D E MOTV ANIMALIVM IO. alphonsi borelli NEAPOLITANI MATHESEOS PROFESSORIS Opus Pojlbunmm. PARS PRIMA. R O U AE, Ex Typographia Angeli Bernabo. M- DC- LXXX. SV P EB.IORV M PERMISSV. Imprimatur > Si vidcbittir Reuerendiffimo Patri Magiilro Sacri Palatij Apoftolici. /. de Ang* Archiep. Vrbin. Vicefg. Imprimatur i Fr. Raymundus Capifuccus Sac. Palati; Apoft, Magiftcr Ordinis Pradisatorum. CHRISTINAE REGINAE AVGVSTAE IO: ALPHONSVS BORELLVS ACADEMICVS REGINAE S. & F. OTVM, perfpedluque eft, DO- | MINA, homines infatiabilo m| fciendi defiderium habere , & ideo in admirationem ope- rum, &: machinarum fummo artificio elaboratarum Natu- rae inftindtu facile trahi, & impelli videmus ; Praterea eorumdem admirabilium Authores adeo grata Indoles hominum fem- per venerata efi:, laudibus extulit , &fummo- pere dilexit, vt diuinos honores eis tribuerit« Hifce Hirnulis, feu feminibus, vel potius fcintillis inaccefiibilis illius xtherei fplendo- ris,in animis hominum infitis, dignata eft fum- ma Bonitas fe ipfam nobis oftendere, ad fe vo- care , & allicere. Hoc autem prasftitit, expo- nendo in propatulo thefauros fux infinita Sa- pientia in hoc Codice aperto Cadi ,& Terras, omniumque creaturarum vifibilium,&;pr£ci~ pue in compendiario codice fabrica* Anima- lium,&: Hominum,quibus veluti gradibus per ea, qua; fadla funt, inuifibilia Dei intelledbr, corifpiciuntur, & qux infuper perpetuo hy- mno enarrant gloriamDei,&: annunciant fum- mam prseftantiam, & inenarrabilem excellen- tiam, &c bonitatem Creatoris. Et hxc miracula prxcipue in paruo libro fabricae elucent, quorum contemplationem aggredi- mur . Verum,quia ad infped:ionem,&: ledrionem huius diuini Libri, licet omnes homines fint vocati,& nemo ab eius contemplatione exclu- datur, attamen non omnibus datum eft introi- re in eius Sacrarium ,fcilicet non cuique licet legere, & percipere arcanas fententias, quarin viuis charadteribus illius Codicis funt, quandoquidem indefeflum ftudium dodtifll- morum Virorum,qui vfque ad noftra tempora floruerunt,tantummodo adinuenit,& oftendit partes Animalium componentes, & quamplu- rimos earum vfus. At,quod magis arcanum, &C diuinum in eis exiftit, adhuc adnotatum, & perfpedtum non fuifle conflat. Quod conti- git,quia fimplices Anatomici, & vulgares Phi- lofophi non funt valde foliciti, nec curant, vt idioma illud percipiant, quo fuos conceptus Author Naturf fcribere in hoc Codice bili Solet.Tale,inquam,idioma,&: charasSteres, quibus Creator Rerum loquitur in fuis operi- bus,funt Geometrica! Configurationes,&: De- monftrationes: quod prxclare diuinus Plato expreflit: qui qucrenti, quid ageret DEVS , refpondit rt0f*ir$w r" ©w,nempe exercejreGeo- metriam Deum j qu& praxdariffima fententia egregie a Viris do&is interpretata,videtur ac- commodari pofTe nofiro inftituto. Cum enim Animalia corpora fint,& eorum vitales operationes, aut fint motus, aut noru fine motu peragi queant, fintque corpora, & motus, fubie&um Mathematica , erit ralis fcientifica contemplatio prorfus Geometrica. Pariterq; animalium operationes fiunt a cau- lis, & inftrumentis, & rationibus mechanicis, nempe libra, ve6te,trochlea,tympano,cuneo, coclea, &c. Cumque fcientifica cognitio ha- rum fit prorfus Geometrica, verum erir,quod Deus in conftru&ione organorum Animaliu Geometriam exercet, & nos in earum perce- ptione Geometria indigemus, qug efi: vnica, &; adaptata fcientia, vtlegi pofiit, & perci- pi Codex diuinus in Animalibus confcriptus, Tu vero, DOMINA, poftquam ingenij acumine, &affiduo ftudio mentem fcientia- rum thefauris ditafti, etiam tenes Edita dotlrma [aptenturn templa fercna , Defptcere vnde queas alios, pafsimque videre Errare.. LucrJ.z. Voluifli, me (licet indigno) facem praeferen- indicante, Sacrarium diuini voluminis oculis noftris expoliti introfpicere > nempe voluifti rnv x&svmv , &c Geometriam^ fpeculari, quam Diuina manus delineauit in Mundo fenfibili,& animali, qu;e declarat Di- uini authoris exiftentiam, pneftantiam, & bo- nitatem, Si poftea mihi licuit percipere mini- mam aliquam partem illarum rationum Geo- metricarum, Sa- pientia in ftru&ura, & operationibus Anima- lium , agnofcere debet literaria a benefica, & Heroica manu TVA,Cuius ego cum meis lucubrationibus fum obfequentif- fimus. cliens,& feruus.Vale. Romae ex Idibus Scholarum Piarum S.Pantaleonis Kal.Decem- bris 1679* ' CAROLVS IO. A IESV CLERICORVM REGVLARIVM Pauperum Matris Dei Scholarum Piarum Pnepofltus Generalis * Beneuolo Leftori Salutem. RODIT tandem in publicam L Reipublic? lucem tot annis expe&atus ioannis alphonsi borelli \m DE MOTV ANIMALIVM Liber, b4 id vnum infelix, quod neque Gcni- toris oculos potuit exhilarare , ne- i- -J que ab eiufdem manibus fuprcmam viciflim limam excipere , qua? quan- tum perfe&ionis, & cultus operi conferat, vix eR, quem ignorare credam : Habet vero, & quod Icetetur, & quod ad inuidiam vfque fuppletum Virtuti debeat ; PoRhu- muscnim fertus FauRiffima REGINAE CHRISTINAE, Tutelaris Liternorum Numinis, forti tus eR Aufpicia , Quec ficuti tanta complexa eR Authorem benignita- te , vt largis ftipendijs , & prouentibus egenam eius fortunam voluerit fubleuare, ita & in eiufdem opus, veluti ingenij haeredem Regia Munificentia fe transfu- dit . Cum vero noftri Marhefis Rudiofi, quibus erudien- dis biennio Author elaborauit, partim referibendo , par- tim differendo, partim lateres, & arenam, vt aiunt, operi afferendo , Praeceptoris mentem plene perceperint, nc, quae vel adhuc non expolita, vel in Figurarum tabulis non expreffa, vel in fchedulishac, illae difperfis, addita, mutatave, nouellos aliorum fallerent oculos, noRrce fidei ( quam & ille hereditario iure obRrinxerat) concredere non efi dedignata. Tribus itaque Perfonarum generibus fatis nos faccro intendimus, Authori,tanti laboris fruwliS,quem immorta- le prorfus nomen fubfequetur,comparando ,* REGINAE CLEMENT1SSIMAE, Eius ih Authorem Munificentiae, & Amoris in Virtutem tcRimoniirm exhibendo ; & Lito- rariae tandem Rei publici,tam luculentum doftrinae The- faiirum, in quo Mechanici Naturae in Animalium corpo- ribus efformandis, tuendifque opificium, vfque adhuc re- conditum deprehenditur, offerendo, vtvel difcendi, vel noua alia fpeculandi latifiimus campus aperiatur . Boni igitur confule,bone le & fcmper politiorem 9- nouiffimam praefer- tim , quam Alexander Falconerius clegantiffim curauit. Plane igitur mihi operam f ufeepi, vt hac Phyfices pars de- monfirationibus Mathematicis ornata, d* locupletata, minus■) quam Afironomia , Phyfico-Mathematicas par- tes recenferi pojfet; Quod fi mei conatus irriti omnino noti extiierunt,faltem alijfugaciores, doffiores, wf Jlimulan- te poterunt firmioribus ratiocinijs, & meliori methodo Scien- tiam hanc perficere, d?" locupletare. /atw i// opere-, partitioneque eius, aliquid innuamus,poft libros de vi percujfionis, motibus Naturalibus dgraui- tate pendentibus, /Vrw editos, qui pramitti debuerant ,fubfe- quitur opus principale de motibus Animalium,adducendo cau- fas, & modos, quibuspradiffa motiones fieri pojfunt, ofien- dendo gradus, & proportiones facultatum mouentium,organ'a mechanica, quibus illi motus perficiuntur, & artificia, & ra- tiones, propter quas ordinata afapientijfima natura fuerunt. jOiuidetur pofiea tr affatus in duas partes; In prima copio- se dlfceptabimus de motionibus confpicuis Animalium , nempe de externarum partium , artuum flexionibus, extenfeoni- £#/3 tandem de grejfu*, volatu3 natatu 3 eius, annexis. fecunda de caufis motus muf cuiorum3 motionibus in- ternis, nempe humorum, qui per vafa, & vifcera Animalium fiunt; Et quoad primum 5 procedemus non iuxta ordinem re- rum, fedfecundum do&rina clarioris exigentiam, inquirendo mufculorum fabricam> demonflrando, quanta vi motiua_> partes Animalis , & quibus organis mechanicis agitantur ; Poflea exponemus muf culi modum operandi; Deinceps, de vi motiua per neruos dijfufa, d qua muf culi agitantur . Deinde agemus de motionibus internis, qui ab imperio voluntatis non dependent, de pulfatione cordis, & fanguinis circuitu , de re- Jpirationis vfu, eius modis,& organis, quibus exercetur \ De fpiritibus ,feu fuccis nerueis , motum , & fenfationem mini- firantibus, & nutritioni inferuientibus ; de eorum motione, & a&tone loco motiua, de necejfltate comeflionis,& caufis coBio- nis, digeftionis ciborum, de chili depuratione , & modo , quo nutritio efficitur, & excrementa per poros, glandulas , renes , reijciuntur ; de circulatione bilis in abdomine; de f ?minis ge- nitalis aliquali circuitu; de fomno, & vigilia; & tandem de aliquibus motionibus internis, perturbatis, & morbofis, nem - pe de conuulfione, lajfitudine, de motionibus febrilibus . Interim, erudite leBor,fcias velim, jneperftfpe vfurpajfe voces voluntatis, imperii, &fimilium lato modo, quatenus brutis analogia, & fimilitudine quadam ab vfu loquendi tribuuntur. PARS PRIMA, DE EXTERNIS ANIMALIVM MOTIONIBVS Earumque Viribus. in T r a elatu de Animalium motu fupponi debent ? enumerantur. C A P V T I. g motu locali animalium ? vt me- thodice differamus ? recenfendas funt omnes motionum fpecies?quas animalibus competunt? & primo notum eft animal ab vno ad alium locum migrare transferendo vni- — ■ ■■ njl uerfam fua molem ab vno ad aliu fitum; & fiquidem huiufmodi tranfitus fiat fupra ter- ram dicitur greffus ? vel fi eius tranfportatio efficiatur in aqua dicitur natatus ,* At fi eiufdem translatio per aeream liquidam regionem fiat dicitur volatus ,* confi- derandas quoque veniunt partium animalis varias mo- tiones ? & tranfpofitiones? quee aut funt externae ? vt manus? crurum? capitis &c. aut internas vifcerum? cor- dis? arteriarum? venarum? aut mufculorum ? offium ? & aliarum partium huius generis. Vel tandem funt flu- xus ? & motiones liquorum per cauitates ? & per vafa animalis ? vt fanguinis ? & aliorum humorum; Vt igi- tur inquiramus facultates ? inffrumenta ? & artificia ? quibus natura primas illas motiones externas exequi- IO. AL. RORELLI tur, nonnulla fupponenda funt, qua? fenfus euidentia oftendit; Quod nempe principium , & caufa effe&iua motus animalium fit anima , nemo profe<5to ignorat > cum animantia per animam viuant , & durante vita motus in eis perfeueret; ExtinAo vero animali , ideft non amplius anima operante, machina animalis omni- no iners, & immobilis relinquitur. Quod multiplices, & plurima? animalis motiones fiant eleftione, feii naturali appetitu quodam anima- lis i hoc quoque vt euidentifliraum ab omnibus admit- titur . Manifeflum quoque eft cognitionem , & appetitum per fe tantum animalis partes non mouere, & impelle- re , fed opus habere inflrumentis nece flari js, fine qui- bus motus effici nequeunt. Diftinguunt vulgo inftrumenta motus, aliud enimu a&iuum efTe volunt, aliud organicum, & mere paf- fiuum.Inftrumentum animae a&iuum vocari folet virtus, vel facultas loco motiua , ha?c autem vulgo in fpiriti- bus animalibus refidere cenfetur. Organum poftea immediatum , quo anima? facultas motiua partes animalis mouet ex Ariftotele fpiritus tantummodo funt, qui a corde per arterias in extremi- tates nerueas definentes , & degenerantes effunduntur vfque ad flexuras eorundem articulorum, offa mouent retrahendo ad fe quoties articulus flectitur, vel im- pellendo ad extra quoties articulus extendituri Atha?c doftrina reijcitur a Galeno , & ab omnibus alijs, & ab ipfa fenfus euidentia, qua conflat mufculos efle orga- na , & machinas , quibus facultas anima? motiua arti- culos , & partes animalis mouet. lamdiu hoc confirmatum efl, quia feAis per tranf- r 2 DE MOrV ANIMALIVM. 3 uerfiim mufculis ceffat omnino retrario illius articuli * ad cuius confinium mufculus alligatus fuerat,remanem te intcrim adione eiufdem articuli , qu:e ab ali;s mufculis ibidem delinentibus pendet. Pariter notum eft mufculum machinam effe per fo inertem , & demortuam nifi adueniat forinfecus facul- tas motiua , qua? imperium afferat, cumque a fopore, & torpore excitet, atque ad motum impellat; quia nimi- rum in fomno, & quiete mufculus v. g. cubiti licet in- teger fit, & brachium non mouet, nifi ab appe. titu impellatur ad adionem exercendam . Sed qua?fitum hadenus fuit, qua via, & quibus du- dibus imperium anima?, & facultas motiua ad mufeu- lum deferatur ; hoc autem facile fenfus, & experientia patefecit; cum enim forinfecus ad mufculum ducan- tur arteria’, vena, & nerui, neque venis, neque arterijs hoc munus deberi, hac ratione maiores noftri euice- runt, ligata, vel refeda vena, aut arteria debuerat fa- cultas motiua non deferri ad mufculum, occlufo vel ablato tranfitu , & via , & tamen obferuatum eft mu- fculum non minus fuas motiones exercere,ac hactenus, quando picTdida vafa integra erant; Vnde colligitur non transferri per venas, aut arterias motiuam faculta* tem ad mufculum agitandum ; E? contra refedo , vel ftride ligato nemo , qui ad mufculum aliquem termi- natur , & in feritur,ceffat omnino motus , & agitatio il- lius mufculi, remanetque omnino iners , & vt cadaucr immobilis; Quare neruus eft dudus , per quem facul- tas motiua, communicatur ad excitandum , moucn- dum , vel deferendum, vt fic dicam imperium appetii tus mufculo, vt moueri, & agitari queat; Quid narru vero per neruos ad mufculum deferatur, an fit facultas 4 10. AL. BORELLl Cap. 2. mufculi ciefcriptio & vfus; incorporea , an aura, an flatus, an fuccus aliquis, an_> motio quadam, vel impulfus, vel quidpiam aliud , & qua ratione refiflentiam ponderum ingentium fuperare valeat, videbimus fuo loco : Modo fufficiat ex fenfus euidentia hoc tantummodo colligere, quod per neruos defertur imperium facultatis motiua? anima?, fine quo motus voluntarius effici non poted. De mufculi deferiptione> Vfu» C A P V T II. SIcuti in alijs fcicntijs Phyfico-mathematicis fieri folet, fic ex phamomenis veluti fundamentis hanc fcientiam motus animalium exponere tentabimus > & quia mufculi funt pnecipua organa motus animalium , primo eorum ftruduram , partes , & euidentes opera- tiones infpiciemus. P R O P O S. L Mufculi dru&ura exponitur - Ponitur vulgo mufculus pars organica, qua? conflat ex tendine,membrana, carne, venis, arterijs, 3c neruis ; Tendo vt plurimum in principio , &fine mufculi rcpe- ritur, qui aerucam confidentiam habere videtur, atque offis ligamenti naturam participare; vocaturque prin- cipium tendinofum caput mufculi, finis vero cauda, & pars intermedia venter eius vocatur, qui carne mufeu» lofa repletur , hanc non conftituere proprie mufculurru putant, fed commodam eius confidentiam efficere, re- plendo interditia fibrarum, & quodammodo incru- DE MOTV ANIMALIVMl 5 ftando 5 ne in commotione fibree ipfa? ludantur, aut la- cerentur; quod falfum efTe puto. Vere enim membranam nerueam , aut tendinofam continentur plures fafciculi, qui formam prifmaticam habent he- xagonam, quadratam , aut triangularem; iinguli vero fafciculi prifmatici conflantur ex pluribus filamentis, feii fibris tendinofis, qua? fibne in vno quoque prifma- te funt inter fe parallela, & alligantur tenaciflimo glu. tine, fi non continuantur extremis tendonibus, aut membranis , & aliquando immediate conneduntur of- fibus , aut fibris carnofis. Pra?terea ijdem fafciculi alicubi inueftiuntur, & col- ligantur ab innumeris fibris tranfuerfalibus , vt in mu- fculo elixato , & mox exiccato patet, qua? fibra? ner- uofa? membranas quafdam reticulares componere vi- dentur vna cum vafis capillaribus fanguinem deferen- tibus , & afportantibus ; Quodque fibra? illre fint ner- uea? conijcitur ex earum confiftentia tenaci , & dura.;, qua? diftradioni, & ruptura? rcfiftit, dum apice acus difeindere eas tentamus • Infuper licet fibra? mufculofa? appareant rubicunda?, & fanguinea?, tamen omnes funt alba?, & tindura illa rubicunda ab affluxu cruoris pendet, a quo veluti fpongia?replentur , & perpetuo madefiunt. Hoc euin. citur ex eo, quod fi rubedo illa fanguinea aqua conti- nenter effufa abluatur, remanent carnea? illa? fibra? can. didiflima? fimiles omnino fibris tendinofis , quibus ne- dum colore albo afllmilantur, fed pra?terea fortem_>, tenacemque confiftentiam, non feciis ac tendines, & nerui habent ,* refiftunt enim valider tradioni, vt vide- re efl: in mufculo interno Gracili nuncupato, qui pluf- quam So.libras fuflinet abfque fibrarum ruptura;Immo Cap. 2. mufaili defciiptio & vfus. 6 IO. AL. BORELLI , Cap.*. mufculi defcriptio & v/iis. licet molies'fint ipfce fibra: > non tamen diftrahuntur, , fcd fponte decurtantur. Singulae fibrae poli elixationem inflantur , & micro- fcopio infpe&ae videntur dTe cylindruli fimiles virgul- tis arborum, qui non videntur dTe tubuli caui , vt fiunt fiflulae arundineae, fed confpiciuntur pleni fubflantia, feu medulla quadam , quae debet efle fpongiofa ad in- ftar fambuci. Primo, quia qualibet virga mollis, quae ab humore affufo inflatur, turget, & dirigitur, necefla- rio porofa erit, cum a granulis aqueis tamquam a cu- neis repleatur, vt in funemadefa&o patet. Praeterea id ipfum conijcitur ex eo , quod in mu ficu- lis fanguinc latu ratis, & exiccads, vt in perna confipi- ciuntur adiumento microfcopij, in eius fibris guttulae quaedam fianguineae, vel filamenta direefla, & tranfuer- fa inter fie dificreta ad inftar lapidisprophiritis; hoc au- tem nequaquam fieri pofle videtur, fi interna fibrarum fubflantia fipongiofia non elfiet. Caeterum vatia, & nerui capillares faficiculos prifma- ticos colligantes fnbtiliores fiunt, quam columnae, ficii fibrillae mulculofie , quae tamen craffitiem capilli mulie* bris non fiuperant. Tandem non videntur fieri ligaturae tranfiuerfiales in prifimatis, fieii falciculis muficularibus, nili laxae ; cum tendones, nerui, & membranae nullam contractionem patiantur, quando mufculofae fibrae decurtantur , & agunt. Et hoc patet in vinorum anatome , & praeci- pue in membrana diaphragmatis , quae corrugatur, •duminclufie fibrae mu ficu io fie contrahuntur. DE MOTV ANIMALTVM. 7 PROPOS. II. Cap. «i mufculi defcriptio & vfus . Mufculum a carne non differre. Reijci modo debet antiquorum error; Diflinguunt enim mufculum a carne, & putant mufculum effle ag- gregatum ex fibris tendino/is ; at carnem effle , quid fuperadditum, & diucrfum a fibris, fcilicct effe to- mentum villofum a fanguine incruftatum circumue- flicns fibras iilas tendinofas . Hoc probant tali argu- mento ; Quia in animalibus valde extenuatis, aut fa- me enectis ipfi mufculi fibrofi redduntur graciliflimi, & excarnes, & animalium fanorum mufculi crafli , fi ba- cillis conterantur, exprimantur, & abradantur, pariter in eis reflant fibra graciles non feciis, ac in extenua- tis , & fame necatis . At ni fallor hoc non euincit, carnem effe quid di- uerfum a fibris mufculofls, quia flue extenuara fint fi- bra , flue non, fi pluries aqua diluantur, femper auxi- lio microfcopij apparent alba?, & confimilis confiften- tia? tendinofe, nec tomentum vllum in eis apparet; immo in ipfifmet mufculis carnofis, qui putant tomen- to illo carnofo incruflari, apparent ipfe fibra eiufdem confiftentia?, & eadem figura columnari efformara, eo- dem modo ac in mufculis aqua dilutis; vt videre efl in mufculis elixatis,aut fale conditis • Verum tamen efl, quod gracilitas , &fubtilitas illa fibrarum in extenuatis aut compreflis pendere poteft ex defeflai fucci nutriti, qui porofitates Abrarum replebat, vt in fpongijs arefactis, & in folijs arborum exicca- tis contingit, in quibus non deficit tomentum, fed folummodo fuccus, qui prius cauitates fpongiofas re- IO. AL. BORELLI Cap. a: deferftio & vftiTJ1 plebat; Vnde colligitur, quod fibrae mufculorum > & Car° *^em unt * Aduertendum tamen eft , quod fibrf mufculofte dif- ferunt a fibris tendinum, & membranarum , quatenus illae fpongiofte funt,& femper hume&antur a fanguine, a fucco nerueo,& lymphatico fecus, quam iftee; Diffe. runt quoque flrinflura, & diuerfiffimo operandi modo, & energia, vt fuo loco exponemus. P R O P O S. III- Species mufctilorum recenfentur. Vltimo loco recenferi debent fpecies diucrfte mu- rculorum, & quse nara partes agunt, & quomodo , & perquas dire&iones ; & primo aduerto , quod diue £pe- fpecies mufculorum dantur, aliqui componuntur ex falciculis filorum carneorum , qui conftituunt prifma revtangulum , vt3 in prima figura tabula prima? , & hi vocari poliunt prifmatici diretfti. Alij conftituunt prifma obliquanguIum,vt b in fecun- da figura, & hi vocari poftiint rhomboidales, Alij habent fibras decuftatas compofitas ex duobus rhomboidalibus , vtc in tertia figura, & vocari poftlmt decuftati. Alij conftant ex duobus fafciculis rhomboidalibus non decuftatis, vtin quarta figura , & vocantur pen- niformes. Alij conftant ex fibris orbiculariter fparfis , & vo- cantur radioli. Alij lunt rotundi ftmiles annulis, & vocantur fphin- teres circulares. tab. i. a Fig. i. tab. i. b Fig. 2. tab.i. c Fig. 3* tab.i- d Fig. 4* de motv animalivm . 9 Alij conftant ex fibris circumuolutis ad inftar glo- mifili, & vocantur fpirales orbiculares . Vidi quoque in cauda gammari mufculos contextos non ad inftar tela?, fed compofitos ex fafciculis fibra- rum complicatarum, vt crines mulierum aptari fo- lent. Cap. 2. mufculi deferiptio & vfus. P R O P O S. IV. A dio mufculi eft contra dio In mufculo videmus , quod folummodo filamenta carnofa AB , CD, EF, Sc C earundem figurarum a de- curtantur,quando mufculus agit; tendines vero extre- mi BH, quibus fibra? carnofa? alligantur, non contra- huntur , fed retinent eandem longitudinem , quamj prius habebant; Hoc fenfu patet in anatome vilio- rum . Hinc fequitur , quod fola? fibra? carnofa? AB , CD , EF, GN , & C vim faciunt fufpendendo ingentia pon- dera ab energia , qua contrahuntur. Tendines vero BH vim patiuntur , quatenus fimplici motu locali tra- huntur a filis carneis contradis , & illi inferuiunt, v£ manubria, quibusfibra? alligantur. a Tab. i* Fig. i.2. 5.4. PROPOS. V. Cenfura flrudura? mufculi nuper euulgata?, eiufque operandi modi. Prodijt hifcc poftremis annis nouum cogitatum do mufcuJi vera forma , & de eius mechanico operandi modo, circa quod amore veritatis no liramfententiam exponemus. Tab.i.Fig.5.6.7. & 8.. IO. AI. BORELLI Cap. 2» mufculi defcriptio & vfus. a Tab. i. Fig- 5- Supponunt, quod reperiantur in Animalibus mu- fculi fimpliccs rhomboidales > vt ABCD a tuius tendo AC alligatus fit o/fi firmo EAC , vel affixus fit termino E; oppofitus vero tendo BD asquidiftet ipfi AC, & ab inuicem feparati fint; poftea adfmt duas jpotentias con- trarias 3 quarum vna fit pondus R trahens deorfum ten- dinem BD a B verfus F, altera fit fibrarum vis contra- vt nimirum illud quod magis obliquum-# eR ABDC fit longius , & reftri&ius, quam fit miniis obliquum AGHC; ideoque quo magis latera AB, CD decurtantur, eo magis craffities prifmatis augetur. Vi- deamus modo an ratiocinium Clar. Virorum cum principijs affumptis , & cum experimentis. Quan- do fibras prifmaticx AB,CD decurtantur,& coincidunt DE MOTV ANIMALIVM. 11 cum AG, CH , tunc neceflario prifmata fibrofa incraf- fantur, aliter fpatium non implerent. Igitur fibras mu, fculorum contradas crafliores fiunt) quod ed contra eorum hypothefim . Secundo omnes fibrae in mufcuio redo inter fe pa- rallelas decurtantur. Ergo ne detur penetratio corpo- rum inflari , & incraflari debent. Et fic craflities totius mufculi augeri debet, quod pariter negabant. Tertio in mufcuio obliquo inter coAali approximan- tur ad inuicem codas 5 & fimul omnes fibrce decurtan- tur ) nec poffunt earum interflitia ampliari cum potius obliquitas fibrarum augeatur . Ergo moles integra mufculi diminuetur, quod etiam negabant. Tandem quod potiflimum eA in hoc nego:io eA ra- tio mechanica, per quam mediante organo vis mufcu- li reiiAentiam mouet. Porro conAitutio, &difpoAtio mufculi, feu organi rhomboidalis videtur ineptiflima ad eleuandum pondus R . Hoc plane demonAratiuc euinci facile po&t per ea , quas deinceps exponfcnda funti fed ne perturbetur ordo dodrinalis, fufficiet fen- fatis experimentis negotium conflcere. Sumantur duce regulas ligneas AC, RD requales , b & colligenturplunbusfilis cequalibus AB,CD &c. & ter- minus virgee A alligetur clauo fixo in E, & termino D applicetur pondus R . Videbis primo, quod deftruda figura rhomboidali ABDC, virga BD vnitur, & duci- tur ad contadum regulas AC, vt ex eis conficiatur vnu ca reda linea AC, DR perpendicularis ad horizon- tem. Et fi funiculorum interceptorum frequentia, & craf. fities impedierit contactu virgarum, confurgetc rhom, boides conAridus,& prolongatus, cuius diameter ADf Cap. 2. mufculi defcriptio & vfus . b Tab. x. Fig. 6. c Tab. x* Fig. 7* 12 10. AL. BORELLI Cap.a. mufculi defcriptio & vfus.. obliquo motu excurret ad /itum perpendicularem ad horizontem. Idemque continget fi fibras AB,CD fue- rint confidentes , flexibilefque , vt funt virgulas arbo- rum ; fed in hoc cafu rhomboides maiorem amplitudi- nem retinebit. Videamus modo,an decurtando funi- culos AB, CD, fiue trahendo furfum, vel eos madefa- ciendo, fubfequatur eleuatio funium vna cum ponde- re R appenfo. Et obferuamus, d quod ad hoc vt impe- diatur adhasfio, & vnio virgarum BD, & AC, & incli- natio totius rhomboidis oportet, vt a vinculis tranfuer- fis , vel a potentijs X , Z tranfuerfie trahentibus virga BD retineatur, & tunc contradfis funiculis accedet BD versus AC motu asquididanti fibi ipfis i nec vnquam_' eleuabuntur fnncs circa centrum A verfus AG, quam- diii virga BD trahitur deorfum a pondere R . Quaro, mediante mufcuio rhomboidali fimplici, vis motiua fi- brarum fublcuare non poterit reddendam R . Verum tamen ed , quod in aliquo cafu propofitio veridcari poted ,e vt fi fibras alligatae edent odi firmo EAC, & latus rhomboidis BD retineretur in canali LF leuigato , & lubrico in columna excauato , tunc quidem a contracdione fibrarum AB , GH , CD podet quidem trahi oblique furfum tendo BD cum appenfo pondere R , At hcec hypothefis locum non habet iru animalibus, in quibus non reperiuntur tales mufculi fimplices rhomboidalem formam habentes , quorum-» tendo, feti latus mobile BD excurrat intra canalem-» leuigatmn: quare concludendum ed, tales mufculos fimplices > nec reperiri in natura, nec agere eo modo, quo putant prasclari illi . Sed talis lo- cum habere poted folummodo in aliquibus mufculis compofitis ex pluribus rhomboidalibus, vtfuoloco d Tab. i. fr'g-5* t Tab. i. Fig.8. DE MOTV ANlMALIVM. 13 exponemus; non vero in fimplicibus iliis mufculis, qui vnicum rhombum conftituunt, de quibus pradidi Au* thores exprdfis verbis loquuntur, & figuris exempli- ficant, Cap. % mufculi defcriptio & vfus i P R O P O S. VI, Miifculorum vera figura indicatur, Tab. i. Fig- p. io. ii. Quod dentur in animalibus mufculi columnares ex Hbris inter fe parallelis compofiti, vt eft ABDC , qui trahunt refiftentiam R per eandem fibrarum diredio- nem AB autopfia patet , praecipue in lingua Pici , & in caudis Gammarorum, & in alijs pluribus. Pratcrea quoque dantur mufculi rhomboidales fitm plices AB, DC,a quorum fibra obliqua AD , & CD annexa olli TV trahunt ad fe aliud os, vel tendinem»* RS, vtfunt mufculi abdominis, & intercoftales, & alij, in quibus os RS refiftens tractioni mouetur tran£ uerfali, Sc fibi parallelo motu, accedendo verfus os fir- mum TV; vbi notandum eft, quod angulus VCD non eificitur minus obtufus, fed e contra obtufa inclinatio augetur. Vltimo loco b dantur mufculi penniformes primo a Calferio Placentino, obferuati, & delineati. Hi qui- dem artificiofifiime formati funt ob fines inferius ex- ponendos ; agunt vero fibra obliqua fe contrahendo, & a tali obliqua tra&ione fufpenditur pondus R ap- penfum eodem modo , ac a binis , vel pluribus funi- culis objique tradis pondus fufpenditur, cuius vim , & modum operandi fuo loco declarabimus. a Tab. u Fig. io. b Tab. 1} Fig.n. 10. AL. BORELLI Cap. i. mufculi defciiptio 8i vfus. PROPOS. VII. Mufculi duplicem vim excreent propriam ; & inflrumentalem. Mufculi poflea duplicem vim exercere experientia conflat , vna efl propria fibrarum eius ab ipfa naturali flrudura fibrarum dependens , altera vero a caufa ex- trinfecus adueniente, quas vtitur mufculis , & organis ad fubleuanda ingentia pondera ; Videmus enim fi- bras 3 non elfe omnino inertes, fed vim contradiuairu aliquam habere; Nam in cadaueribus paulo pofl mor- tem mufculi truncati xque fe ipfos contrahunt , ac in_> viuentibus , in quibus aliunde abfque vllo laboriofo conatu talis contradio exercetur, eflque fimilis con- tradioni, quas efficitur a fidibus cithara? tradis, & proinde pendet a flrudura machinularum > ex quibus fibra? componuntur. Quod poflea gradus talis virtutis motiux illarurru machinularum fit exigua , patet ex breui contradione mufculi pofl difeiffionem vilius oppofitorum ligamen- torum , vel pofl fciffuram, vel amotionem Antagoni- ftaqua? vis, fi non fuperueniat vehementia conuuliiua, fuperari potefl a pondere paucarum librarum - Flexo articulo , quam maxime fieri potefl mufculus in caua illius parte politus laxus remanet, &. ideo nul- lam vim contradiuam exercere potefl, & tunc mufcu- lus in fitu connexo politus abfque cppofitione Anta- gonifla? fuam vim integram exercere pofiet, & tamen videmus tam debilem effe , vt fuperare non valeat pondus, aut impedimentum ipfius articuli, quando- quidem eum fponte dirigere non valet; hoc euincitur DE MOTV AN1MAL1VM. 15 ex co 3 quod flexis totaliter cubitis, fibri; s, & reliquis articulis , perpendiculariter eredis fupra horizontem , quando fcilicet grauitas offis , & articuli eredi non re- fiftit flexioni, Sc tradioni, tunc vis contradiua propria mufculorum , qui extenfionibus articulorum deftinati funt, dum carent impedimento Antagoniftarum, debe- ret fponte agere, & exercere gradum fuae naturalis energiae, articulum fledendo, fiue non aduertentibus , fiue nobis nolentibus; quod tamen adeofalfum eft, vt nullo fenfu laffitudinis refiftere valeamus adioni natu- rali , qua machinae fibrarum mufculorum conantur fe_> contrahere , nec praeterea vllam laffitudinem percipi- mus ex continuata mufculorum adione contra fuos Antagoniftas , vt nimirum tonica adione articulos in_> naturali difpofitione retineant. Prxter exiguam debilemque contradionem fibra- rum mufculi , quam exercent contra fuos Antagoni- ftas , aliam validiffimam contradionem voluntariamu exercent, qua ingentia pondera fufpendunt. Hanc adionem nonnulli cum priore confundere vi- dentur, cum fint prorsus diuerfie, ideo diftindionis gratia vocabo priorem adionem propriam fibrae,pofte- riorem imperio voluntatis, feii appetitu fadam voca- bo vitalem adionem mufculi. 2* mufculi defcrip-tio & vilis-; De gradu 'virtutis motiux vitalis mufculorum fecundum antiquos* C A P V T III. CVm in hac prima parte operis queratur * quanta fit vis motiua vitalis mufculorum refoedu refi- 10. AL. BORELLI 16 Cap. 3* I)e Gradu virtutis motiue vi- talis mu- fculorum fecundum antiquos . flentia?; Videndum efl, primo loco, quid nam pra?de- ceffiorcs noilri circa tale fubie&um tradiderunt. P R O P O S. VIII. Naturam ope machina? mufculi debili vi motiua ingentia pondera fubleuare vulgo cenfetur. Quaerenda iam eft menfura 5 & quantitas illitis vir- tutis i feii roboris mufculorum vitalis 3 quo nedunu brachium , aut crus, fed tota animalis machina, quan- ta eft 5 fuftinetur, fublcuatur, & impellitur ad tripu- dium vfque > & infupcr p nuter animalis molem fatis per fe grauem ingentia pondera baiulat 3 trahit > & im» pellit. Hoc maxime ftegotium faceffit Ariftoteli, qui mu- fculos non agnouit , fed fpiritus tantum confingit, qui articulos trahant , & impellant, & fane vt illo perfpicax animaduerterat, quam diificile efTet vaftam molem Elephantis a tenui fpiritu,fed flatu commoueri, agitari, & impelli poffe . Occurrit difficultati dicen- do 5 quod Natura non cuquali vi 3 fed minimo, & exi- guo robore articulos , & partes animalis coramouet , hoc quidem confequi ait ope machime, qua fadhu ini- tio parux motiones, euadunt deinceps magmu , & multiplices; ficuti ex parua 5 & facili temonis, & gu* bernaculi motione, magna prora? , & nauis tranfporta- tio eificitur; Poftea in qua?fi:ionibiis mechanicis temo- nis naturam confiderat, & ait ope ve&is operationem fuam exercere, in qua quidem mirum non efl: parua virtuteimmenfa pondera moueri, & impelli polfe; eo- dem exemplo vtitur Lucretius * ■ DE MOTV ANIMALIVM. 17 Et manus vna regite quanto vis impete euntem Atque gubernaclum contorquet quolibet vnum & deinceps alia inftrumenca adhibens ait i Multaque per trocleas> & tympana pondere.J magno Qommouet, atque leui fubjlollit machina ?tifu • ; Gaffendus quoque fatetur ope facultatem animalem magna pondera pufillis viribus mouere , fcd ambigit in animali ve&es,trocleas, & tympana reperiri poffc , cum confpiciantur tantummodo mufculi , qui potius funibus trochlearum affimilantur. Fingit tamen in mufculo inftriunentum mechanicum compofitum-> ex trochleis , & funibus > & vicem trochlearum fup- plere totidem corrugationes , & inuolucra > quibus fi- bros mufculorum contorquentur, quando longitudo mufculi abbreuiatur, & contrahitur, atque ex ijs fit quaedam trochlearum feries , vt in polifpaftore , cuius propemodum vis eft immenfa . Galenus quoque tendinem efle quafi veilem ait, vnde pania virtute facultatis animalis magna pondera trahi, ac moueri pofie cenfet. Alij quoque idem atterunt , fed alia ratione , quod mufculi ope machinas,parua virtute fpirituum magnae pondera eleuent. Hosc communis fententia tantam verifimilitudinem, & probabilitatem in fe habere videtur , vt mirum non fit a nemine , quod fciam in dubium fuifie reuocatam . Quis enim tam fiultus erit, vt machinam vnquam_> quasrat, vt magna vi pufillum pondus moueat, fcilicet machinam, & artificium adhibeat, non vt compen- dium ; fed vt difpendium virium patiatur ; non fecus ac fi quis pondus vnius libros, quod immediate abfque Cap* De Gradu virtutis motiue vi* talis mu* fculorum fecundum antiquos • 10. AL. BORELLI Cap: J. De gradu virtutis motiuae vi* talis mu- /culorum fecundum antiquos. vlla machina mouere , atque fubleuare poflct vi, & robore cequali vni libra? neglecto compendio queereret ve&es, trochleas , & alia organa , vt libram vnam fub- leuaret viribus decies, & centies maioribus. Et fi hoc abfurdum iure cenfetur 5 qui fieri poterit, vt Natura fapientiflima, qua? vbique compendia, fimplicitateno, & facilitatem queerit,tanta induftria machinas in orga- nis animalis elaborauerit, non vt parua virtute magna pondera , fed e contra immenlo propemodum roboro parua pondera moueat. Hoc quidem Jicet videatur monftrum, & contra communem fententiam, non diffi* teor,me pofle euidentiflime demonftrare,& petita prius venia , oftendere contraria? fententix aflertores alluci- natos fuxfle. Dcmonftrabo enim vere machinas in mo- tionibus animalis adhiberi, & illas multiplices , & va- rias efTe; Attamen non parua virtute magna pondera fubleuari, fed e contra magna virtute, & robore facul- tatis animalis parua pondera fubftineri ,* ita vt multo- ties virtus motiua centies , & millies fuperet pondus olfium, & articulorum fubleuatorum, & nunquam mi- nor fit illis, Sc hoc erit prxeipuum huius prima? partis fubiedum , & materia, Theoremata 'v tilia ad ojlmdendam immmjitatem ‘virtutis motiu# mufculorum» C A P V T IV. PRO P OS. IX, Motus articulorum flexilius fpha?ricus eft , vel circula-' ris 5 aut in fuperficie conica circa centrum-» imaginarium factus. Tab.2. Fig.i.& 2. DE MOTV ANIMALIVM. IN omnibus inflexionibus articulorum videndum.; prius, quomodo offa moueantur, & quam figuram»; in motionibus conftituant. Et primo dubitandum non efbquod fere omnes mo- tus partium animalis circulares fint, aut ex circulari- bus compoflti; hoc autem fatis patet ex eo , quod mo- tus cuiuslibet ollis articulum confiituentis fiat circa terminum alterius offis , cum quo arculationem confli, tuit 5 efliciturque terminus ille fulcimentum , fuper quod aliud os mouetur; & fiquidem terminus illius of- fis fuerit omnino quiefcens , tunc motus alterius colli- gati offis in eodem plano circumdudi erit ferme circu- laris , fi vero pncdid um fulcimentum non fit fixum»;, fed vacilleta moueaturque,fubfequitur motus articula, ti offis reuoluti 5 non circularis , fed redus , aut diuer- fimode curuus ; Circa primum patet, quod quiefcen- te humero AE vina , feii cubitas AB mouetur fuper commiffuram , & fulcimentum A > ac proinde confur- git motus rotundus . Sed licet articulorum motus fint circulares , & ro- tundi , tamen confpicuum non efl , vbinam centrum»; reuolutionis articulorum, & ofiium confiflat, quaro ratione aflignari, & reperiri debet , fi enim offa articu- los conftituentia effent linea? mere indiuifibiles , tunc quidem earum contadus effet punctum indiuifibilo > quod quidem centri, & fulcimenti rationem haberet » fed cum offi fint corpora dimenfionem habentia, non.; ceque facile poffunt eorum extremitates in vno pundo coniungi, & articulari, vt nimirum reuoluantur circa pra?di & tunc punXum contaXus foret fulcimentum , & cen- trum reuolutionis; at hoc effet valde incommodum, & fragile ; fi enim extremitas cubiti in conicum apicem_> defineret, & hic in finuofam conicam cauitatem am- pliorem 'in extremo humeri excauatam applicaretur , tunc quidem facile contunderetur , & diffringeretur acuties illa eminens , nec poflet articulatio tam firmi- ter colligari , quin hinc inde a punXo contaXus vacil- laret 3 & deuiaret ,* Igitur vt has incommoditates pro- uida, & fapientiffima Natura euitaret5alia ratione arti- culationem machinata eft facilem, tutam , ftabilem_> , refiftentem 5 & luxationibus minime obnoxiam , qua: eft huiufmodi j Efformauit vltimas extremitates offium rotundas > quarum vnam conuexam , alteram vero fi- miofam , & concauam fecit, vt nimirum contaXus non in punXo fieret , fed in fuperficie ampla 5 & fic contu- fio 3 & fragio vitatur 3 infuper facilius 5 & firmius hu- iufmodi extremitates offium poffunt colligari abfquo luxationis periculo in motu vario, & multiplici; fed hic non apparet centrum reuolutionis , feii femidiametri circa quod circumducatur; Nam quod- libet punXum 3 in quo os mobile tangit, & fulcitur ab offe immobili 5 non eft punXum quiefeens 5 & fta- bile, & ideo centrum reuolutionis efse non poteft. Vt in arculatione offis AB b fit fphaerula 5 vel eminentia ADEF, e contra offis GD extremitas EDC fit finuofa j & cxcauata, qua? pra?cisc intra fe recipiat, & amplexatur tuberculum extremum alterius olfis B A, tunc quidem in ofse DG nullum punXum affignari po- teft quiefeens 5 & ftabile , fed quodlibet eorum in mo- tu eiufdem offis deferibit circuli periphaeriam, funtque b Tab. 2 Fig. 2. DE MOTV ANIMALIVM. 21 hi circuli inaequales, & proportionaliter crefcentes* quo magis ad extremum offis G accedunt , & fiunt omnes praedidse reuolutiones neceffario circa centrum, cum fiant circa terminum quiefcens , qui fane non iii_» ofse DG exiflit , fed in I medio fphasrulx , aut cylin- dri ADF , ita vt fi intelligatur reda linea eduda ab ex, tremo G penetrans intermedium tuberculum ADF , & tranfiens per centrum I didi tuberculi , hcec quidem.» linea tota mouebitur, excepto vnico tantum eius pun- do; hic ergo erit centrum, & fulcimentum) circa quod reuolutio femidiametri, & offis efficitur, quare cen- trum & fulcimentum huius articulationis erit extra os mobile DG, nimirum in centro I tuberculi alterius offis immobilis. E' contra fi os DG quiefcat, & os B A circumduci debeat, eius centrum , & fulcimentum non exiflet in_> extremo contadu DC, fed in centro, feu pundo inter- medio I ipfiufmet tuberculi; hinc deducitur, quod centrum , feu fulcimentum offis humeri, vel fiemoris exiflit praecise in medio illius tuberculi, qui infinuofa cauitate fcapula?, vel coxas immobilis infigitur, & col- ligatur , & hifce duobus articulis extremitas femidia- metri mobilis, eiufque centrum eft proeminens, & exporredum; E’ contra centrum femidiametri circum- dudionis cubiti exiflit extra cubitum in medio , nimi- rum tuberculi humeri quiefcentis, cui ille alligatur,& circumuoluitur, & idem dicendum efl de reliquis fimi- libus articulationibus • Notandum pariter efi, quod motus articulorum ali- quando fphasrici funt, aliquando in vno plano alicuius circuli, multoties in fuperficie conica exiflunt. Regu- la generalis eflo, quotiefcunque motus vnius offis Cap. 4- Motus ar~ trculorum circularis 22 IO. AL. BORELLl Cap. 4. Motus ar- ticulorum circularis &c. vndequaque fieri poteft circa vnicum pun&um fixum > ' tunc quidem motus fphasricus erit , fcilicet ad dexte- ram, ad finiftram, furfum,deorfum,ante, & retro; quo- ties vero motus fieri debet circa duos polos ; vel circa axem necefiario motus , & circumductio, aut in fuper- ficie plana circulari, aut in fuperficie conica efficietur. Primi exemplum erit motus humeri, cuius extremitas icapube alligata fphasrica eft ; & globofa , in qua qui- dem propter fphasricitatem ipfius tuberculi quaquauer. fum fie&i, & circumduci poteft humerus, quia qua- quauerfum lineas re&asa centro tuberculi illius ad eius fuperficiem funt aquales, & propterea asque bene con- tactus vndequaque fieri poftunt a fupercie fpha?rica_> ipfius tuberculi, & fumma facilitate circumduci poteft omni ex parte fphxmla illa intra concentricam cauita- tem fcapulas; non fic accidit in motu cubiti circa hu- merum , & in motu tibix circa genu , quia nimirum-» medium reuolutionis non eft punitum, fed axis exten- fus inter duos polos cylindri; eft enim infima extremi- tas humeri & femoris non fphasrica, fed cylindrica ali- quibus ftirijs excauata , quas funt veluti totidem tro- chleae, quas ad firmitatem faciunt, ne fcilicet in motio- nibus luxationes contingant; In his vero cylindrulis necefiario motus fieri debent jrquidiftantes circulis eiufdem cylindri,non autem ad dexteram , vel ad fini- ftram verfus polos eius , quod quidem pendet ex natu- ra figuras cylindrica , in qua non datur punctum inter- medium, quod asqualiter didet ab omnibus puneftis fu- perficiei ipfius , nifi punita fumantur in periphasria ali- cuius circuli bafibns eiufdem cylindrisqui quidem circuli cum fint omnes inter fe , & bafibns pa- ralleli, necefiario admittunt reuolutiones offis,vlnas, 8c DE MOtV ANIMALIVM. 23 tibia? fadas per circulos a?quidiftantes bafibus didi cy« lindri. Et fiquidem diredio olfis mobilis perpendicula- ris fuerit ad axem cylindri extremi humerfvel fa?moris> tunc quidem circumdudio vina? 3 & tibia? fiet in plano illius circuli 5 qui perpendicularis eft ad axem pra?di- dum ; fi vero diredio tibia? angulos obliquos fecerit a cum pra?dido axe cylindrico elficiet neceftario in re- uolurione fuperficiem conicam 3 ad eas partes vergen- tem > ad quas angulus acutus efficitur . Sed a?que ineunda eft cognitio linearum; qua? ab ex. tremitatibus articulorum deferibi polfunt 5 quando fulcimenta non funt fixa 5 fed varie agitantur; tunc enim linea? reda? 3 aut curule conica? 5 vel irregulares deferibi polfunt, de quibus erudite 3 & eleganter alij fcripferunt 3 a quibus petantur. Cap. 4. Motus ar- ticulorum circularis &c. Mufculus licet d determinato gradu virtutis moti- uae maximo conatu contrahatur 5 tamen debiliorem •> aut nullam vim efji- cere aliquando poteft • C A P V T V. NEdum fitus 5 & colligationes mufculorum confi- derandae funt: fed & vires motiuse , quas licet ex fui natura vnius 5 & eiufdem gradus > & menfurx cenfeantur 3 nihilominus fieri poteftvt mino- rem 3 aut nullam vim exercere valeant ,* non loquor de cius momento 5 quod ab alijs circumftantijs pendeti vt poftea dicetur; fed de ipfainet virtute motiua * qua: dum vere > & realiter maximo conatu fuas vires exer- cet ; fieri poteft nihilominus j vt nullam vim inferat > 10. AL. BORELLI perinde ac li virtute motiua omnino careret 5 quae af- fertio licet abfurda videatur» offendetur tamen facili negotio. 24 Cap« f. Mufculi adherentes cauitatibus articuloru inflexorum laxi red- duntur. PROPOS. X. Mufculi adhaerentes cauitatibus articulorum inflexorum laxi redduntur. Tab.2. Fig.3. & 4. Autopfia conftat mufculos raro vnum » fepe duos intercipere 3 aliquando tres 3 quatuor > aut plures articulos comprehendere; fupponanturiam duo articuli conflati ex tribus oflibus AB? BC5 & CD> lint- que duo extrema ofla flexibilia circa internodia B>C > ad eafdem partes, & politis oflibus in dire&um vnus mufculus AED alligatus lit in A3 & D3an5feque adha> reat internodijs mediantibus ligamentis > & fafcijs membranolis; fupponamus extrema offa AB 3 & CD inflexa fuille ad eafdem partes non a vi motiua mufcu- li AEDj fed ab alia caufa externa 5 vt nimirum mufcu- lus nullam vim exerceat 5 fcilicet non contrahatur 5 & acquirat lituationem cauam FHEIG 3 a quia articuli componuntur ex tribus regulis flexibilibus ad eafdem partes circa internodia B 3 & C 3 & mufculus FEG ell: veluti funis alligatus extremis terminis A > D 5 & poft inflexionem licet mufculus contiguus lit 5 & adhsereat internodijs B 5 C articulorum in parte caua 5 tamen li- neapermedium mufculi extenfa, qux axis eius eft, di- ftat ab angulis B 3 & C duplici nomine 3 tum ob cralfl- tiem prodidi mufculi tum ob profunditatem centro- rum B, C> intra cbrpulentiam ollium articulorum exi- Ifentium. Cumque ab ijfdem terminis duas linea» ad a Tab. 2 Fig. 4« DE MOfF ANIMALIVM. eafdem partes cauce ABCD, & FHIG habeant eofdem terminos F , &. G; ergo comprehenfa FHIG minor eft comprehendente ABCD, & erat mufculi FEG natu- ralis longitudo cequalis lineis ABCD, ergo inflexis ar- ticulis mufculus FHIG longior eft interuallis FHIG, Sc ideo mufculus laxus reddetur, fcilicet minus tenfus» quam in ftatu diredo AED fuerat. Capi jp Mufculi adherentes cauitatibus articulolu inflexorum laxi red- duntur . PROPOS. XI. Flexis articulis, mufculi internis, cauitatibus eorum adherentes debiliorem , aut nullam vim exercent. Quia adio vitalis virtutis motiua* mufculorum tan- tummodo contradio eft, & valde exigua duorum digi- torum , & raro trium , vel quatuor , vt ex anatome conftat. E' contra relaxatio mufculorum ob nimiam articulorum flexionem eft infignis , aliquando enim fuperat tres , vel quatuor digitos; Ergo valde relaxatis mufculis3 fcilicet retinentibus eandem men- fiiram longitudinis oflium , quibus adheerent ex parto caua articulorum,tunc contradio illa maxima,a vi mo. tiua imperio voluntatis fada, non erit maior relaxatio, neeiufdem mufculi ab articulorum flexione pendente : at tunc os, & pondus appenfum minime trahi poterit; Igitur vis illa, quae imperio voluntatis mufculum vehe- mentiflime contrahere valet , nullam vim inferet ofli appenfo, perinde ac fi non traheretur, eo quod funis laxus ineptus eft ad trahendum pondus ei $ Ergo nullam operationem tradionis producet, periit de ac fi nullam vim motiuam haberet. Quod reda ratio fuadet, id ipfurn euidenti expe- 26 10. AL. BORELLI Cap. 5. Mufculi adherentes cauitati- bus articu. lorum in- flexoru nu laxi red- duntur * rientia comprobatur; conflat ex anatome, mufculos s flexores digitorum alligatos efle in extremo tuberculo infimo humeri, & ab hoc principio extenduntur vfque * ad extremos internos articulos digitorum , & median- • tibus fafeijs , & ligamentis adhaerent omnibus internis articulis cubiti, carpi, primi, fecundi, & tertij inter- nodij digitorum: fi inquam omnes prxdidti articuli fle* diantur violenter> tunc ex proxime demonftratis,mu- fculi prxdidi non valde decurtantur, & proinde laxi i*edduntur,& experientia conflat digitos extremos exi- guam , & debilem compreflionem efficere fupcr manus palmam , licet vehementi, & valida vi quis conetur palmam manus comprimere; id ipfum obferuatur iii_> plurimis alijs mufculis, vtfuis locis adnotabimus,qua. re dubitandum nonefl de certitudine fuperioris propo- fitionis. Promittuntur lemmata mechanica Utilia ad ro- bur 9 feu momentum mufculorum demonfirandum. C A P V T VL NEdum oh mufculi laxitatem vis eius motiua de- bilitatur? fed etiam alio potiori nomine altera, ttonem patitur ? ita vt eius momentum augeri? & dimi- nui valde poflit>vtque perfpicue > & fcientifice in hoc negotio procedamus? promittenda funt nonnulla lem. mata« DE MOfF ANIMALIVM. p r o p o s. xir. Cap. 6, Lemmata ad often dendam_> Vim nm» fculofum.. Invehe nulla potentia quantumuis vafta? trahens per dire&ionem extenfam per centrum 3 feu fulcimen- tum fuftinere poterit ? quamcumque exiguam refi- ftentiam in extremo ve&is appenfam. Tab.2. Fig.5. Sit ve&is AB > cuius centrum, feu fulcimentum C, fufpendaturque quaelibet exigua refiftentia R ex ter- mino ve&is B 3 fitque poftea quaelibet immenfa poten- tia D 3 quae trahat ve&em ex pun&o C 5 fcilicet linea_> re&a tra&ionis EC tranfeat per dictum Dico 5 quod momentum refiftentiae R maior erit mo- mento trahentis potentiae D5 & ideo haec reMentiarru R non fuperabit 5 nec fuftinebit; quoniam (ex elemen- tis maechanicis ) proportio momenti refiftentice R ad momentum potentiae D3 componitur ex ratione potem tice abfolutae R ad potentiam abfolutam D? & ex ratio- ne longitudinis vectis BC ad indiuifibilem diftantianu ipfius dire&ionis EC a fulciment0 3 ( qu# eadem eft 3 quam ratio potentiae D ad nihilum ) quare momentum potentiae R ad momentum potenti# D eandem pro- portionem habebit 5 quam potentia abfoluta R ad ni- hilum •* Proindeque momentum reliftentiae R fcmper maius erit momento potentiae trahentis D; & ideo re- iiftentia R quamuis diminuta 3 & pufilia nunquam fu- perabitur, nec fufpendetur a quacumque grandi po- tentia D> quod demondrandumfuerat. P R O P O S. XIII. Si dux potentia? oppofita? eidem termino ve&is appli- centur? vna dire&e? altera vero oblique trahens ? 2c 28 10. AL. BQRELLI Cap. 6. lemmata aJ ojflen- dendarn_j vim mu- fc illorum. habuerint momenta «qualia : potentia abfoluta ob- lique trahens ad potentiam direCte impellentem.; eandem proportionem habebit, quam radius, feu veClis longitudo ad diftantiam direCtionis obliqu« a centro. Tab. 2. Fig. 6. Sit veCtis AB, cuius fulcimentum A,& termino eius B du« potenti« oppofit« C, & E applicentur aequa- lium momentorum , fcilicet vna alteri non cedat, qua- rum C direCte trahat,nempe directionis linea CB per- pendicularis lit ad radium BA , potentia vero E obli- que trahat, ideft eius linea direCfionis HB efficiat an- gulum acutum, vel obtufum ABH , cuius diftantia a centro , fcilicet perpendicularis ad lineam direCtionis fit AH. Dico quod abfoluta potentia E ad abfolutam potentiam C eandem proportionem habet, quam BA ad AH. Producatur reCta AH, vt fiat GA aequalis BA, & in G applicetur potentia I aequalis ipfi C, cuius li- nea direCtionis GD perpendicularis fit ad radium GAj & quia potentiae «quales C , & I in extremitatibus ecqualium radiorum AB > & AG connexorum agunt per lineas direCtionum perpendiculares ad radios, erunt eorum momenta «qualia,* & erat prius momen- tum E «quale momento ipfius C ,* Igitur momenta~> potentiarum I, & E «qualia inter fe funtcumque in-> libra GAB inflexa radiorum «qualium, cuius centrum A,applicentur du« potenti« E , & I «qualium momen, torum, quarum I direCte trahit, E vero oblique per di- reCtionem HB parallelam ipfi GD ( amota fcilicct,vei coercita potentia C ) ergo, vt offendimus in libro de vi perculfionis a potentia abfoluta E ad potentiam ab- folutam I ? feu ad ei «qualem potentiam C eandem^ aProp.39. DE MOTV AN1MAL1VM. 29 proportionem habebit, quam AG , feu AB ad AH > quod erat offendendum. Cap. 6. Lemmata ad often* dendam_> vim mu* fculorum» PROP OS. XIV. Si duee potentiae oppofitae eidem termino librae, feu vedis oblique applicentur, & habuerint momenta ecqualia, potentiee abfolutae erunt reciprocet, vt di- flantiae diredionum a centro. Tab. 2. Fig. 7. Sit vedis AB , cuius fulcimentum , feu centrum re- uolutionis A, & termino B applicentur duae potentiae E 5 & D oblique vedem trahentes per lineas diredio- num HB , & GB, fintque earundem potentiarum mo- menta ecqualia inter fe , nimirum vedis a contrarijs virtutibus tragus immobilis perfiffat , feu fiat poten- tiarum aequilibrium i & ducantur a centro A ad lineas diredionum perpendiculares AH , & AG - Dico po- tentiam abfolutam ipfius E ad potentiam abfolutam D eandem proportionem habere , quam GA , ad AH . Producaturvedis BA, vt fiat AF ecqualis AB, & a ter- minis BF pendeantduec C, K diredae feu per- pendiculariter libram trahentes > quarum momenta aequalia fint momentis cuiuslibet potentiarum E , vel D i & quoniam termino B vedis AB applicantur duee potentiae ecqualium momentorum E> Sc C ( amotis vel coercitis interim potentijs D , & K ) haec direde illa oblique trahens ,*a Ergo potentia abfoluta E ad abfolu. tam potentiam C, feu ad potentiam abfolutam K erit vt AB ad AH . Rurfum, quia in libra radiorum equa- lium BAF applicantur duae potentiae ecqualium mo- mentorum K, & D, illa direde hecc oblique trahens ; b Ergo potentia abfoluta K ad potentiam; abfolutam D a per an- tec. Prop.- b' per ean- dem . 30 10. AL. BORELLI Cap. 6• Lemmata ad oflen dendam-» vim mu* fculorum. eandem rationem habet > quam diftantia dirc&ioms GA ad librx radium AB ? quapropter ex xqualitato perturbata c potentia abfoluta E ad abfolutam poten- tiam D eandem proportionem habebit? quam diltan- tia GA ad AH ? quod demonftrandum fuerat. c Prop.20. hb.J.Hucl. reft. Autt. P R O P O S. XV. Si dux potentix oppofitx duobus punctis eiufdem_> ve<5tis applicatx habuerint xqualia momenta; ea- rum abfolutx potentix eandem proportionem ha- bebunt reciproce ? quam diftantix diredionum a fulcimento . Tab.2. Fig.8. Sit vecftis AB ? cuius fulcimentum B? & pun&is A 5 & C fint applicata dux contraria potentias H ? & E ? a quibus vellis in eodem fitu retineatur ? feu momenta carum fint xqualia; fintque lineae directionum AH? & CF, atque a centro B ad diredionum lineas ducantur penperdiculares ? feu diftantix BI ? & BF . Dico po- tentiam abfolutain E ad potentiam abfolutam H reci- proce eandem proportionem habere? quam perpendi- cularis BI ad perpendicularem BF. Applicentur pun- patet ? ex ele- mentis mechanicis ? potentiam abfolutam D ad po- tentiam abfolutam ipfius N eandem proportionem ha- bere ? quam AB ad BC; & termino C eiufdem vectis BC cuius centrum Bjapplicantur dux potentix xqua- lium momentorum?D quidem direeandem rationem habet, quam diftantia IB ad AB ; Igitur ex xquali perturba- ta potetia abfoluta E ad potentiam abfolutam N ean. dem proportionem habebit , quam diftantia IB ad di- ftantiam BF > quod erat oflendendum. 31 Cap. 6, Lemmata ad often- dendam_* vim rau« fculorum. b Prop.ao. lib.J.iuicJ. reft. Audi» PROPOS. XVI. Si dux potentix oppofltx applicatx duobus pundis extremis Jibrx inflexx , cuius centrum in angulo in- flexionis exiftat j habuerint xqualia momenta i ea- rum abfolutx potentix eandem proportionem ha- bebunt reciproce , quam diftantix diredionum . Et e conuerso. Si ijfdem manentibus>potentix fint re- ciprocx 5 vt diflantix diredionum, earum momenta erunt xqualia. Tab.2. Fig.p. & io. Sit libra 5 vel vcdis quomodolibet inflexus ABC» cuius centrum B, & dux potentix oppofitx H > & E per diredionum lineas IA, & CD apundis A, & C libram trahentes efficiant xquilibrium > feu habeant xqualia momenta j fintque perpendiculares ex centro B ad lineas diredionum, ipfx BI, & BF . Dico poten- tiam abfolutam H ad potentiam abfolutam E eandem proportionem habere reciproce, quam BF ad BI. Pro, ducatur CB in diredum , vt fiat BN xqualis diftantix BI,& in angulo redoBNL applicata potentia O xqua. Iis fit ipfi H. Et quia dux potentix xquales H, & O 10. AI. SORELLI perpendiculariter trahunt radios ecquales BI > & BN, erit momentum potentias O ecquale momento poten- tias H , fed ex hypothefi momentum potentias E ecqua* le erat momento eiufdem potentiae H. Ergo duce potentie O, & E habent momenta ecqualia, & ( amota, vel coercita potentia H) applicantur terminis eiufdem librae NC, cuius centrum B, funtque BF, BN diftan- tiee dire<£tionum; Igitur potentia abfoluta E ad po- tentiam abfoiutam O , feu ad ei ecqualem potentiam-» abfoluta H eandem proportionem habet reciproce, quam BN , feu BI ad BF. Secundo ijfdem politis a potentia abfoluta E ad po- tentiam H eandem proportionem habeat, quam di- ftantia BI ad BF . Dico momenta potentiarum E, & H asqualia elfe inter fe,facla eadem coftru&ione , quia in libra imaginaria NBC potentia abfoluta E ad poten- tiam O , feu ad ei ecqualem potentiam abfoiutam H, eandem proportionem habet, quam NB, feu ei ecqua- lis IB ad BF, ( quee funt diftantif directionum); Ergo momenta E , & O ecqualia funt inter fc, fed momen- tum iplius H ecquale elt momento potentiee O ( curru potentiee ecquales perpendiculariter trahant radios ecquales ) ,* Ergo duo momenta potentiarum E, & H ecqualia funt inter fe , quod erat &c. a Tab. 2. Fig. 10. Tendines mufculorum non in capitibus, 0° tuber- culis ojjium conuertibilium alligari debuerant 9 fed in eorundem ojjium pro duplionibus prope ar- ticulum y 0° direptione obliqua ad cuJHem ojfs longitudinem. C A P V T VII. DE MOfV ANIMALIVM. 33 Hispraemiffis animaduerto,quod cum natura iii-> omnibus fuis operationibus admirabili fapietia &folertia,niinc!uam vero fruftra operetur; nemo iure 1 x perfuaderi poterit tendinofa ligamenta mufculoru me- lius difponi potuiffe , quam in ipfis animalibus alliga- ta cernuntur i & quia videmus ligamenta mufculorum nunquam in verticibus , feu terminis offium articulo- rum alligari,fed aliquando in lateribus tuberculorum, & frequentius prope articulum affigi, erit operas pre- tium naturas neceffitatem perferutari, quare coada_> fuer it tali mufculorum difpofitione vti,& quinam in- fignis vtilitas ex tuberculis amplis in capitibus offium conftitutis fubfequatur & primo. tionesTe- dinum m srticul is confide, ratuur. P R O P O S. XVII. Si linea dire&ionis ? qua mufculus offis articulum tra- hit per centrum tuberculi? feu per centrum reuolu- tionis articuli directe producatur ? non poterit mu- fculus articulum refiftentiam habentem flectere? ne- que in diredum ipfum fixe retinere? fi vero refiflens non fuerit ? nec pariter flectetur . Tab-2.Fig.11. Sit os AB habens tuberculum rotundum AE, cuius centrum , feu fulcimentum C in medio tuberculi mo- bilis exiftat i fitque tuberculum intra alterius ollis GF cauitatem EFA infirmatum s Et mufculus DE , cuius caput D affixum termino olfis G, eiulque finis tendi- nofus E alligatus fit termino E tuberculi AE, fitquo talis tendo direde extenfus verius centrum tuberculi Cy vt DEC fit vna reda linea , fitque AB asquidiftans horizonti; Dico quod potentia mufculi licet vafta fit, numqua poterit fledcre neque fuftinere refiftens pon- 34 10. AL BORELLl dus offis AB. quia mufculi idio nil aliud eft , mera contradio,& decurtatio fui ipfius; Ergo perinde aget mufculus,ac fi potentia ei aqualis,mediante fune DE,traheret os AB per directionem CED, a C verfus D, & tunc, quia in horizontali vede AB, cuius fulci- mentum C applicatur, refiftentia, feu pondus articuli AB in centro grauitatis eius H impellens vedem de- orfum perpendiculari diredione HI, & potentia D applicatur in ipfo met centro, feu fulcimento vedis , eumque trahit per diredionem CED* Ergo2 potentia mufculi D licet immenfa numquam fuperabit refifietl- tiam offis AB in H direde prementis, & proinde ne- dum articulum AB non fledet, fed infuper impedire-» non poterit defcenfuin cius ,* vnde fequitur eum dire- de, & fixe retinere nonpofse . Dirigantur pofiea of- fa GFAB perpcndiculariter ad horizontem, tunedire- dio propenfionis offis AB appenfi a ligamentis , vel fuffulti a cauitate offis FA non diftat, fed incedit per centrum C, quare os AB nOn fledetur fpohte in vede nullius diftantiz, & aliunde mufculus eidem centro applicatus nullum momentum exercet contra refiften- tiam offis ab eo non ftfftentati; Ergo os AB non fle- detur i ' \ \ r' Cap. 7. Colliga- tionesTe- dinum in aniculis confide- rantur. aProp. 12 huius. PROPOS. XVIII. Si mufcuii tendo affigatur ad fuperflciem lateralertu capitis offis, eiufque direftio per eius centrum non trdnfeat? arriculus fk#i poterit a potcntia5 qu# ad refiftentiam maiorem proportionem habeat 5 quam diftantia dire&ionis refiftentia? ad diftantiam dir£- & ionis tendinis mufculofl a centro eiufdem tuber- culi offi$. Tab.2. Fis. 12. DE MOfF ANIMAUFM. 35 Mufculi tendo E jic affigatur ad latus tuberculi E j vt mufculi directa productio DEK non tranfeat per tuberculi centrum C, & a centro C ad am- iculi productionem DEK ducatur perpendicularis CK, & haec erit diftantia directionis mufculi 5 feu po- tentia? trahentis a centro , ficuti CH erit diftantia di- rectionis propenfionis reftftcntix, fcilicet ponderis ar- ticuli ab eodem centro . Dico iam,quod articulus AB flc<5ti poterit a potentia mufculum trahente, qua? ad reiiftentiam articuli maiorem proportionem habeat > quam diftantia HC ad diftantiam CK; Quia os foli- dum CAB fledi, & circumuolui poreft circa centnmu C a potentijs applicatis in E & H;Ergo efficitur vectis inflexus ECH, cuius fulcimentum C, proindeque vt fuperetur aequilibrium a potentia mufculi trahente per diredionem KED, fcilicet vt vesftis flecti poffit, opor* tet vt potentia mufculum trahens ad reiiftentiam ar- ticuli maiorem rationem habeat,quam huius diftantia CH ad illius diftantiam a centro CK, & hoc erat pro- politum. Hic animaduertendum eft, quod articulus AB, eo vfque fledi furfum, ac reuolui potefl:, quo vfquc mu- fculi directio DE per centrum C pertranfeat, fcilicet quoufque angulus DEC extinguatur, & duce redx DE, & CE vnam redam, lineam conftituant, & hoc conflat ex duabus prxcedentibus propofitionibus , Cap. 7. Coiliga- tionesTe- dinum ii* articulis confide* ranturr. PROPOS, XIX. Si mufculi tendinoli Hnisj aut vitra tuberculum in ollis produdione in confinio tuberculi affigatur articuli reuolutio maior efse potefl femicirculo Tab. 2. Fi g. 13. 36 10. AL. BORELLI Cap. 7. Colliga* .tionesTe- ainum in articnlis confitle-1 ranttir. Ijfdem pofitis duo ofsa BA, & GF, in terne fleCtan tur, vt fere eorum longitudines fefe mutuo tangant, & tunc in confinio tuberculi, vel paulo vitra verfus B affigatur tendo mufculi DEK, vtin O, & circumduca- tur tendo OKE circa tuberculum ad inftar funis circa trochleam, patet, quod funis tendinofus di- redus DE contingit rotunditatem tuberculi in vnico tantum puncto E, & fic radius CE erit diftantia dire- ctionis mufculi a centro. Deinceps perleuerante tra- ctione mufculi, femper magis ac magis funis tendino- fus difsoluitur,feparaturque a tuberculo> ita vt conta- ctus ab E progrediatur verfus K, & a K verfus O, fem- pcrque contaCius tendinofi funiculi alicubi efficietur perintegram EKO , atque perpetuo di- ftantia directionis mufculi a centro C erit Semidiame- ter eiufdem tuberculi, & poft contaCtum tendinis in punCto O praediCta diftantia direCtionis minuitur: pro vt duae rectae DE, & CO angulum obtufiorem confti- tuunt, quo vfque angularis illa inclinatio obfumatur. Quia vero funiculus tendinofus EKO ambire poteft fpatium tuberculi maius femicirculo ,* hinc fit vt ar- ticuli AB circumduCtio per fpatium femicirculomaius effici queat, quandoquidem dum diftantia direCtionis mufculi a centro conferuatur eiufdem menfurae, vel non omnino annihilatur, femper flexio , & articuli circumduCtio effici poteft. Si poftea funis tendinofus mufculi affigatur vitra-» confinium tuberculi O verfus B, vt in M,tunc fimiliter funiculus tendinofus reuolutus circa tuberculum, ve- luti circa tochleam poterit reuoluere articulum vitra femicirculum, quando quidem non fecus ac funiculus circa trochleam efficit contaCtum fucceffiuum perfe- DE MOTV ANIMALIVM. uerantc eadem diftantia dire&ionis eius a centro, quae eft femidiameter tuberculi,*Sed in hoc differt hac con- ftitutio a pracedenti, quod tendinis diftantia a centro augetur, quando dua re&a DE, & CM re&um angu- lum conftituunt, fcilicct quando funiculus tendinofus feparatur a conta fcd multo euidentius talis politionis abfurditas patet, fi fupponamus os AB efte humerum finiftrum, qui cir- ca nodum fcapula? C vndequaque circumuolui debet; hic plane vt ad pectus educatur,trahi debet a mufculo ED alligato in latere dextero D pectoris;alius mufcur DE MOfV ANIMAL1VM. Ius eleuator in fupremo capitii vertice figendus erit, deprimens in infimo ventre, qui inttfculi vna cunb mufciilis dextri humeri fpatium vaftum inflatum ad inftai* vafti dolij exigunt; id ipfum in mufculis pedum fieri debebit , & proinde talis confirmatio non articiu lata , fcd tuberofa efTet ridicula, & irtepta ad motus,& contrectationes efficiendas ; Sc ideo reijcienda omni- no eft. Secundo loco tendo mufculofus DE fibula , vel fa- fcia membranofa R colligetur circa AF, ita vtfafcia R officium trochlea fuppleat, & tunc verum eft, quod exigua mufculi DE contractio trium digitorum fle&ere poteft cubitum AB per arcum BH: attamen hxc conftitutio nil prorfus differt ab illa, iru qua mufculus fubdupla? longitudinis affixus fuiffet prope articulationem C verfus A; & proinde longitu- do reliqua tendinofa RE eftet nedum inutilis, & fra- ftratoria,fed etiam incommoda, quod eftet contra natura? confuetudinem, qua? a fuperfluitatibus abhor- ret ,& compendia vbique fe&atur; Igitur neceffario finis tendinofus mufculi affigi debuit prope principii! ofsis mobilis, Vel in extremitate articulationis eius , quod erat &c. ■ - Cap. 7- Coiliga- tionesTe- dinura in articulis confide- rautur. SCHOLIVM. Verum eft tamen, quod in mufculis flexoribus di- gitorum manus pedis ponuntur fafcia? alligantes tendines circa interriodios, fed alia natura necefsitate hoc fa&ueft > Quia nempe pra?dicli mufculi tamcrafsi, & prolixi, quanta eft crafsities & longitudo cubiti & tibia? collocari non poterant intra fpatiola reftridta, & curta palmar manus & pedis; aut internodiorum digi-> IO. AL. BORELLI torum; cum e contra ad hoc, vt commod« contreda- tiones, & reliqu« manuum operationes fieri poflent explanat« & excarnes eife debuerant non vero tubc- rof«, & inflat«. 40 De virtutis motiuce mufculorum cubitum fle51 en- tium gradibus 3 momentis. CAPVT VIII. EX mechanicis conflat? quod potentia? abfolut« ? qu« «quilibrantur reciproce?eandem proportio- nem habent 5 quam velocitates,feu quam habent fpa- tia ?qu« ab eis tranfigerentur eodem tempore ? fi mo- uerentur. Modo? quia mufculus alligari potefl refiftenti« du- plici modo » aut immediate ? vel mediante trochlea ? aut libra radiorum «qualium? ita vt tantundem fuble- uaretur refiftentia ? ac contrahitur ? & decurtatur mu- fculus i aut connexio fit mediante machina in«qualiu radiorum? vt vedis? in qua contradio mufculi «qualis non eft eleuationi refiftenti« eodem tempore fad« i in hoc cafu proculdubiovis abfoluta mufculi «qualis non erit abfoluto gradu refiftenti« ? licet earum mo- menta fint «qualia i in illo deberent vires abfolut«, & earum momenta «quari % Verum melius confideranti idemmet mufculus machina qu«dam efle videtur ( quod fuo loco oflendemus ) . Vnde fit ? vt menfura pr«cifa virtutis contrahentis mufculorum non fit «- qualis ponderi refiftenti« immediat«?aut «quali motu fubleuat«? proptereaque vis abfoluta mufculi? fcilicet ca> quam natura exercet?dum mufculum contrahit ne. DE MOTV ANIMAUVM. quaquam indicabitur a pondere aquali motu fub- leuato. Attamen ad cofu/ionem euitandam diffimulabimus interea hanc inaequalitatem , vtque a facilioribus ini- tium fumamus,vocabimus vim abfolutam apparentem mufculicontradieam vim,quam habet pondus aequali motu fubleuatum ab eodem mufculo, & gradus vir- tutis mufculi 3 quando agit mediante machina mani- fefta velocitatibus inaequalibus , fi potentiarum mo- menta aequantur, vocabitur vis mufculi modificata. Infuper noto, quod tam vis abfoluta vera, aut appa- rens, quam modificata potefi: tota, & integra exerceri, feu potius applicari, ita vt nulla eius portio otiofa re- maneat,& tunc vocatur vis mufculi totalis; fi vero non efficiat id totum, quod poffet, fcilicet non fubftine- ret integrum pondus , quod ab eodem mufculo fuf- pendi potuilTet, tunc talis vis mufculi vocabitur par. tialis. Praeterea, quia machinae, quibus agunt mufculi, aut funt fimplices ve&es, aut diuerfimode compofitae, vel multiplicatae, & vario modo connexae; ideo fumemus a facilioribus , & fimplicioribus operationi- bus, quarum aliqua exempla infigniora afferemus in_> praecipuis mufculis, negle&is alijs minutioribus , qui ciufdem naturae cum illis funt, ne in immenfum moles huius libri excrefcat. Cap. S. Prima in- dago pote- tis mufc il- lorum cu- bitum fle- ctentium. PROPOS. XXI. Potentia abfoluta cuiuslibet mufculi animalis ? necef- fario maior effe debet pondere articuli ab ea fuf- penii ? nunquam vero minor. IO. AL. BORELLI 42 Natura lapienti fs ima animalis fabricam contraxit ex varijs organis compolitam,vt moueri pollet ab vno in alium locum , & vt varias operationes ad vit.e con- feruationem requilitas edere polfet. Hoc autem pro- flari non potefl tribuendo animali formam orbicula- rem ad inftar Tuberis , fed debuit componi ex varijs articulationibus ? vtfunt manus & pedes, quibus am- bulare & contreflare obiefta polfet. Verum tales ar- ticuli moueri circa nodos non poffent, nili traherentur a funibus mufculolis , a vi motiua eo$ contrahente-» • Oftendendurn modo eft , quod talis motiua facultas non potefl elfe minor , fed neceflario maior elfe debet pondere,& reliftentia articulorum fufpenforum . Con- flderetur quilibet articulus, vt totius brachij j hoc pia- ne vndique circumuolui debebat circa nodum fca- pulo> vt trahere , fufpendere,& impellere polfet reli- flentias cum ipfus brachij ponderoli , tum etiam cor- porum externorum,qua* contre&ari debuerant: tales operationes requirunt formam idoneam , vires, & in- ftrumenta apta,&accommodata ad talem finem confe- quendum - Forma proculdubio debuit elfe exporre&a ad inftar ve vt maior diftantia huius ad minorem diftan- tiam illius ab eodem fulcimento; proindeque femper potentia motiua maior eft, quam reliftentia. Cap: 8. Prima in- dago po- tetiae mu- fculorum cubitum-» flc&entiu. a Prop.20 huius. VE MOTV ANIMALIVM. P R O P O S. XXII. Cap. 1i. Prima in- dago po- tetiae mu- fculorutn cubitumLj fle&etium. Prima indago abfoluta? virtutis apparentis,qua?aduo~ bus mufculis bicipite,& brachieo cubitum horizon- taliter flectentibus in fitufupino exerceri poteft;qua? plus quam vigecupla efl: ponderis quod ab cis fufti- netur,& fuperat vim pfideris libr.560. Tab.2.Fig. 15 Humerus EA, & cubitus & manus AB fere redam-» lineam conftituant horizonti a?quidiftantem , fed iru fupina conftitutione reuoluatur in extremis digitis manus expanfa? B funis GB, cui alligetur in G pondus R, quod fuccefsiue augeatur 3 quoulque excelfus po- tentia motime mufculorum DC omnino euanefcat, nec valeat maius pondus, quam R fuftinere,fed aqua- tis viribus id ipfum retineat tantummodo; tunc pro- fecto conijciemus momenta potentiarum mufculi, & ponderis R omnino aquari , cum neutra potentia al- teri cedat j & experientia docente in Iuuene robufto pondus R non fuperat libras quibus fuperaddi de* bet grauitas totius cubiti, & manus,qua? libras 4* fere a?quant, ha?c autem exercetur,non quidem in extremo vedis pundo B, fed in loco intermedio H , vbi nimi- rum incidit centrum grauitatis eius; quare fi ex B fuf- pendatur pondus aliud librarum 2, quod ad grauita- tem totius cubiti eam proportionem habet, quam di- fiantiaOHad OB habebimus vedem omnino linea- rem indiuifibilem, & grauitatis expertem, in cuius ex- tremo B fufpenduntur duo pondera R, & cubiti, fcili- cetlibra? 28; poftea quia diredio CD tendinisipfius mufculi trahentis efficit angulum valde acutum curru linea CO, propterea quod tendo mufculi tangit pra- IO. AL. BORELLI caPuc articuli A, debet duci a fulcimento O reJIa linea OI, que perpendicularis fit ad tendinis dire&io*. nem tLmc 4u^ei11* ex demonftratis a fuperius , potentia mufculum DC trahens ad refiftentiam pon- deris R cum adiun&o eandem proportionem habebit, quam diftantia OB ad diftantiam IO ; reperitur vero diligenti inquifitione longitudo cubiti & maniis OB plufqua vigcfies maior, quam femidiameter tuberculi IO; Ergo robur, & potentia mufculum DC trahens plufquam vigecupla eft ponderis R, & adiun&i; Erat autem hoc librarum 28; Ergo robur abfolutum appa- rens, quo mufculus trahit cubitum, cumque inflexere nititur maior eft robore librarum 560. 