurcusjAethiopufcg modo. 
Sunt homind mores uarihdifparqj uoluntas. 
Sunt uarii uidusjuita nec una uiger. 
Quilibet in mefa deuitet turpia uerba. 
mores pellat ab ore procul. 
Atqj agat teterno grates ex pedore patri. 
Exoptctqj facrum profperitatis iter. 
Nec diuinus enim nos conditor ipfe crcauit. 
Ad potu atqj cibujcorporeas uc gulas; 
Nec fumus iccirco nati comedamus ut ufqj; 
Afliduo aut fumet corpora noftra cibo. 
Sed potu atqj cibu pro uita fumimus ateg; 
Corporis ad podium/fanguineofqj lares 
Spiritus cft anima noftrajinde habitare nequibit 
In ficcojfede fanguinis illa tenet. 
Sed modus cft rebusjeft 5i menfura decorqj: 
Que citra at<jultra/uita/anima atqj fogit. 
Iccirco crapula ateg gula/plures moriuntur; 
q gladio/aut tclis/ingcnita/u: nccc. 
fardanapab 
Infti.Ii.j. 
Ds fepnlt. 
rzrtificari.c, 
gadiucrfiV 
tas.d copb. 
Teretius 
Perfius 
Qtitiliamtf. 
Ii.ii.ff.ad 
trcb.qapo/ 
terat. 
ipucr.xxx. 
Ad.coir.iii* 
Thob.ii. 
Efaiaj.li. 
i.Theflaf.ii 
&.v. 
Arillotef.ii. 
dc anima. 
Ecdc.v. 
xxxii.q.u, 
mopfcs 
horatij g|. 
Inflitu.pqs 
Pno*ac,m 
prin. Folio 
ficct.xxxyii 
Gurialitas 
antiqua 
Diogtnzs 
Democritus 
DE GAV 
diolarue. 
Rifus dolo 
re mifcebit: 
& extrema 
gaudii lucto 
occupat QXs 
titia gaudiu 
ftultoSaiir 
prudes diri 
git grcffus 
fuos.Pcrpe 
tuorifupul 
mone agita 
rc folebar. 
Democrito 
fapiesfleuit 
cotrarius al 
ter.Faciesq 
ad fiiitudi/ 
ne pulchri/ 
tudinis cclc 
ftis e figura 
taiminime 
maculetur * 
Curia magnatu/moresquadoqj probatos 
Vrbanos/dignos/traclidic atqj bonos 
Curia nobiliu nunc eft corrupta/maligna 
Ebria/multibiba/gar rula/fediloqua 
Perdidit atcguetus nome/famaqj fideqj: 
Amplius i toto nec uigct orbe decus C XXV! 
DE LARVATIS FATV1S 
RiTit Democritus ftukos/& inaniamudi 
Gaudia q> laruis pergeret omnis homo 
Cyrneus ecotra calus defleuit in omnes 
Et quia tot fatuis terra repleta foret. 
Viucrec in noftro fi ia Democritus aeuo 
Rideret toto crimina noftra die: 
Et Craffus pariter rideret ludicra mundi: 
Qiiem rififfe fcmel carmina prifea canunt 
Praedpu&noftra fi tepeftate/uidcret 
Laruatos fatuosjftultiloquofcj uiros 
His fatuis nullu uitiu nunc turpe putatur. 
Ad fcelus hos etenim uita petula trahit 
Concita gallo# tanto uix mebra furore 
Vexant tcybeles dum fera facra colunt 
Cum furia tradant uix Maenades orgia tanta 
Cu recolit lemures ftulta catcrua malos 
Induit hic larua.turpes hic fumit amidus 
Ille linit facie:contaminat<$ fuco. 
Hic gerit in fatua condudos fronte capillos. 
Hic dentes emptosjhunc tegit alba toga • 
Parthoru ad more cupit alter fumerc uefte 
Hic habitus Gcticos/Sarmaticofcg petit 
Hic facie turpat:quo fic deformior ille eft 
Tartara qui terret murmure ccrbereo: 
Mufica coportant fatui inftrumetajcanutqj. 
Audiat ut fatuos quaecg puella fuos 
Ante domu notae domina: ueftigia figunt 
Cofumut totos/ficqj boando dies 
Faufta puella qmdem/fatuis tutatur ab illis 
Quae fedaruati turpia quaeqj petunt 
Saeducit caftos animos laruata caterua; 
In facie daemon que gerit ore/patet. 
Corda puella# manibus difeerpit adunas 
Vngqibws h9ttcndkiditeat(j thoxw 
/piicrb.xiiii. 
iuuenalis 
i.fiqs.C.dc 
pc. 
Plinius.Ii. 
vii. 
Solinus 
Graflfu s. 
De ui.&ho 
ncxle.cu.dc 
corem 
Druydc.dc 
quibus 
lucanus 
Menades 
PcrfiD .fa.i. 
Lemures d 
quibus 
Om. 
Hccle, xx y. 
C.dc cpi.& 
ck,minime Folio 
Iiiautcn de 
fan.epi.col. 
ix. 
Quicquid enim fceleris totus non perficit annus. 
JHbc rem .:orc conficitur 
Sspe tuas: larua conteda fubintrat in tedes: 
Quxtibi gallinas uulpis iniquauorct. 
Tu quia nil curas laruatx crimina gentis: 
Contaminas thalami foedera fepe tui. 
Quid refero mores;quid turpia «crbauocofqj. 
In quibus affidue fluita catcrua furit 
Larua reprefehtat nunc faturnalia fefla 
Aut falios nudos: mamuriuq} fabru. 
Quodqa magis crcdo:tali fub teporc/ditis 
Emillos lemurcsjtcrrificafqg deas 
Loethiferi qm pendent de hydri 
Abfcudut faciejqua deus ipfe dedit 
Natura turpatjtcncbrofo pedora cultu 
Vera teguntmultus comaculantqgfuco. 
Se facit hic claudumjfe cxcum clamitat ille: 
Larua tegit proccrcsjmagnificofqj uiros 
Id tatne cft pciusjtrahimus ludibria larua: 
Pafcatis ad fcflos facrificofqj dies: 
Ducimus & choreas; Veneris certamina mollis 
PefTima uerfamus:nil facra fefla uctant 
Pallio quo chrifli meditaf'teporedarua 
Accipimusjfcclcris pabula quateg placent, 
j Surgimus heu tarde cu chriflo;crimina mundi, 
V anauubcnt folitacotinuarc uiam 
Fraterno Icmurcs hos nuc fermone precamur. 
Vt tade Capiat dcflituatqj nefas 
Hflfetnefas quis na uertimus ora 
Naturatj fimulfturbidus error abi 
Fama uolat quedaoccifum que larua tegebat 
Que mox cu larua daano ad ima tulit, 
lure quidema cuius erat numifma & imago. 
Effigie & pignus abflulic ille fuum. 
faturnalia 
Copitalitia 
Mamurius. 
Faber,G.de 
pc.l.fi quis 
acri.fal.ad 
audientiam 
De co.di.v. 
focare 
De co.di.v. 
qdragcOma 
VIRI PRVDENTIS DESC1RPTJO CXXV11 
5AP1EN / 
tia. 
In fumis ex 
cdfifqj uer 
ticibus iu// 
pra uia i me 
diis femitis 
ftans mlia 
portas ciui/ 
tatisin ipfis 
foribus ioq 
tur fapia cu 
ccs O uiri 
ad uos cla/ 
mito:& uox 
mea ad fili/ 
os hoim.In 
telligite p/ 
uuli allucia; 
& ifipietes 
aiaduertirc 
Audite qm 
de rebus 
magnis io/ 
cucura fum 
Veritatem 
meditabit 
guttur meu 
& labia mea 
deteftabuni: 
impium, 
&.xxyii. 
Vir bonus & fapiens reprehendit turpia fadta: 
Didtacg caftigans impia inita docet * 
Confcius ipfe Cibi mala; cd(fla & inania uitat: 
Et uitam quserit diligit atqj bonam 
Prudentem cecinere uirum documenta Maronis 
Quale uix hoiem fecula noftra tenent. Folio 
Sapien .vi. i 
EcdzC.x. 
Socmcs. 
Socratis egregii maieftas/iudice phasbo 
Dicitur emeritos promeruifte gradus 
Talis*erat fophia: diurnae Socrates alter: 
Qualem Virgilii carmina doda canunt: 
Ex fc pendebat totustperfedus ad unguem. 
Conftans;& dexter prouidus ateg bonus 
Vir bonus & Capiens dotes in pedore multas 
clara nobilitate micat. 
ludex ipfe fuimec uani murmura uulgi 
Curatjfecurus tempora grata terit. 
Rebus ab externis-neq? merce aut crimina Cumit. 
Eft frugi femper:&: moderata petit 
Pedus habet folidum:propellit inania uota. 
Continet Si flabili pedora reda gradu 
Non prius a molli rapiunt' mebra fopore 
Oia q uita! fint reputata fuse. 
Vtile cum fando Capiens coniugit honefto. 
Oi aliquid laudis Si gerit ipfe die. 
O utinam noftro tam conCona turba Cophix 
T empore fulgerettra nitidaeqj Ccholse: 
In quibus illuftris uirtutis femina prudens 
Fundercttaethcreum decus 
Mirandu non eft:q> ta numerofa caterua. 
leruat in orbe uices 
Eli ratio in prompturquonia Capientia pulfa. 
Exulat;& mundu Caucia fada fugit. 
Qui bonus Si Capiens noftro nunc ee laborat. 
T emporemefanus dicitur atq$ rudis. 
Callidus Si uafer qui nunc eft dolofus; 
Hic titulu fopbict;& nobilitatis habet; 
luftus Ariftides quid tempeftate ualeret 
Noftrafquid Gurius Fabritiufqj bonus 
Quid Cato diuinustcelcbris quid turba Platonis* 
Prudentes rident faecula noftra uftos 
His tituli candor datur Si nunc gloria prsfcns. 
Seneca epi/ 
fto.cv. 
Tiii.ipe. 
Ecck.iii. 
Sapie, vi. 
Ecclcfia .yi. 
,paerb.x. 
Hccle.xym. 
Eccie xii 
Ecd’.xxxvii 
EccleCi. i. 
,puer.iiii. 
Ecclef.x. 
Hfaix. v. 
,puer.xxix. 
Arillides 
Curius 
Fabricius 
Sapien.y In quibus efl fraudum uigor. 
Afcendit celebres ftultoru turba cathedras: 
Stultitia mentes quas uiolare folet 
Si modo prudentes aleret Germania pugnax 
Et daret ingenuis prxmia digna uiris 
Non fic defcrta fluerent prxconia fama. 
Parta quidem;quae nunc Theutona terra premit 
Si gradus infigms fophia: cultoribus eflet 
Non ueherct fatuos tot modo noftra ratis 
ged cenfor nuc nemo fui fe explorat ad unguem; 
Nemo animu mufis ibuit ingenuis 
Stultigcras igitur tumcas/fatuoftj cucullos. 
Impofui multis;quos mea feripta notant 
Ergo prudenter flultus qui uiuit agiteg 
Virgilii ut diui pagina facra canit: 
Protinus sethereas hic celfior ufqj fub auras 
TranfiioletjSi nitidi ladea figna poli 
Carneqj mortali pofita/captare quietem. 
Godefle poterit; Ambrofiaqj frui. l 
Ad fophia teneros igit fuccingite lumbos. 
Et date confpicux thura benigna dea:. 
Quapropter dodis optat Philomofus honores 
Et pace mufis pofeit adefte fuis 
Inrprimifqj fuo Titioni/magna precatur 
Gaudiatconftruda eft quo duce noftra ratis 
Sit tibiVmi pradlans animi prscceptor/amice 
Theda/falus ingens;Brant uenerande ualc. 
cxxvm 
Germanie * 
defedus. 
,pucr.xiii 
Virgilius.’ 
Eccle.iit. 
Sapien. yi. 
Thitio A» 
f i . & 
c 
rant 
Inp recio non eft hodie dodrina bonorum; 
Sed fpuit ad dodas ftultus ubiqg togas: 
Dodiloquos tentat uulgus detrudere facco. 
Sub pede philofophia iacet. 
Quifquis ad aethereas facratsqpallados arces 
Tendit in hac requietu uel cupit eflcfuam 
IN COiMMENDATlONVM PHILOSOPHIAE. Folio 
BONOru 
hoim pfecu 
tio. 
Ne paucas 
repetitio ter 
rore & irru 
entes tibi 
potetias ipi 
eni 
erit i latere 
tuo;& cudo 
diet pedem 
tuune capi 
aris.qm no i 
fine obliuio 
erit paupe / 
ris. patietia 
paupe yi no 
pibit.Cofci 
didi faecum 
meu:& ck/ 
cundedidi 
me laetitia 
Pfal. xxix 
Iohel.i. 
Apoai vi. 
Saoicn i 
tullius -p ar 
chia poeta. 
r 
man^us purus ueniat linguag? pudicus. 
Vt fophiae foculis fumida thura ferat 
factis animos colludrat ocellis: 
r Ing€n..dotcs:prxbec&eloq-imm: 
Luctificas huius folamur dogmate mentes 
Haec animi motus pellit & illecebras. CXX1X 
Hic bene umendi pradlat documeta uiafq?. 
Haec iter aetherei pandit ad aftra poli 
Poflfumus hac mentis triftes aucrre cafus 
PofTumus hac lapfus exuperarc graues 
Hanc deus oipotens coelelli mifit ab arce 
Vt nodis coeli femina clara daret. 
Illius in collo pendent redimicula facra 
Per genus humanii quae modo fparfa micant 
Mebra tegit peplotpallaqj indura Minerua: 
Sub pede purpureas fpargit ubiq? rofas 
Seruiat huic fapiens quifqmsma nectare diuo 
Corda hominis potat; Ambrofiaqj cibat: 
Et libertatis ueros concedit honores. 
Hac duce perpetuo libera corda manent. 
Haec fcelus atqj nefas pellit;morefqj profanos 
Explodit uitiutpraemia laudis habet. 