44 Cap. 8, Prima in- dagopote- ci? mufcu- lorum cu- bitum fle- ftentium. a Prop.itf huius • PROPOS. XXIII. Vim quam exercent ijdem mufculi reperire ; quando humerus furfum erigitur perpendiculariter ad horizontem, & cubitus horizonti equidiflat. Tab.2. Fig.rd. Efficiant fecundo loco humerus EA, & cubitus AB angulum re&um,manete adhuc cubito parallelo hori- zonti , & humerus furfum eleuetur, in hac conftitu- tione remanet eadem ve&is longitudo OB,in eiufque extremo pun&o B fuftinetur maximum pondus R li- brarum 33, vt docet experientia ab ijfdem mufculis DQ fed quia angulus ICO fa&us a tendine cum ra- dio OC eft minus acutus, quam in procedenti confti- tutione horizontali eorundem ofsium , propterea»» quod flexo humero EA verfus cubitum AB,inflcditur quoque tendo mufculi DC humero adhorentis ,* non tamen angulus ICO re&us efficitur*, quia tendo ini DE MOTV ANIMALIVM. 45 arde colligatur membrano/is quibufdam fafcijs,& ex- terna pelle, quae inuolucra officium trochleae fupplent verfus angulum articuli A, non tamen tendo IC om- nino mordicus colligatur in I, quin aliquantifper fub- leuetur, & propterea reda 01 perpendicularis ad ten- dinis CI diredionem fenfibiliter maior efficitur,quam in praecedenti cafu , vt tadu in nobismet ipfis obfer- uamus, & ideo didantia OB ad IO minorem propor- tionem habebit, quam in priori conditutione reperta fuerat, fed quam proportionem habent prnedidae di- dantice , eadem reciproce vis mufculum DC contra- hens , & trahens ad refidentiam ponderis R cum ad- iundo pondere cubiti habebit i Ergo illa virtus ad hanc refidentiam minorem proportionem habebit, quam 20 ad i, & fiquidem maxima vis mufculorum bicipitis & brachij cequalis fupponatur vi 560. ex praecedenti indagine , cum pondus maximum R fit librarum 33, & cum adiundo pondere cubiti li • brarum 35 edet didantia 01 vna pars decimafexta di- dantiae BO, non autem vt prius vna pars vigefima eiufdem; quare fenfibiliter creuit didantia IO, & pro- inde maius pondus 35 librarum fufpendi potedab ijf dem mufculis . Hic tamen animaduertcndum ed,quod licet articu- lo EAB flexo mufculi DIC non tenfi fint vt prius, fed aliquo pado relaxari debeant, non tamen vis motiua vtriufque mufculi minorem facultatem contrahendi habet, quia reuera mufculi DC non alligantur ambo in fummitate humeri, fed biceps anneditur in termino L fcapulae HLE , brachieus vero alligatur in medio humeri, & quoniam fcapula HEL in eodem fitu fem- per permanet, tranfuerfali fcilicet, fit vt humerus EA Cap. S. Prima in- dago po- tetis mu- fculorum cubituia_» fledentiu. 10. AL, BORELLI Cap. 8. Prima in» dagopotc- ti£ marcu- lorum cu- bitum fle- ctentium . 46 rcuolutus circa centrum E eius articulationis 5 cunu fcapula angulum LEO efficiat minus acutum, quo magis humerus deo;Fum flebitur, & tunc mufculi bi- cipitis principium D magis fubieuatur, & magis rece- dit a fummo capite tuberculi E, eo quod interuallum linea; LDI fubtendens angulum LEO augetur,& pro- pterea predi&us mufculus eo magis tcnditur,quo ma- gis humerus deorfum fle&itur; licet ergo ob angulum EOB brachicus mufculus relaxetur. Poteft tamen-; multo magis tendi biceps ob eleuationem termini D fupra caput humeri. PROPOS. XXIV. Hinc pofient probabiliter texari figillatim vires abfo- luta? apparentes mufculi bicipitis, quae sequiualct libris 300. & brachiei cequalis vi librarum 260. Tab.j. Fig. 1. Inflectatur humerus EO retrorfu.ni > vt efficiatur angulus HEO 'quam maxime fieri potefl: acutus > & cubitus AB fimiliter inflectatur 5 vt nimirum cu- bitus AB linex fcapuke HL 5tunc quidem anguli alterni HDI> & CID acuti erunt inter fe xquales > & propterca quantum mufculus biceps DIC relaxatus eft ob acutiem anguli caui COE tan- tum precise trahitur 5 & tenditur ob angulum conue- xum HDO; Igitur nil alteratur naturalis tenfio mu- le uli bicipitis 3 & remanet eiufdem praecise longitudi- nis 9 quam habebat in fituatione totius brachij hori- zonti ;equidiflante ; cumque nullam relaxationem pa- tiatur) eandem vim fc contrahendi habebit) quam in_> fitu horizontali exercuerat. Sed non eodem priuile- DE MOfV ANIMAUVM. 47 gio fruitur mufculus brachieus FI,cuius principium in medio humeri F> finis vero in I prope caput cubiti coi- locatur i & quia angulus EOC cfi: acutus 3 Igitur mu- fculus brachieus FI maximam relaxationem patietur, & proinde nullam fere , aut exiguam vim motiuanu exercebit; his pofitis reperiri poterit vis motiua folius mufculi bicipitis ( Si tamen di flanti a OI tendinis a centro tuberculi cubiti non variatur ) efio pondus R fubftentatum in tali iituatione vna cum pondere cubiti librarum 25, & quia diftantia IO eft fere vna pars duodecima radij,& manus BO; Ergo vis abfoluta mu- fculi bicipitis erit duodecupla ponderis appenfi R, & cubiti,fcilicet illa erit a:qualis potentia? librarum 300, cum brachieus nullam vim exerceat ob maximarru eius relaxationem j Poftea quia vires duorum mufeu- lorum bicipitis, & brachiei fimul operantium in primo experimento aquales fuerant potentice librarum 560; Igitur fi ab hac potentia fubtrahatur vis motiua folius mufculi bicipitis, mox reperta librarum 300; refidua-j potentia librarum 260 erit ea, qua? exercebatur a mu- fculo brachieo, & hoc erat inquirendum. Cap, 8. Pruna in- dago po- tetis ma- rculorum cubitucn_j fledkntiu • PROPOS. XXV. In fitu perpendiculari ad horizontem humero retento , & cubito deorfum pendente,vim , quam exercent ijdem mufculi reperire. Tab.j. Fig.a. Sint iam humerus EA3 & cubitus AB in dire pofitb & perpendiculares ad horizontem, tunc qui- dem pondus maximum R, quod in B fufpenditur 9 im- menfum propemodum effet,fi robur 3 & tenacitas li- gamentorum eflfet omnino rdiflens5 & infupcrabilis. 48 IO1. Al. BORELLI Cap-8. Prima in- dago po- tetiae mu- fculorum cubitum-» fle&entiu. Si poflea parumper cubitus AB infledatur,vt efficiat obtufum angulum EAB cum humero ad horizonterru eredo, & cum linea OK requidifiante plano horizon- tis efficiat angulum acutum BAK, tunc quidem valde augeri debet pondus maximum R, quia eduda ex B perpendiculari BK ad horizontalem AK, tunc pondus R oblique vedem AB trahens , perinde premit ac fi in pundo K vedis OK fufpenfum fuilfet; & ideo confur- git nouus vedis OKbreuior , quam OB ; virtus vero mufculi vedem fubleuans trahit ex pundo I dift antiae diredionis 10 i Igitur potentia abfoluta mufculumJ contrahens , quee femper eadem efi ad refifl:entiam-> ponderis R eandem proportionem habebit , quam KO ad IO; Si igitur fuerit KO tantummodo dupla ipfius OI, erit neceflario pondus R, quod in tali fitu fubfti- netur medietas tantummodo totius virtutis motiua: abfoluta & ideo R erit librarum 250, & fiquidem di- flantia OK minor fuerit, quam 01, tunc pondus R maius quoque erit virtute motiua eorundem mufcu- lorum-» • Hinc colligitur, quod in flexione,feu eleuatione cu- biti AB perpetuo minuitur effedus eiufdem virtutis mufculum trahentis ; proptereaquod fucceffiue auge- tur vedis OK, & ideo minui debet pondus R. P110 P O S. XXVI. Vitn eorundem mufculorum reperire brachio in fupi- no horizontali /itu conftituto . Tab. 3. Fig.3. Poteft alia ratione exerceri virtus mufculorum cu- bitum fledentium,fi nimirum cubitus AB in fupina fi- tuatione horizonti asquidiftante infledi debeat deor- DE MOTV ANIMALIVM. 49 fum ad partes G a mufculis DC infra cubitum pofitisj reuoluto nimirum fune BLG circa tympanum, aut tro- chleam ML, conuertibilem circa axim fixum M ; pa- tet, quod dum manus B defcendit,pondus R fubleua- tur, efficiturque fimiliter ve&is AB , cuius fulcimen- tum O, & pondus R trahit terminum B furfum verfus L, & potentia mufculorum DC trahit ve&em AB ex I deorfum verfus D ; Sc fic ea, qua? dida funt fuperius, hic quoque verificantur, cum hoc difcrimine tamen»» quod prius terminus B trahebatur deorfum, nedumu a refiffentia ponderis R, fed etiam a grauitate totius cubiti, & manus ; hic contra grauitas cubiti AB non»» contraponitur, fed adiuuat potentiam mufculorurrL» trahentium; proptereaquod ficuti mufculi deorfum»» cubitum trahunt in hac fituatione, fic pariter cubitus fua grauitate deorfum pellit, & ha?duce potentia? fimul fumpta? aquantur momento ponderis R; cumque in»» primo cafu pondus cubiti adderetur refiffentia? gra- llis R, modo additur potentia? mufculorum, & quia po- tentia maxima mufculorum DC offenfa eft cequalis po- tentia? librarum 560; a Ergo fi ve&is AB effet nullius ponderis, cum diftantia OB ponatur vigecupla diftan- tiae OI,effe deberet pondus R librarum 2 8, at quia dua? libr£ eidem R addita? a?quilibrantur ponderi cubiti AB, fcilicet eum reddunt ve<5fem nullius ponderis, & pro- pterea pondus R cum adiun&o fcilicet libras 30 erit maximum , quod in tali fitu a vi mufculorum DCfub. fiineri poffit. Id ipfum alia ratione offendetur, quia pondus de- fcenfiuum cubiti librarum 2 ex B pendentium aquan- tur vi tra&iua? in I applicata?, qua: fit librarum 40 (ob reciprocam proportionem vigecuplam ), & erat vis Cap. 8. Prima in- dago po- tetis mu- fculorum cubitum»» fleCtentiii. a Prop.12. huius. 10. AL. BORELLI 50 propria mufculorum DCI librarum 5 60; Ergo hac vna cum adiundo momento trahente ex I, aquali cubiti momento efficiet fummam librarum 600. De mufculi s tibiam fleti entibus eorumque opera- tione circa genu • 1 ab 3 * Fig.4. C A P V T IX. SIcuti reuolutio cubiti circa humerum efficitur circa tuberculum cylindricum , ita quoque tibia circa.» famoris tuberculum rotundum reuoiuitur . Diffierunt vero inter fe, quia in cubito mufculi flectentes affigun- tur fere in vno puncto intermedio prope caput eiuf- dem cubiti; In tibia vero mufculi eam flectentes iru duobus oppofltis punctis collateralibus capitis tibia5& fibula; implantantur 5 vt habena;, feu lora , tres enim mufculi femimembranofus , fernineruofus, & gracilis in interno latere tibia;, & vnicus biceps dictus in externa fummitate fibula alligatur i Sed hac varie- tas naturam , & proprietatem vetftis non perturbat; pra;cipua difcriminis ratio ab alia caufa longe diuerfa pendet 5 fcilicet ex diuerfa flruftura articulationis ti- bi a; CB ab ea, qua; in cubito enarrata efb huius enim extremitas ar<5te amplexatur humeri tuberculum > cir- ca cuius fuperficiem rotundam rotatur , &• circumuol- uitur : tibia vero non item , co quod infimum tuber- culum femoris AB in ba/im amplam BH definit > qiue non efl: omnino cylindrica , cum eius rotunditas fit aliquo modo coinprefla, ad ellipticam , vel fpiralenu curuitatem accedens, autem non vndique ftringi- tur, & amplexatur a tibice capite CH, pariter amplo, DE MOTV ANIMALIVM. 51 fed non admodum excauato, in quo notabiles funt ca* pitis eius finuofitates non quidem profunde excauato in olfe capitis tibia?, fed efformatce a cartilaginofa qua- dam Zona femilunari dida, cralfa, & dura * qua? pului- naris officium fupplet, dum finuofitatem quandam-j profundam format: talis Zona cartilaginea exterius delinit in membranofam propaginem , qua? capiti offis tibia? alligatur, interius vero gracilefcit , quoufquo in laminam tenuem duram , & circularem abeat i tota huiufmodi Zona , excurrit fuper caput tibia? leuiga- tum, & a quodam vntuofo humore madefadum ,’ quo mediante transfertur ante , & retro pra?dida Zonacar- tilaginea ; anterius quidem trahitur verfns genu,quan- do tibia cum fltmore in diredum conftituuntur , & quando angulum efficiunt , tunc retrorfum trahitur i Vnde fit, vt in direda conftitutione tibia?, & femoris axis reuolutionis F anterius verfus genu C tranfporte- tur; at in flexione tibi£ axis reuolutionis F non in eo- dem /itu tuberculi BH fa:moris per/iftat, fed poflerius aliquantisper transferatur verfus H, & diftantia FH a pra?dido axe reuolutionis ad lineam diredionis GI mufculi flexoris , feu ad diredionem tendinis eius fuc- ceffiue magis minuatur, quo magis tibia infleditur , & hoc rurfum accidit , quia tendo GIH contingit fum- mitatem pofteriorem lateralem H infimi capitis fa?mo- ris > & proinde inflexione genu fummitas H retrahitur introrfum verfus C, vnde tendo GIH non pellitur ex- terius 5 vt prius , nec remouetur a finuofitate capitis ti- bi# , & ab axe reuolutionis F, & propterea diftantia FH minuitur; hinc fit, vtexiftente fa?more AB cunu tibia CD in diredum fere conftituta , & in plano pa- rallelo horizonti , tunc quidem maximum pondus R Cap.<7. Prima in- dago po- tentiae 4 mufcitlo- rum tibia fie&entiiu 10. AL. BORELLI Cap.p. Prima in- dago po- tentia? 4 mufculo- rum tibia fie&entiu. extremo calcaneo alligatum 3 quod a mufculis LG ti- biam flectentibus fubflinerij potefl efl librarum 65. Si vero tibia CD in plano horizontis iacente ad id ipfum flemur AB perpendicularis fuerit 5 tunc quidem maxi- mum pondus R, quod in calcaneo D alligatum eleuari potefl) ab ijfdem mufculis non excedit libras 33. P R O P O S. XXVII. Prima indago motiu# virtutis quatuor mufculorum ti- biam fleCtentium , qua: terdecies maior efl poten- tia ponderis fufpenfi 5 & fuperat vim librarum 949'. Tab. 3. Fig.4. Sit dire&a , & horizontalis conftitutio thora- cis > tibi# , & f#moris, ita vt genu deorfunu vergat , & exiftente F centro vertiginis tibi# , & FH diftantia direCtionis tendinis GH a centro F . Quia di* flantia FH directionis tendinum mufculorum tibiam_> flectentium a fulcimento > feu axi reuolutionis F , fere decima tertia pars efl: diflanti# extremi calcanei D, vbi pondus R fufpenditur ab eodem fulcimento Fjfuntque potenti# mufculorum #quilibres potenti# ponderis R vna cum pondere tibi# libr. io. proxime pendentis , & in punCto D confiderat# minus , quam libr. quin- que > Ergo vt exigit veCtis natura potenti# mufculos EI trahentes ad potentiam ponderis R cum adiunCto pondere tibi#, eandem proportionem habebunt ,quam 13. ad i, eflque pondus R cum adiunCto pondere tibif librarum 73. Igitur vis motiua eorundem mufculorum fuperabit potentiam librarum 949* DE MOtV ANIMAL1VM. 53 PROPOS, XXVIII. Cap. 9. Prima in- dago po- tenti* 4 mufculo- rum tibia fleftentiu. Faemore, & dorfo perpendiculariter furfum eleuatis fupra tibiam horizonti aequidiftantem,rationem red- dere , cur ab ijfdem mufculis minus pondus eleue- tur. Tab.3. Fig.5. Obferuauimus in cubito , in dire<5la , & horizontali conftitutione eius cum humero maximum pondus fub- ftentatum in extremitate manus libras 2 6 non fuperaf- fe : a poftea perfeuerante cubito in litu horizontali , & humero5 atque thorace perpendiculariter eleuatis ma- ius pondus fubftineri polle ab extremitate manus , fci- licetlibr.33. modo in mufculis tibiam fle&entibus op- pofitum obferuatur i quia exiftente femore , & tibia in litu horizontali maximum pondus in extremo calcanei alligatum eft libr- 67, & flexo femore perpendiculari- ter ad horizontem,& ad tibiam maximum pondus fub* /lentatum in extremo calcanei libras 31 non fuperat ,* qua* diuerlitas in operationibus limilibus profe&o mi- rabilis videtur. Inquirenda ergo eft caufa huius di- uerfitatis i quia quando faemur > & tibia re&um angu- lum conftituunt,maximum pondus fubleuatum in ex- tremitate calcanei D libras 31 non excedit , & ijdertL-> mufculi vim habent aequalem potentias libr. 9495 vt ex praecedenti propofitione conflat, deberet iuxta aequili- brij leges, tibias longitudo CD ad diftantiam FH di- redlionis tendinum eorundem mufculorum a centro F eandem proportionem habere, quam 949. librae ad li- fcilicet maiorem proportionem, quam ha- bet 26 ad i, quare diftantia FH eftet vna pars 26 di- ftantiaeFD, quia vero tanta diminutio diftantias FH a Prop. 2 2.Imius IO. AL. BORELLI 54 Cap. 9. Prima in- dago po- tentiae 4 riim tibia fleto tiii. non obferuatur, fatendum efl ab aliqua caufa incom- ’ perca produci pr#di&am diminutionem momenti vir- tutis motiu#; & profe&o mufculi flexores EG mino- rem virtutem exercent, quam prius , quia aliquantu- lum laxi redduntur in articuli curuatura, & in inter- uallo abbreuiato mufculi EG ; propterea non efl: im- probabile , vt pr#di&i mufculi relaxati exerceant vir- tutem aliquanto minorem potentia libr. 500, qu# qui- dem ad pondus appenfum libr.36 fere eandem propor- tionem habent, quam 14 ad ij & quia remanet longi- tudo vellis FD fere eadem i Ergo neceflario diflantia FH dire&ionis tendinum a fulcimento F fenlibiliter di. minuta elt ,* hoc quidem contingit, quia centrum re- uolutionis tibi# in eius flexione transfertur ab anterio- re parte ad pofticam inflrni tuberculi femoris, & lic centrum F tendinibus GH approximari poteft , quod nili concedatur multo magis vis mufculorum ob laxi- tatem imminuenda erit, quod non videtur verili- mile. PROPOS. XXIX. Femore perpendiculariter eleuato ad tibiam , & ad dorfum lupinum horizonti #quidiftantes, rationemj reddere, quare maius pondus extremo calcaneo fubleuatur, quam ere&o dorfo, minus vero quarru in horizontali dilpofitione femoris, & tibi#. Tab.j. Fig.6. Sit thoracis , & dor/i longitudo LMEN parallela horizontali fituatione tibi# CD 4 & tunc experientia docente reperitur maximum pondus R appenfum in., extremo calcanei D elfe libr. 463 & ideo cum pondere. DE MOTV ANIMALIVM. 55 tibia; adiundo erit libr.5 /. in praecedenti vero fituatio- ne erat libr. 36; & in priori experimento librarum 73. aflignari modo debet caufa huius noui incrementi vir- tutis motiuae. Quia quatuor mufculi tibiam fledunt,feminemofus, femimembranofus , gracilis , & biceps, tres primi alli- gantur in L extremitate ollis ifchij > feu coxendicis , poliremus vero biceps partim in eodem olfe coxendi- cis L partim in E ipfo femore radicantur; quia vero ob angulum AFD , & articuli inflexionem in eius ca- uitate omnes quatuor prodidi mufculi laxi redduntur, pollea ob angulum MLB flebitur quoque mufculus LEG in parte conuexa prodidi anguli, & ideo elonga- ta eius dimenfione debent tantundem principia eorum fubleuari, & trahi verfus L , quantum in cauitate IG relaxati fuerant, & proinde oque tenfi permanent pro- didi mufculi 5 ac fi in di reda, & horizontali conftitu- tione primi cafus reperirentur; fic igitur nullam relaxa- tionem patiuntur, & ideo eundem gradum virtutis motiuo feruabunt: Excipitur tamen media pars mu- fculi bicipitis EG , illa fcilicet, quo in F medio fe- more alligatur, hocautempoteft vfurpari, vtpars fe- ptima proxime quatuor prodidorum mufculorum , & ideo vis illa maxima totalis, quo erat oqualis potentio librarum 949. redada erit ob relaxationem ad virru motiuam oqualem potentio librarum 813; Vt igitur huiufmodi virtus motiua ad refifientiam ponderis ap- penfi R cum adiundo pondere tibig fcilicet ad Iibr.51, ita erit difiantia FD ad FH, fcilicet vt 16 ad 1, & pro. pterea diminuta erit aliquantisper difiantia FH dire- dionis tendinum a fulcimento, quo in procedenti cal- culo reperta fuerat. Cap.j* • Prima in- dago po- tentiae 4 nmfcuio- rum tibia Jledentiu. 10. AL. BORELLl M O N I T V M. Animaduertendum efi:, quod hoc methodus primo indaginis, qua in toto hoc capite vfi fumus, non efi: omnino exa&a , cum non comprehendat vniuerfanu vim apparentem mufculorum i Attamen ob eius facili- tatem exponi primo loco debuit, commodius enim-> deinceps limitari poterit. De duplo incremento cirium mufiulorum cubitum, £2° tibiam fleBentium. C A P V T X. SIcuti proclare diuinus Plato pronuntiauit Geome- triam', & Arithmeticam effe duas alas, quibus ad cadum afcendimus, fcilicet quibus arcana Aftrono- mio percipimus, fic quoque affirmare pofTumus fca- las, quibus ad fcientiam admirabilem motuum ani- malium fcandimus,efTe Geometriam, & mechanicam ; Quis enim negaret vera effe ea, qua? in duobus proce- dentibus capitulis oftenfa funt?Et tamen quia penitio- ri mechanica vfi non fuimus,valde a veritate aberraui- mus; non quia falfum admifimus, & reijcienda fint ea > quo ha&enus di&a funt, fed quia illa licet vera ex parte fint,adhuc exa&iorem fcientiam affecuti non_> fumus; hoc autem vt proftemus,promitti debent lem- mata aliqua mechanica, adhuc , quod fciam non ani- maduerfa. DE MOTV AN l MALIVM . p r o p o s. xxx. Cap. 10* Dc dupJa incremen- to poten- tia corun. dem mu- lca iorum ,t Si funis rigidi, vel contrahibilis duae extremitates di- reCfce trahantur a duabus potentijs , quarum mo- menta aequantur momento refidentiae funis : Poten- tia qua funis traClioni relidit, aequalis ed ambabus potentijs trahentibus, quae aqualia erunt interfio . Tab.5. Fig.7. — Sit funis durus, vel laxus, & contrahibilis AB ,• cu- ius extremitates A, & B trahantur ad partes oppofitas a duabus potentijs, vel ponderibus 11,8c S , itaut poft tradionem quiefeant potentia?, & aquentur momento, quo funis tradioni relidit, fcilicct vis vnius alteri non praualeat. Dico potentias R,3c S aquales elfe inter fe, & ambarum potentiarum vires aquales elfe vi , qua funis tra&ioni relidit - Si R , & S fuerint pondera , & trahant funem AB circa duas trochleas F, & G intelli- gatur funis grauitate carere; & quia potentia:, fi' ue pondera R, & S trahendo funem direde , «St con- trarijs diredionibus circa trochleas F, G quiefeunt aquilibrata; Ergo ex mechanicis potentia?, fiue pon- dera R, & S funt aqualia inter fe . Podea fit XZ po- tentia , qua funis aque craffus , & robudus AB tra- dionibus potentiarum aqualium R, & S relidit ( fiue_> ob gluten ,8t colligationem, quo funis partes ad inui- cem conneduntur, fiue ob vim, qua contrahuntur, & vnaverfus alteram dringitur, 8c approximatur ), & quia vis [tenacitatis, & contradionis aquali conatu exercetur ab omnibus partibus funis AB ob aqualem eius cralfitiem, & robur, femilfis potentia funis, qua fit X agit contra vim potentia R contrahendo ferniffem 10. AL. BORELLl Cap. io: De duplo incretnen* to poten- tiae eorun- dem mu- fculorum. funis AC per fpatium AD , & reliqua femipotentia Z agit contra vim potentia» S aqualis ipfi R, contrahen- do reliquam funis medietatem BC per fpatium EB aequale ipfi AD. Poftea quia motus 3 quo femifunis AC decurtatur per fpatium AD competit potenti? X , quatenus funem contrahit 3 & refiftentiae R, quatenus eodem tempore 3 per idem fpatium fubleuatur. Igi- tur cCque velociter potentia X femifunem AC contra- hit 3 ac pondus R fubleuatur 3 funtque eorum momen- ta aequalia 3 cum potenti? quiefeant aequilibratae; Er- go potentia abfoluta X aequalis erit refiftenti? R. Non fecus potentia abfoluta Z aequalis erit re/iftentiae S ; igitur duae potentiae X3 Z, fcilicec potentia3 qua funis AB trafhoni rehftit3 aequalis eft duabus reliftentijs in- ter fe aequalibus R 3 S hmul fumptis 3 quod erat often- dendum. S C H O L I V M. 3 Tab. 5 Fig.S, Si poftea3 virga rigida a duabus potentijs per dire- ctionem longitudinis eius comprimatur5potentia > qua virga compreflioni erit ambabus poten* tijs eam comprimentibus s hoc autem eodem modo de* monftrari potefl. PROPOS. XXXI. Si extremitas eiufdem funis non pondero/i clauo alli- getur ? & reliquum extremum a pondere , vel po- tentia aliqua tra&um in eodem fitu quiefcat: Vis > qua funis tra&ioni xeliftit dupla eft potenti? trahen- tis. Tab. 3. Fig.p* DE MOTF ANIMALIVM. Sit funis non grauis AB alligatus clauo firmo in B, & in A trahatur a pondere, vel potentia R, & vis,qua funis tractioni refiftit fit XZ , & potentiae XZ , & R quiefeant aequilibrata?. Demonftrandum eft, poten- tiam abfolutam XZ duplam effe abfolutae refiftentiae R,' amoto clauo fubftituatur potentia manus S , vel ponderis circa trochleam BE , a qua trahatur termi- nus funis B per eandem dire&ionem AB , ab A ver- fus B , quae potentia S refiltere valeat tra&ioni poten- tiae R , vt funis in eodem fitu quiefeat; manifeftum_> eft ex procedenti propofitione pondus , vel manus potentiam S aequalem fore refiftentiae R , & vim , qua funis tractionibus oppofitis refiftit,aequalem effe dua- bus potentijs R , & S fimul fumptis, fcilicet duplo po* tentio R, & quia claui firmitudo in B id ipfum pro- flat, eandemque vim exercet, ac potentia S , nempe clauus refiftit aequali momento energiae tractionis eiufdem ponderis R , eo, quod funis tra&us a poten- tia R, a clauo prohibetur eius defcenfus , & retinetur in eodem fitu quiefeens, non fecus, ac a potentia S retinebatur ,* Ergo vis, quam exercet firmitudo claui, aequalis eft energiae potentiae S flue R; quare vis XZ, qua funis AB tra&ionibus oppofitis, nempe potentiae R, & vi ci oquali firmitudinis claui refiftit, aequalis eft vtrique potentiae, nempe duplo potentiae R, quod erat propofitum . Cap. 10. De duplo incremen. ro poten- tia.’ eoiun. dem mu- fcttlorum. P R O P O S. XXXII. Si virga rigida non grauis fuperne comprimatur a pondere, vel ab aliqua potentia, & inferne fulciatur a foli duritie : Vis, qua virga ccmpreftioni refiftit* duplex eff potentiae comprimentis. Tab.3. Fig.io* 60 10. AL. BORELLI Cap. io. De duplo incremen- to paren- tia: eorun- dem mu- fculorum. Si poftea loco funis fupponatur virga rigida AB non grauis 3 quee perpendiculariter innixa folo ftabi- li LB j in B comprimatur a pondere 5 vel a qualibet potentia R in A per direftionem AB ab A verfus B . Eodem modo oftendetur, quod vis 3 qua virga com- preffioni refiftit, dupla eft potentia comprimentis R; Vice pauimenti fubftituatur manus S 3 vel terminus B libra? EB radiorum aqualium, cui in B virga BA cum pondere R fuperincumbat > a?quilibreturque a ponde- re X; quia aeque bene, & eadem energia foli LB du- rities impedit defcenfum > & refiftit preftioni potentig R 5 ac eidem aequilibratur potentia fubicStx manus S 5 aut pondus X i Ergo refiftentia foli LB aequalis eft potentia? prementi R3 & ab eifdem duabus virga ftrin. gitur; quare vis 3 qua virga AB comprefiioni refiftit duplex eft ponderis 5 vel potentia’ R 3 vt erat often- dendum. PROP OS. XXXIII. Idem aliter demonftrare . Tab-5. Fig.i 1. Ijfdcm pofitisjintelligantur potentia contraria mo- neri ■) icilicet funis AB contrahatur a potentia XZ 3 vt terminus A afeendat vfque ad H , ibidemque quic- fcat5 & fecentur bifariam funis AB in C3& portio AH in D, & potentia in duas partes aquales X 5 Z, 5 & tan- dem fiat CF aequalis DH : patet a femipotentiam X contrahere medietatem funis CA 3 & refiduam femi- potentiam Z contrahere reliquam funis medietatem-» CB . Quia a potentia X folitaria ( non confiderata potentia Z) fubleuatur refiftentia R5 contrahendo fe- miffem funis CA per fpatium determinatum AD; aKx Prop, ?o- DE MOTV ANIMAL1VM. Ergo per idem fpatium AD 5 & per eandem directio- nem mouetur potentia X femifunem contrahendo 5 & refifientia R afeendendo; ideoque seque veloces funt potentia X 3 & refifientia R ? & eorum momenta funt sequalia in Hac contractionis femifunis , quando quie- fcunt potentise aequilibrata; i Igitur abfoluta potentia X sequalis efi refiftencise R . Infuper quia dum com- pletur aCtio potentise X5 reliqua femipotentia Z nom» otiatur 3 fed fuam vim exercet, contrahendo reliquum femifunem CB , reque ac contractus fuerat AC a po- tentia X 5 & terminus B clauo firmo S affixus accede- re non potefi verfus punctum medium funis C i Ergo in contractione cogitur pun<5tum G ferri verfus clauu firmum B per fpatium CF a:quale ipfi AD - non potefi: pundtum medium funis C afeendere vfque ad F 3 nifi pondus R appenfum funiculo CD* decur- tato a potentia X, eleuetur ex puncto D ad H per fpatium sequule ipfi CF eleuationi ipfius centri C ; & aliunde potentia; Z non adiuuatur a potentia X > quia hsec abfumitur incontraciione funis AG, & in- tractione ponderis R ab A ad D , nec prseterea quic- quam agit talis potentia X praeterquam conferuaro decurtationem funis CD non fecus ac nodus> feu vin- culum in eodem fune efficeret. Igitur potentia Z no- ua5 & diftin&a actione eleuat idem pondus R motu atque veloci per eandem dire&ionem 5 atque eorumu momenta sequantur in fine fecunda? contractionis. Er- go potentia abfoluta Z sequalis efi eidem ponderi R ; Erat autem prius potentia abfoluta X eidem poten- tise R sequalis i Quapropter d use potentise abfolutse X5 Zfimul fumptse, fcilicet potentia abfolijta totius funis AB dupla efi refifientise abfolutse R, quod erat often- dendum. ' v^pRO- Cap. io. Decuplo incremen- to poten- tue eorun- dem mu- fculorum. 62 10. AL* B0RELL1 Cap. 10. Eje duplo incremen. to poten- tiae eorun- dem mu- fculorum. P R O P O S. XXXIV. Si funis contrahibilis vnum extremum clauo affiga- tur , & reliquum a pondere aliquo trahatur ? quo- ufque fiat potentiarum aequilibrium i velocitas ponderis trahentis dupla erit velocitate 5 qua fu- nis contrahitur a vi eius contraftiua . Tab. 5. Fig. 12. & 13. Ijfdem pofitis , intelligatur primo loco 3 funis BA decurtari non per contractionem' fui ipfius , fed per traCtionem tranfuerfalem faClam a potentia XZ circa fecundum clauum E, ducendo funem duplicatum-» BGE ab EB vfque ad G , ob quam traCtionem afcen- dat pondus R ab A vfque ad H. Quia idem 'funis modo fupponitur non contrahibilis , erit longitudo funis AB aequalis funi traCto HEGB , Sc ablato com- muni EH erit funis AH aequalis funi EGB,fed hic du- plus eft interualli BG, fcilicet motus faCti a XZ a B vfque ad G ; Igitur motus eodem temporo faCtus a pondere R per fpatium AH , duplus eft eius , quem efficit potentia XZ a B vfque ad G , Sc ideo ve- locitas ipfius potentias R dupla eft cius , qua mouetur potentia XZ . Poftea quia diftantia ponderis a clauo, quas eft AB non lecus decurtatur in vera contraCtione funis b ac in mox expolita funis traCtione tranfuerfa- li c in qua complicatur, trahiturque portio funis BGE lateraliter, ibidemque remanet ; In illo vero cafu tol- litur omnino fpatium funis LK , quod ope contra&io- nis in nihilum abit, vt in arcu, Sc fidibus cithara? ob- feruamus, fitque talis decurtatio motibus contrari/s, duin omnes partes femifunis AC ad inuicem contra- a Tab* 5 Fig.ia» b Tab. i Fig.ij. c Tab. 3 Fig.12. DE MOTV AN1MALIVM. huntur? & viciniores fiunt pun&o C medio totius fu- nisi & omnes partes femifunis BC ftringuntur, & ap- proximantur eidem medio pun&o C ; Quare motus contradionis femifunis AC ad inftar arcus efficitur? afeendendo ab A verfus C per fpatium KC d ? & eo- dem tempore motus contrarius femifunis BC ob cla- ui impedimentumffit afeendendo a C verfus B per fpa- tium LC arqualeipfi KC; Sed quantum contrahuntur femifunes tantum praecise potentia* X > & Z contrarijs motibus feruntur impellendo ? & conftipando femifu- nes ; Ergo potentiae X?& Z ceque veloces funt inter fe? & ideo compoiitum ex ambabus- potentijs aeque velo- citer totum funem AB contrahit 5 ac vna potentia X femifunem AC contrahebat: eodem modo ? quo duo equi percurrentes aequalia fpatia eo- dem tempore? percurrent quoque fimul iugo colligati idem fpatium? proindeque compofitum ex duobus equis aeque velox erit ? ac vnus eorum ; his praeoften- lis ? quia eodem tempore ? quo funis contrahitur pon- dus R afeendit tantum praecise ? quantum funis AB decurtatur per fpatium KL ? & potentia XZ monetur contrahendo funem ea qua femipotentia X efficit contra&ionem LC ? fcilicct(|emiffis illius fpa- tij KL; Ergo velocitas ponderis R dupla eft eius? qua potentia XZ contrahit funem AB . quod erat pro- pofitum . Cap. io. De uuplo incremen- to poten- tiae eorun- dem ,mu« fcu lorum. d Tab. 5« Fig-i*. S CHOLIVM, Hinc admiratio illa ceffat? euinciturque nece/litate mechanica? oportere > vt potentia funem clauo alliga- tum contrahens dupla iit ponderis funem trahentis > 64 10. AL. BORELLI Cap. 10. De duplo incretnen. to poten- tia eorun- dem mu- Iculorum. Eo quod quotiefeumque momenta aequantur? necefse eft ? vt potentia? fint reciproce pro- portionales fuis velocitatibus,- & quia oftenfa fuit ve- locitas ? qua vis funem clauo alligatum contrahit? fub dupla eius velocitatis ? qua pondus eleuatur? fequitur ex necefiitate? vt vis? qua funis contrahitur? dupla-, fit ponderis id ipfum trahentis . Vnde deducitur ha?c regula generalis? quod quo- tiefeumque funis?aut quaslibet machina habuerit ter- minum fixum, femper vis? qua machina tradioni refi- flit? fcilicet ea?quam exercet fuftinendo refiftenrianu? dupla efi eius potentiae ? quam fuftinet i & cuiuslibet columnae ? aut alterius corporis bafis ? aut cuiuslibet obfiaculo firmiter innixos ? femper vis , qua compref* fioni refifiit? dupla eft eius ? qua comprimitur ab ali- qua potentia . His praemiffis denuo limitari poffunt vires apparen- tes mufculorum cubitum? & tibiam fledentium • P R O P O S> XXXV, Secunda indago virium duorum mufculorum bicipitis? & brachiei cubitum fiedentium, qua? duplo maio» res funt ? quam capite odauo determinauimus ; & folius bicipitis vis maior eft potentia librarum 600, & brachiei maior potentia librarum 520. Tab. 2. Fig.iy. In eadem figura Prop.22. huius humerus fixus EA? cui articulatur cubitus? vel vina AB in A fupina fitua* tione? fed sequidiftans fit horizonti, & in dire<5tum_> fere conftituantur duo offa EA?& AB? & extremo ter- mino B in extremo manus fubftineatur pondus R li- DE MOTV ANIMALJVM. brarutn 26, 8c cum pondere vln« B confideratc, pon- dus appenfum in B,extremitate vetftis horizontalis AB, erit librarum 28; & quia fuit longitudo veftis AB vi- gecupla diftanti« IO tendinis IC a fulcimento, dedu- ximus , quod vis 5 qua mufculus DC trahit cubitum^, eumque furfum attollere nititur cum annexo pondere R,maior eft potentia librarum 560.3 Verum quia mu- fculus' DC termino iixo D offis firmi EA anne&itur non fecus y ac dano frmo , & reliqua extremitas ten- dinis C trahitur deorfum a pondere R , & brachij: Ergo b vis contrahens mufculum DC dupla eft refi- ftenti.r, fed ratione vedtis eadem vis mufculi vigeeu- pla eft ponderis appenfi in B>proindeque eiufdem mu. fculi vis aqualis erit potentias ponderis lib. 1120. fci- licet dupli illius , qui propofitione 22. repertus fue- rat . Poftea 3 quia c vis folius mufculi bicipitis reperta , fuit «qualis potentia? librarum 300, & vis mufculi brachiei «qualis potenti« librarum 260. Igitur d vis apparens folius mufculi bicipitis «qua- lis eft potentias librarum 6oo, & vis brachiei «qualis librarum 520. Cap. i», to porca, forim* fculorum. a Prop.2 z Inuus. bEx Pror* S i.hanis . c Prop.'4 huius. dEx Prop 31. huius, PROPOS. XXXVI Secunda indago virium quatuor mufculorum dedentium , quae' duplo maiores funt 5 quam capite nono determinauimus 5 nempe «quiualent libris 1898. Tab.j.Fig.4. < In- eadem figura propofitionis 26. f«mnr AB , & ti- bia CL> in diredum iacentesfitu prono, & horizonta* li 5 & in extremo calcanei fufpenditur pondus lib. 75, 66 10. AL. BORELLI quod a quatuor mufculis tibiam dedentibus LG > & EG fudinetur, eftque longitudo vedis FD ad difian- tiam FH tendinum IG a centro > feu fulcimento F, vt 13. ad I; quare deduximus>a quod vires quatuor mufculorum tibiam dedentium sequales 3 erant poten- tia ponderis librarum 949. At quia mufculorum LG, & EG termini L > & E conneduntur fixe oflibus coxendicis 5 & femoris 5 & reliquum extremum tendinofum G trahitur mediante vede FD deorfum a pondere R> & cruris ; Ergo b vi- res 5 a quibus mufculi EG contrahuntur 5 dupla? funt refiflentia? R . Sed ratione vedis, vires mufculorum-» eorundem ad reiifientiam R fe habent, vt 13. ad 1; Igi- tur vires apparentes mufculorum tibiam dedentium-* maiores funt potentia ponderis librarum 1898. a Prop.27, huius. bEx prop. 51. huius. S C H O L I V M. Quja omnes animalis mufculi paucis exceptis alli- gantur duobus terminis , quorum vnus firmus efie fo. let,fit, vt in eorum contrapone natura cogatur du- plicatam vim exercere momenti eius refiftentia? , quae fuperari debet ,* At ha?c virium duplicatio exigua , & nullius fere momenti efl refpedu alterius ingentis mul- tiplicationis, quae deinceps demonftrari debet. De virtutis motiut mufculorum tibiam extenden- tium momentis 9 gradibus apparentibus • C A P V T XI. ORdo exigeret, vt vires ceterorum mufculorum-» Recentium humerum circa fcapulam, & fsemur DE MOTE’ AN1MALIVM. 67 circa Ilium , nec non dedentium digitos manus > & pedis ‘circa articulos reperiremus , at quia p radi di mufeuli aliter etformati funt 5 & aliam longe dinerfam machinam conftituunt ab ea, quam expofuimus, pro- pterea eorum expolitio differri debet, quoufque lem- mata , qux ad illorum demonftrationes vtilia funt, rc- cenfeantur > modo aliorum mulculorum , qui eandem ftruduram fimplicem , quam fuperius tradidimus, ha- bent , & duplici vede operantur , declarationem pro- fequemur, pramiflis aliquibus lemmatibus . C'ap. ir. Vires mu- fcuionirh tibiam ex. tendentiu exquiri»)- tnr. P R O P O S. XXXVII. Si duo vedes coniundi conuertibiles fuerint circa pundum extremum connexionis eorum, & circum- cludo exteritis , vel interius fune alligati, arcurru conftituant i dux potentia; arcum dedentes, vel di- latantes, squales inter fe erunt, & ad eas vis funis colligantis erit, vt duplum d i ftanti# communis di- redionis potentiarum dedentium , vel dilatantium ad duas diftantias diredionum fimis a communi centro. Tab.4. Fig.i. & 2. Si duo vedes AB, &EB flexibiles,circa commune-» pundum B connexionis eorum, arcum conftituentes , & fune DCF in D, & F alligato, & exterius, vel inte- rius circa trochleam C circumdudo,efficiat fua tenlio- ne arcus dilatationem, vel conRrudionem ABE,appli- centurque in A , & E duce potenti# R , & S contrarijs impullibus comprimentes, vel dilatantes brachia ar- cus fecundum diredionem AE ; Dico primum poten- tias R, & S effe interfe squales . A centro B ad dire* dionemAE ducatur perpendicularis BG 5 quia duo 68 10. AL. BORELLI Cap. 1 r. Vires mu. fc 11 lorum tibiam ex« ten.lentiu exquirun- tur . vectes ob fuais firmam colligationem conftituunt li- bram inflexam ABE3Conuertibilem circa fulcimentum B, & duas potentias R, & S oblique impellendo termi- nos librae AE per communem dire<5tionem AGE fibi mutuo asquilibrantur, cum vna alteri non cedat; Er- go a potentia abfoluta ipfius R ad potentiam abfolu* tam S 3 eft vt BG ad femetipfam, cum fit difiantia di- rectionis a centro ? tam ipfius R > quam S 5 quod erat primum . Pofiea b ex eodem centro B ducantur BH 5 & BI perpendiculares ad dirediones funium CD, & CF; & quia duo vectes AB , & EB, fe fe tangentes in B flecti poffunt circa idem centrum B,profc3 vel dilatationem ; Cum igitur vilius, eiufdemque fu- nis DCF tenacitas refifiat asioni duarum potentia- rum R3 & S , neceife efi, vt vna pars funis nempe CD refifiat actioni potentias R, reliqua vero pars CF refi- fiat actioni potentias S . Efique pun&um B fixum 5 eo quod contrarijs impulfibus centrum B in eodem fitu retinetur.. Igitur confiituuntur duo vedtes AB 5&EB circa idem fulcimentum B conuertibiles5 <$c in vtraque potentia 3 & refiftentia a?quilibrantur3 nempe in vetfto AB potentia R nititur flc&ere terminum A per dire- (fiionem AG 3 cuius difiantia a centro eft BG ; &c contra funis DC tenacitas > vel vis contractiua vim fa- cit retrahendo vectem ex D per dire&ionem DH3 cuius difiantia a centro efi BH 5 [& vna alteri non cedit 3 cum ve&is in eodem fitu retinea- tur i Ergo c vt potentia abfoluta funis DC ad poten- aEx prop. 16. huius. b Tab. 4. Fig. a. cEx p:*op, '6. huius. DE MOTV ANIMALIVM . 69 tiam abfolutam R, ita erit reciproce diflantia BG ad diflantiam BH. Eodem ratiocinio , vt potentia funis CF ad potentiam abfolutam S , ita erit eadem diflan- tia BG ad diflantiam BI, quare potentia abfoluta to • tius funis DCF ad duas potentias R , & S fimul fum- ptas , feu ad duplum ipfius S, erit vt duplum diftantiae BG ad duas diflantias BH , & BI fimul fumptas, vt erat propofitum. Cap. u. Vires m 11- fc i:k)rutn tibianiQc- tendentia exquirun- tur . P R O P O S. XXXVIII. Si idem arcus non granis elatio affixus fuerit, vei fclo innixus perpendiculariter, ab vnico pondere, vel potentia diftrahatur, aut comprimatur : PotentiaJ funis ad potentiam arcum impellentem erit, vt di- flantia? directionis potentia? impellentis ad qua- drantem duarum diftantiarum directionum funis ab eodem centro . Tab.4. Fig.3. Sit rurfus idem arcus in propofit. antcc. expeditus ABE, que nullam grauitatem habere fupponamus , & terminus eius E clauoS affigatur,vel innitatur perpen- diculariter eredus fuper planum horizontale firmum SL i impellaturque a pondere, vel alia potentia R , & reliqua perficiantur,vt in prop.antec. fadum efl. Dico potentiam abfolutam funis DCF ad potentiam impel- lentem R eandem rationem habere, quam GB diflam tia directionis AGE a centro B ad quartam partem.) duarum diflantiarum BH, BI funis ab eodem centro . Et primo conflat ex mechanicis, non confiflere, nec quiefeere pofTe graue R in fi u eredo fuper arcinru ABE innixum , nifi linea reda AGE eduda a centro grauitatis R per E extenfa (qux linea directionis, feu 70 10. AL. BORELLI Cap.n. Vires mu fculorum tibiam ex tcndentiii exquirun- tur . propenfionis eius eft ) perpendicularis fit ad planunu horizontale SL, & quia refificntia claui S, vel foli im- penetrabilis LS eodem prorfus modo > & eadem ener- gia diftrahit, aut impellit ve&is BE terminum E ver- fus A, ac fi vice claui S, aut pauimenti SL fubfiituere- tur in E manus vectis , aut alia potentia , quee aquali energia opponeretur potentia: R; quare potentia R, & ei ecqualis refificntia claui, vel pauimenti S fimul fumptee 5 agunt coiitra funis DCF potentiam , eique_> sequilibrantur, & ideo potentia abfoluta funis ad duas potentias arcum comprimentes 5 vel dilatantes» inter fe ecquales, fcilicet R, & refifientiee claui, vel fo- li ftabilis S eandem rationem habebunt, quam du- plum GB ad duas BH , & BI, feu eandem, quam GB femifiem ipfiirum ad BH, &BI, femiffes confequen- tium proportionales quoque erunt, fcilicet potentia funis DCF ad folitarium pondus R erit vt GB ad qua- drantem ipfiirum BH, & BI, quod erat &c. COROLLARI VM. Ex hac propo/Irione colligitur , quod momenturru funis DCF non eft ecquale,fed duplum potentix com- primentis , vel dilatantis R , licet fe mutuo videantur aequilibrare ; Vndc confiat, quod vis eiufdem funis in hac conftitutione polfet ijfdem vectibus agere con- tra vim duplam ipfius R , quandoquidem medietas momenti eiufdemfunis exerceri cogitur contra viin-> refiftentis pauimenti, vel claui S . DE MOTV ANIMALIVM. P R O P O S. XXXIX. Csp. 1 r. Vires mu- fculorum tibiam cx« tendentiu exquirun- tur . Ijfdem politis,exiflente arcu ponderofo,proportionem, quam habet funis arcum dilatans, aut ftringens, ad potentiam eum impellentem repcrire . Tab. 4. Fig-4- Sitrurfus arcus ABE grauis,pariterque funis DCF> cum trochlea C grauitatem habeant. Debet reperiri proportio , quam habet potentia funis ad pondus , a quo arcus comprimitur , vel diftrahitur; & quia in hac hypothefi idem met arcus ABE vim patitur, ne dum a pondere R, fed etiam a nifu proprix grauitatis , ambo enim haec pondera id ipfum comprimunt , vel diftra- hunt j /imiliterque claui S tenacitas , vel foli durities cogitur fuftinere, nedum pondus R,fed etiam pondus totius arcus , & funis . Reperiri propterea debet cen- trum grauitatis communis horum grauium; Sit igitur M centrum grauitatis totius machinae AB CE centrum vero grauitatis corporis R, fit in pun&o R, coniunga- turquc re&a RM, & diuidatur in N in eadem ratione reciproca eorundem grauiu,ideft vt pondus R ad pon. dus machinae ABCE, ita fiat MN ad NR, patet pun- tota hominis machina 180. librarum e reda fuper vni- cum pedem perfiftir genu aliquantifper inflexo > fcd in- fuper grande pondus 200. librarum ccruicibus fuper impolitum fuflineri , & geflari folet a baiulis fe humi* liando in porticulis domorum ; proculdubio tota haec moles ex hominis corpore VABE, & pondere R ei fuper polito, quae 380. libras fuperare foletin commu- ni eorum centro grauitatis, quod fit N,vim exercebit; Sc hoc ex legibus mechanicis inniti debet fuper arcum ABE per lineam diredionis NAE perpendicularem-* ad planum horizontale, & pertingentem ad terminum infimum cruris E fuper pedem LS; manifellum quoque eft, quod fimplex arcus flexibilis circa centrum B ex fui natura cederet tanto ponderi, labereturque, vt re- gulae AB, B E profternerentur, fierentque parallelas plano horizontis XZ > Qu.are opportune huic ruinse DE MOTV ANIMALIVM. 73 aequali momento opponitur vis trium mulculorunu DCF genu extendentium,& arcum ABE dilatantium* habemus igitur arcum ABE pauimento XZ innixum-» in L,& compreffum in A a pondere maiori, quam 380, librarum per directionem NAE , eftque GB diftantia dire<5tionis AE a centro B fere tripla diftantiae BH mu- fculi DC, vel tendinis CF a centro Bya & vt potentia funis, feu mufculi DC ad pondus comprimens arcum, ita eft diftantia GB ad femiflem diftantise BH; quaro potentia mufculorum DCF erit fere fecupla ponderis comprimentis , fcilicet vis trium mufculorum DCF, paulo minor erit potentia 2280. librarum, & hoc erat quasfltum. Cap. ir. Vires mu- fculorum tibiam ex- tendentia exquirun- tur. aHx prop. 38. huius. S C H O L I V M. Negleximus in hac indagine mufculum tibiam ex- tendentem, qui rectus vocatur; quia in hac experien- tia aliquando nil operatur re&us mufculus * ficuti nec fafcialis, propterea quod alligantur fpinx oflis Ilij > & ob abdominis curuaturam valde relaxantur praedici mufculi; & proinde inepti aliquando redduntur ad validam contra&ionem efficiendam, flne qua genu ex- tendi non polfet. PROPOS. XXXXI. Iqdago virtutis mufculi foJei pedem extendentis, qu# tripla efl ponderis prementis , & maior eft vi ponderis librarum 1140. Tab. 4. Fig. 6. Experientia conflat , quod idem baiulus cum eo- dem onere R ceruicibus impolito , vno pede eleuato poteft, ne dum inniti fuper alterius pedis plantam-» pauimento adherentem, crure tamen incuruato , vt prius di<5tum eft, fed etiam inter ambulandum calca- neo eleuato inniti potefl: fuper extremum verticem pe- dis , vnde conftituitur denuo arcus ABE coinpofltus ex tibia AB pede EBC conuertibili circa centrum B , exiftente planta pedis CS verfus calcaneum C eleua- ta, dum folummodo pauimentum contingit confinium pedis E in LS i tunc pariter a mufculo foleo DHC * nedum fuftinetur pondus R ceruicibus impofirum,fed etiam pondus totius hominis addito etiam infimo pe- de CBE, quod in indagine praecedenti deficiebati Iara exiftente denuo NAE linea directionis totius ponde- ris ad planum horizontale perpendicularis, eiufquo diftantia a centro GB reperitur maior quidem,quam-» BH, que eft diftantia tendinis CH a centro B , & mi- nor , quam dupla eiufdem , ponatur fexquialtera, & quia vis mufculi DC ad pondus comprimens arcurru eft, vt GB ad femilfem iplius BH ,a erit potentia mu- fculi DC tripla ponderis prementis arcum; hoc autem maius erat 380. librarum; Igitur mufculi folei vis maior eft potentia 1140. librarum, quod quereba- tur. 74 10. AL. BORELLI Cap. 11. Vires mu- fculorum ubiani ex- tendentia exquirun- tur . a Prop.38 huius. , S C HO L I V M. Hic pariter negleximus duos mufculos Gailrocne- mios, & plantarem pedis quoque extenfores , quia in hac experientia multoties nil operantur, eo quod col- ligantur in extremo femoris , ob cuius flexionem illi mufculi relaxati trahere calcaneum nequeunti & ideo DE MOTV AN1MALIVM. fufpenlionem pnedidam non adiuuabunt. Obferuan- dum elt, quod quadrupeda animalia inniti, & fufpeifr di nequeunt fuper vnicum pedem , fed faltem fuper duos polteriores , aut anteriores in cafu , & faltu ; at ftando inniti debent luper poftremos infimos pedes humi ftratos, vt vrfi, limia?, canes, & alij; At equi lh cet omnino eredi flare nequeant, poliunt nihilominus erigi perbreue tempus aliquantum innixi extremis pe- dibus eleuatis calcaneis, & tunc facile vires foleorum vtrofque pedes extendentium methodo fuperiiis tra- dita inquiri polfunt, quia diftantia diredionis ponde- ris totius equi cum onere ei fuper polito a centro cal- canei b fextupla elfe videtur diftantia? diredionis ten- dinis folei ab eodem centro ad femicraflitiem calca- nei,- & potentia eorundem foleoru ad pondus compri- mens eft, vt 12. ad i, cumque equus fuperet pondus librarum 250, & onus ei fuper politum 450. libras excedat; Ergo librae 700. duodecies fumptx indica- bunt vires amborum mufculorum foleorum, quae erunt aequales potentiae librarum 8400, In volatilibus po- ftea, quae fuftinere, & baiulare polfunt tantundemu ponderis, ac ipfa grauitent commodius, & facilius vires mufculi folei reperiri polfunt, quia femper in- cedunt calcaneo eleuato , & inter ambulandum vni pedi inniti coguntur , & in Cygno , cuius pondus li- bras vndecim non folet excedere, obferuatur quod di* flantia diredionis centri grauitatis eius a centro calca- nei decupla fere eft diftantia? diredionis tendinis folei mufculi ab eodem centro j Ergo potentia folei (qui in Cygno tripartitus eft) ad pondus Cygni cum pondere ab eo fuftentato, viginti duarum librarum fedecupla eft, & proinde erit jequalis librarum 352. Cap.ir. Vires mti. fculorutn tibiam ex, tendentiu exquirua- tur. bEx Projj, 4o.huiii$. 76 10. AL. BORELLI Haec vero mcnfura non efl praecifa, nam in faltu ab ijfdem foleis produ&o multo maior vis motiua requi- ritur, vt fuo loco oftendemus . De maiori incremento 'virtutis motim 3 qu cuius expofitionem mox aggredie- mur, praemittis nonnullis mechanicis lemmatibus . P R O P O S. XXXXII. Si fuerit ve&is non continuus> fed difcretus, <3c con- iun&us vinculo flexibili, & non grauis, extremo- que eius termino pondus appendatur, & duae po- tentia trahant duas veCtis portiones per directiones ad cafdem partes tendentes ; non poterunt poten- tia ve&em dirigere, neque cum pondere aequilibra. ri. Tab.4-Fig.7-. Sit veCtis AC difcifTus in B, ibidemque colligatus, vt fle&i poflint partes eius AB, & BC> tum circa inter- nodium B > tum circa fulcimentum fixum A , fintquo regulae grauitatis expertes,& ex C pendeat pondus R; DE MOTV ANIMALIVM. 77 trahant vero furfum potentia? F 3 & K punda regula- rum G3 & H per dirediones GE 3 HO inter fe paralie- las 3 & ad eafdem partes tendentes . Dico3 quod ve- dis ABC non poterit vnam lineam redam confutue- re 3 nec in fitu horizontali tenfus retineri 3 neque po- tentias F 3 & K ponderi R sequilibrari poterunt. Quia vectis AB conuertibilis circa centrum' fixum A trahi- tur furfum a potentia F ex G per directionem GE > & a nullo pondere comprimitur deorsum 3 cum vedis AB non grauis fupponatur 3 & a pondere R non trahatur deorsum 3 dum ABC horizontaliter 3 & direde exten- ditur ob flexionem virga? BC circa nodum B ; Ergo neceffario internodium B furfum afcendet trabum per circumferentiam BM radio AB defcriptam, & proin- de pundum B fixe in aliquo loco retineri non poterit 3 fed continenter afcendet per arcum BM ; Poflea,quia virga? BC duo termini extremi motibus contrarijs fle- di poffunt cum C3trahatur deorfum a pondere R3 & B furfum a potentia F fubleuante nodum B per arcum-» BM ,* Igitur (fiue pundum intermedium H fixe in eo- dem fitu retineretur 3 fiue furfum per diredionem HO traheretur) femper circumdudio 3 & conuerfio virga? BC fubfequi deberet defcendendo C in c 3 & afcen- dendo B in b quoufque virga BC fituationem bc per- pendicularem ad horizontem acquireret ,* Quare duce virga? AB3& BC connexa? in B politionem inclinatam3 & inflexam acquirent3 & ob id a nulla potentiarum F3 autK cequilibrari poterit in fitu horizontali cum pon- dere R3 qua? erant offendenda. incremen. [? PoteQ; requiritur 10. ALn BORELLl Cap* 12. De maiori incremen- to poten* tias , quod requiritur ad idetn_j pondus fu, ftinendu • P R O P O S. XXXXIII. Ijfdcm pofitis, duae potentia? in regulis applicari pof- funt, vt ve&em in fitu horizontali directo reti- neant, & cum pondere appenfo cequilibrentur. Tab.4. Fig.8. Sit idem vedis ABC eodem modo difpofitus; Dico fieri pofTe id,quod proponitur: funiculus alligatus in H termino regulas CB, & circumdudus per fibulam, aut trochleam O in regula altera AB exiftentem trahatur a potentia K , patet a tali funis tradione retineri polle regulas AB , & BC in eadem dire da politione , non_» fecus ac a nodo, aut vinculo; & tunc vis ipfius K,qua trahit,conneditque funem ab H verfus O, asquari om- nino debet momento ponderis R; fi enim vis funis ab hoc deficeret, flederetur deorfum regula BC per ar- cum Cn circa centrum B, & fi id ipfum fuperaret,fle- deretur eadem regula furfum per arcum CN i Proster ea poftquam duas regula? AB , BC fune alligatae a po- tentia K vnicum vedem diredum, ac rigidum confti- tuunt, non poterit prohiberi ab eadem potentia K de- fcenfus totius vedis AC deorfum tradi a pondere R circa centrum A , propterea quod energia potentia K tota applicatur , & abfumitur in retinendo duas regu- las in direda fituatione; qua? diredio feruari poteft asque bene vbicumque inclinetur, transferaturque ve- dis diredus AC, vt in fitu Abc, igitur ad hoc, vt ve- dis, qui hadcnus diredus fuerat, retineatur in fitu horizontali,requiritur noua potentia F vedem fufpen- dens ex G, cuius momentum asquale fit momento pon, deris R,* Quare tam momentum ipfius K, quam ipfius F DE MOTV ANIMAZIVM. 79 aequatur momento ponderis il, &ab eis duae regula1 AB , BC in diredum conftituuntur, quod quaereba- tur. Cap.is. De maiori incremen- to poten- tia , quod requiritur ad idem—» pondus fir* ftinendti. COROLLARIVM. Hinc colligitur, quod momenta duarum poten- tiarum F , & K fimul fumpta duplicia funt momenti ponderis R,feu illa aequalia funt momento ponderis R bis fumpto . P R O P O Si XXXXIV. Sit ve&is grauis , ex pluribus regulis circa interno- dia flexibilia , compofitus ; & extremo eius pun- &o pondus aliud perpendiculanter appendatur, at- que ve&is , & internodia dirigantur 3 fuftincantur- que a totidem potentijs funium in termino fixo alli- gatorum ; omnes potentiae funium fufpendentium-» fimul fumptae ad pondus appenfum toties fumptum, quot funt regula , vna cum femiponderibus primae regula femel acceptae, fecundae bis, tertiae ter, & fic deinceps crefcendo iuxta feriem numerorum, ean- dem proportionem habebunt 5 quam longitudines omnes fimul fumptae, regulae primae femel, fecun- da bis 3 tertiae ter 5 & fic deinceps ad femidiftantias dire&ionum omnium funium a fuis fulcimentis ; oportet autem, vt termini confequentes proportio- nalesfint inter fe. Tab.4. Fig.p. Sit ve&is AD compofitus ex pluribus regulis AB , BC, CD aeque craflis , & vniformiter grauibus , colli- gatis eirca internodia volubilia A, B, & C; & extremo termino D pondusR appendatur pcrpendiculariter; IO. AL. BORELLI Cap.12. De maiori incremen- to poten- tiae , quod requiritur ad idem-* pondus fu~ ltmendu. : atque internodia , & vectes dirigantur fuftmeantur- que a potentijs funium EM , HGF , & LKI , quse affi- xa finr terminis L,H,E, Scdiftandx CD.BD, AD fint inter fe , vt femidiftantise CP-* BN , AO funium a ful- cimentis C, B, §c A. Dico,quod omnes potentias fu- nium trahentium EM, HGF, LKI fimul ad pondus II ter fumptum, fcllicet quot funt regulae fi- mul cum medietatibus ponderum, vnius regulae AB, duarum BC,trium CD,eandem proportionem habere, quam longitudo compolita ex vna AB duabus BC, & tribus CD ad femilfes omnium diftantiarum AO,BN, CP funium a fulcimentis A, B, C. Et primo duas re- gulas AB,BC firmiter a fuis funibus in dire&ione ho. rizontali retineri intelligamus, tunc C erit fulcimen- tum vectis CD deorfum tracti aequali momento a pon*. dere R, & furfum a fune LKI alligato in I, & circum. uoluto,vel excurrente per fibulam K; * quare potentia funis LKI ad pondus R vna cum pondere ve&is CD , feu cum pondere femiflis regulas CD in D appenfo, erit, vt difiantia ve<5tis CD ad femiffem diflantia* CP. Poftea, quia potentia funis LKI fua a&ione id folum- modo confequitur, vt regulae BC, CD rigide in eadem directione horizontali retineantur, vt diftumL» eft, propterca fecundo loco intelligatur regula AB fixe retenta in litu horizontali, vt circa fulcimentum B circumduci poflit vectis BD, & quia denuo ve&is BD trahitur deorsum circa centrum B a pondere R, & a pondere totius ve&is BD, feu a femifie ponderis BD in D appenfi, & fursum ecquali momento trahitur a potentia funis HGF circa trochleam G, & affixi in H: Igitur potentia abfoluta funis HGF ad pondus R vna cura pondere vectis BD > feu femiflis BD ex D fu- a Hx Scol. prop. 3 4. huius . DE MOTV ANIMAUVM. 81 fufpenfi , erit vt longitudo vedis BD ad femi BN di- ftantia? diredionisfunis a centro B • Similiter quia po. tentia funis HGF riil aliud efficit , quam colligare re- gulam AB cum BD 5 & eas retinere in eadem dire- dione horizontali ,* Ideo confiituitur poftremo loco vedis AD conuertibilis circa centrum A , qui deor- sum impellitur a pondere R, nec non a pondere totius vedis AD , feu ab eius femifle in D confiderati , & furfum xquali momento trahitur a potentia funis EM ex M, & alligatur in E; Ergo potentia abfoluta funis EM ad pondus R vna cum pondere femiffis vedis AD ex D pendentis , eandem rationem habebit , quatrio longitudo vedis AD ad femi AO > funtque diftantise CD, BD, AD inter fe, vt femidiftantia? CP,BN,AO$ Igitur colligendo antecedentes, & confequentes pro- portionales inter fe quoque erunt: Ideoque potentias abfolutae funium LKI, HGF,, & EM fimul colleda? ad triplum ponderis R vna cum medietatibus ponderum CDjBD)& AD, feu femiffium vnius AB duarum BC> & trium CD, eandem proportionem habebunt, quam longitudines omnium vedium GD, BD , & AD, feu vnius AB, duarum BC, & trium CD ad femifles om- nium diftantiarum diredionum funium a centris , vt funt AO, BN, & CP s Idemque dicendum, fi plures» quam tres regulas extiterint; quare patet propofi- tum. Vt vero moleftia, quam hac laboriofa propofitione attulimus, compenfetur, antequam reliqua huic negotio inferuientia exponamus , opera? pretium erit ex ea colligere frudum forfan non ingrati faporis nempe. Cap. 12. De maiori incremen* to poten* tiaj , quae requiritur ad idem_j pondus fu* ftinendu. 10. AL. BORELLI 82 Cap.12. . Pe maiori in cremen- to poten- tiae j quae requiritur ad idem~» pondus fur llinendu. P fl. O P o s. xxxxv. Si brachium humanum vfque ad extremos digitos manus fupinse, in directum proxime ? & horizonta- liter extenfum fuerit; & in extremitatibus quatuor digitorum fufpendatur maximum pondus? quod fu- ftineri poteft in tali fitu ,* Potentia apparens ? quam natura exercet contrahendo omnes mufculos bra- chij ? qui ad prodicti ponderis fufpenfionem con- currunt plufquam 209. eft ponderis fuilentati. Tab. 4. Fig. io. Vedis AG compo/itus ex fex regulis connexis 3 & flexibilibus circa fex internodia reprefentet brachium humanum in fu pina politione horizontaliter exten- fum, non diredione 3 fed parumper incurua- tum in cubito B 3 & in articulationibus digitorum D > E 3 F 3 ne diim 3 vt fledi deorsum parum queant; fed etiam 3 vt extremitates digitorum inaequalium ad ean- dem extentionem longitudinis cum caeteris collatera- libus digitis rediganturi Poftea in extremitatibus quatuor digitorum G fufpendatur maximum pondus R > quod ibidem a robufto iuuene fuftineri potefl > quod quidem libras 9. ir non fuperat i Et quia ve- ctis AG diredus ex fex regulis flexibilibus compofi- tus efh requiruntur potentias omnium funium* feu mu* fculorum IP5 PK, KL, QM vna cum KM5 KN , & KO ad fufpendendum vedem AG cum pondere R3vt pro- xime demonftrandum efl: ; Proponitur igitur inuefti- ganda menfura omnium potentiarum prasdidorurru mufculorum * quae ad pondus R erit 3 vt 209. ad 1. Conflderatur vedis portio AF retenta a fuis funibus DE MOTV ANIMALIVM. 83 in direda pofitionc , efficietur ( vt prius didum eft ) F fulcimentum vedis FG prelfi a pondere R, & ab ipfo , vedx, & tradx furfum a portione potentix mufculi i KO flexoris tertij articuli digitorum , cuius tendo OH fafeia membranofa ad inftar trochlea colligatur arti- ' culo EF; Ideoque diftantia diredionis tendinis HO a centro F «qualis erit dimidio craflitiei eiufdem arti- culi, quae quarta pars fere eft longitudinis articuli FG, quare longitudo vedis , feu extremi articuli FG qua- drupla erit diftantix FH ; Igitur portio illa potentix abfolutx tnufculiK O ad pondus R vna cum femiffiu , quatuor extremorum articulorum FG in G appenfis erit, a vt diftantia FG ad femitfem diftantix FH,feu ad quadrantem craifitiei extremi articuli ,• Vnde portio potentix mufculi KO , qux agit contra refiftentiam R erit octupla ponderis R, neglecto ob parilitatem pon- dere femiarticuli poftremi, Erat autem pondus R libr. 9. -f Ergo vis politionis mufculi KO xquatur po. tentix libr. 76. fecundo confiderato vede EG direde retento a mufculo KO erit quoque centrum eius E , & premitur ab eodem pondere R vna cum femiffe 8. articulorum manus , qui negligi quoque poftunt, & eft diftantia EG plufquam odupla diftantix EN dire- dionis tendinis a centro ; Ergo potentia mufculi KN fedecupla erit ponderis R , nempe erit xqualis poten- tix lib.152. Tertio vedis DG totius digiti firmiter in fua ex- tentione retinetur a muiculis ICO, & KN,& ideo con- uertibilis erit circa centrum D, & impellitur deorsum ab eodem pondere R vna cum femifle 12.articulorum digitorum manus, qui hic quoque negligi polfunt, trahiturque idem vedis a mufculis lumbricalibus QM, Cap.l?. De maiori incremen- to poten- tiae , que requiritur ad idenu# pondus fu- it inendu. aExSchoL prop. 34.- huius . 84 10. AL. BORELLI Cap.12. De maiori incremen- to poten- quae requiritur ad idem__, pondus fu* iiinendii. fed non fine adiumento mufculi KO , eftque diftantia 1 DG plufquam decupla diftantia? DM dircftionis ten- dinis a centro D, fcilicet femiflis craflitiei primi inter- nodij ,* Ergo potentia mufculorum QM ; Sc KO ad pondus R cum adiun&o pondere digitorum eftin ma- iori proportione , quam 2o, ad i, & propterea eorun- dem mufculorum potentia erit maior lib. 190. Quarto ve&is CG totius manus firmiter retentus in fua extenfione a mufculis KO,KN,& QM premitur deorsum a pondere R vna cum femiffe vnius libra? fcilicet femiffe ponderis totius manus, & trahitur a mufculo KL circa centrum C , & e/l longitudo manus plufquam decupla femicraflitiei carpi; Ergo potentia mufculi KL ad pondus R cum adiunCto, erit maior ratio 5 quam 24- ad 1, & ideo vis mufculi KL , maior erit potentia lib.240. Quinto ve&is BG cubiti, & manus rigide in fua di- rectione a mufculis KO, KN> QM, & KL retentus im- pellitur deorfum a pondere R vna cum femiffe cubiti, vel manus fcilicet libr. 2, & trahitur fursiim a mufcu- lis PK circa centrum B, & eft longitudo cubiti, & ma- nus ad femicraffitiem cubiti, vt 24. ad 1; Igitur po- tentia, quam exercent mufculi PK ad pondus libr. 11. & s. fcilicet ipfms R cum adiunCto habebit maio- rem rationem, quam48. ad i, & propterea vis mu- fculorum PK maior erit potentia libr. 5 5 2. Tandem veCtis AG ex humero , cubitp, & manu compo/itus valida direCtione a mufculis PK, KL, KN, QM , & KO in fi tu horizontali retentis, impellitur deorfum a pondere R vna cum femiffe totius brachij, & manus , fcilicet cum lib. 3. ~r, & furfum trahitur a mufculo Deltoide IP circa centrum tuberculi hume- DE MOTV ANIMALIVM • 85 ralis A, & eft longitudo totius brachij AG plufquamu trigecupla praedicti femituberculi, nempe diftantiae dire&ionis mufculi Deltoidis a centro reuolutionis humeri; Ergo potentia, quam mufculus IP exercet plufquam fexagecupla eft lib. 13, fcilicet ponderis R, & femibrachij; quapropter potentia , quam exercet mufculus Deltoidis in hac operatione eft aqualis lib.780, > Colle&is porro in vnam fummam viribus omniuni-> mufculorum in actione fufpenfionis ponderis R fimul operantium, erunt aequales potentiae lib. 1990, & pro- pterea cogitur natura exercere vires 209. maiores, quam ftt pondus R : alias id fuftinere in brachij horizontaliter fupine extenfi non poftet, quod fuerat &c. Cap. 12, De maiori incremen. to poten» tix , quae requiritur ad idetn_> pondus fu«* iiinendu. S C H O L I V M. Animaduerftone dignum eft, quod in praedicta ope- ratione non omnes mufculi fufpenfioni ponderis R, brachio fupine extenfo, inferuientes, exercere debent integram , & totalem fuam Energiam; fufficit enim_j , vt vnus eorum maxima fua vi reftftentiae ponderis R aequilibretur, & tunc reliqui omnes mufculi licet va- lidiori robore fuperent momentum eiufdem refiften- tice i tamen coguntur partem fuse virtutis exercere,re ~ liqua otiofa remanentey Nam omnes aequali momen- to refiftenthe opponi debent, vt demonftratum eft,‘hoc autem confirmatur ex eo, quod vis maxima duorum-* mufculorum cubitum fle&entium demonftrata fuit ior librarum 1120,* a hic vero multo minor reperitur nempe lib. 552. Ratio vero, quare in hoc cafu ijdem aProp.35. huil,s* 86 10. AL. BORELLI Cap. 12. De maiori incremen- to poten- tia: , quae requiritur ad idetn_j pondus fu- ftinendu. . mufculi non exercent integram fuam vim, cft quia ‘ mufculus flexor terti; articuli digitorum, debilis efl:, nec potefl: maius pondus , quam lib.9. ~ fufpenderej, ad hoc .vero exiguum pondus fuftinendum fufficiunt vires flexorum cubiti partiales nempe oqualeslib.5 52. Id ipfum euidentiiis experitur, fi extenfo brachio horizontaliter fitu prono ( flexo lateraliter thorace ) extremis articulis digitorum pondus maximum fu- fpendatur, quod ibidem fuftineri potefl:; id plane exi- guum efl multo minus lib.6,& tamen vim eiufdem mu- fc uli Deltoidis ibidem fuflinere polle multo maius pondus, ex procedenti experimento conflat. His demonflratis redeo ad reliquorum expolitionem , quo extenfionibus articulorum compli* catorum inferuiunt. P R O P O S. XXXXVI. Si arcus trilinei alterne circa duos angulos compli- cati extremas linea? parallela? fuerint inter fe, & duo extremi termini eius a potentijs contrarijs per ean- dem dire&ionem impellantur ; erunt potentia: re- ciproce proportionales lineis extremis arcus . Tab. 5-Fig. r- Sit arcus trilineus ABCD circa duos angulos B, & C alterne inflexus) & AB,CD fint femper parallelae in- ter fe, & in A, & D applicentur duo potentia R, & S, quo motibus contrarijs per eandem dire&ionem AED conentur ambo Rringere , vel ambae dilatare arcurru. Dico potentiam R ad S eandem proportionem habe- re , qua DC ad AB . Quia in arcu trilineo ABCD regula intermedia BC vim non patitur a potentijs R , DE MOTV AN1MALIVM. 87 & S 3 fed tantummodo duo extremi vedtes impellun- tur motibus contrarijs circa pundta B, & C 3 & proin- de tota regula intermedia BC fe habet 5 vt fulcimen- tum librae 5 cuius radij funt AB 5 & DC; Quare duce potentias R3 & S impellunt duos vedtes AB5 DC circa fulcimenra B>C per eandem diredtionem AED , & femper asquidiftant inter fe ipfl vedtes ; Ergo motus 3 feu conatus potentias R menfurabitur a redta AE ; pa- riterque motus ipflus S indicatur a recta DE i & pro- p te rea velocitas potentias R ad velocitatem potentias S3 erit> vt AE ad ED 5 feu vt AB ad DC ( propter fi- militudinem triangulorum ABE , DCE ,*) funtquo momenta ipfarum R,&S aqualia 3 cum fe mutuo im- pellendo quiefcantj & vnum alteri non cedat ,* Igitur ex mechanicis potentia fuis velocitatibus reciprocas funt3 fcilicet potentia abfoluta R ad potentiam abfo- lutam S erit3 vt DC ad AB5 quod erat propofitum. Cap.ia. De maiori incremen- to poten- tias quae requiritur ad idetfLj pondus fu- iiinendu . P R O P O S. XXXXVII. Si plures regula flexibiliter connexa, & funibus circa nodos colligatae arcum non grauem alterne compli- catum eonftituant j potentiae arcum per eandem di- re&ionem impellentes erunt inter fe reciprocae 5 vt diftantiae directionum earum a centris « Tab. 5. Fig.2. & 3. Sint primo tres regula;a AB , BD 9 DE coniun&ft circa internodia flexibilia BD 5 & funibus GFH > IKL circa internodia B, D colligata? arcum alterne infle- xum ABDE conftituant) qui expers grauitatis fuppo- natur; & duae potentiae R > & S contrarijs impullibus per eandem dire&ionem ACE arcum confiringant 3 fi a Tab. j. Fig.». IO. AL. BORELLI Cap* ii*. De maiori incremen- to poten- tiae j requiritur ad idetn_» pondus fu. ftinendu. funes extrinfeciis colligata funt, vel dilatent, fi funes interne internodia conne&unt ducantur diftantiae di- rectionum BM, DP a centris perpendiculares ad com, munem dire&ionem. Dico, potentiam abfolutam R ad potentiam S reciproce efle, vt DP ad BM. Quia potentia R perinde agit impellendo ve&em AB ex A per dire&ionem AM , ac fi in M termino ve&is BM confideret; pariterque potentia S agit non fecus , ac fi in P termino ve&is PD operaretur ; Igitur duae po- tentiae R j & S aqualibus momentis ( cum vna alteri non cedat ) impellunt arcum inflexum BM , DP per eandem dire&ionem, & funt BM, PD parallela inter fe 5 cum fint perpendiculares ad eandem AGE ,• Igitur ex praecedenti , vt potentia R ad potentiam S, ita eft PD ad BM . Sit fecundo Arcus ABVDE b ex quatuor regulis compofitus 5 vt nimirum priori arcui addatur medio loco angulus V fune & intelligatur arcus diffe&us in X , ibidemque applicata concipiatur potentia Z , quae aquali momento impellat arcum-» ABVX contra vim ipfius R , patet ex prima parte hu- ius 5 ita efle potentiam R ad potentiam Z , vt diftan- tia TV ad diftantiam BM> dentio fe&o arcu in C con- flat? quod funis contra duas potentias comprimentes arcum CVX, ex C, & X, quae aequales ellent inter fe, & ideo potentia, quae in C comprime- ret arcum CVX aequalis efTe deberet ipfi Z. Poflea intelligatur arcus integer CVDE * Denuo potentia Z in C impellens ad potentiam S , cui momento aequa* tur ( eo quod tam S, quam Z aequilibrantur eidem A ) eandem rationem habet, quam diftantia DP ad di- flantiam TVi fuit autem prius potentia R ad Z > vt di. b Tab.* J. Fig.j. DE MOTV ANIMALIVAI. diftantia TV ad BM ; Igitur3ex aquali tentia abfoluta R ad potentiam S, erit vt difiantia DP ad difiantiam BM . Eodem progreffu j fi arcus com- pofitus fuerit ex quotcumque regulis»femper extremas potentia ofiendentur reciproce , vt extrema diftantiae communis directionis earum a centris» quod erat pro* /v _ x 1 politum . Cap.12. to poten* tlx>. SU3S ad idem»* pondus fu. itinendu • P R O P O S. XXXXVIII. Ijfdem pofitisjinomenta virium omnium funium 3 qui- bus arcus anguli firinguntur, aequalia funt duplo momentorum tot potentiarum arcum impellen- tium) quot funt funeS)re!atiua correlatiuis compa- rando. Tab.5. Fig. 3. & 4. Ijfdem politis , fi arcus compofitus fuerit ex pluri- bus , quam tribus regulis,intelligatur fedus in X, ibi* demque applicetur potentia Z , quas cequali momento potentias R opponatur, & vna cum ipfa impellant ar- cum trilineum ABVX contra refifientiam funium»» GFH , & manifefium efl potentiam Z imme- diate agere contra vim funis NOQ , ficuti potentia R contra funis tenacitatem GFH operatur ,* Poftea, quia virga BCV dura, rigidaque fupponitur, ideo tanta vi pars eius infima VC refiftet tradioni, aut compreffio- ni, quam fuper eam efficit arcus ABC > ac fi ex cla- uo C penderet arcus CB A, vel in planum durum per C extenfum inniteretur idem arcus i Quare arcus ABC non differt ab eo, qui impellitur a potentia R, & alli- gatur clauo firmo C, vel innititur plano per C exten- foj Ideoque a momentum funis GFH asquale eft duplo momenti potentias R 3 Deinde, quia duo arcus coi> aEx Coro! prop. 38: huius . 90 10. AL. EORELLI Cap.12. De maiori incremen- to poten- tis , qus requiritur ad ideni_j .pondus fu- iiinendu. trapofiti ABC 5 & XVC aequalibus momentis mutuo libi iplis rdiftunt>vel fe impellunt in C, eo quod vnum alteri non cedit ob continuitatem , & duritiem virgae BCV; Ergo non fecusj ac prius di&um eft , arcus XVC non differt ab eo, qui impellitur a potentia Z, & alligatur clauo C , vel innititur pauimento per C extenfo; b Propterea momentum funis NOQ aequale erit duplo momenti potentiae Z ; Tandem , quia ar- cus EDX non differt ab eo , qui impellitur a poten- tia S , & alligatur clauo firmo X , vel innititur paui- mento per X extenfo; EritjVt prius di&um c 5 eft mo- mentum funis IKL aequale duplo momenti potentiae S : Vnde momenta virium omnium funium GFH 5 NOQ.&IKL aequalia funt duplo momenti potentiae jl,duplo momenti potentiae S , & duplo momenti po- tentiae Z, quae fuis funibus correfpondent; Id ipfurru oftendemus; fi funes plures, quam tres fuerint ? quare patet propofitum, b Exeode Coi ol. c Ex eo- dem . COROLLARI VM. Hinc facile colligitur 3 quod fi arcus multoties alter- ne inflexus clauo affixus > vel pauimento innixus ab vnica potentia impellatur ; Omnes funes 3 quibus anguli colligantur eandem vim exercent 5 ac fi a tot paribus potentiarum impellerentur 3 quot funt fu- nes 3 quibus aequilibrari poffent. Vt fi arcus ABVl)E clauo affixus > vel pauimento innixus in S ijfdem figuriscitatis,a fingu* iari potentia R , funes omnes GFH > & IKL aequilibrantur 3 & eandem vim exercent > ac fi contra DE MOTV ANIMALIVM . 