Hanc propter fapiens nitidu confcendit olympu: 
Haec aperit iuftis regna ferena poli 
PofTumus hac faeuos facile extirpare tyrannos: 
Fida comes uitae ert/& benedida quies. 
Hac fine non princepsmo rex;fua fceptra gubernat. 
Efl fidei matcniuftitiaeqjparens 
Palladis ad munus iuuenes properate fenefqj 
Ex gremio cuius fons fcatet irriguus 
Currite uos dodimeftram obferuate mineruam: 
In faccu trudit dogmata uulgus iners 
(piierb.n*. 
Ecclefu i. 
Sapien.vi. 
&.ix. 
Eccle.xxvif 
,puer.viii.& 
xvL 
Sapien.viii. 
,puer. vii. 
CONCERTATIO VIRTVTiS CVM noluptate, 
/puer.iu. 
Afpice conflictum uirtutis atcg petulca 
Deinde uoluptatis/gaudia uana uidc: 
Legimus Alcide fomno cu forte faceret 
VidiTTe ambiguas/diflFicilcfcj mas 
Ambaruqj 
Scrutansjufrtutis ranft inire uiam 
S.Brant. 
Argumetu. 
VOLVPTAS 
VIRTVS Folio 
EPIGRAMMA AD LECTOREM. 
Virtutis quicuqj colis facra dogmata kcftor.l 
Afpice quos fecimus pollice dcxrc modos 
Tu tame in primis fronte depone fcucram; 
Aut fuge;fi nafon rhion cerotis habes, cxxx 
Nos uenia fcriptis dabimus:pctimufqj uicilTim 
Si peccat numeris pagina noftra fuis 
Frangitur hic puro didamine blanda uoluptas 
Er Ipurcx Veneris marcida caftra iaccnt. 
Sed uirtus niueo uidritia tela triumpho 
Sufpendit;coclo fcqj fuofqj beat. 
Hanc amat imberbis iuucnisjuita:® magiflra 
Dacat;& a:terno munere formet opus. 
Illecebras fugiatjquas fpondet uana libido. 
Hacc animos frangitjpedora calla terit; 
Foedat & ingenii cuitusjfenfufqj pudicos 
Dellruit & Cemp blanda uenena uomic. 
O iuuenes (pedare probhquid candida V irtus 
noceat luxuriofa Venus 
De duplici uits humana: uia 
Aucrtcpedetuuaraalo.Viasenimqadextris funt tiouit 
dnsjpuerfc uero funt que funt a finitlris. 
Horatius 
imartc 
t ullius i of. 
(puer.mi. 
OBIHCTIO VOLVPTAT1S CRlMlnatis uirtutem. 
En ego Cincztx uirtuti inimica uoluptas. 
Adfum uertici lauro rcdimitajper orbem 
Signa mei fulgent caflris fuffulta triumphi: 
Semper Achemenios fpirant mea tempora flores: 
Et redolet uiolas colledi fafeia crinis 
In niueis Coleo manicas geftare lacertis: 
Et nefies tyric fulgentia brachia uelant. 
Efl facies lafciua nimisjflant lumina multo 
Inuidiofa iocojpetulantes frontis ocellos 
Oftcndojmalle frangunt qui fcepe iuuentaj 
Delidas effundo meas:& mella per orbe. 
Vt capiant iuuenu teneras mea retia mentes 
In manibus cy tharam teneorpledruqj fonorum. 
Turba Cedet iuxta mollis blandi® choraulem 
Ecclefi.ii. 
Sapien.ii Folio 
VOLVpta 
tis uia 
Nec ph.bui 
cor mcu qui 
01 uolupca/ 
tefruerct:& 
obkdaret 
fcin hisqp 
parauerant. 
Quis ita ck 
uorabit Si d 
liciis affluet 
nite ergo Si 
fruamur bo 
msqfunt& 
utamur cre 
aturatanqi 
iuuetute cc 
leriter 
Ante mea ftatua dulciflfima carmina pangunt 
tkdine facundo mulier ftat pfaltria iuxta 
Nam foror ipfa deijcui facra folenia redduut 
Maenades infanx fronte crineqj rotantes: 
Qui mea profequitur miles uexilla labores. 
Nullos:& liber diferimina nulla fubibit. 
Cogitur haud famis caput obiedare procellis 
Non ftrepitus pugnacmon triftia clanica Martis 
Audicttarmifonus lituus nec pedora franget 
Sed qui mc comite fequicurmon tramite duro. CXXXI 
Sed qui me comite fequit no tramite duro 
Ambulat:at dulces hic experiet amores. 
Qui mea fpreuerut quonda monumecajpericlis 
Immerfi grauibus:uita claufere dolore 
En dea fum cuius fpatiofo nofeit orbe. 
Imperiuj& noftro manat de pectore molles. 
Delitia::rifus:3c cantica plena iocoru: 
Ht fub me fante longiflima fadta Ccncdx. 
VTqj uigenttalbiqj dies; horteqj fecundte. 
Quondam priamides quo T roia celTit achiuis. 
Signa tulit noftri manibus florentia regni. 
Indulfitcg bonistquoru efl mea magna poteflas 
Et mihi feruiuit cultu Cleopatria fuperbo; 
Blanditiaflj meas canopea ad moenia duxi. 
Africa me nofcirjme nofeit corniger Hammon 
Me Numidae infrenesjcolit & Maurifius athlas 
India delitias noflras ucnerat':& omnes 
Educuut rutilo qui candida mebra fub ortu 
Me duce fobrietas toto pulfat*’ ab orbe. 
Sarmata notutusmo parthus/no gefla pugnax: 
N 3 Hiflenn 5 traxrfemp crifpufq? fycamber 
Noflraqj p uarias mittut fpicula gentes 
Noftra tophi ueceres coluerut 
Scripta manet potitae me defendentia fecfhe. 
Na fine corporeo profunt bona noftra labore: 
Et gula nobifeu/ferues quoqj gloria menfx. 
No mea fub galeis uita eftmo rtramine duro. 
Corpora noftra cubacjfed prebet pluma quietem: 
Me niti delitias molles fequeretur/& omnis 
Luxuriesrtanti no reges blanda fubiflent. 
Caflrarquibus toto uidtrix dominabor in orbe. 
Sardanapalus enim regalia fadta relinquens: 
Corporis illecebras coluit.florentibus annis. 
Bellica Roma quide noftro fudauit amore 
Mollibus in plumis dant' fua gaudia multis 
paris. 
Cleopatra. 
Nurmcte 
Mauritania 
India. 
Eccle.xxxi. 
farmatc. 
parthi 
Gethx 
Hifter 
fycaber 
Epicure'. 
luuena lis 
in faryra.oi 
bu< in rerrif 
Sardanapa/ 
Ius de quo 
DiodorusSi 
iuftinus. 
Roma 
Hicre. vii. Folio 
Verba far/ 
danapali. 
Sapiendi, 
DE VIA 
mitulis 
Deus crea/ 
uit de terra 
hokm & Cc ■ 
aldii imagi 
ne Tua fecit 
illu.Se itera 
coucrtit illu 
in ipfa.& fe 
cudu fe ue/ 
Itiuic illum 
uirture.nue 
ru diei*? & 
tepns dedi t 
il iii 5c dedit 
illi ptatemt 
oem q fun. 
fuper terra. 
N6 frigus/diraqj fame iuuenilia captat: 
Pectora:fed requies femp blandiffima nobis 
Oria quadoquidc non pturbata fonemus 
Ergo nos iuuenes quoru funt mollia corda: 
Atqj fenes pariter quoru e annoxior retas: 
Porrigite huc auresjcurrir mortalibus araum 
Et currunt fine fide dies libate uel cefcis 
iVIelMuis genio:poft morte nulla uoluptas 
Hcdef.xviii 
fapie. vi.&. 
Baruth au. 
RESPONSIO V1RTVT1S CARMINE elegiaco, 
Carmine nugofo quid me male fana uoluptas CXXXII 
Loedis: & imbelli pedore bella paras? 
Quid fallax miferos/age perfida/decipis arte? 
Illecebris mundus cur ruit ufqa tuis? 
Quid fordcsduxufcu tuosjlancefqj uoraccs 
Laudaschlanditiis gloria nulla tuis 
Aebrietas tibi fida comesjinfamia pennis 
Circu te uo!itat:& tua caftra premit. 
Es fateor pulchro femper laqueata capiftro; 
Sunt oculi mollesjfronfqj petulca nimis 
In capite infignis fulgor:redimicula;uitoe 
Scrtaqa dependentjpurpureufq^color. 
Te chlamydes tyrix uelantite balteus ornat: 
Et te fidonio pmpura tinda fuco. 
Non galeas armata geris:fed corpore nudo 
Allicis imbelles in tua uota uiros. 
Te iuxta Veneris ftant atqj Cupidinis arcus; 
Et pueri caeci dira fagitta iacet 
Dextra tenet fpeculu quo fplendet turba 
Leua tenet luxus;& genus omne mali. 
Fronti nullus ineft cadorifed fpurca libido. 
No pudor in uerbis/ingenuufqj iocus. 
Te duce per mudu gemini tradatur amores:] 
Te duce laguefcunt fortia mebra ducum 
Te duce nobilitasperit;& ucneradaiuuentus 
Marcefcit uotis dedita adufqj tuis 
Te duce morbos patimur difcriminamiortes 
Ad ftigiof($ cadunt corpora noftra lacus 
Tu facis ingeniu torpens:tu pedora calla 
Inficis:& fenfus non finis die bonos 
In te decrsfcunt animi foluutur 5i artus 
Corporis & femp efca doloris eris 
Ex te loethales morbi;genus omne maloru. 
Et gula manauitjdelitiuqj malu. Folio 
Tu facis imbelles iuuenesjpetulanfqj fenafla 
Te duce concrefcit;bxflu fpurca nimis 
Pellicis in fraudes multos uitateg/tenebras 
Nil caftu ipuia cofpicuuqj doces 
In te non ratiomon puras femina mentis. 
Ingeniu nullu.fed mala liugua quidem. 
claros cgilTet dextra triumphos; 
Et multos caneret fama fuperba duces; 
Si non blanditias;fi non tua uota fubilTent 
Et fimul impofitis nigra uenena cadis 
Maenia da:danidu:uertifti & pergama Troise; 
Per te parthoru regna fuperba iacent. 
Regna iacent Afiae luxu confumpra uoraci; 
Luxibus & fquallcnt Attica regna tuis. 
Obruta funt Danaum fortiftima moenia per ter 
Accg urbes fodomte morte rigante iacent 
Excidiu per te diru eft experta Corinthos; 
Atqj Tarentinse fic periere domus 
Lapfa etia per te fordent Nilotica regna: 
Aftirii per te fic cecidere duce 
Te Sybaris colles;te Rhodosjatqj Miletos 
Et uarias gentes contaminalTc palam eft 
Tu fordosjThraccfqj blanda Getafqj 
Corrupisjdiris inficis atqj malis 
Sors mea nunc melionquonia me uita perennis. 
Sp 'dat:&retcrno gloria parta gradu 
Degeneres animos patienti extollo labore. 
Coeli porta patet me duce aperta uiris. 
Amphitroniades metuenda pericula uicit 
Me ducc:cadeftis incolit aftra dei. 
Me duce barbaricas gentesproftrauit in armis. 
lulius & foelix fydera clara premit 
Mignus Alexander nortros comitatus honores 
Ingenii pugnas/& fere bella tulit 
T roia 
Parthi 
Afia 
Graecia 
Sodoma. 
Corinthus. 
Tarentum. 
Egyptus 
P (Tyria 
Sybaris 
Rhodus. 
Milcetus. 
Thratia. 
Gaete. 
Hercules 
lulius ccfar 
Alexander 
magnus. CXXXIII 
Sic Paulus colui regem qui perfca uicit 
Me duce Romanis clara trophaca dedit. 
Me duce facundi fulgent Ciceronis houores. 
Et Maro Romanae gloria magna togar. 
Dodus Ariftoreles noftra haec monumcta faequutus: 
Et plato;quo nufq maior in orbe fuit 
Cadida me coluit dodloru turba fop oru; 
Ingeniu per nos ualet 
Ad laudes genitos & dulcia munera diuum 
Fama tranit noftri nominis arqa decus 
Afpice quid multos repeta Jiat nollra per orbem. 
decus. 
In te luxuries/faftus/comertia foeda: 
Et putidu fcmp ftillat ab ore malum. 
In me piuqj. 
In me confiliutgloria fola mea eft. 
Calla mihi domus clhftant celfo colle penates. 
Hos tame ingenuus fcandit ubiqj labor. 
In uircute labonfed & in fudorc uoluptas 
Atqj quicsjmagnis femp amanda uiris. 
Si c uelis fama ingenio fedarier alma; 
Armifonte ue iuuac uoluere figna deae: 
Seu res ciuiles merito tradare fauore; 
Haec animo infrado me ducecuda facies. 
Quem labor & fudor torquet/uirtutis amore 
Aetherei tadem fcadet ad allra poli. 
Virtus fola regit terras:dominatur in alto, 
Diuidit & nutu dona beata fuo. 
Oiuuenes du fata finunt:expellite uanas: 
Corporis nefas. 
Imbuite all animos uirtutisdogmate uellros 
Vt fapiant redam pedora udlra fidem 
Latina nauis feu barca focialis 
Innumeros claffes/focnos fine finejfurentcs 
Pau. cmilis 
Cicero 
Virgilius 
Arilloteles 
piato. 
.puer.viii 
Sapicn. iiii. 
,puer.ix. 
,puerb.viii*. 
plau.in am 
phf. 
(puer.vii. Folio 
SOClEtas 
fatuorum 
Gaudium e 
iniferis foci 
oshsrs pe/ 
minus arde 
bfuuqciimr 
tisardct. 
Qui mtcr 
h mulcem o 
di letat: : & 
elTefob Cen 
tius delirias 
coputatdilii 
liic llulcoru 
& ignobilia 
oppreffi qfi 
fiudibus Ce 
mitis fu is 
fratres Cunt 
draconu & 
fodi llrudti 
onu.Sic fuit 
e oi/ erit: fi 
milis funile 
fibiqueric 
ii.q.i .multi 
Eccle.xiii. 
6i.vii. 
lob.xxx. 
i. Efdre. r. 
Sapien.i. 
Ecdcfu* 
Adnarragonia 
Gaudeamus oes 
Hadenus in noftra ducere daftc iuuat. 
Si quis forte loeu potuit minus accomodatu 
Nadfcnhuc ueniat cu fociifqj uehat. 
Currite fulcamus feftinis tequora remis 
Et premit immefum carbafa nollra ifrctii. En fodalis adeil daftistproperate fodales 
Et fatui pariter nuc proper ate meri 
Na noilrte numerus fedae eft imenfus;& aures# 
Ad uarias getes tendit:& ad populos 
Noilra cohors e qmde totu copleditur orbe. 
Pauci funt quos no tardera noilra premut 
Ex Afia ueniunt rutilo fub fole creati 
Stulti nobifeu qui cita uela trahunt. 
Finibus Lybie ueniunt terracg calenti 
Maufirii ibelles/Ethiopefqj nigri. 
Migrant Hcfperinmigrat gallia tota; 
Prorfus & a Badris/fedula turba ruit 
Ad naue ueniut gentes quas ultima Thyle 
Finibus extremis quafqs Britannus habet 
Et ueniunt Cymbri toruuflauiqj Sycambri 
Et uenit ex latio turba procera quidem. 
Ardophylax gentes rigido fub fydere natus 
T rafmittitrpraebet fubfidiucg rati 
Sauromatse uenmnt:pugnax quoqj turba Getaru 
Atqj Thraces ueniut: Argolidqj uiri. 
Et ueniunt oes gentes/quas confpicit orbis; 
QuaGj fouent nitidi fydera clara poli; 
Cii fenfibus iuuenes:fatua cu matre puella 
Intadus nullus hic graduseffe poteft. 
Ad clalTem celere fatui properate fodales 
Currire:nauiculac/na mora cuda nocet 
Tempus addi fulcare fretum:& nuc padere udum 
Currite:ia'pgit fludibus ada ratis. 
Maxima nunc regio fuperdl penetrada: fodales 
O fatui pedibus currite quaefo ciris 
Narraganu ad patria & pmilTas tedimus oras 
Cogimur &llolidu fpote fubire folum. 
Nos tame in tumido iadat diferimina poto, 
Plurima;follicitas & quat t unda trabes 
Inoemter/ 
raexiuit fo 
nus eorum. Folio 
De hac ma 
teria.uirgi/ 
lius in.i.St 
iii.enei. 
Scylla 
Charibdis. 
fyrtes 
fyrenes. 
Triton 
Cyclops. 
VlylTes. 
Veliferiqj maris facuo clamore demus. 
Fortunamil nos ipia uota iuuat 
Per uarios cafus:per feua pericula ponti 
Currimus:& uitae no modus ullus aded 
Et patimur lapfus tepedatefeg fonoras: 
Et patimur medio naufraga fata mari. 
Scyllaea rabie ficulis fpedamus in undis; 
Atcg caribdaeo gurgite trandra uolant. 
Per fyrces lybicas remo fulcamus inerti; 
Spedamus tumidi tnftia mondra maris. 
Delphinostphocas/fyrenes/atqj uidemus 
Tritonasunuifu genus 
Torpemus cantuiquo nodras inficit aures 
Syren languenti fopore premit. 
Et Cyclope grade ficulo fpedamus ;n antro. 
Dulychius princeps que timuilfe potefl. 
Quis locus eft tutus:quo nuc confidere ftulti 
Poffunt & certos aedificare lares? 
Vfq3 adeo tumidis prodrati mergimur undis 
Et portus tutus carb afa nodra fugit. - 
Ha meritotquonia nullo fapientia cultu 
Nos fouet;S<: dolida fgimus arma manu 
Heu dea dultitiae nobis nunc-pocula Circe. 
Praebuit:&cantu pe dora lalTa ferit. 
Eheu quid miferi proded errare fodales 
Quaerite fed dabili littora tuta pede; 
Ne rapiant fragiles Neptunia mondra carinas; 
Sorbeat & nodras aequoris unda rates 
Circe 
Neptunia 
puer. xiiii. 
&.xix. 
lob.xii. 
Pfal.xxxvi. 
Sebaftiano. 
Brantigra/ 
tesagit. 
EXCVSATIO 1AGOB1 LOCHER.philomufi 
Vertimus naues fatuas latinis 
( Verfibustpledro fiquide drepenti; 
( Gudimus normas modo perbenignas 
, Plaudite mufs 
Gratias dodo dabitis magiftro. cxxxv 
DERISIO 
boni operis 
Ambilas re 
dio itinere 
3i times deu 
defpicit ab 
co g infami 
gradit uia. 
Querit de/ 
rifor fapien 
tia&noiuc 
mt.Dodlri/ 
napruden/ 
tiu facilis 
Qui deride 
tur imiora/ 
bitdeum 8i 
exaudiet eu 
Deridet.n. 
iufti fimpli 
citas. 
Atqj dolori titulos merenti 
Candidosmoftros legitis modos q: 
Plaudite mufs. 
A 1 alutarcs quocfc difciplinas 
A t^ifincera: documenta uitae. Folio 
Vertimus ftultos numeris iocofos. 
Plauditemufae 
Non decus mundijtitulufqj clari. 
Nominis traxitvuolucrifqj fama 
Ad falutares philomufa cantas 
Plaudite mufae. 
Non honos:iaudes:precium ue molle; 
Nec fames auri philomufa traxit 
Ad facri fontes nemores beatos: 
Plaudite mufae. 
Nil fuperboru cupimus uirorum. 
Stemamec claros capitis corymbos 
Nec facrae lauri cupimus corollam 
Plaudite mufae. 
Qui leget noflri titulu libelli; 
Gratiasnullas referat libello: 
Hleuet fed Brant rogo perdifertum. 
Plaudite mufae 
Praebuit noflris alimenta nymphis: 
Brans:& heroos tribuit beatos; 
Eftqj feriptoru uenerandus audor 
Plaudite mufae 
Gratiae dulcesdepidccg uoces; 
Et lepos blandus:! yricufqj neruus 
Ex finu illius fluitat fcatentqj; 
Plaudit mufae. 
Sermo fa cundustlocuplexa uena. 
Strucfliliscandoncalamus Latinus 
Nil fonat quod fit latio indecoru: 
Plaudite mufae. 
Sed modo diuos fuperos precamur. 
Praebeant nobis ueniam benignam: 
Pinximus fic fatuos inertes. 
Plaudite mufae 
Ms locus naui i;fatcos;rcquirit; CXXXVI 
C alccos nodu fatuos remoui. 
Stultus & nodu pofui cuculi um 
Plaudite mufae. 
Sunt quibus noftrse placuere curse.' 
Sunt quibus noftrse fatyre graucdo. 
Difplicet;dextram ueniam precamur 
Plaudite mufae, 
Noftra fiefari didicit iuuentus; 
Pcruigil fudor neqj medifertum. 
Fecit haud magnos capio labores 
Plaudite mufae 
Scribere formas potiuspedeftres: 
Sponte fcd manant numeri canori. 
Barbaru qui me faciunt poetam: 
Plauditcmufae 
Gratulor noftrae fiquidem iuuentae. 
Gratulor dodo pariter magiftro. 
Qui mihi fuaues tribuit camoenas 
Plandite mufae 
Saeculo noftro fiquidem diferto 
Gratulondodae lileant Athenae 
Et chorus uatum fileat latinus 
Plaudite mufse 
Ia fouet paflam celebres poetas 
Xheutonum fydus/gelidufcg Rhenus» 
Laudibus quoru monimeta fulgent; 
Plaudite mufae 
Qiiid magis fingit latialis orbis 
Ritibus cultisftolimus platona. 
Atqj fublimen colimus Maronem? 
Plaudite mufe 
Ergo certatim teneris camoenis 
Nauis &pidae rudibus figuris. 
Et iuuentuti foucas precamur: 
Lcdor amicx SOCIALIS NAVIS MECHAN1CORVM CXXXI 
Stulto trahif colleda caterua uiroru. 
Qui manibus quaerunt fspc alimenta fuis 
Artificis quifquis fignu prattendiuSc effert 
Quid fciat:& foucat qua ratione domu: 
Adfunt uela ampla leuata* 
Cu celeri remo per freta uaftauolant _ 
Cur tame hi fatui fint ad mea laxa uocati. 
Caihafartacascuronecana. \ 
ueluti datus rniutatur/in omni 
Temporemec (labili conditione manet 
Artificii pariter fic fit mutatio femp. 
Hos fatuos merito noftra carina uehit 
Hoc uitiu primu ed:q> feruus quifqj/tnagidet 
Effe cupit callet & tame ipfe nihil: 
Artifices multi fatuicg fine arce uagantur: 
Stultitia merces diminuutqj fua 
Alter in alterius danu fudore laborat: 
Se tame in primis decipit expolians 
Vendit opus magna forfan mercede paratum: 
lucitat 8i uexat hunc qa liuor edax 
Attame artificiu deformis abufio fcdse. 
Paupertate grani corpora multa premit 
Hi res mox ucndut pofitas prae merce minuta 
Hi precio uendut pro liuiore fuas 
Alter in alterius danu cotcnere lucru 
Affolet:& uendit tunc male farta pala.: 
Qui modico uedut precio;res no bene fartas 
Veduc.artifices haec mala culpa notat 
Omnes qui cupiut eptores fallere blandis 
Fraudibusjhi certe fe quoq* decipiunt 
Maechanici culpas & digmata nigra meretur 
Turpates opas/artificefq* manu : 
Decrefcut oes mercatusmcmo fidelis 
Mercatojquiuis dictor effe cupit 
;puer.xi. 
deelec.cum 
in magiftru 
Ixi.diLmifc 
ru.xlix.dif. 
facerdos. 
tzzch.yi* 
Leui.xxy 
Eccl c.xxyii Folio 
Rebus in humanis mutatio tata laccflit 
Mulcos:.itc£ inopesreddit ubiqj uiros. 
No opus efl multis facinus componere ucrbil 
Artificii liuior.pedora cuda trahit. 
Teporibus noflris qui coflans efTe laborat* 
Hunc ilultu iiulgus infipiduqj uocat. 
DH NICOLAO RENNBR:AGVPHAGO 
ArgefiSebaftianus Brant. 
Finis adefl operis/nec te Nicolae indere 
In noilra potui Rennes amice rate. 
Qui tame innumeros fatuos facis;& tua multi. 
Ora uident/acubus qua: tibi plena fcatcnt. 
Quas comedis/rurfuqj uoras/uomis/imbibis atqj; 
Pracftigio hoc finitos fallis ubicg tuos 
Tu deus interdii fcandis fuper atfhera:rurfum. 
Deddis;& bibula cu grege pafclr tenes. 
Simca mater adefl buccas oeditqj illa/gcnafqj 
Er linguas multasungeniucg citu. 
Addubito iccirco fi te Gallos: ud Iberos 
Inter Italicofue locem 
Hicpofui artifices inter/uariiq? negoci 
. Xc turbamug folus enim die potes. 
1 Narragonu in patria tccu proficifcatnn una 
Nauejjdabit focios urbs tua flultiuagos 
Comedit 
multas acus 
fimul 
Saluator Iu 
dorum pa/ 
fchalium 
argef.ptesi 
ueictfocios 
EPISTOLA IACOBI LOCHER PHILOMVSI AD 
humamlfimu fautore fuu.D.Iohan.Bcrgmanu de Olpc. 
Archidiaconu Gradifuallisjhuius operis ,pmotorcm. 
Et fi no dubito amice iiicudillimcrpfures nafutos Critiy 
prophanatos/noftris lucubratiucuhVdx/ 
miam de extinda fauilla fufeitatos dTcjtamc iuuentus nev 
to/quafuauioAbus ac politioris dodrinac mufulis fenng cxxxvm 
adhxfemustfacile importunos occurfus latrantiu fugabit. 
Si nobis praeceptoris noftrifacudidimi manus affuerit nui 
Ius barbaci gregis contum d ias for midab i mus. Qn i s enim 
mediocriter dodus:adolcfccntis/& nati & conrendentisad 
uirtucem litterariam iftac audatia iprobabitf Actas iuuemV 
lis Tibnllu fuum illaudatum non reliquincuius ipfe quidc 
iuciidilTima elegiacae feriptionis monimenta pofteritati fa 
crauit.quid enim prcftatiusfquid uc laudabilia 
us/iuuenii fub rigido fydere natus.Jglandibus enutritus: i 
pagis Suxuic abladus/attetare potuinq facras caftalis un/ 
daslaberejeortinaphoebados t.ipodafq^/ore diferro 
contingeretSed me phoebus amatifunt huic mea carmina 
meo pellit de pedore uoces Dat cptha/ 
radyricofqj facro cum pedine neruos.Et pharetras: q me 
tutamen fors undicg rcddunc.Sed quia nemo unq ad um/ 
bilicu ta perfede fuar«deduxit paginasiSut adeo demorfos 
fapuit unguesjqui non Tuorum operum titulis hiantes faii 
cesjlinguicfc Timonianam prouocaret.afinii pollionis no/ 
tam .M.Ciceron is laudabilis ac incredibilis eloquentia ef/ 
fugere no potuit Maronis argutilfinu mufajftigmatias ac 
fibila fcnfit.Sed qui i cineres mortuorum impios latratus 
«omuritteum laruis ludari ccnfcntur.Carere debet etiam 
mciis omnibusjqui in aliu paratus eft dicere inquit Cicero 
Parcant itac& p dfeos imortalcs oro/tcncllx audatix littera 
rii grcgcs:3i mediocritate ingenioli mei xqua lance pefitee 
rhinocerotifqj naresdatratus cfflantes/ferreo pefTulo ob/ 
flringant.Et fi barbaricx telluris fteriliras me ad litterarii 
fiudia uix concitaritjtamen quia mortales omnes/natura q 
dam ad fciendi cognitionem accendimunpropterea expio 
fis ab ingenio terlimis ignorantix tenebrisianimum, He/ 
liconis rorc?pcruchmvad feribendum appulli. Vrinam dii 
immortales primitiis noffris auras falubres : uentofcp tra/ 
quilium fpirantc.;benigne tribuerent. Vt femina men/ 
Bran t Folio 
tfs noftrg/fplendiflimo uirtutum globo fulcitatdodrina 
quam profitemur coalcfcerent.&seditis litterarum moni/ 
mentis fpeciofiffime cfflorefcerent. Tu tamen in primis: 
Iohanes Bergmane':dignus mihi uideris:qui humanitate 
quae potilTimum mortales obledat & Angulari munificen 
tia:qua in omnes tibi pares uteris litterarii Au dia adeo ex 
rollis;utabinferislitterasfqualIorelurido obfitas:i Gcrs 
mania rcuocare uidcaris.quid enim magis in te mirari Cos 
lemusrg alacritatem iftam tuam q ftudiofos homines ad 
fcnbendum prouocas.Tuis enim faecudiftimis fumpribus 
egregios libros emudo charadere/ac graphice exaratos 2 
lucem profers.Quod enim laudis & glorite/csteri feriben 
doconfequunturjhoctu bonas promouendo litteras affes 
queris Jgitur has litterulas noftras/in tcftimonium indes 
iebilis amicitiaejin fine libri imprimi iuflfimus; ut optimus 
quifeg tuam in me liumanitatem/manfuetudinem/familu 
ritatenvliquido cognofccret. Vale ex caftello Fraco Ger/ 
maniae:Anno Millefimo quadringentefimo nonageftmo 
feptimo. 