91 fcx potentias aequali momento agerent 3 fcilicet contra R , & aliam ei aequalem,contra duas potentias XZ contra duas potentias , quarum quaelibet aequalis efiet refiftentiae claui , vel pauimenti S. 1 Cap. 12. Pem*10ri to poten- cix \ requiritur pontr^ ftinendw. P R O P O S. XXXXIX. Ijfdem pofitis , & data fingulari potentia abfoluta ar- cum complicatum impellente 5 & datis diftantijs directionum potentia , & omnium directionum fu- nium ab omnibus centris reperiri poffunt vires abfo- iutx omnium funium . Tab.5. Fig. 3« & 4. Ijfdetn pofitis in ijfdem figuris data fingulari poten- tia abfoluta R5 arcum non grauem impellente contra__, claui, vel foli tenacitatem S 3 & datis diftantijs BM , TV, PD diredionum potentias a centris B3V3D5 datif- que praeterea diftantijs directionum omnium funiunu GFH, IKL fitque Bu quarta pars diftantiarum funis GFH a centro B> & V/3 fit quadrans duarum diftantiarum funis centro Vi atquo D0 fit quarta pars diftantiarum funis IKL a centro D. Et quia dantur omnes diftantiae dire&ionum funiurru a filis centris > dat£ quoque erunt illarum quadrantes Bae 5 V/3 , D0 . Et quoniam , vt Ba ad BM, ita eft po- tentia R ad potentiam funis GFH,& tres priores quan. titates datx funt i Ergo quarta proportionalis fcilicet potentia funis GFH ? innotefcet i Poftea 5 vt TV ad BM ? ita eft potentia R ad Z , & dantur tres priores ,• patebit ergo quarta nempe potentia Z . Tertio loco, vt V/3 ad TV 3 ita eft potentia Z ad potentiam funis NOQji Quarto loco potentia Z ad S * eft vt DP ad TV; proindeque ex tribus prioribus notis innotefcet 92 10. AL. BORELLI Cap.12. De maiori incremen- to poten- tiae j quae requiritur ad idem_» pondus fu- tfinendu. quarta potentia S * PoRremo , vt Dfl ad DP, ita eft potentia S ad potentiam funis IKL ,* Quare ex datis tribus prioribus , patebit quoque quarta fcilicet po- tentia funis IKL ; Colle&is iam tribus repertis men- furis potentiarum funium in vnam fummam, habebi- mus vires omnium funium cognitas in eadem menfu- ra, qua cognita fupponebatur potentia R, quod erat propofitum. ExiRente vero arcu ponderofo, patet, quod fimplex arcus ABC impellitur a pondere R, & a pondere ar- cus ABC in centro communis grauitatis A con/idera- ti, Sc eidem aggregato aquatur oppo/ita refiRentia Cj Similiter arcus duplicatus ABVX impellitur ab R vna cum pondere arcus ABVX in A confiderati, & arcus triplicatus ABVDE impellitur ab R , & a pondere.-» eiufdem arcus triplicati in A confiderati; fiat ergo , vt TV ad BM, ita R vna cum arcu ABVX ad potentiam Z, & vt DP ad BM , ita R vna cum arcu ABVDE ad potentiam S. PoRca methodo mox expofito reperiun» tur vere potenti# funium . P R O P O S. L. Si arcus alterne bis complicatus, & non grauis impel- latur ab vnica potentia, & idem funis angulos com» prehendat vnum externe,alterum interne , atque_> alius funis ambiat denuo ex aduerfo vnum ex dictis angulis : momenta duorum funium sequalia erunt duplo momenti potentias impellentis radios angu- li bis colligati, vna cum quadruplo momenti po- tentias impellentis radios anguli femel alligati. Tab. >. pig. 5. & 6. DE MOTV ANIMAL1VM. 93 Sit arcus ABDE bis plicatus in B, & D, & non gra- uis, impellaturque d potentia R contra claui, vel foli refiftentiam S, & idem funis IKL alligetur brachio AB in I, & non contiguo brachio ED in L, vt angulorum B, & D vnum interne,alterum externe ambiat, atquo alius funis GFH ambiat denuo angulum B, fed ad par- tes oppofitas colligationi prioris funis. Dico, quod momenta amborum funium GFH, & IKL aqualia fune duplo momenti potentia R impellentisarcum, feu an- gulum ABC vna cum quadruplo momenti potentia; S impellentis fua reflftentia arcum EDO . Supponamus nodum B durum,& inflexibilem effe, retinerique regu- las AB , BC rigide in eadem inclinatione anguli IBC 5 & tunc perinde eft, fi funis KI ?alligetur brachio B A , flue brachio BC i «eque enim bene a fune IKL colliga- tur angulus D arcus BDE a; & ideo momentum po- tentiae funis IKL aequale erit duplo momenti poten- tiae S impellentis arcum CDE i Quia vero angulus IBC non efl rigidus, fed flexibilis j Ergo funis IKL dum agit,adducendo terminum cius I verfus KL,tendi non poflet angulus EDC, eo quod adduceretur ra- dius BA, fleclercturquc verfus BC; ad hoc igitur, vt angulus EDC tenfus retineatur, oportet, vt angulus IBC non contrahatur i hoc autem fieri non poteft, nifi adhibeatur noua potentia funis contrapofiti GFH , a qua dilatetur idem angulus IBC,retineaturque tenfus funis IKL, & tunc,faSlo aequilibrio, manifeftum eft, quod funis GFH duplici muneri inferuit,primo,.vt ten- fum retineat funem IKL, fecundo , vt impulfui poten- tiae R,& ei oppofitae in C refiftat b; quare momentum potentiae funis GFH aequale eft nedum duplici mo- mento potentiae R , fed etiam momento, quo fu- Cap. 12. to poten*, nx >. 9U* pondus fo- men 11' aProp 4g. & ex Co- r®1* pr.op‘ 5 ’ 1HUiS* b CoroL Cltat0 * 10..AL. BORELLI Cap.12.. in erem en- to poten- requimur ad ideut_> Sinenda1" nis IKL fe fe contrahendo reliftit trabioni fabas a fu- nc GFH, & quas necelfaria ell:, vt ille tenfus retinea- tur c; Cumque momentum , quo funis IKL fe fe con- aquale lit duplo momenti reliftentias claui, vel foli duri S j Igitur vires duorum funium GFH,& IKL exercent momenta ecqualia duplo momenti iplius R, & quadruplo momenti iplius S , quod erat propoli- tum.; . c Ex cita- tis. P R O P O S. LI. Si idem arcus pluries alterae complicatus ab vnica-. potentia impellatur, & quilibet funis binos angu- los proximos comprehendat interne, & externe,ex. cepto polfremo fune , qui ex aduerfo angulum lin- gularem proximum potentias impellenti compleba- tur : momenta omnium funium asqualia erunt du- plo momenti potentias impellentis radios anguli bis colligati, quadruplo momenti potentias impellen- tis radios anguli fubfequcntis , & fexcuplo mo- menti potentia: impellentis radios anguli tertio loco politi, & lic vlterius limul fumptis- Tab. 5. Fig. 7. & 8. Supponatur idem arcus ter,aut pluries alterne coim plicatus ABVDE , & imputfus a potentia R contra-, claui 5 vel foli firmitudinem S , & duo funes LKI, & comprehendant duos angulos vnum interne, alterum externe ; poliremus vero funis GFH ambiat denuo ex aduerfo lingularem angulum B; intelligatur- que potentia Z impellens intermedium arcum CVX . Dico,quod momenta omnium funium IKL, NOQ , HFG asqualia funt duplo momenti R, quadruplo mo- DE MQTV ANIMALIVM. 95 menti Z , & fexcuplo momenti S fimul fumptis , & fic vlterius , fi pliires extiterint eodem ordine crefccndo . Concipiatur arcus differtus in C , & funis NO conti- nuatus alligetur in Y loco intermedio virgee VC j Et quia arcus trilineus CVDE alligatur alterne a fimo LKI in duabus regulis non immediatis, nec non a fu- ne NOY angulum XVC fingularem connedente ex aduerfo alterius colligationis i Ergoa momentum fu- nis LKI sequatur duplo momenti refiftentia? claui, vel pauimenti S, & momentum funis NOY eequale efi: du- plo momenti potentia: Z vna cum duplo momenti po- tentia? S; foluto poftea fune NOY ex Y , & alligato in ex didis , quod funis GFH agit contra duas refiftentias, nempe contra duplum potentia? R, & con- tra tradionem funis QO , quibus omnibus sequilibra- tur ; b Quare momentum potentia: funis GFH a?quale eft duplo momenti potentia? R vna cum momento fu- nis QON , nempe duplo momenti potentia? Z cum du. pio momenti refiftentia? S ,* Igitur trium funium GFH, QON , & IKL momenta fimul fumpta a?qualia funt momento potentia? R bis accepto,momento potentia? Z quater, atque momento potentia? S fexies fumptis , & fic vlterius eodem ordine procedendo , quod eratr propofitum . Cap. 12. De maiori incremen- to poten- tiae 3 quae requiritur ad iderrL-j pondus fu. liinendu. a Ex propj pracc. b Ex cita- ta. PROPOS. LII. ljfdem politis ex data, lingulari potentia arcum impel- lente, datifque diftimtijs directionum potentia, & diftantia? omnium diredionum funium ab omnibus centris, reperiri pofllmt vires abfoluta? apparentes omnium funium . Tab.5. Fig. 7. & 8. 96 IO. AL. BORELLI Cap.i2. jDe maiori incremen- to poten- tiae , quae requiritur adidetn_5 pondus fu- ftinendu. Ijfdem pofitis > & data potentia R vna cum diflan- ' tijs dire&ionis eius a centris B,M, T, V, D, P, & infu- ■ per datis quadrantibus diflantiarum vniufcuiufque fu. nis a centris, nempe B«, V/3, D9, datis quoque di- fiantijs BQfunis QO a centro B, & VI funis KI a cen- tro V. Ex his datis reperiri debent potentia? funium-», exiftente arcu non graui. Primo, vt DP ad BM, ita fiat potentia R ad potentiam S y fimiliter , vt TV ad DP > ita fiat potentia S ad potentiam Z; Pofiea , vt D9 ad PD 5 ita fiat potentia S mox reperta ad potentiam fu- nis LKI, fimiliter, vt V/3 ad TV, ita fiat potentia Z pa- riter reperta ad funis portionem pri- mam . At quia funis NOQ,, nc dum agit contra du- plum potentia? Z,fed pra?terea trahit funem IKL,quem tenfum retinet,& ideo funis NOQ>jae dum cequilibra- tur duplo potentia? Z, fed etiam refiftentia? funis IKL; Diuiditur ergo potentia funis in duas partes, quarum-» prima, qua? a?quilibratur duplo potentia Z mox reper, ta fuit; remanet igitur inquirenda reliqua potentia? pars, qua? a?quilibratur refiftentia? funis IKL ,* & quhu in libra inflexa IVD circa centrum V alligantur poten- ti? funis NOQpars in YySc funis LK in I,ergo,vt 0V ad VI, ita fiat ha&enus reperta potentia funis IKL ad re- liquam partem potentia? funis quare integrse funis NOQ potentia cequabitur partibus prima?, & fe- cunda mox repertis : Poftremo, vt B* ad BM, ita fiat potentia R cognita ad portionem primam potentia? funis GFH, vt vero reperiatur reliqua eius pars, cequilibratur refifientia? funis QON fiat, vt Bat ad ita integra potentia NOQjid fecundam partem po- tenthe funis GFH . Colle&is ergo in vnam fittnmam-» potentia fimplex funis LKI cum duabus partibus po- DE MOTV ANIMAL1VM. 97 tenti» funis NOQ > & cum duabus partibus potenti» funis GFH; habebimus omnes potentias funium ope- rantium ad impellendam potentiam datam R , quod erat. Exiftente vero arcu ponderofo , vt DP, ad BM5 ita fiat pondus R vna cum pondere totius arcus ABVDE in A confiderati ad potentiam refiflenti» claui5vel pa- uimenti S. Similiter , vt TV ad BM 3 vt fiant pondera R 5 & arcus ABVX in A confiderati ad refiftentiam Z. Poftea ex tribus potentijs cognitis R3S5& Z5 methodo fuperiiis expofita , reperietur fimplex potentia funis LKI,du» partes potenti» funis NOQ5 & tandem du» partes potenti» funis GFH, vt qu»fitum fuerat. His pramiffis, quia vt prop.45.infinuaiiimus3ad fu- finiendum aliquod pondus non fufficit vnicus mufeu- lus, ille fcilicet, qui immediate contra refiftentiam il- lius agere videtur 5 fed plures alij ad idem opus effi- ciendum concurrunt; Igitur oper» pretium erit inqui- rere, quoufque crefcat conatus Natur» fapientiffim», vt pateat, qua neceffitate cogatur tanta copia virium-» exilia pondera fuftinere, & primo loco. Cap. 12. De maiori incremen- to poten- tis , quae requiritur ad idem_» pondus fu. ftinendu. P R O P O S. LIII. Si baiulus pondere humeris impolito onuftus flexo fasmore, genu,& pede, calcaneo eleuato, extremita- ti vnius pedis innitatur . Potentia 5 quam Natura exercet in mufculis extenforibus femoris, tibia: , & pedis ad eiufdem ponderis fulpenfionem concur- rentibus 5 plufquam quadragecupla , & quadrupla efie poteft ponderis fuftentati. Tab. 6. Fig. i. Arcus ABVDE compofitus ex quatuorreguliscon- IO. AL. BORELLI Cap. 12. De maiori incremen- ro poten- tije , quas requiritur ad ide'n~» pondus fu iliaeniu . nexis in B, V, D, & alterne flexibilibus, fit corpus hu- manum grauatum a pondere R libr. 120. humeris im« polito, & inclinato corpore, & fpina a capite vfque ad coceygem AB, flexifque iunduris coxendicis B, genu V, & pedis D, & fubleuato calcaneo K vniuerfa moles RABVDE extremitati ES vnius pedis innitatur in S > vt inter ambulandum fieri folet in ingreffu porticula- rum domorum : tunc manifeftum efl fuftineri totam-; hominis machinam ere dio fitu a viribus Gluteorum GFH vallorum YON , & folei LK , & hi omnes concurrunt ad fufpenlionem ponderis R > itant fi vnus eorum deficeret, aut fuam vim non exerceret, proculdubio pondus R fuftineri non pofFet;nam fimu- fculi GFH nil agerent, & nullam vim exercerent, fo contrahendo, relaxaretur funis GFH , & ideo regula AB cum pondere R laberetur deorfum verfus genu V, et fi otiarentur mufculi YON , caderet .tora moles RABVjlicet arcus ABC tenfus retineretur; & tandem licet toto nifu mufculi GFH,& YON,fe contrahendo, arcus ABC, & CVX tenfos, expanfofque retinerent, conarenturque fuflinere machinam XVBAR fufpen- fam infitu eredlo,tamen,fi deficeret adlio folius mufeu- li LK,tota moles fuprema rueret, ne dum quia angulus VDE deflrueretur, fed etiam quia perduda DV lon- gitudine ad contadlum plani pauimenti,linea ACX di, redlionis totius molis grauis cadere poteftperpendicu- laritcr vitra genu V; & proinde machina tota proflra- retur. Proponitur ergo inquifitio omnium mufculo- rum GFH,YON,& LK,eorumque comparatioad pon- dus R,quod ab illis fuflinetur; Et primo, vtreperiatur fituatio lineae dircdlionis AE totius grauis, eiufque di- flantice ab omnibus centris,oportet, vt a termino E ar- DE MOTV ANIMALIVM. cus inflexi, qui pauimentum tangit > & fuper quam-» tota machina erecta innititur , eleuetur refta EA ad centrum communis grauitatis A, extenfa perpendicu- laris ad planum horizontale, qu# fi tranfierit per pun- cta C, & X fecantia fcemur , & tibiam facile poterunt menfurari diflantia? MB, TV, PD a centris ,* & expe- rientia docente,reperitur diflantia MB plufquam qua- drupla diflantiae tendinum Gluteorum a centro tuber- culi famioris, & TV plufquam tripla diflantiae tendi- num vallorum a centro genu , atque diflantia DP plufquam fexquialtera diflantiae tendinis folei a centro pedi;. Poflea pondus totius hominis maius eft libr. i5°J & quia centrum grauitatis totius hominis cadit circa coxam B, vt conflat experientia, erit pondus AB a capite ad coxendicem libr. 75. & addita BC vfque ad dimidium faemoris, vna cum altero pede fublimi, poni potefl pondus arcus ABC libr. 122, & arcus ABVX vfque ad femipartitionem cruris fupponi potefl libr. 142; His praeparatis , vt diflantia TV ad diflantiam BM , feu vt 3. ad 4, ita fiat pondus R vna cum pondere arcus ABVX, fcilicet librae 242. ad lib. 322. -f- quod erit pondus potentiae Z a; poflea vt di- flantia DP ad BM , feu vt 3. ad 8, ita fiat pondus R vna cum pondere totius arcus ABVDE , fcilicet libra* 270. ad lib. 720, quod efl pondus potentiae S . Dein- de, quia arcus ABC premitur a pondere R vna cum-> pondere arcus ABC, nempe a pondere lib. 330; ficut femidiflantia directionis funis GF a centro ad diflan- tiam MB fcilicet, vt 1. ad 8, ita fiat pondus lib. 242. ad libras 1936. huic ponderi aqualem potentiam iii_> hoc cafu exercebunt Glutei mufculi FGH b; fimili- ter, vt femidiflantia diredtionis funisYO ad diflan- Cap.i*. inc™men- to poten- ad idem-* {|^ednudsafu" men u ' aEx Prop. 47- huius. bEx propi 38. huius. 100 10. AL. BORELLI Cap. 12. incremen- topoten- requimur ad idem_* tiam TV ? feu vt i. ad 63 ita fiat potentia Z fcilicet pondus libr.306. ad pondus libr.18403 huic ponde. ri aqualis erit potentia mufculorum NOY; non fecus> vt femidiftantia diredionis funis KL ad diflantiam./ DP a centro ? feu 1. ad 3? ita fiat potentia S libr. 520. Pon<^Lls I huic #qualis erit potentia mu- fculi KL; Quapropter potenti# omnium mufculorum GFH ? NOY? & KL #quales erunt libris 5 3 36? & fuit pondus R lib. 120: Ergo potenti# omnium mufculo- rum fufpenfioni ponderis R inferuientium maiores ? quam quadragecupla ? & quadrupla funt ponderis fu- ftentati R ? vt erat propofitum. PROPOS. LIIII. Ijfdem pofitis? vires mufculorum redi ? & Gaftrocne- miorum ? fufpenfioni eiufdem ponderis inferuien- tium reperire , qu# prioribus addit# efficiunt fum- mam quinquagies?maiorem pondere fufpenfo. Tab. 6. Fig. i. Ijfdem pofitis in eadem figura? pr#ter mufculos va- llos NOY? confideretur quoque mufculus regius cuius principium alligatur inferiori parte fpin# Ilij ? finis vero in N infra genu conneditur s fimiliter, pr#ter mufculum foleum LK? confiderentur duo Ga- ftrocnemi; IK annexi inferioribus capitibus fiemoris in calcem delinentes y & licet videantur hi mufculi inutiles ? in hac operatione tamen?re melius confidera- ta? #que bene agere poffunt ? ac fi homo in extenfis omnibus articulis confifterety Nam quantum relaxatur funis mufculofus QO ob inflexionem angu- larem cauam ABV? tantum pr#ci$e tenditur? & retra- DE MOTV AN1MALIVM. 101 hitur oppofita funis pars ON,propter conucxam infle- xionem anguli BVX ,* quare in eadem tenfionfc funis QON perfiflet , ac fi arcus ABVX in dire&um exten- deretur , cumque in hac direda extenfione mufculus QON fatis commode fe fe contrahendo vim fuam-> exercere valeat , poterit quoque in fituatione alterne inflexa fe fe contrahere,* & ideo adiuuare extenfionem tibias. Eadem ratione funis mufculofus IK aeque ten- fus erit flexis alterne angulis CVX , & XDE, ac ii tres regulae CV, VD , DE in diredum extenderentur; & ideo poterit mufculus IK fe fe contrahere » & adiuua- re pedis extenfionem . Reperiri modo debent vires , quas exercent praedidi mufculi QO, & IK, & offende, re oportet, quod potentia R minor efl vna parte quin- quagefima omnium mufculorum R fuflinentium.0 Quia vires mufculorum LK (quatenus aequantur duplo mo- menti S ) aequales funt potentia librarum 1560; Ergo vna pars huius potentiae tribui debet mufculo foleo LK, & reliqua Gaftrocn emi js IK , funtque potentias mufculorum in eadem ratione, quam habent multitu- dines fibrarum, ex quibus componuntur, feu eandem, quam habent craflities mufculorum , vt ratio fuadet, & vt inferius offendemus , & duorum Gaftrocnemio- rum craflities maiores funt medietate craflitiei folei ,* Ergo potentia Gaftrocnemiorum IK maior efl: triento illorum , fcilicet erit libr. 520. Poftea , quia mufculo- rum NO Y, & OQjriomentum aequatur tribus inornen- tis duplo momenti Z, fcilicet libr. 1840. & potentiae funisKI libr» 520. erit potentia totalis NOY, & OQhbr. 2360, & crafliticsmuiculi redi OQ_ quarta pars craflitiei duorum vafrorum NOY, ideo potentia redi OQjeritpars quinta totius illius poten- Cap. 12. De maiori incremen. to poten» tiae , quae requiritur ad idein_» pondus fu» alline odii. 102 IO. AL. BORELLI Demiori i nerem en* eo poten- vequmwr ad idem_j Sinendo*" u‘ tlX * propterea potentia OQjirit libr.572; Tan* dem > mufculi Glutei GFH aequilibrantur nedum duplo ponderis R vna cum arcu ABC , fed etiam po- fuftis OQ, heee autem fuit libr.572, & illa libr. 1548. Ergo totalis potentia, quam Glutei in hoc cafu cxerccnt’seclLia^s erit potentia? libr. 2120. qua propter vires musculorum LK, IK, fimul fumpta?, concurrentes ad fufpenfionem ponderis R,aequales fune potentia libr. 6040. quarum R libr. 120, eR vna pars quinquagefima, vt qua?litum fuerat. Sed vlterius procedendo oftendemus, quod vires mufculorum extendentium femur, tibiam, & pedens in politura incuruata artuum , & dorfi non fufficiunt ad fuRinendum, idem pondus ceruicibus impolitum , fed multo maiores requiruntur , quae nimirum ab alijs mu. fculis adhibentur ad eandem operationem perficien- dam concurrentibus; Ad hoc autem praeflandum prae- mitti debet expolitio nouae machina?, quam adhibet natura fapientiflima ad proediRum opus conficien- dum . PROPOS. LV. Si plures regula? fiexibilitcr connexa?, & funibus circa nodos alligata? arcum ad eafdem partes cauum coi> Rituerint, eiufque infima pars pauimento innixa, & fuprema a pondere compreffa fuerit,potentia vniuf. cuiufque funis eius ad pondus incumbens vna cum pondere portionis arcus correfponden-tis , erit vt diftantia dirc&ionis ponderis ad femidiftantiam di- reftionis eiufdem funis a centro comprehenfo ab eodem fune» Tab,6. Fig.2. DE MOTV ANIMALIVM • Sic arcus ABCDFE cauus ad eafdcm partes , com- pofitus ex regulis AB, BC, CD> DE, FE colligatis ex- trinfece circa nodos B,C,D,F a funibus ZY , IX, LK, HG , & affixa pauimento S infima regula FE, compri- matur arcus a pondere R in A ; reperto poftea centro grauitatis M ponderis R , & arcus ABCDF,ab eo du- catur linea direCtionis eius MS , eiufque diftantia MF a centro F . Similiter per centrum grauitatis N com- munis ponderis R, & arcus ABCD ducatur linea dire- ctionis eius NSjeiufque diftantia ND a centro D; non fecus per centrum grauitatis communis O ponderis R, & arcus ABC ducatur linea direCtionis OS, eiufquo diftantia OC; »Ic fic vlterius . Dico, quod cuiuslibetfunis LK ad pondus R,vna cum pondere ar- cus DCBA,eft, vt diftantia ND ad fe mi flem DK di- ftantia: direCtionis funis KL a centro D; & fic de reli- quis . Quia virga FE pauimento affixa fupponitur, pa- riterque arcus ABCDF tenfus rigide retinetur a funi- bus contraCtis HG,KL, &c. non fecus,ac fi continuus, & durus effet; propterea concipi poteft arcus AFE,vc compofltus ex duabus regulis duris, inflexibilibufque AF, & EF, quarum vna EF folo fimo affixa,reliqua AF conuertibilis eft circa centrum F, retineturque eleuata a vi funis GH, comprimiturque a pondere R vna cum pondere totius regulae grauis AF fecundum direCtio- nem MS . Ergo a , Vt diftantia MF ad femiffem FH diftantia: direCtionis funis ab eodem centro F, itsu erit potentia funis GH ad pondus R vna cum ponde- re Regulae FA • Similiter, quia DF firmiter retinetur in fuo fitu a vi funis GH; ergo perinde eft,ac fi virga DF parieti in F affixa effet; & aliunde arcus DC,BA tenfus retinetur a Cap. 12, De maiori inciemen. to poten» ti3E , quae requiritur ad idem-» pondus fu% ftinendu. aEx prop. 3&* huius» 104 IO. AL. BORELLI Cap.K. incrcnieti- to poten- , qua: ad idem-* pondusfu* men 11 * funibus XI, YZ , & proinde vfurpari poffit pro vnica virga dura j & continuata DA . Igitur denuo confti- tuitur arcus ex duabus regulis compofitus , cuius DF affixus cenfetur eomprimiturque regula DA a pondere Rj vna cum pondere eiuldem regula?, & con- traeius compreffionem agit funis IK, ergo b vt diftan- tia ND ad femifiem ipfius DK , ita erit potentia fu- nis £.K ad pondus R vna cum pondere virga? DA. Ea- dem ratione procedemus in alijs funibus, quare patet propofitum. b Ex ca- dem. P R O P O S. LVI. Si arcus ad eafdem partes cauus compofitus ex dorfi fpina incuruata fupra os facrum comprefiiis fuerit a pondere ceruicibus impofito: momenta funium fpi- nam dorfi dirigentium cequalia funt momento pon- deris incumbentis toties fumpto ? quot funt verte- bra? 5 vna cum portionibus humani corporis com- prehenfis a planis horizonti cequidiftantibus a no- dis extenfis bis infimae, quater fequentis > fexies tertia fubfequentis * & fic deinceps per crefcendo. Tab.6. Fig.a. Sit idem arcus ABCDFE compofitus ex dorfi fpine incuruata? vertebris FD3DC3CB,BA5 &c. & fupra of fis facri vertebram EF firmiter retentam inclinatus > comprimaturque a pondere R ceruicibus impofito,pa- tet 5 quod vertebra? colligantur non feciis, ac regula?* & externe trahuntur a mufculis dorfi HG5KL* XI,YZ* & infuper ne dum vertebra? a cartilaginibus colligan- tur , fed etiam poftquam dorfi curuatura fada fuerit* non fecus > ac reliqua? machina? diftra&a? vim habent DE MOTV ANIMALIVM. 105 fe contrahendi; & ideo faltem adiuuabunt asionem murculorum , vt nimirum ab vtriufque vi , & energia erigatur , vel potius ere&a retineatur dorfi fpina a pondere R comprefla; Quapropter nomine dorfum erigentium comprehendemus vires mufculo- rum fimul cum viribus cartilaginum . Ducantur iam-» per nodos vertebrarum plana FM,DN, CO, BP hori- zonti parallela , fecantia corpus humanum in partes FDNM) DCON , &c. qua? vocentur cylindrica? por- tiones vertebris annexa?,& quadibet earum,vt CDNO fupponatur connexa fua? vertebra;, adeo tenaciter, vt cum ea vnum folidum confiftens conftituat,non fecus, ac Ci Cylindrus ligneus etfet,* Offendendum eft mo- menta mufculorum HG, KL, XI , YZ cequari duplo momenti R toties fumpto , quot funt vertebra?, fcili- cet trigefies, & quater, vna cum duplo momenti pon- deris portionis cylindrica? FDNM, quadruplo portio- nis DCON, fextuplo portionis cylindrica? CBOP , & fic deinceps, per binarium crefcendo, vfque ad trige- cuplum , & quadruplum ponderis fuprema? portionis collo contigua • Quia a tenacitate funium KL,XI,YZ tenfus retine- tur arcus FCA , his plane a?quiualebit vni regula? FA flexibili circa F; & regula E F firmiter plano SE retine- tur affixa. Ergo in bilineo arcu AFE compreflo a pondere R vna cum pondere totius regula? AF grauis, nempe humani corporis portione ABFM,perdire<5iio- nem MS a centro grauitatis communis extenfam, cu- ius diflantia a centro MF , erit momentum funis GH, a?quale duplo momenti R,cum duplo momenti corpo- ris ABFM . Poffea, firmata regula DF, a fune GH, confurgit nouus arcus bilineus ACD; & ideo,vt prius Cap.i2. De maiori incremen- to poten- tiae , quae requiritur ad idem_» pondus fu- hinendu. 106 10. AL. BORELLI cap.12. incremen- to poten- 11 quintur ad xdem_» pondus fu. uinendu. momentum funis LK oquale erit fecunda vice duplo momenti R cum duplo ponderis ABDN ; eadem ra- tione momentum funis XI oquale erit tertia vice du- P*0 momenti R > vna cum duplo ponderis ABCO , & fic vlteriiis vfque ad decima feptimam vertebram,quo eft fuprema thoracis . Quia vero duplum ABFM cum duplo ABDN , & duplo ABCO, atque duplo ABP oqualia funt duplo • infimo portionis cylindrico DF- MN,cum quadruplo fubfequenris portionis CDNO» & fextuplo tertio portionis BCON , & cum o&uplo quarto portionis cylindrico ABP i ergo patet propo- li tum . PROPOS. LVII. Pondera cylindricarum portionum vertebris humani corporis adhorentium , quam proxi- me fieri potefl:, conijcere_i. Tab.6. Fig.2. In eadem figura procedentis propofitionis 5 quo- renda efl grauitas cuiuslibet cylindrico portionis ver- tebro adhorentisDvr CDNO, cuius quidem partes in- ter fe alligato funt, vt cum vertebra CD vnum confl- ans folidum, non feciis , ac fi effet virga lignea conti, nua componant. Et fiquidem vifcera omnia in abdo- mine inclufa cum fluoribus in eis contentis eflent du- ra conflflentia > & firmiter cum vertebris & thoracis conne#erentur , tunc percipimus 5 quod portio cylindrica CDNO ve&em DN continuum, & durum conftitueret conuertibilem circa fulcimentum D oquilibratum a duabus potentijs contrarijs, nemp& a pondere eiufdem cylindrico portionis in centro gra- DE MOTV ANIMAL1VM. 107 uitatis eius N impellente deorsum vedem verfus S, & a potentia funis LK , quae fe contrahendo fubleuat eundem vedem : at quia vifcera mollia lubrica , & fo- luta funt magna ex parte, continenturque, in facco , vel dolio a peritoneo , mufcnlis , & pello ventris inferioris i & Ratite homine innituntur fundo eiufdem dolij , nempe pelui hominis , quem confli- tuunt offa Ilij , Ifchij , pubis, & facri inter fe connexa hinc fit 3 vt portio cylindrica abdominis comprehen- fa a duobus planis parallelis inter fe extenfis per fum- mum 3 & imum terminos vnius vertebra vfurpari ne- queat, vt vedis durus , & confiflens . Necefse eft er- go, vt ex cylindrica portione CDNO auferamus por- tionem illam,quam fuflinetpeluis EFS, & refiduuno connexum, & colligatum vertebne CD cylindricas portioni, & vedi DN tribuamus. Hoc vero, vt reperiamus, obferuemus primo loco, quod in thorace portiones cylindrica; vertebris adhas- rentes fine errofiis periculo vfurpari poliunt, vt confi- dentes, & dura;, propterea quod coftx fuis vertebris, & flcrno fortiter conneduntur, & vifcera in pedoro contenta multis ligamentis retenta conflituunt regio- nem illam fupremam asque compadam , & confiflen- tem , ac fi ex vnica mafla continua conflaret, fegrega- ta per fortifiimum diaphragmatis mufculum a regione infimi ventris, & licet flatis temporibus , nempe in_> aeris infpiratione,abdomine comprimatur, non tamen inde fit, vt pondus pedoris minuatur, & abdominis ponderofitas crefcat. Reflant igitur inquirenda? verx ponderofitates cylindricarum portionum vertebris quinque lumbaribus adherentium, fcilicet quanta fit pars illa, quas ex praedidis cylindricis fubtrahi de- Cap. ii. De maiori incremen- to poten- tiae } quae requiritur ad idem_* pondus fu. ftinendw. 108 10. AL. BORELLI Cap.ia. Demaidri incremen- to poten- tiae, qux requiritur ad idem_> pondus fu. itinendu. beat. Hoc autem licet exa&a aflignari ne, queat , poftumus tamen id quam proxime conijcero, adhibito, more noftro , calculo tutiori, quia medietas ponderis humani corporis non obefi eft lib. 75, a quo fublato pondere capitis, & colli lib- 15* proxime re- manet pondus corporis a confinio ceruicis ad peluim-> lib.6o, & quoniam vertebras lumbares latiores,& lon- giores funt thoracicis vertebris, & omnes ordinata fe- rie ab imo ad fummum decrefciint: ideo comparando omnes quinque lumbares cum duodecim thoracicis vertebris, habere videntur eandem rationem, quartu habet 5. ad 9; & in eadem proportione erunt omnes cylindricas portiones lumbares ad omnes cylindricas portiones thoracicasjquare diuifis lib.60.in rationes 5 ad 9. erit pondus quinque cylindricarum lumbarium minus libris 22; & pondus vnius earum-> procul dubio minus libris quinque; Et quia , vt di- & coftis ; quare quin- que Cylindricis portionibus lumbarium vertebrarum minimum pondus , quod eis aflignari poteft, erit li- brarum quinque, & quaelibet earum femiflis librae vnius, & fingulis portionibus cylindricis thoracis ver- tebris adhaerentibus pondus trium librarum proxime aflignari pofle videtur, & hoc erat quxfitum • P R O P 0 S. LVIII. Artificium ftru&urie fpince dorfi inquirere. DE MOTV ANIMALIVM. 109 Euidentiffimum e(h offium diuifiones, & articulatio- nes inftitutas fuilfe a Diuini Architc&i fapientia , vt animal varijs modis moueri poffet: hoc vero, vt com- modiffime , quam fieri potefi:, & facile in praecipuis articulationibus perficeretur, offium capitula , & finuo. fitates leuibus > & lubricis quibufdum cartilaginibus circundedit, & incruftauit, affigendo tam capitulis , quam finuofitatibus proprias cartilagines diferetas , & diuifas inter fc , vt vnum os fuper aliud excurrendo verti,& agitari poffiet. Hcec, inquam,operandi regula a natura prudentiffime inftituta, mirum) quantum in_, vertebrarum articulationibus perturbatur, hic enimu offium extremitates non funt rotundae, conuexae, fcili- cet, & caua? , & lceuigatce, vt motus vertiginofus exi- geret, fed funt planae, & afperce ,* praeterea non incru- flatur qucelibet vertebrae bafis propriaheni , & lubrica cartilagine a proximi offis cartilagine diftin&a, & fe- parata: fed ambo ab vnico, & communi cartilagineo ligamento molli intercepto validiffime fimul colligan- tur ,* operas igitur pretium erit inquirere, qua neceffi- tate, & propter quem finem bonum hanc nouam_> ftru&uram machinata efi natura . Et primo corporis animalis fundamentum flabile, & firmum, veluti cari- na nauis, offieum effie debuerat, quod in homine ad in- ftar columnae corpus eius fulcire debebat, & ideo fpi. na dorfi cylindricam formam cernulatur, fed eius infi- mce partes craffiores funt fupremis . Secundo , quia corpus animalis, non rigidum , fed flexibile efle debuerat, ideo eius carina , feu columna dorfi fe&a, & fubdiuifa in plures partes, ad inuicerru articulatas, efle oportuit, attamen, vt firmitudini, & luxationis periculoprouideretur, amplce quidem, & incremen! w poten, Je quin ex- ad idetn_j 110 10. AL. BORELLI Cap.i2. De maiori incremen- to poten- tia, quae requiritur ad idem-» pondus fu* ilinendii. planae bafes vertebrarum , earumque articulationes firmi (Ume colligata conftrui debuerunt. Tertio, quia per eiufdem fpinas dorfalis du<5lum-> produci debebat fafciculus medullaris fibrarum ncr- uearum, ad facultatem animalem, per vniuerfum cor- pus a cerebro diffundendam, & irradiandam; & aliun- de medullaris ille fafciculus contufionem , diflra&io- nem , & angularem inflexioiiem pati non poterat,pro- uidendum fuit, vt abfque angulis fenfibiliter inclina- tis dorfum deberetur, nempe , vt quam proxime cur- uam, & parum a re&itudine deuiantem medulla pateretur. Hoc autem praeclare prasftituni-* fuitjfubdiuifa longitudine dorfalis columnas in plures, & exiguas portiones vertebrales , quarum bina? quo- que contigua obtufiffimum angulum conftituere pof- fent ,• & fic feries tota vertebrarum curuaturam lenif- fimam , quam poligona numerofiora efficere commo- de valent. Verum , vt talis obtufiffima angularis vertebrarum flexio perficeretur, & fimul firmitudini, luxationis periculo prouideretur,non debuerunt vertebras diffin- dis, & feparatis cartilaginibus connedi; fed fatis fuit, vt vna communis cartilago mollis, validiffime conne- deret duas proximas bafes vertebrarum, qune fua mol- litie vfum puluinaris pra?bendo,offium attritionem ve- taret, &, fua tenacitate luxationem impediret, at ob eius aliqualem laxitatem exiguum motum vertebra- rum ad omnes partes permitteret. S C H O L I V M. His prxmiffis,animaduertcndum cft, quod ligamen. DE MOTV ANIMALIVM. tum cartilagineum duas proximarum vertebrarum ba- fes conneCens , fi oblique comprefium fuerit a fupe- riori vertebra, vna pars cartilaginis valde comprime- tur , reliqua vero relaxabitur , diftraheturque , cum- que arcus 3 & machina naturam habeant, necefse eft, quando magis difirahitur, quam naturalis eius confti- tutio patitur, vt nitatur fe contrahere, & ideo ad fio adducet olfis incumbentis partem fuperflue a fubie&a recedentem; & illa , quae nimis comprimitur > nitetur fe dilatare ,• & ideo remouebit, expelletque eiufdenu» olfis incumbentis partem proximiorem olfi fubieCo . Et hoc neccfiario continget, quia fubfiantia talis car- tilaginis validilfima confifientia, & [tenacitate dona- tur . Licet mollis aliquanto fit, & proinde vim arcus exercebit, vt experientia confiat. Praeterea noto 5 quod fibrae diftraete 5 ex quibus talis cartilago componitur, robuftiores funt fibris mu* fculorum dorfalium, etiam pofi earum contraCionem. Hinc fequitur, quod quando cartilagines vertebrales, & mufculi dorfales concurrunt totis viribus ad idem_j pondus fuftinendum, maiori ex parte id a cartilagi- nibus fufpendatur, & minorem vim exerceant praedi- ci mufculi . His pmnilfis demonfirabimus hoc lemma . Cap. 12. De maiori incremen. to poteru tiae, quae requiritur ad idetn_j pondus fu« aftinendu • PROPOS. LIX. Si libra3 AB a duobus ponderibus R,& S granata a tribus virgis CD , GH , EF vim arcus habentibus fui- ciatur , & vna earum CD nimis comprefla nitatur fo extendere > & fubleuare libra brachium GA cui anne- a T^b Fig.;, * 10. AL. BORELLI Cap.ii. . JDe maiori incremen- to poten- ciae, quae requiritur ad idein_* pondus fu* ftinendu. . ditur i reliqua EF nimis diftra&a nitatur fe conftrin- ! gere, & retrahere librae brachium BG,cui annexa eft, - &libra AB, fic difpoflta in aequilibrio quiefeat. Dico, : quod potentia vnius ponderum R ad reliquum S vna cum potentia duorum arcuum erit, vt diftantia BG ad GA,& vt BG ad GE; ita fiat potentia, quam exer- cet virga EF dum nititur fe conftringere ad pondus X; pariterque, vt BG ad GC, ita fiat potentia, quam-» exercet virga CD, dum nititur fe dilatare ad pon- dus Z ; Patet, quod momenta arcuum CD , & EF aequalia funt momentis ponderum Z, & X in B fufpen- forum, quoniam libra AB virgis, feu arcubus CD , GH, EF innititur, & EF nimis difirahitur, & ad fe ad- ducit radium EG; CD vero nimis comprimitur, & ab- ducit radium CG,* Ergo intermedia GH in mediocri extenfione conftituta fulcri munus exercebit ; & ideo pun<5lum G centrum librae erit; fiat tandem, vt AG ad GB , ita pondera S, X, Z ad pondus V . Ergo remo- tis potentijs R, & duorum arcuum CD, EF, & fufpen- fo V ex A,libra AB circa centrum G quiefeet, funt- que momenta arcuum inC, & E vires aequalia momentis ponderum X, & Z in B fufpenfo- rum ,* Ergo, vt AG ad GB, ita erunt pondus S > & po- tentiae arcuum in B conflderatae ad pondus V ex A, pendens; verum perinde libra quiefeit remoto pon- dere V,& repoflto in A pondere R ; Ergo pondera R, & V aequalia inter fe funt; & ideo , vt AG ad GB , ita erunt pondus S , & potentiae arcuum CD , EF in B conflderatae ad pondus R , quod erat propofitum. DE MOfV ANIMALIVM. PROPOS. LX. Cap.i2. De maiori incremen- to poten- tis , quae requiritur ad idem_j pondus fu. Itinendu. Vis, quam exercet ligamentum cartilaginofum colli- gans duas vertebras fpinse adinuicem inclinatas, licet maior fupponatur vi motiua mulculi eafdeno vertebras conftringentis, tamen earum momenta.; sequalia efle poflimt. Quia vis glutinis, & tenacitatis cartilaginum verte- bras conne&entium maior eft vi tenacitatis mufculo- rum eandem craflitiem habentium ,* maius enim pon- dus ab illis , quam ab iftis fufiinetur : & vis contra- diua vitalis eorundem mulculorum, non cft maior va- liditate glutinis 3 & tenacitatis fibrarum eorundcnu mufculorum > aliter in a&u contra&ionis difrumpc- rentur: ergo fibrarum cartilaginofarum tenacitas ma. ior eft vi contra&iua vitali mufculorum,& ideo maius pondus a cartilaginibus fufpendi poterit in quieto , quam a mufculis seque craflis trahi , & moueri poflit. Et quia mufculi lpinam dirigentes habent fibras laxio- res , & miniis conftipatas , & parum fuperant crafli- tiem ligamentorum vertebras colligantium ,* Igitur fupponi poteft , quod vis tenacitatis, quam exercent ligamenta, cum refiftunt flexioni, & diftra&ioni verte- brarum, non fit minor tripla virtutis raotiua? mufculo- rum lumbarium. Poftea, quia mufculi iumbares alligantur extremis fpinis , & proceflibus vertebrarum , & ibidem eorum vis exercetur: e contra vis cartilaginum exercetur in tota plana fuperficie bafis vertebra,* & ideo in loco in* terpofito inter centrum bafis vertebra?, & eius peri- exercebitur: videtur ergo, quod difiantia^ 114 10. AL. BORELLI Cap.12. De maiori incremen- to poten- tiae j quae requiritur ad idem_j pondus fu. itinendu. direfiionis mufculorum a centro bafis vertebrae maior fit, quam tripla diftantiar,inqua vires ligamentorum-» applicantur. Cumque vires abfolutae reciproce fint, vt earum diftantiae a communi fulcimento; Igitur mo. menta mufculorum aqualia efie pofiunt momento li- gamentorum tendinoforum, quod &c. P R O P O S. LXI. Si baiulus incuruata fpina dorfi a pondere libr. 120. ceruicibus impolito comprimatur > potentia , quam natura exercet in cartilaginibus vertebrarum , & in mufculis extenforibus eiufdem dor/i ccquatur viri- bus libr. 25585, & in folis mufculis non eft minor potentia libr.£404. Tab.6. Fig.i. & 2. Idem arcus ABCDE figura* propofitionis 55. re- prasfentet dorfi fpinam incuruatam baiuli fuftinentis pondus R libr. 120. principio colli prope thoracem-» innixum . Confiat , ex anathome, feriem totam dorfi incuruati , & a pondere comprefli fuftineri tiim a vali- diflimis ligamentis cartilaginofis vertebrarum , tum a mufculis dorfi longiffimo , facro , facro lumbo, femi- fpinato, fplenio, & complexo, qui alligantur tranfuer- fis proceflibus , & fpinis vertebrarum , nec non offi fa- cro, ilio, & occipiti. Quaeruntur igitur vires , quas exercent praedica ligamenta cartilaginea cum eifdem mufculis . Quia quaelibet cylindrica portio vertebrae humani corporis adhaerens libram confiituit, vt HFM, cuius centrum F efi punctum intermedium bafis verte, brae ,* hanc vero libram aequalibus momentis compri- munt ex vna parte pondus R libr. 120. vna cum pon- dere totius corporis ABFM, quae nituntur fle&ere ra- - DE MQTV ANIMAL IVAI . 115 dium libra FM ,• ex altera vero parte trahitur oppofi- tus libra radius HF a mufculis HG > & a vi cartilagi- nis vertebra hinc inde a centro . Eftquc praterea di- ftantia MF feptupla proxime femidiametri infima: ver. tebra lumbaris , eo quod dirccftionis linea centri gra- uitatis corporis incuruati cum pondere R cadit extra_» os pubis; & diftantia HF minus 5 quam tripla eft lemi. diametri eiufdem vertebra , & in H tertia pars virium ligamentorum applicata aequatur momento mufculo- rum; Ergo hasc duo momenta aequalia funt momento ponderis in M prementis . His pramiflis, quia medie- tas humani corporis fuit librarum 75, & ablato pon- dere vifcerum fuper peluim incumbentium libr. 18- re- manent libra 57, quas addira ponderi R 120. lib. erit vniuerfiim pondus, quod comprimit libra radium FM in Mdib.1773 hoc vero ad vires mufculorum HG, at- que ad vires tertias partis ligamenti cartilaginofi ver- tebralis , fimul fumptas, eandem rationem habebit a, quam femiflis HF ad FM , feu vt 3. ad 14, & ideo vi- res mufculorum GH infimam vertebram lumbarem-» dirigentes vna cum tertia parte refiftentias cartilaginis vertebralis,asquales erunt, vi libr.826. b erunt vires eo- rundem mufculorum asquales libris 413, & vires car- fcilaginum aquales vi ponderis lib.1239. Pro calculo reliquarum portionum adherentium reliquis vertebris, cum lumbaribus tiim thoracicis, aducrtendnm eft, quod proportiones ra- diorum libra parum alterantur, quia earum centra./, nempe pun&a intermedia vertebrarum ob dorfi curua- turam anterius promouentur, multo magis, quaqi cen- tra grauitatum R , &c; & ideo brachia libra maiora £>N , CO , &c. decurtantur, at eodem progreffu bra- Cap.12. incrTmen- eo poten- ’lir?tuu* ad idem-» pomtos fir * prop. 34. huius • bEx Prop. 6,hwius‘ /0. BORELLI C$p. 12. De maiori incremen. to pocen* .tiae, quae requiritur ad idem_* pondus fu» ilinendu. chia minora DK> CX , &c. decurtantur j eo quod ver- tebras, eiufque proceffus fuc- cefliue minores fiunt, quo magis ad ceruicem appro- pinquant ; praeterea ex di- <5tis c pondera portionum-» cylindricarum vertebris ad- haerentium fubtrahi debent, ex pondere totius dorfi,pro ratione politionis vertebrae ,* quibus adnotatis calculus abfolui poteft, vt videre efi in hac tabella ; ex quo col- ligitur, quod vires mufcu- lorum extendentium 17. ver. tebras dorfi, aequales funt potenti libr. 6404, & vires omnium cartilaginum ea- rundem vertebram aequan- tur potentiae libr. 19181; Quire vires , quas exercet in pnedi&is mufcu- lis, Sc cartilaginibus fimul, minores non videntur,quam fit potentia libr. 2558J, quem conatum adhibet natura ad fufpendendum pon- dus libr. i2o. cum pondere femiflis corporis lib.7j. Verte- bra: vis n mufcu-l orumi' Vistota-j lis carti- laginum w $ & incuruata 10. AL. BORELLI fuperextremitate vnius pedis innixa,nili crus flniflrum fufpenfum,& a terra eleuatu retineatur,■& ad hoc pra?- jftandum,adhiberi debent conatus omnium mufculoru fle&entium femur , crus , & pedem eleuatum ,• ergo vires eorundem mufculorum cogitur adhibere natura, licet fecundario, ad hoc3 vt pondus prasdi&um cerui- cibus impolitum in tali politura fuftineri queat; Omit- to vires 3 quas interim exercet pro refpirationis necef- fitate in mufculis thoracis intercoftalibus , & diaphra- gmate, & in alijs3ex quibus percipitur, & multo magis deinceps patebit in immenfum propemodu excrefcere vires , & molimina, qua: in mufculis natura exercet; modo 3 vt vlt#riiis progrediamur,aiia fru&ura mufcu- lorum exponi debet 3 qua? organum mechanicum di- uerfum a fuperiiis enarratis confituit, pro cuius intel- ligentia promittuntur ha:c lemmata . Lemmata nece (far ia pro inquiftione 'virtutis mo- ti ua mufculorum ? quorum fibra non junt inter fe aquidiflantes , $3* ob- lique trahunt. CAPVT XIII. PROPOS. LXIII. Si dua? potentia: contraria funem inflexum trahentes , & vim exercentes folummodo per dire&iones ad inuicem inclinatas circa vnum, vel plura punfta fixa3habuerint aqualia momenta3erunt potentia: ab* folutx aquales inter fe. Tab„6. Fig.4.5. & 6. DE MOTV AN1MAUVM. 119 Trahant qualibet potentiae R,& T funem ACB per quaslibet diredtiones AC, & CB inflexas circa pun- dum fixum C, vel a circa plura punit, diuerfum effe a cafu procedentis propohtionis i d Namdu&a AF perpendiculari ad planum inclinatum DE 5 &. ad ei parallelam funis dire&ionem CA , du- canturque AK parallela plano horizontali EG, & AB fecans bifariam angulum FAK,producaturque,quouf- que fecet perpendicularem funem CB in B , extenda- turque re&a BFH parallela horizontali AK, conue- niens cum AF, in F , ducaturque AH perpendicularis adBFH. Et quia angulus FBA oqualis eft alterno B AK, fiue ei oquali B AF, ergo in triangulo AFB la • tera AF, BF oqualia funt. Poftea , quia pondus R,ni- fum exercens per dire&ionem perpendicularem ad ho- rizontem , eodem modo fuflinetur a plano inclinato DE, ac fulciretur a libro radio AF circa fulcimentum F; & in vtraqueconftitutione pondus R* moueri cogi- tur perdireilionem inclinatam CA tangentem circu- lum radio FA defcriptibilem : & e contra pondus T eodem modo libere pendet, & moneri poteft perpen- diculariter ad horizontem , flue pendeat ex fune CB , liue alligetur radio libro horizontali FB : & eodem modo po idera 11,& T fimul c ontrarijs motibus agitantur, liue reuoluto funi ACB circa clauum C nectantur, fiue in libra inflexa AFB fulciantur in F. d Tab. 6» Fifr8. DE MOTV ANIMALIVM. 121 Ergo perinde agunt pondera in vtraque hypothefi. Cuinque in libra inflexa BFA radiorum aqualium po- tentia abfoluta R ad eius momentum 5 feii ad ei aequa- le momentum T ( ob aequilibrium ) eandem propor- tionem habeat, quam radius librae FA, feii FB ad FH diftantiam directionis AH a fulcimento ,* elflque pon- dus abfolutum T aquale momento fui ipfius,quia per- pendiculariter radium FB premit; Ergo pondus R ad T fe habet,vt BFdeii FA ad FH. Et quia eidem trian- gulo FLH rectangulo limilia lunt duo triangula FH A > & DBH , feii DGE pariter re&angula; ergo circa», angulos aequales F 3 & D latera funt proportionalia * nempe AF > fiue BF ad FH erit, vt ED ad DG; & proinde pondus R ad T erit > vt ED ad DG . Modo in cafu praecedentis propofitionis 63. e licet potentia manus R oblique trahat funem AC , tameru manus non grauitat 5 fcilicet nifum non exercet com- primendo planum inclinatum HA per directionem», perpendicularem ad horizontem ,* & ideo perinde agunt potentia R, & T, ac fi traherent radios aquales IC3 HC eiufdcm trochleae, feii librae inflexae ICH per directiones perpendiculares ad radios aequales s Qua- re momentum potentiae R ad ei aequale momentum re- fiftentiae T eandem proportionem habebit , quam pro- ductum ex vi motiua R in velocitatem eius determina- tam a radio CH ad productum ex vi motiua T in ve- locitatem CI, funtque radij CH , & CI aequales; ergo eandem aequalitatis proportionem habebit vis motiua R ad vim motiuam T > quam habet momentum ipfius R ad momentum ipfius T , feii radius CH ad ra- dium CI. Cap.i$. Lemmata pro mu- fculis ob. iique tra- hentibus . e Tab. 6. Fig.y. 10. AL. BORELLI Cap.i 3» Lemmata pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus . PROPOS. LXIV. Si momentum potentia» fllum inflexum oblique tra- hentis sequale fuerit momento refiftentise directe, 8c perpendiculariter ad horizontem alterius fili termi- num trahentis , & punctum concurfus mobile fuerit fecundum directionem refiftentia»; potentia abfolu- ta oblique trahens ad refiftentiam , erit vt longitu- do diredtionis obliquse ad eius fublimitatem . Tab. 6. Fig.io. Potentia R mediante funiculo ACE oblique flexo fuper lineam DCE trahat oppofltam refiftentiam T > ita vt pun&um concurfus C duarum directionum AC> & CE non flt flxum , fed procliue ad motum per li- neam DCE perpendicularem ad horizontalem GCI ; quod multipliciter pneftari poteflo flue excurrendo punctum C per canalem beuem,& lubricum in colum- na DE incifum 5 flue quia pun<5tum C alligatur extre- mo termino ve&is horizontalis GC conuertibilis cir- ca fulcimentum G> flue termino vectis IC mobilis cir- ca fulcimentum 15 vel quia ab aliqua potentia manus, aut alterius rei H retineatur punctum concurfus C, vt non per aliam femitam ferri poflit , quam per dire&io- nis lineam DCE 3 fitque momentum R sequalc mo- mento T 5 & ducatur AD perpendicularis ad DCE • Dico3 potentiam abfolutam R ad reflflentiam T ean- dem proportionem habere, quam AC ad CD. Duca- tur GF perpendicularis ad CA; & quoniam angulus , feu vinculum C funiculi inflexi non eit flxum , fed re- tinetur 5 aut in vecte 3 vel in cauitate canalis 5 aut a potentia H 3 vt folummodo moueri polfitper dire&io- DE MOTV ANIMALIVM. nis lineam DE 5 prout vna cum pondere T 5 vel relaxatur funis ab oppofita potentia R ,* igitur T perinde retinetur in C 5 ac fi femper neCtcretur 5 fu- fpendereturque in extremitate veCtis CG conuertibi- lis circa flabile fulcimentum G5 in qua pofitiono cogeretur moueri idem punCtum C per DE tangentem circulum radio GC defcriptum; quare duae potentiae R > & T aequalibus momentis trahunt extremum pun- Clum C veClis GC circa centrum G, & T trahit dire- Cle) & perpendiculariter ad veClem per direClionemu CE ) fed R oblique per CF ,• ergo potentia R ad refi- flcntiam T fe habet a, vt veClis longitudo CG ad di- flantiam GF > funtque triangula A DC 5 & CFG fimi- lia ( eo quod anguli alterni GCF 3 & CAD cequales funt ob parallelas AD 5 GC > & anguli F 5 & D redi funt) igitur 5 vt AC ad CD > ita eft GC ad GF 5 feii potentia abfoluta R ad refiflentiam T 3 quod erat oftendendum. Cap. Js- fcuhs ob- p Jj/hwSs! COROLLARIVM. Patetjb fi dirediones potentiarum aequilibrium effi- cientium in diredum confti tutae fuerint, efle abfolutas potentias aequales inter fe; nam diredio CA potentiae R , & eius fublimitas CD a plano CG per quodlibet pundum C communis diredionis edudo perpendicu- lariter ad diredionem ED coincidunt; & ideo fubli- mitas DC aequalis efi: diredioni CA. b Tab. <5. Fig.u* 124 IO. AL. BORELLI Cap.ij. Lemmata pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus - P R O P O S. LXV. Ijfdem datis, nulla potentia finita poterit fubleuaro > aut retinere quamlibet exiguam refiftentiam vfque ad /itum horizontalem . Tab.d. Fig.12. Sit potentia R cuiufcumque vaftitatis, & re/iftentia T quantum vis exigua , fed mobilis per dire AH ad HD erit, vt potentia R ad T; Quare translata re/iftentia T in H, a fiet aequilibrium inter poten- tias R, & T ; et fi vlterius traheretur, vt in O , tunc AO ad OD maiorem rationem haberet, quam-» AK ad HD ( vt facile probari poteft ) fcilicet AO ad OD maiorem rationem, quam habet potentia R ad refiftentiam T, & ideo momentum potentia R miniis effet momento refiftentiae T; & proinde non po/fet po, tentia R retinere, & multo miniis eleuare refiftentiam T vfque ad O ; Quod vero abfolute re/iftentia T per- duci, aut retineri non poflit in horizontali DA, patet, 2 Ex prae- ced. prop. DE MOTV ANIMALIVM. quia T in D folummodo moueri poted per DE tan- gentem circulum radio AD defcriptum, & dc linea tra&ionis AD per vedtis DA fulcimentum A trand- ret 3 & ideo b potentia R fudinere non poflet exiguam reddendam T> quod erat odendendum. 125 Cap.i*. Lemmata hque tra- hentlbus * PROPOS. LXVI. 5SLSST* Si du# potenti# in extremitatibus libr# applicat# quiefcant ad inuicem #quilibrat#3 momentum-# vnius earumexercetur contra momentum portionis fulcimenti 3 & oppodt# reddenti# dmul fumpta- rum. Tab.6. Fig. ij. Sit libra AB cum ponderibus R3&S, cuius centrum grauitatis C , & innitatur libra fuper fulcimentum T > vel fit T potentia manus > qu# fuflineat , prohibeat- que defcenfum librae AB cum annexis ponderibus . Dico, quod momentum potenti# R , nedum agit con- tra momentum portionis fulcimenti , vel manus T,fed etiam agit contra momentum potenti# S i & vna a&io alteram non impedit. Quia per eandem dire&ionem-/ CT,& eadem velocitate nititur ferri deorfum centrum grauitatis librae C, qu# trahitur furfum a potentia ma- nus T , vel fuftinetur a fulcimento > & vna alteri non-, pr#ualet , eum libra in eodem fitu quiefcat; ergo vis , quam exercet fulcimentum > vel manus T, #qualis eft vi ponderis compoflti ex R, & S; & ideo momentum-# ponderis R #quale erit momento portionis potenti# manus T; poftea , quia in libra AB, #quilibrata circa centrum grauitatis eius C,duo pondera R , & S quie- fcunt, & talis quies non dependet ab inertia, fed ab exercitio a&uali potentiarum integrarum R>& S,qua- 126 IO. AL. BORELLI Cap.t Lemmata pro mn- icuJis ob- itqne tra- hentibus . tenus pondus R tanta vi comprimit libra* radium CA, qua pondus S nititur fledere deor- sum radium CB ; Verum eR ergo, quod momentum-» f0lius ponderis R exercetur contra re/iftentiam S, & parlter exercetur contra manus T portionem re/IRen- tix 5 & vna adio alteram non impedit • Eodem modo adhibitis pluribus immo innumerabi- libus libris> ordinate vna reliquam ex centro fufpen- dente. ORcndi poteR,quod momentum vnius ponde* ris R exercetur 3 ne dum contra pondus S 3 fed etiam-» contra portiones innumerabilium fulcimentorum C 3 D > &c. PROPOS. EXVII. Si terminis contiguis duarum librarum idem pondus appendatur 3 quod asquilibretur duobus ponderi- bus in extremitatibus oppofitis earundem appenfis ; quodlibet horum aquatur momento portionis il- lius. Tab.6. Fig.14. Sint dua? libra* AC 3 DC contigua* in C > quarutru fulcimenta B 3 & E > & fufpendatur ex contiguis ter- minis C idem pondus V 3 atque ex oppofitis terminis A 3 & D pendeant duo pondera R 3 & S 3 quorum mo- menta aqualia* fint momento communis ponderis V3 fcilicet, tam libra AC3 quam CD quiefcant in fitu ho- rizontali aequilibratas. Dico 3 quod momentum pon- deris R non eR aquale momento totius V3 fed portio- nis eius 3 & S non toti 3 fed portioni refi- dua? eiufdem V. Fiat R ad X3 vt CB ad B A3& S ad Z 3 vt CE ad ED ,* & amoto pondere V 3 & fubftituto X in Ci patet a libram AC prelfam a ponderibus R > & X a Prop. de aeque- pon. in-# Archim. Auroris • DE MOTV AN1MAL1VAI. 127 Cap. i}. Lemmata pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus * Circa centrum B in aequilibrio horizontali manere i at tunc altera libra DC non poterit in aequilibrio quie- scere , quia pondus X ipfi R aequilibratum nii compri- met radium CE , & propterea non poterit impedire-, defcenfum ponderis S cum radio ED; Vt igitur li- bra CD quie/cat aequilibrata, debet ex C aliud pon- dus Z praeter pondus X fufpendi, & tunc ambae librae quie/cent, & momenta duorum ponderum R , & S aequalia erunt momento aggregati cx X , & Z; erant autem ex hypothefi momenta R , & S aequalia mo- mento ponderis V ; Igitur momentum aggregati ex X , & Z aquale eft momento ipfius V , & pendent cx eifdem terminis C radiorum eorundem BC, & EC;er- go pondera X , & Z aequalia funt ponderi V , & ideo momentum ipfius R aequatur momento portionis ip- fius V, quae aequalis efi: X, & S aequatur momento por* tionis V, quae aequalis eit ipfi Z; quare patet propofi- tum. S C H O L I V M. Facile colligitur ex hac propofitione b , quod huo R, & S fint aequales inter fe, jfiue inaequales, po/funt ab vno pondere V acquilibrari in eifdem vectibus s Nam exiftente BC aequali ipfi EC, fi R , & S fuerint aequalia, & fecto pondere V in partes X, Sc Z, quarum X aequilibretur ipfi R , & Z ipfi S c i erit X ad R , feii ad ei aqualem S, vt AB ad BC, feii ad ei aequalem-» CE,* poftea S ad Z erit, vt CE ad ED . Ergo ex aequa- li ordinata, X ad Z, erit, vt AB ad ED , & R , S fimul ad V erunt, vt BCE ad AB,& ED fimul,atque R ad V erit, vt BC ad AB cum ED . Si poftea d partes ipfius V aequilibrata ipfis R , & S, b Tab. 6. Figa5. c Archim. ibidem. d Tab. 7. Figi. 128 10. AL. BORELLI nempe X, & Z fuerint inter fe squales; erit quoque X> feu ei aqualis Z»ad R5 vt AB ad BG > feu ad ei squa- lem CE , & S ad Z eft, vt CE ad ED ; ergo ex squali perturbata> S ad R erit5 vt AB ad ED; & R 3 S fimul ad V 3 erunt > vt AB cum ED ad BCE ; atque R ad V erit3 vt ED ad duplum CE. Si veroBC ad CE ponatur, vt R ad S: erit X ad Z > vt AB ad ED ; & RS fimul ad V erunt 3 vt BCE ad AB 3 & ED fimul; & tandem 3 vt R ad V5 ita efi: BC ad AB 3 & ED fimul. Et hic notandum eft?quod quando comparantur R, & V inter fe5 non squantur eorum momenta in eadem libra AC5in qua R squilibrium efficiebat cum ponde. re X5 fed in alia libra longe diuerfa debet elongari ra- dius BA5 vt additamentum squale fit ED,& a termi- no huius elongati radij fufpendi debet pondus R3& V fufpendi debet ex C. Hic fummopere aduertendum eft, quod eifdem li- bris permanentibus AC 3 DC contiguis in C3 pofiiint mille modis variari 3 & commutari tria pondera fu- fpenfa3 & nihilominus squilibrium efficient e ; vt pon- dera R 5 & X fiue augeantur, fiue minuantur I> & K, dummodo retineant eandem proportionem 3 fcilicetR ad X fit, vt BC ad B A, femper squilibrium efficient; Sic in altera libra CD 3 fiue addantur ipfis S , Z , fiue fubtrahantur pondera H,& L proportionalia illissfem- per permanebunt squilibrata. Similiter f retentis ijfdem ponderibus variari poffunt librs, ita vt in eis femper quiefcant squilibrata; vt pondera squalia R 3 S squilibrantur cum ponderibus XV3 VZ in libris AC3 DC id ipfum continget, fi pon- dus R fufpendatur ex f, & poftea, vt CB ad Bf 3 ita Cap. i,. Lemmata pro rrm- fculis ob- lique tra- hentibus . e Tab* 7. Fig. 5. f Tab.- 7. Fig.4- DE MOTV ANIMAL1VM- fiat R ad XT; atque , vt TZ ad S , ita fiat radius gE ad EC 1 & S fufpeudatur ex g . Cap.ij. Lemmata pro rau- fculis ob- lique tra- hentibus * P R O P O S. LXVIII. Si momenta duarum potentiarum trahentium oblique duo* ex tribus /ilis inter fe connexis > aqualia fue- rint momento re fi dentix tertium filum trahentis > ita vt nodus 5 /eu putidum corieurfus filorum mo- bile fit, fecundum dire&ionem tradUonis eiufdeirL> refiftenti#: momentum cuiuslibet potentia oblique trahentis aquale eft momento vnius portionis com- munis relidenti# . Tab.7. Fig.5. & 6. Sint tres funes AC> BC> EC colligati in C> & pon- dus T trahat funem CE per directionem CE perpen- dicularem ad horizontalem DCL, & trahatur furfum, fuftineaturque aqualibus momentis idem pondus T a duabus potentijs R> & S trahentibus funes AC,BC per dire&iones obliquas ,• hac lege , vt punctum C con- curfus funium mobile /it > vel procliue ad motum per eandem dire&ioncm CE; quod verificabitur> /i T fue- rit pondus appenfum in C , Dico > quod momentum.-; potentia R xquatur5 non totius T momento 5 fed vni portioni eius > & S xquilibratur reliqua portioni eiuf- dem T . In horizontali DCL , ex duobus punftis G , & I aeque remotis a nodo C 3 ducantur GF 5 & 1K per- pendiculares ad AC j & CB 3 & abfcindantur DG xqualis GF > & IL ecqualis IK 5 atque amota potentia R fuftituatur ei aquale pondus M in D ; pariterque coercita potentia S ei aquale pondus N in L fuditua- tur ,■ quia abfoluta: potentix R 3 & M funt xquales 5 & trahunt perpendiculariter radios xquales GF3 & GD > 10. AL. BORELLI 130 Cap.13. Lemmata pro mu- fculis ob. lique tra- hentibus . ergo momenta potentiarum R ? & M funt aequalia &; Eadem ratione momenta potentiarum S,& N aequalia erunt. Quare duobus momentis potentiarum R ? & S aequalia erunt momenta ponderum M, & N ? fed ex hypothefi momentum folius refiftenti? T aequale erat momentis earundem potentiarum R?& $ . Igitur mo- menta ponderum M, & N aequalia erunt momento re- fiftenti? T b > & proinde duae librae horizontales DC ? & LC quiefeent aequilibrat? , ideoque refiftenti? T vna pars? vt X? aequilibratur ponderi M ? feu potentia R ? & reliqua pars Z aequilibrata perfiftet cum pondere N? fiue cum potentia S c, vt erat propofitum . aEx Prop. 15. & 16. huius* bExSchoI* prop. 67. huius . c Ex praec. prop. SCHOLIVM. Hic quoque noto? quod retentis eifdem inclinatio- nibus filorum 5 poliunt vires trahentes ? & pondus ap- penfum mille modis variari,& nihilominus poliunt ad inuicem aequilibrari d, dummodo R ad X fit,vtGC ad GF, vel vt AC ad CH, pariterque quodlibet pon- dus S aequilibrabitur cum Z , fi ad id fe habeat? vt 1C ad IK, vel vtBC ad CH ? & proinde innumerabilia pondera liue aqualia ? fiue non poliunt ijfdcm filorum inclinationibus aequilibrati, duobus alijs ponderibus X? Z ex C pendentibus . E contra retentis ijfdem ponderibus ( dummodo intermedium ZX minus fit duobus extremis ) poliunt aequilibrari multis modis,variata filorum inclinatione; Supponantur e anguli filorum ACD, BCD aequales?& in tali fitu potenti? R?S aequilibratae ponderi XZ,dimi- nuto angulo ACD, vtaC fit ad CD,ficut R ad portio- nem X,& pollea translato filo B?quoufque bC ad CD r* d Tab. 7 F>S- 5» e Tab. 7 Fig ,6. DE MGTV ANIMALIVM. 131 fit > vt S ad refiduum 2,j ergo neeeiTario in noua filo- ruin inclinatione quiefcent pondera R 3 & S oquili- brata cum pondere XZ . Animaduerfione dignum eft 5 quod ablatis ve&i- bus * CG5& CI> potentia R vere vim aliquam exercet* dum ad fe trahit vinculum C 3 & dum retinet filum-» BCE in eadem inflexione; & viciffim potentia S exer- cet vim aliquam* vt ad fe trahat vinculum C5 vt in eo. dem fitu permaneat 3 & retineat aliud filum in eadem inflexione ACE; At ho contrario tradiones perinde agunt*& retinent vinculum C in eadem linea CE per- pendiculari ad horizontalem DCL 3 ac fi pundum C alligatum effet terminis duorum vedium CG * CI; & ficut tradiones funium AC5& BC contra vedium ful- cimenta G* & I non impediunt * quin tota potentia R exerceat fuam vim contra refiftentiam X, ita vt poten- tio R5 & X oquilibrentur* pariterque potentio S5 Sc Z in oquilibrio perfiflant; fic quoque tradiones oppofitg vinculi C fado a potentijs R 3 S5 non impedient 5 quin totales eodem potentio R 3 & S oquentur momentis refiftentiarum X * & Z . Cap. fcuiis ob- f Tab. 7. Fig-5- PROPOS. LXIX. Ijfdem pofitis 3 duo potentiae fuftinentes ad refiften- tiam 5 erunt vt longitudines funium obliquo 5 quo proportionales fint conterminalibus potentijs ad earum fublimitates . Tab.7. Fig.7. Supponantur eadem, qua* in procedenti 5 & vt po- tentia R ad S > ita fiat longitudo AC ad CM * & du- cantur duo MO 3 & ABD perpendiculares ad DCE diredionem reflftentigT; R, & S fl- 132 IO. AL. BORELLI Cap. 1 Lemmata pro mu- iculis ob. lique tra- hentibus . mul, ad re/iftentiam T eandem proportionem habe- re 5 quam duse obliqu? longitudines AC , CM ad ea- rum fublimitates DC,CO . Quia diue potentise R 5 &S oblique trahentes equilibrantur refiftenti? T , et dire&ionum pun&um concurfus C non eft fixum , fed mobilevel procliue ad motum per dire&ionerru DCEi Ergo a momentum potenti? R sequatur non_> momento totius T, fed portionis eius, qua? fit X5 pa- riecrque S sequatur momento reliqu? eiufdem T por- tioni Z; Quare b potentia abfoluta R ad rehftentiam X ei sequilibrem , et mobilem per dire&ionem DCE, erit 5 vt longitudo AC ad eius fublimitatem CD: pari ratione potentia abfoluta S ad re/ifientiam Z ei sequi- librem 5 erit, vt BC ad CD, feu vt MC ad CO ( ob parallelas BD, MO ) fuit autem AC ad CM , vt R ad S ; ergo du? potentice R , S firnul fumpte ad duas X , et Z1 feu ad refiftentiam T , eandem rationem habe- bunt, quam duse AC, CM fimul, ad duas DC,OG fv mul. Quod erat propofitum. a Ex praec. prop. bEx Prop< 64. huius. COROLLARI VM. Facile confiat? quod portio X ad Z erit ? vt DCad CO ? et potentia R ad refiftentiam T ? erit vt AC ad duas DC?CO fimulfumptas. S C H O L I V M. Manifeftc colligitur ex didis propofitionibus?qudd dux qualibet R? et S? fiue aequales ? fiue inse- qiiales inter fe fuerint ? polfunt sequilibrari alicui refi- ftentix?trahendo funes obliquos? efficientes cum dire- ctione refiftentise angulos acutos ACD? et BCD ? fiue DE MOTV ANIMALIVM . 133 Cap.i?. Lemma ta pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus - aequales, fiue inaequales inter fe . Quia in qualibet funiculi ACE inflexione cuilibet potentiae R reperiri poteft pondus aliquod X3 quod illi aequilibretur,' & fi- militer potentia S aliquod pondus Z illi aequilibre re- periri poteft, quamcmnque proportionem habeant R> & S inter fe 5 & qualefcumque fint anguli ACD , & BCD ; Ergo duae potentiae R , S aequilibrari poffunt aggregato duorum ponderum X, & Z . Patet etiam*-» quod tria fila AC , BC , & EC retineri poliunt in vno plano 5 & in duobus adinuicem inclinatis ; dummodo in vtroque cafu punctum C mobile fupponatur per di- re&ionem DCE ; fequiturc > quod potentia R ad X, cui aequilibratur , fit , vt AC ad CD 5 & fimiliter po- tentia S ad Z erit , vt MC ad CO, vt prius. cEx prop. 64. huius. DIGRESSIO. Quia Steuinus , & Herrigonius , & alij viri do&ilfimi alia longe diuerfa via hanc eandem propofitionem fe demonfirafle putant, cogor paucis Jinnuere ra- tiones , quibus methodum a viris praeclaris ferua- tam 5 non omnino tutam , & legitimam cenfuerim. Eftque Herrigonij propofitio haec, fed aliter, &: cla- rius oftenfa. Tab.7. pig.g. Si idem pondus T pendulum fuftineatur a duabus potentijs R, & S oblique trahentibus funes AC , BC, & a quolibet pun&o D pendula diametri DCK pon- deris T ducantur DM parallela BC 3 & DN parallela ipfi AC . Ait , quod potentia abfoluta R ad T , eft , vt MC ad CD i atque potentia S ad Teft, vtNC ad CD; & proinde R ad S erit, vt MC ad CN; & R, & S 134 IO, AL, BORELLF Cap.i?. Lemmata pro mit- fculis ob- hque tra- hentibus . funul ad T erunt, vt MC , & CN fimul ad CD . Ob maiorem fuce demonftrationis euidentiam fup- ponitHerrigonius, quod pondus T fit circulare, cuius centrum C , & pendula diameter DK , & perinde ef- fe ait, fi pondus T in aequilibrio fufpendatur a duabus potentijs R, & S trahentibus fila AC, & BC oblique, ac fi pondus T fulciretur a duobus planis, vel lineis inclinatis ad horizontem OIG, & VIH tangentibus, circulum in pundis O , & V , vbi funium dirediones ACV, BCO pertingunt; & tunc ait, quod vis, qua pre* mitur planum OIG , ecqualis eft potentice abfolutee S ; & vis , qua premitur planum VIH cequalit eft poten- tice R . Remoueantur iam potentia S , & planurtu VIH, & intelligatur pondus T innixum in O fuper planum inclinatum OIG , & retentum in tali fitu , ne deorsum dilabatur a potentia R trahente funiculurru CA; Se ducantur CL parallela plano inclinato GO, & GH parallela horizonti, atque IP perpendiculari ad horizontem GH , quia DL parallela fupponitur ipfi BO, & CL parallela plano GO ; ergo angulus DLC sequalis eft angulo BOG redo, & ideo angulus L re- dus eft , & ecqualis redo angulo P . Preeterea DC, & IP funt parallela:cum fint perpendiculares ad hon- zontem, Se LC parallela quoque eft ipfi OIG; ergo an- guli DCL,& GIP ecquales inter fe funt. Quare trian- gulum DCL fimile eft triangulo redangulo GIP Se DC ad CL eft , vt GI ad IP . Innititur vero pondus T fuper planum inclinatum OG ; ergo pondus abfolu- tum T ad eius momentum in tali plano a eft, vt GI ad eius fublimitatem IP , feu vt DC ad CL . Porro ii potentia R traheret pondus T per diredionem CL pa- rallelam plano GO effet plane potentia R ecqualis mo- a Scbol. prop. 63 huius. DE MOTV ANIMALIVM. 135 mento ponderis T in eodem plano OG conftituti i At quia id ipfum fuftinet trahendo funem per directionem CA i Infert Herrigonius cum Steuino, quod potentia abfoluta R ad pondus abfolutum T fe habet , vt MC ad CD, quod nefcio , an ab eis demonftratum fuerit. Poterit tamen fuppleri hac ratione . DuCla OQ per- pendiculari ad CA, quia duo anguli LCM , & MCB reCtum conficiunt, paritcrque duo anguli MCB , feu QCO,& COQre&um complent, ergo ablato commu. ni MCO, feu aqualibus MCB,QCO erunt duo angu- li LCM, & COQjpquales inter fe, funtque duo angu- li L, & Q redi; Igitur triangula LCM, & QOC fimi- lia funt, &ideo LC ad CM erit, vt QO ad OC : Ve- rum, quia pondus T fufpenditur in C termino vedis CO,cuius punCtum fixum O , & C mobile eft per di- rectionem LC parallelam plano inclinato OG , & tra- hitur obliqua direCtione C A a potentia R 5 qua? agit sequali momento,non contra abfolutum pondus T, ied contra vim , quam exercet in dicto plano inclinato » nempe contra eius momentum menfuratum a CL,qua- re momentum ipfius T ad abfolutam potentiam R erit, vt OQjliftantia dircCtionis CA ad CO veCtis longitu- dinem, feu vt LC ad CM; erat autem prius pondus ab- folutum iplius T ad eius momentum in plano inclina- to )G conftitutum, vt DC ad CL; Igitur ex aequali pondus abfolutum T ad potentiam R erit, vtDCad CM . Eodem progrefTii offendetur, quod pondus T ad potentiam S eandem rationem habet, quam DCad NC . Quapropter potentia R ad S erit , vt MC ad NC , & pondus T ad duas potentias R , & S erit; vt DC ad MC, & CN fimul fiunptas . Aliter hanc eandem propo/itione injfignis Geometra Lemmata pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus - 10. AL. BORELLI Cap.ij. pro ''mu- ictilis ob- hentlbus*' Kn 1 LIj * neotericus demonftratb. Defcripto parallelogram- mo DMCNj circa diametrum DC cadant ex A, & B perpendiculares ad funes BC,AC produ&os, qua? fint 5 & BF > & quia duce potentia R , S , & pondus T quiefcunt incequilibrio; Ergo perinde linea, feu vir- ga CA firmiter retinetur in A,ne decidat, ac fi, amota potentia R, figereturclauo A, & tunc terminus C eiuf- dem virgee AC trahitur deorsum a pondere T perdi- re&ionem DC, fursiun vero fufpenditur a potentia S per directionem BCE , «t quiefcunt potentia? S, et T cequilibratce; ergo earum momenta a?qualia funt,atque pondus abfolutum T ad eius momentum , feu ad ei *E(iua^e momentum ipfius S eft , vt CA ad DA c; et momentum S ad eius potentiam abfolutameft, vtEA ad AC;ergoexcequali perturbata, vt pondus abfolu- tum T ad potentiam S,ita eft EA, ad DA, feu finus an. guli ACE,vel DNCad finum anguli ACD,vel CDN, nempe ita eft DC ad CN . Eodem ratiocinio offende- tur,quod potentia abfoluta R ad pondus T eft, vt MC ad CD: quare potentia R ad S eft, vt MC ad CN ; et duce potentia? R , ct S fimul fumptJ? ad refiftentiam T erunt, vtduce MC, et NC fimul ad DC . Colligitur ergo ex his duabus demonftrationibus ; quod quotiefeumque duce potentias trahendo duo fila obliquis directionibus fuftinuerint idem pondus, ct cum eo vuquilibratce fuerint; neceflario qucelibet dua- rum potentiarum ad pondus fufpenfum erit, vt latus conterminaleparallelogrammi a filis comprehenfi cir- ca pendulam diametrum dire&ionis ponderis ad ean- dem diametrum parallelogrammi . Et e conuerfo, quoties fa&a eadem parallelogram- mi deferiptione, fuppofito, quod qucelibet potentia- b Tab. 7- Fig.9. huius?13' DE MOTV ANIMALIVM. rum ad pondus fufpenfum eandem proportionem ha- beat, quam latus conterminale eiufdem parallelo- grammi ad eius diametrum: tunc du« potentice «qui- librari debent cum pondere fufpenfo. Harum propofitionum primam in illa vniuerfalitate abfque determinatione pluribus momentis fufpe&am, & fallacem reputo. Secundam, & particularem verif- fimam efie cenfeo, quam demonftrari pofie mea me- thodo mox oftendam in Tab.7» Fig.io. Defcripto parallelogrammo DGCH circa diame- trum DC directionis ponderis T, & du&is GL, Sc ADB perpendicularibus fuper DC ; Suppofito, quod potentia R ad pondus T /it, vt GC ad CD, & S ad T fit, vt CH, vel GD ad DC; Dico, quod du« poten- tia? R, & S filis obliquis AC , CB fuftinebunt «quali momento in tali fitu pondus T. Amoto pondere T,fu- ftituatur in E pondus X , quod «quilibretur potenti« R, addaturque in E aliud pondus#, quod «quilibre- tur potentia? Si pateta R ad X efie, vt AC ad CD, feu vt GC ad CL ( ob parallelas AD, GL ): pariterque-» potentia S ad Z erit, vt BC ad CD, feu vt CH, vel ei «qualis GD ad DL ( ob fimilitudinem triangulorum.; BDC , & GLD ); quare potentia R ad duas refiften- tias X, & Z erit, vt GC ad CL, & LD fimul fumptas, fcilicet ad integram CD ,* Erat autem ex hypothefi R ad T, vt eadem GC ad CD j Ergo R eandem propor- tionem habet ad X , .& Z fimul fumptas, quam ad T i & ideo pondus T «quale erit ponderibus X, Z;inane- bant autem potenti« R, & S «quilibrat« cum ponde- ribus X, & Z; Igitur e«dem potenti« R , & S fimiliter dilpofit« «quilibrium efficient cum refiftentia ponde- ris T «quali ipfis X , & Z , & alligati eidem filo CE, quod erat ofiendendum. S Sed 137 Cap. 1$. Lemmata pro mu- fculis ob- lique tra- hentibus • aEx prop, $4. huius, 138 10. AL B0RELL1 Sed licd hxc particularis propofitio vera fit ? non_j tamen de eius conuerfa vniuerfali idipfum affirmari poteft;quod euincitur ex demon liratis b ? de cuius fir- mitudine dubitare pofTe neminem puto. Oflenfiim_> enim efl, quod duce potentice R? & S pblique fuftinen- do pondus T? cum eodem cequilibrari poffunt > licet R ad S habeat quamcumque proportionem ; & proinde maiorem ? aut minorem ea ? quam GC habet ad CH? & licet duce potentice R ? Sc S fimul fumptce ad pondus T habeant quamcumque diuerfam proportionem ab ea 3 quam GC? Sc CH fimul fumptce habent ad CD • Porro nedum demonffratiua certitudine? fed etiam euidenti experientia ha:c mea lententia confirmari po« tefl. Tab.7. Fig.n. Circa duos clauos lfuigatos 5 Sc lubricos 5 vel circa duas trochleas A ? & B in horizontali AB affixas? ex- tenfo filo vtrinque trado'a duobus ponderibus inter fe aequalibus R? Sc S5 (feprimatur pundum eius C? trado filo EC in C alligato ? ita vt angulus ACDfadusafi- lo 3 Sc a CD productione ipfius EC perpendiculari ad AB minor fit angulo BCD 5 & defcripto parallelo- grammo DGCH circa diametrum CD5erunt anguli al- terni GDC?& DCH ecquales inter fe, & ideo vterque maior erit angulo GCD s Sc proinde in parallelogram- mo GH latus GC maius erit latere GD? feu CH ? & fe- da CF Aquali ipfi GC?ducantur FO , & GL parallelae ipfi ADBi Sc repedatur pondus T? ad quod R eandem proportionem habeat? quam GC ad duas LC? Sc OC fimul fumptas ? & fnfpendatur pondus T ex termino E fili EC 3 tunc experientia confiat?prcedida tria pon- dera quiefcere aequilibrata 5 quod ex Arrigonij de- monfiratione efiec impoffibile oporteret enim ? vt Cap. ij. Lemmata pro mu- iculis ob- lique tra- hentibus . b Prop. 68. huius eiufque-» Schoh DE MOTV ANIMALIVM. pondus R maius effeto quam S in proportione GC ad CH i infuper pondus T mi- nus indo effe deberet, men- furatum fdiicet ab ipfa DC, non vero ab LC , & OC , & hoc fexcentis ahjs modis re- pugnantibus fentcntix Arri- gonij experiri poted , vt fi pondus T aequale /it ip/i R , vel S aequilibrium efficiatur exi/lentibus angulis inaequalibus, vt apparet in hac ta- bella . Vnde euincitur eius methodum fallacem effe . Modo allucinationis caufam , & originem indicare erit opera; pretium, cdque fuppofitio falfa , & impof- fibilis , fcilicet quod vterlibet terminorum funis A , vel B, vt centrum fixum vfurpari pofiit, & quod vna potentiarum R, vel S sequetur momento totius re- fiftentiae T, quod erroneum effe odendemus hac ratio- ne . Tab.7. Fig.12. Sit A centrum fixum fune penduli, vel virga? ferrea* AC, patet, quod pondus T in C alligatum mobile eft per circumferentiam circuli radio AC deferipti, & ideo perinde fe habet pondus T , ac fi inniteretur fu- per planum inclinatum NIC extenfum per tangentem circulum prsedi&um in C ,* & tunc du&a perpendicu- lari IL ad LC horizontalem ,* pateta, quod pondus T ad eius momentum in tali plano inclinato > ed vt IC id IL, & ad vim, qua idem T innititur, & comprimi t idem planum IC, ed vt IC ad LC b : fed vis, qua pon. dus T fulcitur a plano IC, aequalis efi vi potentiae R , quae id fufiinendo in eodem fitu, fulcientis plani vi- Anguli ACD BCD G * G Il4 • 4 88 • 17 34 • 55 79 • 38 44 . 16 73 • 30 45 . 44 72| • 25 54 - 54 64 • SI 60 . 0 60 . 0 Cap. 13. Lemmata pro mu- fculis 'ob- lique tra- hentibus . aExSchoI. prop. 63. huius . b PrOp.42 de Vi per» cuflionis . 140 10. AL. SORELLT Cap. 13 • Lemmata pro mii- fculis ob- lique tra- hentibus - cem fupplet. Ergo pondus T ad potentiam R fe ha- bet? vt IC ad LCi & quia anguli LCD ? & ICK funt aquales ? nempe reifti ? ablato communi ICD > eruntanguli ICL? & DCK ecquales? & du<5ta DK per- pendiculari ad AC erunt anguli L? & K recti ? & ideo triangula ILC ? et DKC fimilia erunt i Ergo? vt IC ad IL ? ita erit DC ad DK ? & vt IC ad LC ? ita erit DC ad CK . Quare DC erit menfura abfoluti ponde- ris T ? & DK eius momenti? atque CK indicabit po- tentiam R. Poftea? quia potentia S agit ecquali momento?non_> contra integrum pondus T ? fed contra eiufdem mo- mentum DK? quod exercet in plano inclinato IC?tra- hiturque directione obliqua per CB ; Ergo ? vt in re- ftitutione propofitionis Herrigonij offendimus? abfo- luta potentia S ad refiftentiam T in plano inclinato IC conftitutam ? feu ad iplius T? momentum DK eft ? vt OC ad CN parallelam? & ecqualem ipfi DK ; Quare potentia abfoluta S menfufatur ab ipfa CO? et poten. tia Rab ipfa CK ? atque pondus T ab ipfa CD. Du&is deindec DM parallela BC?et DP perpedicu- lari ad BC?patet primo?quod in hac methodo? fuppofb to puncto B fixo?potentia S menfuratur a PC?non vero a maiori OC? vt in primo cafu;et potentia R menfura- bitur ab MC ? non vero a minori KC ? vt prius. Se- cundo in illa Herrigonij demonftratione potentia S menfurabatur ab OC? et potentia R ab MC menfura- batur?manente in vtraque methodo femper DC fur a ponderis T . Et ha:c quidem contingunt?fuppofito?quod figilla- tim termini A?et B funium AC? vel BC fixi fint? et fu. nes fint ve<5tes? vel virgee conuertibiles circa clauos A> etpofteaB. Sup- cTab. 7. Fig.13. DE MOTV ANIMAL1VM. 141 Supponamus modo 1 quod idem pondus T fufti- neatur a duobus funiculis AC, & BC, quiiimul tem- pore affixi fint clauis in centris A, & B . Hoc profedto perinde eft , ac fi pondus T fulciretur a duobus planis inclinatis CK, & CG tangentibus circulos radijs AC, .& BC defcriptosi Et tunc pondus T dum moueri ni- teretur per duas reAas inclinatas CK , & CG cogere- tur moueri, autnifum exercere per diagonalem CO fecantem angulum GCK bifariam . Quare fupponen- dum eft,pondus T fuftentari a plano inclinato CO,fu- per quod vim fua? grauitatis , & compreffionis exerce- bit ,* Igitur ex mechanicis pondus abfolutum T ad eius momentum in plano inclinato CO erit, vt CO ad CP i Ete idem pondus abfolutum T ad vim , qua_> comprimit planum CO eandem rationem habebit, quam CO ad OP , feu ( duvfta DX perpendiculari ad OCX produ&am) eandem rationem,quam habet DC ad DX . At quia vis, quam patitur planum CO a compreffione ponderis T aequalis eft viribus ambarum potentiarum R, & S , qua? fuftinendo idem pondus in_> tali fi tu plani CO inclinati vicem jfupplent,* Ergo pon- dus abfolutum T ad duas potentias R , S fimul fu ra- ptas, eandem rationem habet, quam CO ad OP , feu quam DC ad DX - Hoc autem ne dum eft euidenter falfum , fed etiam contra eofdem praeclaros auiftores , qui cenfent pondus T ad duas potentias R, & S effio , vt DC ad MC, & CN fimul fumptas, qua? multo ma- iores funt, quam DX, vt facile oftendi poceft. Si igitur hi progreffius eftent legirimi, cum omnes vtantur eadem hypothefi, quod fcilicet pun&a A,& B figillatim , vel coniun&im fint fixa, & funes , non fe- cus,ac ve cumque hoc non contingat, fatendum eft, latere iii_> hifce proceflibus aliquod vitium, quod cum non oria- tur ex fallaci argumentatione , nec quicquam aifum- ptum iit, praeceptis mechanicis repugnans, eft, vt fuppoiitio ipfa poflibilis non iit, nec vera,'quod nimirum duo termini funium A , & B iigillatim , vel coniundim, vt centra fixa vedium vfurpari poifunt, & quod fola potentia R, vel fola potentia S aequari pof- fit momento totius refiftentia? T. Et profedo quando a potentijs R , &S fuftinetur in aequilibrio idem pondus T, tradionibus obliquis, lin- gula fila ab oppofitis potentijs trahuntur, & ideo , li- cet potentiae fint aequilibratae, & adu ab vno loco ad alium non transferantur, faltem procliuitas ad mo- tum eis negari non poteft; immo, cum quies illa noru> fit iners, fed refultet ex oppofitis tradionibus, confti- tuent motum quemdam topicum , qui in quiete concipi non poteft , vt alibi offendi. Ex hoc inquam motu tonico fequitur, vt pundum , feu vin- culum funium C, procliue quoque fit ad motum , qui non per aliam femitam exerceri poteft, quam per dire- dionem CE f per quam tradio ponderis T exerce- tur; Ex ipfius vero vinculi C procliuitate ad mo- tum per diredionem CE, fequitur, quod fola po- tentia R , vel fola potentia S , non poflitaequilibrari cum integra refiftentia T , vt Herrigonius fupponit, fed cum eius portione g. Quapropter aedificium huic falso fundamento innixum , fragile omnino erit . 142 f Tab. 7 Fig.io. gProp.^S huius» DE MOfV ANIMALIVM. Sed omiffa hac prolixa digrelfione , redeo ad infti- tutum. Cap.ij. Lemma ta pro mu- fculis, ob- lique tra- hentibus . P R O P O S. LXX. 'Si idem pondus fuftineatur a?qualibus momentis a pluribus , quam duabus potentijs oblique trahenti- bus totidem fila in eodem plano, vel in diuerfis exi- flentia, & pundum concurfus funium mobile fit fe- cundum diredionem refiftentia? t potentia? ad refi- flentiam erunt, vt longitudines filorum proportio- nales potentijs conterminalibus ad earum fublimi- tates. Tab. 8. Fig. 1. Pondus T fuftineatur «qualibus momentis a poten- tijs R, S) «St trahentibus funes AC, BC, & FC, qua?in vno,vel diuerfis planis iaceant;&pun&um concurfus C procliue fit ad motum per diredionem., DCT,& vt R ad S,& ad QHta fiat AC ad CE,«St CG; «St ex A,E, & G ducantur AD? EI, «St GH perpendicu- lares ad diredionem DCT. Dico, quod potentia? R 3 S, & Q ad refiftentiam T erunt , vt AC, EC, «St GC fi- mul fumpta? ad earum fublimitates CD,CI, & CH fi- muli Quia omnes potentia? R, S, & Q fuftinent idem pondus T a?quali momento, & pundum concurfus fu* nium C mobile eft per diredionem DCT;ergo 3 qua- libet earum a?qu libratur portioni ipfius T,fcilicet R ipfi X, S ipfi V, & QJpfi Z . Quare b potentia R ad X erit,vt AC ad CD, Sad V erit, vtECad CI, atque Q ad Z erit, vt GC ad CH; funtque antecedentes pro- portionales, fcilicet R,S, & Q±jk AC,EC,«St GC. Igi- tur omnes potentia? R , S , & Q fimul fumpta? ad om- nes X , V, «St Z, feu ad refiflentiam T erunt, vt om- aProp.dS. huius. b Prop. 66. 8c6p» huius. IO. AL. BORELLI Lemmata pro mu- iculis ob- lique tra- hentibus • 144 nes AC>EC, & GC fimul ad earum fublimitates DC, IC, et HC fimul fumptas . Quod erat oftendendum. COROLLARIVM. Patet, quod fi omnes potentia? inter fe, atque om- nes inclinationes earum inter fe fuerint a?quales; tunc omnes potentia? ad refiftentiam erunt, vt vnius fili longitudo ad eius fublimitatem. Quia exiftentibus omnium filorum inclinationibus inter fe cequalibus , erunt anguli omnes ACD , BCD, & FCD inter fs_» a?quales; & ideo omnia fila exiflentin fuperficie vnius Coni redi, cuius axis erit CD diredio fili refiftentia? T; Preeterea,cum omnes potentiee R>S,& Qfupponan- tur ecquales, erunt quoque longitudines filorum eif- dem proportionales, ecquales inter fe, et earum fubli- mitates etiam ecquales erunt inter fe, 8c vni CD , ob angulorum eequalitatem; et ideo omnes longitudines filorum fimul fumpta? ad omnes fublimitates earurru, feu potentia? R,S, et Qad refiftentiam T erunt, vt vna AC ad vnam CD. PROPOS. LXXI. Si idem pondus fuftineatur ecqualibus momentis a quatuor, vel pluribus potentijs trahentibus fila ex vtroque latere colligata longitudini eiufdem fili, a quo re fi flentia pendet, quod filum mobile fit fecun- dum eius diredionem, et potentia? vnius lateris ecquales inter fe fint, et trahant fila a?quidiftantia_/, idem pariter fupponatur de potentijs, et filis alte- rius lateris i Omnes potentia? ad refiftcntiam erunt, DE MOTV ANIMAL1VM . Cap.ij. Lemmata pro mu- icuKs ob- lique tra- hentibus .* vt duo fila in vtroque latere fumpta proportionalia potentijs collateralibus ad duas earum fublimita- tes. Tab.8. Fig.2. Pondus T fuftineatur «qualibus momentis a pluri- bus potentijs R5V3 Z3 S3 X3 & Y3 quarum prim« vnius lateris R,V3Z fint inter fe «quales, & trahant fila AC> HE 5 KF parallela inter fe3 alligata filo DCF, ex quo refiftentia T pendet: fecund« S,X, Y fint etiam «qua- les inter fe, & trahant fila BC,IE3 &c. alterius lateris parallela inter fe alligata eifdem punctis C 3 E 3 & F ; Sitque filum CEF mobile fecundum directionem-» DCFT; & fiat vna AC ad vnam CB,vt potentia R ad potentiam S , & duCtis AD 3 & BG perpendicularibus ad DCF. Dico 3 quod omnes potenti« R3V3Z3S3X3Y fimul fumpt« ad refiftentiam T fe habent 3 vt AC 3 & BC fimul fumpt« ad duas fubliinitates DC 3 & GC fi- mul . Quia omnes potenti« R, S3 V, X, Z3 & Y fimul agendo fuftinent pondus T, & cum eo «quilibrantur > funtque pun<5ta concurfuum C,E, & F, feu filum CFT mobile per eandem direCtionem ,* Ergo a qu«libet po- tentiarum «quatur momento, feu «quilibratur portio- ni ipfius T, fcilicet R «quilibratur ipfi L, V ipfi M 3 Z ipfi N3 B ipfi O, X ipli P, & fic vlterius . Quare b po- tentia R ad refiftentiam L erit, vt AC ad CD . Poftea feCta HE «quali ipfi AC 3 & duCta Hg perpendiculari ad DCF 3 patet triangula ACD , & HEg fiinilia eflt-, ob «quidiftantiam AC,HE> & AD,Hg; & ideo,vt AC ad CD, ita erit HE ad Eg; eruntque QC,&*Eg «qua* les quoque inter fe,* & quia potentia V ad refiften- tiam M, cui «quilibratur, eft vt HE ad Eg , quare V ad M, erit , vt eadem AC ad eandem DC. Eademu aEx prop, 68. huius* b Prop. 66. & 6g» huius. 146 10. AL. BORELLI Cap.15. Lemmata pro mu- Jfculis ob- lique tra- hentibus . ratione potentia Z ad ei «quilibrem refiftentiam N erit, vt AC ad CD * eo quod potentia Z «qualis eft ipfi A * & KF parallela eft ipfi AC : vnde fequitur, quod omnes potenti« R* V* & Z fiinul fumpt« ad refi- ftentias L, M, & N fimul, eandem rationem habeant > quam AC ad CD . Poftea * quia potentia S * & X * & Y «quales fupponuntur inter fe, & carum directiones BC, IE, aF funt parallel« ; ergo vt potentia S ad refi- ftentiam O, cui «quilibratur: ita quoque erit potentia X ad ei «quilibrem refiftentiam P, & ita quoque erit Y ad Q> & omnes S, X, & Y ad omnes O, P, & Qcrunt, vt vna S ad vnam O, eftque S ad O, vt BC ad CG;er- go omnes potenti« S* X, & Y fiinul fumpt«, ad omnes O, P, QJimul erunt * vt BC ad CG * & antecedentes proportionales funt. Igitur colligendo omnes,poten- ti« R,V,Z,S,X, & Y fimul ad omnes refiftentias L * M, ad T erunt * vt du« AC * CB fimul ad duas fublimitates DC, & GC fimul fumptas3& pofc tenti« vnius lateris R,V,Z, ad refiftentiam T erunt , vt AC ad duas DC > & GC fimul > qu« oftendenda fue- rant* COROLLARI VM, Deducitur etiam * quod fi omnes potentias vtriuf- que lateris, earumque inclinationes,«quales inter fo fuerint > omnes potentia; ad communem refiftentianu erunt> vt vna fili longitudo ad eius fublimitatem . Si enim fingul« potentia vnius lateris R 5 V, Z fint «quales , ne dum inter fe , fed etiam fingulis potentijs alterius lateris S>X>Y5 atque omnes anguli inclinatio- num fint «quales, vt ACD «qualis fit BCD, & fic cx- DE MOTV ANIMJUVM. 147 teri omnes; manifeftum eft, quod vnaquaeque poten • tia R ad L portionem refiftentiae, cui aequilibratur, eft vt AC ad CD . Quare omnes potentiae fimul ad om- nes refiftentias erunt, vt vna ad vnami vnde patet pro- pofitum. Cap- ij. Lemmata pro nut- fculis 'ob- lique tra- hentibus, PROPOS, LXXII. Si eadem virga vniformiter grauis, in fitu horizontali fuftineatur aequalibus momentis a pluribus poten- tijs trahentibus fila, in eodem plano exiftentia, quo- rum medietas fit ad eafdem partes inclinata,trahan- turque ab aequalibus potentijs,- pariterque altera fi- lorum medietas tracfta a potentijs inter fe aequalibus, fit aeque ad partes oppofitas inclinata: erunt omnes potentiae ad refiftentiam , vt filorum inaequaliter in- clinatorum duae longitudines proportionales ipfis potentijs ad earundem fublimitates. Tab.8.Fig.j. Sit Columna TV vniformiter grauis > & aeque craf- fa mobilis per directionem perpendicularem ad eius longitudinem TV in plano horizontali extenfam; & lingula longitudinis eiuspun&a c,c,c, media cylindro* rum aqualium , in quibus tota columna TV diuifa in- telligi debet 3 trahantur a binis potentijs R, & S me- diantibus duobus filis Ac , & BC, quas omnia fila in_> eodem plano erecto ad horizontem iaceant ,* fintquo omnes potentia R,r,r aequales inter fe , & fila omnia-» Ac,ac, ac ab eis tra&a, fint parallela inter fe, & seque inclinata ad partes Fjpariterque omnes potentias S3s,s fint inter fe aequales, & trahant fila BC, bc, bc in eo. dem cum illis plano exiftentia, parallela inter fe, & aeque inclinata ad partes H; Poftea, vt vna aequalium 148 10. AL. BORELLI potentiarum R ad vnam potentiam S pariter inter fo aequalium , ita fiat vna xquidiftantium filorum longi- tudo AC ad vnam longitudinem BC ,* & a pungis A , et B, cadant AF, et BH perpendiculares ad longitudi, nem columna? FcH. Dico, quod omnes potentia R,r,r vna cum omnibus potentijs S,s,s ad communem refiftentiam columna? TV eandem proportionem ha- bent, quam duae filorum longitudines Ac, et BC , ad duas earum fublimitates AF, et BH . Quia binae qua- libet potentiae R , et S duobus filis obliquis AC , Bc eidem pun&o medio cylindruli c alligatis , fuftinent id ipfurn cylindrulum aqualibus momentis , eftquo pun&um c mobile per dire&ionem perpendicularem ad horizontalem FcH ,• Ergo a dua? potentiae R , et S duobus filis obliquis Ac, BC eidem pun&o medio cy- lindruli c alligatis, fuftinent id ipfurn cylindrulum-» aequalibus momentis, eftque pun&um c mobile per dire&ionem perpendicularem ad horizontalem FcH ; Ergo b duae potentiae R, et S ad refiftentiam cylindru- li c ab eis fuftentati, erunt? vt dux longitudines Ac, et BC ad earum fublimitates AF, BH fimul fumptas ; Idemque verificatur in reliquis potentijs aequilibratis cum reliquis cylindrulis ; Igitur, vt vna potentiarum coniugatio ad vnam refiftentiam , fcilicet, vt AB, BC fimul, ad AF,BH fimul, ita funt omnes potentiarum-» coniugationes ad omnia cylindrula, fcilicet ad colum- nam TV. Quod erat oftendendum. Cap. i?. Lemmata pro mu- iculis ob- lique tra- hentibus • aEx Prop 5p.huius. b percita sam. COROLLARIVM. Conflat etiam, qjuod fi omnes potentia? vtriufque DE MOTV ANIMALIFM. lateris, earumque inclinationes filorum? aequales inter fe fuerint : Omnes potentia: ad communem relifkn- tiam columnae erunt? vt vna filorum longitudoadeius fubiimitatem . Si enim lingulae potentiae ad finilfram partem tra- hentes R? r? r? fint aquales, ne dum inter fe? fed etiam lingulis potentijs S, s? s ? ad dexteram partem trahen- tibus ? atque omnes anguli inclinationum filorurru vtriufque lateris fint ecquales inter fe ? vt quilibet an- guli ACF ecquales fint tum inter fe ? tum angulis lin- gulis BCH; patet? quod quaelibet potentia R ? vel S ad femiffem refiftentiae cylindruli C? cui aequilibratum eandem proportionem habet?quam vna longitudo AC ad eius fubiimitatem AF? vel quam longitudo BC aequalis AC ad fubiimitatem BH ecqualem ipfi AF ,* quapropter potentia R? r? r, & S, s, s fimul fumptec ad omnes refiftentias? feu ad columnam TV erunt? vt vna longitudo AC ad vnam fubiimitatem AF * 149 Cap. 1$. Lemmata pro rau- iculis ob- lique tra- hentibus . PROPOS. LXXIII. Si idem pondus fufiineatur «qualibus momentis a plu- ribus potentijs inter fe «qualibus, trahentibus extenfa ad peripheriam quadrantis circuli , fitque-» concurfus filorum mobilis per diredtionem refiften- ti«: omnes potenti« ad refiftentiam erunt , vt om- nes filorum longitudines inter fe «quales ad eorum fublimitates. Tab.8. Fig.4. Pondus T fuftineatur aqualibus momentis a pluri- bus potentijs inter fe aqualibus R3V3X5 Z, S, &c. tra- hentibus fila &c. extenfa ab vna quadrantis peripheria GKL ad ei concentricum, & fi- 10» AL. BORELLl 150 militer pofitum quadrantem ADM, ita vt eorum con- curfus fiat ad punctum C terminum dire&ionis CE, & ductis ad ECD dire<5tione refiftenti« T perpendicula, rjbus AN,VO,XP &c. erunt NC> OC, PC &c. fubli- mitates «qualium longitudinum filorum . Dico, po- tentias omnes inter fe «quales R, V, X, &c. ad com- munem refiftentiam T , cui «quilibrantur, eandem.; proportionem habere, quam longitudines filorunu AC, VC, XC, &c. ad eorum fublimitates NC, OC , PC,&c. hoc enim facile oflendetur, vt in prop. 70. fa&um eft . P R O P O S. LXXIV. Si idem pondus fuflineatur «qualibus momentis a plu. ribus potentijs inter fe «qualibus, trahentibus fila-» extenfa ad fuperficiem femoris fph«rici quadranta- lis 5 & concurfus filorum , mobilis fit per directio- nem refiflenti« : omnes potenti« ad refiflentiam_> erunt, vt omnes filorum longitudines,inter fe «qua- les ad eorum fublimitates . Hoc, eodem modo demonflratur > ac prascedens propofitio. De mufculh oblique trahentibus, Taria ftruEtura * & aftione» C A P V T XIV. HA&emis confiderauimus flexiones articulorum-;, quas a mufculis ex fibris inter fe sequidiflanti- bus conflant dire&e trahentibus : modo alias flexiones DE MOTV AN1MAL1VM. declarari debent ? quae a mufculis radiolis fiunt? quo- rum vfum haud exaCte aliqui perceperunt. 151 PROPOS, LXXV. Si mufculi radiofi tendo in eodem fitu retineri ne*= queat: fibrae partiales?fe contrahendo? non per ean- dem direCtionem refiftentiam mouebunt. Tab. S* F ig-5- Pondus 5 vel refigentia R fuftincatur a mufculo ra- diofo ACEG? cuius finis RDFG carnofus ? vel tendi- nofus fit amplus ? vel fi tendo GI extremus? teres fue- rit? non retineatur fafcijs? vt intra vaginam, vel circa trochleas cogatur moueri ? fed libere hinc inde tranf- ferri queat. Dico ? quod fi omnes fibne AB?CD?EF> vel AB ? & EF fimul ? aut folummodo fibr£ CD con- trahantur ? quiefcentibus reliquis ? refiftentia R dire- cte per eandem directionem IGDC mouebitur: Ve- rum fi laterales fibrae AB folummodo contrahantur ? reliquis non operantibus ? pondus R obliquo motu transferetur per direCiionem parallelam fibris AB; &. quando agunt folummodo fibrae EF?refiftentia R obli- que elcuabitur direCtione parallela ipfis EF . Et pri- mo fi fibrae CD indirectum pofitae ipfi tendini GI?tan- tummodo agant fe contrahendo? remanentibus teralibus relaxatis? patet ? quod afcenfus refiftentia R per aliam femitam effici non poteft ? quam per IGC ? per quam traCtio efficitur? non impedita a laxis fibris AB? & EF. Secundo fi fibrae obliquae AB ? & EF agant? qOie- fcentibus fibris CD ? tunc? fi traCtiones fuerint aqua- les, fcilicec* fi fibrae AB ? & EF aeque decurtentur per IO. AL. BORELLI Cap.14. De male 11 lis oblique trahenti- bus > vari* ftruttura, Si asione. dirediones aeque inclinatas, non poterit pundiirru concurfus G magis trahi verfus A , quam verfus E* & ideo mouebitur per diagonalem IGC,bifariam fecan- tem angulum AGE. Tertio id ipfum continget fibris CD contradis vna cum collateralibus ; eo quod adio ipfarum CD non_> perturbabit , fed potius adiuuabit adionem fibrarum.» AB,& EF. Quarto agant folummodo fibrae AB, otiantibus fci- licet, & laxis remanentibus fibris CD, & EF, mani- feflum eft,pundum concurfus G cum annexa re/iften- tia R , obliquo motu trahi debere per diredionerru GBAaG versus A, ad quem terminum trahitur* dum tendo GI non retinetur, nec impeditur, quin vbili— bet tranfportari poffit; non feciis, decurtatis tantum- modo fibris EF, pundum G cum R afeendet per obli- quam diredionem GFE a G versus E . Quare patet propofitum ♦ P R O P O S, LXXVI. Si mufculi radiofi tendo teres canali , feu vaginas in- clufus > vel trochlea 5 aut fafcia in eodem fitu reti- neatur . Refiftentia femper per eandem diredio- nem tendinis mouebitur 5 fine omnes , fiue aliquas folummodo fibrae laterales contrahantur. Tab. 8. Fig. 6. Refiftentia R asquali momento fufiineatura mufcu- lo radiofo ACEG trahente teretem tendinem DGI > qui tendo fibris, aut fafcijs G, O, in eodem fitu DGI retineatur. Dico , quod fiue folummodo fibrae AB contrahantur* non operantibus mufculis CD, & EF > DE MQTV 'ANIMALIVM. /lue folummodo CD ? aut EF, flue omnes fimul tra- hant, fernper refiftentia R per eandem direvflionem-» ] DGl mouebitur. Quia tendo DGI fibuiis, aut fafcijs G, O, in eodem fitu retinetur ,* Igitur dum trahitur ob contra&ionem mufculorum omnium , vel vnius AB, tendo recedere non poteft a canali, vel a vagina GO. Igitur fiue omnes fibrae AB , CD , EF agant > fiue fo- lummodd AB,reliquis laxis remanentibus, femper re- lidentia R per eandem dire&ionem GI mouebitur. Hoc verificatur in mufculis tibiam extendentibus, qui licet flnt ampli, & fibrae ad oppofita latera fpar- gantur oblique, & omnes contrahantur , fiue aliquae tantummodo , quiefeentibus reliquis , femper vnica motio dire&a confequitur, qua: eft tibiae extenfio ,* fic quoque mufculus temporalis, cuius fibrae fphaericc fparguntur,vnicam tantummodo mandibulae inferioris tractionem efficiunt, licet aliquae fibrae tantummodo operari fupponantur; & ratio eft , quia eorum tendi- nes in genu, atque fub ofie iugali firmiter veluti circa trochleam retinentur . Idem contingit in omnibus alijs mufculis, quorum tendines per trochleas, feu annulos, aut fafeias membranofiis , veluti intra vagi- nas excurrunt , vt funt omnes flectentes, & extenden. tes articulos crurum, & digitorum , praecipue auium, & teftaceorum , in quibus mufculi intra cauitates of» fium implantati, & alligati funt, quorum fibrae radio* fae, vel penniformes ab vnica linea tendinofa difee- dunt. Hinc colligi potefi, quod, quando agunt fimul om- nes fibrae eiufdem mufculi radiofi, maius pondus fu-» Ipendere poffunt, quam fi aliquae fibrae eiufdem mu- fculi tantum vim exercerent, reliquis non operanti- 153 Gap. 14. De mufcu. Iis oblique trahenti- bus, varia ilru&ura , & actione. /0. AL. BORELLl bus; dummodo qua?libet ex didis fibris vim exerceat determinati, & eiufdem gradus . Cum aliunde noiu fit impoflibile, vt in eifdem fibris, imperio voluntatis* aut neceffitate aliqua applicari poffit maior > aut minor vis motiua , cum videamus ab eifdem mufculis cubi- tum fledentibus v. g. fuflineri pondus lib.20, eadeno brachij fituatione, qua fuftinetur pondus vnius vn- cia?> cum quo pariter «quilibratur vis eorundem mu- fculorum; fed ha?c melius exponentur fuis locis. 154 Cap. 14. De mufcu- lis oblique trahenti- bus, varia llru&ura , & a&ione. P R O P O S. LXXVII. Stru&uram mufculorum penniformium , eorum actionem , & vires indagaro . Tab.8. Fig.7. Dari in animali mufculos penniformes > autopfia confiat euidentiflime in cancris , & eftquo eorum forma fimilis figura annexa ABFDCH , cuius perimeter BAHGD efi firhius, ofleus nempe, vel car- in alijs animalibus tendinofus, aut mem- branofus, huic perimetro annettuntur'fibra? mufculo- fx duplici ordine, finifira? HABFG, dextera HCDFG, quae alligantur termino intermedio FEG , prolongato verfus I, H, conftituentes angulos BFG, & DFG, vt plurimum «quales inter fe, quarum laterales partes HABFG , & HCDFG confiant ex fibris a?qu difianti- bus inter fe; Omnes tamen fibra? funt columnares, cratfa?, fe mutuo tangentes, «quali laxitate, & molli- tie • Annectitur poftea termino E tendinis mobilis GFE pondus* vel refiftentia ofiis articulum conftituen. tis > quod a vi mufculi trahitur, fuftentaturque. Et licet extremitates fuprema: AHCI penniformium mu- DE MOfV ANIMALIVM . fenlorum videantur quodammodo componi ex fibris radiofis * attendenti tamen patebit >■ hoc verum non,# cfle 5 nam tendo intermedius EFG 9 cui capillitia rhomboidalia fibrarum collateralium alligantur 5 non prolongatur in diredum, vfque ad fummitatem mu- fculi H 9 fcd definit in I, & reliqua pars IH non tendi- nofa 5 fed fibra efl carnofa > cui adnaci funt duo ordi- nes fibrarum fere aequidiftantes reliquis rhomboidali* bus fibris > vt in pennis auium obferuamus , & tota triangularis 5 vel quadrilatera figura AICH * ex fi- bris compotita» trahit fursiim terminum I tendi- nis IFE. Adio vero totius penniformis inufculi valde qui- dem differt ab adione hadeniisexpofitorum mufculo- rum 3 qui vnicum fafciculum ex fibris parallelis inter fe conffituentes,fe contrahendo5trahebant refiflentiam per eandem diredionem earundem fibrarum j At pem niformes fe contrahendo per dirediones tendentes ad partes oppofitas laterales 5 nempe ab FGI verfus ter- minos BA3& verfus DC> fit> vt libras laxae eonftituen- tes «quales acutos angulos AGC> & BFD decurtatae > & tenfie miniis acutos angulos conftituant2 9 & proin- de trahant tranfuerfali motu terminos tendinis mobi- lis IGF verfus IH vna cum appcnfa refiftentia R.Qua- re vero natura fuum inftindum, fimplicitatem, & faci- litatem fedandi in hifce mu (culis penniformibus reli- querit} fuo loco indicabimus. Modo methodum oflendemus5 qua vires eorundem mufculorum indagantur • Quia momentum > quibus contrahuntur fibrae mufculi penniformis, tunc aequantur momento refiftentiae> quando potentiae con- traria: qukfcunt aequilibratae > follicet* quando vna Cap.14. De mufcn lis oblique trahenti- bus ,varia ftru&ura , 3c acfione.4 aEx Prop, 7i.huius. 156 10. AL. BORELLI Cap. 14. JDe mufeu- lis oblique ti ahen ti- biis , varia ilruciura, & adione. alteri non praualet; Ergo quamdiu fibra? mufculorum contrahuntur , & refiftentia eleuatur , nempe dum fi- brarum anguli BFD,AGC augentur, femper momen- tum mufculi maius cfl momento refiftentia: R,- & ideo in illa laxa fibrarum inclinatione AGC, potentia mu- fculum contrahens ad refiftentiam R maiorem propor. tionem habebit , quam longitudo fibrarum AG , vel CG ad fublimitatem GK. Verum cum maxime fibra? contracta? funt in fine motus, quando quiefeuntin fitu AIC, tunc idem pondus, vel refiftentia R sequalibus momentis fuftinetur a totidem potentijs , quot fiunt fi- bra? ex vtroque latere refiftentiam oblique trahentes > & tendo FGI mobilis eft fecundum diredionem EFI i Ergo b omnes potentia fibrarum, ficilicet potentia mu- fculum penniformem contrahens ad reliftentiam R erit, vt fibra AI contrada ad eius fublimitatem KI, exiftentibus potentijs fibrarum aequalibus inter fe, & fibris aeque inclinatis . Poftea, quia angulus AIK fa- dus a fibris contradis cum tendine mobili EFI fiemper minor obfieruatUr tertia parte vnius anguli redi, qua- lium partium fibra AI eft decem , erit eius fiublimitas nouem partes fere. Et ideo qualium partium potentia abfoluta apparens, mufculum penniformem contra- hens, eft decem, erit eius momentum, feu refiftentia R nouem partes. Iam ad inueniendam ftruduram, & adionem radio- fiorum mufculorum , promitti debet hoc lemma. b Ex Co- rol. prop. 72. huius. PROPOS. LXXVIII. Si idem pondus trahatur duobus filis obliquis , & ho- rum lingulis in bina ramificatis a duabus potentijs PE MOTV ANIMALIVM . obliquis traCtionibus, & aqualibus momentis fufti- ncatur s Omnes potentia ad pondus compofitam-» proportionem habebunt ex ratione quatuor filorum ramificatorum proportionalium potentijs ad eorum fublimitates, & ex ratione filorum immediate tra- hentium , & proportionalium momentis , quibus trahuntur ad eorum fublimitates . Tab.8. Fig.8. 157 Cap.i4* De mufcu lis oblique trahenti* bus, varia itru&ura, & a&ione. Pondus Talligetur duobus filis obliquis BE>& HE> & filum EB fubdiuifum fit in duo alia fila BA , & BC ,* pariterque filum EH fubdiuifum fit in duo alia fila ob- liqua HG, & HF; atque quatuor potentice A,C,G,& F trahendo obliquis directionibus pondus T, cum eo cequilibrentur, & vt potentia A ad C , ita fiat filuni-» AB, ad BC,& vt potentia C ad G, ita fiat BC ad HG, nec non vt potentia G ad F 5 ita fiat HG ad HF, atque a punCtis A,C,G,F ducantur perpendiculares AI, CO, GL, FN ad directiones filorum EBl, EHNL; poftea , vt dua? IB, BO ad duas LH, HN , ita fiat longitudo fi- li BE ad EH, ducanturque BD, & HK perpendicula- res ad directionem PED. Dico, quod omnes poten- tia? A,C,G,F, ad pondus T compofitam proportionem habent ex ratione quatuor filorum AB, BC, GH, HF ad eorum fublimitates IB,BO,LH,HN, & ex ratione, quam habent longitudines filorum BE, EH ad eorum fublimitates DE,EK. Quia pondus T fuftinetur ecqua, libus momentis ab illis potentijs,qua? trahunt fila BE, EH,qua? funt A,C,G,F; ergo duce potentia A,C cequi- librantur portioni ipfius T, qua? fit Xi & potentia? G,F sequilibrantur reliqua? portioni Z i Poftea amota refi- ftentia X fuftituatur refiftentia M, quce trahendo fu- nem BE per directionem IBE jequilibretur eifdemu 158 10. AL. BORELLI potentijs A, C , eflque pundum concurfus B mobile . per dire&ionem IBE , & vt potentia A ad C, ita fuit AB ad BC . Ergo 3 dua? potentia? A,C, ad refiftentiam M erunt, vt ABC ad IBO . Deinde , quia tam refi- ilentia X, quam M a?quilibrantur eifdem potentijs A , C igitur potentia M momentum aquale erit mo- mento ipfius X , & trahunt funem BEP inflexum, exi- ftente pun&o E mobili fecundum dire&ionem DEP. Ergo b potentia M ad X erit, vt bE ad dE > feu vt BE ad eius fublimitatem ED . Componitur vero propor- tio potentiarum A,C, ad refiftentiam X ex ratione po- tentiarum A, C ad M , & ex rationp M ad X . Igitur proportio potentiarum A,C ad X componitur quoque ex ratione, quam habent ABC, ad IBO y & ex ratio- ne, quam habent BE ad ED . Eadem ratione propor. tio potentiarum G, F, ad Z compofita erit ex ratione GHF ad LHN, & ex ratione HE ad eius fublimitatem EK . Poflremo, quia vt potentia A ad C, ita fuit AB ad BC, & vt C ad G , ita fuit BC ad GH, atque vt G ad F, ita fuit GH ad HF, & vt momentum potentia- rum A, C, fcilicet M ad momentum potentiarum G , F, fcilicet Q, ita fa&a fuit BE ad EH. Igitur quatuor potentia? A, C, G,F fimul fumpta? ad refiflentias X, Z, feu ad T compofitam proportionem habebunt ex ra- tione, quam habent quatuor fila AB, CB, GH, FH ad quatuor fublimitates IB,OB, LH, NH, & ex ratione, quam habent duo fila BE,EH ad fublimitates DE,KE, quod erat offendendum, Si poitea refiflentia T ex pun&o E fuftineatur a plu* ribus > quam duobus filis, id ipfum concludemus . 14 De mufeu- lis oblique trahenti- bus , varia ftru&ura , & adtione. aEx Prop. 6p.huius. bPi'op.64. huius. DE MOTV ANIMALIVM. Cap.14. De mufcit lis oblique trahenti- bus , varia ilru&ura , & aftionc, PROPOS. LXXIX. Mufculi radioli componi non poffunt ex fibris ab ex- tremo tendinis termino, tamquam a centro difcedentibus. Tab.8. Fig.9. Sit mufculus radiofus ADGH alligatus in periphe- ria vel fuperficie flabili offea , vel cartilaginea ADG fufpendens refifientiam T ex termino H tendinis IH 4 Dico,impoflibile effe, vt omnes eius fibra ad inflar ra- diorum circuli 3 vel fphaera, edudae fint a centro H ad fuperficiem ADG, fi enim fieri poteff, fibra AH3 BH, CH &c. ex omnibus pundis fuperficiei ADG concur- rant ad H , veluti ad centrum circuli , vel fphaerai & quia fibra mufculorum non funt longitudines lineares indiuifibiles , fed funt corporeae columnares , seque crafse fe fe tangentes , & debent inflari aequaliter per totam longitudinem earum, & fpatium prope centrum efl anguftiflimum, fi non indiuifibile j Ergo necefle ef- fet, vt propd centrum H pradidae columnae fibrofie fe« fe penetrarent, quod eft impoffibile. At fi fupponamus , quod fibra non pertingant ad centrum H, licet versus idem pundum dirigantur,fed alligentur in amplum fpatium tendinofum Hi at in lo* cis remotioribus ABG valde ab inuicem fibra rece- dant y admittent interflitia magis, ac niagis ampla , prout exigent seque amplae craflitudines columnarium figurarum. Quod efl falfum, & contra fenfus eui- dentiam i Videmus enim fibras columnares mufculo- rum contiguas fer£ efTe,& componere fafciculos aeque repletos> & a?que coflflipatos. Non igitur eft poflibi* IO. AL. BORELLI le, vt fibrx &c. concurrant verfus H ad inftar radiorum circuli > vel fphxrx. Cap. 14. De mufcu. lis oblique trahenti- bus , varia ftrijdhira , & attione. P R O P O S. LXXX. Radioli mufculi neceflario componi debent ex pluri- bus penniformibus mufculis fe tangentibus, liue planis, liue folidis. Tab.8. Fig.io. Sit mufculus radiofus AEGLP ? qui habeat princi- pium amplum , aut circulare * vel fpha?ricum AEGL ? & deiinac in extremitatem paruam P tendinis alligetur relidentia T; quia necelfe ed, vt ex tota am. plitudine originis eiufdem mufculi AEGL fibr£ orian- tur , a quibus relidentia tereti tendini appenfa traha- tur . Et ed impoflibile , vt fibrae defcendentes a prin» cipio amplo AEGL ad indar radiorum circuli, vel fpha?ra? vniantur, & concurrant in centro Pa; Et aliunde oportet,vt commode dilatari,& inflari queant columnares fibras fe fe lateralitcr tangendo > eo quod Fpatia inania inaequalia interciperentur; Igitur opor- tet? vt prxdi&a? fibra? dilponantur ea forma > vt fem- per inter fe lint parallela, & contigua? ; Hoc autemj faluari non poted, nili mufculus lit penniformis; Ergo necelfe ed,vt mufculus radiofus compolitus lit ex plu- ribus penniformibus mufculis, cuius dru Aura talis ed. A centro P circuli AEGL fpargantur plures radij tcn. dinoli PF,PK> PO ? non pertingentes ad peripheriam, vel fuperficiem AEGL; qui radij ex vtroque latere ca- pillitia fibrofa carnofa diffundant, vt CFAJB,& CFED, ex quibus vnus penniformis mufculus confurgat; hu- ius vero capillares fibra? alligari debent duobus tendi- nibus AB>& ED> firmis terminis annexis in A?& E, & aHxpraec. DE MOTV ANIMALIVM. tunc praeclare potiunt capillitia fibrarum columnarium contrahi, «Sc a:que inflari, feruando inter fe contigua- tionem,& parallelifmum,trahendo tendinem FCP per diredionem CP . Additis poftea tendinibus GH, & LM alligatisinG , & vnicuique exintermedijs ED > GH connedantur duo ordines capillitiorum, vt HE, HG, & NG, NL, tunc plane confurgent duo alij penniformes mufculi trahentes pundum P per dire- ctiones PI,PN, & proinde omnes trahent refiflentiam T, per communem diredionem QP; quod erat often- dendum. Cap* 14* u/obliqut- trahend- !?u,s^vana factione SCHOLiVM. Hanc mufculorum radioforum ftruduram , quanta mechanicum ratiocinium mihi fuaferat , experimen- tis confirmare non licuit , nifi imperfede in iocuftis marinis,& gammaris . Poftea valde gauifus fum,cum videre a diligentiflimos, & praeclaros Anatomicos Ste- nonem, & Lorreriu in humano mufculo Deltoide bel- le , & exade eandem ftruduram obferualfe, & dili- gentiflime delineatam edidifle. PROPOS. LXXXI. Data refiftentia > & inclinationibus tendinum, & fi- brarum mufculorum radioforum: vires eorundem mufculorum reperire. In eadem figura cognita fit refiftentia T3#quali mo- mento fuftentata a viribus? contrahentibus fibras om- nes AEGLNIB > & datis angulis fibrarum BCF 3 & DCF? & reliquis omnibus > qui aequales inter fe efle 162 IO. AL. BORELLI Cap.i4* De mufeu Jis oblique trahenti bus» varia ltrudura, & actione* folent; & vt plarimiim odo gradus videntur non fu- perare 3 pariterque datis angulis a tendinibus penni- formium , & a directione refiftenti;e comprehenfis CP15 NP1 &c. quorum intermcdij inter maximos 3 & minimos angulos videntur gradus 45. non 3 nec deficere a gradibus 26. debet reperiri vis contra- hens mufeiilum integrum AHLP . Quia anguli fibra- rum BCFj DCF &c. odo gradus non fuperant 2 ,* erit longitudo vnius cuiuslibet fibrarum ad eius fublimi- tatem 3 vtfinus totus ad linum fecundum anguli BCF3 fcilicet 5 vt 100. ad 99; Poftea, quando anguli a ten- dinibus penniformium 3 & diredione refiftcntix con- tenti in loco intermedio 3 vt CPI cft graduum 45; erit longitudo tendinis ad eius fublimitatem, vt 100. ad 7i3 & quando idem angulus eft graduum 30. tendinis fublimitas erit 87. At quia b potentia omnium fibra- rum mufculorum penniformium ACE 3 EIG 3 & GNL inter fe &qualiiim> ad refiftentiam T3 compofitam pro- portionem habent ex ratione vnius earundem fibra- rum BC ad eius fublimitatem , feu 100. ad 995 & ex ratione longitudinum tendinum CP &c. proportiona- lium momentis 3 quibus trahuntur ad eorum fublimi- tatem 3 fcilicet 99. ad 7o3 vel 86; Quare potentia om. nium fibrarum mufculi AEGLP ad refiftentiam T3erit vt 100. ad quando anguli tendinum funt graduum 453 & ad 873 quando anguli tendinum funt graduum 3o3 vel ad 89, quando anguli tendinum funt graduum 265 qui querebantur. aProp.54« huius • bProp.78. fatuus. DE MOtV ANIMALIVM. Vires mufeuorum radio forum haElenus expofto- rum nero proximiores indagare • C A P V T XV. COnfiderauimus Capite 10, & 11. apparentes plu- rium mufculorum vires, nempe extendentium,& dedentium carpum, fecundum, & tertium digitorum Deltoidis,& Gluteorum,fupponendo,com- pofitos cos fui fle ex fafciculis fibrarum sequidiftan- tium, & trahere tendinem , cum ei annexa refiften- tia per diredionem parallelam longitudinibus ea- rundem fibrarum ; Cumque hoc verum non fit, quia ex fibris radiofis componuntur,* Ideo oportet accura- tius eorum vires limitare ; vnde conflabit adhuc ma- iori conatu mufculos prasdidos contrahi debere. PROPOS. LXXXII. Vires mufculorum tertium, fecundum , & primurru articulum digitorum, & carpum dedentium , nec non Deltoidis in cafu Propof. 45. limitare. Tab. 4. Fig.io. In eadem figura propof. 45. mufculus KO dedens tertium articulum FC digitorum manus agit 5 ne dum dedendo vedem FG circa centrum F 5 fed etiam vna cum lumbricalibus muleulis> dedendo vedem DG trium articulorum digitorum manus; Et portio illa_, potentias mufculi KO , quas agit dedendo tertium arti- culum digitorum FG odenfa fuit asqualis vi ponderis libr.7& Hoc autem verum elfet >’ fi fibras mufculi KO 10. AL% BORELLI Cap. 15. Mufculo- rum radio, lorum vi- res adhuc limitare. parallela? e/Tent direCtioni elufdem tendinis dire<5ti HO 3 cum vero fibra? fint radiofa? conftituentes penni- formem mufculum KO ; igitur augeri debet eius vis motiua pro inclinatione fibrarum; Eftque talis incli- natio non maior gradibus 143 prout coniectura affequi poteft; ergo potentia portionis eiufdem mufculi ad refiftentiam R 3 erit 5 vt fibrarum longitudo ad earum fublimitatem 3 nempe 5 vt 100. ad 973 feu vt 78. pro- xime ad 76. Igitur portio potentia? mufculi K03a qua fleCtitur tertius articulus FG aqualis efl proxime vi ponderis libr.78. Poftea 3 quia mufculi KO portio vna cum lumbrica- libus MQjgunt,dedendo vectem DG trium articulo- rum marius > & fupponebatur 3 quod fi omnes compo- fiti fuiffent ex fibris parallelis directioni BM; vel KO> eorum vires efle debuerant a?quales vi libr. 1905 Po- namus>vires lumbricaliurmob earum cxiguitatem5 mi- nores elfe viribus portionis mufculi KO } qua? deftina- tur flexioni veCtis DG3 relinquetur potentia eiufdem_/ portionis maior potentia 95. libr. & ob inclinationem fibrarum cius erit earundem potentia fere libr. 983 lcd prius potentia portionis mufculi KO > quo trahe- bat vectem FG fuit libr. 78; Igitur vis totius mufculi penniformis KO non erit minor potentia libr. 176. Proterea mufeuius KN flexor fecundi articuli digi- torum manus fi compofitus effet ex fibris parallelis di- rectioni tendinis KN5 eius potentia ofienfa fuit aqua- lis vi ponderis 152. libr.; at quia talis mufeuius efl penniformis 3 & inclinatio fibrarum eius non videtur maior gradibus 14. Igitur vires prodictarum obli- quarum fibrarum fere oquales erunt potentia? libra- rum 15 7. aProp.64 huius. DE MOrV AN1MALIVM. Quarto 5 quia mufculus KL flexor carpi 5 fi confla- ret ex fibris parallelis dire&ioni tendinis KL, eius po- tentia, quam exercet contra refifientiam ve&em totius manus CG, oflenfa fuit aqualis vi pon- deris libr. 240, eflque talis mufculus penniformis, & inclinatio fibrarum eius non videtur maior gradibus 145 igitur vires earundem obliquarum fibrarum erunt maiores potentia libr.247. Quinto, quia mufculi AK flexores cubiti exerce- bant vires maiores potentia librarum 5 5 2i & in eis ob exiguam fibrarum inclinationem parum augetur eo- rum vis motiua j Ergo faltem cequabunt vires 558. Poflremo mufculus Deltoides IP in cafu prop. 45. fledtens integrum brachium horizontaliter extenfum.; AG , fi compofitus eflet ex fibris parallelis directioni tendinis IP, eius potentia, quam exercet contra refi- flentiam prementem vectem horizontalem AG, a?qua- lis fuiflet vi ponderis libr.780. At quia Deltoides eft radiofus compofitus ex pluribus penniformibus, & in. clinatio fibrarum cuiuslibet penniformium videtur gradus 8- non fuperare , & intermedia? tendinum in- clinationes maiores non funt gradibus 30. Igitur b vi- res 3 qua? exercentur a fibris radiofis Deltoidis fere ' aquales funt potentia? libr.907. Quapropter incrementa virium eorundem mufeu- lorum ob fibrarum obliquitatem erunt 150. libr., fed priiis vires omnium mufculorum fuflinentium bra- chium horizontale fupino fi tu cum pondere R reper- ta? fuerunt a?quales potentia: libr. 1990; Igiturvires apparentes, qua? exercentur a pra?diftis mufculis, fere a?quales funt potentia? libr.2140. Quod &c. Cap.15. forum vi- 11’ens1Kaad.^uc r 1 166 /0. AL. B0RELL1 Cap.15. Mnfculo- rum radio- lorum vi- res adhuc limitare. PROPOS. LXXXIIL Vires mufculorum Gluteorum in cafu propof. 53. li- mitare . Tab.d. Fig.i. Sit arcus ABC, compofitus ex AB,/pina dorfi a ca- pite vfque ad coccygem inclinata, & BC Femore ad inuicem inclinatis , & innixus termino C medio fae- moris , comprimatur a pondere R > in qua inclina- tione fuftinetur a viribus mufculorum GFH a, vt didlum eft ,* Debent eorum vires limitari ob radiofam fibrarum eorundem productionem , & quia in cafu propof. J3. fuppofuimus, quod fibra? mufculorum Gluteorum efient directae , & parallela tendini FH, & inter fe , & tunc vires, quas exerce- bant fufpendendo pondus R, & corporis ABC, ecqua- les erant potentia? ponderis libr. 18405 At quia Glu- tei funt radiofi , compofiti nempe ex pluribus penni- formibus folidis, longioribus fibris donatis, & incli- nationes fibrarum cuiuslibet penniformium maiores efie videntur 8. gradibus, atque intermedia? tendinum inclinationes videntur femiredhim a?quare; Igitur b vires, qua? exercentur a fibris radiofis Gluteorum ma. iores funt potentia ponderis libr.2621. aProp.53. huius. bEx prop. 81.huius. PROPOS. LXXX1V. Vires totales mufculi Deltoidis fere duplo maiores funt, quam propof.82. determinauimus . Tab. 8. Fig. 11. Schollo propofitionis 45. indicauimus, quod mu- iculi beachij concurrentes ad fublcuationem ponderis DE MOTF ANIMALIVM. 167 in extremitate manus appen/i non exercent totales eo- rum vires , accommodari enim debent actioni debi- lioris mufculi flexoris, nempC terti; articuli digito- rum 5 & in illa aCtione vires partiales Deltoidis often- f# fuerunta aquales potenti# libr. 907; At quia nos qu#rimus totales vires radiofi mufculi Deltoidis ma- ximas, quas exercere poteft j ideo conflderari debet experimentum , in quo actio folius Deltoidis exerce- tur i Eritque , cum humerus AB in fitu horizontali comprimitur deorsum immediate a maximo pondere R, vna cum pondere brachij, & fufpenditur a vi Del- toidis CD ,* tunc experientia confiat pondus R maius efle libr. 55, & quia longitudo ve&is AB, ad diftan- tiam directionis mufculi CD a centro A, feu ad femi- diametrum tuberculi fupremi humeri fe habet, vt 14. ad 1; Ergo ratione vectis erit vis mufculi aqualis po- tentiae lib. 770. Verum, quia mufculus CD fixe alli- gatur in C; Ergo t> duplicari debet vis eiufdem mufcu- li, quare erit aequalis potenti# lib. 1540. Tandem ob fibrarum obliquitatem c vires totales mufculi Deltoi-: dis CD aequales erunt potenti# libr. 1750, qu# paulo l minores funt, quam dupl# illarum , qu# prop.82. re- pert# fuerant. Quod &c. Cap. 15. Mule illo- rum raaio. forum vi- res adhuc limitare. a Prop.82. huius. bEx prop. 34‘eiufque Schol. & prop. 35. huius . cEx prop- 81. huius. PROPOS. LXXXV. Vires totales mufculorum Gluteorum maiores, quam dupla» funt illis , quae propof. 83. determinauimus . Tab.8. Fig.12. Oftcndimus propof. 83, quod vires mufculi Glutei in cafu propof. 53. aquales erant potentia lib. 2621, quod vero illas non fint ab alio expe- 168 IO. AL. BORELLI Cap.15. Mufculo- rum radio- forum vi- res adhuc limitare, rimentOi in quo a&io eorundem Gluteorum immedia- . te exercetur , quando fcilicet cxtenfo fcemore AB , & crure BC in dire&um prono fitu , & horizontali fu- fpenditur in extremitate calcanei C maximum pondus R, quod fuflineri poteft; hoc autem maius eft ponde- re lib. 65; & quia longitudo ve&is horizontalis AC addiftantiam dire&ionis mufculorum a centro A, feu ad femidiametrum tuberculi femoris fe habet, vt 31. ad 1; Ergo ratione ve&is erunt vires Gluteorum.; «quales potentia? ponderis lib. 2015, & ob firmarru eorundem mufculorum colligationem affixam in Fofte Ilij erunt a vires eorundem dupla? illarum , nempe «quales potentia* lib. 4030, & tandem ob infignem fi- brarum obliquitatem b vires totales Gluteorum ED fere «quales erunt potenti« lib. 6000, qu« maiores fimt, quam dupla? lib. 2621. fcilicet illarum, qu« propof.83. taxat« fuerunt. PROPOS. LXXXVI. Vires mufculi penniformis tertij articuli flexoris pol- licis reperire . Tab.?. Fig. x« Sit cubitus AB deorsum pendulus perpendiculari- ter ad horizontera, fufpendaturque in extremo termi- no E tertij articuli pollicis DE> horizonti aequidiftan- tis> maximum pondus R, quod in tali fitu fuftinen po- teftj quod non fuperat libras 20, & quia femiflis craf- litiei tertij articuli pollicis ad eius longitudinem fe_> habet > vt 1. ad 3, eftque diftantia tendinis mufculi flexoris FC a centro D> tertij articuli pollicis 5 aequalis femifli craflitiei eiufde articuli; Ergo ratione vecbis vis motiua mufculi FC «qualis eft lib.do, & quia r DE MOTV ANJMAL1VM. 169 mufculus FC fixe alligatur cubito in F; Frgo a dupli- cari debet eius potentia , & ideo ecqualis erit ponderis lib. 120. Tandem ,quia precdidus mufculus FC pennas figuram refert, exi flentibus eius fibris ten- dini medio alligatis , cum eoque conflituentibus an- gulos non minores gradibus 14. in flatu maximas con- tradionis earundem, quas alligantur lateralitcr cubi- to , natura vfurpantur in animali , animaduerlione digna mihi videtur flrudura machinae, quas Forceps dicitur; hasc elegantiffime exprimitur in mandibulis anima- lium . Verum tamen efl, quod vald£ differt Forceps in mandibula vfurpata a vulgari forcipe : nam licet vtraque ad vedem reducatur, non minori tamen vi magna rcfiftentia fuperatur, vt in vulgari forcipe, fed e contra maiorem vim motiuam requirit. Sunt enim mandibulas rotundas figurae, femiellipfes aliquo pado reprasfentantes , quarum inferior reuoluitur circa_, duo capitula cylindrica , quas in finubus offis tempo- rum figuntur, alligantur, & reuoluiintur; poffunt- que plane vfurpari duee eiufdem medietates, vtduo vedes, fed exterius coniundi in mento, vt in hac figura,cs rotundum ACa efl mandibula inferior, con- flans exdiiobus vehibus AC , & aC coniundis in Cs 10. AL. BORELLI 170 Cap.15. Mufculo- rum radio- forum vi- res adhuc ltmitare. qui firnul fle ortum habens a tota caui- tate offis temporum, qui fine tendinofo figitur in pro- cefTu maxillari D > alter vero EB, Mafteter diftus, fu- perne in ofTe iugali, & offe primo maxillae fuperioris anne&itur, & inferiori loco B mandibuke alligatur; praeterea oppofita forcipis pars eft fuprema mandibu- la, quae flabilis eft, excipitque i<5his ab inferiori man- dibula illatos ad inftar incudinis . Adfunt quoque in inferiori mandibula dentes acuti, quibus inciduntur comeftibilia corpora confidentia., & molares, qui ad conterendum deftinati funt ,* Itaque refiftentia , quae fuperari debet a vi praedi&orum mufculorum, eft du- rities , & tenacitas corporum comeftibilium, quae in ore prius imminuuntur, praeparanturque, ne dum, vt facile deglutiri poffint, fed praeterea, vt in ftoma- cho digeri, & fermentari facile queant - Quia vero quaeritur comparatio inter virtutem mo- tiuam mufculorum mandibulam fk&entium , & refi- ftentiam corporum , quae a dentibus fecantur, & con- teruntur , propterea primo loco confiderari debet vis machinae, quae in praedifta a&ione adhibetur ; fecun- dojmufculorum mandibulam mouentium ftru&ura, fi- tuatio, & difpofitio ; tertio, determinari debet vis re- fiftentiae > quae fuperari debet. Quoad primum , ma- nifeftum eft forcipem pnrdi&ura ad fimplicem ve&em reduci, cuius fulcimentum funt duo capitula fixa A > & a mandibulae inferioris ; refiftentia applicatur, vel in extremis dentibus C, vel in molaribus G ,* poten- tia vero motiua applicatur in D, & in B , vbi duo mu. DE MOTV ANfMALIVM. 171 fculi temporalis? & manforius alligantur . Prxterea-» in feclione fa&a a dentibus acutis alia machina longe diuerfa a forcipe adhibetur? qua? eft cuneus,* funt enim dentes totidem cunei ? in quibus? ex mechanicis, po- tentia cuneum impellens ad refiftentiam? eandem pro- portionem habet? quam bafis cunei ad eius latus . Si vero confideretur fimplex comprellio , fiue contufio ? qua? a molaribus dentibus efficitur ad modum praeli? tunc a&io cunei locum non habet ? fed tantummodo fimplex ve&is adhibetur . Secundo loco prodicti mu- fculi non videntur efte fafciculi ex fibris parallelis in- ter fe ? & fuis tendinibus; fed radioli funt, quod muL to euidentiiis in temporali mufculo obleruatur? iii-> quo a tendine terete fibra? fparguntur ? fubdiuiduntur- que in plures partes penniformes? folidas? per totani_> cauitatem offis temporalis diffufas ? occupantes ? & re- plentes praediatum fpatium cauum ; In hifce anguli inclinationum fibrarum 8. gradus non fuperare viden- tur? nec anguli medij inclinationum tendinum in tem- porali gradus 25. excedere confentaneum eft. Tertio loco> quia non poteft vis motiua abfoluta mufculo- rum cognofci ? nifi ab effeclu > quem producunt ? fci- licet a refiftentia > quam fuperant ? ideo necefle eft? vt menfura praedirae refiftentia? aliquo experimento praecognofcaturj Hoc autem facile confequi pofie vi- detur hac ratione . Alligetur in extremis dentibus G molaribus pondus R maximum inter omnia 5 qua? a pnedi&is mufculis humanis fuftineri poftiint? quod quidem ingens efte videtur? & memini circulatorem quendam fuftulifte e terra pondus lib. 160? licet alij viri fide digni? pondus impendio libras 300. excc- dens?fe eleuari fedentibus alligatu?vidifle mihi retule- Cap.15. Mufculo- rum radio* forum vf- res adhuc iimitarc* 10. AL. BORELLI Cap.15. Mufculo- rum radia. forum vi- res adhuc iimitare ■. runt; Quia vero vis, & energia, qua pradi&i mufculi mandibulam flringentes fuperare, & fufpendere pof- furit tam vafta pondera, adhibentur eodem conatu ad incifionem, contufionem, & fra&ionem comeftibi- lium corporum folidorum , ideo conijciemus, quod refiftentia, qua? a mufculis temporalibus, & manfo- rijs fuperatur,maior eft: potentia ponderis 160. libr. 172 PRO P O S. LXXXVIII. Vim motiuam mufculorum temporalium , & manfo riorum proxime zequari potentia libra- rum 554. Tab.9. Fig.2. In eadem figura, quia refiftentia ponderis R,appen- fi in primis molaribus dentibus, aquatur libris 200. fere5 & a maoforijs , & temporalibus fimul operanti- bus fuftinetur i Et videtur moles manforij maior mo- le temporalis mufculi , & hic magis radiofus eft, quam ille: ideo compenfatis exceflibus cum defe&i- bus, conijcere poffumus, quod femiflis refiflentije R a manforijs, & reliqua medietas a temporalibus fufti- netur; poftea, quia manforij funt aliquo pafto radio- li , quorum inclinationes fibrarum 0A0 gradus non-» fuperant, ideo vis abfoluta mufculi manforij ad eius momentum , ob fibrarum obliquitatem, fere eandem-» proportionem habet, quam 100. ad 99; In temporali- bus vero , quia praeter obliquitatem eandem fibrarum, reperitur quoque obliquitas tendinum penniformium folidorum, quorum intermediae obliquitates gradus 25. non fuperant; Ergo vis abfoluta temporalium ad eorum momentum erit, vt 100. ad 90; Et ideo vires abfoluta? mufculorum temporalium, & manforiorum DE MOTV ANIMALIFM. Cap. 4orum vi- fimul fumptortim ad eorum momentum erit, vt 200. ad 189. Deinde confiderata vede mandibula dudis a fulcimentis A,a, ad directiones mufculorum EB , & Fd perpendicularibus aM, & AM , qua? videntur effo quatuor quinta partes diftantia? aG extremorum mo- larium dentium a centro, in quibus pondus R fiifpen- ditur ; Igitur potentia? abfolucx mufculorum tempo- ralium , & manforiorum ad refiftentiam R fe habet, vt 100. ad 75, feu vt 4. ad 3;a Sed quia praedicti mu- fculi alligari funt oflibus firmis ; Ergo b potentia ab- foluta eorundem mufculorum duplari debet, & ideo qualium refiftentia eft tres partes, erit vis motiua mu. fculorum 8, & erat pondus R fere libr«2oo. Ergo po- tentite eorundem mufculorum erunt aequales ponderi libr.534. proxime. aEx prop. 23,huius* bExSchoI pr0p. 34* Huius, SCHOL1VM, Si mirabile videtur, quod mufculi pufilli, qui fi- mul fumpti pondus vnius libra? non fuperant in homi- ne, tantam vim motiuam habeant, multo mirabilior erit vis illa , qua? exercetur ab ijfdem mufculis , in-> Canibus, Lupis , Vrfis , & Leonibus* in quibus ve • <5tis longitudo multo magis augetur, prout elongatur roftrum > feu diftantia a dentibus extremis vfque ad centrum reuolutionis mandibula? inferioris: eft enim_> huiufmodi diftantiaaliquando quadrupla , & quintu- pla diftantia dire&ionis mulculorum,flet5lentium infe- riorem mandibulam ab eodem centro, & propterea-» momentum potentia eorundem raufculorum eritodu- plum 5 vel decuplum refiftentia? * & fi addatur cxcef- fiis pendens ab obliquitate fibrarum eorundem mu- IO. AL. BOBELLI Cap. 15. Miifculo- rum radio, lorum vi- res adhuc limitare v fculorum, erit potentia abfoluta eorum nonupla fere dito re/iftentiae . Haec autem, cum /it grandis, canes enim moloffi vitulum , aut aprum trahunt, & fuble- uant, fcilicet pondus eleuant plus qu&m i$o. libr. Igitur vis abfoluta mufculorum mandibulam fk&en- tium fuperat potentiam 1350. libr; Quam vero gran- dis fit eadem vis in Vrlis, St Leonibus, conftare poteft ex eo , quod integrum bouem dentibus trahunt, vnde conijcitur vaftitas potentiae motiuae, qu« a tam exi- guis mufculis exercetur. Animaduertendum tamen eft, quod pr-xdidi mu- Iculi, mandibulam ftringentes, non exercent totalcrru eorum vim, & energiam, quando dentibus apprehen- dunt, & fubleuant pondera fuperiiis enarrata, eo quod ad hanc a&ioncm concurrunt plures alij mufcu- li, nempe hi, qui caput eleuant, & vertebras colli, & thoracis diftendunt, & dirigunt; Et quia fufficit, vt ditom eft, vt vnus duorum mufculorum debilius operetur, & minus pondus fufpendere valeat > quam temporales, & manforij, /i integram fuam vim exerce, re potienti hinc fit, vt nequeat menfurari totalis vis eorundem mufculorum ex pondere, dentibus molari- bus , & inciforijs fubleuato. Quod vero haec non fit fufpicio vana,conftatexcon- tufione, & attritione duriffimorum nucleorum, & fi- ftularum offearum, «St ferrearum, quam Canes, vrfi, & Leones dentibus ,& gammari, vel aftraces fuis che- lis efficiunt, quae ope vc£tis , & forcipis ferrei ali- quando nequeant a compreffione ponderis 1000. libr. frangi, & conteri, & proinde conijcitur, vires totales eorundem mufculorum multo maiores effe , quanu fuperiiis taxatae fuerunt. 174 DE MOTV ANIMAL1VM. 175 Cap. Muiculo- rum radio. Torum vi- res adliuc limitare. P R O P O S. LXXXIX. Stru(5turam, & machinam , quibus mulculi interco- ftales operantur, & methodum inueniendi eoruiru potentiam indicare. Licet collarum offa iimilia videantur efTc mandibu- la inferioris , ( vtraque enim funt rotunda , & femiel- lipfis figuram imitantia , ) & vedem bicipitem mobi- lem circa duo capitula extrema conftituant,valde ta- men differunt inter fe hae duae machinae. Primo j quia mandibula circumduci facili, & lubri- co motu circa duo capitula eius,annexa firmis finubus oifis temporum, at colla? difficile, & obfcuro motu circa fua fulcimenta moueri, & circumduci poliunt,* nec funt ambo centra omnino firma i nam fternum->, feu os pedoris, cui alligatur anterius collae capitulum non efl firmum, & immobile , vt funt vertebrae fpina?, cui pollerius eiufdem colla: caput alligatur. Secundo , mandibula? duo latera non flringuntur ad inuiccm , nec ampliantur, & ideo vedem bicipi- tem conllituunt: at colhe non retinent eandem curua- turam, fed ad inflar arcus eius, brachia, feu latera pa- rum dilatantur, & proinde ne dum vedis bicipitis,fed prasterea arcus vim, & vfum habent. Tertio, in mandibula mufcuiorum,tendines in vno determinato eius loco alligantur, nempe in procelfu maxillari, & in eius bafi ; at in codis fibra?, in totam_> colla: longitudinem rotundam implantantur, & proin- de vis motiua non in vnico litu vedis, in quo vnicus tendo alligatur j fed potius per totam mufculi inter- collalis fuperficienbex innumerabilibus fibris compo- 176 10. AL. BORELll Cap. 15. Mnfctilo- rum radie, forum vi- res adhuc limitare fitam,in acie ollis cofta» applicatur,- Quare reperiri de- . bet centrum applicationis motiuce virtutis compofita» ex tot particulis, quot funt fibra?. Quarto, fibrae mufculorum mandibulam ftringen- tium radiofie funt > at intercoftalium fibrae» duplici or- dine difpofita?, parallela? funt inter fe, & vnus ordo al- teri decurtatur fere perpendiculari inclinatione . Quinto , in mandibula reperta fuit refiftentia, quam fuperant eius mufculi, ex pondere fufpenfo in denti- bus ; at in coftis licet talis fufpenfio minime fieri pofi- fit, non eft tamen difficile pondus alio modo applica- re, cui vis mufculorum intercoftalium a?quilibretur • Nempe, fi fuper coftas hominis iaccntis fuperponatur columna tanta? grauitatis , qua? ne dum tolerari pof- fit , fed infuper in qualibet aeris vehementi infpira- tione euidenter attollatur parumper columna furfutn. Hanc ego vidi non minorem fuifte libris 50; attamen hoc pondus non eft menfura prsecifu refiftentia? , eo quod mufculi incercoftales fuperare quoque debent duritiem , & tenacitatem collarum, earumque agglu- tinationem cum vertebris , qua? nimirum refiftunt fie- xioni ad inftar arcus tenfi , qua? refiftentia infignis eft, vt fuo loco dicemus, & poterit forfan aquari ponderi incumbentis columnasQu,afe vera refiftentia maior erit potentia librarum 100. His pra?miifis. PROPOS. LXXXX. Vim motiuam mufculorum intercoftalium proxime indagare. ' Si efferius ab iafpiratione produ&us > fcilicet im- DE MOTV ANIMAL1VM. iniffio aeris intra pe£us fieret impulfu 3 feu infufflatio- ne proculdubio exiguam vim requireret > cum aer nil fere refiftat > & indifferens fit ad motum, & ab eadem exigua vi infpiratio efficeretur 3 fi thorax non rcfifte- ret diftratftieni , & ad indar vtris indifferens eftet ad fui amplificationem 3 & reftri&ioncm i at feciis le habet3 nam thorax eft veluti follis, qui com- preffus retinetur a tot machinis validiflimis 3 quot lunt coft« 3 & ideo dilatari non potcfl 3 nifi prius co- llarum machinx diflrahantur i verum vis 3 a qua ma- china arcus diflrahi debet5 «qualis eft energiae refiften- tix eiufdem ; Ergo momentum potentiae mufculorum intercoftalium «quale cfte debet potentiae* qua om- nes colla? diftradioni refillunt > & licet talis gradus refillentix certo menfurari non poflit 5 tamen duplici conie&ura offendemus, ingentem vim exercere . Vna defumitur ab hac experientia 3 nuper in Anglia facta . Impolito grandi pondere lib. 100. fupra velicam fuil- iam femiplenain aere , & per fiftulam eius collo alli- gatam 3 & valuula munitam, videmus 3 quod ab aere_> infufflato a thorace hominis gracilis vefica tumida efficitur eleuando grande illud pondus. Verum ell ta- men 3 quod in tali inflatione violenta concurrunt quo- que mufculi abdominis cum diaphragmate 3 & ideo ex tali experimento colligi non potelf pr«cifa vis mu- fculorum intercoftalium , Minus ambigua mihi*vide- tur ccnfideratio multitudinis fibrarum omnium mu- fculorum intercoftalium , qux multitudo videtur fere dupla multitudinis -fibrarum duorum temporalium, & duorum maniori orum 3 & momentum confiderata inclinatione anguli femire&i 5 qui auget vires in proportione fexquialtera; ergo vis 177 Cap.15. Mufculo- rum radio* forum vi- res adhuc limitare, 10. AL. BORELLI earum xquatur refiftentix piurium , quam 5:$4. libra- rum, vt di&um eft; Ergo vis motiua intercoftalium-» fuperat refiftentiam ponderis 1068. librarum . Promittuntur lemmata mechanica > quo ad exa- ptiorem inqtiijiiionem virtutis motiuo mufculorum requiruntur • C A P V T XVI. P.R O P OS. LXXXXI. a Tab. 9. Fig.J. Si 3. dux potentia A, & B trahentes terminos virgx CD, adhaerentes regulis NO,OP perdire&iones MQ, & MF>ad inuicem perpendiculares, a quibus non di- fcedant, habuerint aequalia momenta. Dico , quod potentia A ad B fe habet, vt CM ad MDj nempe , vt latera conterminalia direftionum a virga intercepta. Dualis a C 5 & D perpendicularibus ad regulas GC > GD conueniant in G, a quo cadat GH perpendicula- ris fupra CD in H > & ex H cadant perpendiculares HK> & HL fuper GC ? DG, & in H applicetur poten- tia I, cuius momentum aequetur momento A, vel B; & amota potentia B, quia momenta A,& I aequalia funt, & concurfus C eft mobile per CF b y Ergo potentia A ad I eft, vt fublimitas HK ad longitudinem CH , fcu vt CM ad CD , ob triangulorum ftmilitudinem . Non feciis potentia I ad B, fe habet,vt DH ad H L, & ob fimilitudinem triangulorum, vt DC ad DMi igi- tur ex aequalitate potentia A ad B eandem habet, quam CM ad MD, bProp.64. huius. DE MOTV ANIMALIVM .. 179 P R O P O S. LXXXXII. Re&a linea: DEH a bifariam feda in E, & funiculus ACB adh#r&s regula? DH 3 & duce potentiae X , & Z in DH extendant funem oppolitis tractionibus per li- neam AEB , & tertia potentia RS trahat intermedium pun&um funis C per ECF> perpendiculariter ad AB, vfque ad C > & excurrant potenti# per canales DE, HE ea lege3 vt femper AC 3 CB aequales iint libi ip- lis 3 & DE3EH; & liat aequilibrium potentiarum in C. Dico, potentiam RS ad potentias XZ ede 3 vt CE ad AE. Quia potentia RS agit contra duas potentias X 3 Z; ergo medietas R contra X agit 3 & reliqua medietas S agit contra Z 3 & eorum momenta sequantur; pro- ptereaquod quiefeunt 3 & trahunt potenti# R3X ter- minos A 3 C 3 re<5t# line# AC per dire&iones ad inui- cem perpendiculares ; ergo 3 vt potentia R ad X 3 ita ed: CE ad EA . Similiter potentia S ad Z erit 3 vt CE ad EB 3 feu ad ei #qualem EA . Igitur RS ad X 3 Z fe habet 3 vt CE ad EA. a Tab. 9< COROLLARIVM. Hinc condat3duas potetias X3Z3 licet immenfas3fed linitas agendo contra minimam relidendam R3 S3 ex- tendere funem ACB in dire<51um non polle . . * Quia maximae potenti# X 3 Z ad minimam relifteh- tiarn RS habent aliquam proportionem 3 nempe eanru5 quam habet AE ad EC 3 non ad nihilum i & ideo in- curitabitur funisACB. 180 10. AL. BORELLI Cap.i6. Lemmata pro exa- ftiore in- quilitiane potentias mufeulo- rura. p r o p o s. LXXXXIII. Ijfdem datis, reperire maximam inflexionem-, quatrio refiftentia RS efficere poteft . Tab.9. Fig.4. In angulo redo KIL , vt potentia? XZ ad refiftentias RS, ita fit KI ad IL, & vt LK ad KI, ita fiat dimidium funis DE ad AE , feu ad ei aqualem EB ; fiat angulus EAC aequalis K , & AC occurrat EF in C, iungatur- que CB . Dico, funem ACB in tali politio ne tradu quiefcere . Sin minus, quiefcat alibi, vt in MNO, ergo poten- tia? XZ ad refiftentias RS eandem proportionem ha- bent, quam ME ad EN; & quia duo anguli K,& EAC aequales funt, & angulus I squalis eft E redo ; Ergo triangulum KIL fimile erit AEC ; & ideo KL ad IK eandem proportionem habet, quam CA ad AE , fed DE ad AE fe habet, vt LK ad KI, ergo CA squalis erit DE. Tandem AE ad EC eandem proportionerru habet, quam KI ad IL , feu potentia XZ ad RS , qua? eft, vt ME ad EN . Ergo duo triangula AEC,& MEN fimilia funt, & hypothenufa AC aequatur MN , quia aequatur eidem DE , dimidio totius funis . Ergo EC aequalis eft EN , & punctam concurfus N cadit fuper C, quod repugnat hypothefi; non ergo fit aequili- brium alibi, quam in C. P R O P O S. LXXXXIV. a Tab. 9, Duo funesa ACB > & ADB «quales fintj & colli- DE MOTF ANIMALIVM. gati in A? B3 trahantur ad oppo/itas partes a poten- tijs X, & Z 5 & potentia: G5 & F dilatent contiguos funes vfque ad C5 Dj & ibi fiat aequilibrium. Dico, potentias G, F ad rdiftentiam potentiarum X 5 Z eandem proportionem habere , quam DC ad AB , Cap. 16. Lemmata pro exa- ctiore in- quilitione potentiae mu fcu lo- rum . Quia potentia Z trahit deorsum duas chordas BC > BD,&potentia X fursum eafdem AC,AD,poteritin- telligi qualibet XZ diuifa bifariam, vt M , & O tra- hant funem ADB , & P, Q trahant funem ACB ; & quia funis ADB didenditur dire&e a potentijs O , M contra reddendam G tranfuerse, & perpendiculariter ad AB, & dt aequilibrium . Ergo potentia G ad duas potentias O, M ed, vt DE ad EA i Similiter potentia F ad duas reddendas P, Q fe habet, vt CE ( feu ei aequalis DE ob rhombum ) ad EA. Igitur G,Fadpo. tendas 0,M,P,Q, eandem rationem habent,quam DE ad EA, feu vt eorum dupla? DC ad AB . Quod &c. P R O P O S. LXXXXV. Ijfdem pofitisa fint funes cJauo firmo X in A colliga- ti. Dico, quod potentia rarefaciens, feu F, G, ad reddendam Z fe habet, vt CD ad AE . Tab Fig.V 9* Quia idem prjeftat clauus in A, ac potentia X fudi- nendo,& didrahendo funes, ergo potentia F,G, a?qui- librantur cum reddentia Z, & cum ciaui reddenda; & potentia F, G ad re fidentiam X, Z eandem rationenu habent ,ac CD ad AB, ergo potentia? F,G ad redden- tia? dimidium Z eandem habent rationem > quam CD ad dimidium AE totius AB . Hinc condat, quod fiprcedi&i funes a quacunque^ io. AL. BORELLI Gap. 16. Lemmata pro exa- ctiore in quifitione potenti* mu fculo- rum . immenfa potentia Z trahantur 3 nempe a pondero ioooo. libr. polfunt a qualibet exigua vi rarefa&iua 3 vel expanliua funium 3 qux pondus vnius librx noro fuperat, aliquantulum dilatari, quoufque fcilicet fiant momenta xqualia 3 fcilicet in rarcfaftione DC 3 erit vna pars decies millelima iplius AB . P R O P O S. LXXXXVI. a Tab. 9 Fig-7* Duo xquales funes non graues a ADBFC,& AEBGC xqualibus interftitijs colligati in A, B3 C3 qui fufti- neantur a clauo X 3 & trahantur ab oppofita potentia Z, & pun&a media D3E,F3G interftitiorum tranfuerse, xque dilatentur ab oppofitis potentijs xqualibus H, I> K, L, fecundum directiones DRE , FSG 3 perpendiculares ad AC > ita vt exiftenti- bus rhombis xqualibus 3 & fimiliter politis ADBE, & BFCG fiat potentiarum xquilibrium . Dico3om« nes potentias dilatantes H3I3K3L3 ad refiftentiam Z fe habere 3 vt omnes dilatationes xquales DE3 FC? ad AR femiflem diftantix AB . Quia potentia H, I agunt dilatando funes ADB,& AEB contra duas refiftentias 3 fcilicet contra tenacita- tem claui X j & contra eam vim 3 qux trahit deorsum nodum B3 qua? aequales funt inter fe ; Ergo dux poten- tix H> I ad eam vim, qua? trahit deorsum nodum B* fe habent > vt DE ad All. Poftea3 quia dux potentix K3L agunt dilatando funes BFC, &BGC contra duas refiftentias , fcilicet contra pondus Z3 & contra canu vim 5 qux trahit fursiim nodum B verfus A> qux claui officium fupplet. Ergo dux potentix K3L ad refiften- tiamZ eandem proportionem habent>quam FG ad BS3 DE MOTV ANIMALIVM. 183 feu quam DE ad AR, ob asqualitatem . Et quia omnes potentias H, I, K, L agunt contra qua- tuor refiftentias , claui X , ponderis Z , & eius , quas trahit nodum B deorsum, & eius, quas eundem aqua- li vi fursiim impellit; fed duas potentias, quas in B fibi ipfis aduerfantur , aquales funt nihilo , eo quod po- tentia , quas in B refiftit tradionibus fadis a potentijs H , & I, & impedit excurfum pundi B , verfus R eft: tradio, quam facit deorsum pondus Z , quod perinde agit, ac fi in B eifet appenfum ; Et e contra nulla alia refiftentiain B vim exercet contra potentias K,L, quas nituntur trahere deorsum nodum B, praster claui tena- citatem , & ideo intermedias potentias, trahentes no- dum B, fe mutuo definiunt, & tunc refpcdu alterius tantum trahit, quantum refiftit. Igitur licet trahant, & operentur, nil tamen proficient; & ideo perinde eft, ac fi non eftent, & non agerent contra potentias H,I,K,L, quare potentias H,I,K,L fimul fumptas ecqui- librantur ab vna potentia Z, licet reuera fuas vires exerceant contra quatuor rcfiftentias aquales inter fe X, Z & duas in B fibi aduerfantes> ad quas fe habent, vt DE,FG ad AB,BC,*ergo quatuor potentias H,I,K,L ad vnam refiftentiam Z fe habent,vt DE,vna cum FG, ad AR quadrantem totius AC . Cap. 16, Lemmata pro exa- rtiore in. quifirionc potentia mufciilo- rum • P R O P O S. LXXXXVII. Idem aliter demonftrare . Tab.9. Fig. 7. Quivi potentiae omnes HJ,K,L rhombos funium di- latantes funt cequales inter fe 5 Sc dilatationes DE3FG finit quoque sequales in quolibet ex rhombis fimul connexis. Ergo potentias H> I5 K5 L dilatantes omnes 184 10. AL. BORELIJ Cap. i£. Lemnrua pro exa- diore in* quifttione potentix muCcaln- liim . rhombos ad potentiam KL dilatantem vnicuin rhom- . bum> eandem proportionem habent >quam omnes di- latationes DE 5 FG ad vnicam dilatationem FG. Po- ftea * quia funes colligati BFC 5 BGC fixe retinentur in B, ( eo quod dilatatio fuperiorum chordarum tatru firmiter prohibet defcenfum nodi B * ac fi funes infe- riores a clauo affixo in B retinercntur)*& potentia KL funes inferiores dilatans* aquali momento fufpendit refiftentiam Z, cum vna alteri non cedat. Igitur po- tentia dilatans KL* ad refiftentiam Z eandem habet rationem , quam dilatatio FG ad BS*femifTeni ipfius BC ,* Quare ex squalitate ordinata, potentix omnes H*I* K>L dilatantes omnes rhombos ad refiftentiam Z fe habent * vt omnes dilatationes DE* FG* ad BS; feu ac tot dilatationes, quot funt rhombi squales* & limi- tes ad AR,femilfem cuiuslibet diametri AB* quod &c. Hinc patet * quod licet potentis multiplicentur * vt plures rhombos dilatent * non proinde maiorem reli- ilentiam , quam fit Z , fufpendere poffunt; Eoquod momentum ipfius Z augetur * prout motus afcenfus eius reciproce multiplicatur, vt offenfum eft a, fcili- cet ad maiorem altitudinem fubleuatur • a Prop.