Ad eundem Iohane.B.de OIpC. 
Me rogo comendes noftro fucundc Iohanncs. 
Thxdigensejhnnc faluu me rogitante iube. 
Si quid forte agite quadrat meus ille magifteri 
Dicito me faluu uiuere & ce fuum. 
Proinde fibi incolume mta/famacg precabor 
Perpetua.uakat Brant meus ille diu. 
Nihil line cauti*. 
OIpc. 
AD NVMEROS SVOS VT IOHANNEM. 
GERMANVM EESTINH ADEANT* 
Ite rudes numeri:millenasfcrte falutes 
Bergmanorad nitidos & properate lares 
Vos etenim Edo trepidantes corde tuetur CXXXIX 
Accipietq* pio munera noftra fimi 
Exarmatus enim pharetris comitatur A polio* 
Vos modo;cu fidibus auricomacg lyra. 
Lndit & arguta modulos teftudinc dulces 
Blandidulos faltat concinit atqj choros: 
Hoc dulce fodicis numeri proceditemulgus. 
Indodii uobis nec nocumenta dabit. 
Impia nil rabies fatuorutnulla nocebunt. 
Murmura:fortuna dexter Appollo feret. 
Seu uos fumificas tethente penetrare cauernas 
Contingat: filuas leftrygonuqj truces. 
Seu uos per lybicas Cors inuidia uolant harenas 
Siue per augufti faxa fonora freti 
Siue molorchamm nemus aut per cafpia regna. 
Ire det"jfcythicas aut penetrare niues. 
Siue charybdcos Ccopulos contingat adire 
Immanes thureos fiue uidere Getas 
Carmina uos facro uibratusluminephocbus 
lam pharetra cindus cocomitat iter. 
Mirantes oculos radiisttlluminctjatgj 
In uobis tenebras no finit effe truces 
Hoc ducejmagnatu cadfas confcenditis arcdS, 
Principis 8c uobis ianua magna patet 
Abiiciet clypeum miles dum carmina uoluits 
minas ponent martia tela truces 
Gorgonis afpedu numeris mulcet' amoenis. 
Aegidis atqj angues fuauia dida ftupent. 
Indodi dodicj fimul didata reuoluent 
Atcg genis lepidis ofcula blanda dabunt 
Ite proculjncc uos pudeat fic effe tenellos: 
Scributur teneri {implicitate ioci. 
Qui canit Aeacide fortejqui ue hedora fcemittlj 
Qui ue canit lybicosargolicofq? duces 
Scipiadas geminos ucl qiU'dijo fulmina belli 
Q&mtems 
carminis Folio 
Et curios fandlosjfabritiofqjcanit 
In cute fcftiua numeros deducat:& apte 
Neclat ad heroos uerba foluta pedes; 
In uobis fulgent tyriis no illita fuccis 
Munera; ted fplcndet fimplicitatis honos 
Ite rudes numeri millenas ferte falutes 
Bergmano:ad nitidos & properate lares 
Dicite;uos primu T itioni olfendar amico 
V ofqj ide uideat puideatqj uelim. 
Illius in laribus/dodoqj fub hofpitcmodem 
Linquite;& in hjce pergite liberius 
Vos hilari excipiet fronte ille dabitqj benignam 
Et folita muus perplacidaqj domd. 
Ille patrocinio iuris defendere multos. 
Vt foletjaccipiet uos ita prefidio. 
Veftra aget ille libes cam;&tutabit' omne; 
Quin propria dicet recfc agere inde fua. 
pinis ftulti/ 
f€rc nauis. 
NIHIL SINE CAVSA. OLPH. 
DE S1NGVLAR1TATE QuORVNDAM NOVO 
r d fatuord additio Sebaftiani Brant. 
Te noftra accxpi uertiiTe lacobc carina; 
Atcg illa latiu nuc fapcrc eloquium. 
Gaudio. Lolhardos quos pxetcrmifimusplini 
Beguinafqa iuuat his nec abeffe fuas. 
Eft opera praciu no ignorare Bcgutas. 
Bsegatdofq* fuos:hipocritu(g genus. 
Quos nimis arta prius coplcxa cft cytnbadyburnu, 
, Nuc propriu:& laxis tranftra parabo foris. 
' Currite lolhardi/bcguins fiuc bcguttac 
Currite bsegardijfpiritusjirc iubet. 
Vos homine ex toto prxfenti in carne putatis 
Perfc<flu{& fummu tagerc poflfe gradu. 
Vf$ adeo/ut nu§ deinceps mortale patrare» 
Pfal .Ixxix* 
xl.dif.qfqs* 
Caucdu dl 1 
a beguinis 
de frig.fra/ 
ternitatis 
poftpri.gl. 
icl cfh. i. dc 
rc.do. cxxxx 
SINGVLi 
ritas. 
Singularis 
ferus de pa/ 
ftus e eam» 
Quifqs re/ 
bus fitcrcus 
tibus rcftri/ 
dius utitur 
g fcfc hent 
tn ores coru 
cu gbus ui/ 
uiuaut intc 
peras aut ff 
Hitiofus cft 
Quifqs uc 
roliccisuti 
turut metaf 
cofuctud is 
bonoru iter 
quos ucrfaf 
excedat aut 
aliqd fignL/ 
ficar:aut fla 
gitiofusdl 
inoibuseifi 
talibus non 
ixfus rerum 
fcd libido I 
culpa eft. 
Jude.ad 
ttrmdc hf. 
Crimen ut nequeat proficere ulterius. 
Perfedus igitur tantos quoqj da(Tis abada.' 
Expedat comitcsjftultiuagofqj uiros 
Currite nauis eattfatuofqj fequamur euntCS 
Ne fine beguinis tanta catcrua ruat. Folio 
Cernitis ut ftulti totu mare & a?quora complent: 
Nec modus aut numerus nauibus atqj uiris 
Sape oculos hoiummorientu claudiiisjantcs 
q mortis tepus uel necis hora uenit. 
Claudite prefentis periturae lumina turbae 
operi nollro ponite quafo modu. 
Sit facis hunc feciffe prius uobis uel honorem 
no uulgari uos rate compofui. 
Ne populus fi ueftra notet mala criminatforfan 
No prauos modo/fed pellat ab orbe bonos. 
Nec uos de populo plebe uideri; 
Nec cleri in forte uos deus ipfe uocat. 
Iccirco digna uobis fede ipfe nequiui 
cie .i .de re. 
do. 
dic.cle .ad 1 
noftru 
Proteftatioi1 
nihil dicere 
uolen con/ 
tra bonos' 
aut approba 
tos. 
ii.ThefT.iii. 
Vt dicere] 
poftint id 
Eccle. Ii. de 
celc.mif.cu 
marthe.c. 
nificupde 
de renu. 
dic.cle.ad 
noftrum 
ii.Conn.iii. 
Theutonica in noftra ponere naue prius 
Cum tu in patria Germana/& theutonico orbe 
Pullulet/& uigat ueftra ea feda nimis. 
Collige attempo turba dutaxat iniqua;. 
Efte procul fratres/quos bona uira tenet. 
Qui norma uitscqj patru 
Seruatismo uos Ixdcrc pergo bonos; 
, Sed turba mdoda;qux cu nil difeere poftiC 
Nec uoluitdonga quxrit habere toga. 
Ne fi uulgus eritjcogatur ferre laborem 
Artificu:3c manibus qusrere forte cibu 
Inde eftgp quserunt tranquilla habuilTe quietem 
/ tqj uacare graui polle labore tame. 
Non is eft animus/no mens/fint ut Magdalensc 
Veru ut bufone lama fuu inueniat 
Ocia fedantuivtorpore 5c defidiacg: 
Hinc hofti antiquo nequitia arma parant 
Proinde fibi reputant/credunt quoqj cuda liccrC. 
Humano nec£ fub uiuere & die iugo 
„ Libertas aiunt ubi fpiritus eiTc probatur 
Spiritus at fpirat liberiora-licent CXLI 
Inde putant nulli capiti Ce fubdere pofle: 
Acephali cupiunt uiuere & elTe palam 
In grege coueniuntmiuunt fine rege locute 
Puniat ut nemo corrigat atqj nefas 
Quinetia interdu laico fua crimina fratres 
Confitetunagunt akerutruqj u ices 
O cula mortali dicut damnada reatu; 
Offiau carnis fed ueniale ferunt. 
Hinc paflfim fratres per copita cuda forores. 
Signaq? dat digitis pulfantibus atqj recepto 
Refpofoiadmittit ianua quteqj fuum. 
Tum procul adiedis mantellis/atqs cucullis. 
Lolnardi in rurpi patent. 
Grandibus exutis fotularibus ateg cothurnis 
Beguinas incaedunt/calceolofqj mouent. 
Tunc opera incipiunt comunia.tunc labioru. 
Hos operit labor:& fada fororia agunt 
Si qua calla foror pudica uideri; 
Et quee fraternos abnuit accubitus; 
Carpitur; & norma: uiolatrix dicitunextra 
Sit numeru;& careat funditus alloquio; 
Illi coes enim uenice ue/preces ue. 
Subueniuntturnam hxc fregit/& urceolum. 
Quinetia arguit maiori crimmte:pxna 
Quo ferat/& fubeat fratris ad arbitrium. 
Hunc ego peruerfum Lolhardu feu goliardum 
Dicatqui uentri uiuic & umbilico. 
Nequitia ilIo$? carpunt mea carmina:fandlos 
Atq? bonos fratres carpere nemo uolet. 
Quos uel apoftolica: Cedis mandata probarunt; 
Vel quos comedat uita labortj bonus 
Aftc juidam bul las producuc fsepe/quibns fmt 
Abfqj operc;humanis delitiif$ uacent; 
xciii.di .nui 
Ia 
(puerb.xxx. 
glo .xxxv. 
di unu gl.d 
of.or.pafto, 
gl.de hir. c. 
ii.dic.clc.ad 
noftru glo. 
in cled.de 
rcli.do. con 
tra.c.diffini 
mus 
xviii.q.ii. 3t 
c. pmciofa. 
Aduum.x. 
Pfalmo. 
cxxxix. 
cl e.i.dcuita 
& ho .cleri, 
Proteka. 
ipucrb.xi. Folio 
G.decpi.’& 
cle.deo anu 
bile:. 
Ezechi.xiii. 
Mathc .vii. 
Hc quibus impune polline quaecuqj patrare. 
N5 bonati a nullo uindice habere metum 
£ec$ pares faciiic monachis: Vcftec$ faeratis 
Virginibus quibus cfl regula grata deo 
Canonicos habitu pudica 
Vfurpanfed enim fub cute uulpis ineft. 
Sic habitus fimulat multi fandofqj bonofqj: 
Intus qui rapida fcatent 
Nomine diuorii fubiere cubilia multi 
Ouidius. 
luuenalis in 
faty. ultra 
Sauromitaf 
Efaite.ix, 
Caftatfed incacfto mox rediere gradu. 
Quis rogo Cummepater/ualet explicaremcfanda 
Criminatque fiunt fub fpecic ufqj bona? 
Liberius poterit nemoqj licentiusmfq. 
Fallere credentes q genus hipocritum 
In troitu curios Cimulantjfed Clodius exit. 
Sub chrifti fpecic/dtemu inique lates. 
Ve tibi uc maledida cohorsjquse nome inane 
Religionis habesjquod tua fada negant, 
; Nempe opera effingis fathantetquibus elTe probans 
Progenitus fathanaeducifcriqj puer 
Quifquis eni eft genitus fummo a gcnitorc/dcocg; 
Hic madata dei feruat/Si efficiet 
Qui uero e terra genitus;terra($ fepultus 
Scmp eritjqusuis terrea fola placent 
i Que femel arripuit fatuoclaua:cucullus; 
i Mitra<$:uix uetere dciiat ille toga. 
Hic precor/cxhortor/monco/rogo/flagito cudos 
Prteuideannlinquut qua Ifationc rate. 
Noftri etenim portu quxrut lyntrcfq? phafcli; 
Caedo libensjmericu do de lacobc feres 
Qui mea uertifti uulgaria 
Illa ego:perlegi:fat placet at(£ labor 
Nota magis fuerat nobis inuentio noffra: 
Quo quse<5 exccrpfi dida decora loco. 
Math.xxiii. 
i. 
fpuer.xx. 
lohan. viii. 
loha.ii.iii.8i 
v. 
Ad.colh iii. 
Luae, ri. 
Iohan;iii. 
ii. iii. 
apoftropha 
adphiiomu 
fum. GXLU 
Iccirco afcripfi loca cocor datiadedor 
Nofcere quo ualeattfmgula qux($ cito. 