$ 3, huius. P R O P O S, LXXXXVI1I. Ijfdem pofitis,mults potentia dilatantes plures rhom- bos fubleuant refiftentiam dire,fte prementem per fpatium multiplex eius , quod fubleuatur in vnico rhombo a binis potentijs pro multitudine rhombo- rum. Tab.p.Fig.7. Quia omnes rhombi ADBE, BFCG &c. funt inter fe squales, & fimiles * & fimiliter pofiti ; Ergo in fin* _ £L • ‘ i •. DE MOfV ANIMALIVM. 185 gulis latera 3 & Diametri homologi funt ecquales inter fe 3 & tantum praecise deficit Diameter AB a fili lon- gitudine ADBjquantumBG minor eft filo BFC5a:qua- li ipfi ADB ,* & proinde afcenfus vinculi B verfus A, sequalis eft afcenfui vinculi C verfus B 5 fed pofi con- travftione3 interuallfi, quo refifientia Z difiat ab A5con« ftat ex tot diametris eeque decurtatis5 quot funt rhonu bi ; Ergo afcenfus ponderis. Z ex C verfus A toties multiplicatur 3 quot funt rhombi. Cap.16. Lemmata pro ex a- <3iore in- quifitione potentia muiculo- rum. PROPOS. LXXXXIX. Ijfdcm datis5 dilatationes funiculorumjeortimque de- curtationes, in numeris exhibero. Tab.9. Fig.7. Sit datus angulus DAE dilatationis chordarum.', eiufque medietas angulus DAR ,* erit triangulum-i DAR reftangulum in R , fitque RO excefTus finus to- tius DA fcipra AR,/inum fecundum anguli DARyVn- de OR erit finus verfus eiufdem anguli DAB . Patet, quod quadibet ex xqualibus dilatationibus funiculo- rum , vt DE 3 vel FG, menfuratur a fubtenfa DE , fcu chorda anguli DAE dilatationis funium . Oftenden- dum modo eft, quod fubleuatio refi flentia: Z menfu- ratur a duplo iplius RO finus verfi anguli DAR3toties fumpto , quot funt rhombi. Quia finus verfus OR eft excefTus portionis funicu- li AD fupra AR3 & priiiSsante dilatationem funis,eius portio AD in fitu AO iacebat 3 & poflea terminus D translatus efl ad fublimitatcm DRE. Ergo RO eft menfura decurtationis portionis funis AD; funtquc-» omnia latera rhomborum DB,BF3FC aqualia inter fc, 186 10. AL. BORELLI & ipfi AD? & fimiliter inclinata ad dire&ionem ABG; Ergo OR eft menfura decurtationis interualii direfti, competens cuilibet ex lateribus rhomborum , & ideo duplum OR eft decurtatio laterum ADB,cuius rhom. bi i & fic in reliquis. Quare duplum OR toties fum- ptum, quot funt rhombi, determinat decurtationem-» totius funiculi ADBFC. Hoc exemplum computatum eft in vnico rhombo ADBE dilatato a potentijs HI, & dire&e traftum a re. fiftentia Z, fed fi rhombi multiplicentur ad inftar ca- tena* , dilatationes funium remanent xquales inter fe, & eiufdem menfura*,at fubleuationcs refifteHtixxque, ac rhombi multiplicantur. Vt fi fuerint quindecim rhombi continuati exiften- te angulo DAR o. 49, tunc qualium menfura dilata- tionis cuiuslibet rhombi eft vna pars , fubleuatio refi- ftentix Z quindecies augebitur, fcilicct erit. Veriim e contra,fi potentix dilatantes H,I multipli, cantur quindecies, remanet refiftentia Z femper eiuf- dem ponderis , & energix, fcilicet, qualium HI erat vna pars, poftea quindecies multiplicata* potentix erunt partes 15. at pondus Z erit 35. partes - Vtque pateat vfus prxcedentis propofitionis confe- cta eft hxc tabella. Cap.itf. Lemmata pro exa- ctiore in. quiiitione potentiae mufculo- rum . Angulus D AR qui eft feminis di- latationis dae. G ' " Sinus totius AD, Anguli DA &iinus DR> cuius du- plum DS, Eiufdem An» juli Unus fcA eundus aR- Eiafdem .? Anguli ii- \ aus vcifus RO. , , - — Qualium DE • ve! potentia Hl < aut :uniS AD B eft vna oars, Erit tfefi- flen» tia Z. Et fuble- . ustio eiuidem Z", I0, 67. 88. 199999'9 9 1473* I O.Ii 1. 100000. 00 . 1 100000.000 58.18. 99999• 99^ A . 4 719* 4 o. *• 4* I • IOOOOO. 00 n 10. JCOOOO. 00 1 581.78. 99999- J8 42. I. 172. 42 IOOOOO. 00 30. 1 10OOOO. O i745* J* 9999** * 39* 1. 57« 39° c* IOOOOO.0 3490. 999% S' 15* L 29. 1500 I • - IOOOOO. 0 100000. 17431. 99619. 381.00 6. 381. 00 5« o. 1* 3- IOOOOO. 0 100000. 34730. 98481. '1519*00 1519. 00 IO. 0. 1* j* IOOOOO. 0 68404. 93969« . 1 6 031 20« 0. IOOOGO. 6031. I. 1. 3 IOOOOO. 15- IOOOOO. 51764. 96992* 3408. 2# 3408 0. I • IOOOOO. loooco. 34324. 90631. 1. 9369 2 5* 0. 1* ! IOOOOO. 89448. 10559 25. 34. 100CCO. 89441. 10559- 1. 1. IOOOOO. 86502. 'l339S* 8^602. 13398 3°* 0. JOOCOO. IOOOOO. X* IOOOOO. IOOOOO. 1S085. 8*915' 18085 35* 0. IOOOOO. 114715- 8I9I5* I. loccoo. IOOOOO. —— 1285 58. 1 ~ 78604 23396 40. 0. IOOOOO. 76604. 23 39^ 1 I* 12«558. 100000. \ . . 7 071! . 29289 1 . 45. c. IOOOOO. 141421. 70711. I29289. I. 141421. IOOOOO. 64274- 35721 50. 0. IOOOOO- 153209. 64279. 135721* I • 153204. IOOOOO. 57358. 42642 55* 0. ICOCOO. 163850. 57358. 42642. I. 163850. IOOOOO. 188 IO. AL. BORELLI Cap.!6. lemmata pro exa- ctiore in. qaifitione potentiae mufculo- rum. PROPOS. C. Si duae catenae inaequales, compofitae ex filis aeque ro- buftis, & fimiliter colligatis, dilatentur a potentijs aeque validis,fpecie fcilicet, vt omnes rhombi fimi- les fiant,- duo pondera, quibus cequilibranturjaequa- lia erunt inter fe. Tab.9. Fig.8. Sit Catena AB maior , & CD minor , & ambae ex filis aeque robuftis, vt omnes rhombi fimiles inter fc deueniant, & potentiae X,Z cxquilibrcntur refiflentijs R, S . Dico, quod pon- dera R, & S aqualia funt inter fe . Quia3 eadem refi- ftentia , quae fufpendi poteft ab vnico rhombo AE,di- latato a correlatiua portione potentiae X , dilatatur quoque a tota ferie rhomborum AB,aequalium , & li- milium illi trado a tota potentia X. Ergo idem pon- dus R, quod fufpenditur a potentia X,dilatando cate- nam AB , fufpendetur quoque aequali momento a po- tentia dilatante vnicum rhombum AE. Similiter idem pondus S fufpendetur a potentia Z> dilatante, totam catenam CD, nec non a potentia di- latante vnicum rhombum CF . Sed quia machinulae, feu rhombi AE , & CF funt aequales , fimiles , & di- latantur ab aequalibus potentijs , & ideo fufpendent aequalia pondera ; Ergo pondera R, & S, fufpenfa ab inaequalibus catenis AB, CD , aequalia funt inter fe. aHx prop* 97. huius. PRO- DE MOtV ANIMALIVM. 189 P R O P O S. CI. Cap.16. Lemmata pro exa- ctiore in- quifitione potentia; mufculo* rum .• Ijfdem politis 3 vt longitudo catenae AB ad CD > ita_, eit potentia X ad potentiam Z . Tab. p. Fig. 8. Quia omnes machinulae > leu rhombi 3 qui liue in_> vna catena 3 liue in vtraque continentur funt inter aequales 3 fimiles 3 & /imiliter politi ; Ergo omnes al- titudines eorum aequales funt inter fe ,* Ergo in cate- nis inaequalibus AB 3 CD3 in quibus altitudines ordi- nata ferie continuantur3 erit longitudo AB ad CD> vt multitudo rhomborum ipfius AB3 ad multitudinerru rhomborum catena CD 3 feu eandem proportionemu habebitj quam omnes dilatationes3 vel diametri tranf uerfae rhomborum in AB contentorum ad omnes di- latationes rhomborum ipfius CD 3 vel potius eandem, quam potentia X ad potentiam Z. Hinc conftat 3 quod pondera aequalia fubleuantur ad altitudines proportionales longitudinibus 3 & po- tentijs trahentibus catenas inaequales . Quia tot funt paria iinuum verforum medietatum angulorum 3 qui- bus funiculi rhomborum dilatantur 3 fcilicet tot funt decurtutiones altitudinum rhomborum 3 quot funt rhombi. Sed 3 vt multitudines rhomborum 3 ita funt longitudines catenarum 3 compofirae ex altitudinibus rhomborum 3 & ita pariter funt potentiae contrahen- tes; Ergo pondera aequalia fubleuantur ad altitudi- nes proportionales longitudinibus catenarum 3 & po- tentijs eas contrahentibus . IO. ALm EORELLI Cap.r6. Lemmata pro exa- <5hore in- quifitione potentiae mufculo- rum. P R O P O S. LCII. Ijfdem pofitis aj At catena: AB, CD fint inter fe aqua- les , & potentia: LX, KZ inaequaliter valida fpecie, & eleuent ad aquales altitudines BG,DH, pondera R,S : erunt potentia: proportionales ponderibus. Sint machinula minimae, feu rhombi AE,CF, quo- rum potentia contrahentes LM , KN,* & quia catena AB,CD funt aquales, & jfimilares inter fe, ergo com- ponuntur ex aqualibus multitudinibus rhomborum-». Et quia poft aquales contra&iones remanent catena decurtata AG, CH, ecquales quoque inter fe, igitur iinguli rhombi AE , CF aquales, fimiles, & fimiliter pofiti erunt, & /ic reliqui omnes; Et ideo eorum-» amplitudines inter fe, nec non femialtitudines aqua- les erunt. Sed b potentia LX ad refiftentiam R ean- dem proportionem habet, quam dilatationes omnium rhomborum catena AG ad fe mi flem altitudinis vnius rhombi AE, feu quam dilatationes omnium rhombo- rum CH ad dimidiam altitudinem vnius rhombi CF, ( cum fint aquales, fimiles , Sc fimiliter dilatati ) & in eadem proportione eft potentia KZ ad refiftentiam S ; Ergo potentia LX ad pondus R eandem propor- tionem habet, quam potentia KZ ad pondus S, cuna-» fint, vt dilatationes omnium rhomborum catena AG, vel CH ad femialtitudinem vnius rhombi AE,vel GF. Quare permutando, vt potentia LX adKZ, ita erit pondus R ad S . a Tab. 9. Bi-g. 10. bProp.95. huius. DE MOfV ANIMALIVM. 191 P R O P O S. CIII. Cap.16. Lemmata pro exa- ctiore in~ quifitione potentia mufculo rum. Si catenae ex fibris limiliter colligatis compoiita? a, vt AB, CD, EF &c. fuerint aequales, fimilares, paral- lelae, & contiguae inter fe , & fafciculus ex eis con- flatus contrahatur a potentijs aeque validis fpecio XZT, ita vt rhombos aequales , fimiles , & alterne difpofitos ad indar retis efforrnent; & aequilibren- tur ponderi RV ab eis fufientato ; fitque pondus R illud, quod aequali momento a potentia X vnius catena AB fuftinetur. Dico, potentiam XT ad potentiam X , & pondus R V ad R , eandem pro- portionem habere, quam omnes catenae fafciculi ABGH ad vnam catenam AB . a Tab. 9. Fig.io. Quia pondus RV cleuatur , fufpenditurque a pluri- bus catenis, contradis a peculiaribus potentijs aeque validis fpecie , & aqualibus inter fe, nec vlla remanet otiofa ; Ergo qualibet catena fua peculiari potentia fufpendit correfpondentem partem totius ponderis RV ; quare omnes catenae integrum pondus RV, communi adione perinde fuftinent, ac fi eflet di. uifum in tot particulas , quot funt catenae i Cumque catenae fupponantur fimilares , & aequales inter fe , & contrahantur a potentijs aqualibus ( eoquod funt aeque valida fpecie ); Ergo ex fui natura lingulae po- tentia fu/line re poliunt aequalia pondera ecqualibus momentis, & erunt tot numero, quot funt catenae. Quapropter, vt omnes catenae fafciculi ABGH ad vnam catenam AB , ita eft potentia integra XT ad potentiam X , & ita totum pondus RV ad pondus R . IO. AL. BORELLI 192 Cap.i‘6. Lemmata pro exa- ctiore in- quifitione potentia mufeulo- riini. P R O P O S. CIV- Ijfdem datis a , potentia XT totius fafciculi ABGH* ad pondus RV ab eo aequali momento fufpenfum_;5 eandem proportionem habet > quam dilatationes omnium rhomborum vnius catense AB fimul fum- ptae, ad femiflem altitudinis vnius rhombi. In eadem figura, quia particula potentiae X, contra- hendo catenam AB , fuftinet aequali momento ponde- ris particulam R , erita potentia X ad pondus R iru eadem proportione, qua dilatationes rhomboruttV totius catena AB ad fe mi flem altitudinis vnius rhom- bi eiufdem ; fed aeque multiplices funt catenae in fa- fciculo ABGH contenta vnius catena AB, atque tota potenria XT particulae eius X; nec non integrum pon- dus RV portionis eius R; & partes ciim pariter multi- plicibus in eadem funt proportione ,* Ergo XT ad pondus R V fe habet, vt dilatationes omnium rhom- borum vnius catenae ad femiflem altitudinis vnius rhombi eiufdem catenae. a Tab. 9 Fig. 10a aProp.96 huius. P R O P O S. CV- a Tab. 9. Fig-1 f- Si fuerint duo fafciculi a AC , & EG ex eifdem cate- nis aeque craffis , & inaequalium altitudinum ; Pon- dera R , & S , aqualibus momentis a potentijs XZ , & TVr aeque validis fpecie fufpenfa, erunt aequalia-» inter fe , & potentiae , & fubleuationes ponderum eandem proportionem habebunt > quam longitudi- nes fafciculorum AB > & EF. DE MOTV ANIMALIVM. Particula X potentia? XZ, contrahendo vnicam ca- tenam AB , fufpendat sequali momento particulam I totius ponderis R , pariterque particula potentise T> contrahendo catenam EF, fufpendat aquali momento particulam O totius ponderis S . Quia potentia XZ ad potentiam X , nec non pon- dus R ad pondus I eandem proportionem habet,quam muititudosequalium catenarum fafciculi AC ad vnam catenam AB; Similiter potentia TV ad T, & pondus S ad O eandem proportionem habet quam multitu- do catenarum fafciculi EG ad vnicam catenam EF; funtque multitudines catenarum in vtroque fafciculo ecquales interfe; Ergo, vt omnes catena? fafciculi AC ad vnam AB , ita fe habent , omnes catense fafci- culi EG ad vnam EF, & ideo potentia XZ ad X fc ha- bet, vt potentia TV ad T, pariterque pondus R ad I, vt pondus S ad O, & funt pondera E & O sequaliain- terfe,* Ergo pondus R ad S , potentia XZ ad TV , & decurtatio fafciculi AC ad abbreuiationem fafciculi EG , eandem proportionem habent, quam longitu- do AB fafciculi AC ad longitudinem EF fafcicu- li EG. Patet ergo, quod idem pondus R , quod fuftinetur ab integro fafciculo AC cuiufcunque longitudinis > fufpcnditur quoque a minimo fafciculo BC, fcilicet ab aggregato omnium infimorum rhomborum eiuf- dem fafciculi ABCD. Cap.itf. Lemmata pro exa- ctore in- quifitione potentia: mufculo- runi • P R O P O S. CVI. Sint vt prius duo fafciculia AC > & EG seque alti > & a Tabi Fig-w. r/0. AL* BORELLI Capi 164 Lemmata pro exa- ctiore in- quifitione potentia: mufculo- rum. 194 craflities AD maior f?t craflitie EH . Dico, poten- tiam XZ ad potentiam TV > nec non pondus R ad pondus S eandem habere proportionem,quam craf- Eties AD ad craflitiem EH, & pondera seque fub- leuari. Quia catense AB,EF, funt aequales > & fimilares, & potentiae minimae X, & T funt aeque validae fpecio ; Ergo funt aequales inter fe , nec non pondera I, & O funt quoque aequalia inter ie, eo quod aequalibus mo- mentis fuftentantur ab aequalibus potenti/s ; Poftea > quia potentia XZ ad minimam eius portionem X , feu ad potentiam T ei aequalem , nec non pondus R ad pondus minimum I, feu ad O, ei aequale, eandem pro- portionem habet, quam omnes catenae inter fe aequa- les fafciculi AC ad vnicam catenam AB, feu EF; Si- militer potentia T ad potentiam TV, nec non pondus minimum O ad pondus S , eandem habet proportio* nem, quam vnica catena EF ad omnes catenas fafci- culi EG i Igitur ex aequalitate ordinata, potentia XZ ad TV, nec non pondus R ad S , eandem rationem-* habet, quam omnes catenae fafciculi AC ad omnes catenas fafciculi EG, fcilicet, quam craflities AB fa- fciculi AC ad craflitiem EH fafciculi EG , eo quod in vtroque fafciculo catenae funt aequales f milares, & fi- militer eontraChe, & contiguae inter fe. Praeterea, quia omnes catenae aequales fimilares a potentijs aequalibus diftra&as aeque decurtari debent, fequitur, vt fafciculi AC>EG aeque contrahantur. DE MOTV ANIMAL1VM. P R G P O S. CVII. Cap.itf. Lemmata pro exa- ftiore in« quifitione potentiae mufculo- rum • Ijfdem politis a lint altitudines 5 & craflities fafciculo- rum inaequales . Dico* pondus R ad S eandem ha- bere proportionem 5 quam craflities AD fafciculi AC ad craflitiem EH fafciculi EG; & eleuationem ponderis R ad eleuationem ponderis S eandem-» quoque 3 quam altitudo AB ad EF: Atque poten- tiam XZ ad potentiam ,TV • a Tab.x o. Fif.it Seda altitudine KB asquali ipii EF , Eat potentia-» XZ ad potentiam MZ in eadem proportione,in qua eft altitudo AB ad KB, erit potentia MZ illa, a qua con- trahuntur omnes catenas fafciculi KBCL • Quia idem pondus R tam a potentia XZ,contrahen« do fafciculum AC,rufpenditur, quam a potentia MZ> contrahendo fafciculum KC*& funt duo fafciculi KC> EG asque alti &c. Ergobdm potentia MZ ad TV* quam pondus R ad S, eandem proportionem habent* quam craflities BC ad craflitiem FG . Poflea fafciculi KC * EG asque decurtantur * & ad asquales!altitudines eleuant pondera fufpenfaR,Sc; & idem pondus R a fafciculis AC , KC asque craffis eleuatur ad altitudines proportionales longitudinis AB ad KB, feu EF . Tertio loco, quia potentia XZ ad MZ eandem pro- portionem habet, quam altitudo AB ad altitudinem-» KB , & potentia MZ ad potentiam TV eandem,quam craffities BC ad FG, eftque proportio XZ ad TV com- pofita ex proportione XZ ad MZ, & ex proportione-» MZ ad TV. Ergo proportio potentias XZ ad TV bProp.io5 huius. cPrOp.lOJ huius. 196 10. AL. BORELLI Lemmata pro exa- ftiore m- quifitione potentia «nufculo- mm. componitur ex proportione altitudinum AB ad EF, & ex proportione craflitierum BC, ad FG. PROPOS. CVIII. Si extremitas eiufdem catenaea AC5oblique iacentis, clauo afigetur in A 3 & reliquum extremum C tra- hatur a pondere R per diredionem CH inclinatam ad CA 3 & pundum concurfus C mobile fit per di* redioncm BCH,e ufque momentum aequale fit mo« mento potentiae XZ,catenam AC contrahentis. Di- co 3 quod abfoluta potentia XZ ad pondus appen- fum R, eandem proportionem habet 3 quam omnes dilatationes rhomborum catente AC ad fublimita- tem CH femiffis CE altitudinis vnius rhombi. a Tab«io. Fig. 2. Amota refiftentia R> fuftituatur eius loco potentia-» S 3 qua? aequali momento refiflat diredae tradioni ca- tenae SCA ? quam efficit eadem potentia XZ 3 dilatan- do omnes rhombos . Patet 5momenta R>&S aequari inter fe 3 cum aequalia fint momento eiufdem potentie XZ; Praeterea b potentia XZ ad refiftentiam S direde tradam 3 feu ad ei aequalem potentiam VZ> tradarru ab infimo rhombo, eam proportionem habet 5 quam-» omnes dilatationes rhomborum catenae AC ad CE3 femialtitudinem vnius rhombi. Poftea amota poten- tia XV5 reflat potentia VZ, fcilicet vis ipfius S , qute altitudinem CE, non fecii$,ac filum trahendo, aequili- bratur ponderi R i effque concurfus C diredionum-» mobile per CH; Ergo c potentia VZ , feu ipfius S, ad pondus R eandem proportionem habet, quam CE ad iublimitatem CH . Igitur ex aequali potentia XZ ad pondus R 3 eam habet propprtionem 5 quam dilata- bProp.97. & 104. ius * c Prop.64. huius • DE MOHV ANIMALIVM. tiones omnium rhomborum catena: AG Tublimita- tem CH. Cap.i$. Lemmata pro exa- diore in- quifitione potentias mufculo- rum . P R O P O S. CIX. In triangulo re&angulo AHB a > ab angulo acuto A ducatur linea AC, Tecans cathetum BH intra trian- gulum . Dico, quod catheti Tegmentum HC ab- Tcilfum , ad du&am hypothenufam CA minorerru habet proportionem, quam differentia hypothenu. farum BD ad reliquum catheti Tegmentum BC. a Tab. ic. Fig.j. Centro A, & radio AC fiat circulus CDEF, & pro. ducantur BCH, BA ad oppofitam peripheriam FE , & Eat BG ad BC , ficut eft BC ad BD * Quia duae lineae BF, BE fecant circulum, & fe mutuo ; Ergo re&an- gulum EBD aequale elt re&angulo FBC. Ideoque FB adEB eandem proportionem habet, quam BD ad BC, feu BC ad BG, feu FC ad EG, fed GE minor efh quam ED, ergo CF ad ED , feu CH ad AD, vel ad CA, minorem habet proportionem, quam CF ad EG, feu quam BD ad BC. P R O P O S. CX. Eadem catena AB a, quse a potentia XZ Contra&a.,, primo dire<5te trahendo fufpendat pondus S , & deinceps obliqua tractione fufpendat pondus R, mobile per directionem BCH. Dico 5 pondus S maius eife, quam R; & S eleuari ad altitudinem mi- norem 5 quam R , itaut pondus S ad R minorem ha- beat proportionem, quam eleuatio ipfius R ad afcenfum ponderis S. a Tab.io. Fi IO. AL. BORELLI Cap. 16. Lemmata pro exa- dfiore in. quifitione potentiae mufculo- rum. Quia potentia XZ ad pondus S direRe tradhinu 5 eandem proportionem habet, quam omnes dilatatio- nes catena? AC ad femialtitudinem vnius rhombi,qua* iit CE, & e conuerfo ; Poftea eadem potentia XZ ad pondus R eandem proportionem habet c, quam om- nes dilatationes rhomborum catense AC ad GC fu- blimitatem femiakitudinis vnius rhombi, fcilicet CE; Ergo pondus S ad R fe habet , vt CE ad CG, eftque GC minor , quam CE; Ergo S eft maior, quam R. Secundo, quia quantum decurtatur catena AC > tan- tum afcendit verfus A pondus S dire&e traftum > 3c decurtatio elt DC differentia AB,& AC; Ergo afcen- ius S menfuratur a DC; E contra, afcenfus R menfu- ratur a translatione BC perdire&ionem, feu canalem BCH > e/tque differentia DC duorum laterum AB , BC minor, quam bafis BC trianguli ABC; Ergo ma- ius pondus S afcendit minus, quam minus pondus R . Tertio ducta BI parallela CA, erit BI minor, quamL» BA,& ideo IB ad BH minorem rationem habet,quam AB ad BH; atque S ad R, vt EC ad CG, feu vt IB ad BH ( ob limilitudinem triangulorum HBI, GCE ) er- go S ad R eltin minori ratione , quam IB ad BHi elt- que IB adBH ratio minor, quam BC ad CD d igiturS ad R ratio minor eft, quam BC, eleuatio iplius R ad CD eleuationem alterius S. bProp. 96. huius. c Prop. xo8.huius* d Ex pr£- ced. P R O P O S. CXI. Ijfdem politis, & dato angulo inclinationis catenae , eiufque contra&ione , exhiberi poliunt in numeris, . ponderum inaequalium, eorumque eleuationunu proportiones. Tab.io. Fig.4. DE MOTV ANIMALIVM. 199 In eadem figura fit angulus ACH grad. 30, & de- curtatio CD fit quinta pars totius catena* CA . Ergo qualium partium AD , feu AB eft 100. erit CD 25. partes, & HB erit 86. 6. partes , cum fit finus fecun- dus anguli grad. 30, & in eifdem dabitur AH partium 50; Ergo in triangulo AHC re&angulo , in quo da- tur AH 50, & hypothenufa CA 125.dabitur CH par- tium 114. 6. et proinde exceffus BC fupra HB , erit- queBC 28. partes . Poftea, vt eft BH ad BA,ita fiat 25. ad 26.5. proxime, Erit ergoa pondus S ad R in_> eadem proportione , quam habet AB ad BH, feu vt 26.6. ad 2 5; & afcenfus S ad afcenfum R in eadein^, ac habet CD ad BC, feu quam habet 25, ad 28. Cap.i5. Lemmata pro exa- diore in- quifitione potentia mu fcu lo- rum . aProp.64, huius. PROPOS. CXII. Quare mufculis radiofis penniformibus natura vtatur in animalibus, rationem reddere. Tab.io. Fig.j, & 6. Certum eft, minori vi trahi , & fufpendi idem pon- dus dire&o motu , quam obliquo per funes inclinatos ad motus directionem ipfius refiftentice,• cumque fibr? inclinatas mufculorum fint funes, quas fua contra&ione agunt per dire&ionem earundem fibrarum ,* ergo a fi- bris inclinatis maiori vi trahitur refiftentia , quam fi dire&e traheretur per eandem directionem , qua fibrse extenfas funt; & quia natura femper compendia , bre- Uitatem , & facilitatem quasrit in fuis operationibus , mirum eft, fibras obliquas in mufculis adaptaflc. Ve- rum attendenti faciie patebit, quod natura non fpon- te, fed neceffitate materias coa&a prolixam, & diffici- liorem viam eligit, vtque neceffitas in cafu noftro per- IO. AL. BORELLI Cap. 16. Lemmata pro exa- ctiore in. quifitione potentiae mufculo- rum • cipiatur, aduertendum eft primo, quod aliqui muicu- li exercere debent ingentem vim > vt funt Glutei, & Vafti, & alij confimilesj at talis excedens vis motiua-» nullo alio modo haberi poteft , quam multiplicando numerum fibrarum, feu catenarum ex machinulis rhomboidalibus compofitarum j nam tunc quxlibet fi- bra trahere poteft correfpondentem particulam refi- flentia , & fic grandis multitudo fibrarum poterit va- ftum pondus fufpendere. Verum tot copiofie fibrae fi contigua, parallela inter fe e fient, & perpendiculari- ter infifterentfuper bafim,aptarentur, & componerent prifma redum , vt eft ABGD a, tunc cradicies BC ta- lis fafciculi nimis excreficerer, & ideo exigeret am- plum Ipatium, in quo collocari, & fuum motum exer- cere pofiet, qux fpatia tam ampla, nec dantur in late, ribus odium, nec dari pofiiint, cum ibidem collocari debeant alij plures mufculi ad alios motus defiinati; Praeterea craffiffimae bafes AD, BC illius mufculi,prif- matis re&i formam habentis , conne&i deberent am- plis tendonibus,& eradis tuberculis ofiium, quod val- de incommodum efiet; nulli enim alij mufculi in eif- dem tuberculis affigi poftent, & ideo alij motus eiuf- dem articuli impedirentur; Vt ergo natura hifce om- nibus neceffitatibus prouideret, fagaciffime inanguftis locis mufculos immenfam copiam fibrarum habentes, vt eft FH,IKL b, efformauit ftridis lateribus , & fub- tilibus finibus, Sc principijs tendinofis N, & M , radi- cando fibras non in vnica bafe plana, & ampla , fed in toto circuitu funiculi tendinofi NOI: eadem indu- ftria , qua pluribus manibus longum funem cum pon- dere appenfo trahere folent plures homines longa fe- ric difpofiti, qui invia ftri& oblonga facile aptari; & vim exercere pofiiint. Hoc a Tab. 10. Fij.5. b Tab. io.* Fig-6. DE MOTV ANIMALIVM. Hoc> inquam,modo mufculi fere omnes conformati funt3 vt poffint commode fituari, & adaptari in fpatijs lateralibus ftrictis offium, in quibus longitudo mufcu- li prolixa, & reftri&a abfque aliorum impedimento collocari poteft; eftque talis natura lex adeo necefla- ria, vt in articulis paruis, vt funt digiti, non aptauerit mufculos motorios in eifdem oflibus digitorum , fed eos in loco dilfitoj nempe in tuberculo cubiti affixerit, & fafciculos tibrofos inter cubitum, & carpum exten- derit, qui mediantibus funiculis, feu loris trahunt offi- culos articulorum . Nec te moueat obliquitas fibrarum, nam Irae vt plurimum minima efte folet, & raro quinque , vel fex gradus fuperat . Et proinde vis abfoluta fibrarum pa- rum augeri debet fupra eius momentum , vtdidhimj eft,\& tale virium difpendium euitari non poteft, quia eft necelTarium,&infuper longe maiori lucro tot com. moditatum compenfatur . Cap.17. De exa- ctiore in- quifitione virtutis mu fculorum • De exaBiori inquifitione 'virtutis motiuce mufculo- rum fuperitis expojitorum. C A P V T XVII. PEr hactenus expofita de excedenti vi moti- ua 3 qua natura per mufculos refiftentias,& pon- dera appenfa fufpendic, & mouet, adhuc integra non eft, fed multo maiorem exercet? quam oftendemus ab alijs cautis mechanicis pendere. 10. AL. BORELLI Cap. 17* De exa- ctiore i li- qui'Itione virtutis motiug mu fculorum. P R O P O S< CXIII. Fila tendinofa > &neruea> quae pofl diftra&ionetfu contrahuntur > neceffario componi debent ex pluri- bus machinulis longo ordine inter fe connexis, ad inflar catenae ex arcubus contrahibilibus com- pofitae. Cum natura di&amine a notis ad ignota procedere debeamus , quia quaerimus , quibus machinis, & qui- bus modis fibrae tendinofae, & fiia metallica contrahi- bilia 5 fiue propria indole poff violentum diftra&io- nem , fiue a caufa externa contrahantur, & decurten- tur , infpicere debemus con/imiles operationes fenfui manifeftas; hae funt illae, quae in machinis curuis , vt funt arcus, Sc anuli , obferuamus : In ijs enim partes extrema nimis diflractae fibi ipfis viciniores fiunt,qua- propter fibrae illae a fimili ftru&ura machinae contrahi , & decurtari debent; videmus autem , quod contra- rio illius fibra, vel fili metallici non fit in vna eius parte tantum , fed in omnibus eius partibus; quod tali experimento euincitur . Diftinguatur filum cha- lybeum in partes aquales , quae alterne colore nigro , & albo pingantur ad inftar graduum aftrolabij i iiij tali filo gradus omnes per totam fili longitudinerru aeque decurtantur poft violentam diflracHonem,- id ip- fum in fibris carneis contingit , nec poliunt exigua illae particulae ad inuicem approximari > nili a vi ma- chinae . Cogimur ergo affirmare, quod binae quaelibet particulae illius fili > quae viciniores (ibi ipfis fiunt, a vi confimili machinae arcus, vna verfus alteram mouean- tur. Nec fufficit vna fola machina ad hanc vniformetn DE MOTV ANIMAL1VM. contractionem faciendam : nam videmus, quod longi- tudines brachiorum vnius arcus non decurtantur, fcd retenta priftina longitudine,flebuntur vnum versus al- terum; & fic interuallum extremorum terminorum im- minuitur : fecus autem contingit in contra&iotie fili > vt dictum eft, in quo, binas quasque particulas in tota fili longitudine di/iributas , libi ipfls viciniores fiunt > vna versus alteram accedendo . Quare concedendum elt, fibram carneam, vel filum chalybeum conflare ex tot machinuJis formam arcus imitantibus, quot funt connexiones binarum particularum integram fili lon« gitudinem componentium. Igitur non inepte compa- rare poflumus fibram carneam, & filum chalybeum-» catenas cuidam ex anulis , feu arcubus connexis, 8c longa ferie continuatis . I11 hac enim flru&ura prasci- pu£ verificari poteft infignis illa proprietas quae vbique, & vndique fle&i, complicari, & innoda- ri poffunt, quas contorfiones abfque internodiis 5 qui- bus anuli catena connectuntur,fieri non pofTent. Cap.i7. De exa- tfiore m- quifitione virtuti* motui£ mii {culorum • PROPOS. CXIV. Quaelibet fibra mufculofa fimilis efl catena? ex pluri- bus rhombis compofita?, quae contrahi pofTunt ad in flar arcus. Quia inufculi funt fafciculi compofiti ex fubtiliffi- mis filis tendinofis tenaciffimis > qui decurtantur non* fecus > ac fides cithara? , & fila Chalybea diflra&a, & multo maiori vi fibra? ab imperio voluntatis contra- huntur; cumque talis contra&io intelligi non poffic abfque machina ad inflar arcus , nec contra&io ora- IO. AL. BORELLI Cap. 17. De exa- ctiore in- qutficione virtutis motiug mu feuJorum. n*um ParCl*unl fibra?concipi poteft abfque continuata ferie machinularum ad inftar catenas, vt di&um efl:; Ergo quaslibet fibra mufculi fimilis erit catena ex ma. chiniiliscompofitae. Tales autem machinula? fimiles anulis , aut arcubus, non poffunt effe dura?, & rigidas, cum fibras carneas in omnibus partibus longitudinis earum fint molles, & flexibiles i Ergo potius fimiles erunt rhombis ex filis colligatis, qui a facultate moti- ua dilatantur, & proinde contrahuntur; Quare con- cipi debet, fubtiliflima fila, feu fibras mufculorum,effe feriem machinularum forma porofa , feu rhomboidali fimilcm catena? ex rhombis Alaribus compofitx , dc-» qua egimus fuperiori capite . 204 P R O P O S. CXV. Machinula?, feu pori rhomboidales fibrarum carnofa- rum , tam exigui effe debent, vt eorum longitudo non fit maior vige/ima parte vnius digiti. Quia fila,feu fibnr mufculorum fubtiliores funt quo. libet muliebri capillo;hinc fit,vt porofitates,feu rhom- boidales cauitates machinularum intra cralfitiem ea- rundem fibrarum exiftentium, minores fint craflitie eorundem filorum carneorum,* & ideo feries rhombo- rum,continuata per longitudinem totius fibra?,erit fal- tem tam multiplex craflitiei vnius carnei fili, quarru multitudo rhomborum illius feriei multiplex cft vnius ex illis machinulis; fed quinquaginta fibra? carnea? in- ter fe contigua? non aequant latitudinem vnius digiti; Ergo machinula? , feu pori rhomboidales, tam parui funt, vt feries quinquaginta machinularum latitudi- nem vnius digiti non fuperent. Nos vero cautionis DE MOTV ANIMALIVM. gratia fupponemus, quod feries viginti machinula- rum iuxta fe politarum a?quent latitudinem vnius di- giti . 205 Cap.i7* De exa* quam dilatatio eiufderrL» rhomboidalis machinulas ad femialtitudinem eius • Tab.9. Fig.6. Quia vtdi&um eft machinulas , ex quibus fila car- nea, & tendinofa mufculorum componuntur, fimiles funt rhombo ADBC ex filis ADB , & ACB inter fio colligatis in A, & C, & affixis clauo X , qua trahan- tur a pondere Z . Adfint poftea duas potentia G, & F dilatantes funes . Has ad refiftentiam Z erunt, vt fu- nium dilatatio DC ad AE femiffem diametri AB . Modo, quia vis motiua contrahens vnicam machinu- lam fibrae mufeulofa? ADB,qualifcunque illa lit, certe agit abbreuiando interuallum AB , & eleuando refi- fientiam Z; hoc autem concipi non poteft abfque fi- lorum dilatatione, fle&endo nempe ea, & complican- do ad inftar arcus s Ergo fimiliter potentia motiua contrahens machinulam fimilem rhombo appenfo lo- co firmo X, ad refiftentiam Z fe habet, vt DC dilata- tio rhombi ad AE femiflem altitudinis diametri AB. COROLLARIVM. Facile percipitur, quod quaslibet minima vis moti- ua poteft fufpendere quamlibet immcnfam refiften- tiani ponderis appenfi , vt /i pondus Z fuerit ioooo. Iibr. poterit fufpendi, & aliquantulum eleuari a po- tentia motiua, quas pars centefima fit vnius libras: quoniam dilatatio CD effe poteft ioooooo. ipfius AE, tunc fiet potentiarum aequilibrium. DE MOTV ANIMALIVM. Cap.17. De exa? ftiore in- quifitione virtutis motiuae mufculo- runi • P R O P O S. CXVIII. Motus potentiam vnicam machinulam fibrofam con- trahentis,ad motum eleuationis refiftentiam 3 erit3 vt finus femianguli dilatationis fibrarum rhombi ad duplum finus verfi eiufdem anguli. Tab.p. Fig.6. In eadem figura5 quia in machina rhomboidali AC DB3du« potentia G,F eam contrahentesjdilatant ter- minos intermedios fibrarum ab E ad C5 D; Ergo cu- iuslibet potentia* C 3 vel D motus menfuratur a lineis EC> & E D > qui funt finus medietatum anguli CAD ipfins rhombi ,* E contra motus refiftentia* Z menfu- ratur a diminuitione interualli AB 5 feu a differentia longitudinis diametri AB 3 ab integra longitudine fi- brarum ACB3vel ADBj eftque talis differentia «qua- lis duplo finus verfi anguli CAE; Ergo a motus po- tentia GF ad motum eleuationis refiftenti« erit 3 vt CE finus anguli CAE ad duplum finus verfi eiufdem anguli. Deducitur ergo ex tabula propofitionis 995 quod dilatatio rhombi vfque ad angulum graduum 51. effi- cit potentiam minorem 5 quam fit refiftentia 3 & dein- ceps femper potentia excedit refiftentiam i E contra motus potentiarum, feu dilatatio rhomborum3femper maior eft fubleuatione refiftenti«. aProp.pp. huius. P R O P O S. CXIX. Vis motiua contrahens feriem machinularum vilius fili carno/ij ad refiftentiam ponderis appenfi 3 fe ha- bet 5 vt dilatationes omnium machinularum fimul fumpt« ad femialtitudinem vnius rhombi. IO. AL. BORELLI Cap-i7* De exa- Cliore in- quiiitione virtutis motiu$ mu fcuiorum. Quia oflcnfum eft a in catena ex rhomboidalibus filaribus compofita , quod omnes potentia; dilatantes' rhombos,ad rejfiflentiam fufpenfam, eandem rationem habent, quam omnes diametri tranfuerfales fimul fumptae ad femialtitudinem vnius rhombi: Ta- lis autem catena, & eius operatio fimilis efl fibrae mufculofe ex machinulis compofita ; Ergo fimiliter, vt omnes potentia, qua; fingulas machinulas contra- hunt ad refiflentiam appenfam , fic fe habent dilata- tiones omnium maehinularum, feu rhomborum fimul fumpta; ad medietatem altitudinis vnius rhombi, feu machinuhe contrai. aPro p,p6. huius. COROLLARIVM, Hinc dcducitur,qu6d idem pondu$,quod fuflinetur ab innumeris potentijs contrahentibus totidem ma. chinulas fibra? carnea; , fuflinebitur quoque ab vnb ca potentia vnicam machinulam contrahente. Et in fafciculo ex pluribus fibris carnofis compofi- to, feu in mufculo id ipfum verificatur , fcilicet idem pondus 3 quod fufpenditur ab innumeris potentijs contrahentibus totidem flrata maehinularum eiuf- dem fafciculi , fuflinetur quoque a potentijs contra- hentibus vnicum liratum maehinularum , ita vt, fi fe- ries maehinularum totius mufculi fuerit millecupla earum , quee in vnico flrato continentur, non proinde potentia motiua, millies multiplicata,fufpendet maius pondus 3 quam fuflinebat millefima pars illius , quar contrahebat vnicum flratum maehinularum , vt ex di- dis patet- DE MOTV ANIMALIVM. 209 P R O P O S. CXX. Cap.17. De exa- ftiore m- quifitione virtutis mu fculorum • Vis motiua contrahens feriem machinularum in filis fafciculi mufeuiofi contentarum, eleuatidem pon- dus ad altitudinem tam multiplicem eleuationis,fa- da? a vi motiua,contrahente vnicum liratum machf nularum , quam multiplex efi illa potentia huius potentiae, & quam multiplex efi multitudo lirato- rum machinularum vnius lirati. Quia ofienfum efi b , quod in catena ex machinulis compofita pondus fufpenfum eleuaturad altitudinem tam multiplicem eius, qua? ab vnica machinula eleua- tur, quam multiplex efi multitudo machinularum ca- tena vnius machinula?, & in eadem proportione erunt potentiae machinulas eleuantes . Eodem modo in fa- fciculis mufculofis compofitis ex fibris> feu catenis ex machinulis compofitis debet pondus fufpenfum ele- uari a vi motiua tam multiplice eius , quae vnicam fi- bram contrahit, quam multiplex efi: multitudo machi- nularum vnius cuiuslibet fibrse lingularis machinulae infimae, quod erat &c. PROPOS, CXXI. Si duo mufculi eiufdetn animalis fuerint seque craflfi 5 fcilicet compofiti ex pari multitudine fibra- rum, fed earum longitudines insequales fuerint; fu- fpendent quidem aequalia pondera: at potentiae mo- tiliae, & altitudines fufpenfionum eandem propor- tionem habebunt, quam longitudines mufcuLorum. Hoc quidem deducitur 3, quia duo fafciculi aeque aEx prop. 105.huius. 10. AL. BORELLI crafli, & inaequaliter alti,compofiti ex catenis machl- nularum prius expofitarum, fufpendent aequalia pon- dera: & potentiae motiuae , nec non altitudines fufpen* onum eanefem proportionem habebunt) quam iongi- tudines fafciculorum , funtque mufculi fafciculi aeque craffi) & inaequaliter alti) compofiti ex fafciculis filo- rum mufculoforum, quae confiant ex machinulis i er- go patet propofitum . Cap. i7» quifitione rnotiue mu fculorutn. P R O P O S. CXXII. Si vero altitudines mufculorum fuerint ecquales, & craffities eorum inaequales •* Potentia motiuae, & pondera fufpenfa, proportionalia erunt craflitiebus mufculorum * at pondera ad aequales altitudines a/cendent. Sequitur a, quia in duobus fafciculis eeque altis5 & inaequaliter craffis, ex catenis contrahibilibus compo- fitis, potentia, & pondera fufpenfa, funt, vt craffities eorundem fafciculorum , & ad aequales altitudines pondera eleuabunt. Ergo duo mufculi eeqae alti, & inaequaliter craffi,eleuabunt pondera ad ecquales alti- tudines, quee pondera erunt, vt potentiae, & vt craffi- ties mufculorum. aEx prop. lotf.huius. P R O P O S. CXXIII. At> fi tam altitudines ) quam craffities mufculorum-» inaequales fuerint , pondera fufpenfa erunt) vt craf- fities mufculorum i altitudines eleuationum eorum erunt, vi longitudines mufculorum i at potentia; DE MOTV AMIMALIVM. compofitam proportionem habebunt ex ratione craffitierum, & longitudinum. 211 Cap.17. De exa- tfiore in- virtutis motiug mu fculoium. Confiat hoc a, quia in duobus fafciculis ex fupra dictis catenis contrahi bilibus, fi altitudines, & crafii- ties inaequales fuerint, pondera fufpenfa erunt , vt craffities : eleuationes , vt altitudines: & potenti# compofitam proportionem habebunt ex rationibus al- titudinum, & crafiitierum ; Ergo in mufculis id ipfum verificabitur. aEx prop» 107. huius. COROLLARI VM. Hinc percipitur neceffitas, quare natura cogatur adhibere excedentem vim motiuam in mufculis lon- gioribus . Hoc fit, vt pondera ad grandes altitudines eleuet , quia pori, feu machinulae fibrarum mufcuiorum , funt angufiiffimi, & parui, fcilicet non excedentes craffi- tiem vnius fibr#: quare pondus fuipenfum eleuari non poliet, liifi per fpatium aequale medietati altitu- dinis vnius machinulae rhomboidalis j Ergo necefla- rio multiplicari debuerunt machinulae longo ordino, vt a totidem exiguis eleuationibus confurgeret gran- dis illa eleuatio articulorum , quae ad motus animalis efficiendos requirebatur. His praemiffis exa&iiis vires mufcuiorum indagari poffunt, & primo. P R O P O S. CXXIV. Mufcuiorum tertium 3 & fecundum articulos digito* 212 10. AL. BORELLI Cap. 17. De exa- £hore. in- quifitione virtutis xnotiug mu fculorutn. rum manum fle£entium, nec non Deltoidis exa- Aiores vires inquirere. Quia a oftendimus , quod mufculus flexor articu- lorum primi , & tertij digitorum pianus ob ve- ftium longitudines , & ob inclinationem fibrarurru penniformium exercet vim aequalem ponderi libr* 176, & fibrae eiufdem mufculi obliquae longiores funt duobus digitis> atque in digitali longitudine fibrarum continentur plufquam viginti machinulec catenam fi- brofam conftituentes ; Ergo in jfingulis fibris precdi&i mufculi continentur plufquam quadraginta machinu- \x; verum ab infimo lirato machinularum mufculi eadem refiftentia fufiinetur , quec ab integro fafcicu- lo totius mufculi, & ad illam refiftentiam libr. nouem cum dimidia fuftinendam requirebatur potentia moti* ua ecqualis ponderi 176. libri Ergo hecc vis exercetur ab infimo ftrato machinularum , fed ab omnibus cate- nis fibrofis eiufdem mufculi exercetur vis motiua qua. dragefies maior, quam ab infimo ftrato . Igitur vis 5 quee exercetur a mufculo flexore primo- & tertiorum articulorum manus, maior eft, quam vis ponderis 7040. libr. Eodem modo, quia vis motiua mufculi flexoris fe- cundorum articulorum manus aequalis oftenfa efl vi ponderis librarum 157; Ergo ob longitudinem fibra- rum, feu catenarum, ex machinulis compofitarurru, quadragefies vis illa multiplicari debet: ideo aequalis erit ponderi libr. 6280. Tandem, quia vis motiua mufculi Deltoidis, quee in tali conftitutione exercetur,ecqualis oftenfa eft pon- deri libr. 907, & integra eius vis reperta fuit ecqualis aProp.8». huius. DE MOTV ANIMALIVM. potentiae libr. 1540; Ergo b ob longitudinem fibra- rum, & multiplicationem machinularum plufquatru quadragefies erit vis motiua Deltoidis maior 5 quarru potentia ponderis libr.61600. Cap.17. De ex* #iore in- quihtionc virturis tnotiuae niufculo- rum . P R O P O $. CXX V. Vires Mufculorum Gluteorum in cafu propof. 53. exawtiiis limitare . bProp.84. huius. Quia oilendimus5quod vires Gluteorum mufculoru ratione vediu5erant aquales ponderi lib. 1840,3 & ob inclinationem fibrarum.radiofarum vires mufculorum aequales erant b potentia ponderis libr. 2621, & totales vires fuerunt ecquales ponderi libr. 62 575 c & tan lem 5 quia fibrae illae radiofa? longae funt; Videntur enim fuperare latitudinem quatuor digito- rum ( ponantur maiores tribus digitis j ) Ergo catenae fibrofie compofitae erunt ex pluribus 3 quam fexaginta macfiinulisi & proinde plus 3 quam fexagies multipli- cari debent vires fuperiiis expolitae 3 quare fupera- bunt potentiam ponderis libr.375420. aProp.5J. huius. bProp.Sj. huius. cProp.85. huius • P R O P O S. CXXVI. Vires mufculi flexoris tertij articuli pollicis manus exactius limitare. Quia a oftendimus > quod visimufciili flexoris ter- tij articuli pollicis manus efl: proxime aqualis ponde- ri libr. 124, & fibrae illius penniformes fexquidigitum excedere videntur: Ergo plufquam trigefies multipli- cari debet vis illa;& proinde exadior potentia eiufdem mufculi erit proxime aqualis ponderi libr. 5720. aProp.86. huius. 214 10. AL. BORELLI Cap.i7* De etfa- ftiore in- & manfo- riorum exa&iorem reperire. Quia 3 oftenfa fuit vis motiua mufculorum tempo- ralium ? Sc manforiorum proxime aequalis ponderi libr. 534> & longitudines fibrarum radiofarum , & penniformium pnedi&orum mufculorum fexquidigito maiores nOn funt> Ergo hoc nomine faltem trige/ies vis illa multiplicari debet; &ideo eorundem mufcu- lorum potentia motiua non erit minor, quam fit vis ponderis libr. 160 20. aProp.88. huius • P R O P O S. CXXVIII. Vim motiuam mufculorum intercoftalium exa&iorem indagare . Propofitione 90. oftenfa fuit vis motiua mufculo- rum intercoftalium proxime aqualis ponderi libr. 1068. & longitudines fibrarum eorumdem mufculo- rum fexquidigitum aequare videntur. Ergo vis illa-» fere trigefies multiplicari debet . Quare potentia abfoluta mufculorum intercofia- lium non erit minor vi ponderis libr.32040. Eadem methodo reperiri polfent vires abfolutae > quae exercentur ab alijs mufculis hominis 5 & reli- quorum animalium. Sed haec fufiicient ad propofi- tumnoRrum. D£ MOrV ANIMALIVM. 215 De j'latione Animalium . C A P V T XVIII. POftquam copiose egimus de ingenti vi motiua-»? qua? a natura exercetur in varijs mufculis 3 dum motiones fimplicitfimas edit fufpendendo artus ipfos y & reliqua grauia refiftentia appenla , modo confide- rari debent operationes ipfce partium ? & totius Ani- malis 3 {'cilicet motus varij artuum ? & refultantes ab eis ? vt rationes mechanica? ? quibus ea?dcm opera- tiones peraguntur? percipiamus . Et primo agemus de ftatione 3 feu de ipfo fiandi adu animalium . Qua? fpcculatio nedum vtilis 3 & fcitu iucunda per fe eft* fed etiam 3 quia greflus Animalium fiando peragitur? & fine ftatione intelligi non poteft. P R O P O S. CXXIX. Naturalis fituatio articulorum non efl direda 5 fed parump&r inflexa . Experientia ipfa nouimus, quod > dum in ledo ia** cemus in nulla pofitura libentius quiefcimus 3 quam-» inflexis parumper articulis. Et hoc rationi confonum videtur; nam extrema? pofitiones articulorum maxi- me extenfa?, aut nimium contrado? 3 & inflexa? fieri non poliunt abfque violenta diffradione* aut com- preflione tendinum > membranarum , & mufculorum; qua? ex fui natura moleft^, & dolorifiae funt. Ergo flatus medius inter extremas diifradiones5 & inflexio, nes erit naturalis 3 & ideo a moleflia immunis 5 & 216 10. AL. BORELLI fuauis . Offendendum modo eff , quod ffatus parum inflexus articulorum eff medius, & naturalis . Quia-» articuli fafti funt, vt fle&antur , & vt extendantur; extenfio maxima eff illa , qua in directum expandun- tur ; flexio maxima fit, quando articuli omnino incur- uantur ; fed media conffitutio iacet inter extremas . Ergo inter articuli re&itudinem, & eius curuitatem-» maximam, fcilicet inflexio intermedia erit naturalis articulorum conffitutio. * Cap.lS. De /latio- ne Ani- malium . P R O P O S. CXXX. Mufculi flexores eiufdem articuli breuiores funt ex- tenforibus,' & vtrique oque contrahuntur . Tab.io. Fig.7. Ex divfis in procedenti propofitione facile detegi- tur error illorum , qui aiunt , quod mufculi flexores eiufdem articuli longiores funt fuis antagoniffis mu- fculis extenforibus. Quia nomine longitudinis mu- fculi intelligunt non folummodo fafciculum carneum, eiufque fibrarum extenfionem in longum, fed fafci- culum fimul eum funicubs tendinofis , quibus oflibus alligantur; & inquiunt, quod motus flexionis multo maior eff extenfione eiufdem articuli: pariterque-» aiunt, quod mufculi flexores longiores funt, & ma- gis decuruntur, quam fit longitudo prodici articu- li i quo omnia falfa effe offendentur. Sit AB os humeri, & FO cubiti, & DC radij con- nexa circa articulum B; fitque ED mufculus flexor cubiti alligatus in confinio D interno oflis radij DC, & in E fummitate humeri i atque FG fit mufculus ex- tenfor alligatus in F .externo tuberculo cubiti FO , & DE MOTV ANIMALIVM• in G fummitate hiimeri. Et primo* translato cubito in FI* vt humerus AB cum cubito FC in direchim con- ftituatur: patet* quod in tali direCtaconftitutiono completur articuli dilatatio; nec abfque offium luxa- tione vlterius cubitus torqueri poteft * vitra terminum H verfiis finiftram partem I. Ergo terminus H re&re lineae ABH, erit finis dilatationis* & initium flexionis : & e contra terminus L erit finis inflexionis * & princi- pium dilatationis i circumdudio vero cubiti FO effi- citur per arcum HCL * paulo minorem femicirculo : cumque eadem via arcus percurratur ab H ad L*quan- do articulus flectitur * & ab L ad H * quando articulus dilatatur: ergo pr&cise quantum dilatarurarticulus * tantum infleCtitur. Secundo, quia labrum D cauitatis articulationis radij* quando maxime difcedit ab E* in direCta articu- li conftitutione,non digreditur fupra conuexum tuber- culi B ipfius humeri; Ergo longitudo maxima mu- iculi flexoris ED sequalis elt longitudini ipfius hume- ri AB . At externum fupercilium F offis cubiti FO * quando maxime inflexum eft in fitu contiguo ipfi BA , tunc oportet* vt ambiendo tuberculum B perueniat F ad latus eius dextrum D . Quare longitudo maxima-» mufculi extenforis FG* sequalis erit * nedum longitu- dini humeri GB * fed etiam fpatio femicirculi BFD circumambientis articulationem . Quare tantiirru abeft, vt mufculus extenforfit mirior longitudine fle- xoris , vt e contra extenfor GFD fuperet lon- gitudinem flexoris DE * exceffu funiculi femicircula- ris BFD . Tertio * quia in conuerfione cubiti fere femicircu- lari HCLjfupercilia cauitatis eius D* & F*ceque remo- Cap »$. De itacto- ne inalium . 218 10. AL. BORELLI ta a centro tuberculi, coguntur rotari per aquales fe- micirculares arcus, tam in expanfione, quam in infle- xione ; fed tantum praecise decurtantur mufculi ED 5 & FG, quantum termini eorum D , & F, rotando, ap- proximantur fuis principijs . Ergo seque decurtantur mufculi ED , & GF , & proinde falfum efl:, quod fle- xor DE magis contrahitur , quam extenfor GF. Cap.iS. De flatio ne Ani- nialuim. P R O P O S. CXXXI. Retentio articuli in di re dum non fit a tonica adiono mufculorum antagoniftarum . Tab.io. Fig*7* In eadem figura fit articulus ABC in media , & na- turali fui ipfius inflexione , fcilicet fit angulus ABC paulo maior redo, tunc plane ambo mufculi ED fle- xor, & extenfor GF nil agunt, vtpote in naturali eo- rum extenfione conftituti. Dirigatur poftea articulus, translato cubito in fitu FH , tunc patet, quod mufeu- lus ED plus iufto elongatur,diftradis eius machinulis, & e contra mufculus GF relaxatur , quia interuallum inter F , & G minuitur. Quare fi confideretur mate- rialis vis machinularum , manifeftum eft, quod cate- na mufculofa DE,diftrada,fponte nifum aliquem exer. cebit, vt fe ad priftinam contradionem reducat; at extenfor GF,relaxatus, nullam vim contradiuam effi- ciet . Verinn talis facultas materialis machinularum-» adeo exigua, & obi cura e fle videtur, vt a quolibet minimo obftaculo ponderis, aut alterius refiftentkr impediatur; ideo adhiberi debet vis animaftica con • tradiua mufculorum; & in tali cafu; Dico, quod lo- lummodo mufculus extenfor GF, ab imperio volunta- tis contrahi, tendi, & inflari debet,nil operante flexo- DE MOfV ANIMAUVM. re ED , quia, a quacunque vi contrahatur mufculus extenfor GF,nunquam fledetur articulus FC verfus I: aliter oftfa luxarentur j Quare adio tonica, impediens flexionem cubiti verfus I,efficitur a proceflibus oflium: & proinde non eft: neceflaria contradio animaftica mufculi flexoris DE i conferuari ergo potefl: diredio articuli, abfque tonica tradione mufculorum antago- niflarum , fed a fola tradione exten foris . Cap.tS» De flatio- ne Ani- malium . P R O P O S. CXXXII. Corpus graue,& durum folo innixum quiefcet, fi linea INNIXIONIS,fcilicet reda linea,a centro grauita- tis eius ad contadum pauimenti extenfa, perpendi- cularis fuerit ad horizontem: fin minus, ruet ad par- tes > vbi talis reda linea pendet. Tab.io. Fig.8. Sit corpus graue, & durum ABC , cuiufcunque fi- gura, & innitatur plano horizontali RS in V, & a. centro grauitatis eius G,ad contactum V,coniungatur reda linea GV. Dico, quod fi GV perpendicularis eft ad horizontalem RS , tunc corpus ABC quiefcet in tali fitu eredo, at fi angulus GVR fuerit acutus > necefiario ruet verfus R . . Quia centrum grauitatis eft pundum illud , a quo fi graue quiefcit s & fufpenfio fieri debet per diredionem eiufdem reda: linea:, per quamnifus, & motus grauium exercetur , fcilicet per perpendicu- larem ad horizontcm : ergo graue ABC,fu(penfum ex G,centro grauitatis cius,per diredionem fili DG per- pendicularis ad RS, in tali fitu quiefcet immoturru. Verum perinde fufpcnditur , fulciturque graue ABC a duritie pauimenti V, diredione GV, perpendiculari IO. AL. BORELLI ad horizontem > ac fi a filo GD retineretur : igitur graue ABC innixum fuper V,quiefcet immotum . At fi angulus GVR fuerit acutus , neceflario ABC ruet verfus R; duda GX perpendiculari ad RS, cadet pun- dum X inter V , & R . Et quia graue AB fulcitur a vede inclinato GC circa centrum,vel fulcimentum V; Sc nifus grauitatis eius exercetur per GX,perpendicu- cularem ad horizontem RS r ergo ex mechanicis pe- rinde efi,fi graue AB fulciatur a vede inclinato GC > ac fi innixus fuiffet fuper planum GH, perpendiculare ad GC, quod planum GH efi: inclinatum ad horizon- tale planum RS : ergo graue AB neceflario labetur deorsum in tali inclinato plano conflitutum, proin- deque neceflario vna cum vede GC fledetur, & ca- det graue AB verfus X. Hxc vera funt, quando corpus graue tangit paui- mentum in vnico pundo V> at fi contadus fuerit am- plus occupans fpatium VT, tunc graue varie difpofi- tum quiefeere potefi:, dum perpendicularis a centro G ad planum horizontale eduda, cadit intra fpatiunp contadus VT. Sed ruet fubito, poftquam perpendi- cularis CX cadit extra contadum VT. 220 Cap.iS. De ltatio ne Ani- malium . P R O P O S. CXXXIII. Quot modis impediri poffit ruina corporis grauis folo innixi , cuius linea innixionis inclinata fit ad horizontale planum. Tab. io. Fig.9.10.11. Sit graue ABC a 5 cuius linea innixionis GV edu- da ex centro grauitatis eius G ad contadum pauimen. ti V 5 efficiat cum horizontali RS angulum acutunu GVR: impediri quidem poterit eius ruina. a Tab.io. Fig.?. DE MOTV ANIMALIUM. 221 Primo, fi in parte C obtuE anguli GVS addatur aliud corpus D, ita vt amborum grauium ABC, & D centrum communis grauitatis 0,fecet redam GD,in_> ratione reciproca ponderum eorumdem j & ex O con- iunda OV : heee, inquam, E perpendicularis fuerit ad RS , procul dubio grauia ABC , & D quiefeent in ta- li litu.Et vocabitur OV linea PROPENSIONIS.Quia propenfio grauium Et per lineam ad horizontalem RS. Secundo , abfque additione noui ponderis, ruina impediri poteft b, fi rotunda portio BC extendatur in longum ad infiar brachij humani exporredi, vt centrum grauitatis portionis BC tranfporteturin D, longius a pundo G , quam prius fuerat» & proindo commune centrum grauitatis figurat elongatat ABC> fit O in OV perpendiculari, feu linea propenfionis > vt in priori cafu extiterat. Tertio, non alterata Egura corporis ABC, praecipi- tium impediri poterit c, addito fulcro XZ 5 quod eu li- nea innixionis GV conftituat triangulum GVX > & perpendicularis GT,ex centro grauitatis G cadat iii_» aliquod pundu T, interceptu inter punda X, & V ip- Eus baEs XV. Cap.i8. De lhtio- ne Ani- malium • b Tab. io. Fig. io. c Tab. 10, Fig.ii« P 11 O P O S. CXXXIV. Corporis humani in diredum extenfi, centrum graui- tatis inter nates, & pubim cxiflit. Tab.io. Fig.12. Extenfo homine nudo fu per tabulam planam AB,in cius medio fuppofiii cuneu prifmaticum ED triangula* rem ad fulcienda tabulam AB perpcndiculariter in^ 10. AL. BORELLI Cap. is. De ihtio ne* Ani- malium . eius centro grauitatis , ha?c tabula quiefcebat aequili- brata,quotiefcunque fulcimentum cunei in punclo C, exiflente inter nates, & pubim hominis fuper tabu- lam iacentis, pertingebat. Quare centrum grauitatis illius hominis extenfi in illo fitu exiflebat. P R O P O S. CXXXV. Exponitur, quibus pofituris, & a&ionibus homines flare in fitu ere&o poffunt. Machina humani corporis conflat ex pluribus co- lumnis offeis , qua? ad inuicem conne&untur, articula- tionibus rotundis , Ixuigatis , & lubricis . Hinc fit > vt vna offea columna fuper aliam fuperponi , erigi, & retineri in perpendiculari fitu ad horizontem non pof fit abfque fulcris, & colligationibus funium tendino- forum, & mufculorum ,* eoquod ob di&am rotundi- tatem bafium columnarum ofTearum , innixiones fiant in pun&is, non vero in fuperficiebusplanis, eo modo, quo partes columna? ex pluribus faxis ex explanatis compofita?, flabili conta&u bafium planarum eretix perfiftunt. Patet ergo , quod offa artuum animalis inferuiunt, vt columna?, & infuper, vt ve&es : vt columnse, in fitu erefto fua duritie pondus totius animalis fuflinent, nec indigent auxilio mufculorum * At, quando virgae oflea? inclinantur, & comprimuntur a proprio , & ab incumbente pondere, in tali fitu quiefcere non pof- funt, nifi a vi animaflica prohibeatur cafus, & pro- cidentia eorum, trahendo funes mufculorum , quibus alligantur . His prandiis; quia homines flare dicuntur, curru DE MOTV ANIMALIVM . vniuerfa machina corporis eorum in fitu ere<51o per- pendiculariterad horizonrem permanet i & tunc ofleo Columna: tibiarum, femorum,& fpino, ere<5to,vna fu* per alteram incumbunt, hac tamen lege, vt linea pro- ipenfionis,ex centro grauitatis totius humani corporis, cadat perpendiculariter inter plantas duorum pedum, aut fuper vnius pedis plantam ( aliter in fitu ere&o confiflere non poffet, fed rueret ad partes , vbi linea innixionis inclinata efl: fuper planum horizontale ) : igitur in tali pofitura, ofla officium columnarum pro- flant ; & ideo fua duritie opus fuftentationis ab- foluunt, nec luboriofo vllo molimine animaftica fa- cultas fatigari deberet. At quia inflabilis eft politura illa ere(fla,ob lubricitatem capitum articulorum, vt di- iflum efl: hinc fit, vt homines flantes perpetuo vacil- lent, & ideo auxiliaribus funibus mufculorum indi- geant , a quorum tra&ione errores corrigantur, & laplus prohibeantur. Cap.i8. De ilatio ne Ani- malium . P R O P O S. CXXXVI. Non conferuantur homines in fitu ere&o, asione to- nica, a mufculis antagoniflis omnium articulorutru. Videndum modo eft 5 a quibus mufculis hominum flantium vacillationes corrigantur. Et primo rcijci debet error eorum , qui cenfent ab omnibus mufculis extenforibus , & flexoribus fimul tonica a&ione operantibus polituram ereclam homi- nis conferuari. Quia nutatioj & lapfus fieri poteft an- te, retro, & ad latera: cafus anterior fit fle&cndo cru- ra vcrfus pedes, & flexa fpina verfus genua; flemur IO. AL. BORELLI enim anterius circa genu flecti non potefl: abfquc lu- xatione ; at inclinatio angulorum pedis 3 & femoris impediri? & dilatari non potefl: 3 nifi a mufculis exten- foribus pedis) nempe a Soleis 3 & a Gluteis; non ve- ro a mufculis flexoribus eorundem articulorum ; nam hi potiiis ruinam follicitarent. Quare otiofi permane, bunt. Ergo flexio,& cafus verfus anteriorem partem3 impeditur folummodo ab extenforibus mufculis 3 non vero adtione tonica ab extenforibus 3 & flexoribus fimul operantibus. Cafus pofticus fit nimis extenfo pede ? flexo femo- re retrorsum circa genu 3 vel circa fummitatem tibias 3 & inclinata fpina retrorsum : ergo flexura genuurru dirigi folummodo poterit a mufculis extenforibus eius, non autem a flexoribus eiufdem. Verum eft ta- men) quod nimia pedis extenfio 3 & retrograda incur- uatio coxa?3 impeditur a mufculis flexoribus pedis femoris. Eodem modo vacillatio lateralis ab extenfore con- trapofiti mufculi reparari 3 & dirigi poterit . Igitur homines non flant retenti a&ione tonica omnium mu- fculorum antagoniftarum 3 fed folummodo operanti- bus omnibus extenforibus) & aliquibus flexoribus3 dum aliqui mufculi flexores genuum in otio quie- fcunt. Vnde in pedibus 3 & coxis a&io tonica locum habere potefl3 non vero in Genu. 224 Cap. 18. De ftano- ne Ani- malium . P R O P O S. CXXXVII. Homines Angulari calcaneo, aut apice pedis innixi flare non poffunt; difficile fuper vnica planta pe- dis : & facillime fuper duobus pedibus innixi flant- DE MOTV ANIMALIVM. 225 Flexo pede, & eleuata eius planta, contingat paui- mentum apex calcanei , qui cum fit rotundus , & glo- bofus, ncceffe eft, vt tangat pauimentum fere in pun- fit impoflibile, difficultate non leui homo flabit fuper vno pede innixus; quia vi mufeuiorum poteft homo fe torquere, infle&ere , & erigere reducendo lineam-» propenfionis, vacillantem per amplum conta&um jpa- uimenti,occupatum a planta pedis,quse in aliquo pun- tfto illius fpatij confiftere poteft perpendiculariter ere- cta ad planum horizontis ,* & tunc flabit homo, vt di- dum eft. Tandem fi duobus fulcris crurum, & duobus plan- tis pedum homo innitatur,faciilime flabit. Quia intra grande fpatium quadrangulare , occupatum a duabus plantis pedum, & a fuperficie foli fubiefti,inter eas in- tercepta, vagari poteft linea propenfionis, quae facile fitum inueniat, in quo perpendiculariter infiftat fuper Csp.tS'. De ftatio- ne Ani- malium . 226 10' AL. BORELLI planum horizontale; & proinde licet homo vacillet, Poter‘* ftare ahf;jue ruina . Cap.18. De /latio ne Ani- malium . P R O P O S* CXXXVI1I. Gradus virium, quos finguli pedes exercent, dum ho- mo flat,inquirere. Tab.10.Fig.13. Sit R machina humani corporis,cuius centrum gra- uitatis fit A;& duabus columnis inclinatis pedum BA, & CA, corpus R fulciatur; fitque linea propenfionis ADH, & fecetur linea AG, ad quam linea BA fit, vt potentia fulcri B A ad potentiam fulcri AC ; coniun- gatur GI parallela horizontali BC : producantur in direfium linex BA, CA, fecenturque ab FHE parallela CB . Dico, quod, vt pondus R ad vitru, quam exercet fulcrum pedis AB , ita eft DA fimul cum AI ad AB ,* & vis fulcri AB, ad vim , quam exer- cet fulcrum AC, efi, vt AB ad AG . Quia perinde, & eadem vi pondus R fuftinetur a fulcris B A, & CA, ac fi filis AE , & AF fimiliter inclinatis fufpenderetur : Ergo potentia funiculi EA ad potentiam funiculi FA, feu potentia fulcri BAad potentiam fulcri CA efi, vt BA ad AG. Quare a potentia fulcri B A menfuratur a longitudine linea? BA, & potentia fulcri AC menfu- ratur a linea AG;atque pondus R totius hominis men. furatur a lineis AD , & AI fimul fumptis. Igitur co- gnita grauitate hominis , habebitur gradus potentia?, quam exercet quilibet pedum. aProp.69 huius. DE MOTV ANIMALIVM. 227 P R O P O S. CXXXIX. Cap.iS. De ftario- ne Ani- malium . Vacillatio hominis flantis,fuper plantis pedum innixi, exiguo labore corrigitur. Tab.io. Fig.14. Intelligatur corpus graue R efle humanum corpus innixum plano horizontali ST, crure , & femore BD inclinato, ita vt linea perpendicularis BV, a centro grauitatis B dufta ad punctum V,fub planta pedis exL Rens,perpendicularis fit ad horizontalem ST: patet ex ante pnemifla , quod homo flabit, & retinebitur in ta* li fitu parum inclinato a potentia mufculorum pedem extendentium. ORendendum modo eR , quod exiguo labore erigi omnino poteR , vt directio cruris BD fiat perpendicularis ad horizontem ST. Quia arcus BDV comprimitur a duabus potentijs contrarijs , fcilicet a pondere R, Sc a refiRentia pauimenti per eandem di- rectionem BV s & earum momenta funt aqualia , eo quod vna alteri non cedit ,* atque refiRentia foli firmi, perinde prohibet defcenfum ve<5tis D V, ac fi in libra inflexa BDC radiorum aqualium , fulta in centro D fufpenderetur, & ex C termino radij horizontalis aliud pondus X , quod aequilibraretur ponderi R er- go a tunc potentia abfoluta R , oblique premens ra- dium BD , per directionem BV perpendicularem ad radium horizontalem CD ad eius momentum, feu ad pondus X , perpendiculariter premens radium DC, eandem proportionem habebit, quam CD, feu ei sequalis DB habet ad DV. Quia vero in principio vacillationis, di danda DV exigua eR rcfpe&u longitudinis BD , feu DC, fit * vt totius machina: humani corporis R momentum fit mi- a De Vi pereufTio- nis prop. 39 > 228 10. AL. BORELLI Cap.18. De ilatio- ne Ani- mali uni . nima pars ponderis abfoluti eiufdem; & proinde mu- fculi extenfores articuli pedis, qui officium ponderis Xlupplent> exercere debent minimam vim > vt eri- gant vedem DB verfus perpendiculum. P R O P O S. CXL. Quotiefcunque linea propenfionis corporis humani cadit extra vnius pedis innixi plantam, aut extra quadrilaterum comprehenfum a duabus plantis pe- dum : impediri ruina a quocunque mufculorum co- natu non potefl:. Tab.io. Fig.15. Sit Corpus humanum R innixum pauimento ST, quod tangat tota amplitudo planta pedis BC • Et pri- mo iit angulus articuli pedis ABC obtufus , tunc per- pendicularis AV cadet extra plantam pedis . Dico > quod a quocunque mufculorum conatu ruina impedi- ri non poteft. Quia non poteft prohiberi ruina corpo- ris grauis R verfus V, niii vedis AB flebatur verfus S 5 fcilicet 3 niii angulus ABS imminuatur: at flexo , & acuto reddito angulo articuli B, a vi mufculorum cru- ris, oportet, vt pes CB approximetur cruri AB ; quod fiet eleuato pede CB, & flexo vfque adBD: noio enim poflibile eft, vt vniuerfa corporis R grauitas,exi- flens in A,cedat puiillo ponderi pedis CB, quod alligatur, fed iimplici contadu vnitur pauimento ST. In tali cafu tota machina RABD innitetur fuper cal- calneum B ; & proinde pondus vniuerfale ex A ruet verfus V - Secundo , cadat perpendicularis linea propcnfionis AV ad partes anguli acuti ABC vitra pedis apicem C, DE MOTV AN1MALIVM. eadem ruina irreparabilis fequetur. Quia impediri ruina non potefl, nifi a mufculis extenforibus pedis, Ita vt articulus B maiorem angulum acquirat; quare innixio fiet in C apice pedis; & proinde linea innixio- nis AC adhuc inclinata erit ad planum fubie&um ho- rizontale . Igitur ruet pondus R verfus perpendicu- lum ad partes V. Cap.18. De liatio ne Ani- malium. P R O P O S. CXLI. Ijfdem politis, exponuntur modi, quibus ruinae impediri potefl:. Tab.i i. Fig.i. Ex ha&enus di&is colligitur , quod vacillatio ho- minis flantis, proprie fit inclinatis cruribus hinc inde a linea perpendiculari eredionis fupra planum horizon- tale ; dum tamen linea propenfionis , ex centro graui- tatis humani corporis ad horizontem educta , licet hinc inde moueatur, non tamen egreditur extra plan- tam vnius pedis flantis , aut extra fpatium quadrilate- rum a duobus pedibus comprehenfum : & talis vacil- latio facile corrigitur a mufculis flexoribus, aut exten- foribus pedum, & crurum . At,quando linea perpendicularis propenfionis cadit extra fpatium a pedibus occupatum, tunc ruina fubfe- qui poteft 3 nifi mechanicis adiumentis corpus ruens fulciatur . Hqc autem quomodo, & quot modis pip- ilari poflit, modo exponendum efi. Ruina corporis oblique folo innixi,in principio eius, fit motu tardiflimo, & exiliflima vi; hinc fit, vt cito ad- hiberi medicina huic malo poflit. Subito a pofiquam linea innixionis AB recedit a fi tu perpendiculari ad a Tab.i i Fig. i. 10. AL. BORELLI horizontem TS, incipit motus circularis corporis gra- uis R in A vim exercentis , vna cum vede AB , circa centrum B > qui tranfitus fummitatis radi; , ob mini- mam decliuitatem fupremse circumferentias,tardiffimo motu fit , vt conflat ex mechanicis. Ergo poterit ab animaflica vi,caput,autpedus R,celerrime per mufcu- los fledi ad partem DE, oppofitam inclinationi ABV 9 quoufque centrum grauitatis communis A transferatur in E, ita vt EB fiat linea propenfionis per- pendicularis ad horizontem TS , & tuno$ruina impe- ditur . Praeterea, quando incipit inclinatio ABS, momen- tum, quod exercet graue R innixum columnas, feu ve- di AB minimum inclinato efl quoque minimum^; ciim b habeat eamdem proportionem ad pondus abfo- lutum ciufdem grauis R, quam VB habet ad radium, feu vedem AB,- & ideo a translatione capitis, vel pe- doris,per exiguum fpatium compenfari, & xquilibra- ri illud minimum momentum potefl . Euidentius hoc praeftatur, extenfo crure AH , vel brachio CD ad partem oppofitam lateris ruentisjtunc enim extenditur vedis, a quo pondus exiguum bra- chij acquirit maius momentum , ob longitudinem ve- dis CD , a quo facile centrum grauitatis ex A ad E tranfportatur, & fic ruina impeditur. Multoties lapfus impeditur ab innixione, & percuf- fione fada fuper aerem ambientem; ficut Aues, altera alarum percutiendo aerem dextrum, reuoluuntur ver- fus finiflram . Sic quando homo incipit ruere verfus dexteram T, tunc manus CD extenfa, & expanfa per- cutit aerem vclociflimepcr arcum DF,a cuius refiften- tia homo repellitur verfus S : & fiquidem energia talis Cap. 18. De ftatio ne Ani- malium1. bProp.lj kuius. DE MOTV ANIMALIVM. 231 percuffionis transferre valet centrum communis gra- uitatis vfque ad E, vt EB fiat linea propenfionis per- pendicularis ad horizontem, tunc lapfus impedietur, Hoc euidenter obferuaturafunambulis,qui hafla pra> longa nedum iequilibrantur prodiufla hafla ad inflar ve&is modo ad dexteram,modo ad finiflramyfcd etiam quando vrget maius periculumlapfus, tunc vehemen- tiflime hafla percutiunt aerem illius lateris , & fic re- flituuntunnfitu credo aequilibrati. Tales porro artificiofiflimi motus mechanici habitu quodam fiunt,acquifito ab infantiai& ideo,nobis noru aduertentibus,abfque vllo a&u reflexo fiunt. f Cap.i$. ee malium . P R O P O S. CXLII. Quomodo homines, flexo corpore, perfiftere, erigi, & magis incuruari poliunt, vno, vel duobus pedibus innixi,abfque ruina. Tab. 11. Fig.a. Flexis articulis cruris > & pedis , homo pauimento, extremis pedibus innixus, liabit quidem, quotiefcun- que linea propenlionis a centro grauitatis totius cor- poris pcrpendiculariter ceciderit fuper plantam pedis innixi, aut fuper fpatium a duobus pedibus occupa- tum . Vt flexis articulis clunium C, genuum D, & pe- dum E. Centrum grauitatis capitis, thoracis, & ven- tris proni fit A; centrum grauitatis coxendicum fit G; atque centrum grauitatis crurum fit H : tunc linea re- da, coniungens centra grauitatuni A, & G, diuidatur legibus mechanicis in Ia, Icilicet in proportione reci- proca ponderum. Et rurs iis coni unda redalH fece- tur in ratione ponderum reciproca in L , erit L cen* a Prop. j. De aequep. in Archi- med. Ali- tioris . 10. AL. BORELLI trum grauitatis totius corporis humani fic inflexi.Tan- dem ii ex L cadat perpendicularis LB ad horizontem-» ST 5 qua» pertingat in aliquo pundo pedum F»E, vel inter duas plantas pedum, tunc tota machina inflexa» permanebit ereda abfque ruina, <3c hoc femper verifi- cabitur, quomodolibet variata inflexione, tam in mo- tu, quam in quiete; itaque quantum anterius promo- uetur vedis CR capitis, pedoris , & ventris , tantun- dem clunes C retrocedunt, vt femper linea propenfio- nis LB media iit, 3c incidat perpendiculariter fuper plantam pedis, vt didum eft. Et admiratione dignum ed, quod in tanta motuum varietate,in curfu, faltu,& tripudio,femperha»c natura lex aequilibri; obfcruatur ; Sc quotiefcunque negligi- tur, aut affedate tranfgreditur, neceffario lapfus , Sc ruina fubfequitur. Hinc ed, quod flantes iuxta parietem podice iibi contiguum,non poifuntpedus profunde anterius incli- nare abfque ruina; fed neceffe efl, vt linea propenfio- nis perpendiculariter cadat inter duos pedes , vt flare poflint. Hinc quoque eil,quod fedentes,pedore,& cruribus ad horizontem eredis,furgere e fella non poffunt,'quia tunc centrum grauitatis pedoris, Sc coxendicum cadit retrorsum longe a plantis pedum : ergo eleuari noru polfunt, niii caput, Sc pedus valde inclinentur ante- rius , vel ni/i pedes retrocedant, aut connedantur fir- miter alicui retinaculo,ad indar vncini, & tunc a centri grauitatis commutatione, vel a valida mufculorunu adione. genua dirigi, clunes, Sc pedus fufpendi, «Sc an- terius incuruari polfunt. Cap. 18. De ftatio- ne Ani- malium’. DE MOTV ANIMALIVM. Cap.iS. De Itatio- ne Ani- nialium. P R O P O S. CXLIII. Quare flando alternis pedibus perpendiculariter inni- xis miniis fatigamur 3 quam quando a duobus fimul operantibus fulcimur, ratio indicatur. Tab. 11. Fig.3. Experientia confiat , qudd diuturna flatio fuper duos pedes B, & C , aeque inclinatos laboriofam lafli- tudinem inducit, quam moderare 9 & minuere fole- mus innitendo vniuerfam machinam humani corporis fuper vnum pedem AB, perpendiculariter ere&um ad Horizontem , nil fere tunc cooperante reliquo pede-» AC. Poftea commutata vice , pes qui prius quieue- rat onus vniuerfum fufeipit, & talis viciflrtudo miniis laboriofa effe folet, quam illa continuata fubftentatio fada a duabus columnis pedum iimul aquali vi, & conlimili politura operantibus. Hoc problema aliqui refoiuunt, dicendo , quod diim flamus duobus pedibus innixi, omnes mufculi amborum crurum, tam flexores, quam extenfores mo- tu tonico laborant ; e contra quando ab vnico pede-» fulcimur huius pedis mufculi folummodo agunt, & reliqui quiefeunt otioli: & quia duplo laboriofa eft a^tio, qua omnes mufculi exercentur, quam li eorum medietas laboret. Ideo fuademur facilius, & minori laflitudine flare nos pofle fuper vno pede, quam fuper duobus innixi. At non animaduertunt hi praeclari viri fallitaterru aflumpti eorum . Verum efl , minori labore, nempe fub duplo, ab vna manu dextra pondus decem libra- rum fuflineri, quam fi a lix decem libra: a finiflra quo- IO. AL. SORELLI 234 Cap.18. De ftario ne Ani- malium . que fufpendercntur i nam tunc duae manus duplum-» pondus 20. libr. eleuarent, quam vna manus fola; At falfum eft, quod idem pondus 20. libr. facilius ab vnica manu fuftineatur, quam fi fub diuifo onere 10. libra? a fingulis manibus fufpenderentur. Eodem mo- do fatigari magis deberent mufculi vnius pedis du- plum pondus totius hominis fuftinendo , quam fubdi- uifo onere fuper duobus pedibus ,* itaut medietas ab vno quoque fulciri deberet. Et pallim obferuamus, quod ingens pondus inte- grum multoties aegre rnouere poffumus 5 at in partes fubdiuifum facile attollimus, & tranfportamus . Quia nempe ad minorem refiftentiam /uperandam mufculi vires fufficiunt > eorum fibra? minus diftrahuntur, & miniis lacerantur. Infuper videmus, quod praecipua , & potiflima caufii laflitudinis, & moleftia? facultatis animalis, eft alfidua, & continuata eorumderru mufculorum i Cum e contra a&ione interrupta,paulis interpofitis, miniis molefte pondera grauiora fiiftinea- mus; ficuti fiando maiorem lalfitudinem patimur, quam leniter deambulando . Quare patet, quod al- terna pofitura , & innixio modo fuper vnum, modo fuper alium pedem eft quoedam commutatio fimilis deambulationi. Horum effectuum primaria caufa in- dicabitur inferius3. Ceterum tanta eft vtilitas com- mutationis , & quietis a labore , vt fedendo, & duo- bus pedibus folo innixis moleftiam patiamur > & mire recreemur impolito vno crure fuper aliud, per breue tempus, & vicilfim fi illud , quod fubijciebatur poftea alteri fuperponatur; in qua alterna tranfpofitione crus fubievftum comprimitur a pondere proprio,& a ponde- re cruris incumbentis, & nihilominus talis commuta- tio delectat. PRO- aCap. 19 DE MOTV' ANIMALIVM. PROPOS. CXLIIII. Cap.iS. De lhtio ne Ani- malium. Auium bini pedes aliquo pa&o differre a pedibus ho- minum . Tab. 11. Fig.4. 