Qui tame & uenia dabit irnpreftbribus oro. 
His quia feftinu nil fatis cifc poteft 
Nepe manu propria femel atqj itcija illa reuidi. 
Signauijinucrfa multa fubinde manu: 
Sed tame prxeeps labor:atra reliquit. 
Plurima/qute nollejquse mihi difpliceant. 
Q u.ae fi forte uidet ledor bonus at££ peritus: 
Dat uenia:crratu nec putet ede tuu. 
Criticus ac fi quis cui fueta calumnia cordi 
Perlegetan fannas incidet ille:fcio. 
Sufficiet fed enim dodis feciffc laborem. 
Complacitutftultis nil fatis elfe poteft. 
Nec mihi principiomens fubfuit/atej uoluntas 
Scriberemel ftultis coplacuiffc uiris. 
Nec tibi propofitu fuitjut fatis elfe putarem. 
Prudeti;& fatuo ta bona feripta uiro. 
Iccirco ftultis lingua linquamus inane: 
In cuius manibus morfc$ fedet. 
Singula qui carpunt/cupxunt dodiqj uideri: 
Nec quicq norunt/fed fua fola placent: 
Ille ferus ferns/multos agros depaftus amsenos 
Hunc(j lofcph patri furripuiffe ferunt 
Hos operis noftri ftatui mihi fiftere finem. 
Oia qui carpunttcu nihil efficiant 
Nil fatis egregiu/dignu/preftanfcj bonucg 
Quod cudis poftit crede placere uiris. 
Vicifti precibus fateor fuauillime frater 
Me;tua quo uideanvcarmina peruideam: 
Quod potui effichgaudet tuus ille magifter. 
Difcipuli ingeniu ta ualuiftc fui 
Perge bonis cscptisjrogat id tuus atqj IohannCS 
Olpigenajfaufto Vak. 
qre fcbafti* 
Brat cocoiv 
da'tfas huic 
opi appofu 
cnr. 
Parcedum i 
preftbnbus 
Ecclc . yiii. 
HccLxxxyii 
,pucr .xviii, 
Hcdcfiaft.x 
|ccIe.xx. 
yapii.ix. 
temn.xV. 
Ad Gala.i. 
xlviLdiC. gj 
ad .coclufio 
operis 
Ojpe. corrupto ordine miiendi pcrcimtibus.Imicntio nona SebaftiamBrant. 
Anno diii. IVI. ccccc 
ii i. ii. die odobris 
poft meridie hora no 
na afcenden.ad medi 
lun.yi.climatis CXLIII 
QuOO INORDINATIO CAVSA FVER1T 
DESTRVCTIONIS OMNiViM RERVM 
Stultoru ingentes culpauimus hadenusaufus. 
Et ftudia/ck niores/intcritufqj graues: 
Qui cymbas/lintres/parcas/fllatafqj/liburna. 
Merfere/& gaulos/qprofumiafcg/mari. 
Corbita non ilios/horia/aut myaparo/phafelus 
Tutari/aut celoxmec potuere rates. 
cj? fi fsdulius cas fortaffe pericli 
Scrutemur laqueos interitufqj fui: 
Perfpicitnus cudos fine lege ateg ordinC/remos 
TraxilTe:& uelis no pofuiffc modu 
A ideo in Scylla/tyrtes/breuia/atcg charybdim 
V ortice detrufosmaufragiuqa pati. 
E quibus/in fuma/repetendo ab origine flultos 
fnuenio cudos hoc periilTe modo 
praetergredi legeqa moducg/uuKg 
Qua deus 8i reni diditat ordo decens 
Omnia qua: in cxlo/aut terris/uel in squore 
Ordine feniat” jftantqj fuo 
Que fi deftituaufi umere in ordine cedent 
Continuo intereunt/in mhiluqj ruunt. 
Ordine ni firmo flarent elementa perirent: 
Ordine habet certu/tepus/& hora/fuum. 
Ordo efl nafcendi;& uitx certiffimus ordo; 
Eftcg fuu mortis tepus 8i ordo placens. 
Ordinis hxc uirtusjut certa lege modoqj 
Cuda g ubernat ur: fubpeditata deo 
Atgj ut quifqj minor/maiore obferuet;& illi 
Pareat;atQ libens iuffa petita ferat. 
Ca uniacr/ 
uerfali peri 
culi. 
Ofee. vi. & 
yiii. 
Hier .xxxf, 
fob •xxxviii 
ludicu.v. 
Ordinatioc 
tuaperfeuc 
ranc dies 
Pfal.cxviif. 
tcclc.iiu 
i-ad corint, 
xiiii.6i.xy. 
Ad Ro .x. 
De cefi. ois 
anima 
Hunc primu inftituit rcru pater atqj creator 
Ordine du pofuit creata bono. 
Principioper.eu dueddete cuda parabat. 
ORDO ANGELICE TERARCHIE Folio 
De pe.di.ii. 
c.]5ncipium 
lob.iiii.5t 
Depe-.dift. 
ii. hinc eria. 
defd.tri.c.i 
Math. xxv. 
ii.pctri.ii. 
Ecclef.xrii. 
Geh.ii. 
de pe.di.ii. 
pmus ho 
ii.Mach.ix. 
i.Cori. xy. 
Spiritibus fuperisordo modofqp datur. 
Ipfi cria inter fc certa ftatione/chorifqj 
Cxlicoiteibrentjmiior is:ille minor. 
Mox fed in angelica fenfic deus ipfe ruinam. 
Nrturatatqualisdu cupit cite deo. 
Sic bonus ille prius dtemomiox ordine rupto 
Da caput abiecititrufus ad ima ruit 
Ac reparare uolcns lapfum deus optimas illu 
Codidit humaniVcoftitmtqj genus 
Inc&uoluptads paradyfum deputat illud. 
Ordine du certo uiuercr/atqj modo; 
Vt caput agnofees fumu:pcepta fequendo 
Illius ipfe feris rex foret atc£ caput 
Oia fubiiciens hois quoqj fub pede jfalte. 
Se quoqj fubiedii nofccret effe deo. 
Indoluit fed eni defertor triffuga dxmont 
Incg fud iuidit polTe hoiem ire loeu: 
Protinus ut caderer pchoplauflus ab ordine m(To 
Suadetjut excuteret frena iuguqj docet. 
Sic heu prime parensjuix fex tua regna por horas» 
Integra fcruabas:pulfus ab inde cito. 
Quoq? die prima tadustrcbufqj creatis 
Prtefedus;regis nome habere finis 
Vtqa tuo pane quxras fudoredabori 
Subder s affiduo iugo. 
. Ca fu it: redo quia caedis ab ordinemee uis 
Subditus clTe deo:fpernis habere caput. 
Sic fadiuut fathana eselu retinere nequiuit: 
Nec paradyfus adarfed mox uterqj ruit. 
ORDO HUMANI GENERIS 
Pfal.viii. 
ad Hebre.ii 
Gcne.iii. 
de pe .didi, 
dnceps. 
da.ii.cori.xi 
dpe .di.ii.a 
xl.di.qlibet 
&. c .adam. 
I dii capite 
Gene.iii. 
i.Gori.xiiii. 
de pe dif.ii 
rurfus 
Lucte.x, 
Ezech.xyiii 
ORDO REGNI VN1VERSAL1S. 
Cuqj deus ufdic cadu/terralWrelido 
Ordine pollutas defemilTe modu: 
cselijtcrx» & cccidiffc monarcha Seruaflfc Si n6utru/tradi ta in arce, loeu 
Regna Tibi foli deliberat orbis habenda: 
Regali® Tua uclle tenere manu: 
Nec deinde adamomee cuiq poftea/mundi 
Regia comifit fceptra/ucl impcnu. 
Ceu belli dux:Dgna uidtns fub milite forti 
Perdita;mox reparadferuat & illa manu. 
Inno.i.c.It/ 
ccc ex fufpe 
do de to.ix 
do.alcxa.in 
c.i.x.dift.& 
xcvi. dif.cu 
ad uerum. 
At noua regna Cayn/cu pofleritate maligna 
V furparc fibi cogitat/atqj fois 
De quibus ipfe deus teftatusjpxnitet inquit. 
Me fcciiTc hoiem:pcrdere cucg placet. 
Du uiolat capitis lege & feruarc rccufant. 
Ordine cu/fta tuit que deus/arc£ modus 
Continuo cudos hoies/Neptunus in undis. 
Merfit:&:abforbens corpora dida rapit. 
Getibus innumeris de milibus;unus in archa 
Odo animas Noc;feruat ab interitu. 
Hunc deus ut uidit feruace ex ordine iuflfa: 
T utat; natos incolumefqjfadt. 
Sed mox infelix Cham us/pudibuda rcuclat 
Dupatrisjinfregit iura paterna nimis: 
Ordine & egreflfus meruit malcdicienifqj 
A patre in exiliu migrat ab inde procul. 
Q uo duce cadipetse turrim ftruxere gigantes; 
Seqj putant fbuis fubtrahere atqj deo 
Quos dein linguaru confufio fadaprobabat 
Ordine corrupto noplacmfTe deo 
VSVRPATIO REGNORVM. 
Gene, iri i. 
Enoch .ciui 
tas conditas 
dicio regna 
ufurpatum. 
dc hoc au> 
guftibus.li* 
xy.dc ci.dei 
Gene. vi. 
lofephus li. 
i.c.v. 
Genc.yif. 
i.Perri. iii. 
ad Hcb. xi. 
Gene. yiii, 
Genc.ix. 
Gcnc .x. 8( 
xi. 
lofephus 
U.i.c.y. 
Aflxrioru monarchia. 
Hinc & in Altyriis/Belo ducc/prima tiranni 
monarchias fune data principia; folio 
Vfurpafdf 
g appoit ma 
nu rei h fub 
icd x fux 
V farpata tame; ne® eni fumpfit fua Belus 
Sceptra fibi/aut Ninus coliituente deo. 
Quo morientejfuit terrae corruptus iniquae. 
Ordojmodu & lege liquit homo/at® deum. 
ptati.gl.pe. 
ii.q i.multi 
augu.li.iiii. 
c. vi licet ibi 
non a belo 
fed nino in 
choef 
Tul.v.tufc. 
augu.li.ii.c. 
XX. 
Damei.vii. 
lufti.Ii.i. 
Orofb.li.i. 
Danielis.y’. 
Idola fculpebatjuaria quo® imagine mundus 
Errabat;placuit nec mouus ille deo 
Sic quoq? milk/tricetenos;tcr quin® per annos 
Hoc regnu/excreuit;fceptra® lata tulit 
Sub®[ iugu illius mifit deus omnia regna. 
Qua: fine kge/datu deferuere modu 
Sed luxu fequitidu® ordine Sardanapalus 
Negkdo uiuitjdefiit iperiu. 
Id quo®/ceu fuerat primu:fic folis ab ortu - 
Proximiusrfine regna Iconis habent. 
Huius eni euulfae funt aiae.quado reliquit. 
Et domini abiecit iufta/iugu® dei; 
T ranftulit aibaces occifo Sardanapalo. 
Imperiu in Maedos/at® orientis opes 
Curcb.li.ii. 
Regnu ue/ 1 
ro uniuerfa, 
le. 
Deu.xvf. 
lofephusli. 
iii.ca.ini. 
indicum, ii,: 
Pfal.xcviii. 
xyii.dilH.c. 
porro 
i.Reg .viii. 
iofephus.li. 
yi.c.uii. 
MEDORVM MONARCHIA 
Sic urfi incaepit rcgnu/lceptribat® poteftas. 
Quae bis cetu annisjfex decief® ftctit 
Terraru interea; ueru regnu/& ditio omnis 
In manibus ftetcrat folius uf® dei. 
Qui patribus/moyd® fuo:fandif® pphctis 
iudicibufqj/fuas iuuit habere uices 
No rcges;fcd tutores.iurif® miniftros; 
Ac® (accrdotes hos iubec cflfe fnos 
Qui licet ifraheli rege populo unxerit;& faul 
Legeritrat modici rex fuit ille foli 
’ Vniusx&Ic ne® eni hiic iubet elTc monarcha 
IVDHORVM REGMVM CXLV 
Sola paladlina: hispratdia parua dedit. 
O quotiens reges illos mutat:acerbis 
Uum leges Ipernimt/affidt ateg plagis. 
Prztcreo bifquinqj tribusjqua: cal pia nunc gens 
Clauflraxolens;freg i t nuper & illa fores. 
Ordo his uiucndi bene dum peruertiturjatqj 
Dum mandata fui deferuerqdei: 
Regali primum fe fubduxere coronat: 
Durius & grauius mox fubicrc iugumd 
Quin tacti in mardos/ubi feruitute molefta;& 
Pcrpetuajpecoris more modoqj iacent, 
Vixqj quadringentis/octoginta fimul annis: 
Hoc regnum lude/quartuor ftetit. 
i.Paralip.ix 
lofcphus Ii. 
viii.ca .iiii. 
lofephuf li, 
xi.cap.y. 
iii.Rcg.xii. 
Efaisc.xiii. 
lofephusli. 
x.c.xi. 
lofephusdi. 
x.c. de non 
ingetis.xiiii 
dicit» annis 
RHGNVM PERSARVM. 
Sidg fub hoc urfo regnum Babilonis adauctum; 
Perfarumcg fua lege modoqj fuit. 
Ordo triplex oris fic creuit.& ordine temo 
Hoc fteterant dentes carniphagac ufefc ferat. 
Sed darium infignis uis/at<$ potentia poftg 
Extulit;& fecit non fua regna fcqui: 
Vid:us/& 8c perfica regna:1 
Ordinis eucrior finit:& imperii. 
Ante hunc & Xerxes/dum militat ordine:nullo; 
Fufus ab exfgua/difperiitqj manu. 
Quiqj adiit graios fremebundi more leonis:] 
Inftar mox leporis fugerat attoniti: 
Et his mille rates fubmerfic in a:qnorc:gentes 
Ordine dum caruit perdidit innumeras. 