3. & 6. Aues quoque binis pedibus flant, & gradiuntur; fed non eodem modo, ac homines; quod pendet ex finitura diuerfa articulorum pedum. Differunt enim primo, quoad numerum oflium ; fecundo, quoad for- mam eorumdemy tertio, quoad diflributionem,& fh*u- <51uram mufculorum; quarto, quoad articulos. Et primo a Aues RS habent os femoris BC miniis longum, quam crus CD , fecus quam homines,anne- xum fupcrne firmo ofli carinas HS, quas coxendici hu- manas correfpondet; inferne vero vnitur tibias circa_> genu C. Huic in homine conne&untur duo offa asque longa, tibias nempe , & fibulas; at in Auibus os tibias CD folitarium, & praelongum fuccedit, & loco fibulas habent Aues aliquae breue, gracile, & acumina- tum ofliculum . In homine,tibias annectitur extremus pes compohtus ex pluribus offibus , quas veluti fecun- dam tibiam plantarem exporre&am conftituunt, quia proftrata tota eius longitudo folo innititur; at in Aui- bus fuccedit tertium os DE prae longum, «St rotundum, quod fufpenfum a Terra retinetur; idque vocari po- tefl crus pedale . Tandem in* hominis extrema par- te pedis fuccedunt digiti, qui non fecus, ac tota plan- tas longitudo pauimentum tangunt- At in Auibus fuc- cedunt pariter digiti longiores EG veluti a centro in_» orbem expanfi, ijs folummodo Auis pauimentum tan- git, & fuper eos innititur, vt nos calcaneis eieuatis ali- quando extremis digitis pedum folo innixis flare > & ambulare folemus. a Tab. ii, Fig.4. 236 10. AL. BORELLl Cap.18. De flati o- ne Ani- malium ., Secunda conformatio pedum valde diuerfa efle vide- tur, nam in hominibus prima articulatio a Terra ele- uata, qua? genu M b conftituit, antrorsiim vergit, & retrorsum deditur; at in Auibus prima articulatio D c eleuata,Terra? proxima,retrorsiim vergit,& antrorsiim flebitur. Verum accuratius aduertenti,illa Auis pri- ma articulatio eft calcaneus pedis , non genu tibiae, quia femoris, & tibfe articulatio C, qua? patellam ha- bere folet, & genu humano M correfpondet, in Aui- bus occultatur a pluribus mufculis, & antrorsiim ver- git : poflea auium articulatio fubfequens D tibiae, Sc cruris pedalis calcaneum conftituit, & correfpondet calcaneo humano eleuatoL > quando innitimur extre- mis pedum digitis . Tertio diuerflfflma quoque efl: diftributio , & con- formatio mufculorum; in homine enim omnes mufeu- li digitos pedum fledentes initium habent, aut in cal- ce B, aut in tibia MB,& nullus fupra genu M prolon- gatur i At in Auibus d nullus mufculus flexor digito- rum in ipfo pede proprie dido EG, nec in tibia peda- li ED, aut in termino fupremo eius D,calcaneo huma, no refpondente,initium habet, fed aliqui, aut fummi- tatem tibia? cruralis C attingunt, aut fupra genu ad femur BC feruntur, aut fupra altiffimam femoris arti, culationem fpina? oflis coxendicis, vt in HS annedun- tur. Talis cft mufculus biuenter,qui prolixo tendine, per canalem in conuexitate femoris tuberculi inflmi incifum, perque vaginam tendinofam in illo genu ef- formatam tranflens, poflea per aliam cartilagineam-* vaginam in conuexitate calcanei eleuati cruralis ex- currens, & tandem per fafeiam, trochleamque in ex- trema planta pedis alligatam producitur, & ad extre- bTab. 11. cTab. n« Fig. 4. dTab.n. Fig. 5. DE MOTV ANIMAL1VM. 237 mos digitos ramificatur, vt eos flebat. Quarto Auium articulationes pedum euidentes quatuor funt. Prima c in fupremo olfe coxendicis B j Secunda in genu C ; Tertia in calcaneo eleuatoD, Quarta in E planta extrema pedis,& ad radices digito* rum. In hominibus haec quoque quarta articulatio adeft, fed deficere videtur, quia innixio fit fuper to- tam longitudinem pedis, & fuper duos articulos, cal- canei fcilieet, & connexionis digitorum. Notandum etiam eft, quod articuli pnedi&i auis B, C, D, E,ad partes oppofitas alterne vergunt, exce- ptis duobus infimis,' nam primus, omnium fupremus B deditur anterius; fecundus, nempe genu C pofleriiis 5 tertius D calcanei flebitur anterius , & E quatuor di- gitorum in Auibusincuruatus eft versus eamdem par- tem anteriorem. Quinto notabilis quoque eft fituatio fupremae arti- culationis pedum in Auibus, quarum ventres cuou prone Orizonti parallelae iaceant fulciri debent inB medio longitudinis earum RS. Contra hominis ere&a pofitura fulciri debet i nAf infima parte ventris > feu longitudinis eius. Cap. i$. De ftatio- ne Ani-j malium. c Tab.ii. Fig-4. fTafe.n. Fig-s. P R O P O S. CXLV. In Auibus mufculi extenfores pedum multo longiores funt fui s flexoribus correfpondentibus, quam inho. minibus. Quia Au es fere omnes vi, vel a duobus pedibus comprehenium. Praeterea ex eo, quod omnes quatuor articuli com- plicati funt, fequitur, quod nullus articulus retinetur in tali fitu inflexo adione tonica, fcilicet operantibus mufculis antagoniftis aquali vi , fed neceffe elt, vt foli mufculi extenfores totum opus fuflentationis peragant, in otio remanentibus mufculis flexoribus . Haec omnia facile ex didis eliciuntur. Cap. 18. De Ihtio- ne Ani- malium. P R O P O S. CXLVII. Quaeritur, quare Aues vno pede innixae facilius ftant, quam homines . Tab.u. Fig.4. &: 3. Ratio , quare homines vno pede innixi difficile flant, eft, quia ob vacillationem &'gre retinetur linea propenfionis AB a, fcilicet ex centro grauitatis ad ho- rizontem perpendiculariter eduda intra fpatium an- guftum,a planta vnius pedis occupatum . At in Aui- bus multo facilius impeditur digreffio lineae propen- fionis AE b a fpatio occupato a digitis praelongis EG a Tab.u Figo* b Tab.ir FicH* 10. AL. BOREI.LJ Cap. 18. De flatio nfc Ani- malium’. 240 vnius pedis , eo quod facilius vacillationes corrigun- tur : primo, quia ficut praelonga hafla horizontaliter extenfa > & a pun&o intermedio fufpenfa facilius ful- citur, retineturquc xquilibrata 5 quam in ficu ere&o fuper manus plantam fulta, hc corpus auis in fltu prono facilius ex media longitudine fuflinetur aequili- brata , quam corpus hominis ere&a politione . Se- cund6,linea innixionis AE in auibus breuiifima efl, at valde prolixa in hominibus , ergo vacillationes , quat apraedi&is radijs inaequalibus defcribuntur, facilius in Auibus corriguntur ob exiguitatem, quam in horni, nibus. Tertio, Aues corpore parum graui donantur, vt pofled offendemus ; contra homines ponderofi valde funt; quare facilius vacillationes lenis, & rari corporis Auis corrigi poffunt, quam hominum. Quar- to, digiti pedis humani brcues coniun&i, & paralleli inter fe diriguntur per eamdem pedis dire&ionem : ac articuli pedis Auis EG praelongi, articulati, & ad in- dar radiorum in orbem expanduntur; ergo facilius ab Auibus impediri poffunt vacillationes, nedum ante- riores, & pofleriores, fed etiam laterales , prout digiti diffindi, pauimento innixi, vt fulcra,machinam ruen- tem fuflentant. Ob has igitur caufas Aues facilius lingulari pede innixae flare poffunt, quam homines. P R O P O S. CXLVIII. Quomodo funis a regulae inflexione trahi podit. Tab. ii. Fig. 5. Intelligantur dux rcgulx durx AB * & BC connexx circa nodum 5 feu articulum B, fitque poftea funis cen- dinofus DEF alligatus termino firmo regulx AB DE MOTV ANIMAtiVM. in D,& excurres circa trochleam F diftendatur a pon- dere appenfo R. Manifeftum elRqubd quando dux re- gula? indireCum conftitutae funt5tunc longitudo reCa funis DF xqualis eft longitudini duarum regularum , qua? menfuratur ab axibus AB, BC? quia latera oppo- fita parallelogrammi AD , FC aqualia inter fe funt. At fi regula? circa centrum nodi B infleCantur, vt BC transferatur in fitu BC, efficiendo angulum ABCitunc necefie eft , vt longitudo conucxa funis DEH com- prehendens maior fit longitudine eomprehenla earum, dem regularum menfurata ab Axibus earum , & a fu- ne DEF,* & proinde funis circumductis DEH maior erit, quam DEF ; at fupponebatur funis tenfus , & traCus a pondere R i ergo pofl: inflexionem pondus R furfum eleuabitur , traheturque ob folam inflexionem regularum . Et aduerto, quod quanto magis incurua- tur Arcus ABC, eo magis trahitur furfum pondus R; itaut fi omnino regula? fleCantur , vt earum facies fe_* mutuo tangant, tunc eleuatio ponderis R ;rquatur fc- micircumferentia? tuberculi, feu nodi B . 241 Ca p.i8~ De ilatio ne Ani- maUum. P 11 O P O S. CIL. Neceffitate mechanica digiti pedum Auium ftriCe complicari debent ab inflexione articulorum pedis. Tab.ii. Fig.d. Prcemiflo hoc lemmate , /it AB extremitas carina ofTece Anis ? & in cuius acetabulo C anneditur tuber- culum fupremum femoris CDjhuic vero annediturin genu ID os tibiae DL , atque in huius extremo calca- neo fufpenfo E coniungitur crus pedale LF ■> & tan- dem in F anneduntur articuli digitorum FG. 10. AL. BORELLI Cap.18. De ilatio ne Ani- malium . Poftea obferuaui, quod pra?cipuus mufculus biuen- ter flexor digitorum conneditur extremitati offis cari- na in HC ; & deinceps tendine valido, & tereti con- iungiturpatella? in I in aliquibus,at in Cygno, Aquila, & Accipitre per canalem in genu Iincifum intra vagi- nam tendinofam excurrit, & per trochleam lateralem K fertur ad pofteriorem terminum tibia?, & ibidem-» alijs mufculis flexoribus digitorum, originem haben- tium in termino D femoris, & in principio tibia? vniuntur eorum tendines in M cum priori tendine bi- uentns mufculi, qui omnes fimul vniti excurruntin E, & ibidein in ipfo calcaneo per vaginam cartilagineam leuem, & lubricam infinuantur, excurruntque ad infi- mum terminum pedis F , atque hic per nouam vagi- nam, feu fafciam tendinofam infinuantur , & deinceps ramificati per infimos canales tendinofos, terrae conti- guos, excurrunt vfque ad radices vnguium G,G,G . Pra?terea notaui, quod, quando articuli I, & L diri- guntur, quando fcilicet tria offa CD,DL,LF redam-» lineam conftituunt, vel parum a reditudine recedunt,* tunc tendines HIICEF non jfunt omnino tenfi, & ob relaxationem eorum digiti FG expanli, & dilatati per- manent . At fi compreffa carina AB articuli totaliter fledantur, vt femoris CD facies fuprema IG tangat faciem carina? AC , & tibia? facies fuprema DE tangat infimam faciem femoris DC, atque fuprema facies cruris pedalis EF tangat infimam faciem tibfe IL , vt videre efl: tab.i i. fig.7. tunc articuli pedis FG ardifli- me complicantur, & ad inuicem conflringuntur tanta vi, vt in Aquila , & Accipitre mortuis non potuerim-» cuneum ligneum inter digitos infinuare . Hinc mani- feflumefl, quod talis valida tradio pendet cx lego 242 DE MOTV AHIMALIVM. 243 mechanica mox expolita a, fcilicet, quia ciimenfio fu- nis tendinofi HIKEF poft complicationem articulo- rum breuior eft interuallis connexis oflium CDEF comprehenlorum . Et quia tendines pradi&i tcnaciffimi, & inextendi- biles funt, necefife eft,vt extrema? partes tendinofe FG tra&a* per F verfus E compenfent elongationem fa- ciam ab illis conuexis curuaturis articulorum,& ideo pedis digiti FG neceflario complicari, & ftringi inter fe debent . Hinc facile problema noftrum folui poteft. Cap.18. De /latio- ne Ani- malium . a Prop. I48.huius P R O P O S. CL. Quaeritur,quare Aues flando,ramis Arborum compre- henfis,quiefcunt, & dormiunt abfque ruina. Tab.n. Fig. 7. Cum certum fit, in fomno facultatem motiuam mu- fculorum otiari , & quando mufculi pedum nil agunt eoru articulos concidere* nec eleuatos in aliqua deter- minata inflexione firmiter retineri pofle * ergo vide- tur impoflibile * vt Aues RS dormientes non proftren- tur ad inftar terreftrium animalium; & quiefcere pof- fint dormiendo* recondito capite O fub vna alarum in- nixas fuper fubtilibus virgultis arborum GF, abfque«» ruina * etiam a ventis concuflas . Quia vero * talem fir- mam auium Rationem, dum dormiunt*paflim confpich* mus, erit operte pretium huius admirandas operationis caufam inquirere; ideo aduerto * quod machina Auis RS ponderofa*fubtili ramoGF innixa*fuftentatur a du- ritie eiufdem rami*quem tangit os acuminatum pedo. 10. AL. BQRELLI Cap.18. De flario- ne Ani- malium . ris 5 & licet tribus fulcris machina eius fuper ramnrru innitatur, oflfe nimirum pedoris , & duobus pedibus, fulcrum tamen praecipuum , a quo pondus anis fuften- tatur,eft os pedoris; duo vero pedes inflexi infer- uiunt, vtfulcra , quas fua duritie impediunt, ne ma- china ruat ad dextrum, vel finiftrum latus . Reftat modo difficultas maxima dilfoluenda , quomodo Auis non ruat anterius verfus R, aut pofteriiis verfus S,ciim innixio fiat non in plana, & ampla fuperficie pauimen- ti, fed in fimplici linea tranfuerfali GF fummitatis ra- mufculi, quare firmiter ibidem retineri non poffe per- cipimus, nifi pedum digiti E tam arde , & valide ra- mum GF apprehenderent, vt ad indar forcipum forti connexione Auis ramo annederetur i Qua? adhxfio tam tenax efle debet, vt refidat, nedum vacillationi- bus ipfius Auis, fed etiam idibus venti i ergo pnrdi- da fortis condridio, &comprehenfio digitorum E ab aliqua vi motiua fieri debet, quas violenter contrahen- do, vel trahendo mufculos flexores digitorum,eos con- dringat ; & quia in otio, quiete, & fomno, immo poft mortem mufculi non agunt, nec contrahuntur, necef- fe ed, vt ab aliqua alia caufa,pendente ab ipfa drudu- ra mufculorum,talis tractio tendinum fiat. Auis ergo RS extenfis pedibus , & digitis expan- fis vigilando; primo innititur ramufculo Arboris GF ; fecundo flexis articulis pedum B,C , & D, quoufquo os pedoris eidem ramo innitatur neceffitate breuitatis tendinum mufculorum HILE extendentium articulos pedum, oportet, vt digiti E valido condringantur conatu a, & ideo apprehendent ad indar forcipum ra- mufculum Arboris FG. Et hoc fiet, non a vi mufculorum , fed a fimplici grauitate naturali corpo- a Prop. I50.huiiis. DE MOTV ANIMALIVM . ris Auis , qua? defeendendo, omnes articulos pedurru complicare debet. Quare nullo opere motus volun- tarijjnufcillorum, & ideo nullo laboriofo conatu, imo quiefeendo, & dormiendo, ramum arboris , cui inni- tuntur, firma , & valida con/lri&ione apprehendunt, ob quam con/lridlionem vacillare, ac proinde rue- re nequeunt, &ideo in quiete per/i/lunt, nil pror. siis agendo. Cap. De ftatio- ne Ani- malium. PROPOS, CLI. Quadrupedia Animalia /lare non po/funt, innixa vno, vel binis pedibus. Tab. 11. Fig.8. Differunt quadrupedia ab hominibus; primo, quia eorum corpus praelongum prono /itu flat , & /ic ince- dunt; homines vero corpore ere&o ,* fecundo illa ha- bent pedes acutos , homines vero ampliores , & prae- longos. Differunt vero quadrupedia ab Auibus,nediim in plantarum amplitudine, fed etiam, quia harum cen- trum grauitatis incumbit fuper pedes ; At in illis cen- trum grauitatis non fulcitur perpendiculariter ab vllo pedum. Hinc fit, vt quadrupedia flare non poflint in- nixa binis pedibus anterioribus AB . Primo, quia eri- gi non poteft praelongum eorum corpus,itaut centrum grauitatis G, & linea propenfionis GH perpendicula- riter inter duos pedes A, B incidat, & licet violenter erigatur, tamen ob acutiem pedum , facile linea inni- xionis GH vitra, vel citra plantas AB digreditur, & {ic ruina fequitur. Eadem ratione quadrupedia innixa binis pedibus pofterioribus C , D , /lare per aliquod tempus non poffunt; at ii corpore ere&o, applicentur pauimento extrema crura pedalia, vt homines faciunt, 246 /0. AL. BORELLI Cap. 18. De ftatio ne Ani- malium . tunc flare per aliquod tempus poliunt, vt Vrfi, Sc Ca- nes aliquando flare videmus . Poflea corpore prono, corpus quadrupedi incum- bens binis pedibus lateralibus dextris A,D,flare noru poterit, quia ob pedum acutiem linea propenfionis GH , hinc inde a linea AD duos dextros pedes, aut duos finiflros coniungente, vacillando digredietur, & ideo ruet. Si vero innixio fiat fuper duos pedes AC diametra- liter oppofitos, fimiliter linea propenfionis GH, ex centro grauitatis perpendiculariter ad fubie&um pla- num eduda , ob vacillationem digredietur ab illa li- nea* AC pedes coniungente,proindeque ruina fubfe- quetur. - Igitur fi flate nequeunt quadrupedia corpore prono fuper pedes duos innixa , multo minus fuper vno pe- de flare poterunt, P R O P O S. CLII. Quadrupedes corpore prono Rare non poftunt, nifi quatuor, aut tribus pedibus innitantur. Tab. ii. Fig. 8. Quia corporis quadrupedis centrum grauitatis G in medio longitudinis eius , fcilicet in ventre, inter pe- des anteriores , & pofleriores confiflit, ergo in (itu pronojlinea propenfionis GH ex centro grauitatis eius, penpendiculariter ad Horizontem infiflens, cadit ne- cerfario intra fpatium quadrangulare ABCD,compre- henfum a quatuor plantis pedum, quare a quatuor pedibus perpendiculariter ad longitudinem corporis quadrupedis infilientibus ad inftar columnarum, com- DE MOTV ANIMALIVM . 247 Cap. 18 De flatio ne Ani- malium. mode fulciri poteft tota machina eius , cuius vacilla- tio tam grandis effe non poteft, vt linea propenflonis GH egrediatur vitra limites fpatij quadrilateri ABCD a pedum plantis comprehenfi 5 & ideo ftabit animal abfque ruina . , ’ Id ipfum continget fufpenfo a Terra vno pede B 5 nam tres reliqui A, C, D fuis plantis occupare facile pofllint fpatium triangulare , intra cuius aream cadat linea propenftonis GH , ergo corpus animalis fultum a tribus columnis ftabit, vt di&um eft. P R O P O S. CLIII. Queruntur vires , quas exercent finguli pedes qua- drupedum 5 in ipfo ftandi actu. Tab.n. Fig.8.9. & 10. Sint primo tres planta? pedum A,D,C quadrupedis, quibus machina eius innitatur, & linea propenfionis Gh perpendiculari ter cadat in h , patet, quod perin- de corpus R animalis fuftinetur a tribus fulcris pe* dum A3D5C? ac fi eadem moles R appenfa efljt in h , & ve vt fit M ad O, vt CF, ad ED - Patet ex mechanh? cis, quod pondus Z fuftinetur a potentia A 5 pon- dus M a potentia D, atque pondus O eleuatur a po- tentia C. Secundo , pondus R a quatuor plantis pedum A > B, C5 D fulciatur , & centrum grauitatisperpendicu- a Tab.il Fig-io. 248 10. AL. BORELII Op. 18. De ftatio ne Ani- malium . lariter innitatur in H , coniun&is re&is AB, DC diui- datur FE in H fecundum proportionem virium, quas pedes exercent. Tunc b diuifo ponde- re R in partes X, Z, vt fit X ad Z fleut FH ad HE, at- que Zdiuidaturin M,N, vt M ad N iit, ficut BF ad FA; pariterque ipfius X portio O ad rdlduam P fit, vt CE ad ED . Manifeftum quoque eft ex mechani- cis , quod pondus M fuftentatur a pede A i N a pede Bj atque O a pede D , & tandem pondus P fufpendi- turapede C . Aduerto tantum , quod quando pedes inclinati funt ad horizontem , tunc eorum vires abfo- luta? maiores funtfuis momentis fecundum proportio, nem longitudinis pedis inclinati ad eius fublimitatem, & hoc nomine alteratur fupradi&a proportio . Praeterea maior pars virtutis , quam exercent pe- des, fu/Hnendo onus corporis animalis, debetur duri- tiei oflese columnarum pedum , non vero a&ioni mu- fculorum , & ideo talis labor parum moleftus eft. Hinc forfan eft, quod pedes anteriores quadrupe- dum paucioribus, & miniis validis mufculis donan- tur, quia fcilicet articulis in dire&um extenfis, & per- pendiculariter ad horizontem eredis infiftere folent, & ideo fua oflea duritie ad inftar columnarum pon- dus animalis fuftentare poffunt ,• Cum e contra pedes pofteriores, quorum articuli nunquam directe exten- duntur , fed femper inflexi funt dum animal flat a vi mufculorum retineri debent in tali curuatura. bTab.il Fig. quam quadrupedes flant. DE MOfV' ANmALIVM. 249 Ijfdem legibus mechanicis, quibus quadrupedes , debent quoque Rare animalia multipedia, fed maiori labore, nam, vt patet in inferis, eorum pedes nun- quam diriguntur ad inftar columnarum , fed femper inflexis articulis,angulis acutis,folo innituntur, & ideo neccffe eft , vt opus fuftentationis fiat a vi mufculo- rum . Hoc autem minimum incommodum eis affert > nam ob corporis exiguitatem, eorum pondus in fub- dupiicata proportione minuitur refpcdu ad eius molem , vt eleganter Galileus demonftrauit. Et hinc eft, quod Elephantes etiam pedes pofteriores dire- dos, & perpendiculariter folo infiftentes ad iuftar co- lumnarum habent.. De GreJJu Bipedum. C A P V T XIX. DE Greffu Animalium Ariftoteles , & ali; recen- tiores fcripferunt, fed ni fallor , nec moduni-;, nec caufas talis motus progrelliui rite expofuerunt, vt cx fequentibus patebit. P R O P O S. CLV. Dum homo incedit, non fufpenditur a vi mufculorum tota eius moles a terra , fcd folummodo eius pars, minor quadrante . Tab- ii. Fig. n. Eatenus differt faltus a greffu , quod in faltu tota machina corporis humani fufpenditur e Terra duobus pedibus eodem tempore eleuatis , & ad inflar proie&i IO. AL. BORELLI Cap.19. De GreflTu Bipedum. fiirfum, & anterius machina vniuerfa impellitur. At in greflTu femper corpus humanum folo innititur , al- ternis tamen pedibus > in qua alterna innixione vide- tur, quod medietas tantum ponderis humani corpo- ris per vices fufpenditur, & tranfportatur i Vt fi fue- rit columna AB proftrata, terrar innixo termino cius B, poteft fubleuari a terra terminus A, & transferri per arcum AC circa centrum B, & in tali cafu poten- tia eleuans terminum columna! A aequalis eft femitfi ponderis totius columnae propterea quod reliqua me. dietas ponderis fuftinetur a pauimento, vt confiat cx mechanicis • Pofiea columna in BC, translata rursus circa centrum C fubleijato altero extremo B per ar- cum BD, transferri potefi ad fitum CD pariter a po- tentia aquali medietati ponderis columna, & fic vlte- riiis. At maius compendium quaerit natura fapientil- fima in greffu ,* minus enim quadrante ponderis hu- manx molis e Terra altcrnatim fufpenditur a vi mu- fculorum. Sit corpus humanum R eredum a, & ftans, fuper duobus pedibus B, & C innixumlinea propenfionis AD cx centro grauitatis A cadet inter duos pedes in_> D , critque triangulum ABC ifofcele * Patet ad ocu- lum , quod diftantia DC minor eft quarta parte lon- gitudinis totius coxendicis, & pedis B A, vel AC. Po- fiea confidero, quod pondus totius hominis R fufpen- fum retinetur a duplici potentia, fcilicet b duritie of- fea columnarum, vel fulcrorum AB, AC; & a vi mu- fculorum , qux in directum extcnlas retinet eafderru columnas, & impedit, ne ofla diffoluta, & circa articulos infledantur. Porro certum eft , quod vis, quae exercetur a duritie columnarum AC? AB, 250 aTab. io Figxj. DE MOtV ANIMALIVM, menfuratur a perpendiculari linea AD . E contra vis, quae exercetur a mufculis vnius pedis, aqualis eft mo- mento dimidij ponderis R fulti a conto > feu vede AC flexibili circa centrum C > [quod momentum menfura- tur a linea DC . Quare momentum virtutis motiuae mufculorum impediens incuruationem crurum, & pe- dum AC, AB, minus eft quarta parte ponderis R * quando homo flat. Confideremus modo motum inceflus hominis ; & noto, quod machina R promoueri verfus K non po- tefij, ni/i triangulum ifofcelium ABC transformetur in re&angulum, & ambligonium , ita vt angulus ABC fiat primo re<5his, & poflea obtufus; hoc autem pra- fiari nonpotcft, ni/i longitudo lateris AC augeatur,#: latus AB decurtetur ; at talis operatio facile fit, diri- gendo plantam pedis C efficiendo angulum calcanei obtufum; fic enim apex pedis tanget pauimentum , Sc contus AC elongabitur ; & fimul flexo parumper ge- nu , & angulo calcanei B decurtabitur longitudo con- ti ABj exquo fit,vt machina R promoueatiir,quoufque linea propenfionis AD coincidat cum AB, fcilicet quoufque linea innixionis AB fiat perpendicularis ad horizontem. Tunc patet, quod potentia illa, qux pedem AC diflendit, dum alter pes AB folo innititur, minor eft quadrante ipfius ponderis R . Quando vero machina ere&a eflinfitu RAB perpendiculari ad ho- rizontem, vniuerfum pondus fuftineturd duritie oflea columna AB , & tunc contus AC inutilis eft, & ma- chinam R non fulcit-; & ideo facile fufpendi, & eleua- ri pes C a terra potefi abfque periculo ruina* hominis; Et quia pes AC integer minor efl: quadrante totius hominis, ergo vt fufpcndatur adhiberi debet vis mu- Cap. 19. De GrelTu Bipedum • 10. AL. B0RELL1 fculorum flexoriorum cruris i quat minor fit quadrante ponderis hominis. Poftea idem plici lapfu ? & relaxatione mufculorum ? & fic denuo vice commutata > Quare minus ? quam quadrans pon- deris R, fufpendi debet alternatim in humano inceffu a vi mufculorum. 252 Cap.i 9. De Greffu Bi pedum » PROPOS, CLVI. Difieritur?quomodo in ingreffu moles humani corpo- ris anterius promoueatur .Tab.i i.Fig.12. Non incederet homo , fi folummodo alternatim pe- des a Terra fufpendcret, & eifdein locis reponeret, e quibus fubieuatifuerant; fed oportet> vtloca com- mutet in pJano horizontis, promouendo anterius mo- Jem integram humani corporis . Inquirendum igitur efl, quibus organis, & quibus operationibus hoc fiat. Et primo intuitu inceffus humanus videtur afli- miiari poffe motui circini ercsffci BAC fuper planum-* horizontale , qui flando efficit triangulum Ifofcelium ABC, & linea propenfionis AD cadit praecise inter duos pedes B, & C . Poflea eleuato pede C a terra, quoufque linea propenfionis AD coincidat cum linea innixionis AB i & fiat perpendicularis ad horizontem, tunc girando circa Axem AB,defcribit pes AC fuper. ficiem conicam ACE , deinde innixo pede AC in E denuo erigitur circinus, vt pes AE fiat perpendicula- ris ad horizontem, & alterum latus AB rotando, ar- cum BF deferibit, Sc fic vlteriiis alternando ere&io- nes, & giros promoneri potefl. Vcriim talis modus incedendi deformis , & incommodus effet, ideo natu* ra faciliori, & elegantiori motu machinam humani DE MQTV AN1MALIVM. corporis promonet. In Ratione enim certum eftquod pedes pauimento innixi conRituunt triangulum Ifo- fcelium ABC3 Sc deinceps eodem tempore plures motus circulares inchoat 3 & efficit natura 3 ex quibus refultat motus progreffiuus. Circa centrum B a ante- rioris pedis reuoluitur columna, feu vedis-cruris BA in plano perpendiculari ad horizontem, eodemquo tempore machina totius corporis R anterius verfus K promouetur. Talis autem promotio fit hac extenfo enim pede TC5 tradis mufculis foleis efficitur angulus ALC otjtufus 5 & quia apex pedis pauimen- tum tangit in Cdongitudo totius cruris5 & coxas elon- gatur additione longitudinis pedis CL, Sc fic triangu- lum illud Ifofcelium transformatur 3 efficiturque pri- mo redangulum 5 quando fcilicet crus AB perpcndi- culariter infiRit ad horizontem. Jn tota hac adiono noto > quod integra machina R a duobus pedibus ful- citur > & ideo facile tantillum inclinari poteft 5 vt crus AB perpendiculari ter plano fubiedo infiRat. Praeter ea ab ipfamet pedis exteniione 3 Sc cruris AC elon- gatione impellitur pauimentum a pedis apice C 5 8c ideo motu reflexo machina R anterius verfus K pro- mouetur i non fecus > ac nautoula a nautis conto im- pulfa>ripa ab ea recedit. Talis porro impulfio mire facilitatur a capitis , & fupremi ventris exili incurua- tione anterius verfus K, vnde centrum grauitatis vni- uerfi corporis 3 & ideo linea propenfionis vltra.pedis BO confinium incidendo> prociiuis Rt ad ruinam * Sc ideo fponte fua anterius machina grauis R transfertur* & tunc ruina illa dubito reparatur 5 eleuato fcilicct pede LC ; Sc cito anterius translato in K5 vitra confi- nium linea: propenfionisy & fic denuo Ratio firma re- 253 Cap. 19. BfpSum” a Tab.ro. Fig.x?. IO. AL BORELLI C ap: 19. De GrefTu Bipedum, nouatur; Sc ho£ artificiofo modo in motu progrdfiuo promouetur machina humani corporis. PROPOS. CLVII. Homines incedere non poffunt praicise per redanu lineam. Quia machina corporis humani incedere non po- teft s nlfi alternis pedibus fuccelfiue pauimcnto inni- tatur : & talis innixio fit, transferendo lineam propen- fionis modo fuper plantam pedis dextri, modo fuper finiftri pedis plantam , & tales planta* pedum transfe- runtur non per eamdem , fed per duas lineas redas inter fe parallelas . Quod patet fenfui. Obferua ve- ftigia plantarum pedum hominis ambulantis fuper fo- lum puluerulentum, vel luto madidum, qua» veftigia confpiciuntur parallela inter fe , non vero vnam re- dam lineam conftituentia . Praeterea Anferes > & ho- mines lati> & breuium crurum euidentiflime, nedum pedes per duas parallelas lineas mouent , fed infuper vacillando incedunt alternatim,mod6 fuper dextrum > modo fuper fini (Irum pedem fe erigendo , & transfe- rendo centrum grauitatis cius. Id ipfum reliqui om- nes homines faciunt , fed miniis euidenter. Eredis enim duabus virgis vna alba , altera nigra perpendi- culariter fuper planitiem aliquam , notabili fpatio in- terfe diftantibus, & exiftente homine indiredum-» cum virgis prope nigram , vt h#c tegat virgam albam, tunc, quantumuis homo nitatur incede, re preeeise per eamdem redam lineam, nunquam hoc affequetur; fed alternatim confpiciet virgam albamj DE MOtV AN1MALIVM. modo ad dextram , modo ad finiflram eiufdem virgo nigro intermedio. Quod efl argumentum cuidentifii- mum,ince(Tus hominum non fieri per lineam redama, ergo linea propenfionis tortuofo, & ferpentino itinere transfertur hinc inde, ab vna ad alteram parallela- rum , & proinde per vnicam fimplicem redam lineam machina humani corporis motum progreffiuum incef- fus efficere non potefl. Cap. 19' De Greflu Bipedum • PROPOS. CLVIII- Omnes motus3 qui in humano incefiii fiunt > enarrantur - Dum homo incedit,femper machina eius grauis fo- lo flabili innititur, fulciturquc a duritie columnarum oflearum pedum, quo innixio fit exiguo labore mu- fculorum, & minima molcftia facultatis fenfitiuo ob compreflionem tendinum , & diftradionem membra- narum . Proterea dum innititur fuper duos pedes, fit motus promotionis centri grauitatis eius, quatenus vno conto cruris pollici elongati per extenfionem pe- dis, impulfo pauimcnto retrorsum, erigitur machina vniuerfa perpendiculariter fuper anticum alterum pe- dem firmum, & parum anterius impellitur, & fic mo- tu tranfuerfali promouetur; poflea fubito pes poflicus elongatus a Terra fufpenditur, flexis tribus articulis coxendicis, genu, & pedis extremi a proprijs mufcu- lis j qui minus quarta parte ponderis humani corpo- ris fufpendunt, & ab impetu concepto a procedenti impulfu, & a flexione capitis, & pedoris vitra fituiru pedis firmi folo figitur. Quo fado, fecunda ftatio cele, 256 10. AL EORELLI v Gap: ip. De GreiTu Bipedum. bratur, Sc poftea eadem periodo pes pofticus operan- do greftum continuat. PROPOS. CLIX. Ihceifus iii fuperficie horizontali explanata facilis, Sc minimum moleftus, Sc aliquando iucundus efle folet. Quia in fuperficie horizontali explanata,nulla? mon. tuofitates, aut fouea: , ncc loca accliuia , nec decliuia exiftunt , ideo articuli pedum infenjfibili flexione in- curuari debent, dum promouentur,quantimi nimirum fufficit, vt planta pedis non impingat plano fubiedo ; Hinc fit, vt parum laborent mufculi flexores . Praeter ea non coguntur plantce pedum in foueis, Sc locis inaequalibus infledi 5 Sc violenter luxari, cum offii plantas pedis componentia non patiantur nimiam di- ftradionem, & luxationem, quia non innituntur ver- ticibus acuminatis faxofis 3 aut incuruatis foueis, Sc ideo non luduntur. Igitur in locis planis, nedum pa- rum laboriofo molimine inceffus fit, fed etiam abfque noxa dolorifica. Aliunde poftea motus artuum non_> valde laboriofus, nec moleftus mirifice circulationem fanguinis, tranfpirationem infenfibilem excremento- rum, Sc partium refedionem adiuuat, & proinde fua- uem, Sc iucundum fenfum inducere folet, nifi modum excedat. P R O P O S. CLX. Quare inceffus in loco accliui laboriofus , & mole- leftus eft, ©ftenditur. DE MOTV ANIMALIVM. 257 Quodafcenfus per gradus fcalarum valde laborio- fus, & moleftusfit, patet experientia; Caufaverd talis efferus non efi; difficilis inuentu , fi illa? operatio- nes articulorum , qua? fiunt in afcenfu, accurate confi- derentur. Stando enim fuper duos pedes in infimo gradu 5 primo pes dexter,verbi gratia,eleuari fere per- pendiculariter ad horizontem debet altius, quam fit fubfequentis gradus altitudo, at talis eleuatio fieri non potefi abfque grandi inflexione articulorum pedis, in qua notabili inflexione relaxatur naturalis longitudo mufculorum flexorum 3 , & ideo laboriofo conatu animaftica,& voluntaria contradio eorum fiet. Et fic licet pondus totius pedis , & coxendicis minus fit quarta parte molis humani corporis , nihilominus ob didam laffitatem mufculorum,pondus valde excedens illum quadrantem vis animaftica fuperare tenetur, vna cum difficultate vedis, vt prius didum efi:. Secundo ab impulfu innixionis ab eodem pe- de dextro ante eius difceflfum a primo gradu, & ab in, clinatione capitis, & pedoris, promouetur anterius centrum grauitatis humani corporis ; & ideo, quando eadem planta dextra innititur fecundo gradui fcala?, tunc linea propenfionis cadit perpendiculariter fuper eamdem plantam in fecundo gradu exiftentem . Ter- tio , pes finifter fufpenditur, contrahendo , & fleden- do articulos , proindeque fuperari eius refiftentia de- nuo debet, qua? quarta pars efi ponderis humani corporis . Quarto, necefle efi:, vt pofitura dextri pedis incuruati dirigatur perpendiculariter infifiendo fuper plantam pedis in fecundo gradu fcala? exiflentis; ha:c autem operatio fieri non potefi, nifi trium arti- culorum coxendicis, genu , & calcanei inclinationes Cap.i 9* De Greflit Bipedum. aProp. ir huius . 10, 'AL. BORELLI Cap. 19. De Greffu Bipedum. extendantur, amplienturque , quae a&io difficilis eft , quia vmuerfum pondus machinae humani corporis eleuari perpendiculariter debet fuperando mechani- cas difficultates alibi expolitas. Itaque in vno quo- que gradu fcalarum fuipendi , & eleuari debet a vi mufculorum quarta pars ponderis humani corporis, bis>&femelintegrum pondus eiufdem hominis, & hoc eo laboriofiiis, & moleftius fiet, quo celerius gra- dus fcanduntur. Et animaduertendum eft, quod in incelTu fupcr ex- planatam fuperficiem horizontalem nunquam fufpen- di, & eleuari debet a vi mufculorum integra moles corporis humani, cum fempcr fupcr columnam cre- quia folo infiftendo planta pedum acutos angulos cum tibijs efficiunt, in qua politione non naturali mu- fculi extenfores plus iufto diftrahuntur, nec innixio eft firma, & ideo laboriofa, & molefta eft. P R O P O S. CLXI. Defcenfus per decliuia paulo laboriolior eft, quam incelfus in plano horizontali. In defcenfu , liue per gradus, liue per planum de- cliue, neque crura , nec Vniuerfa machina humani corporis fursum eleuari , & impelli debet, im6 fponte DE MOTV ANIMALIVM. 259 Cap.ip. De Greffu Bipedum* fua vi grauitatis deorsum rueret , & hoc nomine fa- cillimus efTc vulgo cenfetur defccnfus. At fi hoc ne- gocium accuratius perpendatur , patebit, non poffo abfque aliquo laboriofo conatu defcenfum peragi j nam, vt homo difcedat ex ftatione in fupremo gradu fcalarum,oportet, vtpes dexter,verbi gratia, parum- per eleuetur, & promoueatur; at tunc,fi centrum com- munis grauitatis anterius quoque impelleretur, pro- cul dubio moles tota deorsum rueret, vt gratiis, & pes promotus fuper fubfequentem gradum illideretur, non fine noxa, & dolore. Quod incommodum vita- tur retento centro grauitatis in priftino fitu, fcilicet retenta linea propenfionis ereAa perpendiculariter fu- per plantam pedis innixi in fupremo gradu, & tunc flexis articulis eiufdem fupremi pedis innixi, deprimi- tur fenfim tota moles corporis, & decurtatur longitu- do totius columna? pedis dextri, & interim elongato reliquo pede anterius promoto, fit, vt tota machina,/ pedibus inaequaliter longis, innitatur gradibus proxi- mis, fupremo nempe , & fubfequenti. Poftea perdu- &a linea propenfionis fuper plantam pedis infimi,offi. cium columna exercentis,difcedit pes finifter a fupre- mo gradu , & transfertur deorsum eodem progreffu fuperius expolito. Quia vero di&a deprdfio centri grauitatis non fit lapfu, & idu quodam, fed mufculis agentibus fufien- tando ponderofam molem , eamque fenfim deorsiirru transferendo; hinc efi , quod abfque laboriofo cona- tu mufculorum extenforiorum , fenfim fe relaxando, depreflio illa centri grauitatis fieri non poteft; Qui labor eo euidentior efi, quo lentiori motu per gra- dus defcendimus. Cumque talis neceflitas fubftenta- /()* AI*» BQRELLt tionis a mufculis in greflii per loca 'plana iton requi- ratur, quando alternatim fubftentatio ab ofiea co- lumnari duritie fiat, deducitur > quod defcenfuS fit magis laboriofus, quam fit incefsus per loca plana. Et in fuperficie plana declini planta» pedum innixa; angulos obtufos cum cruribus efficiunt; quse pofitura non naturalis, laboriofa quoque eft . 260 Cap. 19- De Greffu Bipedum» P R O P O S. CLXII. Quare in tenebris, aut negligenter fcalas afeenden- ~ do , vel defeendendo , quando adhuc gradus fuperefse putamus , grandi con- culfu pes folo illiditur. Primo in afcenfu , quia inualuit perfuafio reftaro gradum in fcalis > quem fcandere debere putamusjcen- tmm grauitatis totius corporis noftri retinetur per- pendiculariter eredum fuper plantam pedis firmi, & perfeuerante tali pofitura alter pes eleuatur, vt inni- tatur 3 & quiefeat fuper gradum > quem fuperefse pu- tamus ; Quod fieri debet promouendo anterius cen- trum grauitatis vna cum linea propenfionis vitra-» plantam pedis firmi; ex quo fit , vt ruina non pramifa, immo a nobis follicitata fubfequatur , & proinde pes eleuatus grandi concuffione totius corporis ,- & eiuf- dem pedis illifione Ledatur. At in defcenfu ad planum pauimenti perdudi, quia fuademur, adhuc defeendere nos debere, pes paui- mento innixusffiexis articulis incipit abbreuiari, alter vero incipit extendi, vt gradum in inferiori fi tu ima- ginatum attingere poffit, hifce duobus motibus inopi* DE MOTV animalivm: 261 nato a pauimento refiflitur percuflione quadam, ergo fubfequitur lsefio non diflimilis ei, quam calcibus fo- lum percutiendo percipere folemus. Cap. 19. Be Greflu Bipedum • PROPOS. CLXIII. Inceffum Auium aliquo pado differre ab incefsu hominum. Aues eodem modo , & eifdem operationibus me- chanicis, ac homines gradiuntur, & differunt tantum quoad applicationem facultatis motiuse , nam homi- nes a duritie ofsea pedum, veluti a columnis alterne fulciuntur, at Aues nunquam pedibus in direefumj extenfis folo innituntur, fed femper eorum articuli in- flexi funt > & ideo moles integra Auium femper a vi mufculorum ere&a retinetur, & mufculi pedis alter- narim a Terra eleuati quiefcunt, & miniis laborant > quam mufculi pedis fixi, & continenter operantis , quia quando Auis duobus pedibus innititur, tunc mufculi extenfores cuiuslibet eorum medietatem.; ponderis Auis fuflinent ,* at in altero pede eleuato mufculi extenfores nil agunt, & foli flexores pondus eiufdem pedis eleuant, quod pondus minus efse vi- detur , vna parte fexta eiufdem Animalis. P R O P O S. CLXIV. Exponitur modus , quo fatincefsus hominum-» fuper glaciem. Tab.12. Fig*i* Pedibus AB, CD alligantur Calopod.ia ferrata , & 262 /0* AL% BORELLl ftante homine ere&a pofitura,innixo centro grauitatis eius fuper dextro pede CD > finifter AB retrorsimu tranfuerfali motu glaciem impellit > eamque abraden- do excurrit vfque ad E ;hinc fit > vt pes dexter DC motu reflexo excurrat per directionem aciei ferratae Colopodij, quae facile casfim ob glaciei laeuitatem > & lubricitatem excurrere poteft, &fubitd poft impref- fionern impetus eleuatur pes AB »& fic corpus homi- nis aequilibratur fuper pedem DC» ob vim impetus percufliui excurrit dire&e vfque ad F . Deinde fini- fter pes AB anterius promouetur in G» & ibidem-» centrum grauitatis humani corporis innititur » dexter vero tranfuerfali i quod dum ifant > planta? quatuor pedum in plano fubie&o conftituunt figuram quadrilateram ABCD ,* viderentjquod quando currunt a,pedes anteriores AB fimul eleuantur , & anterius promouentur, dum ambo pofteriores pedes CD folo EF innixi quiefcut3& dein. ceps poftquam AB denuo terram attingunt, fubitd eleuantur ambo pofteriores CD> & promouentur pro- pe AB 3 & fic totum quadrilaterum ABCD fe contra- hendo > & deinceps fe elongando fiiccefliue curfus efficit, quod ad oculum incurfu equorum , vel ca- num patet. At in motu gradario confht, quod duo anteriores , a Tab. 13, 264 10. AI. BORELLI vel duo pofteriores non eleuantur fimul > nec promo- uentur eodem tempore , fed alternatim > quando A mouetur, B quiefcit , & e conuerfo, quando B tranf- fertur , A folo innittir. Id ipfum in pofterioribus pe- dibus contingere certum eft. Verum non aeque facild diflingui poteft , quo ordine anteriores pedes pofterioribus in motu conueniant , fcilicet > an eodem tempore duo pedes finiflri A>& D ,* vel A cum C mo- ueantur , quia celeritas motus tale criterium impedit» ideo ratiocinatione, hoc afTequi pofse cenfucrunt. Si eodem tempore duo pedes finiftei A > D fufpenderen- tur, & promouerentur> tunc rueret Animal verfus fi- niftram ,ergo potius dexter anticus B cum finiftro pe- de poftico D eodem tempore eleuari , & promoueri debent 5 itautfemperdiametraliter oppofiti pedes,aut fimul moueantur, aut fimul quiefcant . Talis porro erronea imaginatio adeo inualuit , vt in ftatuis eque- flribus aeneis > & marmoreis antiquis , & recentibus femper duo pedes e diametro oppofiti a Terra fufpen- fi exculpti 3 & in tabulis depi&i fint. Et miror fane difficultatem , & abfurditatem talis motus perceptam non fuiffe . Iam ipli concedunt iaj motu debere animal ftabiliri, ne vacillet, aut ruat , & ideo negant, moueri poffe fimul tempore duos pedes iiniftros A, & D, nam tunc centrum grauitatis vate molis oblonga quadrupedis,& linea propenfionis eius perpendiculariter incideret, aut in eandem re&a linea BC; vbi innituntur duo pedes dextri, aut vitra eanru ad partes AD 5 & proinde Animal vacillaret, aut rueret. At quando fimul tempore eleuantur , & mouentur duo pedes diametraliter oppofiti BD, pariter tota-» Cap. 10. De Incef- fu Quadru pedum. DE MOTV ANIMALIVM. 265 moles Animalis inniti debet fuper duos pedes firmos , fcilicet linea propenfionis infiftet perpendiculariter non fuper fpatium amplum , fed fuper lineam AC i ergo pariter Animal vacillabit, & proinde & infiabilem polituram tunc temporis habebit. Secundo confideremus pedum configurationem_r poft primum motum , quando fcilicet pes B transla- tus eft in K, & D in S, tunc duo pedes finiftri A, & S contigui fa&i funt, & dextri KC ab inuicem remotif- fimi erunt, itaut quatuor pedes triangularem figuram conftituant, cuius Bafis KC longiflima fit, & minima altitudo AB, quare fiat io parum firma efset, & ab hac pofitione poft motum pedum C, & A, eorumque—» translationem ad I, & V, refiitucretur Animal ad fir- mam polituram quadrangularem ISVK fimilem prio- ri ABCD. Huiufmodi fiationes firmx, & vacillantes, fuccelfiue fe confequentes, imprudenter ordinata? a natura fuifsent, quando facile heee incommoda po- terant euitari. Sed quid queerimus rationes , quando experientia? reclamant. Obferua equum lento motu gradientem, nunquam videbis duos pedes A, & C diagonaliter oppofitos fimul tempore moueri, fed femper vnicus pes a terra eleuatur tribus reliquis firmis manentibus. Id ipfum poftea diligenti infpe<5tione etiam obferuabis in grelfu celeriori in omnibus quadrupedu fpeciebus . Cap. ao. De incef- fu Quadro pedum •, P R O P OS. CLXVI. Exponitur modus, quo grefsus quadrupedum effici- tur. Tab.12. Fig.2. InteJiigatur machina oblonga equi quatuor fulcris ' 10. AL. BORELLI Cap.20. De iocef- fu Quadru pedum» cruruqi, vel uti columnis folo innixis in A* B , C, D, conftituere quadrilaterum re&angulum. Tunc linea propenfionis ex centro grauitatis equi cadet perpendi- culariter in E prope centrum quadrilateri* & ideo da- tio Animalis firmiflima confurget. Incipit poflea grefi fus ab vno pede poftico * vt a finiftro C, qui folurru firmum valido innixu retrorsum impellendo promouet centrum grauitatis ab E ad G * quo fa&o fubico pes B eleuatur 5 & anterius transfertur vfque ad H 3 qui mo- tus translatitius commode fieri poteft * quia centruiru grauitatis primo cadit intra triangulum AB D ; fe- cundo intra trapetium ABFD 5 fcilicet fulcitura tri- bus * vel quatuor columnis . Deinceps > firmis rema- nentibus tribus pedibus ADF, comprehendentibus centrum grauitatis G 3 immediate anterior pes finifter B promonetur vfque ad H 5 & ab impetu prxconcepto pariter centrum grauitatis transfertur in 13 nempe in_> centro rhombi AHFD ; completo greffu duorum fini- firortim pedutn incipit impuifus, & motus poftici pe- dis dextri D * & deinde anterioris A 5 & fic femper ordine fuperius expofito abfoluitur grelfus quadrupe- dis Animalis. Et licet ad hanc veritatem comprobandam fufficiat accurata obferuatio ocularis 3 nihilominus Philofophi munus cft inquirere vtiiitatem, & neceflitatem talis operationis . Lex perpetua natune eft 3 vt agat mini- mo labore* medijs5 & modis fimpliciilimis, facillimis» certis * & tutis * euitando * quam maxime fieri potefc * incommoditates * & prolixitates. Et quia incefsus Animalium non efi: motus omnium partium eorum-j* asque velociter translatam» & per eamdem dire&ione, vt eft volatus * faltus* aut raptatio 3 fed potius eft mo* DE MOfV ANlMALIVM. 267 tus refultans ex translatione aliquarum partium , qu*e innituntur fu per alias partes quiefcentes , & proinde Animai incedens flando promouetur . Quapropter llatio, & translatio, qua? fit in grefsu Animalium, de- bet efse non vacillans, & ruinofa, fed firma & flabi- lis , c[\ix prxterea minimo labore mufculorum, fuffi— cienti tamen , prceflari debet. Vt vero flati o machinae quadmpedis,dum incedit, feruari poffit abfque ruinae periculo , oportet, vt fulciatur a pluribus, quam duo* bus columnis , fcilicet a tribus, vel quatuor, inter quas cadat perpendiculariter linea propenfionis ex centro grauitatis Animalis : Hoc plane egregie prae- flatur in greffu expolito in hac propofitione . Secundo oportet, vt talis fuflentatio, & innixus» quamminimo labore > & moleflia Animalis fiat, & hoc efficietur ab ipfis columnis crurum eredis , quse ob fuam duritiem, & fenfus flupiditatem facile pon- dera incumbentia tolerant > abfque notabili molefliae fenfu. Praeterea motus totius machina? Animalis facile ab* foluitur, quia eius integra moles fufpendi, & a Terra eleuari non debet, fed folummodo vnicus pes fuftol, lendus, & mouendus efl. Primo impellendo folum»; podicum , non quidem ab vno pedum anteriorum»; ; nam, hoc elongato, & folo anteriori innixo, centrum.* grauitatis Animalis retrocederet i fed e contra a pe- de poflico elongato, ad indar conti,promouetur ante- rius; ex quo fit , vt tota moles Animalis anterius promoueatur, flexis tribus columnis eredis, non fe- cus, ac currus rotis innixus transfertur. Secundo fu- fpendendo eumdem pedem pollicum, flexis articulis a fuis mufculis, deinde promoto pede antico, eiufdem Capi ao. De incef- fu Quadru pedum •» 268 10. AL. BORELLI Cap.2©. De incef- fu Quadru pedum • lateris > vt didum efl , haec , inquam, compendia fua- dent necelfitatem talis operationis. P R O P O S. CLXVII. Quomodo quadrupedia duos anteriores pedes, vt ma- nus, vfurpare queant,obieda contredando. Tab. 13. Fig. 11. Quia Animalia quadrupedia fituatione prona ftar contredare, & impellere obieda circumflantia po- tefl, vt equi calcem impingunt, aut proprium corpus fricant ; & feles, & Vrfi anticum pedem, vt manuiru vfurpant, vnguibus digitorum raptando, & pugnan- do . At, duobus pedibus anticis cleuatis eoderri tem- pore, obieda contredare facile non poflimt, nifi pro- flrati pedore , & nifi duobus pedibus reliquis Terrae innitantur. Verum,longis cruribus pedalibus paui- mento applicatis, eredo corpore flare pofsunt, vt Ca- nes , Simiae, & Vrfi diutius ad inftar hominum, & tunc plane anterioribus pedibus pugnare, & contredare-» obieda pofsunt, fed non fine moleftia, eo quod arti- culi pedum, & praecipue calcanei non £que firme fu- flentare pofsunt grauem machinam illius Animalis , cuius ftrudura accommodata efl, vt litu prono fuper quatuor pedum columnas innitatur ; Et hinc efl,quod Canes flando facile ruunt, nifi poflicae parieti inni- tantur. Simia; vero , & Vrfi , qui plantas pedum non omnino diilimiles humanis plantis habent,minori mo- aProp. 156. huius DE MOTV ANIMAlIVM. 269 lefiia , & diutius eredi ftare, & pedibus anterioribus fubleuatis pugnare pofsunt. Quando Canes extrerhis digitis , & equi extremis vnguibus pofieriorum pedum innituntur, tunc qui- dem quiefeere in fitu eredo non pofsunt, facile enim ruunt. Pofsunt tamen perambulare, quia vacillatio- nes ab ipfo motu reparantur, ficut Pueri duobus ba- culis cruribus alligatis perambulant, & currunt, at quiefeere fuper illis fulcris non pofsunt abfqije ruina. Cap.* »o. De incef- (u Quadru pedum • P R O P O S. CXLVIII. Animalia fexipedia, quomodo incedant, inquirere. InfeCta Animalia , qua? corpore prono , & praelon- go fenis pedibus innituntur, eodem modo ftare, & incedere videntur, ac quadrupedia, fcilicet flant,'fi li- nea propenfionis ex centro grauitatis Animalculi per- pendiculariter ad horizontcmedu&a, cadat intrafpa- tium comprehenfum a pluribus, quam binis pedibus, & tunc duo, vej tres pedes a Terra cleuati vfurpantur, vt manus,obieCla contrectando. Inceffus vero commodiffime fieri potefl; Primo, pedibus pofterioribus fimul, vel fuccefliue impellen- do folum, ad hoc, vt centrum grauitatis promoueatur. Si enim anteriores pedes primo loco extenderentur retrorsum Animal ferretur, & ideo initium inceffus a pofletioribus pedibus fieri debet: reliqui motus fieri debent eodem modo,ac in quadrupedibus,licet altera, ri poffit methodus illa , quia femper remanere poffunt IO. AL. BORELLI 270 Cap. 20. De Incef- fu Ouadru pedum, tres columna* pedum ere&a? , quibus Animal innita- tur . At commodiflime fieret > fi tres pedes vnius la- teris,vnus pofl alterum promouerec ir, dummodo ini- tium morus fieret a pofteriori, cui liiccederet medius, & vltimo anticus i fic enim tres pedum planta? paral- lelogrammum obliquangulum conftituerent , commo- dum fuflentationi > & inceflui Animalis. Magis tamen laboriofus videtur incefTus fexipedis, quam quadrupedis , quia in illis nullus pedum dirigi- tur ad inftar columna?, fed femper articulis flexis ad angulos acutos liant , & incedunt; proindeque noru a duritie oflium fuftentantur , fed a vi mufculo- rum . At hoc incommodum facile toleratur ab infectis, ob minimam grauitatem corpufculi eorum, refpe&u molis eorumdem, cum pondera decrefcant in_> duplicata proportione dimenfionum eorum , qua? fi- miles figuras habent, vt praeclare Galileus demon- llrauit * P R O P O S. CLXIX. Quomodo mufca* , & culices pronis fuperficicbus vi- treis iaeuigatis pendentes adhaerent , & per eas in- cedunt abfque ruina. Quantumuis pufllla , & rara fupponatur corporea moles mufca?, formica , aut culicis , & flmilium Ani- malculorum , femper tamen grauitatem aliquam ha- bebit excedentem fpecificam aeris grauitatem,&ide6 eft impoflibile , vt in aere innatando pnedi&a Anima- lia quiefcant, vt pifces in Aqua aequilibrantur; fed neceffe eft , vt decidant deorsum, non fecus , ac feftu- DE MOfV ANIMALIVM. 271 Cap.- »o. De incef- fu.Quadru pedum. ca? in aere tranquillo lento motu cadunt. Hoc pofito non video , quomodo pnedida Animalcula adha?rere poilint fuperficiebus la?uigatis vitreis inclinatis,& pro- nis abfque ruina ; vnguibus enim curuis intra poros vitri infinuatis harpagati non retinentur , vt ad ocu- lum patet, ergo potius dicendum , quddr-fpongiofa tubercula plantarum pedum,immediato contadu pro- na: fuperficiei vitri adhaerendo, pufillum pondus ani- malculi fuftineant , ficut vitra explanata ab exquifito contadu fufpenduntur ; non quidem ob vacui timo- rem , vt vulgo credunt, fed ob pondus , ac vim elafti- cam circumambientis aeris , vt alibi diximus a . Eo- dem modo pueri planta manus vitrea? phiala? exade applicata,eam fufpendunt, & eleuant. Hoc confirmatur ex molefiiflimo illo pruritu corro- fiuo, quem in cute noftra affert contadus pedum mu- fcarum a?ftate, pluuia imminente , quando fuperficie tenus humedata cute facilius excluditur acr interme- dius , & proinde tenaci adha?fione tubercula planta- rum mufearum noftra? cuti agglutinantur, diffici- lius ab inuicem extricantur, feparanturque . Ca?terum molefius ille pruritus oritur ex fimplici ti. tillatione, quam vngues, pili>& afperitates plantarum faciunt contadu > & fricatione papillarum neruearum cutis nofira?, ficuti feftuca cuti ciliorum, aut narium confricata fenfum moleftum corrofiuum producit. Maiorem dolorificam palfioncm inducunt mufca?,& culices, fua probofeide fodiendo cutem , & forbendo fanguinem,ad inftar hyrudinu, at pulices , & pediculi, & cimices fuis multiplicibuslinguis fpinofis,& articu- latisjad inflar manuum,fanguinem lambunt,effufum ex cicatricibus venularum capillarium ab eis incifarum- a De Mo- fion. na- tur. a gra- uit. pen- dent. cap. 12. 10. AL. BORELLI 272 De faltu. C A P V T XXI. CVm nedum gradiendo Animalia loca commu- tent , fed etiam faltando, de hac operatione pa- riter diflerere debemus, qu£ non minori artificio a natura exequitur j & primo . P R O P O S. CLXX. Saltus non fit> ni/i prius articuli pedum infle&antui:. Videmus , quod dum homines flant dire&e exten- fls articulis pedum, ad inftar columnarum, licet ve- lint, & adhibeant quemcumque grandem conatum , faltarc non poliunt. Verum e contra flexis, & val- de incuruatis articulis, poftea grandi impetu tra&is , & decurtatis mufculis extenforibus, faltus fubfequi- tur . Bruta, Sc infecta aliqua , quce omnium pedum, aut faltem poiiremorum articulos femper inflexos re- tinent, poliunt ad libitum faltare, & nihilominus > quando vehementiorem faltum aggrediuntur, tunc plus folito eos incuruant, & Reptilia, quae pedibus carent, non faltant, nili /pinam, hinc inde inflectant. Vnde patet propofitum. P R O P O S. CLXXI. Quare virga , aut arcus erechis, & innixus plano fir- mo 5 fi comprimatur) infle&aturque, refilit , & faltat. Tab. 12. Fig.j. DE MOTV ANIMALIVM. 273 Si virga dire&a , & rigida , vel Arcus FEC innita- tur pauimento firmo RS in C , & comprimatur a po- tentia manus, vel ponderis M, quoufque violenter infledatur,acquirendo curuam configurationem ABC, & poftea citiffime potentia M remoueatur, tunc vide- mus , quod Virga, nedum priftinam diredionem ac • quirit, fed praeterea veloci faltu a terra eleuatur. Caufa huius effedus eft, quia centrum grauita- tis E ipfius Virgae a compreftione deprimitur vfque_* ad D, & quando poftea potentia M remouetur, Cubi- to vis Arcus nititur fe dilatare , & ideo vim facit , vt aeque extendat in diredum duo brachia B A , & BC > fcilicet, vt tantumdem deprimat terminum Arcus C > quantum eleuari debet terminus A . At quia durities pauimenti RS impedit defcenfum termini C , igitur necefte eft, vt motu reflexo , pariterque motu diredo, centrum grauitatis D cum integro arcu , fursiim im- pellatur 5 vfque ad E; cumque talis motus per lineam DE fieri non poflit, abfque eo, quod impetus impri- matur a vi expanfiua arcus, eftque talis impetus femel impreflus ex fui natura perfeuerans , & indelebilis, vt demonftrauimus a; Igitur, poftquam Virga diredio- nem extenfam acquifiuit, impetus ille vigens otiofus efte non poterit, & ideo vlteriiis promouebit Arcum, ciufque centrum grauitatis per eamdem diredionerru DE fupra terminum E, & proinde ad inftar proiedi recedet Virga FC a pauimento,& e!euabitur,fado fal- tu,quoufque vis grauitatis eius continenter crefcendo aqualis reddatur gradui impetus proieditij, & tunc,fa* do aequilibrio, afcenfus terminabitur, & deinceps ca- fus fubfequetur , vtin libro de vi percuffionis b often* dimus. e 9 tu' * De vi b Prop< 274 10. AL. BORELLI Cap. >1. De faltu 9 P R O P O S. CLXXII. Arcus ex duabus regulis compofitus terra* innixus > & a funis contra&ione velociter diftra&us,faltum effi- ciet. Tab.12. Fig.4. Sit Arcus ABC flexus , circa nodum B ereCtus , & terrif innixus in C , eiufque centrum grauitacis fit D, & velociflime diftrahatur a contraCtionc externi funis GQH. Dico 5 quod a Terra refiliet , faltum efficien- do . Quia j a vt dictum eft, in aCtu contractionis funis, dilatatur Arcus,impellendo brachia fursum , & deor- sum , ergo flcuti in figura 3. ob foli RS refiftentiam->y centrum grauitatis D reflexo motu fursum impelletur a D ad E, & talis motus continuus, fine impetu im- preflo fieri non poteft, eftque talis impetus perfeuc- rans, nec extinguitur, dum velocitas perfeuerans mo. tum continuum potius auget,* Ergo completa expan- fione arcus, impetus impreffus otiofus effe non po- teft, & ideo vlterius arcum, eiufque centrum grauita- tis tranfportabitab E ad F, & talis motus abfque fal- tu fieri non poteft. a In antec, prop. P R O P O S. CLXXIII. Organa 5 & mechanicas operationes, qua? in faltu fiunt, expromere. Tab.12.Fig.J. & Tab. 15. Fig.8. Sit machina humani corporis ABE , flans in fitu ereCto 3 5 vt nimirum ofla cruris , femoris > & fpinjc re&am lineam ad initar columna: conflituant, perpen- aTab. 12. Fig. 5* DE MOTV. ANIMALIVM. 275 diculariter infiftentem fuper planum horizontis RS ,* Tunc centrum grauitatis communis G diflabit a paui- mento5toto interuallo aequali offibus cruris 5 & Remo- ris . Poflea in odaua figura tab. 13. flexis articulis BjC,Di vt conflituant angulos 3 adeo acutos, vt di- flantia GE centri grauitatis a pauimento aqualis fere fiat longitudini folius cruris3 fcilicet medietas fit prio* ris diflantix extenfe centri in homine flante . In hac po/itura, fi validiffime 3 & velociffime fimul temporo contrahantur mufculi glutei > valli 3 & folei 5 necefla- rio tres arcus inflexi ABC5 BCD5 CDE , maximo im. petii extendentur; & ob pauimenti refiflentiam necef- fe efl 5 vt centrum grauitatis G impellatur fursum.; vfque ad F 5 & quia talis motus fine impetu impref- fo fieri non potefl 5 igitur talis impetus acquifitus ex fui natura perfcuerans non poterit effe otiofus 3 6c proinde neceffario remouebit molem corporis huma- ni a contadu pauimenti 3 idque5 fado faltu5 per aliquod fpatium impellet > quoufque impetus gra- uitatis fenfim audus aequetur impetui illo proieditio faltus. Putabit forte quifpiam > quod huic theoria* repu- gnet experientia 3 quando flexis ijfdem tribus articu- lis motu continuo homo furghoerigiturque, dilatando angulos articulorum , quod fieri non potefl abfque_# motu fursum centri grauitatis , & tamen a tali impetu> quo fursum impellitur non fubfequitur faltus. Pro refolutione difficultatis memorandum e/h quod in motu tardo 3 vel interrupto ob frequentiffimas mo- rulas 3 licet fiant faltus breuiffimi, hi tamen occultan- tur 3 quia immediate fubfequentes cafus a grauitate pendentes fubito reducunt deorsum corpus hominis; Cap. ar. De faltu • 276 10. AI. BORELLI Cap. tx. De faitu & fic fenfus non diftinguit minimos illos faltus. Qiy pariter occulcantur ob diftradionem partium molliu , vt culcitra fursum trada , & impulfa, non feparatur a Terrae contadu, quando motus fursum non fuperat di« ftradionem eius . Igitur , vt fiant faltus euidentes, oportet , vt dilatatio articulorum fit grandis» & celeri motu fada , vt vim percufliuam exercere poflit, & tunc ncceffario faltus fubfequitur. Ex fupra didis patet , quod in homine exercentur tres arcus , non quidem a materiali duritie , & tenfio- ne articulorum , vt in ligneis* & chalybeis virgis con- tingit , fed a vi voluntaria mufculorum extenforio- rum. Praeterea mirabilis efi firudura, & difpofitio praedi- dorum trium Arcuum alterne difpofitorum . Primo , vt triplicato fpatio impellatur centrum grauitatis > & fic validius imprimatur in corpus Animalis impetus proieditius, vt altius idipfum afeendat , quia gradus velocitatis continenter impreffi toto tempore, quo ar. ticuli explicantur, perfeuerantes componunt impe. tum magis intenfum, vt didum efi. Secundo, vtim- pulfus fiat per redam lineam, fiue fiue inclinatam ad horizontem, quia motus artuum-» fiunt circa nodos omnium articulorum ,* ergo oportet, vt aliqua centra eorumdem diuerfis velocitatibus mo- ueantur, vt omnes motus circulares componant iter redilineum . Tertio , alterna difpofitio trium articu- lorumiuuatad extindionemimpetusindefcenfu, ne-» pedes forti idu pauimento illidantur, & luxentur; fen. fimenim cedendo, impetum cafus, &pntcipitij extin- guunt- DE MOTV ANIMALIVM. 277 Cap.ai. De faltu p r o p o s. CLXXIV. Si idem corpus P a perpendiculariter ad horizontetru fursiim proiectum percurrat fpatia inaequalia C 5 & Di vires motiua? A> & B 5 id impellentes fubdupli, catam proportionem , quam fpatia habebunt. Quia fpatium C5 per quod corpus P ad horizontem perpendiculariter fursiim prorjcitur a vi motiua 5 feu impetu A aequale eft defcenfui naturali eiufdem a quiete inchoatijin cuius fine impetus acquifitus aequa- lis fit proie&itio impetui A b . Similiter fpatium D > quod percurrit idem P , fursum perpendiculariter ad horizontem impulfum vi motiua B aequale efl fpatio defcenfus naturalis a quiete 3 in cuius fine impetus aequalis fit B ; Habent vero fpatia naturalium defcen* fuum eiufdem mobilis duplicatam proportionem ve- locitatum c, feu impetuum in fine motuum acquifito* rum 3 ergo impetus > feu vis motiua A ad B fubdupli- catam proportionem habet 5 quam fpatium C ad D. a Tab.i2. Fig. 6. b De Vi perc.prop. 114» c Ibidem prop. 81. P R O P O S. CLXXV. Vis motiua faltum hominis efficiens, ad pondus cor- poris eius fubleuati, eandem rationem habet, quam 2900. ad 1. Tab. 12. Fig.4. Quia in faltu > nedum machina humani corporis prius inflexa dirigi, & fufpenfa retineri debet 3 fed etiam vi proie&itia fursiim impellenda eft ; ergo vi- dendumeftj quanta vi mufculorum limplex ere&io 278 /0. AI. BORELLI Op-ar. De faltu hominis Hat > & poftea vis proie&itia inquirenda efl. Et primo,vt fupra di&um efta3fit machina humani cor. porisABVDE, cuius articuli pedum alterne inflexi fint eadem inclinatione 3 qua? ad faltum efliciendurru requiritur 3 & po/ito 3 quod pondus totius hominis iit librarum 150. erit pars fuprema ABC libr.i io. & AB. VX libr.140, atque diftantia MB iit quadrupla diftan. tice tendinum GQH a centro B ve&is 3 & diftantia TV iit tripla OV3 atque PD flt fexquialtera diftantia? DK. Poftea b 5 vt TV ad MB 3 feu 3 vt 3. ad 43 ita erit pon- dus a*cus AB VX librarum 140. ad potentiam Z libra- rum 186. & ~ . Deinde3vt DP ad BM3fcu vtj.ad 8, ita erit arcus AB VDE librarum 150, ad potentiam S librarum 400. His pra?mitfis 3 vt femidiftantia tendinum Gluteo- rum GQH a centro B ad diftantiam MB, feu vt 1. ad 8.c ita fiat pondus ABC librarum no. ad pondus 880. potentia? 3 quam exercent Glutei. Similiter, vt femidiftantia VO ad VT, feu vt 1. ad 6, ita fiat poten- tiaZ librarum 186. — ad potentiam 1120.quam exer- cent mufculi vafti duorum pedum NOC. Non fecus, vt femidiftantia KD ad DP 3 feu vt 1. ad 3. ita fiat po- tentia S librarum 400. ad potentiam librarum 1200. quam exercent mufculi folei 3 quare potentia? mufcu- lorum dirigentium tres articulos amborum pedurm ecquales funt libris 3200; & ideo potentia, quas exer. cent omnes prodidi mufculi 3 dum corpus fufpendunt, plufquam vigeftes3 & femel fuperant pon. dus hominis, & ha?c tota vis denuo plufquam vigeftes multiplicari debet ob machinulas3quibus iibree eorun. dem mufculorum componuntur. Ergo vis d, quanxj, mufculi exercent>vt hominis molem alterne inflexam, aProp.53 huius. b Prop. 47* huius cProp.58. huius. d Prop. 12;,,huius DE MOfV ANIMALIVM. & terne innitendo erigant, plufquam quadringenties , & vige/ies pondus hominis fuperant. Ofiendendum modo eft, quod vis motiua, quse in-> fultu exercetur a natura, contrahendo eofdem mufcu- los fere ter millies fuperat pondus humani corporis . Et profe&d ex facilitate, fqua fimplex ere&io fit, & e contra ex grandi conatu mufculorum , & ex nimia la- xitudine, & virium difpendio ,quo faltus efficitur, fa. tis liquet, faltus vires multo maiores requirere. Prae- terea videmus , quod dum homo erigitur, femper ex- tremis digitis pedum pauimento innititur, & fic tot£u eius moles innititur articulis calcanei, genu, & coxen- dicis , ergo ab ipfii duritie pauimenti, & ab offeis ar- ticulisfufientaturtota machina humani corporis . Se. cus autem in faltu, quando vis proie&itia a mufculo- rum explofione produ&a officium fulcimenti exercet, per aerem fufpendendo eamdem hominis molem gra- uem his triplicatis vedibus . Sed,vt efficaciori demonftratione propofitum ofien- damus,confidero, quod dum homo extremitatibus pe. dum terne innixis erigitur,vere faltus producitur,quia motus,quo fursiimimpellitur grauitatis centrum, noiu» fit abfque impetu impreffo, qui non deletur e, & pro- inde completa expanfione articulorum, ille impetus vigens fuum efferum producet, fubleuando corpus hominis a conta&u pauimenti; fcilicet faltum produ- cet - Hic vero faltus ob fui exiguitatem occultatur > eo quod machina Animalis, confiat ex aliquibus par- tibus mollibus, & diftrahibilibus , quse in breui faltu non remouentur a contadlu foli, ficuti culcitra fursiim proieda difirahitur, & fic infima partes eius non re- mouentur a Terra# Pari modo concedendum eft, 279 Clp«21« De faltn. e Dc Vi percuk cap.?. 280 10. AL* BORELLI Cap.ai. De faltu quod,quando homo erigitur,fempcr faltum efficit, fal- tem per fpatium femidigiti fere, licet ob di/tra&io- nem extremitates pedum a terne conta&u non rece- dant . Hoc pofito , quia in faltu euidenti , & grandi , cor- pus hominis aliquando eleuatur a terra in altum vitra duos pedes, fcilicec plufquam digitos 24] & vires mo* tiuce , qux prodictos faltus inaequales efliciunt f fub- duplicatam proportionem habent, quam fpatiaab eis tranfada. Igitur vis motiua , quce in euidenti faltu cxercetur,fextupla erit eius, quce in occulto faltu, fci- licet in fimplici ere&ione corporis producitur. Sed hxc vis oftenfa fuit quadringentupla , & vigecupla-» ponderis totius hominis i ergo illa erit maior, quarru bis millecupla , Sc nonagecupla ponderis eiufdem ho, minis • £ Prop. 174-huius. P R O P O S. CLXXVI. Quo longiores fiunt vedes extremi crurum,fialtus maiores fiunt. Quia difplofiones omnium muficulorum, articulos pedum extendentium , asque velociter fiunt ad inftar pulueris pyrij , ergo arcus articulorum pedum aequali, & eodem tempore ampliantur, extendunturque a mu- fculis extenforibus contradis; fied quo brachia arcus, fcu vedes longiores fiunt, eo maiores circulos defieri* bunt, & ideo celerius moneri debent eodem tempo- re . Igitur ea animalia, qua? longiora crura habent, comparata ad molem corporis eorum, celerius fiursum impelluntur , quando in fialtu crura explicantur. At proieda > quas celerius impelluntur prolixius fipatium DE MOfV ANIMALIVM. conficiunt, ergo Animalia habentia crura longiora-» maiores faltus efficiunt. Hinc eft , quod locute, grilli, & Pulices longos faltus efficiunt, quia nempe eorum pedes pofieriores valde prolixi funt, vt sequent, aut fuperent longitu- dinem eiufdem aniraalculi. Contra in hominibus , & quadrupedibus. 281 Cap. 2i« De falcui P R O P O S. CLXXVII. Animalia minora , & miniis ponderofa maiores faltus efficiunt refpe&u fui corporis, fi esetera fuerint paria. Quoniam oftenfum eft a> quod duo corpora inaequa- lia impulfa a potentijs motiuis,eamdem proportionem habentibus, quam corpora ipfa, mouentur aequalibus velocitatibus > verbi gr. fi corpus primum fuerit du- plum fecundi, eorumque virtutes motiuae pariter fint in dupla proportione, Ratium tranfadum a primo aequale erit ei, quod a fecundo eodem tempore per- curritur.Hinc fequitur,quod fi in equo, & cane exifte- rent vires motiuae proportionales molibus corporeis eorum, fcilicet fi pondus, & moles canis fit vna quin- quagefima pars ponderis , & magnitudinis equi, & vi- res motiuae in eorum corporibus diflfufae fuerint vni- formes, & homogeneae, erit quoque vis motiua canis vna quinquagefima pars virtutis motiuae equi. Igitur (fi cetera fuerint paria, nempe vedes, & reliqua orga- na fint in eadem proportione) faltus canis tantum fpa- tium percurret, quantum ab equo tranfigitur > fcilicet ambo fpatium o£o pedum vnico (altu pertranfibunt. a In Jib. De Vi per cuf. prop. 12. 282 10. AL. BORELLI Verum , quia faltus otio pedum longitudinem equi non fuperat , & corporis canis longitudinem quater comprehendit , hinc fit, quod faltus canis refpe&u fui corporis quater maior , & vehementior fit faltu equi. Aduerto tamen , quod impetus in faltu non impri- mitur in inflanti; vt in percuflione , fed motu fociali , quo centrum grauitatis Animalis promouetur eo tem- pore 5 quo articuli explicantur,* At quia expanfio ar- ticulorum cruralium canis non a?quat quartam partem expanfionis crurum equi, hinc deducitur , quod gra- dus velocitatis imprefiiis in cane multo minor fit im- petu impreflo in equo , & proinde hoc nomine faltus canis minor effe deberet faltu equi. Igitur ab alia caufa velocitas faltus canis augetur, qua? talis effe vi- detur. Demonflrauit eximius Galileus ( de motu locali , ) quod in corporibus Animalium proportionaliter de- erefeentium minuitur pondus in maiori nempe duplicata refiftentia?, & roboris eorum; & ideo ofla maiorum Animalium crafliora fieri debebant, vt fuo robore incrementum ponderis fuftentare valerent; Et hinc fit, vt Animalia vafta, qua? corpus valde pon- derofum habent, miniis viuacia , & miniis agilia fint , quam exigua Animalia . Quare verum eft, quod mi- nus ponderofa Animalia maiores faltus refpcSu fui corporis efficiunt. Cap. ii. De faltu P R O P O S. CLXXVIII. In fiiltu ad horizontem obliquo, motus fit per lineam parabolicam proxime. Quando faltus fit per lineam perpendicularem ad DE MOTV AN1MALIVM. 283 horizontem, patet, quod afcenfus, & defcenfus fiunt per camdem perpendicularem , vt contingit in proie- Cffcis verfus verticem . At fi impulfus fiat perlineam_> inclinatam ad horizontem ad angulos obliquos , tunc linea deferipta in faltu a centro grauitatis, erit curua parabolica , quia componitur ex motu redo proiedi- tio vniformi, & ex defcenfu accelerato corporis gra- uis , vt a Galileo demotu proiedorum-oftenfunu eft . Cap.21- De faltu * PROPOS, CLXXIX. Quare curfus faltum longiorem, 8c altiorem producit, declarare. Quia ia curfu corpus Animalis acquirit non fecus , ac pila fuper planum horizontale proieda, & talis impetus non deletur a nouo tranfuerfali impul- fu 3, fed motum profequitur per nouam diredionemu, igitur eodem modo impetus,quo tranfportatur corpus Animalis currendo,non extinguitur a declinationo , quam faltus producit, fed tantummodo directionem-» itineriscommutat. Et quia vterque impetus > curfus nempe, & faltus vigent,fimul iundi component vehe* mentiam maiorem ea , quo a fimplici faltu effici po- teft, & proinde maius fpatium excurrere poffunt. Quare faltus augebitur, quoad longitudinem, & alti- rudinem a curfu procedente. Hinc eft, quod qui currunt,ab eodem impetu ? quo feruntur, facilius per loca accliuia fcandunt > duiru ille impetus perfeuerat. a De Vi perc. cap* 3* prop. 5. IO. AL. BORELLI Cap.ai. Dc ftltu • PROPOS. CLXXX. In faltii) capitis > & pedoris inflexio commutat diredionem motus centri grauitatis . Ex di&is patet 5 quod motus ipfius faltus non efl alius) quam continuatio eiufdem diredionis , per quam Arcus articulorum pedum terra? innixi expli- cantur ) & impellunt centrum grauitatis totius corpo- ris . Et quia talis impulfus fieri debet per illam dire- dionem, perquam Arcus crurum, & incumbens cen- trum grauitatis inclinantur > cumque talis inclinatio varietur a capitis3 & pedoris deuiatione , & inclina- tione antrorfum, vel ad iatera, ergo a capitis, & pe- coris flexione dirigitur > & commutatur motus fal- tus &c. PROPOS. CLXXXI. Quo artificio euitetur klio pedum in lapfu poft faltumdndicatur. Duplici impetu impreffo corpus Animalis in fin faltus folum attingit) impetu nempeproie«5iitio a mu* fculis impreffo 3 & ab acquifito impetu in defcenfu ponderoiicorporis eius. Hiffe velocitatibus affe&um neceffe eft, vt idem corpus fortiter percutiat paui- mentum5 a cuius duritie planta pedum contundi) frangi 5 aut luxari poffunr. Vt vero talis noxa euite- tur) experientia, & habitu edo&i folemus articu- los pedum extendere, & elongare 5 vt extremis di- gitis terram attingamus; poftea fubito cedendo> & fenlim flectendo eofdem articulos5 impetum prseci- DE MOTV ANIMAIIVM. 285 pitij, & percuflionis continenter debilitamus , & fere cxtinguimus . Infuper impetum, quo fertur centrum grauitati$,fo* lemus refraenare in fine faltus retrorsum capite, & thorace reflexo , vt a tali motu contrario ruina impe- diatur. Ijidein legibus > & operationibus mechanicis fiunt faltus Animalium multipedum, proindeque non indi- gent noua expolitione . Idipfum in Reptilibus verifi- catur, licet pedibus careant, nam fpina hinc inde tor- tuose inflexa asquiualet articulis pedum Animalium-» quadrupedum, & a mufculis plicas extendentibus fiunt faltus. DE FOLATF. C A P VT XXII. SIcuti Terrellria Animalia fuper Terram > lic Aues per aerem volando incedunt. Talis motus effici- tur mirabili artificio, & organis mechanicis, quorum theoriam explicare conabimur. P R O P O S. CLXXXII. Stru&une alarum , carumque partium expolitio. Tab. 12. Fig.7. Animalia omnia bipedla,& quadrupediapmerpe- des pofteriores habent duo brachia fcapulis annexa, quas in quadrupedibus inferuiut,vtpedes ad ambulan. dum i in hominibus ad contre&andum;in Auibus ad 286 10. AL. BORELLI Cap.12. De Vola tu. volandum • In hifce omnibus animalibus componuntur ex pari numero articulorum, & ex.offi- bus principalibus fimiliter difpofitis ex fcapula , ex humero , ex cubito, ex radio, & ex carpo . Scapula? fixe annectuntur extremis terminis radio- rum clauicula; & huius nodus angularis affigitur me- dia’ fterni fummitati • Atinauibus fcapula ftrudura diuerfa, & magis artificiofa eft, conflat enim ex duo- bus offibus oblongis DL,DM angulum LDM acutum conftituentibus, quorum vnum fupremum LD coftis dorfi adharet,alligaturque pluribus mufcuiis fpina, dorfi ; infimi vero offis fcapula terminus M planus, <3c circularis firmiffimo tendine anneditur aciei laterali offis iter ni. Verum in angulo fcapula N agglutinatur vnus terminus ciatiicula KN , & in angulo (capula D excauatur finus rotundus, intra quam rotatur humeri fupremum tuberculum , ibidem valido tendine alliga- tum . Praterea in cauitate anguli fcapula adeft foramem I, feu trochlea, perquam excurrit tendo CIH mufculi eleuatoris ala. Tandem admiratione digna natura prouidentia obferuatur , cum firmiffime centrum fle- xionis ala binis fulcris offium DM infima fcapula, & clauicula KN ftabiliuit innixis aciei, & crifta offis flerni, vt nimirum refiftcre valerent adioni robuftiffi- mi mufculi pedoralis BG ala deprefloris . Extremo humero anneduntur duo offii cubiti, & radij longio- ra, quam humerus . Hifce anneduntur offa carpi,qua manum in hominibus, & extremum articulum ala in Auibus conftituunt, eflque carpi longitudo paulo mi- nor humero. Longitudo offium alarum, & pinnarum carumdcm-» DE MOfV ANIMALIVM. noneft vniformis in omnibus Auibus, fcilicct non ha- bent eamdem proportionem ad longitudinem corpo- ris ipfius Auis . Struthio-cameli enim breuiffimas, & graciliflimas alas habent refpedlu fui vafti corporis s Gallinae, & cxterx Aues , qux parum , & raro a terra volitando eleuantur,aliquanto maiores,* Columbi ad- huc longiores ,* fed valde prolixas alas habent Aqui- lx, cigni, hyrundines, & reliqux Aues, qux fere fem- per per aerem volitant. In hi fce offa cuiuslibet alx ?quant,vel fuperant longitudinem corporis eiufdetru Auis a fine colli, vfque ad coccigen, & vna cum pin- nis triplx fere funt longitudinis totius corporis eiuf« dem . Confiftentia eorumdem oflium Auium mirabilis quoque effe videtur; funt enim fiftulx fubtiliflimx, & duriffimx,multd magis excauatx , quam offa artuurru hominum, aut quadrupedum . Hoc fa&um eft , ficuti egregie Galileus demonftrauit in fcientia noua me- chanica, vt diminuto pondere offium, augeretur ro- bur, & refiftentia eorum a figura fiftulofa , vt Auium alx parum graues , & fimul robufix aptiores effent ad volatum. Non minus accurata folertia pennx alarum effor- matx a natura fuerunt, vt leuifiime , fortiflime, & ad inftar arcus refilientes validam percuffionem aeri in- ferre poffent. Earum fu b flanti a cartilaginea, fed du- ra adfnftar cornu efi:, quarum radices diredlx funt fi* ftulofx , valde excauatx, & fubtiles, & earumdein-> produdiones incuruatx replentur medulla fpongiofa minimum graui, tegunturque cortice duriffimo , & fubtili , & conuexo , & infuper alio cortice in facie caua bipartito in duos femicilindros > vt ambo pofl Cap. ai. De Vola- tu • 288 IO. AL. BORELLI Cap.a2. De Vola tu. Inclimationem valida refilitione ad inftar Arciis de- nuo dirigerentur, & poft expanfionem denuo incur- uarentur > & fic vehementius aerem percuterent. Praeclare quoque filamenta villofa tranfuerialia pennarum efformaca funt, raram, leuilfimam > & ro- buftam confiftentiam refilientem ad inftar arcus ha- bentia , & pilis ramofis latera filorum mutuo implica- ta contexuntur) vt ad inftar veli nauium aeris percuf- fi tranfitum impediant. Vtque melius penetrationem aeris vetcnt 3 fuperponuntur in interftitijs aliae pennae minores 5 & plumae fuper alias ad inftar fquamarum-» Pifcium,vt omnes fimul aemulenturdomorum tetta ex tegulis compofita 5 & fic mutuo fe adiuuando rimas omnes praecludant. P R O P O S. CLXXXIII. Quo ordine, & modo Aues, earumque alae mouean- tur in volatu. Vtartiiicium mechanicum, quo volatus efficitur* indagare poflimus , oportet, vt exade obferuemus * quaenam partes alarum, quo ordine,& quibus circum, flantijs moueantur, quando Aues volitant. Dum Aues quiefcunt Terrae innixse, articuli alarum complicati adhaerent lateribus Auium . At quando volatum in- choare volunt, primo cruribus inflexis grandi faltu e Terra eleuantur: Secundo alarum articuli explican- tur, vt redam lineam conftituant perpendiculariter infiftentem ad fuperficiem lateralem pedoris ,* Ita vc duae alae in diredum extenfae fecent ad inftar Crucis longitudinem corporis Auis . Poftea, quia alae curru DE MOtV ANIMAL1VM. annexis pennrs conftituunt laminam fere planam ; ha? quidem parum fupra horizontem eleuatse vehementif- fima vibratione,motu ad alarum plana fere perpendi- culari aerem fubie&um percutiunt , & tali vehemeit* tiffimo ictui aer, licet fluidus flt , refiftit ? tum ob na- turalem inertiam, qua in quiete retinebatur > turru etiam 5 quia a velocifiimo impuifu machinula? aereae condenfantur, & earum vi elaftica refiliendo? refiftunt compreflioni 3 non fecus, ac folum durum; ex quo fit» vt tota machina Au is refiliat, nouum faltum per aerem efficiendo; ac proinde volatus nil aliud erit 5 quam_/ motus compo/itus ex frequenter repetitis faltibus per aerem fa&is. Et noto 5 quod ala facile ad planam fuam fuperfi- ciem motu fere perpendiculari aerem percutere pote#, licet vnicus eius angulus offis humeri fcapulse allige- tur 5 remanente libera > & diflfoluta tota latitudine ba« fis eius > cum penna? maiores tranfuerfales non alligen- tur pelli laterali thoracis. Hoc non obftante, ala seque bene ad inflar Ventilabri circa eius bafim circumuolui poteft; quia offium connexio fuis prominentijs> & ful- cris impediunt alse deuiationem > & fortis ligatura > & infertio pennarum vetat earum circumdu&ionem.Nec deficiunt ligamenta tendinofa 9 quse ad inftar funium-» velorum Nauium retinent eafdem pennas 5 ne plus iu- fto explicentur. Non miniis admirabilis efl natura folertia in expli- catione 5 & redu&ione alarum fursinn , eas enim non in latum , fed caffim fursiim mouendo offeam partem > vbi radices pennarum inferuntur 5 fursiim reducit; Sic enim abfque aeris impedimento veluti a gladio motus fursiim alse planse fieri potefh & proinde exisua vi fu- Clp. iiv De VoIt tu. IO» AL• BORELLI 290 De Vola- tu . fpendi,& eleuari polTunt. At poftea a tradione tranf. uerfali, & ab ipfa aeris reliftentia, ciim flebuntur ea> dem alae explanantur, vt inlinuatum eff, & inferius clarius patebit. P R O P O S. CLXXXIV. Mufculorum alas mouentium magnitudo , difpolltio, & modus operandi conlideratur . Tab. 12. Fig. 7. Ala?, quae liint brachia Volatilium non fecus , ac ia hominibus,diftinguuntur in tres articulos,humeri, cu- biti , & carpi; At illa carent manibus fubdiuilis in_> articulis digitorum. Par quoque eft multitudo mu- fculorum extendentium , & fle<5tentium in vtrifquo Animalibus ,* Verum longe differunt,quoad magnitu- dinem, litum, & polituram - Et primo perorales mufculi hominis fle&entes hu- meros,parui, & parum carnoli funt, non enim aequant quinquagefimam, aut feptuagefimam partem omnium mufculorum hominis : E contra in Auibus pedorales mufculi vaftifftmi funt, & ceqtiant, immo excedunt, & magis pendent, quam reliqui omnes mufculi eiuf- dem Auis fimul fumpti; Vnde conijci poteft, quarrL> grandis fit illa vis motiua , quae exigitur ad alarum vi- brationem efficiendam, vt poftea offendemus . Secundo adnotari quoque debet litus, & connexio peroralium mufculorum , in hominibus enim initium fumunt ab offe plano fferni, a cartilaginibus, a medio clauicula?,& a coftis 6, 7, 8, quibus annectuntur; At in Auibus os fferni vaftum eft, durum, & graue limile thoraci ferreo militari, criftam, feu parietem habens DE MOTV ANIMALIFM. 291 in medio eredum; huic crifta? amplis faciebus', & pla- no eiufdem thoracis radicantur fibra? vadorum mu* fculorum pedoralium, qua? fibra? poftea valido, & la. to tendine , & fine carnofo anneduntur fuprema? am- phej& rotunda aciei palmula? proxima tuberculo hu. meri; cum in hominibus infra tuberculum, in ipfo ofle cylindrico hutneri inferantur. Hinc deducitur 9 quod in Auibus diflantia diredionis mufculorum pe- doralium a centro vedis alae fit exigua, aequalis nem- pe femidiametro tuberculi, quod rotatur intra fcapu* finum, eflque talis diftantia minor fexta, vel fepti- ma parte longitudinis humeri, & decimaodaua lon- gitudinis totius brachi/ oflei, atque quadragefima fe- re parte totius alie cum fuis pennis . Iri hominibus ad brachij eleuationem inferuit mu- fcuius Deltoides, qui externa? alligatur clauicula?, & fummo apici fcapula?, eftque antagonifta , & contra- pofitus pectorali , & eamdem externam faciem hume- ri oppofitis motibus trahunt, nempe deorsum fleden. do, & fursiim eleuando . At in Auibus deficit Deltoi- des, & eius loco ade/t mufculus oblongus teres , exi- guus , repofitus in angulo offis thoracis a crifta fado > qui mufculus contrahendo fibras per eamdem dire- dionem, & ad eafdem partes > ad quas fibra? pedora- lis contrahuntur, producit nihilominus effedum con- trarium, fcilicet eleuat humerum fursiim versus dor- fum , & caput, dum pedoralis id ipfum deprimit > & fledit versus /ternum. Hoc autem, vt clare percipiatur in hac figura*fit os humeri auis ABD, cuius caput, feu fupremum tuberi culum parum explanatum BFEC, annexum fortiffimo tendine D in medio finu fcapula? > & in loco C fupre- Cap. 12. VoIa 10. AL% BORELLI mo aciei , feu crite palmulas, & per totam longitu- dinem CB anneditur tendo cum fibris carneis BG mufculi pedoralis, qui trahendo per diredioncm BG versus G humerum BA fledit , & deprimit verfus G circa centrum eiufdem tuberculi. At in oppofita fa- cie in eiufque acie E eiufdem palmulas extremas alli- gatur tendo HIE mufculi eleuatoris alas ,* & hic cir- cumdudus per foramen excauatum in angulo offis fca- pulas 1, veluti circa trochleam fit, vt ex tradione mu- fculi eleuatoris per eamdem directionem ab I verfusH fubfequatur circumductio contraria,nempe diitradio, & remotio alx a pecore GB > & proinde cleuatio hu- meri EA vna cum tota ala > non in latum , fed casfim-» pennis pone fequentibus ad indar vexilli . Neceffitas vero* ob quam natura hanc diuerfita- tem in Auibus inftituit,eft, quia grandis mufculus ele- uator alie in fubtili, & debili offe LD fupremo fcapu- lie alligari non poterat, nec illa fuprema corporis pars a tanto mufculo grauari debuerat, fcd potius pecoris pars a tali additamento ponderofior reddi de- buerat, vt centrum grauitatis totius Auis in profun- diori, & infimo fitu pedoris poneretur ob neceffitatem inferius exponendam ♦ r . Praster hos duos mufculos vna cum alijs minoribus, adiuuantibus flexionem, & dilatationem humeri, ad- funt alij flexores, & extenfores cubiti, & carpi, qui in Auibus pufilli funt, & breues, fecus, quam iiu hominibus, quia horum manus, grandes,plures, & va- lidos motus exercere debuerant, qui pluribus praslon- gis, & craffis mufculis indigebant. At in Auibus, qua: inanibus carere debebant extremi articuli alarum fo- lummodo dirigendi, & fiedendi funt > & ideo minori apparatu mufculorum indiget. PRO. 292 Cap; xt. De Vola m • DE MOfV ANIMALIVM. P R O P O S. CLXXXV. Cap.25. De Vola- tu* Centrum grauitatis Auium depteflum effe debuit* Tab. 12. Fig. 8. & 9. Notum eft a 5 centrum grauitatis cffe pundum in-» medio corporis 3 ex quo fi id fufpenderetur in quali- bet pofitura quiefceret aequilibratum ; e contra3quan- do fufpenditur ex pundo diftindo 3 & remoto a cen- tro grauitatis 3 tunc corpus illud non quiefcet 3 nifi in vnico fitu tantum 3 nempe in eo > in quo reda linea.» coniungens pundum fufpenfionis3& centrum grauita- tis>perpendicularis fuerit ad horizontem . Vt fi fuerit corpus ABC 3 cuius centrum grauitatis D 3 & fufpen- deretur ex pundo E poterit quidem circumduci per circuli peripheriam FGD; cuius djameter FD perpen- dicularis fit ad horizontem. Minifeitum eft3 quod corpus ABC 3 ficuti penduli natura exigit 3 translato centro grauitatis D3in quolibet pundo G fublimi cir- cumferentia1 illius non quiefcct3 fed defcendet versus infimum fitum D3 & ibidem quiefcet3 vbi nempe linea ED perpendiculariter ad horizontem infiftit. Hinc deducitur e conuerso> quod quotiefcumque corpus pendulum ABC fufpcnfum ex E quiefcit3 & poft agi- tatione reducitur in eandem pofitura, vt femper facies cius BC fit prona 3 concedendum eft3 quod centrum-» grauitatis exiftit in aliquo pundo perpendicularis ad horizontem ED > polito infrd pundum fufpenfio- nis E. Noto etiam 3 quod fi aliquod corpus in medio flui- do conftitutum > femper in eadem pofitura fe accom- modat» centrum grauitatis eius iacebit in inferiori a De quep. def- 3. in Arch. Au&.' 10. AL. BORELLI Cap.ii. De Vola tu • parte Terra* proxima, vtb fi pila AB , fiue in aqua, fi- ue in aere exiftens femperpundum eiusB in infimo fitu fe accommodauerit, concedendum eft, quod cen- trum grauitatis totius pilae exillit > vitra medium ivu aliquo pundo C proximo ipfi B,quod pariter fequitur ex penduli natura. Similiter, quia videmus, quod Aues volantes fem- per ventre prono fe difponunt in aere abfque vllo co- natu , ergo concedendum eft, quod centrum grauita- tis earum in infima parte pecoris , & ventris exiftit. Poftea, quia Aues aere grauiores a vi Aiarum fufti- nentur, ne decidant, & fufpenduntur in nodis articu- lorum humeri, & fcapulaein fuprema parte Auis poli- tis , ergo necefle eft, vt infra Alarum radices in infi- ma parte peftoris centrum grauitatis exiftat, & in re- da linea perpendiculari ad horizontem, & ad longitu- dinem corporis eiufdem Auis. ' Confirmatur haec aflertio ex praxi,qua folemus cen- trum grauitatis inquirere in corporibus irregularibus. Si enim Auem deplumatam fuper aciem cultri hori- zontaliter extenfam varijs modis applicemus,reperie- tur pundum illud , in quo Auis jequilibratur, fcilicet centrum grauitatis in reda linea a nodis, feu radici- bus alarum ad medium offis pedoris perpendiculariter eduda ad longitudinem corporis ipfius Auis, & in tali politura quiefcunt Aues dormiendo innixae virgultis arborum. Infuper videmus, quod ponderofiores partes Auis, fcilicet offa craffiora, & maiora, pariterque carnes ii\j externo pedore, nempe in infimo fitu eius collocan- tur . Offa enim pedum , & fterni vafta, & crafla funt. Econtri fpina,& coite fubtiies, & parum graues funt;- b Tab.12 Fig.9. DE MOTV AN1MALIVM. 295 fimiliter mufculi pedoris coxendicum , & deorsinn pendentes cequant , aut excedunt molem vi- fcerum, & reliquorum mufculorum totius Auis,vtque multo magis infima pedoris pars grauaretur , natura mufculos leuatores alarum non pofuit in fnprema fca- pula 3 fed in medio pedorali mufculo recondidit , vt didum eft . E contra fuprema cauitas thoracis aere_» repletur, & ideo miniis grauis eft , quam infima pars eius . In abdomine quoque cauitas maiori ex parte-, ab aere occupatur 3 qui fupereminet inteftinis a pro- prio pondere deorsiim tradis fuper mufculos abdomi- nis • Ex qua diipofttione partium percipimus, natu- ram fedulo curaftc , vt centrum grauitatis Auium in- fra radices alarum apponeretur, vt femperprono ven. tre per Aerem fufpendcrentur. Sic enim a valida Ala- rum vibratione, & percuffione fubiedi aeris retineri poteft fufpenfa machina grauis ipfius Auis , & impe- diri eius lapfus. Contra addudam theoriam reclamare videntur ali- qua? obferuationes. Videmus enim , quod Aues dum dant, & gradiuntur aequilibrari folent circa pundum pofitum inter nodos fcapulae, & coxendicis, per quod tranfit linea perpendicularis ad horizontem,quae inter digitos pedum terra? innixos incidit. Vnde colligi- tur , quod centrum grauitatis Auium cadit vitra no- dos alarum verfus caudam. Praeterea Aues flando non praecise in fitu parallelo ad horizontem, fed corpore-» parum inclinato quiefeunt, & aequilibrantur. Haec omnia vera funt, nec tamen repugnant fupe- riori dodrinae s nedum enim declinare centrum graui- tatis ab expofita fituatione poteft,fed etiam polituram variare pro diuerfa Animalis exigentia i eft quippe Cap.ia. De Vola tu. /0. AL% BORELLI 296 Ca p* 21. De Vola tu* collum Auis, valde pondcrofum ob multiplices ver- tebras ofTeas , & ob capitis pondus ; ex quo fit, vt re- trado capite, vel extenfo , & prolongato horizontali- ter pro vedis maiori longitudine, vel minori, momen, tum eius varietur, & centrum grauitatis totius Auis modo verfiis caput promoueatur, modo verfus cau- dam retrahatur. Sic quando Anferes volitant vide- mus , quod collum dirigunt, & extendunt anterius ad indar brachij ftatera? cum pondere capitis in eius ex- tremo appenfo. Quare tunc centrum grauitatis totius promouetur verfus caput. Praeterea , dum aues vo- lant , articuli pedum exade complicari foient, pedori adha?rendo, praeterquam in Anferibus, & alijs,quarum caput grauiffimum ed, vt pondus pedum anterius, vel poderius pro aequilibri; exigentia transferatur. Ter- tio, dum Aues terra? innituntur, Ala? complicata? la- teribus adha?rent, & ideo augent pondus poderioris partis ,* at dum volitant, ala? extenduntur, & dedun- tur versus caput5& ideo anterior pars Auis magis gra* uatur. Ab his tribus caufis per fpatium notabile cen- trum grauitatis totius Auis anterius promouetur * quoufque linea id connedens cum nodis alarum fca- pulac, praecise perpendicularis fit ad horizontem, & ad longitudinem corporis Auis, & fic commodiflime po- litura prona aerem fubiedum ventilabris percutiendo, repetitis faltibus per aerem volare pof- funt. Ha?c Theoria praeclare quoque confirmatur ex fo- lutione huius problematis; quare fcilicet Aues, quan- do dormiunt, caput recondunt, fub vna alarum c . Ratio prima, & euidens ed, quia adio voluntaria, & laboriofa in fomno exerceri non poted ; & ideo pon- c Tab. 11 Fig* 7» DE MOfV ANIMALIVM. dus colli, & capitis tunc fufpendi non poteft5& proin- de alicubi inniti debet. At altera caufa, quae ad rem facit, eft, quia retrado capite, & repofito versus cau- dam non feciis, quam decurtato brachio ftaterae , & retrado romano,centrum grauitatis retrocedit, vt ca- dat perpendiculariter in medio vngujum pedum, quae valide ramum arboris apprehendunt ad inftar forci- pum, vt didum eft d , «St fic Auis aequilibrata facile quiefccre poteft. Deinde, vt opificium mechanicum, quo volatus perficitur, percipi poflit, praemittuntur haec lemmata. 297 Cap. »2* De Vola- tu • d Prop. ijo.huius P H O P O S. CLXXXVI. Si arcus a EABF compo/itus ex tribus regulis EA, AB 5 BF seque inclinatis 5 & folo innixis in E , F, a pondere incumbente D comprimatur, & anguli aequales A, B a funibus GI,LH conftringantur; Di- co , quod potentia funes contrahens ad pondus in- cumbens D fe habet, vt duplum KA diftantiae dire, dionum extremorum radiorum ad AO, diftantiam-» diredionis funium a centro A. a Tab. ii, Fig.io. Quia pondus D per eamdem dire&ionem perpendi* cularem ad horizontem comprimit pauimentum, quo hoc impulfui illius refiftit, & squilibrantur , ergo po* tentia ponderis D ecqualis eft re/iftentia? pauimenti. Poftea, quia potentia? contrahentes funes GI3& HL agunt 3 & ecquilibrantur cum pondere D 5 & cum refi- ftentja foli, igitur, vt didhun eft, femiffis potenti# fu- nium agit contra pondus D 5 & reliqua medietas con- tra refiftentiam pauimenti. 298 10. AL. BORELLI Cap. 21. Di Vola tu. Infuper 5 quia pondus D fuftinetur a duobus ful- cris AE, & BF aeque inclinatis, ergo femiflis ponde- ris D fuftinetur a fune GI, veftc AE, & altera medie- tas eiufdem D a fune HL,ve&e BF. His pofttis , quia ve&is EA impellitur circa cen- trum A a refiftentia foli E per dire&ionem EK, cuius diftantia a fulcimento eft AK,nec non a femifle poten- tiae contrahentis funem GI, per dire&ionem GI, cu- ius diftantia a fulcimento eft AO , ergo femiflis po- tentiae funis ad refiftentiam foli in E, fe habet, vt AK ad AO. Simili modo potentia reliquae medietatis funis 01 aequilibratur femifli ponderis D eadem asione vectis AE j & funis contractione circa centrum A 9 & per cafdem direCiiones, ergo femipotentia funis GI ad fe- mipondus D eft, vt diftantia AK ad AO; & ideo inte- gra potentia funis GI ad refiftentiam foli in E, & ad femipondus D,eft, vt duplum AK ad duplum AO , & ad folam rcfiftentiam femiflis D fe habet, vt duae AK ad ftmplam AO . Et tandem potentia funium GI 3 & HL ad integrum pondus D fe habent, vt quadruplum AK ad duplum AO, feii vt duplum AK ad fim- plam AO . P R O P O S. CLXXXVII. Ijfdem pofitis, fi funes confringantur tanta vehemen- tia* vt Arcus d Terra refiliendo, faltum efficiat* fcilicet multo maiorem,quam in debili con- ftri&ionc: potentia funes contrahens ad pondus in- cumbens D,compofttam proportionem habet ex ra- tione dupli Ah. ad AO , & ex ratione fubduplicata faltuum minimi,& euidentis. Tab. 12. Fig.io. DE MOTV ANIMALIVM. In eadem figura fit faltus, quo Arcus refiliendo eleuatur mimimus vnius digiti in altum; grandis vero faltus vigitiquinque digitorum,& quia, dum Arcus ob debilem contractionem funium, debili motu proijcit pondus D fursiim , & faltum inobferuabilem ob exi- guitatem , & extendibilitatem Arcus producit, tunc potentia funium ad pondus incumbens D eft, vta du- plum AK ad flmplam AO ; & ad eius impetum ille im. petus, qui vigeiies, & quinquies altiorem faltum pro- ducit, fubduplicatam proportionem habet b , fcilicet eam, quam habet quinarius ad vnitatem, ergo ex am- babus rationibus componitur proportio potentia* fu- nium ad pondus D ; & proinde in faltu euidenti po- tentia funium, ad idem pondus, eamdem proportio- nem habebit , quam decuplum ipfius AK ad /im- piam AO . Cap.22. De Vola tu* aProp.38 huius . b Prop. i74.huios P R O P O S, CLXXXVIII. Aeris portio ab ala in volatu percufTa comprehenditur a fe&ore folido a radio longitudinis alae in eius conuer/ione deiignato. Tab.13. Fig.i. Sit Auis volans ACBG , cuius Alae longitudo AI > quse in valida flexione aerem percutiendo, circulariter mouetur circa centrum tuberculi humeri A . Quare.-» in eius vertigine deferibit fe&orem AEP; eftque Ala AE, non linea fimplex, fed fuperficies plana, & cum./ ea aerem percutit, ergo eius motu deferibet fedorem folidum. Verum ala non percutit alium aerem, quam illum , qui in tali fe&ore folido continetur deferipta ab eius motu; igitur patet propoiitum . 300 10. AL. BORELLI Cap: »2. De Vola- tu • PROPOS. CLXXXIX. Se&or aeris ab ala in volatu percuflus fuam rcfiften- tiam exercet in centro grauitatis eiufdem fe&oris folidi. Tab. 13. Fig.i. In eadem figura , vt Arcus EP ad duas tertias par- tes re&x fubtenfx EP 5 ita fiat radius AI ad AQ; erit pun&um Q. centrum grauitatis fedoris circularis AEP, vt alij demonftrarunt , & ideo in feftore folido prifmatico ab alx plana? circumductione defcripto centrum grauitatis cadet in medio pun&o linex inter- fecantis omnes planos fetores interfe parallelos per centra grauitatum eorum du&x ,* quare centrum fe- moris folidi Qjbfcindet longitudinem aIx AI, vt fit paulo miniis , quam dux tertix partes longitudinis alx. Offendendum modo eft, quod fe&or folidus aeris AEP exercet fiiam refiftentiam contra i&um alx in Q centro grauitatis eius . Quia ala AE impellit, & percutit aerem non in vnico ficu tantum, fed in tota_> eius longitudine,& amplitudine, & percufliones fiunt per circumferentias circulares inter fe fimiles propor- tionaliter crefcentes a centro ad alx extremitatem, & ideo inaequaliter veloces> ergo fe&or aereus percuti- tur ab ala per eafdem circumferentias fe&orem de- fcribentes , & ijfdem velocitatibus > fed quanta eft energia percuflionis , tanta eft prxcise refiftentia, qua aer in prxdido fpatio fedoris folidi contentus impel- litur 5 & condenfatur, cui impulfui, & condenfationi aer ille refiftit, non feciis,ac fi eftet fecftor corpus pon. derofum, & ab ala ftifpendi deberet. Igitur ficut tale DE MOrV AN1MALIVM. corpus graue exercet fuam refiflentiam in centro gra- uitatis eius, fic quoque fe&or aereus refiflet impulfui alae in centro grauitatis eius & proinde longitudo ve&is alae non erit tota eius longitudo AI ,* fed cuius terminus Qjjremitur a fedore folido aereo fua vi elaflica, quae non feciis, ac grauitas refiflit impul- fui alae in centro grauitatis eius. CaP.-*2« e. Vo a~ PROPOS. CLXXXX. Quomodo aer refiflit impulfui alarum,indicatur • Licet veri/limum /it, quod aer a quacumque vi mo* tiua, quantumuis debili, moueri, & diftrahi poffit, & proinde indifferens ad motum efle videatur ; tameiij experientia docet , quod refiftit forti, & valida per- cuflioni flabelli eo maiori energia, quo motus perculi fiuus velocior fuerit. Caufa huius refiftentias duplex elfe videtur. Primo,quia aer percuffus moueri debet, quiefeente aere collaterali, vt fluidorum natura exi- git,*vt vero exigua aeris portio folummodo moueatur, & locum commutet, neceffe eft, vt vertigine quadam rotetur intra grandem molem aeris quiefeentis , veluti intra vas aliquod , & tunc neceffe eft , vt mutuo con- fricentur , & contorqueantur particulas aeris cauae quiefeentes, pariterque conuexae, quas rotantur. Ve- rum tales confricationes, & agitationes fieri non pof- funt abfque violentia , & refiftentia , & ideo neceflo eft, vt impetus flabelli impediatur, & debilitetur a flu- xu aeris moti. Secundo idem aer percuffus refiftit impetui flabelli motu elaftico, quo machinulae aereas ab impulfu com- 10. AL. BORELLI C*p.2l. De Vola- tu • preffie nituntur fe dilatare. Ab hifce duabus refiften- tijs, nedum impeditur vehementia , & motus flabelli al£5 fed praeterea repellitur motu reflexo, & tales duae refiftentiae femper crefcunt 5 quo magis motus impul- imus flabelli continuatur,& acceleratur. E contra im« petus alae continenter minuitur 5 & retardatur a refi- ftentia aeris crefcente ,• Quare impulfus 5 & refiftentia reducentur ad aequilibrium , vt fcilicet tanta vi aei percutiatur ab ala, quanta ipfe refiftit. P R O P O S. CLXXXXI. Si in Aue volante velocitas flexionis alarum aqualis fuerit velocitati 5 qua aer fubiedlus percuffus refiftendo retrocedit; Auis con- Met in eodem fitu. Tab. i?. Fig.i. In eadem figura > dum Auis in aere fufpenfa voli- tat > fi ala AH eadem velocitate fledatur verius P 5 a qua percu- titur j tantum pnrcise Auis promonetur fursiim per faltum 5 & alarum flexionem 5 quantum retrocedit deorsum ob defcenfum foli aerei? cui ala* innituntur i ergo refpe&u fpatij mundani in eadem diftantia a ter- ra confiftet, # DE MOtV AN1MALIVM. 303 P R O P O S. CLXXXXII. Cap.12. De Vola- tu. Ijfdem politis ? fi velocitas flexionis alarum maror fuerit velocitate, qua aer percuflus refiftendo re- trocedit : Auis fursiim eleuabitur ? Sc afcenfus aequalis erit differentiae illarum velocitatum . Tab. ij.Fig. i. In eadem figura ? quia fupponitur ? quod velociori motu ala AE flectitur? quam aer fubie&us refiftendo retrocedat? ergo eodem tempore Arcus?& fubtendens EP tranfada ab ala? maior eft fpatio defcenfus aeris fubiedi;fed eft impoffibile? vt ala in aere fledatur? nifi fociali motu idem iter cum aere fibi contiguo percur. rat. Igitur aliquo artificio mechanico motus maior alse retardari debet?& decurtari ad hoc? vt aequalis efficia- tur motui breuiori aeris. Hoc autem praeclare praefta- ri poteft raptando fursiim centrum alae A vna currw Aue ? & fic ? licet alae extremitas E defcribat Arcum-> maiorem EP;tamen iter in fpatio mundano conreduin minuitur ? praecise quantum centrum alae A ? & ideo tota ipfa ala cum Aue retroceflit. Proindeque afcen- fus Auis aequalis erit excefTui > quo velocitas flexionis alae fuperat fugam aeris fubiedi. P R O P O S. CLXXXXIII. potentia mufculorum alas debentium plufquam de- cies millies fuperat pondus Auis volantis. Oftendimus > quod vis motiua faltum producens in homine fere ter millies fuperat pondus eiusa > verum a Prop* i7S'huius» 10. AL. BORELLI 304 Cap.22. De Vola tu. In Auibus offendi potefl, quod vis motiua faltum ef- ficiens in maiori proportione fuperet pondus eiufdem Auis. Quia earum pondus quoque ter fere, & tripli- cato arcu fufpenditur > & vedes pedum multo magis, quam in hominibus multiplicant vim-» motiuam; qua? denuo ob multitudinem machinulariim mufculorum pedum earum plufquam vigefies multi- plicaturi & tandem ob faltus violentiam , & velocita- tem vis motiua augebitur > vt fuperet plufquam ter millies pondus Auis faltum efficientis. Hoc polito , quia volatus fit per faltus continuatos a ve&ibus alarum , qua? violenter flebuntur a duobus mufculis peroralibus 3 funtque vires motiuoe , quas mufculi exercent in eodem animali proportionales magnitudinibus eorumdem mufculorum 3 vt eff 3 ergo exiffente multitudine 5 & longitudine fibra- rum 3 fcilicet mafla carnofa mufculorum alas fleden- tium3magis denfa 5 robufta , & non minus > quam fit mada carnofa omnium mufculorum pedunu earumdem, fatendum eff, quod vis 5 qua? exercetur a natura pro alarum flexione maior eff, ea, qua? adhibe, tur in earum faltu . Noto poftea , quod moles, & pondus omnium mu. fculorum pedum in hominibus , minorem proportio- nem habet ad molem > & ad pondus totius corporis eorumdem 3 quam moles ,* & pondus peroralium mu- fculorum ad molem, & ad pondus totius Auis, fed vi- res motiua? mufculorum ad reddendas corporum-;, qua? fufpendere debent 5 eamdem proportionem ha- bent 3 quam eorumdem moles 3 due pondera ,* ergo vis motiua mufculorum pedum hominum mino- ri proportione excedit pondus proprij corporis 9 DE MOTV ANJMALIVM . quam motiua vis alarum fuperat pondus euifdem vo- latilis. Praeterea obferuo, qu6d faltus, qui fiunt per aerem volando,continuari pofTunt per quatuor, & plures ho- ras abfque interruptione, imo hyrundines tora die vo* lantes confpicimus s at faltus per terram , nec ab ho- minibus,nec ii quadrupedibus,imo nec ab ipfis Anibus deplumatis continuari poliunt eadem frequentia per femihoram,aut horam integram. Atqui potentia mo. tiua quanto diutius agit, & fufficiens eft , vt multoties idem pondus fubleuet, tanto copiofior, & validior ef* fe debet , quam alia , quae non nili breuiori jd ipfum praeflare poteft. Igitur potentia mufculorum alarum multo maiore# potentia mufculorum pedum > eamque excedet plufquam quater. Qupd tali ratioci- nio fuaderi poteft . Innitatur homo primo fuper paui- mentum durum,& firmum ; Secundo fuper culcitram, lanam , & arenam , aut fuper arcum compreffibilem-j , poftea flexis pedum articulis alterne , fi eodem conatu faltus efficiat , manifeftum eft> quod faltus in folo fir- mo erit maximus , e contra in folo fugaci , 6c cedenti erit minimus, vt ergo ambo faltus fiant aquales, fcili- cet ad aequales altitudines pertingant, oportet, vt ille* qui folo diffugienti innititur,exerceat vires tanto ma- iores reliquo, quantum ob foli inftabilitatem motus relilitionis minuitur, cum talis refilitio fit caufa fal- tus . Et quia pauimentum aereum , fuper quo auium alae innituntur, eft fluidum , & i&um effugiens, ergo neceflario ad volatum , nempe ad faltus per aerem ef- ficiendos, requiritur longe maior vis motiua, quae fal* tem quadrupla erit eius, quam ad faltus in folo firmo requiritur. Sed in his vis motiua ofknfa efHjter Cap.22. De Vola- tu. b Propi 175.huius. 10• AL» BORELLI Cap. aa. De Vola- tu. millecupla fere ponderis animalis fursiim impulfi. Igitur vis, quas exercetur a mufculis pedoris in vola- tu, non erit minor, quam decies millecupla ponderis auis volantis. PRO P OS. CLXXXXIV. Caufas ingentis potentias motiuas alarum in- quiruntur . Tantus exceffus virtutis motiuas mufculorum pedo, ralium in Auibus , videtur pendere, primo ex eorunu vaftitate , & ex firmiori , & fortiori drudura organica fibrarum eoruradena mufculorum pedoralium i funt enim tales fibrae fpiffiores , & compadiores compo- nentes denfam , & plenam carneam maflkm, fimilcm-i confidentias fibrofas cordis , & ventriculis carnofis ea- rumdem Auium . Cum e contra mufculi pedum con- dent ex carne rara , & laxa. Hinc fit, vt illi vehemen- tiores , & validiores difplofiones efficere poffint , & ideo maiorem vim exercere valent, quam ifti. Secundo, augetur adio alarum ob diminutionenu tefiftentias, quia corpora Auium miniis ponderofL» funt in fpecie , quam corpora hominum, & quadrupe- dum , fcilicet pondus illarum ad horum pondus mi- norem proportionem habet, quam moles ad molem-/. Hoc patet, quia offa Auium fidulofa, valde excauata > & fubtilia funt,ad indar radicum pennarum: fcapulas, codae, & brachia parum carnofa funt, pedus, & ab- domen, ampl \s cauitates aere plenas habent ,* pennas tandem, & plumae leuiifimf funt; Vnde duplici no- mine augetur potentia alarum,ob virtutis motiuas mu- DE MOTV ANIMALIVM . 307 fculorum incrementum > & ob diminutionem ponde- ris refiflentis. Minuitur quoque refiflentia ob defetfhun impetus defcenfiui, qui producitur, & augetur ab ipfa graui* rate Auis in aere innatantis , & vim exercentis , vt deorsum feratur. Talis impetus defcenfiuus minui- tur eo magis, quo motus eius deorsum retardatur ab expanfione alarum , & extenfione cauda?; vnde vis motiua alarum facilius faltus per aerem repetere po- tefl, diminuta nempe refiflentia impetus defcenfiui ipfius Auis . Tertio,in quolibet faltu per Terram,impetus proie. ditius extinguitur fubito, poflquam pedes Terree im- pingunt , & ideo continenter impetus renouari de- bet i Verum in faltu per aerem,dum Au es volant, im- petus proieditius ab aere fluido non extinguitur, 8c ideo adiuuat fubfequentes impulfus, qui per aerem-; fiunt a vibratione alarum . Quarto, in fingulis {altibus.per Terram,planta? pe* dum non fine hefione, & moleflia dolorifica terra» il- liduntur, & hoc nomine laflitudo, fcilicet debilitas» fubfequitur . Talis autem la»fio in faltibus per aerem non CGntingit > & ideo vis motiua miniis debilitata faltus maiores intenfiue, & extenfiue efficere poteft . Ab omnibus hifce caufis enarratis, id ipfum praeftari potefl. Pro fequentibus propofitionibus promitti debet fequens lemma * Cap: ii* De Vola- tu « IO. AL. BORELLI 308 Cap. 22. De Vola tu* P R O P O S. CLXXXXV. Quomodoimpulfus obliqui tranfuerfales, direde inv pellere poffunt corpora, ad motum indiffe- rentia . Tab. 13. Fig-j. Conftat ex mechanicis 9 quod adio cunei ABC, qua duae partes EFG, & LMN, eiufdem corporis fcin- di 5 & ab inuicem feparari debent,eft translatio corpo- rum reliftentium DF , & HM fuper inclinatas fuperH- cies cunei CA,&CB, fuper quas coguntur afcendere, dum cuneus inlinuatur per diredionem axis ab I ver- sus C. Verum idem motus tranfuerfalis ad partes op. politas fuper eafdem fuperficies inclinatas CA, & CB fieri debet, ii collateralia corpora DF, & HM nitantur fe conftringere , tunc enim cuneus keuis, & lubricus ABC motu contrario cogitur diffugere, & retrocede- re a C verfus I, expulfus nempe a compreffione col- lateralium corporum, non feciis, ac nuclei lubrici compreflis digitis longius expelluntur,* fitque talis ex. pulfio tanta vi, & impetu, quantum corpora compri- mentia DF, & HM fuis momentis ftringunt plana in- clinata CA, & CB : quae momenta ad earum vires ab- folutas a eamdem proportionem habent, quam pla- norum AI, & BI altitudines ad longitudines AC, BC inclinationum eorumdem. aEx Schol, Prop. 63, huius. P R O P O S. CLXXXXVI. Si Auis in Aere fufpenft ala* expanfe aerem fubie- dum quiefcentem perculferint motu perpendiculari ad horizontem, excurret auis tranfuerfalimotu pa- rallelo plano horizontis.Tab.ij. Fig.2. DE MOTV ANIMALIVM. Sit Auis RS in aere fufpenfa 3 quce ventre prono alas BEA 3 & BCF expanfas retineat 3 & primo a ven- to perpendiculariter ad horizontem afcendente per- cutiantur earum facies pronce BEA 3 & BCF tanta vi 3 vt delapfus auis impediatur. Dico 3 cjuod impelletur horizontali motu ab S verfus R . Quia dua; alarum-» virgee offece BC 3 BE vi mufculorum 3 & ob earum du- ritiem reflftere poliunt impulfui venti ■> & proinde re- tinere poRunt eamdem dilatationem 3 at tota latitudo flabelli cuiuslibet alce cedit impulfui venti) cum penna? flexibiles rotare poflint circa manubria3vcl axes olfeos BC 3 & BE; & ideo necelfe eft3 vt pennarum extremi- tates A? «Se F ad inuicem approximentur ; quapropter alce formam cunei acquirent 3 cuius acies tendet ver- siis A 3 F . Tales autem cunei facies comprimuntur vtrimque a vento afcendente . Ergo3 necelle efl > vt cuneus exprimatur 3 expellaturque versus balim eius CBE 3 cumque talis cuneus alarum promoueri noiij poflit 3 nili fecum rapiat libi annexum corpus auis RS in aere natantis 3 & ideo amouibilis e fuo loco3proin- deque cedere poteft locum aeri aduenienti a vento im- pellente . Igitur auis horizontali motu excurret ver- sus R. Supponatur modo aer fubie&us, in quiete conftitu- tus 3 qui percutiatur a flabellis alarum3motu perpendi- culari ad horizontem . Quia perinde vela3 & flabella-* alarum cunei formam acquirunt3 acie versus caudam-* conuerfa3 & vim 3 «St compreflionem eamdem ab aere patiuntur, flue ala? vibratas aerem fubie«5lum flagran- tem valide percutiant 3 flue e contra ala? expanfa?, fixe retentis olfeis manubrijsjpercuflionem venti afeenden- tis excipiant ; & in vtroque cafu pennae flexibiles ce- 309 Cap. 12. De Vola tu . a Prop, antec. io. AL. BORELLI dunt impulfui > & proinde ad inuicem approximantur. Ergo ? ob eamdem neceffitatem mox expolitam? auis promouebitur antrorsum verfus R. Cap.il. De Vola tu. P R O P O S. CLXXXXVII. Exponitur modus ? quo auium volatus horizontalis efficitur. Naturam 5 volatum inftituiffe confiat , vt aues fur- siim impelleret) fufpenfafque in aere retineret; & pra?terea5 vt motibus tranfuerfalibus circumferri pol- ient . Primum preftari non poterat > nifi frequentibus faltibus) feu alaru vibrationibus fursiim impelleretur, & defcenfus auis ponderofx impeditus fuiffet: & quia conatus defcen/iuus grauium fit perpendicuiariter ad horizontem ; ergo vibrationes planarum facierum_> alarum fieri debebant percutiendo aerem fubie&unu dire&ione perpendiculari ad horizontem , & fic natu-» ra auium fufpenfionem in aere producit. Circa fe- cundum motum tranfuerfalem auium nonnulli mirifice allucinantur. Putant enim fieri debere ad inftar na- uium, qua? a remis horizontaliter impulfis versus pup- pim impellendo j & innitendo fuper aquam pofti- cam quiefcentem, & proinde refiftentem, motu con- trario refiliunt) & fic anteriiispromouentur. Eodem-» modo aiunt 5 quod ala? vibrantur verfus caudam hori, zontali raotu,& ibidem aerem quiefcentera offendunt, ob cuius refiftentiara motu reflexo anterius excurrunt# At hoc repugnat fenfus euidcntia?, & rationi; quia videmus 5 quod Aues maiores, vt funt Cygni, Anfe- res, & alias fimilcs dum volitant, nunquam alas verfus DE MOTV ANIMALIVM. 311 caudam ad inftar remorum horizontali motu vibrant > £ed femper eas deorsum fle&unt, defcribendo circulos pcrpendiculariter ad horizontem erettos. Pncterea in nauibus motus horizontalis remorum commode exer- ceri poteft, & percuflio perpendicularis fuper aquam inutilis > & fuperflua effet) quia carum defcenfus pro- hiberi non debet) cum fulciantur ab aquae pondere 5 & denfitate. At in Auibus inepte fieret talis motus hori- zontalis ) qui potius volatum impediret > cum ab eo fubfequeretur lapfus 3 & auis ponderofie 3 quae proinde continuis vibrationibus alarum perpen- dicularibus ad horizontem fuipendi [debet. Coa qui eadem aSione auem fufpenderet) & eam horizon, taliter impelleret. Hoc quidem praeftitit percutiendo aerem fubie&um perpendiculariter ad horizontem^, fed obliquis i&ibus) quod fola pennarum flexibilitate confequitur) nam flabella alarum in a<5tu percuflio- nis formam cunei acquirunt) a cuius exprcfliono neceifario auis anterius horizontaliter promoueri de- bet) vtdi&um eft a. Cap. ia. Dc Vola tu. P R O P O S. CLXXXXVIII. a Prop antec. Vfus caudas Auium eft, fleftere curfus volantium fur- siim 5 & deorsum 5 non vero ad dexterum > & fini- ftrum latus. Tab. 15. Fig.4. & 5. Inualuit opinio ab antiquis Philofophis deriuata * quod cauda in Auibus 5 idem pr&flet) ac temo in Na- liibus > quia naues5innatantes fuper aquam horizon, taliter explanatam3non polfunt ope temonis fle&i 5 nifi ad dextcram?& finiftranb hinc vulgo fuadentur5 quod IO. AL. BORELLI Cap.ia. De Vola tu. Aues motu cauda*, dum volant , corpus fle&ant ad dexteram, & finiftram. Verum faifitas huius opinionis facile, nediim ratio- ne , fed etiam experientia conuinci poterat; Quia, temo in naui aptaretur eodem modo, ac cauda ivu Auibus fituata eft, fcilicet, fi facies tabella? temonis,& Axis conuerfionis eius Puppi anne&eretur, non fitu ere&o perpendiculariter ad horizontem, & ad aqua: fuperficiem, fed extenfa horizontaliter,vt intra aquam fle&i poffet deorsum, & fursiim versus aqua: fuperfi- ciem, tunc quidem videre poterant, quod nauis a tali temonis conuerfione, nil prorsus fle&itur verfus dex- trum , aut finiftrum latus . Praterea videmus, quod Columbi, hyrundines, 8c Accipitres , quando volantes curfum infle&unt hori- zontaliter ad dextram, vel ad finiftram , tunc caudam non expandunt, nec fle&unt fursiim , aut , feddire&am eam retinent. Tandem, truncata cauda, Columbi, ftcut vefpertiliones cauda carentes,coramo. de per aerem torquentur, & curuum volatum horizon, talem conficiunt: Sc ha?c fatis ad vulgarem erro- rem redarguendum. Non negabo tamen, quod cauda in Auibus reuera vfum, & facultatem temonis exerceat, fed dico,quod inferuiat ad fle&endum curfum volantis fursiim, Sc deorsum. Quod fic demonftro. Sit Auis AB, cuius centrum grauitatis C, hxc dum volat dire&e, & horizontaliter a G , verfus F ipfle&at fuperficiem prolixa caudae BH fursiim . Quia dunu Auis mouetur a G verfus F in medio aeris ftagnantis, Sc quiefeentis , prona eius fuperficies AB in dire&um extenfa libere , Sc abfque impedimento fluere poteft j DE Morr AN1MALYVM. Non fic pars fuprema eiufdem, cuius facies fu pina-» non eft direda 5 & explanata ob eleuationem amplae , &longiflfrna? tabella? cauda? BH3 qua? impingit in_> aerem quiefcentemj & ideo talis idus aeris amouero nititur pra?didum impedimentum, qui idus in dire- dum extenderet caudam 5 nifi a vi mufcuiorum firmi- ter in ea incuruata pofitura retineretur. Quare ne- cefie eft, vt tota machina Auis circa centrum grauita- tis eius sequilibrata 3 & penfilis conuertatur? acqui- rendo pofitionem LK> transferendo fursum caput ab A ad L . ? : Simili modo>depreffa cauda in BI5perfeuerante vo- latu Auis diredo a G verfus F* impinget cauda in ae- rem fubiedum quiefcentem, & ideo ipfa cauda eleua. bitur a B verfus N circa idem centrum grauitatis C > & proinde caput A deprimetur ad O« Quod demonftratio mechanica euicit > confirmari quoque poteft ab experientia 3 hac ratione > in Fig. ?* eiufdem tabula?. Intra vas RTS aqua plenum demergatur lamina ferrea oblonga AB > qu* ex centro G fufpendatur filo alligato fuberi D; vt lamina innatan- do horizontaliter moueri poflit, & in poftico eius ter* mino5annedatur laminula BH fimilis cauda? Auiunu • Ha?c fi fursum fledatur , & virga AB trahatur filo CF horizontaliter verfus F, anterior terminus A fledetur veloci motu versus L 3 circa centrum grauitatis C; nec vnquam reuoluerur horizontaliter verfus dextnjm3au£ finiftrum latus > quare id ipfum Auibusper Aerem vo- lantibus contingere debet. Oap.22* Da Vola- tu* 10. AL. BORELLI Cap» 42« De Vola» m. PROPO S, CIC. Quibus organis > & operationibus Aues pef aeretru volando curfum fleclant ad dextrum > aut finiftrum Jatus3oftendere i . Experientia » & ratio fuadet » quod paruus temo, ilexus ad latus finiftrum » grandem nauim lento motu JTeuoluere poteft ad eafdem partes» quando direbe na- nis per aquam mouetur . At»dum nauis quiefcit > Tcili- cet» fi a Vento » aut vi remorum non impellatur» tunc temonis flexio nullam prorsus vertiginem in naui pro- ducit • E contra ablato temone » fi remi dextri lateris fle- bantur aquam impellendo vcrfus puppim » fiue nauis quiefeat » fiue direbe moueatur .» femper velociflime prora reuoluetur versus finiftrum latus . Id ipfum con. tinget» fi remi dextri lateris celerius» quam finiftri aquam retrorsum impellant. Ratio huius effebus cum fit euidens»non indiget vlla expolitione ,* ergo eodem-» modo» dum Auis in medio fluido aeris innatat»volando aequilibrata in centro grauitatis eius» fi fola dextra ala deorsum» fed oblique flebatur» aerem fubiebum im- pellendo versus caudam, neceflario ad inftar nauis mox memoratae > promouebitur latus eius dextrum-» quiefeente» aut tardius moto finiftro latere. Ex quo fit» vt Auis pars anterior circa centrum grauitatis cius reuoluta,flebatur verfus finiftrum latus. Hoc ip- fum nos ipfi experimur» dum per aquam innatamus; flexo enim dextro brachio»manu expanfa verfus nates horizontaliter gyramus verfus finiftram . Id ipfum in Columbis volantibus obferuamus; quotiefeumque^ DE MOfV ANIMALIVM. 315 enim verfus latus finiftrum flevere curfum volunt»alant dextram altius eleuant » & vehementius vibrant» motu obliquo aerem fubiedum versus caudapipercutien- do ,* ex quo fit» vt humerus» & rotumlatus dextrum-» Auis fupra planum horizontale eleuetur» 8c latus,fini, ftrum deprimatur» quia a debiliori vibratione notu seque fufpenditur huius grauitas » ac pars dextra elc- uatur. Et hasc circumdudio , & flexio Auis horizon- talis velocifiimo motu fit. Aduerto tandem» quod caudas Auium flexio effice, re non poteft lateralem motum ad inftar temonis ; quia cauda nunquam perpendiculariter ad horizon- tem erigi poteft, fed tantum oblique . Et talis obli- quitas nil aget» fi pennas caudas in diredum cum reli- quo corpore > feu Axe eius extenduntur» ad inftar ve- xilli fluduantis ,* fed oportet» vt duplici modo fleda-» tur»declinando a diredione axis Auis,& a diredo mo« tu in plano horizontis. Ergo ad fummum obliquam-» flexionem inter verticalem» & horizontalem diredio- nem producere poflet. Et quia videmus in Columbis volantibus, quod talis inclinatio plumarum fupra ho» rizontem minima eft, ergo minimum lateraliter, idem cen- trum grauitatis G declinat ab itinere illo diredo a G verfus H; retinendo tamen impetum impreffum a caii. da verfus caput; ergo ex hifce duobus motibus com- ponetur tranfuerfalis motus per femitam DI 5 per quam in fubfequenti motu Auis curfum profeque- tur. i- b In Arch. Audi, de-* prop.j. PROPOS, CCI. Non videtur credibile , declinationem citiffimam vo- latus horizontalis fieri a capitis, & colli Auium dexione tranfuerfali. Videmus, quod duplici’artificionauis per aquarru excurrendo dedi poteft ad dexteram , & finifirarru . DE MOfV ANIMALIVM. 317 Primo,fi Remi vnius lateris vehementius aquam ver- sus Puppim impellant, quam Remi alterius lateris . Secundo, fi dum nauis excurrit > temo, fiue in Puppi, fiue in prora aptatus perpendiculariter ad horizontem fle&atur lateraliter. Verum differunt ha: duie opera- tiones inter fe, quia idem effectus flexionis nauis pro« ducitur a grandiconatu virtutis motiua remigantium, & e contra ab infenfibili vi Gubernatoris clauum te- nentis , eo quod non ab eius vi producitur, fed ab impetu acquifito a naui, cui aqua temoni impacta re- fiftit; praterea conuerfio nauis facta a remis vnius la- teris completur citiflime, a temone vero tardiflime . Ex his phaenomenis percipere pofTumus in confimi, ii actione volatus Auium, an flexio colli vfum temo- nis praftare poflit. Et primo,fi collum lateraliter inclinatum vim temo* nis haberet, & flectere curfum Auis pofiet ad dexte- ram , & finiftram ; Igitur fimili modo inclinato , vel eleuato, & ereito collo curfus Auis volantis flecti pof. fet deorsum,aut fursum . Quare tam vafta cauda,qua euidentiffime motum fursum , & deorsum vi temonis producit,frufl:ra fabrefacta a natura fuilfet, quod ciim affirmari nequeat, fatendum eft, colli flexionem temonis non habere. Secundo,Aquila, Accipitres,& hyrundines breuif- fimum collum, caput exiguum, & parum graue ha- bent, ergo centrum grauitacis , per minimum fpatium deuiare a directione axis ipfius Auis poffet, & ideo difficillime,& tardiffimo motu gyraret lateralitenquod eft adeo falfum , vt fere i&u oculi fuos gyros confi- ciant , & e contra Auferes , Anates , Cygni, & alia? confimiles Aues longiffimum collum, & caput, & ro- Cap. 22. De Vola- tu . 318 10. AL. BORELLI Cap.m. De Vola- ru. ftrum valde graue habentes, tardiflime, dum volant? horizontaliter conuertuntur . Igitur fatendum eft a quod flexio colli, & capitis lateralis gyros horizonta- les nullo modo producit. Tertio, fi ex colli inflexione laterali centrum graui- tatis totius Anis, per notabile fpatium ab axe eius re- cederet, non poflet Auis perfiftere aequilibrata in litu prono parallelo horizonti, & ideo latus depreflimu ab ala eiufdem lateris violenter fubleuari deberet, ex quo fequeretur a&io contraria priori, nempe im- pediretur flexio fa&a a deuiatione centri grauitatis. Qua? inutilis, & frufiranea aClio efiet, fiulta , & indi- gna natura; folertia. Nec dicas,velocifiimos gyros Auium fieri ab vnius ala? violenta vibratione verfus caudam, at tardas con- uerfiones fieri pofle a colli flexione laterali, abfque-* nouo conatu alse, ficuti naues abfque vi motiua remi- gantium a temone lateraliter flectuntur: Aduerto enim, quod tarda vertigo Auis non indiget maiori vi motiua vnius alse, quam in confueto volatu fingula? carum exercent; nam fufficit, vt ala vertiginem pro- ducens parumper verfus caudam declinet, & ibidem aerem impellat, itaut abfque nouo conatu, fummo compendio tarda lateralis couuerfio Auis abfolui pof. fit. PROPOS. CCII. Quare Aues aliquando abfque alarum, vibratione-» , per breue tempus, nedum horizontaliter, fed etiam fursiim oblique per aerem afeen- dere poflimt. Tab.ij.Fig.?. DE MOTV ANIMAUVM. 319 Ex didis fuperiiis conflat , quod corpori Auis a vi- bratione/ilarum imprimitur impetus motiuus proiedi* tius 5 ncfn fecus > ac a Remorum percuflione fuper aquam corpori nauis imprimitur impetus > qui ex fui natura perfeuerans eft a, licet adio remorum ceflet ,* Nihilominus nauis curfum inceptum profequitur, quoufque ab externis obftaculis deleatur impetus illo. Itaque Auis, & nauis ab impetu impreflo agitata?» eafdem proprietates habent , ac fagittae, & cete- ra proieda , & /icuti in naui, dum mouetur , fl Axis eius a redo itinere fledatur a vi temonis , ille idetru impetus vigens b , commutata via iter profequi- tur , lic quoque Auis A ab impreflo impetu impulfo horizontaliter per redam lineam ABC, quotiefcun- que Axis eius dirigitur fursiim , per BD a vi temonis caudae necelfario impetus in ea vigens profequetur motum fursiim per curuam parabolicam BEF> Verum tamen eft , quod talis afcenfus cito ceflat , eo quod liatiua grauitas Auis femper fuum effedum producit, tendendo deorsimi 3 & eo tempore > in quo impetus defcenfiuus minor eft velocitate proieditia fursimo perfeuerat afcenfus Auis per BE ,• & quando vires aequantur in F,tunc in eodem litu aeris innatare parum Auis videtur, alis expanlis excurrendo in eodem fere plano parallelo horizonti, quia nunquam Auis prorsus immota permanere potefl in eodem litu aeris,eo quod volatus fursiim numquam fit , praecise itinere perpen- diculari ad horizontem, fed femper obliquo motu per lineam curuam parabolicam , vt proieda moneri fol en t. Fit itaque talis afcenfus , vel curfus horizontalis Cap. D§ Vola- tu • a De Vi percuf. cap*9’ b Ibidem cap.3'&4* 10. AL. BORELLI Ca p.21. De Vola- tu . 320 Anis per breue tempus? quia cito ceffata?qualiras, vel " defe&us impetus defcenfiui ab impetu proie&itio , cinn ille continenter acceleretur, hic vero ab exter- nis ob/tacuiis retardetur . Hinc oritur neceffitas reno* uandi faltus per aerem a nouis alarum vibrationi- bus . Noto etiam, quod pradi&i duo impetus proie&i- tius, & naturalis defcenfiuus,aliquando fe mutuo de- ilruunt, & retardant, vt in afcenfu contingit; aliquae do fe mutuo adiuuant ,itautrefulter ex amborum com- politione motus velc/ciflimus, vt Accipitres ad infiar fagitta? deorsum praecipitant, vt Auiculas percutiant, & vnguibus dilacerent. Non defunt vero, qui fu- Ipicentur, quod Aues in altiflhnis aeris Regionibus minori labore fu/penlle retineantur quam prope ter- ram, quia miniis grauitare putant, eo quod minus at- trahuntur a vi magnetica globi telluris , qua? eft caufa defcenfus grauium itixta eorum fententiam;ficuti enim ferrum, valde remotum a magnete, huius vim non fen- tit, nec ab ea allicitur * iic Aues remotiffime vim gra- uitatis amittere putant, & hanc etfe caufam , quaro Aquila? volantes longius a terra videntur in aere,qua- li quiefcere, prolixis paulis alas expanfas , & immotas retinendo, cum prope terram frequentiflimis, & velo- cibus vibrationibus aerem flagellare cogantur ciim-> volatum inchoant. At tales conie&ura; infirma? efle videntur. Primo, ob hypothefis difficultatem , vt alibi oflendimus; fe- cundo , quia Accipitres prope terram, in quo litu vis magnetica vigens , & efficaciffima ab eis fupponitur, poftquam impetum acquifierunt, non percutiunt ae- rem frequentius, fed eadem raritate, qua in locis altif- DE MOTV ANIMAL1VM . 321 fimis excurrunt, Sc nihilominus facillime volitant5 er- go non ob defeClum virtutis magnetic# telluris 3 fed ob vim 3 & impetum acquifitum poffunt in altiffimis aeris regionibus* abfque frequenti alarum vibratione3 fufpenfe retineri. Tertio3 fere nunquam Regio fublimis aeris omnino tranquilla eft, fed femper agitatur a ventis5 vt ex mo- tu nubium euincitur ; At facile a ventis alx expande vna cum Aue impelluntur fursiim 5 vel faltem tardiffi- me deorsum defeendere permittuntur * in ipfo aere ob nimis dilatatam figuram impetus defcenfiuus grauita- tis retardatur 3 vt lamina ferrea fubtiliffima lentiffimo motu per aquam defeendit> quando prohibetur 3 ne cxfim deorsum excurrat. Hinc colligitur 3 quod ha*c caufa potilfima effe poteft facilitatis volatus in locis altiffimis. Cap; 12. De Vola- tu . PROPOS, CCIII. Quomodo in fine volatus impetus ab Aue acquifitus extinguatur. Quia natura» lex exigit > vt corpora dura impetu af- fe&a ad conta&um alterius corporis duri?& quiefcen- tis perduci non poffint abfque percuffione; per- cufiio diffilitioncm, & partium rupturam afferre folet, ergo prouideri debuit 3 vtAues completo volatu ad terram perducerentur abfque luxatione 5 & fra&ione crurum 5 quare prohiberi debuit i&us ille vehemens 3 quem corpora impetu affe&a inferre folent. Hoc au- tem fieri non pollet 5 nifi impetus Auis fenfimdebili- taretur3extinguereturque3 antequam ad foli conta&um perueniret. Sic enim impetu priuata placido ample- xu terram attingere poteft. Porro modi , & artificia , quibus impetus prrthabi- tus in fine volatus extinguitur,funt ha?c. Alas,& cau- dam Auis expandit, vt earum facies cauae perpendicu. lares fint ad motus dire&ionem, & fic amplitudo pen- narum, ad inftar veli nauis, impingendo in aerem fta- gnantem,retardat impetum ipfius Auis; qui vt maiori ex parte extinguatur, alas ipfas frequenter, & vehe- menter vibrando antrorsiim , inducit motum contra- rium impetui praecedenti, qui proinde ab illo extin- guitur, vel valde debilitatur. Tandem reliquias im- petus quoque refrarnat extenfis pedibus , vt foliim at- tingant non illidendo, fed fenfim articulos fleAen- do, & idui cedendo, & lento gradu mufculos rela- xando . IO. AL. BORELLI Cap. 12. De Vola- tu . P R O P O S. CCIV. Eft impoffibile , vt homines proprijs viribus artificio- se volare poffint. Tria potiffimiim in volatu confiderari debent. Pri- mo,facultas motiua, a qua corpus Animalis per aerem fufpendi debet. Secundo, Inftrumenta idonea , quae fur*,t alae. Tertio>refiftentia corporis grauis eiufderru Animalis. Gradus virtutis motiua? dignofcitur a mole, & quantitate mufculorum, qui deftinati funt ad de- benda brachia, feu ad remigium alarum exercendum. Et quia vis motiua alaru in Auibusa oftenfa eft decies millies maior? quam fit refiftentia ponderis earum- dem , vtque tam enorme excefium virtutis motiua? na* aProp. i9$.hiuus DE MOTV ANIMAL1VM. natura Auibus largiretur , auxit valde molem mufcu- lorum pectoralium , & folerter imminuit pondus to- tius corporis eiufdem Auis, vt fupra infinuauimus. Quando ergo queritur, an homines proprijs viribus volare pofiint, videndum efh an vires motiuae mufcu- lorum pc&oraliura, (quorum vires indicantur,& men* furantur a vaftitate eorumdem mufculorum ) eodenu exceffu , fcilicet decies millies fuperent refiftentiamu» ponderis totius humani corporis, vna cum pondere ingentium alarum, qiu? brachijs aptari debent- Et pa- tet , quod moti use vires peroralium mufculorum iiL> hominibus multo minores funt, quam necefiitas vola- tus exigit, quia in Auibus moles, & pondus mufculo- rum alas flectentium, non eft miniis vna fexta parte-# ponderis totius corporis eius. Ergo oporteret,vt mu* fculi pectorales hominis penderent, plufquam vna-# pars fexta ponderis totius corporis eius ; Sic enim-» brachia cum annexis alis vibrando, exercere poffenc vires decies millies maiores pondere ipfo corporis hu- mani ; At longe abfunt a tali excefTu, cum praediri mufculi perorales , nec centefimam partem ponderis totius hominis aequent. Quapropter, aut vires mu- fculorum augeri deberent, aut pondus humani cor- poris imminuendum eflet, vt proportio fimilis fieret ei, qua* in Auibus cxiftit. Hinc deducitur, omnino fabulofum fuilfe artificium Icarium , vtpote impoffibile • nam nec mufculi pero- rales hominis augeri, nec pondus humani corporis minui poteft, & adhibita quacumque machina vedtis, aut alterius fimilis organi, licet eius momentum auge- ri poffit, numquam tamen aeque velociter refiflentia_s mouebitur3 ac potentia impellit, & proinde alarum^ Cap.32. De Vofc- tu. 10. AL. BORELLI Cap. 22. De Vola- tu* vibratio» fa&a a mufculorum contra , ac aer eft, in eodem pnccifo asquilibrio cum aere con- feruari non pofset,& ideo, aut inuite afcenderet ad fu- premum aeris confinium ad inftar nubium , aut cade- ret in terram. Rursus moueri tanta moles volando non pofset, ob aeris refiftentiam, ficut plumee , & am- pullas aqua? fpumofce difficile per aerem moueri pof- funt, cum potius a qualibet leui aura impellantur , ii- cuti nubes aeri aequilibratas a quolibet vento agitan- tur. Hinc admiratio cefsat, quare natatum pifcium-iflL» aqua tam facilem, & volatum Aiiium per aerem Natu- ra tam difficilem inftituit, qua? aliunde vbique com- pendia ftudiose fe&ari folet$ Videmus enim , quod pifces fponte, & abfque vllo laboriofo conatu fufpen- li, & aequilibrati in medio aquae perfifiere pofsunt, facillime afeendere, & per eam defeendere 5 & folum- modo vi mufculorum transferuntur tranfuerse , & ob. lique veloci curlu . E contra Aues innatare non pof- funt in medio aeris , fed fufpendi debent violentia continua, a vi, & facultate proieditia non externa, fed naturali, & intrinfeca contrahente mufculos perora- les, a qua frequentes faltusperaerem repetuntur, qui requirunt vim ingentem, eo quod non fiunt innixis pe- dibus folo firmo, fed innixis alis fuper fluidiffimum, & maxime diflrahibikm aereip* Affero Cap. aa. De Vola- tu . 326 IO. AL. BORELLI Aflero nihilominus,quod a&io volatus non eft pro- lixa,imo efl: fimpliciflima,& facillima inter modos pof. fibiles, quibus volatus effici poterat j Et ratio, quaro non fit eodem modo, ac natatus, efl, quia natura non aggreditur impoflibilia. Quippe aquae valde ponde- rofae facili pifces aequilibrari poterant, at eft impofli- bile, vt Aues compofitae ex offibus, carnibus, & fluo- ribus bis millies grauioribus aere, cum eo aequilibrari poffent. DE NATJTF. C A P V T XXIII. E St quoque natatus fpecies quasdam volatus , nam vterque motus fit in medio fluido , in quo pifces innixi non miniis, quam Aues incedunt, ficut animalia terreftria fuper terram gradiuntur. Et quia, caufae, or- gana > & eorum mechanici operandi modi ab antiquis non omnino perfpe&i fuerunt, ea, quas ab alijs negie- &a funt,fupplere conabimur. PROPOS. CCV. Differentia inter volatum, & natatum,exponitur. Non confideratur in prafenti diueriitas medij fluidi tierei ab aqueo> fed inquiruntur operationes ipfa?3 qui- bus per medium fluidum aeris > aut aqua? Aues 3 & Pi- fces incedunt, Et patet ex di£tis 3 quod ad volatum.» exiguntur dua? operationes . Prima eil fufpenfio cor- poris grauis ipfius Auis in aere 3qu£ ingenti vi mufeu- lorum peroralium fit, frequentes faltus per aerenu DE MOTV ANIMALIVM. 327 efficiendo. Secunda eft motus tranfuerfalis eiufdenL; Auis, quae remigando progreditur. Verum anima- lia natantia non indigent facultate vlla fufpenfiua, nam ab ipfa aquae confiflentia, & grauitate fufpenfa retinentur, vt nequeant cadere ad aquae fundum , & ideo folummodo moueri, & incedere per eam pofTunt impulfa a proprijs motorijs Organis. Cap*1?* Nata P R O P O S. CCVI. Differentia natatus exponuntur • Ex Archimedis doctrina conflata , quod corpora , quae in fuperficie aquae innatant, non omnino demer- guntur, fed eorum aliqua portio eminet fupra aquae li. bellam, itaut pondus molis aquae, aqualis parti de- merite,aquale fit ponderi totius corporis natantis, fci- licet partibus demerfe, & extantis fimul fumptis, & haec vocantur miniis grauia fpecie,quam aqua. At cor. pora, quae omnino demerfa in quolibet fitu intra aquam quiefeere pofTunt, haec aeque ponderant, ac moles aquae eis aequalis, & vocantur «que grauia fpe- cie, ac aqua b. Et illa, quae poft demerfionem tota- lem non quiefciint, fed ad fundum perducuntur, gra« uiora funt, quam moles aquae eis «qualis, & ideo fpe- cie grauiora funt. Et quia videmus, quod ornnia Animalia terrcflria, dum viuunt, & volatilia, & pifces, qui refpirant, & pulmones habent, non demerguntur omnino, fed eo- rum portio fponte,abfque vllo exercitio mufculorum, aquae fupereminent, & haec miniis grauia fpecie funt, quaim aqua, & ideo fuper eam incedere pofTunt notu aDe Infid. FJu. prop. 2.in Arch. Audi. b Eifdem prop.i. 328 IO. AL. BORELLI Cap.tj. De Nata tn. feciis, ac terreftria fuper Terram; Verum , qiiia hoc animalia fufteiitantur a pondere , non a duritie aquo > qua caret ; hinc eft, quod incdfus fiat a remigio pe- dum, & brachiorum, vtin nauibus; & hoc modo Ani- malia terreftria , Aues, Rano , & teftudines, natant; Aut ab vnico vafio remo, feii cauda violenter agitata lateraliter, vt lintres, & pifces cretacei direde fuper aquam incedunt; Aut cauda inftar pake explanata fur- siim,& deorsum aquam impellendo, vt Delphines in- cedunt fe demergendo, & exurgendo . Pifces poftea omnes ( exceptis Chonchis Ofirea- ceis , & paucisalijs ) oque graues fpecie funt cum-» aqua, & ideo ab ipfo pondere aqua: aequilibrati fu- fpenfi retinentur in quolibet fitu profunditatis eius ; quare libere moneri, & incedere fecundum quamlibet diredionem poffunt fursum,deorsum,& lateraliter,itm pulfa aqua retrorsum, vt poftea dicemus. Deinceps, vtvlteriiisprocedere poflimus,promit- tuntur hsec lemmata . P R O P O S. CCVII. Quodlibet corpus otherogeneum quiefcens, aut la- tum in fluido,accommodabitur, vt centrum grauitatis eius in infimo fitu reduca* tur. Tab.14.Fig.!. & 2. Sit corpus PL a compofitum cx portione plumbea PIH,& ex lignea rara, & leui LIH, fitque B centrum-» magnitudinis aggregati ex P,& JL,& C centru comunis grauitatis, & demerfum iit intra aquam RST. Et pri- mo totum compofitum oque graue fpecie fit, ac aqua . Patet, quod demerfum omnino intra aquam, vt fun- DE MOTV ANIMA&VM. dum non attingat, ibidem quiefeetb. Dico -hmeru ? quod in tali litu feuoluetur ? vt pars ponderofior P in- fimum fitum occupet. . •.> ...... Intclligatur moles aque A «aqualis collaterali pium, bo PIH; & moles aqux E ecqualis collaterali ligno LIHjConftituentur iam dux libra: AP? & EL? quaruiru prima reuoluetur deorsiim?fledendo brachium? in quo appenfum cfi plumbum P; & in alia fursiim eleuabitur pars? in qua leuius lignum L appenfum eft c 5 cumque centrum magnitudinis aggregati PL non eleuetur, nec deprimatur ? ergb linea reda CB ? 'coniungens centra communis magnitudinis ? & grauitatis amborum cor- porum PL conuertctur circa centrum B immotum?de- feribendo arcum circuli CD ? quoufque ad inftar pen- duli radius BC? perueniat in BD ? vt fiat perpendicu- laris ad horizontem ? & centrum grauitatis C ad infir- mum fitum centro Terras proximum perducatur ? & proinde P infimum > L vero fublimem fitum occupa- bunt . Secundo? quando compofitum PL fuperat? vel defi- cit a fpecifica grauitate ipfius aqux? tunc in ipfo exer- citio motus aggregati PL fursiim? vel deorsum femper conftituuntur ? & renouantur dux librx collaterales AP> 3c EL? qux non fecus ? ac fi efTet nanis ? tranfpor- tarentur a centro totius magnitudinis B ; in qua naui mota nihilominus dux illx collaterales librx xque be« ne indoles fuas exercerent? ac fi nauis? & centrum ma- gnitudinis eius omnino quiefeeret. Quare necefle eft* vt pars grauior P deprimatur ? vna cum centro com- munis grauitatis C. verfus infimum fitum centro Terrx proximiorem ? &pars leuior L fursiim afportetur > vt antea di&um efh > * ■ Capf De Nata- tu • b rDe Infi flu. prop. i.in Arefu An&. C Ibidetn piop.S, 10. AL. BORELLl Gap. a 3. De Nata- tu . * Tandem (i idem compofitum PL innatet fuper aquam» idem fequetur. Sitque,facilitatis gratia,figura eius fphasrica d EHFG ; cuius centrum magnitudinis B ~ fit idem, ac centrum fphxrx ; grauitatis vero cen- trum fit C > & emineat portio EHF fuper aquae libel- lam RS. Conflatf, quod compofitum PL quomodo- cumque reuoluatur circa centrum B; femper portio il. IaFGE, quae demerfa efl, erit eiufdem magnitudinis, quia moles aquae aequalis parti demerfae aeque grauis efl, ac totum compofitum PL . Hinc fit,vt fphaera PL, perinde quiefcat in tali fitu, ac fi ex centro magnitudi- nis eius B clauo firmo fufpenfa effets & tunc confurgit funependulum BC s quia vis grauitatis totius PL col- locatur, & nifum exercet in Q ergo, vt penduli natu* ra expofcit, gyrabit pendulum BC circa centrum fi- xum B, quoufque centrum totius grauitatis perduca- tur ad infimum fitum D perpendicularem ad horizon- tem . i v t dTab.14. Fig-2* c Prop.19. de yEquep in !Arch. Au&. f In Anch. eiufdern_j de Inf-flu. prop. i* COROLLA RIVM* Hinc facile deducitur > quod in quolibet corpore_> astherogeneo quiefeente, vel moto in fluido,centrum-> communis grauitatis eius exiftit in infima eius parte_> centro Terrae proximiori. PROPOS, CCVIII. Situatio centri grauitatis in animalibus fuper aquam_> innatantibus inquiritur. Quod Animalia omnia terreftria, & volatilia dum_> DE MOTV miMALJVM. 331 viuunt j minus grauia fpecfe fint, quam aqua , euinci- tur cx eo , quod fuper aquam innatare poflimt , & fi omnino demergantur fponte exurgunt, vt aliqua pars corporis eius extet fupra aqux fiiperficiem , & hoc contingit abfque vllo conatu animalis , etiamfi pedes non agitentur,impellendo aquam fubieclam. Modo 5 vt dignofcamus, quacnam pars animalis gra- uiorfit, & in quo fitu magnitudinis eius centrum gra- uitatis exiftat, videndum efi, quomodo fituetur cor- pus Animalis , dum fuper aquam innatat. Et quia quadrupedia , & Aues quomodocumque , & quacum# que pofitura cadant > aut intra aquam demergantur > femper tamen fursum afeendunt , & emergunt ventre prono 5 & dorfo , & capite fupino, & furfum exporre- do 3 ergo centrum grawitatis eorum in medio infimi ventris confidit, & fummitas pedoris, dorsum, & ca- put minus grauia funt reliquis partibus. Hoc in hominibus minime verificatur, nam caput valde ponderofum habent, quod pofi: demerfionem difficile fuper aqua? fiuperficiem eleuatur, nifi indufiriose cor- pus erigatur a remigio pedum, & manuum, quod iru quadrupedibus abfque vllo artificio perficitur,* fponte enim caput fursiim eminet. Pifces poftea csetacei vi- dentur habere centrum grauitatis in infimo ventre fi- cum , eo quod femper ventre prono , & dorfo fupino natant, quiefeunt, & dormiunt fuper aquam. Non fic teftudines marina, qua? dormiunt ventre fupino fuper aquam. Quare centrum grauitatis earum collocatur versus dorfum, quod fuadetur etiam ex vafiitate oflei clypei, quo dorfum eorum tegitur. Cap.»j.. De Nata* tu. 10. AL. BORELLI Cap. 2 3* De Nata- tu . PROP OS. CCIX. Quomodo Pifces in 'medio profunditatis aqu£ aequi- librati quiefeere poffunt. a De In fid. Flu. prop. i. Ceitum eft ex Archimede 3 > quod nullum corpus infra aquce fuperficiem demerfum , & a fundo non fu- ftentatum , permanere potefl immotum, nifi ccque graue fpecie fit, ac aqua, fcilicet , nifi pondus abfolu- tum corporis demerfi aquale fit ponderi molis aqua? ei aequalis. Et quia videmus , quod pifccs in quoli- bet fitu profunditatis aquae quiefeunt immoti abfque vllo conatu, & impulfione cauda?, aut pinnarum , fa- tendum eft,aeque graues fpecie effe, ac aqua ; Et hinc fit5 vtpifces melius 5 & facilius ab aqua fulciantur > quam nos fuflinemur a terrae duritie , cui innitimur * Vnde fubie&x pifeium parces a dorfo5 & fcapulis in- cumbentibus non comprimuntur,fcilicet non fatigan- tur fuflentando pondus proprium 5 vt offendimus lib. de motionibus a grauitate pendentibus . Et ideo primum non indigent pedibus, ficut terreflria , & vo- latilia . Secundo, non fatigantur, neque vllam laflitu- diuem percipiunt flando, quia membra aequilibrata non grauitant, nec comprimunt partes fubieftas. Ter- tio, vafliora efse poffunt corpora Pifeium > quam Ter- refltium animalium j vt docuit Galileus, quia Pifces non coguntur fuflincre proprium pondus, quod nul- lam vim comprefiiuam exercent ob aequilibrium curru aqua. Modus vero, quo natura tale aequilibrium Pi- fcium cum aqua conferuatb , pendet ex legibus hy- droflaticis; pofuit enim in ventre Pifeium, veficanu» quamdam aere plenam, vt nimirum aeris leuitate bln Arch* Au&- dc-» Inf. Flu. piop. i. DE MOTV ANIMALIVMl 333 compenfaret nimium pondus carnium , &’ofliumeo- rumdem Pifcium, & fic moles compoflta ex partibus folidis Pifcis, & ex acre inclufo,xque grauis redditur» ac efl moles aqua* ei xqualis. Nec alio Inflrumento magis prxfentaneo vti folet natura praeter aerem iru» vefica contentum; nam videmus , quod Pifces Oflrea- cei 3 Chonchilia , Solex, & alij , qui femper in fundo maris degunt , tali vefica aerea carent. Et nos obfer- uauimus ia Academia cxperimentali Medicea , quod Pifcis , cuius aerea vcfica in vacuo Torricelliano dif- rupta fuerat, non potuit per menfem integrum , dum-> vixit in Pifcina, natando fursiim afeendere , fed fem- per rependo ad inffar ferpentum per pifeinx fundum-» gradiebatur. ; Poffunt prxterea Pifces cum ipfa aqua xquilibrati facile in ea moueri lateraliter,fursiim,& deorsum intra aquam incedendo, qux fuaquiete, & denfitate rcfiflit impulfui, & fic innixa extremitate caudx in ea vi mu. fculoruin, caput, & corpus reliquum anterius promo- uent. Et quia vbique xquilibrantur in aqua, dummo- do integra corporea moles eorum demerfa fit, pote- runt flare, & quiefeere in quolibet fitu , fiue deprello, fiue eleuato. Cap.