Babilomoj^ 
Hierc.xxw 
ii.Danic.yii 
Darius 
lofephusili. 
xi.c.yiii, 
Iufli.li.xi. 
Xerxes 
HerodoJIib. 
fii, 
luucnalisjin 
fatyra. om/ 
nibnsinter 
ris. luftinus 
lib.ii.i. Mju» 
cha.i.Danic 
lis.vii.lofes 
phus.lib.xi. 
d,yiii, 
ALEXANDRI MONARCHIA. 
Mox fed Alexander uidoxAic perfica fceptr* 
Tranftulit in grarcos:Macedonumcg lares. 
Et pardi erexit/duo bis diadematayin uno 
Corporcjcicg alavbis dedit dledius; Folio 
lufH. li.xii. 
1 ofcphus If. 
xii.cn'. 
Augu. lix/ 
v.c. v.' 
Cayn 
Gene.ii. 
Sardanapa/ 
Ius. lulli.lf, 
i.Cprus _ 
Nerod.Ii.i, 
Darius 
lufti lib .x. 
in fi. 
emeius H.iii 
Alexander 
magnus 
Curcius Ii. 
ulti. 
Romulus d 
quo lucanuf 
lulius Cx/ 
far Suetoni 
us Vltimus 
rex roma / 
nus. 
Sci nimis excadenslegemtdumqj ordine ouift 
Gontemptomiortis pocula dirabibit. 
Fcmglmonarchiam dumtaxat quinqjper annosj 
In duodena fed haxjpoftea regna cadunt, 
Sic tria regna quidem hsec/fraterna morte facrata 
Principium &<finem tunc habuere fuum. 
Nempe Gayn primum fraternoj fanguine/rregmim 
Incxpittquod poft migrat ad AlTyrios. 
\itimus Affyrius per funera/Sardanapalus; 
ImperioMxdo principia/atra dedit. 
Primus apud perfasCyrustpropriaq^parentans 
Gsde:oat horrendi principia imperii, 
Maximus & Darius/perfarum grandia regna 
Tranftulit in grxcosamorte lua indecori; 
Cognatis etenim a propriis/notifqj/Scamids 
Gsefus.Alexandro tradidit imperium, 
Graecus Alexander propria num morte ucneni 
Cognata occubiut;interiitq3 manu? 
Fraterno primi maduere fanguine muri; 
Sic urbs Roma fuum/caade habet/aufpidum. 
Deinde Monarchiam qui Caefariuendicatjan non 
Caede fua:tanti culminis auctor eratj?1 
In fatis;fuperiauertant quod longiustatqjeft; 
Principio ut finis par fit-ubiq? fuo: 
q, Romanorum rex ultimus/ipfe fuorum 
Funcreas‘tandem perluet infidias. 
At medicvuaria fortuna/temporc Roma 
Extulerat fefe/prindpiumqp capit: 
Regibus in primisjdein confulcjCcefare demqm 
Ordinet in fummo acuit ad ufcg 
Fundamenta locans rcguo/fccptrifcj futuris; 
Atcg monarchia principia ampla fue* 
ROMANVM IMPERIVM. 
Oni i faf 
ia • CXLVI 
Mox Romae regum diademaidecemqj mratus 
Imperium extinctum cfhfpretus ut ordo fuit; 
Prsbueratprimum fpeciemqj tirannidismt Ce 
In uetium Cafar iecerat imperium. 
Sic etenim ablata pardi dinone/& achiua; 
Graecorum Romam fceptrunv&ihabena ucnit. 
Naecg monarchie cuncte licet ordine certo; 
Plurima fub fceptris regna habuere fuis. 
Non tamen in toto dominatae protinus orbe; 
Nec fua tam late fluxitaibiqj manus. 
I.u.fF.ck ori 
gi.iur. 
de hoc Pan 
Ius Orofius 
& Suetoni/ 
us 
xxxvfdifli, 
ab: exordio. 
Efais.iiii.:8c 
y.Danic.ii. 
ad fi. Math. 
x.adhcb.ii. 
Zache. ix. 
pfal. Ixxi. 
Luce .i. 5i.x 
xiii.pfal.xx 
iit. 
Prouer. viii. 
c. uigilanti. 
&.c fi. de p/ 
fcrip.Danic 
lis iii.c.quis 
xxi.dif.,ph. 
p.l. cum he 
res.ffdedi/ 
uer. pferip. 
ad ephe.y.i. 
pe.iii. in fi, 
xxi.dif. i no 
uo.xxiiii.q. 
i. loqtur.I. 
cu quereba£ 
C.undeui» 
REGNVM CHRISTI. 
Donec uerbigena rurfus fub principe chriflo: 
lure fuo/rediit machina tota deo. 
Qui cunctis regnis ceffantibus/atque monarchis; 
Ad folum chriftum regio fceprra tulit. 
Totius eflcg ad enm mundi reuoluta poteftas; 
In cado & terris funt data cuncta fibi. . 
Sicquoqj ceflfarunt regua ufurpata tirannis; 
Cunctorum regum nam titulum ipfe tulit 
Et merito domini terra eftiper eumqj gubernat 
Reges:af(g ad eum pertinet omne folum. 
Hinc (equitur;quod prscfcripfit fibi nullus ubicg 
Cum aliena/fide 
Siue igitur prima penfes ab ongine*regna: 
Illa fibi dederant principium ab deo; 
Sic titulum iuftamqs fidem tenuifTc nequibunt; 
T emporis excufat nec bene curfus eos. 
Siue a carnigero reperemus principe chrifto 
Soli.debentur regia fccptra foli. 
Rege fub hoc potuit/regis nomen/titulum ut 
Nemo alius iuftojfumere principio. 
Nec nos commoneat Ctefar cum pofteritatC 
Qui regna & terras detinuere diu» Folio 
l. 
ac. 
Inno. in.ca. 
bone .ii. de 
poft.pla-ar/ 
chi.in.c.uo/ 
lumus.xW. 
q.iiii. 
tfais.xii. 
i. Corint.x. 
Gene. ix. 6« 
xiiii. xxiiii. 
q.i.qdcunqj 
xix.dif.c.ita 
diis.c.ubigi 
culu deele. 
ii. 
Math. xvi, 
xxii.dif.;om 
nes.xlv.dif. 
tria.xcvi.di 
Vfurpala etenim fuerant:pofTc{Ta nephande 
Ablcg bono titulojlegitimoqj modo. 
Siue ideo Auguftum rcpetasjomnem uel Iuli 
Progcnicmjaut flauios/Anthonios uc pios/ 
Hi Conftantini magni ufeg ad tcmporatcnrifti 
Regnajufu illicito praeripuere fibi. 
Chriltus nempe fuit folus rex ucrustciqi 
Debetur mundi fabrica iure fuo. 
Ipfe futurorum faciens pontemnpfe facerdos 
Ordine Mclchifedecn.praigcnitufj deo. 
Quo fit/ut ad chriftunv celi terraxg poteftas; 
Pertineant folii-rcgnao; cuncta fibi. 
Qui petro/at^aliis fibi luccdToribus: illas 
Commifit totas/tempusiiiomne uices. 
Quodcuncg in terris ait optimepetre ligabis, 
Hoc etiam in cadis.uincula firma geret. 
Solueris & fi qua: nexumodum ue relaxes: 
Hec eadem in cado;crede:foluta manent. 
CONSTANTINVS MAGNVS. 
ftin.coftanti; 
nus.de elec. 
fundameta 1 
li. vi. 
in aut. ut de' 
terfit nu. 
cle.poftSpri.' 
xxxy.dk. ab 
exordio, i 
l.fi unus.ff. 
de pact. 
i extrauaga. 
bonifa. yiii. 
una fanet*. 
Id Conftantinus cognouerat induperator: 
Atej} bonam agnouit/coftituitqj fidem: 
Dum capit a petri fibi fuccefibre coronam; 
Impcrium;rcgni tum redit ordo boni. 
T mrmero cffectufchriftus 
Cunctoru esepit efic hominum/ atqj ducum: 
Tum cum principio/finis quadrabat:3t alpha 
• O mega coniunctumdcxqj modus rediit. 
Compertumcjifuit Chriftumicaput efle:habituqi 
At<j actu gladiumporrigere ancipitem. 
Sic ueri regcfqj duccsjquicuncg fuere 
. Interea;a petro fceptra tulere fua. 
. fi forte recepit: 
. Ille afurpator/praedoqj/fiirq* fe. CXLVU 
xxiii. q.v. fi 
folum 
oe |5uile .ex 
ore.c. nouic 
de fu. 
Iohan.x.- 
Ho.poft In 
no.in.c.gi 
de uoto 
ca.folite de 
ma. Si obc. 
x.di .fufcipi 
ter. 
de elec. ne/ 
nerabilem. 
cle.f.de fur. 
iur.lxiii.dff, 
tibi de facra 
unc.c.f. 
Gene.i. 
dic.c .folitc 
i.corith .vi, 
haccodufi. 
pbat.tho.in 
tract.de rex 
ge Si regno 
c.xv.de.ma. 
Si obc .cum 
iferior.xcvi 
dilHn.duo 
Ad ro.xiii, 
Dame.vff. 
flfta bdfo# 
Non etenim intr auit ad ouille per hoftia uera; 
Ordine fcd foedo:more modoq? lupi 
Sic ia mille quide/quingetenofqj per annos 
Romana hoc ftetcrat ordine fceptra modo 
Rex fit ut inferior papsctfimul Si fateatur 
EiTe hunc cudoni fpiritualecaput: 
Atqs ab eo iperiu capiat iuretej fidelem 
Tntore Petri fc fore/& ccclefix. 
Vngitur iccircojdatur & gladius fibi ab ipfo 
Pontificemt prauos cazdat ametqj bonosj 
Hxc funt illa/deus quee fecit lumina bina 
Magnarquibus mundu luftret & irradiet 
Maius.quippc die/ceu lapas folis/obambit: 
Atq* anima inflamat luminejrefcg facras 
Quodqj minus/node illuflrat terrena gubernat 
Corpora:& a magno lumine lumen habet: 
Hic ordo reru efhmodus hiedex fumma tonatis 
MaionVinferior fubfit ubi® fuo. 
Quiqj poteftati fcu;cotrahit huc refiftit 
Difplicet huic fumus que dedit ordo deus. 
ROMANA MONARCHIA. 
Vir defiderii/Daniel faiKfhffimiis/olitn 
Cuifla hxc pra:uidinpoft<$ futura canit 
Quadocg lea primutmox urfum dentibus atris 
Deinde ctia pardum regna priora/notat 
Qua: tame exiguo durarut his 
Ordo fuit nullusjlcx neqj/cura dei. 
BadHa quarta igitur mirabuis/horrida/fortis/ 
Vifa eftjcuda uoras/cominuefqj nimis 
DifEmilis reliqiiifqj feris;cuiferreusoris. 
Ridtus cratjpedibus cudfo animata terens. 
Cornua magna dece capitis cornuqj minutum 
£ medio liloru prodiit horridulum. Felio 
Idgj oculos habuit turpesjcontracg tonate 
Verba loquebat" grandiajdira nimis. 
Hxefera/Romanu regnu fignabat aperte 
Aega monarchia/Cadareuqj iugum 
Quo3 maris occidui pofuit prope iittora fede. 
Augulu & Europae continet exiguum 
Id quoqg fuccclTu diuifum temponstex fc 
Regna dece fccidparticulafqj decem. 
Sic capiti abftraxit fua fubdira mebra/fidccg 
Quilibet:& dominii fpreuit habere fuu. 
Ille armisjhic ui;fefc prefcripfit & alter 
Huic papa exemit prorfus ab imperio, 
Cernimus hoc pado nullu fub Cadare terra. 
Stare?diu;paret rex quia nullus ci: 
Atqj indar regmpopuliqj/urbefqj/fideles 
Imperio quonda;libera abire ftudent 
Nemo magis curat regni defendere honorem; 
Sed priuata magis comoda cuiqj placent 
y\CCphalos fine fine uidesjpedibufqjleuatis 
jn C2eiu;fupra perplacet ire caput. 
Ordine peruerfo currus prxcedit:equiqj 
Podpofiti extremo fubfhruere loco. 
Proinde Icue uoluit agitatq? Germania cancru 
More meant cancri multi agitata retro. 
uccq regna 
imperii , 
Anacepha/ 
leofis 
imperii 
- . t 
P ’ mjfvni - 
Ius piibus i 
ti.de reg.m. 
liD.fi. 
FIGVRA CEUMCCCCC.III 
Credite Germani mox tepora plena periclis. 
Vcntura:& magnis cuda replenda malis 
Heu quatd uereor ne nos fata impia tangant» 
Et fccptrum a nobis iperiucg trahant. 
Afpicite hanc cadi qua cernitis oro figuram: 
Se cancro iungunt fpdera fama nimis 
Saturnu/Martem/atcg loue uariabile fignum, 
Coniuiigcns cancrqfiigct & humet aquis, 
Coiudiotri 
um 
planctarum CXLVIU 
Indicat at® fenes/iuuenefq? & Martia corda. 
Et cieru/inftabili mobilitate frui. 
Quaeq] agere incipienttquicquid placettodus illud 
Prorepet cancri more/modo® retro 
Inde graues clades:patrioc & cois Erynnis 
Et mala prouenieut;dn prohibete minas. 
Multa quide nobis aftra/6dfera fata minatur; 
Cogitat at nullus ta prope addte diem. 
Tempus erittfceptum a nobis tolletur/& ibit 
Longius;ah falte theutona terra dole 
Quis mihi/quis lachrymas dabitjut deflere ruinam. 
Coem pouitruuel gemere interitum? 
CONSTANTINOPOLITANVM IMPHRIVM. 
Poftea cj Roma uetere/pius ille reliquit 
Et conftatmus Thracia regna nouat. 
Pontifices medio tulit inclyta Roma beatos; 
lutereacg horu paruit imperio. 
At Conftantmus firmat fua regnatduobus 
Circii fepta fretis/hofphoreofcg mari 
Atqj arce Europae pofuit forreq; bonaqj; 
Et uallum/lybiae contra/Afixqj minas 
Nomine de proprio uocat hanc Bizantia quondam. 
V rbs quae didta fuitjclara potenfcg nimis 
retines fceptrum per tepora multa; 
Hinc quoqj ad occidua profpicit imperiu. 
Sed cu pontifici fumo parere recufat; 
Tollit a grasca gente corona uetus 
At neqs fic lege ecclefiae/feruare modu uc. 
Curar:& iccirco funditus interiit 
Na fua du capiti fubducerc colla putabat; 
Brachfa/colla/manus/perdidit atq? pedes. 
Hac Scythica nuper ueniens Othonianus ab ardo 
Infidiis carpitjfubdidit at® dolis 
Collatino'/ 
poliscaput. 
Thracias. 
CagreTpe/ 
fiutraQatu. Folio 
Compsrit Si tade gr*cu? qui ab ordine profit 
CasdcretueI propriu nolic tenere caput 
graui fortuna/acriqj periclo; 
Quo deus acephalos puniat exitio 
carolus ma 
gnus Ger/ 
manus ex i/ 
gclnheym 
natus no 16 
ge a magun 
ciaco. 
Diuturni// 
ras Germa/ 
noru 
Regum 
Romanus 
Imperator 
Eledores 
Imperii 
Quare me/ 
lior eledio. 
Regis q fuc 
ceflio 4 
Qno$> no/ 
mina habet 
p glo.i.c.ad 
apfice de re. 
iur.li.vi. 
TRANSLATIO IMPERII. 
Tranflatio imperio a gratcisjGermana repente 
Natio fufeepit regia fceptra/& opus. 
Germanus quia na/noftro quoqj natus in orbe, 
Carolus;&uero femine theuton erat. 
Nempe orientalis francus fuitjunde recepit 
Francia galloru/quod modo nomen habet. 
Germani fic nos annis prope feptingentis 
Sceptra facra/& uitas gcflimus imperii. 
Quo liquido patet.in terris fecula tanta 
Nuila monarchias gens tnlit imperium. 
Na Babel/AlTprius/C haldeus/Par thus/Achstus. 
Vitro citro inflabili regna tulerelloco. 
At nos romanu nomeqj urbecg facrata 
Continuo in noflro reximus imperio 
Quodcg magis dignu efl.reliqui quia iure patCmo 
Tfaedifqj loco regna habuere fua 
At rex Romanu s/Iegitur per uota uiroji 
Integra preftatu/nobiliuqj ducum 
Eligit hunc nullus qui no fit casfare dignus 
Et qui no fceptru iure fuo ipfe ferat. 
Traditus hic modus efl/ordo quoqj Casfare OthonC 
Quo regnu melius conflet & imperium 
Sarpe etenim ignauus uel iners/uel inutilis excors 
Nafcirunat legitf/frugi homo & eximius. 
Sex ita principibus Iegi/Rex,*atqj :Bohtemus 
Rex paribus uotis fepe uocatus addi. 
Carolus his quartus dedit decoribus amplum 
Rheni ucdigal grandia dona latis CXLIX 
Cetu mille qmde numos capit inde quot annis. 
Quifqj auratostrex habet inde parum 
Vnde etia iperiu defendere iurc tenentur 
Confilio/atgue armis/corpore/pracfidio 
Et meritojimperii penes hos fubftatia maior 
Na refidet:ad cos comoda tota fluut:' 
Imperiu fed egetjuixnunc Aquila illa decora. 
Pennigera dl; rapiunt uifcer a cuda feraj 
O mifer adaeomeui no ta dura fuit mors; 
> Qua lacer a canibus q, foret ille fuis. 
Ho£! confilio Rex fingula fadla peregit 
Semper & illoru res ftetit arbitrio. 
Cuque illis tradat comitiatciida reuoluens 
Quod facro in primis imminet fperio. 
Sed qua pregnates Germania noftra dietas 
Semp habet;binas una retenfa parjt 
Quaeque fuit pride nouauaque puerpera:prolcm, 
Parturitthxc cade mox quoque mater erit 
Duque diu trahimus conucntus conciliando: 
Nil reliquimi q> comparuille fat cft. 
Quicuquc huc ueniunttquse fit conclufio/tande 
Scire petnntfalio fertnr abada dies. 
Inde etiam infultat nobis gens quarquejdietas. 
Germanas grauidas:& line fine uocans 
Caufa patetjg fi uerbis effarier aufim; 
Principibus noftris na mora longa placet 
Quaeris aquas in aquis iprouide Ta'tale:fed nos. 
Confilio cx uno plurima inire iuuat. 
Veru ait hiftoricus quifquis fuit illepriufq 
Incipias fadu:confule;deinde age opus 
Is non confiliu pfuaferat efie perhenne; 
Sed quo confiliis perficiatur opus 
Hoc Faoius quintus/didator/feceratus qui 
Tardus crat;fcd no Gc quoque defes erat 
Carolus qr 
tus thcolo/ 
nia rheni 
clcdoribus 
diftribuit 
Oui.ii .me. 
de comitiis 
germanoru 
Enea filiuus 
inepi. 
Tantalus 
Saluftius ut 
cathel. 
Qulfabuis Folio 
Seneca 
Nec nos aut prarccps fadu laudamus; & expejrs. 
Gonfiliiduge nec confilm placet 
Scis quid force uelimjmediu tenuere beati 
Qui poft confilimfada iniere tame 
At nos/ah miferi ingenio/meritoqa gemendi 
Germani;longas quaerimus ufqj moras 
Et nihil aut facimus;aut percipitanter aguntur. 
Res noftraemec addi ullius ordo modi. 
THVRCl IRRVPTIO 
Socordia 
vnhnoru & 
torpor 
** 
Dum nos confulimus:Thurcus fua littora grccca 
Poft habet: Illiricos/Pannoniafque rapit. 
Quique Iftru prius obrinuic:mox littora adibi, 
Rheni:& Germanis inferet exitium. 
Inde alio timor eft regni traducere fceptra 
Cernemus noftru & deficere imperium 
Tradimus interca ta fortia corpora uino; 
Et iuuat ignauas umere luxurias: 
Noxius obiedais ludusjiada alea pernix 
Senio difplicuitmnio fasua cadet. 
Dii utinam fim falfus:at illud 
Fa canut: moftrant tcpora/& aft ra docent 
Nec miru nobis fi cancer forte minetur 
Ia nuper Gacri caepimus ire uiam. 
Germanos uero genitos de 
i Ac uerc fratres/fama fuilie canit. 
Nulla fed o faperi eft hodie concordia noftris. 
► Germanismcc pax:lcx nec amicitiae:: 
Sed cudi inter fe graffantur more leonum 
Raptorifque ftndcnt uiucre more lupi, 
f Heu qtu uereor bella horrida/bella nephanda. 
I Inteftina fimul furgcre/& ire procul. 
Na rhenu metus eft undandu fanguine multo 
Neue iftri fontes/ftagna cruoris agant. 
origo glo. 
xxui; .di.c.i. 
Strabo 
Intcftia ger 
bel 
Ia CL 
Dii fupcrl/tale Germano auertitepadle: 
Prselia pellatis Theutonicocj folo. 
Longius in thureos/Arabefqj/& Achaica regna 
Hxc bellona ferox pulfa/S abada ruat 
Regna etenim diuifa cadunt:aditus datu hofli. 
Perfacilis.difpar uertit aratra lugum 
Math.xii. 
Lu cs.ix, 
Saludius 
Palinodia, 
Comedatur 
Ancipium & 
cimtatu ipe 
rii obedietia 
Sed quid noftra queror ta pipera feculafqua: nunc: 
Vnanimes regi conflituere duces: 
Qui flabiliipenu:& concordi pace ligarunt: 
Reddere iudiciu/iufticiaqj parant. 
Fodix Vagionulocus/urbs fauftiflima Rheni: 
Condufum hoc tande q penes/extat opus: 
Per quod fama uetus aboletur/& incipiunt nunc. 
Ordine/Germana: res coalere bono 
ludiciudeinceps inopi datur/atep pupillis 
lufcgmmiftrat pauperi;& indigenae. 
Prxfertim cu ta iuftus dodufqs/modeftus 
Praefideat princepsaudiduqj regat: 
Qui iunioriuerit quis setateflatinus 
Attame:humanus:moribus ateg comis: ylJ 
lUi/maturus/ucnerabilis atqj Cenatus 
Aflidet:& prudens/iufta/fenucg cohors! 
Turbaqg ta celebris:q totus colligere orbis 
Inqj unum poflet uix flatuiflelocu: 
Roftra putas Romar:feu uicu Martis Athenae: 
Seu parlametu Gallia quale colit 
ludicio hoc/leges & pltebefcita uigebunt: 
Atq? mali mores frena fenera ferent: 
Quin 8i libertas Germani nominisjampla 
Famacg durabit perpetuanda diu 
Inde etiam fidei fequitur tutela facratx: 
ChfifticQktj aderit ecclefk. 
CONCLVSIO V V ORMAG1ENSIS 
lacobi. 
Marchiois 
baden. 
ludias coii/ 
ftorianxfca 
iners conv 
tnedatio Folio 
Hinc ppdlutur iniuria qiiaeufs 
Sa:ua cohercentur criminajuifcg filet 
Inde parens fperet pueiis conuiuerc laetus: 
Haerebit coniunx coniugis inij finu 
Agros quifqj prxdia/facro hoc 
ludicio camera:; iufticiaq? poteft. 
Omnibus hinc terris pax:& tranquilla parantur 
Ocia;feruatur fceptaqj & imperiu. 
Haec fortuna quide tibi enim tibi Maxmilianc 
. Defuper a fummo uenit/adeftqj deo 
i q» ta deuotos/daros uirtute/benignos/ 
PradlantcCqj duces nadus es imper ii. 
Confcnfu parili qui regni extollere honorem; 
lurandoq* uolunt iure/fubeffe tibi: 
Quis no ta fando,- taiufto/tacg beato 
Propofito Faueat atqj libens 
Certe anima & corpus decet his ipendere rebus 
Qus/pro iufticiadunt bene ceepta facra. 
Der modo foelice fine/optatu®:probatis; 
ad diuum 
Maximilia / 
nuregeapo 
ftrapha. 
Adpncipes 
decores 
Aufpiciisuufto principio® deus. 
Vr® pala nobis loquar;ilIuftri(Tima turba 
Conferipti patres principis;at<$ duces 
Tempora ueftra deus foelici fydere obubrat 
Irradiant ueftru fara benigna diem. 
<j» ta fubdTe 
Vos decuit Regumagnanimocg uiro 
Confilio ueftro regnu turbabitur ille: 
Et ueftro/cxtcdct fceptra fua auxilio. 
Ille gubernatonuos remi/atep anchora nauis 
Prasfidio ueftro/portus 8i aura uenit. 
Vos quoqj Germana: potentes 
' Imperii uobis (Te rogo cura frequens 
* Aftra licet nobis contraria multa minetur 
Dira Cmuhguis fydera fena micent; 
Ad cmiti/y 
tes gcrma/ 
nix cxhox/ 
latio. CLI 
S ydera uinccmus:man&mus in ordine falt em; 
Et capiti fubfint/membraminora/fuo. 
Parua licet nobis fit copia uiucerc gentes: 
PofTumus oigenasjalTit ut ordo tamen: 
Ert aliquid modico/bene uiuere poffc:paratu;: 
Rcquoqjde tenui pofTc leuare domum. A 
Saepe uides modicas ex ordine pauperis aedes 
Splendere:& nitidis crefcerc ubicg modis. 
Rurfus cernis item faepe alta palatia regum 
L iruta;& e fummo prorfus abacta loco: 
In dneremqj fuum ucrfa & difiecta/reguntur 
Ordine dum nullo;dum fine lege meant. 
Ordo eft qui cunctas res crefcerc cogit in.horas: 
Ordo ell qui paruos tollit in aftra lares. 
Horror adeftjcrrorc# frequens: ubi deficit ordo: 
Ordine peruerfojuil placet deo. 
Thcutones ad ueftram iccircojpatriaecg falutem 
Rcfpicite: & regis fufeipite imperium. 
Sic etenim tcrre/res/oppidaueftra/domufcg 
Tuta fub incolumi ftant fatis imperio. 
Nec uos per turbent/moueant ue indicta tributa: 
Qua: lema/& facili funt foluenda modo. 
Fsclix pars/quota fit/feu porcio feorfumt 
Conferucc totum/quae retinete# fuum. 
Ille obulusbonus eflbfauftoqj'exponitur ufu; 
Qui libram domino feruatab interitu. 
Nec primum hoc uobis iudicitunantea multa: 
Soluerunt gentes/& populi armigeri. 
Regibus/Aflyrii femper foluerc tributum: 
Sub dominis Babylon maxima cenfa fuit, 
Indis dum uoluit certare Semyramis:antc 
Exegittdomuit fice# orientis opes: 
Perfis longimanus Artaxcrxcfqj tributa 
diImpofuit;dictusnonmin«silIc pius; 
Ordo oim 
rerum con/ 
feruator. 
lob.x. 
g opportn/ 
nafitiperio 
gdrienisin/ 
ftituta con/ 
tributio. 
qui pma tri 
buta foluc / 
rit regibus. 
Herodous 
lib.ulti. Folio 
Quin &Teruator patrix/pacifqatet amari 
A cnncto populo non minus emeruit. 
Macedonefqj prius q graecia uicta/Philippo; 
Deinde & alexandro contribuere fuo. 
Exiit edictumqa a Caefareunundus ut omnis 
Per capita hunccenfum folueret imperio. 
Quis uel apud Gallos:qui libertate fruuntur 
Francamon cenfum pendere femper habet? 
Adde uel hifpanosmel totum protinus orbem: 
ItaIiam/& calabros/Sarmaticofcfc lares: 
Quos metus/atqs timor/regumqa potentia/ adegit 
Soluere compulfos:magna tributa nimis. 
At nos lib erius/noftra fponte/uolentes; 
Rem fimul in noftram foluimus exiguum. 
Id quod nec cenfus dici poterit/uc tributum. 
Libera (ed potius munera pradidii; 
Nec minor inde manet libertas prifca/decufcg: 
Quo femper fretus theutonus orbis erat. 
Sed nos imperii rebus fuccurrimusmt nos 
Tutari imperium protegere atqa quear. 
Credatur nec em parfum mihi folui ego penfum: 
Perq? libens/dudummec rehabere uelim: 
Publica quo impediam tam fancta negocia regni; 
V nde falus patris pendet/& imperii 
Theutona terra igitur capiti patienter obedi: 
Mandatis pare;& fer facra iuffa libens. 
Sic tua dare diu poterunt foelitia fceptra; 
Sic uirtutc tua uinccre enneta potes, 
g? fi uerba dei contemnis;fubicieris 
Qui tete oderunt:hifc$ tributa dabis. 
Cadaris ille iubet qus funt dare C3efari:& ip{i 
Soluere deinde deo:funt bona fi qua de<. 
Ordine fic currus noder procedet opimo: 
Tenionemqj trahent ordine rurfus equi; 
Gurdus 
LuCK.il. 
peroratio 
” 
r * xxyh 
Luce xx 
Marci xii, CLII 
Sic quoqfuertemus cancri tam!mobi!c Tignum; 
V t cauda obtorta fcorpio proueniat; 
lupiter aTpiciet uultu nos forte fer eno: 
Birmior Alcocothen Mars quoqj noller erit. 
Ouidins.xy 
metha. 
Sic breuiter ftultos tranfcurrimiisjordine rupto; 
Qui fuerat regni magna ruina fui;: 
Dumqj modum & normam bene uiuendi atqj beate 
Peruertunt:patrianvregna/perdiderant^ 
Vale inclyte lector* 
EPIGRAMMA THOME BECC ADELLI .CyMBRl 
adoiefcentulfprimarii & impuberis ad.D.Sebaftianu Brac 
utrxufqj mns doctorem; poetam ArgutilTimum. Argen/ 
tinen. 
Thomas 
Beccadellus 
Bononicftn 
dens 
Augefcic merito foelix Germania fama: 
lam poterit laudes fcribere doctatfuas: 
Caedere iam poterit/potcrit quoqj tradereipalmam 
Aufonia;& caedet grteaa magna fibf. 
Illic iura uirgo gubernat: » 
Cteliuagifqj patent lydcra uiris, p 
Ppthagore hf cxlebranfthi docti dogma Clafonis 
Hic repejis’ * * l ; 
Hic quoqfoi Aonio reUocant u r dfeh ice mulas 
Et multis capiti ell delia laurus honos. 
Vnum fed uolitansextollit fama poetam l 
Pegafeo merfit qui bene fonte caput 
Q uem leges nec.iura latenpfic iura nitere 
Carminibuspoterunt/pKnis cg modis; . a 
Opatrite colufnen/noftraequocg gloria gentis f 
brante:tua? ifttes firma cplumna domus, . 
Italicas nunquMufti miror ad oras; 
lura tamen cal|cs; Aomumcg melos. • Folio 
EivSDEM THOME ADIOHANNEM 
GERGMANVM DEOLPE. 
O cui pofkntas nunq debere negabit 
Olpejhoim qui non feripta perire finis 
Imprimse confpicua: diuina poemata fama: 
Branti;diuina hxc condere mente folet. 
FINIS STVLTIFERE NAVIS. 
Finis Narragonicae nauis per Sebaflianum Brant uulgari 
fermone theutonico quodam iapridem per 
lacobum Loeber cognomento philomufum in latinu tra 
dudasperq? dnuo rcuifae;kpriflG[ 
rmfqj concordantiis&fuppletionibus exornate. Et noua 
quadam exactaq* cmedatione elimatae. A tq* fupadditis qui 
bufdam nouis admirandifqj fatuorum 
impreffutn per iacobum zachoni de romano Anno domi/ 
w.M.GCGG.LXXXVui.dic,xxym..mcnGs Iimii, Index libri 
RHGISTRVM STVLTIFERE NAVIS 
Stultifcranauis Folio I. 
Epigrama lacobi locher ad ledorcm I, 
Epiftola lacobi locher ad Sebaftianu Erant. I. 
Carmen eiufdcm ad Sebaftianum Brant. 111. 
Saphicon lacobi locher excufantis ingenii fui paruita 
tem. Folio IUI. 
Epigramma in narragonicam lacobi locher ad ledo/ 
res. Folio v. 
Idem per pfalmiftam ad narragoniam. Folio v. 
Ad lohane Bergmauu de Olpe dccatoftichon lacobi lo// 
cher. folio v. 
Ad lacobum locher profedionis narragonicae e 
barbaria in latiale folum exhortatio Sebaftiani 
Brant vi• 
In narrag onica ;pfe<5Hone celeufma.S.Brant vi. 
Prologus lacobi locher in narragoniam vii. 
Hecatoftichon in proludium au-toris 8i libelli narra 
gonici b yiiL 
Argumentum in narragoniam x. 
Incipiimtfatui. 
De inutilibus libris folio . x.&.xi. 
De bonis confiliis xi.&.xii. 
De auaritia & prodigalitate xii.&.xiit. 
De nouisVitibus xiii.&.xiiii. 
De antiquis fatuis xiiiixv 
De dodrina filiorum xv.&.xvi 
De delatoribus 8i litigiofis xvii.&.xviif. 
Non fequi bona confilia xviii.Si. xix. 
De incopofitis moribus xix.8i.xx. 
De lefione amicitia? Folio xx.8i.xxi. 
De contemptu feripeurarum xxi.8i.xxiL 
De improuidisfatuis folio xxii.&.xxiif. 
De amore uenereo xxiii.8i.xxmL Index libri 
D c peccantibus fup mifericordia dei xxim.&.xxy 
Dc fatuis edificandi incoeptibus xxv.8i.xxvi» 
de potatoribus di edacibus xxvi.8i.xxvn* 
De inutilibus diuitiis Jrolio xxvii.&.xxWii, 
Dc obfequio dominoru xxyiii.8i.xxix. 
De nimia garrulitate Folio xxix.8i.xxx. 
Inucnire re aliena & no reddere xxx.8i.xxxi. 
De eo q i alios aiaduertit 6i met peccat xxxi.Si xxxii. 
D e contione Capiendae xxxii.&.xxxiiiv. 
ladlatio 8i confidentia fortunae xxxi ii.di.xxxihi 
De nimia curiofitate mortaliu xxxiiii.6i.xxxv* 
Mutuu accipere xxxv Si.xxx vi. 
De inutilibus notis Sc petitionibus xxxivi.8ixxxyii. 
De inutili fiudio Folio xxxvi.Si xxxviii. 
Temere loquentes contra deum xxxy iii. 8i xxxix. 
Qui alios indicat Folio xxxix.&.xl. 
De pluralitate beneficiorum xl.5i.xli, 
dcico qui querit exceptiones ad cmedadum fe. xli .8i.xlii. 
dc cuftodia xlii.Si.xliii, 
De adulterio Folio xlm.8i.xlim, 
Sempcrfatuus v xliiii.8i.xlv. 
De iracundia ex kyicaufa xly.Si.xlvi, 
dc fortunae mutabilitate xlvi.&.xlvii 
De egrotante inobediente xlyii.&.xlviii, 
de nimium apertis confultation;bus xlyiii.Si.xlix. 
Fatuoru dano fapientes nos fieri coucnit xlix.Si.I, 
Nil curare detradiones hoium folio I.Si.Ii. 
De fubfannatoribus di caluniatoribus Iii.8i.lii. 
Coteptus aeternorum gaudiorum li.fiUiif. 
Tumultus 5i confabulatio in ccclcfia liii.8i.Iiiii, 
De pteruo ac fpontaneo periculo iliiii.8i.ly. 
de uia foelicitatis 8i futura pecorum pena Iy.8i.lvi. 
Praua maioru exempla Iyi.8i.lyii. 
De uoluptate corporali lyii.6i.lyHi. 
Archana ede recondenda lyiii.8i.lix Index libri 
Vxorem dac£te propter opes lix. & . 1x. 
De liuorc & inuidia lx.5i.Ixi, 
De ipatientia corregionis Ixi.6i.lxii 
de fatuis medicis oi cmpericis Ixii.&.lxiii. 
dc feculai is potentiae exitu Ixiii.&.lxiiii. 
de predclhnarione lxiiii.6i.lxv, 
Dc obliuionc fuiipfius lxv.6i.lxvi 
de uitio ingratitudinis Ixvi.lxyii. 
SuiipOus complacentia Ixvii.&.lxviii. 
De choreis 6i faltotionibus Ixvi i.8i Ixix. 
de nocturnis ioculatoribus lxix.6i.lxx. 
De mendicis 8i eoru uanitatibus Ixx.8i.lxxi. 
De iracundi i mulieribus lxxi.8i.Ixxii. 
De potentia fatuitatis lxxiii.6i.lxxiiii. 
de geographica regionu inquifitionC Ixxiiii. 5i.lxxy. 
dc eo qui non uult clfe fatuus lxxvi.8i.Ixxvii 
de non intclligcntibus ludos Ixxvii.&.lxxviii, 
Malefacere 6i non expedlarc Ixxyiii.&.Ixxix 
De improuidentia futuri lxxix.5ilxxx 
De litigantibus in indicio Ixxx.lxxxi 
de obfcenis fatuis lxxxi.8i.lxxxii 
de ftatus fpiritualis abufu Ixxxii.8i.Ixxxiii. 
de inani fallu & iadanria Ixxxiii.&.Ixxxiiij 
dc luforidus Ixxxiiii. Ixxx v, 
de liippre(Tis fatuis Ixxxv.lxxx vi 
De militibus & feribis Ixxxyi.&.lxxxvii, 
de ftnlca nucioru legationi Ixxxii. 8i. Ixxx viif. 
de cellariis & cocis Ixxxyiii.&.Ixxxix. 
de rufticorum arrogantia. Ixxxix.xc. 
de paupertatis oontemptu xc.Sixd: 
Non perfeuerare in bono. xcii.8t.xdif. 
De negledu mortis xciii.&.xciiii. 
Contemptus in deum folio ycv.8i.xcvi. 
De biafphcmus ia chrifhim xcyi.&.xcyii. Index libri 
De plaga & indignatione. xcyif.i5i.xcvm, 
de fatua permutatione xcyiii.&.xcix. 
Honorare parentes folio xcix.&.c. 
de cauillatione faccrdotu in choro c.&.d. 
Superbis oftentatio folio ci.8i.cii. 
de ufuf ariis & foenerator ibns dii. 
de uana fpe futurs fucceffionibus ciiii. 
Noobferuare dies feftas cy, 
Largiri8ipeniterc folio cvf. 
De accidis uitio folio cyii. 
de externis & infidelibus fatuis cyiii, 
de fidei catholics 8i iperii inclinatione cix 
de aflentatoribus 8i parafytis exii Si.cxiii 
de delatoribus 8i obloquutoribus exi ii. Si.cxiiii. 
de falfariis Si fraudulentia cxiiii.6i.cxv. 
de antichrifto folio cxv.8i.cxvi. 
Veritate obticere folio cxvii.Si.cxviii. 
Retradio a bono folio cxviii.8i.cxix. 
OmilTio bonoru operum cxix.Si.c.xx. 
Depremiofapientis folio cxx.8i.cxxi. 
Negledus infortunii folio cxxi.&.cxxii 
Detradio bonoru folio cxxii.&.cxxiii. 
De imoderata mefs turpitudine cxxiii.8i,cxxiiii. 
De laruatis fatuis folio, cxxy 
Viri prudentis deferiptio cxxvii. 
In comedatione philofophis cxxyiii 
Concertatio uirtutis cu uoluptate cxxix. 
Epigramaadledore folio cxxix. 
Obicdio uoluptatis criminatis uirtutc cxxx. 
Refponfio uirtutis carmine elegiaco cxxxi 
Latina nauis feu barca focialis cxxxiii. 
Hxcufatio lacobi locher philomufi cxxxiiii. 
Socialis nanis mechanicorum cxxxyi. 
De Nicolao Rcnncx Argcn. cxxxyii. Index libri 
Epiftola lacobi Locher philomufi ad huitmniflimu fauto/ 
re fuu.D.Iohanne.B.de Olpc. < cxxxyii 
Ad numeros fuos ut Iohane Bergman feftine. 
Adeant. folio cxxxix. 
De fingularitate quorudam nouoru fatuorrum 
Additio Sebafliani Brant. cxxxix. 
NOVA INVENT IO.S.BRANT. 
De corrupto ordine uiuendi pereuntibus cxlir. 
q, i ordinatio ca fuerit dftrudoisoim reru folio, cxliii 
Ordo angelicae lerarchiae cxliii. 
Ordo humani generis folio .cxliii. 
Ordo regni uniuerfalis cxliiii. 
V furpatio regnoru cxliiii. 
Affyriorum monarchia cxliiii, 
Medorum monarchia ~ cxliiii. 
ludeorum regnum cxliiii 
Regnum perfarum cxlv. 
Alexandri monarchia cxlv* 
Romanum imperium cxlv» 
Regnum chrifti exivi. 
Conftantinus magnus exivi. 
Romana monarchia cxiWi. 
Figura coeli.M.CCCCClII. folio, cxlvii. 
Coftantinopolitanum imperium cxlyiii, 
Tranflatio imperii cxlviii 
Thurei irruptio _ exlix. 
Coclufio VVormatien. exlix. 
Epigrama Thome 
Primarii ftuden.Bononien.ad.S.Brant. clii. 
Eiufde Thome ad Ioh.Bergmanu de Olpc, clii. 
Finis ftijltifera: Naius folio clii. 
FINI S. Fatims mundanus 
Dumm: cura tenet fublitnia forte petendi 
Et uigil expedo det mihi digna labor 
Defhtuit fortuna pede/nixuqp fefellit: 
Nec potuit lapfus pes retinere gradum 
Et qui prcnfus erat non paruo robore 3 amus 
Predpicem cffiradus yetulit ecce folo. 
Cura/fides/probitas fueris nifi prcdicus aflu 
Et uafro ingenio pamiputata iaccnt.