*s* De Nata tu. P R O P o s. OCX. Quomodo Pifces grauitatem fpedficam immutant» quando neceffitas vrget. Vt xqualitas grauitatis fpecificx pifcium, & aqux, in qua innatant , conferuetur, neceffe efl, vt pondus ,1 & moles Pifcium in eodem gradu prxeifo permaneat$ 334 10. AL. EORELLI Cap.ij. De Nata- tu . pariterque oportet , vt aquis denfitas > & grauitas non immutetur i aliter enim perturbaretur isquilibrium-» > auod in indiuifibili confiftit, & ideo Pifces , aut ca- nent in fundum,fi aqua grauiores fpecie redditi funt 3, vel fursiim exprimentur, /i pondus eorum imminutum eft. Talis autem vniformis perfeuerantia grauitatis pi- fcium , & denlitatis aquis diu , & vbique conferuari non poteft, quia Pifces ipfi a comeftione grauantur > ab egeftione, & tranfpiratione leuiores fiunt. Aqua pofted a mixtura falium > a limi conturbatione, a fri- gore ambiente, a defe&u , & occultatione radiorum-» iolarium condenfatur, & grauior redditur . E contra a mixtione aqua: dulcis /luminum, & pluuiarum , ca- lore fubterraneo, & aeris ambientis, & Polaribus ra- dijs eadem aqua rarefit, & miniis grauis redditur : Et his mutationes contingunt diuerfis temporibus ; At eodem tempore aliqua partes aquis a radijs folis illu- ftrantur, aliis a nubibus te&is, vel a fcopulis reparatis non £que rarefiunt, ac illis . Aliquis partes maris a fluminibus dulcorantur, aliis non . Infuper femper fublimiores aquis partes leuiores funt profundioribus, quia fales, & aliis particulis terreftres lento motu de- fcendentes, magis turbidam, & Esculentam infimam-» aquam reddunt. Ab hifce ergo omnibus caulis perturbatur aequili- brium illud Pifcium , quod in indiuilibili qonfiflit: & proinde parens natura Pifcibus largita eft mechani- cum artificium prisfentaneum, quo ponderum inaqua* litas in fpecie, prompte, & facile ad priscifum isqui- librium reduci polfet. Quod eft huiufmodi. Inter corpora elementaria nullum maiorem expanfionem-» > a Ex Arc. Au'&. do» Infid. FIu. prop.i. 2. * DE MOTV AN1MAL1VM. aut conflipationem patitur, quam aer. enim docet, quod in fclopetis pneumaticis immittitur ope emboli,ibidemque condenfatur aeris moles quin- decies maior , quam in illo firiclo fpatio contineri fo- let 5 & in machina boyliana , & in fiftula torricelliana aer ad infignem raritatem expanditur > vt diwlum eft t>; hoc polito. Vt talis operatio clarius percipiatur c. Primo in-» eodem fluido eumdem gradum grauitatis retinento > iit fyringa AB , in qua immilTo embolo CD > eum fuo cpiftomio ftri&e fuperficiei internae lfuigatae adhae- rente, remaneat aeris portio DB, quae occupet dimi- dium fpati; interni /yringae, & obturato fpiraculo M> retrahatur embolus cd quoufque balis d prope orifi- cium a perducatur, & ibidem clauo violenter retinea* tur,rarefa&o interno aere db, qui occupabit duplum-» fpatium, quam in prima naturali expanfione DB re- plebat . Tertio, comprimatur eadem portio aeris BD infi- nuato violenter embolo xcP, vt fere attingat fundum fyringae fifi, & ibidem clauis firmiter retineatur - Iru hifce tribus conflitutionibus moles, feu fpatia ab eif- dem machinis occupata inaequalia erunt,fcilicet CAB maior erit, quam *cl0 > & minor, quam cab ; verum pondera abfoluta earumdem molium erunt inter fe aequalia,ciim conflent ex eadem fyringa, eodem em- bolo , & eadem portione aeris . Hinc fequitur, quod earumdem inaequalium molium grauitates inipecic refpedu aquae, valde immutata fint. Si eniia fuerit aqux moles EF aequalis fpatio CABM, & moles aquae «H aequalis fpatio KttjSfx, pariterque moies eiuf- dem aquae eG aequalis fpatio cabm $ & intelligantur Nata~ b deMo- pof*121* c Tab.t4* 10. AL. BORELLI Op.23. De Nata- tu. tres moles aqu£ ef ? EF? & ciim eorum moles? & pon- dera aqualia fintd ; at fyringa elongata cabm leuior erit fibi aquali mole fluida eG ? eo quod pondus aquae eG maius eft pondere EF ? feu ipfius fyringa: CB ? vel cb ; & propterea e non quiefeet intra fluidum demer- fa ? fed afeendet quoufque aliqua eius portio cf extet fupra aqua: fuperficicm HS. E contra fyringa k/3 com* preffa ? feu decurtata grauior erit fluido eHdibi aequali mole ? & ideo x>@ deCcendec ? & quiefeet fundo vafis innixa .‘r Cogita modo ? pifcem effe machinam fimilem fy- ringas CABM f? & talis pifeis in eius abdomine con- tineat veficulam aere plenam DB ? quee in mediocri conftitutione ? fcilicet tantum com preffa fit? quantum fuflicit ? vt efficiat molem pifeis CBM ecqualem aquee moli eeque pendentis ? ac pifeis: tunc vbique pifeis quiefeet immotus intra aquam demerfus: at fi velit le- uior effici, vt fponte eius machina fursiim afeendat ? oportet ? vt relaxatis mufculis abdominis permittat?vt aer DB exercendo vim fuam elafticam? fe expandat in amplius fpatiumdb: e contra? fi velit reddi grauior fpecie ? Sc ad fundum fponte defeendere ? necefle efi: ? vt contradis mufculis abdominis veficam aeream DB conftringat ad infiar pnrli ? vt exiguum fpatiuin cP/3p occupet. - Pofiea? fi fluidum RTS fuerit diflbrme ? vt pars VX grauior fit ? quam VS ? & leuior ? quam XZ ? & pi- /*• _ dlrt Arch. Auft. de-# In f. FIu. prop-2. e Ibidem prop*i. f Tab; 14. Fig*4» & Tab. ij» Fig.iOi DE MOTV ANIMADIFM. fcis CABM ponatur in fitu intermedio fluidi VX, cui grauitas fpecjfica pileis cequetur , fcilicet , fit moles fluidi collateralis EF aqualis CABM, & qualibet ea- rum molium pendeat vncias decem ,* deinde translato pifce CBM in regione fluidi fuprema leuiore SV , cu- ius Ipatium ef aequale iit pilei GBM , erit miniis gra- uis, quam EF , & ideo adiungi debet aliqua portio fluidi fG, vt tota moles eG iit vnciarum decem: vtque .pifeis CABM vnciarum decem quiefeat in eodem fu- premo litu debet augeri moles eius, vt fiat aequalis ip. fi eG; quod facile praeftatur expanfo aere veficee db. E contra translato eodem pifce CABM in fitu infimo .fluidi grauioris XZ, huius moles ttp ecqualis ipli CBM grauior erit, quam EF , & ideo ab ea fubtrahi debet aliqua portio $H, vt refidua eH fit decem vnciarum_j: &,vt idem pifeis CABM vnciarum decem quiefeat in,» eodem infimo fitu, debet conftringi eius moles, vt fiat aequalis ipfi sH. i . Et hoc confequitur, compreffo, & conftipato aere-» veficae eP/2. Et hac artificiofiflima mechanica operatio- ne, naturali infiindu, pifces quiefeunt in aqua aequili- brati, & fubleuantur, deprimunturque in eodem flui- do; quod fuerat oftendendum. 337 Cap.* 23. De Nata- tu « PROPO.S, CCXL Quibus Organis, & operationibus alterato aequilibrio Pifcium in aqua, denuo ad eamdem menfuram aequilibri; reduci poffit. Reflat modo inquirendum , quomodo» & quibus Oreanis talis conftriftio, & dilatatio vefica: aerere itu 338 10. AL. BORELLI Pifcibus Hat; & an aer ille fit innatus, & an eiufdertu molis, an renouetur, augeatur, itnminuaturque . Et Facile percipimus, quod mufculi copiofiflimi, & robufti, ventrem Pifcium ambientes, conftringere pof- funt veficam aeream in eo contentam,& fic aeris illius condenfatio, & diminutio molis fubfequi poteft . At non video, quomodo idem aer veficas violenter expan- di poflit, vt maius fpatium occupet. Nam Pifccs non habent coftas duras, fed fubtiles, & flexibiles fpinas , quae facile cedunt compreflioni, quam infert fluidum ambiens, & ideo cauitas ventris a contra&ione mufcu- lorum intercoftalium ampliari non poteft? Hcuti peCfo. ris noftri cauitas augetur. Oportet ergo, vt alio diuer-. fo modo expanfio, & rarefacio aeris illius veficx fiat • Qui forfan non erit diuerfus ab eo, quem in vtre aere turgido obferuamus . Hic fi a fafcijs violenter con- ftringatur, procul dubio aer ibidem inclufus confti- pabitur, & poftea folutis, & relaxatis fafcijs ob viraj eius elafticam, idem fponte ad priftinam expanfionem reducetur. Eodem modo fieri poteft, vt vefica aereae Pifcium femper plus iufto conftricia fit a fafcijs mem- branarum, & mufculoruin, fiue habituali a&ione, fiue artificio non diuerfo ab eo,quo fphin&eres Ani, & ve- ficx Vrinariae perpetuo conftri&i perfiftunt, & quando volumus eos relaxamus. Ha?c tamen vefica? aereas pifcium dilatatio exigua effe videtur; & ideo non fufficietad aequilibrium tranf- mutandum in locis , in quibus aqua dulcis eft, & pa- rum grauis; & tunc puto, quod Pilees vi remigationis fuftinentur, & ad fummitatem aqua? perducuntur, vt ttouum aerem deglutiendo,miniis grauesin fpeciered, dantur. Qui poftea, fi fuperfluus fuerit in locis aquas Cap.aj. De Nata- tu. • DE MOTV ANIMALIVM. profundioribus , & grauioribus, euomitur per os , & folummodo retinetur portio adaequata, vt abfque la- boriofii compreflione aequilibrata in fundo permanere» & quiefcere polfint. Quod poftea aer pra?di<5fce veficae Pifcium multipli- cari, nouum aerem forbendo, & minui, euomendo fu- perfluum per os, pofiit,prout necelfitas a?quilibrij eo- rum exigit, fuadetur ex canali manifefto, licet fubti- li, & ftrido prodicta? vefica?, qui in fundo ftomachi definit, & fruftra factus efte non poteft; Imo per eum in vacuo torricelliano talis vefica aere exinanitur, quando Pifcis per os multiplices fpumofus ampullas ermftat. Cap. 2j. D« Nata- tu • P R O P O S. CCXII. Pifces, non a pinnis alarum impulfi, per aquam incedunt. Cum prifci homines obferuaflent, quod Naues pci aquam innatando,impelluntur a vi remorum; pariter- que Aues alarum remigio per aerem excurrunt, facile fibi fuaferunt, quod pifces a pinnis alarum , veluti a remis, per aquam promouerentur. Verum cum hxc vulgaris opinio fit euidentiflfimefal- fa , mirari fatis non pofium , quod adhuc fautores in- ueniat. Videmus enim ,quod pinnae alarum Pifcium' funt cartilaginofie,flexibiliflima?,pufilhe,& ftri non fecus 3 ac Auium corpora difFormiter grauia funtconflant enim ex partibus grauioribus DE MOTV ANIMALIVM. 341 ofleis, & carneis, & ex acre leuiflimo, vt dictum efl3. Verum hae partes diuerfa? non eodem‘modo in Aui- bus , atque in Pifcibus fituata? funt: in illis enim pars grauiflima offea , & carnofa infimam pedoris regio- nem occupati leuis aerea in fublimiori fitu dorfali exi- flit. Hinc fit, vt centrum grauitatis verfus pedais in- fra centrum magnitudinis Auium exiflat:& propterea, dum per aerem innatant, fponte ventre prono difpo- nuntur . Contra in Pifcibus, pars grauiflima offium.; fpinae, & copiofiflima caro mufculofa in dorfo fupre- rao poflta eft,vefica vero aerea in infimo ventre recon. dituri ergo centrum grauitatis Pifcium fupra centrum magnitudinis eorum in fupremo dorfo repofitum efl, & ideo,dum in aqua innatant naturali inftindu reuol- uerentur ventre fupino; qua? pofitura cum natatui val- de incommoda fit, coguntur Pifces artificiose fe reti- nere fitu erecto. Hoc autem confequuntur ope pin- narum duplicatarum in infimi ventris acie repofita- rum i hifce enim fulcris , ad inftar pedum aqua? fubieda? innitendo, vacillationes corrigunt; Vtque hanc veritatem fenfu confirmarem, forficibus refecui omnes pinnas ventris Pifcis viui, eumque de. nuo in Pifcina demerfi, ibique iucundum fped:aculum exhibuit, vacillabat enim ad dextram, & ad finiftram, nec poterat in pofitura ere&a firmiter perfiflere 5 ficuti ebrij cafuri, & vacillantes,hinc inde incedere folent, ex quo patet propofitum . Cap.2?. De Nata- tu. aProp. 112,huius. PROPOS. CCXIV. Inftrumentum, quo Pifces natant 3 eft eorum cauda . Tab.14.Fig.5- 342 10. AI. RORELLI Cap.ij. De Naca eu. Conflat experientia, quod nauicula? ab vnico remo in puppi po/ito, & hinc inde vibrato, & contorto, mo- tu directo, & veloci fuper aquam excurrunt, abfquo remislateralibus: Eodem modo, quia Pifces non im. pelluntur a Remigio pinnarum lateralium, vt didum-» efl:, & videmus , quod quotiefeumque eorum cauda vibratur, velociffime per aquam excurrunt; & e con- tra nil prorsus mota cauda, obferuamus , quod quie* fcunt in eodem fitu; ergo caudee contorfio, & vibratio efl vera caufa motus eorum, ficuti vibratio illius fin- gularis remi in puppi nauicuhe,eft caufa motus di redi eius. Modus vero, quo ambee operationes fiunt, talis efl. Remus Angularis, dum oblique impellit pofteriorem-; aquam innixui refifientem , neceffario anterius naui- culam promouet, licet tortuofo itinere, declinando a redo tramite; Veriim, quia talis declinatio fubito corrigitur, vel a motu contrario, vel a firma remi re- tentione in fitu obliquo, officium temonis exercendo , fit, vt non aduertantur ilice momentanea? declinatio- nes , & fic folummodo diredus motus conlpicuus re- manet . Confideremus modo pifeis ABC configurationem, & motum . Dum caput A cum ventre B pifeis in dire, dum conftituit reliquam eius medietatem BFC,fledit, & vibrat lateraliter , flagellando vehementer aquam-» ob lubricam connexionem vertebrarum fpime, qu# ad inflar Arcus robufli contorqueri, & refilire ad dex- trum , & finiftrum latus facile poffunt. Habet prxter- ea extrema pifeis produdio caudam DE amplam, fle- xibilem , ex virgulis cartilaginofis compofltam, quas inueftiuntur fubtili quadam membrana,vt pedes Anfe. DE MOTV ANIMALIVM. 343 rum; & fimili modo dringi, & dilatari poffunt; in acie podea fuprema dor/i, & infima ventris adfunt quoque confimiles pinnae cartilaginofae, quae fimiliter, ac cau- da, deduntur, expanduntur, & contrahuntur - Ordo vero motus ed hic - Extenfo Pifce ABC itu diredum incipit motus dedendo caudam BFC versus latum dextrum G , quas dexio dt tali regula , vt pars mota BC, dum conuertitur circa centrum B,non reti- neat praecifam teditudinem ad indar radij circuli, fed incuruetur duplici iinuofitate circa B,promouendo la- tus F versus dextrum latus G,& circa F,retrocedendo extrema cauda D versus dnidrum latus; edque talis primus motus non remigatio, fed anticipatio quaedam caudee dmilis anticipationi pedum ranae natantis , ad cuius fimilitudinem palmares pinnae caudee DE dorfi, & abdominis dringuntur, & contrahuntur, ne, itu aquam impingendo, anticipationem caudae BC impe- diant . Translata iam cauda in G, tunc valde incurua. ta verfus caput A , & expanfis omnibus pinnis > tota longitudo £G velociflime flagellat, & impellit aquam lateralem ad indar remi deferibendo Arcum non cir- cularem , fed elipticum GD, quo motu podicairu aquam impellendo, eique innitendo,necefle cd, vt Pifcis anterius promoucatur a B verfus A . Antici- pata fecunda vice cauda a C ad H , denuo aquam fla- gellat ab H verfus C; quo motu contrario dirigitur praecedens deuiatio ab itinere dire&o , & flmul du- plicatur impulfus dire&us Pifcis a B verfus A ,* & hac ratione, & methodo inceffus pifeium per aquam efficitur. Eadem caudae flexio vfum temonis facile praedat,fle. «dendo curfum ad dextram, vel finidram . At ad mo- Cap.ij. De Nata- tu • IO. AL. BORELLI 344 Cap.2$. De Nata tu. tum versus fundum inferuiunt pinno duplicato, quo in Acie infimi ventris exiftunt. Quia, quando fubie- ftx illo pinnae verfus caudam exiftentes expanduntur, erigunturque,officium temonis horizontalis exercent9 ficuti cauda Auium deprefla efficit; Ergo caput Pi- fcis excurrentis inclinari debet verfus fundum. E con* trapro motu fursiim>pinno laterales, feu alo obliquo flexo , & fursiim eleuato , idem proflare polfunt, ac cauda Auium fursum eleiiata, a qua curfus Auis fur- siim dirigitur. Et forfan a pinnis caudo pifcium,oblique fursiirru, aut deorsum inclinatis,id ipfum proflari potefl, quod conijcitur ex eo , quod e flatu quietis momento pifces diriguntur fursum, aut deorsum: quam contorfionem velocem pinno illo exiguo vi temonis efficere non pofi funt, ficuti in naui quiefcente flexio temonis eam fle- vere non valet. PROPOS. CCXV. Ad natatum pifcium requiritur maior vis motiua mu. fculorum, quam ad Auium volatum efficiendum. Eadem methodo, qua ha&enus quofiuimus vires , quas natura exercet ad motus Animalium efficiendos > conijcere polfumus, an maiori conatu, & virium copia natatus pifcium, quam volatus Auium Eat, hoc pro- flabit examen mufculorum , quibus illi duo motus fiunt ,* nam ex mufculorum quantitate , & copia fibra, rum proclare dignofcuntur vires, quas natura adhibet ad illos mouendos , & quia caro mufculofa copiofiffima eft, multo magis, quam in auibusj cum ilii DE MOTV AN1MALIVM. pauciora offa habeant, quam iftae; ergo vniuerfae vires motiuae,quae a pifcibus exercentur,maiores funt,quam vires Auium, qua: ad omnes motus earum efficiendos requiruntur. Infuper tota fere caro mufculofa pi- fcium inferuit ad fpinam , & caudam vibrandam , nii ad pedes mouendos , quibus carent ,* parum ad ven- trem flringendum, & ad mandibulas agitandas; mini- miim ad pinnas tenues fle&endas; ergo fere vniuerfa vis motiua pifcium inferuit ad natatum , qui a fpina:, & caudae vibratione producitur. E contra in Auibus, lnufculi periorales alas agitantes , aquales funt me- dietati totius carnis earum ; ergo ad volandum appli- catur a natura medietas totius virtutis motiua: Auium; ha:c autem o/lcnfa fuit, plufquam decies millies ma- ior pondere eiufdem Auis; igitur vis motiua , qua? ad natatum pifcium requiritur, fere duplam proportio- nem ad illam habebit, & ideo paulo minus, quam vi- gefies millies pondus eiufdem pifcis excedet. Cap. 23. De Nata- tu, P R O P O S. CCXVI. Quaeritur , qua neceffitate natura cogatur tam grandi vi motiua efficere Pifcium natatum. Ex fuperiiis di&is conflat , quod difficultas praeci- pua volatus pendet ex neceffitate fufpendendi corpus Auis per aerem frequentibus faltibus : Cumque Pi- fces intra aquam demerfi fufpendi non debeant , eo quod grauitas ipfius fluidi aquei ad inflar baiuli fufli- net pondus pifcium, qui proinde aequilibrati perinde indifferentes funt ad quemlibet motum collateralem-; fursum, & deorsum,ac fi nullam grauitatem haberenti 346 •10• AL. BORELLI Capaj. De Nata- tu . cumque corpora aequilibrata , & indifferentia a quali- bet vi motiua, quantumuis exigua, moueri poffint, vt oftendimus in libro de vi percuffionis a i ergo pifces intra aquam a qualibet pufilla vi impelli, & agitari poffunt, & proinde tanto apparatu mufculorum non-» indigerent. At nefas eft tribuere naturae tantam im- peritiam , vt fruftra, & abfque neceffitate vaftitatem-» •mufculorum, & virium copiam ad natatum pifcium-» adhibuerit. Quare fatendum eft, quod ob aliquam-» neceffitatem a nobis non animaduerfam, tanto moli- mine opus habeat ,* Et profeCto accuratius confide- ranti patebit, quod ad conferendum motum corpori- bus aequilibratis, vt motus eft, fufficit qua?libet vis motiua, dummodo fit quanta b . Verum talis motus erit tardiffimus; quili celerius fieri debeat, tunc plane grandis vis motiua requiritur. Sic nauis innatans fu- per aquam ftagnantem trahi poteft fubtili capillo,len- tiffimo, & tardo motu. At fi curfu velociflimo impel- li debeat, non fufficit vis centum remigum. Difficul- tas hicc oritur ex corpulentia, & grauitate aquse, qu£ e fuo loco expelli, & fubleuari debet, vt fubintranti naui locum cedat, & deinde motu vertiginofo redu- catur ad replendum locum pofticum a naue dereli- ctum: ha?c inquam aqua? motio fieri non poteft abfque eo, quod vis motiua imprimatur in vaftum illud cor- pus aqua?, quod continenter agitari debet; Talis vis oportet, vt tanto magis augeatur, quanto magis im- petus imprimendus vehementior, & velocior effe de- bet. Vtque ex analogia motus nauis conijciamus gra- dum virtutis motiua? pifcium , obferuo, quod maior pars nauis extans in aere, exiftit,& mouetur, atque mi. aProp.16, b Incita- ta prop. DE MOTV ANIMAV1VM. 347 nor portio eius infima ab aqua circumdatur Quaro fi omnino nauis demerfa effet, multo maiorem vim-> impulfiuam, fcilicet triplam, aut quadruplam requi- reret , vt aeque velociter intra profundam aquam ex- curreret , ac prius , quando fuper aquam impelleba- tur, ( eo quod aer motui nauis cxtantis parum , aut nil refifiit, ) at refiftentia molis aquae expellendae, &> traducenda’ tripla, vel quadrupla efict. Adde, quod remorum redudioni aer pariter nil re- fiftit, aqua non item, ob confiftentiam,& pondus eius; dehinc eft, quod remiges intra aquam caefim remos anterius reducunt, ficuti Ranarum, & An ferum pedes colligatis digitis, & palmis membranofis anterius re- ducuntur, & tunc folummodo expanduntur, quando aquam retrorsum grandi impetu impellunt. Ex hoc ipfo, quod natura compendia quaerit, fatis liquet, dif* ficillime pedes, & remos intra aquam anterius reduci; quapropter, licet pifces nil laborent, vt intra aquarru fufpenfi retineantur, & facillime in ea moueri poflint motu tardiffimo,ob iam didam indifferentiam, tamen ob velocitatem , qua coguntur in aqua moueri , indi- gent immenfa illa vi motiua,fere dupla cius, qua aues per aerem volant. Cap.»2; De Nata tu. P R O P O S. CCXVII. Quare Aues , & Animalia quadrupedia natura? infto- du natant, rationem reddere. Quia, vt di&um efl, Aues,& quadrupedia Animalia dum viuunt, miniis grauia fpecie funt, quam aqua: ne. ceffe eft, vt aliqua portio corporis eorum exteta fupra aquae fuperficiem: haec vero pars sxtans oportet, vtfit a In Arch. Autt. de-» In f. Fbii prop.2. 10. AL. BORELLI Cap. t3‘ De Nata' tu. omnium leuiflima, eo quod pars grauior , in qua cen- trum grauitatis totius animalis cadit, ad inftar pendu- li b j depreffa efse debet intra aquae fubie&ae profun- ditatem : cumque Animalia viuere non poffint, nifi in- ceffantcr aerem infpirent , ergo necefte eft, vt pars le- uiflima 5 & extans animalis fupra aquae fuperficiem,fit caput , & os, quo aer fufcipi poteft. Si enim,capite-» demerfepedes extarent, procul dubio animal fuffoca- retur * Modo 3 quia natura comparatum eft > vt Aues, & Bruta animalia habeant caput, roftrum > & ridum le- uiffimum refpedu vifcerum, & arttium eorum » fit, vt (ponte in aqua venter deprimatur ad inftar penduli > atque caput, & os emineat fupra aqu;r fuperficiem; «Se fic refpirationem exercendo,viuere poliunt. Praterea longitudo carinae corporis eorum fponte fua diftenditur parallela plano horizontis, eo quod ca. uitas pedoris, aere infpirato, repleta dorfi occupat, & proinde bruta innatantia praecise eamdem pofituram in aqua retinere poliunt, qua fuper terrarru pedibus innixis incedere folent. Quare , ficut fuper terram pedibus alternatim innixis gradiuntur, habitu quodam a natiuitate acquifito , fic quoque fuper aquam innixis pedibus, alternatim habituali motis,nulla difficultate per aquam gradientur, feu na- tabunt . b Prop. aio.huius P R O P O S. CCXVIII. Quarc homines naturali inflindu natare non pof- funt ? & in quo peritia natandi conflftat. BB MOTV ANIMALIVM. 349 Dubitari non poteft , quod homines , dum viuunt , miniis graues fpecie funt , quam aqua , eo quod fem- per aiiqua corporis humani pars fuper aquatn extat: & hoc contingit fpontaneo natura inftin<5hi,abfque vh lo artuum, & mufculorum molimine, vt vrinatoresex- periuntur, qui non fecus ac ligna, e fundo ad fummi* tatem exprimuntur ab aqua ipfa; & e contra ad gran- dem profunditatem perduci non polfunt, ni/i ab im- petu prxconcepto in cafu per aerem, vel vi mufculo- rum,natando verfus fundum,vel augendo pondus pro- prij corporis, fecus afferendo faxum, aut plumbum-»; nec poftea in fundo quiefcere pofTunt immoti, ni/i ap- prehenfo fcopulo , aut faxo graui; immo in balneo ia- centes experimur, quod extentis brachijs , aut cruri- bus horizontaliter intra aquam, /i nullam vim exerce- mus , fponte fursiim ad aquae fummitatem afcendunt , quoufque aliqua portio eorumdem extet. Et licet in hoc /imiles /imus animalibus quadrupedi- busjvalde tamen ab eis differimus in ftru&ura,& con- figuratione corporis, & in /ituatione centri grauitatis totius, & partium eius. Homines enim habent caput grauiffimum refpc&u fui corporis; e/l quippe omnino repletum a copio/if/imocerebro ponderofo, & ab ofli- bus, & carnibus, itaut nullae cauitates inanes, & aero plenae in eo repedantur,& demerfo capite, exigua na- rium , & aurium foramina, aere expulfo, fubito repleantur - Contra vero in Brutis caput refpeCfu fui corporis, & refpe&u medi; aquei, leui/fimum eft, cum cerebrum exiguum habeant, & riJhis /it /pongiofus, & contineat longos, & multiplices canales aere refer- tos . Hinc fequitur, quod naturali nece/Titate non rema- Cap. a>. De Nata tu • IO. AL. BORELLI 350 Cap. xj. De Nata tl! • neat os hominis exporrc&um fupra aqu:e fuperficiem ad refpirandura. Primo , qUia pondus excedens capi* fis naturali lege id deprimit infra aqua* fuperficierru; non iic in Brutis . Secundo noto, quod Animalis por- tio, qua? extare debet , pufilla eft refpe&u corporis to- tius 5 vt docet experientia ; St in tali extante parto oportet, vt os exiftat, vt aerem infpirare poffit , vtque commodius , & abfque fuffocationis periculo refpira- tionem exercere valeat,os altius ab aqua: fuperficie,& ab vndis diftare debuit. Modo ha* omnes commodi- tates in brutis, non vero in hominibus habentur, quia in illis orificia narium in extremo confinio colli,& ca- pitis fursiim reflexi, & in ftrifto, acuto, & prolonga- to ri&u fita funt ,* & ideo /ponte, naturali neceffitate_» richis,ad inflar baculi, erigitur, & eminet fupra aquas fuperficiem , & proinde foramina narium long£ a flu- ctibus remota, facile, & abfque impedimento refpira- re po/funt. Contra homines quomodocumque in aqua iacentes, aut prorsus nequeunt, aut difficillime refpi- rare poflunt. Si enim ventre prono iacent, tunc ex- tabit portio aliqua dorfi,ceruicis, aut occipitis; & os > St nares demerfie refpirare non poterunt. Si vero fitu ereCto perpendiculari ad horizontem-» flet, non integrum caput, fed fumma eius ceruix ex- tabit ob exiguum defe&um grauitatis fpecificae horni- nis ab aqua, & tunc foramina narium ,& oris, inflexo vertice infra aquce fuperficiem exiflent, St ideo refpi- rare non poterunt. At fi ventre fupino squidiftanti horizonti, vel alio modo in aqua iaceat, tunc caput grauiffimum iuxta leges hydroftaticas magis depri- metur , quam pcCtus aere inflatum,• Sc ideo per os, & nares infra aquam depreffas, aut a fluclibus inun- DE MOTV ANIMAL1VM . 351 datas non aer , fed aqua excipietur, & proinde homo luffocabitur. Cum igitur homines, ob-ftrudur.£ ineptitudinem-;, non poffint fponte, & naturali neceffitate collocari in aqua debita politura, vt extent os, & nares, nequeunt in ea viuere, aut natare. Hinc deducitur, quod natandi peritia, qute huma- na induftria acquiritur, confiftit pnrcipue in eredio- ne capitis, vt femper os, & nares fuper aquam extent, quod homines confequuntur motu induftriofo, aquas laterali innitendo manibus, & pedibus , & alterna- tim eam percutiendo, veluti remis , ficut funambuli hafta extenfa, & acrem percutiendo in eodem ercdo fitu retinentur aequilibrati. Et nedum in nixu, & remigio manuum , & pedunij caput eredum retinemus, fed etiam grandi flexione-» colli, & ceruicis,quantum fieri poteft,figuram anima- lium quadrupedum imitando, foramina oris, & na- rium fupra aquae fuperficiem extollimus ; Vtque hoc facilius confequi poffimus,dum natamus, retinere fo- lemus continuis faltibus integrum caput extans, & corpus non parallelum,fed pariim inclinatum ad aquas fuperficiem, vt nimirum a fludibus refpiratio non im- pediatur, et vt remigium manuum, & pedum, pro in- ceffu per aquam, exercere valeamus. Hinc refellitur vulgaris error dicentium,quod bruta ideo natant,quia mortis periculum non apprehendunt, Et quomodo fciunt,bruta timoris expertia effe ? Certe hoc non ha- bent ex eorum relatu, imo fi a fignis externis internas paffiones indicantur,bruta, valde timere fuffocationis periculum,dicemus, quia clamitant, renituntur, &dif. tugere conantur, quando ea proijccre in aquam ten* tarnus. Pnete- Cap.2}. De Nata tu. /0. AL* BORELLI Capi.2j. De Nata tu. Praeterea videmus, quod pueri fimplices , & malo- rum ignari,auda&er in aquam fc praecipitantes,nedum non natant3 ficut bruta, fed in ea fuffocantur. Noru igitur ob defe&um timoris , fed ob idoneam corporis difpofitionem, & figuram, bruta naturali inftin&u na. tare poliunt. Homines vero ex fui natura inepti ad natandum,artificiofo motu manuum, et pedum idcon. fequuntur; nempe indigent peritia eleuandi caput fii- pra aquas fuperficiem , pro vfu refpirationis. Reftat poftremo loco inquirenda ratio , quare ho- mines imperiti artis natandi,cinn in aquam cadunt,fu- bitb demerguntur, & poftea exurgunt; & hoc ter, vel quater repetunt, & tandem in fundo fuffocati rema- nent: Scpod aliquot dies cadauer exurgit, & fuper aquam ad indar /uberis innatat. Triplici de caufa ab initio homines demerguntur ♦ Primo ob cafum ,* quia homines ficut ligna, & omnia corpora miniis grauia fpecie, quam aqua, in ea non_> quiefcunt, nifi demerfa fuerit determinata eius portio in eo fitu, in quo fit aequilibrium ; & fi altius fufpenda- tur,cadet,& in motu defcenfusacquiret nouum impe- tum, a quo plus iufto demergitur; ficut lignum cadens in aquam,omninb demergitur. Secunda caufa demer- fionis hominis eft inordinata, impropria manuum, & pedum libratio, quae fi fiat contrario ordine, quam-* opus eft, ( vt eft confentaneum ob imperitiam ) auge- re praecipitium poteft. Tertia caufa eft incrementum grauitatis fpecificie in a&u demerfionis, quatenus,ex- piratoaere, eius loco infinuatur intra pulmones tan. tumdem aquae. Afcenfus poftea, & defcenfus reiterati contingunt eadem neceffitate, qua lignum plus iufto demerfum.;> DE MOTV ANIMALIVM. 353 falttis , & demerflones in aqua ad inftar penduli repe- tit : qui motus adiuuantur a caulis fuperius infinua- tis . Poftquam vero expulfo omnino aere 3 pe&us aqua-» repleturj tunc homo grauior fpecie fa&us ipfa aqua5 mirum non eft, quod in fundo ad inftar faxi remaneat. Tandem poft aliquot dies humores,& ingefta in vafis, & inteftiniS) fermentata, & putrefa&a refoluuntur in_* flatus) & vapores aereos, a quibus pradi&a vafa in- flantur: & hinc corpus minus graue in fpecie reddi- tum ) quam aqua > neceflfe eft, vt ad fu premam fuper- fleiem afcendat)Vt hydroftatica necelfitas exigit. Cap. De Nat <3' tu . P R O P O S. CCXIX. Homines diu demerfi, vt Rana?, vt ad patet in veficis pulmonaribus ranarum, qua? compref- fie aerem contentum condenfant, & hic fua vi elaftica AL, BORELLI comprimit vafa, & hinc fanguinis elutriatio confe- quitur. Eodem modo Vrinatores Indi, qui Margari- tas e fundo Maris capiunt viuere deberent (fi verum> efl,quod de ipfis narratur, per horam integram fub aqua morari) Hoc fcio, quod talis violenta aeris infpirati retentio dolorifica& noxia eft > vt nos vrinando per pauca minuta fecunda horaria noftro malo experimur. Ergo heuti ccetacei, & rance motum vitalem conferuare non poffunt, fi femper, aut per longum tempus infra aquam demerfoe permanent, multo minus homines tali violenti# inaffueti vitani_> producere poterunt demerfi per plures horas ; & ficut ccetacei a naturali ftru&ura 5 & ab exercitio frequenti totius vitee non pofliint acquirere peritiam permanen* di, & viucndi perpetuo fub aquis abfque interruptio- ne, fic videtur multo magis impoffibile, vt homines, quantumuis exercitati, viuere infra aquam diu pof- £nt, Cap.23. De .Nata- tu . PROPOS. CCXX. Machina aliqua artificiofa homines diu in aqua de- merfos refpirare poife . Tab. 14. Fig.6. & 7* Dita? machina habentis excogitata: funt > quibus Vrinatores diu refpirare pofliint infra aquam . Prima eft vas cylindricum a ABC cauum> & aere plenu clau. fum in fundo fupremo AE & apertum in infimo orifi- cio BC > hoc vas fi a vi ponderis vafti faxi P trahatur deorsum, infra aqua: fuperheiem RS, & fufpcndatur fune FE > experientia patet, quod, dum latera cylin- driAC , & EB perpendicularia funt ad planum hori- a Tab. 14 Fig.b. DE MOTV ANIMALIVM. 355 zontis TV,aer contentus ABC non egreditur, defcen- dendo e cauitate cylindri per os apertum CB , fed fo- lummodo condenfatur eo magis 3 quo profundius de- mergitur . In hac cauitate, quando Vrinatores diutius aeris carentiam tolerare non poliunt > caput immit- tunt, & recondunt, & ibidem aerem refpir&ndo, re- ficiuntur. VeriimhcTC machina, nedum diffitiie pra> parari, & moueri potefl, fed praeterea non videtur omnino apta ad finem confequendum; quia in locis profundioribus maris aer in vafe cylindrico ABC con. tentus,adeo condenfatur, & conflipatur a pondere-» aqiur incumbentis, vt forfan reddi poffit ineptus re- fpirationi. Infuper vapores continenter ab aquaafceu- dentes,vna cum vaporibus aqueis ab Vrinarore expi- ratis, adeo aerem illum inficere poffunt, vt potiiis fuf- focationem inducat. Altera machina ab aliquibus excogitata eft huiiif- modi. Efficiunt ftridtum canalem 0 AB ex pelle capri- na , qui a filo ferreo fpiraliter contorto retinetur di- latatus i in huius infima apertura BC caput Vrinatoris infinuatur, & illius fimbria? circa collum, & pedtus aptantur ita, vt ingreffus aqu# per rimas , & futuras prohibeatur; & extante altero canalis orificio A fu- pra aquas fuperficiem RS, homo demerfus aerem per canalem commode infpirare, & expirare poterit: licet machina fit incommoda, cum nequeat abfque externo auxilio xnoueri per aquam. Cap.sj. De Nata tu. b Tab.14 Fig 7- IO. AL. BORELLI Cap. 2j, De Naca tl! . P R O P O S. CCXXI. Homines? inclufo capite intra vas vndique claufurru, pofTunt per plures horas refpirare 5 & viuere 5 Ii fxpe os vafis aperiatur 3 vt nouum aerem excipiat. Quod-homines, inclufo capite intra vas vndiquo claufum»debeant momento fulfocari» vulgo receptum cli ob prafiudicium defumptum a natura flammas ? qua? in ftri&o vafe recondita fubito fuifocatur. Sic putant» quod flamma vitalis reftri&a in loco vndique claufo » cito exungui debeat; at talis comparatio inepta efle videtur» vt alibi oftenditnus* nam conferuatio ignis» Sc flamma? confidit in velociflima expreflione ignearum-» exhalationum fatla ab aere ambiente i quar exprcflio primo loco fleri non potelRabfque aeris circumdu&io- ne» quas locum amplum requirit : fecundo» oportet» vt aer ambiens flammam»non fit adeo impurus» craflus» & infedus a fumis fuliginofis pinguibus» & aqueis» vt fua craflitie poros prunaru»aut ellychnij obturet»& im- pediat tranfpirationem ignearum exhalationum » ficuti fluores nediim aquei» fed etiam pingues facere folent: cumque in loco angufto» nedum motus aeris impedia- tur» fed etiam a fumorum aqueorum» & fuliginoforum copia» aerille.fluidam confidentiam acquirat» a qua exitus effluuij ignearum particularum impeditur» mi- rum non eft» ignem fuffocari» & extingui; verinn in_» corde» & pulmonibus animalium nulla flamma exidit; & refpiratio» at aeris motus alio modo » & ob aliam-» caufam longe diuerfam» vitam conferuat» vt fuo loco declarabimus » quodque in corde proprietas flammas DE MOTV ANIMAHVM. 357 fuperius expolitae locum non habeat, probatur expen- dentia , quia pulmones Ranarum funt veficulae, vjndi- que claufle aere plenae ; nec tamen earum metaphori- ca flamma vitalis extinguitur ; licut nec claufura ventriculorum cordis mortem, & fuffocationem indu- cit . Si vero confideretnr aeris craflities fada a vapo- ribus aqueis > certe ille aer, qui in veflculis pulmonis diu exiRit, & non renouatur, nifi poft diuturnam mo- ram , neceffe eR , vt fit valde humedatus, quia interni veficularum malpighianarum parietes femper madore fcatent, & talis humiditasa continuo pedoris calore* in vapore faceflit, vt patet in aere in fpcculum expira- to 3 in quo guttula? aquas innumera? concrefcunt ad in- Rar roris - Si igitur aer in anfradibus pulmonum exi- Rens eR femper madidus , nec proinde fuffocationem inducit, quomodo aer ob anguRiam vafis caput horni, nis compledentis, & ab infpiratione miniis humeda- tus, quam fit ille, qui in pulmonibus exiRit, fuffocatio. nem inferet ob eamdem humiditatem, quam prius in pedore retinebat ? Praeterea in tufli, & pulmonum_> ladionibus capite obuelato excipiuntur vapores aquei medicati, & fumi denfi, & copiofi, nec tamen fuffoca- tionem inducunt; ergo in vafe caput hominis ambien. te , aer ille ob copiam vaporum incraffatus non fuifo* cabit.- Videmus infuper, quod pueri hieme , capite pan- nis vndique tedo,dormiunt, nec fuffocantur. N011 negabo tamen, quod, fi aer fit fuperflue madi- dus, & nimis excalefadus, & fuliginibus infedus,de- Jiquium tandem, & fuffocationem inducere poffit. Quare fi in vafe claufo circa caput, aer inclufus ad in- fignem illum gradum caliditatis humiditatis, & crafli* Cap. 23. De Nata- tu . 358 /0. AL. BQRELLI Cap. i’. T)e Nata' tu. tiei reduceretur» facile deliquium > & mortem affer- ret, Non defunt tamen chimici, qui recurrunt ad quem- dam balfamum , feu nitrum aeris, quod fua facultato vitalem flammam con(eruatj & hinc fleri putant, vt animalia inclufa in angufto loco vndique claufo cito fuffocentur , quia aiunt, quod ille aer multoties infpi- ratus viduatur illo balfamo, feu nitro, & propte- rea ineptus redditur ad cordis flammam viuifican- dam. Sed fi hoc verum eflet, Rana?, pifces cxtacei, & vrinatores Indi viuerc non poflent intra aquam demer- fi per horam integram , quia pufllla moles aeris in ve- ficulis pulmonum contenti non renouatur,& ideo,con* itimpta illa balfami particula,fuffocarentur. Aliunde, cum videamus ,quod aeris renouatio, & commercium eius , qui in pulmonum veflculis inclu- ditur cum externo aere,fit omnino ncceflarium ad vita? conferuationem ( licet hoc non contingat ob balfami aerei reparationem, fed ob aliam diuerfam caufam me- chanicam ) videndum eft, an , & quomodo huic peri- culo obuiam iri poflit. Et obferuo, quod communiter vrinatores demcrli viuunt,abfqtic notabili ladione,per vnu primum minu- tum horarium,cum illa exigua mole aeris,qude in vuica infpiratione excipitur;& trigefiesrepetitainfpiratione, & immerfione viuunt per femihoram,licet interruptam, infra aquam demerfi; plane videtur incredibile,vtper idem tempus femihora? continuata? viuere non poffint, capite inclufo intra vas vndique claufum,quodduplo* vel triplo maiorem molem acris contineat, quam fit illa, qua? ad triginta refpirationes efficiendas fufficitj DE MOfV AN1MALIVM♦ 359 fi tamen debita? cautiones adhibeantur, refrigerando nempe,& purificando aerem.Hinc fequitur,quod fi aer vafis qualibet femihora, vel frequentius , fi opus efi:, renouaretur,aperto vafe, polfent vrinatores diutius vi. tam fub aquis protrahere. Cap.%*. De Nata tu • PROPOS. CCXXII. Machina? conftrudio, qua homines demerfi intra aquam polfent per plures horas refpirare , & viuere. Tab.14.Fig.8. Fiat vas 5 feu vefica xnca , feu llannea BMHC dia. metro duorum pedum, qua? caput A hominis contine, re poffkad inftar Galese, feu cubiculi, & llridiori col- lo BC adhaereat fcapulis, vertici , Sc fupremo pedori, atque funiculis circa collum ameum BC, llridealli* gata velle pellea caprina non penetrabili ab aquajtunc liomo lic tcdus,fi intra aquam demergatur,poterit per plures horas viuere, libere refpirando aerem intra ve- ficam seneam BMHC inclufum , dummodo aer inclu- fus debitis temporibus renouetur, vt inferius declara- bitur; vtque tollantur duse proxima indicata difficul- tates , fieri debet filluia aenea curua IQKL,longitudi- ne trium pedum, quse in inferiori intermedia curuatu- ra burfam pelleam K annexam habeat; Sc duo extrema fillulse orificia I, & L intra cauitatem vefica caput ambientis delinant, vt in vna anteriori I aer infuffiari debeat, altera vero L circa verticem hiet - Ex hoc artificio duo bona confequcntunprimo, aer expiratus, & in fillulam infufflatus in longo circuitu IQKL ab aqua externa refrigeratur, ficut aer in tota valla vefica contentus ab ambiente aqua frigefit. Sc- 360 10. AL. BORELLI De 'Nata eu. eundo, quod, quando ftrido ore circa fiftulas orificiu I intra eam aerem infufflamus, non fit expiratio per na- res ■, fed folummodo per os, vt patet experientia ; er- go fi expiratio , & eiedio fpiritus fiat infufflando ae- rem intra fiftulam illam praelongam, & retortam , ne- cefleeft, vtin illo circuitu guttulas vaporofie adhx- reant, & condenfentur in parietibus internis fiftulx, veluti in pileo alembici contingit, & mox defluendo in burfam illam K excipiantur i hinc fiet, vt aer egre. diatur ex altero fiftulce orificio L circa verticem, ne- dum refrigeratus , fed etiam depuratus, & exficcatuss & ideo non excipietur per nares, & per os eadem illa portio aeris mox expirara calida, & madida , fed alia diftinda iam refrigerata, & purificata ; ergo commo- diffime refpiratio continuari poterit, faltem per horas medietatem,abfque periculo fuffocationis. Quantitas poftea aqure , quae, cum vaporibus ab ore expiraturin horis 24., non fuperat libram vnam , vt Santonius obferuauit, & ideo a burfa illa commode excipi poteft: nec te follicitum teneant fumi, & fuli- gines , quas ex poris capitis, & faciei tranfpirant, nam pueri, qui hieme,tedo capite,in ledo dormiunt,noru fuffocanturab ijfdem fuliginibus: & proinde vrinato- res non laedentur ab ijfdem fuliginibus in loco fimili- ter claufo. Quia vero homines viuere non poffunt, nifi aer inclufus intra veficam aeneam renouetur, oportet, vt in fummo vertice vafis adfint duae fiftuta aeneae N , & O, valuulis, vel epiftomijs claufae ,.vt vrgente neceffi- tate homo ad confinium aeris accedendo quoufquo fiftularum orificia N , O extent ibi apertis epiftomijs per vnum canalem PMO exfuffiari, & eijci aer vetu- LE MOTV ANIMAVIVM. 361 ftus polfit , dum per reliquum canalem N nouus aer circulari motu excipiatur, & mox claufis epiftomijs denuo demergatur. Cueteriim veftis caprina debet habere formam*».» quam fimillimam humano corpori, & artubus eius , qui exacte vniri,& aptari debet,cum fuis chirothecis, & foleis, vt commode motus, & contrectationes, fieri . poffint. Infuper vas aeneum , feu vefica capiti imponenda in anteriori eius parte 354. infertum habere debet vi- trum fpeculare conglutinatum farina calcis viuae, & oui albumine, vthomo videre poffit ea, quae in fun- do, & in medio aqua: exiliunt. Nec obelt pondus vafis .aenei., aut leuitas aeris iru eojnclufi , nam facile, totum compofitum ex homine , & vale reduci poteft quamproxime ad aequilibrium-» cum aqua,additis nouis plumbeis fragmentis , vel au- gendo molem inclufam aeris. Manifeltum elt igitur, quod tali artificio poteft homo intra aquam demerfus .diu refpirare, & viuere. Cap. *$.' De Nata- tu • TROPOS. CCXXIII. Homines demerfi in aquae profunditate,pofient fupni® diCto artificio ad fui libitum moueri , & quiefeere ad inftar pifeium. Tab. 14. Fig.8. Nemo fana? mentis dicet, Naturae opera non efiL, fimplicifiima,necelfaria, & quam maxime fieri poteft, compendiofa. Ergo machinae, quae ab humano artifi- cio excoeitantur , fi necelfarias naturae operationes 70. AL. BORELLI aemulantur , & eis fimillimce fiunt, procul dubio finem’, optatum fortientur. Cum itaque velimus, ad inftar pifcium,,demerfi intra aquam rnoueri, & quiefcero 5 id plane confcquemur, fi eodem mechanico artificio vfi fuerimus, quod in pifcibus natura adhibet, vt di- dum cft a; vt igitur nos in aqua demcrfi,fimili machi- na vti pofllmus, porure nobifcum debemus grandem fyrmgam.RS,cingulo D alligatam,ad inftar gladij,qu£ molem.aeris contineat xqualem vni pedi cubico; hxc quidem foraminulo S claufo, & ferruminato infertum habeat cylindrum XV, cum fuo epiflomio T , exatfe claudente rimas omnes laterales ; idque vite perpe- tua , cum fuo manubrio Y trahi ad extra, & impelli ad intra poflit, a quo aer in fyringa contentus valde con- deniari.,, & rarefieri poterit > quod natura aeris non repugnat- His praeparatisYupponamus, quod homo AF cum-» caprina:, qua induitur, cum cingulis, & tegumento ca- pitis reneo BGHC, cum fyringa RS, & aere inclufo,fit miniis grauis fpecie, quaimaqua, vt emineat fupra-, aqua? fuperficiem aliqua pars galea? MG j tunc additis fragmentis plumbeis, redigatur tota.moles innatantis hominis fere ceque grauis fpecie cum aqua,vt nimirum extet exigua verticis particula G . Et.immiffo epifto- mio T verfus S condenfetur aer inclufus TS in: fyrin- ga, & proinde anterior eius pars TO , qua? aere prius replebatur, mox ab aqua occupabitur, & ideo moles fyringa? cum epiflomio minus fpatium in aqua occu- pabit : quapropter tota:moles natantis hominis eunt,» annexa fyringa in aq.ua. occupabit, miniis fpatij, quam prius; & proinde grauitas eius fpecifrea auge- bitur > & fic primo loco redigetur ad aequilibrium^ Cap.23. De Nata- tu. aProp.. DE MOTV ANIMALIVM. 363 cum aqua b ,* & tunc vbique in medio profunditatis eius homo quiefcet: & fi vlteriiis immiffo epiftamio T aer fyringo magis comprimatur, & maior aquae copia in ea excipiatur, iam homo grauior fpecie ipfa aqua redditus, fponte lento motu cadet ad fundum.. E contra, ;retra&o epifiomio T verfus R, & aere fua vi elaftica rarefa&o , & expulfa aqua ex fvringg cauitate; TR fiet denuo homo miniis grauis fpecie, quam aqua; & proinde fponte fursiim afcendet, quoufque aliqua pars fummi verticis GM, extet fupra.aquae fuperfi- ciem. Iam non eft necelfe, vtfufiiis'irifinuemus, quomo- do homo per fundum aquae incedere ad infiar Can- crorum valeat i & fi libuerit, remigio.palmarum ma- nuum, & pedum,adinfi:ar Ranarum,per aquam natare p olfit. Cap.ij. De Nata- tu . blo Arch. .And. ■Iiifid. Flu. fprep.i. P R O PO S. CCXXIV- Nauis vrinatorio fabrica, & vfus Tab.14. Fig.9. Poftquam oftendimus, quod homines in loco vndi- que claufo viuere poflflint per breue tempus, refpiran- do eumdem aerem ibidem contentum , qui fi renouc- tur eodem artificio, propof. 225. expolito , non erit difficile Nauem vndique tedam,ad inftar cubiculi, ef- formare, quae pariter, vt pifcespolfit immota perma- nere in medio profunditatis aqua? ; & fi velimus, eam mouere poterimus fursiim , & deorsum , & laterali- ter. Artificium erit fimile procedenti', quo nimirum.# Nauis occupando in aqua fpatium fe ipfa oquale^ - n rr«r* 10. AL. BORELLr Cap.xj. De Nata tu... magis, aut miniis poteft fponte, adinftarpifciurrur quiefcere in medio profunditatis aquae, aut ad fun- dum defcendere, vel verfus fuperficiem fupremanu> cleuari. Hoc fiet, fi nanis ACEG fundum EF perfo- ratum fuerit in N, NvN;& vtres caprini ON , ON > &c. in Naui con tenti prono ore N aptentur i vt orifi- cium cuiuslibet vtris N minutis clauis figatur, aut funiculis circa interna labra prominentia foraminurru flri&e alligentur, vt aqua per foramina ingreffa ven- trem cuiuslibet vtris replere poflit , et nequeat per. futuras, aut per interftitiaclauorum intra Nauem ex- tillare, aut diffluere. Fa&a tali praeparatione, patet > quod quando omnes Vtres ON, ON, inventrenauis contenti aqua repleri funt, tunc quidem nauis minus fpatij inaqua occupat, quam prius , & quam fitmo* les nauis. Et proinde grauior fpecie in ipfa aqua red. dita efl; idedque defcendet Nauis ad fundum non*» fecus ac faxum : at fi compreflis vtribus ( vecie PO , vite, airralio modo ) aqua per foramina N, N extra nauim eijciatur, tunc nauis maius fpatium in aqua occupabit, quam prius, &tranfibit per aequilibrium & tunc quiefcet in medio aqua?, fi vero deinceps uior ipfa aqua efficiatur , fursiwn afcendet. • In tali porro naui aptari poffunt remi pelle caprina ad foramina lateralia V , V , clauiculis annexa, & flride circa remos* alligata, vt aqua?, in- greffum in naui prohibeant : & hifce remis, admftarr pedum,nauis pariim in aqua grauitans poterit.impelli, & promoneri innixis vectibus remorum fupcr fundum, arenofum. Iromd poffumus alternatim eam Icuiorem ipfa aqua reddere , quando fubleuata ie debet» DE MOTV ANIMALIVM. 365 Pro motu vero tranfuerfalbremi habere debent pal* mas XZ flexibiles ? fimiles pedibus Anferum, & Rana- rum , vt ampliari poffint folummodo > quando aquam retrorsum impellunt; & colligantur 5 complicentur- que, quando remi retrahuntur ► Sed forian facilius Nauis inceflfus fiet* impulf?> non a remis lateralibus j fedab-vnicofolo remo ftexibili? & reiiliente palmato ? in puppi pofito } a cuius vibra- tione nauis ? ficuti pifces a cauda impulii ? per aquam./ commodius incedere poterit. Cap.23. De tu. Fartis Primae; Fiais . INDEX C A P I T V M, ET PROP OSITIONVM. Qua; in hac Prima Parte . Pe externis animalium motionibus, eorumque viribus continentur-. C A I>. I. PRaemilTae Operis. Pagi- na 1 C A P. II. Mufculi deferiptio 5 & vfus. pag. 4 Prop. 1. 'Strudura mufculi in- dicatur.. 4 2. Mufculum a carne non dif- ferre . 7 3, Mufculorum fpecies re- cenfentur. 8 4. Adio mufculi eft contra- dio. 9 5. Redargutio Stenonis.pa- gina 9 6. Mufculorum vera figura-* indicatur. 13 7. Duae vires eorum pro- pria 5 & Inflrumentalis exponuntur. 14 CAP. III. Vires mufculorum fecundum antiquos. 15 8. Ope machinae, parua vi mufculi > ingentia pondera fufpendi fecundum anti- quos. 16 C A P. IV. Theoremata pro immen/ita- te potentiae mufculorum - pag. 18 9. Motus articulorum circu- laris3conicus &c. circacen. trum imaginarium. 18 C A P. V. Mufculi aliquando ;grandi conatu nil .valent. 23 10. Mufculi adhaerentes ca- uitatibus articulorum in- 367 flexorum laxi reddun- tur.. 24 i:i. Ijdem debilem 3 aut nul- lam vim exercent. 2 5 C A P. VI. Lemmata pro vi grandi mu- fculorum. 2 6 1:2. Vedis ex centro trada nil valet.. 27 13. Potentia.obliqua ad di- redam eandem propor- tionem habet, quam di- ftantix diredionum reci- proce . 2 8 14. Potentia obliqua: ean- demf proportionem ha- bent 3 quam diflantiic re- ciproce. 29 i). Idem in alio cafu. 30 x6. Idem in alio cafu. 31 C A P. VII. Tendines colligari debue- rant prope capita of- lium.. 3 2 17. Articulus 3, vt Prop. 12., pag. 3 3 18. Potentia mufculi ad re- fllientiam , eandem pro- portionem habet > quam vedis: ad radium tuber- culi. 34 19. Circumdudio articuli 3 quando circulum com- plet. 35 20. Tendo alligari debet prope centrum, articuli. Pa§- 37 C A P. VIII. Prima Indago virtutis moti- ux mufculorum>cubitum flectentium. 40 21. Potentia cuiuslibet mu- fculi maior efle debet re- fiftentia- 41 22- Vis, bicipitis > & bra- chiei vigecupla efl pon- deris appenfl 5 & maior libr. 560. 43 23. EreCto humero ad cubi- bitum horizonti paralle- lo idipfum inquirere. 44 24. Vis bicipitis lib.300.bra* chiei lib. 260. 46 25.In alia politura ereda 3 idem reperire. 47 26, In politura prona, idem-» reperire .. 48 C A P. IX. Prima indago motiua mufcu- lorum tibiam fledentium. pag. 5 o 27. Vis quatuor mufculorum tibiam fledentium terde- cies ponderis appenli 5 & maior lib. 949. 5» 2 sB. Faemore, & dorfo per- pendiculari ad tibiam-» horizonti parallelam, in- quirere , cur minus pon- dus fufpenditur. 29. At dorfo prono parallelo tibiae maius. 54 C A P. X. De duplo incremento poten- tiae eorundem mufcuio- rum. 5 6 30. Funis tradi potentia eft aequalis potentia duoru ponderu trahentium,qui- bus illa aequilibratur. 37 Schol. Idem in virga dura. pag. 58 31. Funis clauo affixi poten- tia dupla eft ponderis ap- penfi. 58 3 2. Idem in virga rigida. 5 9 33. Idem aliter demonftra- re • 60 34. At velocitas ponderis du- pla eft,eiufque funis con- trahitur. 62 Schol. cuiuslibet machinae habentis terminum fir- mu femper vis dupla eft refiftentiae. 63 35. Secunda indago potenti^ bicipitis maior lib. 600, :& brachiei maior libr. 520. 64 36. Secunda indago viriurru qua tuor muTculorum ti- biam fledentium maior lib. 1898. 65 C A P. XI. Vires mufculorum tibiarru extendentium inquirun- tur . 66 37. Vis funis arcum colli- gantis, ad duas potentias confringentes proportione habet, quam duplum diftantiae dire- Bionis potentiaru a cen- tro ad duas diftantias di- redionum funium. 67. 38. Et (i arcus affixus lit, vis funis ad potentiam illam eandem proportionem-» habet, quam duplum il- lius diftantiae ad qua- drante duarum diftantia- rum funium. 69 39. Idem quaeritur exiftente arcu ponderolo. 71 40. Indago potentiae mufcu- lorum tibiam extenden- tium , quae fexcupla eft: ponderis prementis , & 369 aqualis lib. 2 280. 72 41. Indago potentia mufeu- lorum folei, qua tripla efl ponderis hominis, & maior vi ponderis lib. 1140. 73 C A P. XII. De maiori incremento po- tentias, quas requiritur ad idem pondus fuftinen- dum- 76 42. Vedis difcifliis, & in di- redum articulatus , tra- dus a duabus potentijs ad eafdem partes noio permanebit diredus. 76 43. Ijfdem pofltis duas po- tentias applicare , vt re- gulam diredam confti- tuant, & cum pondero aquilibrentur * 78 Corol. Momentum potentia- rum duplum eft momenti ponderis fufpenfi. 79 44.111 eodem vede articula- to in diredum retentos omnes potentia ad pon- dus toties fumptum,quot funt regula, vna curio duobus ponderibus pri- ma regula femel fecun- da bis , tertia ter > &c. ' eandem proportioneno habent, quam longitudi- nes omnes regula primas femel, fecunda bis , ter- tice ter &c.ad duas diftan- tias diredionum omnium fuuiu a fulcimentis opor* tet autem,vt termini con, fequentes proportionales fint. 79 45. brachio fupino horizontaliter proxime» omnes mufculo- rum brachium fledentiu maiores 209. funtponde- ris in extremis digitis fu- fpenfl. 82 46. In arcu trilineo alterne flexo, potentias reciproce proportionales funt lineis extremis arcus - 86 47. In arcu multilineo alter- ne inflexo a funibus : po- tentia arcum impellentes erunt inter fe reciproce » vt diflantia diredionum earum a centris . 87 48. Ijldem pofltis momento virium funium aqualia funt duplo momentorum tot potentiam impellen- tium,quot funt funes- 89 49. Ijfdem politis > data vna potentia arcum impellen- te ; & diftantiae diredio- num potentiae?& omnium funium a centris? reperirc vires omnium funium. 91 50. Si arcus alterne bis pli- catus impellat ad vnicam potentiam? & vnus funis alternis virgis alligetur. Dico?quod mometa duo- rum funium aequalia erut duplo momenti potentias impellentis radios anguli bis colligati cum quadru- plo momenti potentig im, pellentis radios anguli fe» mei ligati. 92 51. Et fi pluries plicatus ? fi- militer alligetur?-momen- ta omnium funium erunt aequalia momento duplo potentiae impellentis an- gulum bis ligatum? qua- druplo momenti potentig impellentis angulum fe- quentem?& fexcuplo mo. menti potentiae impellen. tis angulum fubfequen- tem &c. 94 52. Ijfdem pofitis ? data lin- gulari potentia impellen- 370 te? & datis diftantijs dire, dionum potentiae? diftan. tise omnium diredionum funium a centris . Repe- rire vires omnium fu- nium. 95 5 3. Si baiulus pondere hume, ris impolito onufhis ? fle- xis clune ? & genu ? pede vnico folo innitatur. Po- tentia? quam natura exer* cet in mufculis extenfori. bus trium mufculorurru? maior quinquagecupla eft ponderis fuftentati. pag. 97 54. Ijfdem politis vires mu- fculorum redi? & Gaftro- cnemis reperire?quae prio- ribus addita quinquage. fies maiorem fummam ef- ficiunt pondere fufpen- fo. IOO 5 5.In arcu multilineo ad eafc dem partes cauo. Poten* tia cuiuslibet funis ad pondus incumbens curru pondere portionis arcus incumbentis eandem pro* portionem habet ? quam diftantia diredionis pon- deris ad femidiftantianu 371 diredionis eiufdem funis a centro. 102 56. Idem arcus fit fpina dor. fi: momenta omnium mu- fculorum,dorfum dirigen. tiu, aqualia funt momen- to ponderis incumbentis> toties fumpto , quot funt vertebrae , vna cum por- tionibus humani corporis correfpondencibus bis in. fimae , quater fequenti > fexies tertia? &c. 104 57. Pondera cylindricarum-» portionum, vertebris hu- mani corporis adhaeren- tium, proxime conijcere. pag. x 106 5 8. Artificium flr usurae fpin? dorfi inquirere. 108 Schol. Cartilagines verte- bras connedentes vim-» machinae exercent, no 5 9. In libra innixa tribus ar- cubus , pondera funt in_» proportione reciproca dh flandarum ab intermedio fulcimento. 112 60. Vis cartilaginum verte- brarum inclinatarum, fi ponatur maior vi motiua mufculi eiufdem verte- brae , earum momenta aequalia efTe poffunt. 113 6i'In baiulo compreffo ab onere libr. 120. potentia mufculorum, & cartila- ginum aequalis eft vi lib. 25585. & tantum erit lib. 6404. pag. 114 62, Baiuii onufti pondere lib. 120. vires omnium mu- fculorum Extendentium > dorfum, flemur, tibiaiTU, & pedem non eft minor lib. 15766. 116 Schol. Etiam alij mufculi concurrunt ad eandem.» fufpenfionem . 118 C A P. XIII. Lemmata pro mufculis, quo. rum fibree non funt paral. lelae, &: oblique trahunt. pag. n3 63. Potentiae aequilibrate^tra- hentes funem circa pun- dum fixum,aequales funt. pag. 118 Schol. Oflenditur difparitas inter hanc operationem 5 & illam, in qua fupponi- tur innixio fuper planum inclinatum » cuius de- monftratio affertur. 119 64* Si momenta potentiarum filum trahentium, non in- clinatis diredtionibus,fue- rint aqualia, & pun&um concurfus filorum mobile fuerit perpendiculariter ad horizontem, potentia oblique trahens ad refi- ftentiam erit, vt longitu- do dire&ionis obliqua ad eius fublimitaterru. pag. 122 65. Ijfdem pofitis. Nullapo- tentia finita fubleuabit quamlibet exiguam refi- ftentiam vfque ad fiturru horizontalem. 124 66. Duas potentias in librae quieuerint, momentum-* vnius earum exercetur contra portionem fulci- menti , & contra oppofi- tam refiftentiam. 125 67. Si terminis cotiguis dua- rum librarum, idem pon- dus appendatur, asquili- breturque cum duobus ponderibus contrapofitis; Quodiibet horum asqui- libratur cum momento portionis illius. 126 SchoL Valet, quomodocum- quelibra diuidantur, & in qualibet proportione ponderum. 127 68. Si duas potentia obliquis filis traxerint, idem pon. dus aequilibratum, ita vt concurfus filorum mobile fit per eandem directio- nem ponderis i momen- tum vnius potentia,obli- que trahentis, aquale eft momento portionis pon- derisappenfi. 129 Schol. Similiter variatis in- clinationibus, & propor- tionibus potentiarum , & ponderis, propofitio ve- rificatur. 130 69. Ijfdem pofitis , duas po- tentias oblique fuftinen- tes,ad refiftentiam appen- fam erunt, vt longitudi- nes funium obliquas, quas proportionales fint con- terminalibus potentijs ad earum fublimitates. 131 Digrelfio contra Herrigoniu, & alios. 133 70. Idem offenditur, exiften- tibus pluribus,quam dua- bus filis . 143 373 Coroll. Si omnes potentia* fint aquales , & inclina- tiones aquales , omnes potentia fimul ad refiften- tiam erunt, vt vnius fili longitudo ad eiufdeni-> fiublimitatem. 144 71. Et plura fila fuerint ad inltar pene &c;vt duo fila aqualia vtrimque fumpta ad duas fublimitates eo- rundem , ita erunt omnes potentia ad rcfiftcntiam. pag. rq 4 72. Si virga grauis trahatur obliquis filis parallelis,& decutfatis, & qui paralle- li funt,trahantur a poten. tijs aqualibus ; Omnes potentia? ad refiftentiano erunt, vt filorum inclina- tiones proportionalespo- tcntijs ad earundem fu- blimitates . 147 73- Si idem pondus aequali- bus momentis trahatur a potentijs aqualibus, tra- hentibus fila ad quadran- tis circuli periphaeriarru extenfa ; Omnes poten- tia? ad refifientiam erunt, vt omnes filorum longi- tudines aequales ad eo- rum fublimitates. 149 74. Idem oftendetur,fi fila ex« tenfa fint ad fuperficiem fe<5toris fph cerae minoris . pag. 150 C A P. XIV. De mufculis oblique trahen- tibus varia ftrucfcura 5 & actione. 150 75. Si radioli mufculi tendo non retineatur in eodem fitu; Fibrae partiales fe contrahendo no per can • dem direftionem refiften- tiam mouebunt. 151 76. Si vero vagina in eodem litu tendo retineatur- Re- fiftentia fernper per ean- dem diredionem moue- bitur, fiue aliqua , fiue omnes fibra? agant. 152 77. Structuram mufculorum penniformium, a&ionem, & vires eorum indagare . pag- 154 78. Si idem pondus duobus filis trahatur, & horurru finguli rami ficati a binis potentijs3obliquis tra&io, nibus 5 & aqualibus mo- mentis fuftineatur 5 Om- nes potentia* ad pondus compo/itam proportione habebunt ex ratione qua» tuor filorum ramificato- rum proportionalium po- tentijs ad eorum fublimi- tates , & ex ratione filo- rum immediate trahen- tium, & proportionalium momentis,quibus trahun- tur ad eorum fublimita- tes. 157 79. Mufculi radiofi componi non poffunt ex fibris ab extremo tendinis termi- no , tanquam a centro di- fcedentibus. 159 80. Mufculi radiofi necefia- rio componi debent ex pluribus penniformibus fe tangentibus, fiue iru planis, fiue in folidis . pag. 160 81. Data refiftentia, & incli- nationibus , & fibrarum mufculorumj radioforumj Vires eorun- dem reperire. 161 C A P. XV. Mufculorum radioforum, vi- res , vero proximiores in- dagare » 163 82. Vires mufculorum ter- ti um3 fecundum>& primu articulum digitorum , & carpu fle&entium,& Del* toidis prop. 45. conflde- limitare. 163 83. Gluteorum vires limita- re * 166 84. Vires totales Deltoidis fere duplo maiores funt > quam prop. 82. detcrmi- nauimus , que equales funt lib. 1650. 166 85. Vires totales Gluteorum plufquam duple funt il- lis 5 que prop. 83. deter- minauimus , que equales funtlib. 6000. 167 86. Vires penniformis tertij articuli flexoris pollicis reperire , que equales funtlib. 124. fere. 168 87. Mufculorum, mandibula fle&entium, flru&ura, ma- china,& inquifitiopoten* tie motiue eorum. 169 88. Vis motiua mufculorum temporalium, &manfo- riorumfere equalis libr. , 584* . I72 Schol.Conie<5hirain Canibus, Vrfis&c. 173 375 89. Mufculorum intercofta- lium operatio, drudtura mechanica , & inquifitio potentia? motiua? eorum. pag. 175 90. Vis motiua mufculorum intercodaliu fuperatpon. dusl; 176 C A P. XVI. Lemmata mechanica pro exa. dtiori inquilitione potem tia? motiua mufculorum. pag. 178 91. Potentia? oblique trahen- tes terminos virga? per dire&iones ad inuicemu perpendiculares cequili- brata? funt inter fe, vt la- tera conterminalia dire- ctionum a virga interce- pta. 178 92. Potentia? oblique trahen- tes terminos funis per di- rectionem eiufdem regu- la? ad pondus funem pre- mentem a punCto eius in- termedio erunt, vtfemi- didantia terminorum fu- nis ad eius deprelfionem. pag. 17 9 Corol. Ergo qua?libet poten- tia? finitae non poterunt prorfus in diredtum fu- nem extendere. 179 93. Ijfdem politis , & datis potentijs , & pendere fu- fpenfo,reperire maximam funis inflexionem, quarru efficere poflhnt. 180 94. Si funis circularis traha- tur a quatuor potentijs per diametros ad inuicem perpendiculares, quouf- que in aliqua rhomboi- dali pofitura a?quilibren- tur , potentia? oppofita? vnius diametri, ad potem tias alterius erunt, vt dia* metri ipfie. 180 95. Ijfdem politis , lit quarta potentia claui relidentia, erunt potentia? tranfuer- fales ad relidendam cla- 110 op poli tam, vt diame- ter rhombi tianfuerfa ad femiifem diametri dire- ctae . 181 96« Si catena? non graues ex pluribus circularibus fu- nibus aequalibus compo- fitx extremi termini di- drahantur a clauo, & a pondere infimo,& poten- tia? tranfuerfales emciant 376 rhombos aequales, erunt potentia: omnes ad pon- dus, vt omnes diametri dilatationum ad femiflem altitudinis vnius rhombi, pag. 182 97. Idem aliter demonftrare. pag. 183 98* Ijfdem pofitis,multae po- tentia: dilatantes plures rhombos, fubleuant refi- flentiam direde premen- tem per fpatium multi- plex eius, quod fubleua- tur in vnico rhombo a bi- nis potentijs pro multitu- dine rhomborum . 184 99. Ijfdem pofitis dilatatio- nes funiculorum eorum- que decurtationes in nu- meris exhibere. 185 'ioo. Siduae catena: inaequa- les compofitae ex filis aeque robuftis, & fimili- ter colligatis dilatentur a potentijs aeque validis fpecie, Icilicet, vt o- mnes rhombi fimiles, & aequales fiant. Duo pon- dera,quibus aequilibran- tur, aequalia erunt inter fe* " 188 101. Ijfdem pofitis, potentia catenas cotrahentes,funt inter fe, vt illarum lon- gitudines. 189 102. Et fi potentias fuerint inaequaliter valida: , & catena? aequales,& aeque contrai; Erunt poten* eia:, vt pondera eleuata. pag. 190 10?. Et in fafciculo ex pluri- bus catenis aqualibus fimilibus,& tradis a po, tentijs , & ponderibus aequalibus, erunt omnes catenet ad vnam , vt o- mnes potentia: ad vna , & omnia pondera ad vnum. 191 104. Potentia totius fafcicu- li ad pondus, ab eo fu- fpenfum aequali momen* to, eft , vt dilatationes omnium rhomborurtu vnius catena: ad femif- fem altitudinis vnius rhombi. 192 105- In duobus fafciculis seque craflis , & inaequa, liter altis fi dua: fuerint homogene£,pon- dera eis sequi librata > erunt 5 aqualia, & po- tentiae 3 & Tubleuationes ponderum erunt>vt lon- gitudines faTcicuiorum. pag. 192 106. Poftea craflities fmtin^- qualcs , & altitudines aequales. Dico,ponde- ra aeque Tubleuari, & ef Te inter Te 5 vt potentiae faTcicuiorum . 193 107. IjTdem pofitis fint craf- iities, & altitudines inae* quales . Pondera erunt inter Te 3 vt craflities 3 & eleuationes ponderum, atque potentif erunt in- ter Te 3 vt altitudines fa- fciculorum. 195 108. Si catenae obliqua? cla- uo alligat£>terminus op, politus trahatur perpen. diculariter ad horizon- tem a pondere * & mo- menta potentia; catenae 3 & ponderis lint aequa- lia . Abfoluta potentia catenae ad pondus eft, vt omnes dilatationes rhomborum ad fublimi- tatem feminis altitudinis vnius rhombi. 196 jop. Si ab angulo acuto re- danguli trianguli reda-» ducatur > fecans cathe- tum intra • catheti Tegmentum ad dudam hypothenufarru minorem proportionem habet 3 quam differentia hypothenufarum ad re- liquum catheti Tegmen- tum. 197 110. Catena (Tab.io.Fig.4.) direde trada a potentia XZ Tufpendat pondus S, & oblique Tufpendat pondus R 5 pondus S maius eritsquam R; & S deuattir miniis 3 qua R; ita vt S ad R minorem-» proportionem habeat > quam cleuatio R ad aTcenTum ipfius S . 197 111. IjTdem pofitis 3 «St dato angulo inclinationis ca- tena», eiuTque contra- dione, exhibere in nu- meris ponderu inaequa- lium 3 eorumque eleua- tionum proportiones • pag. 198 112. Quare mufculis penni- formibus Natura vtatur in animalibus? rationem reddere. 199 C A P. XVII. De Exa&iori inquifitiono virtutis motiua» inufcu- lorum fuperiiis expoli- torum. 201 Xij. Fila tendinofa,q\ia? pofl diftra&ione contrahun- tur, neceflario componi debent cx pluribus ma- chinulis, longo ordine-» inter fc connexis, ad in- ftar catena?, ex arcubus contrahibilibus compo- fitx. 202 114. Quaelibet fibra mufcu- lofa fimilis eft catenae ex pluribus rhombis com- pofitae,qui contrahi pof- fiint ad inftar arcus. 2 03 115. Machinulae , feu pori rhomboidales fibrarum carnofarum tam exigui e (Te debent, vt eorurru longitudo non fit maior vigefima parte vnius di- giti. 204 116. Mufculi textura fimilis eli fafciculo reticulari ex catenis contiguis co- pofito. 205 117. Vis motiua contrahens vnicam machinulam fi- bra» mufculofa» ad refi- ftentiam ponderis ap- penfi eandem proportio, nem habet , quam di- latatio eiufdem rhom- boidalis machinula? ad femialtitudinem eius . pag. 205 Coroll. Ergo quadibet mini, ma vis motiua poteft fu* fpendere quamlibet im- menfam refiftentiam->. pag. 206 118. Motus potentia vnicam machinulam fibrofairu contrahentis admotum eleuationis refiflentia» > erit, vt finus femian- guli dilatationis fibra- rum rhombi ad duplum finus verfi eiufdem an- guli. 207 119. Vis motiua contrahens feriem machinularum-» vnius fili carnofi ad refi. ftentiam ponderis ap- penfi, fe habet, vt dila- tationes omnium machi- nularum’ fimul fump- tx ad femiaItitudinm-> vnius rhombi. 207 Corol. Patet, quod idem-» pondus fu Ili netur ab vna machinula catenae > & ab innumeris. 208 120. Vis motiua contrahens omnes machinulas fa- fciculi carnoli, eleuat idem pondus ad altitu- dinem tam multiplicem altitudinis ad eleuatio- nem vnicum liratum-» machinularum, quam-» multiplex elt illa poten. tia huius potentia, feu , quam multitudo lirato- rum vnius lirati machi- nularum . 209 121. Si duo mufculi fint aeque crafli, led non aeque alti, fulpendent aqualia pon. dera i & potentiae moti- uae, & altitudines eleua- tionum erunt, vt longi- tudines mufculorum^. pag. 209 122. Si vero altitudines fue- rint, & aequales, & craf lities inaequales: poten- tiae motiuae, & pondera fufpenfa proportionalia erunt crallitiebus mu- fculorum, & ad ecquales altitudines afeendent. 210 123« At li tam altitudines,, quam craflities mufeu- lorum inaequales fue- rint , altitudines eleua- tionu ponderum erunt, vt longitudines mufeu- lorum, at potentiae com- politam proportionem-» habebunt ex rationibus craflitierum, & longitu- dinum. 210 Coroll. Hinc percipitur nc- ceilitas , quare natura adhibet excedente vim in mufculis longioribus* pag. 211 124. Mufculorum tertiumar* ticulos digitorum ma- nus fle&entium maior lib.7040, & fecundi ma* ior lib* 5280, & Deltoi- dis exaftiores maior lib. 61600. 211 125. Mufculorum Gluteoru vires exaftiores limita- re , quae fuperant libr. 375420. 213 126. Mufculi flexoris tertij articuli pollicis exadio. res, funt proxime libr. 3720. 213 127. Temporalium > & man- foriorum vires exaCtio- res non funt minores Iib.16020. 214 128. Intercoftaliu vires exa- ctiores , non funt mino- res lib.3 2040. 214 GAP. XVIII. De fiatione Animalium. 215 129. Naturalis fituatio arti- culorum non eft directa, fed parum inflexa. 215 130. Mufculi flexores eiuf- dem articuli breuiores funt ex te n foribus ,* & vtrique aique contra- huntur. 216 131. Retentio articuli indi- rectum non fit a tonica aftione mufculorum an- tagoniftarum. 218 132. Corpus graue,& durum folo innixum quiefcit, fi linea innixionis, fcili- cet, reCta linea a centro grauitatis eius ad con- tactum pauimenti exten- fa perpendicularis fue- rit ad horizontem; “fioj minus, ruet ad partes > vbi talis reCla linea pen. det. 219 133» Quot modis impediri poflit ruina corporis gra- uis folo innixi, cuius li- nea Innixionis inclinata fit ad horizontale pla- num. 220 134. Corporis humani in di- rectum extenfi centrum grauitatis inter nates, & pubim exifiit. 221 135. Exponitur, quibus poli* turis, & asionibus ho- mines fiare in fitu ere- Cto pofilmt. 222 136. Non conferuantur ho- mines in fitu erecto actione tonica a mufcu- lis antagonifiis omnium articulorum. 223 137. Homines fingulari cal- caneo , aut apice pedis innixi (lare non pof- funt; difficile, fuper vni- ca planta pedis; & facil- lime fuper duobus pedi, bus innixi fiant. 224 138» Gradus virium, quos finguli pedes hominum exercent ftando inqui- rere . 126 139* Vacillatio hominis flan- tis fuper plantis pedum Innixi 3 exiguo labore corrigitur. 227 140* Quptiefcumque linea propefionis corporis hu. mani 'cadit dextra vnius pedis innixi plan&arrL;> aut extra quadriiaterum comprehenfum a dua- bus plantis pedumim- pediri ruina a quocum- que mufculorum conatu nonpotefl. 228 141, Ijfdem politis exponun. tur modi) quibus ini- tium ruince impediri po. teft. 229 142. Quomodo homines fle- xo corpore perliflere * erigi 5 & magis incurua- ri poffunt vno 5 vel duo- bus pedibus innixi abf- que ruina. 231 145* Quare alternis * * pedibus perpendiculari, ter innixis miniis fatiga- mur) quam quando ful- cimur a duobus pedibus fimul operantibus) ratio indicatur. 233 144« Auium binos pedes ali- i quo pa&o differre a pe- dibus hominum 235 14j. In auibus mufcitii ex- tenfores pedum longio- res funt fuis flexoribus - correfpondentibus > qua in hominibus. 237 146. Inquiritur modus ? quo Aues flant. 238 147. Queritur 5 quare Aues vno pede innix£ facilius flant) quam homines, pag. 2 39 148. Quomodo funis a regu. Ix inflexione trahi pof- fic. 240 149. Neceffltate mechanica digiti pedu flri<5le com- plicari debent ab infle- xione articulorum pe- dis. 241 150. Queritur j quare Aues flando ramis comprehenfis quiefcunt> & dormiunt abfque rui- na. Tab.i 1. Fig.7. 243 151# Quadrupedia animalia flare non polfunt; innixa vno) vel binis pedibus. pag. 245 152. Quadrupedia corpore prono flare non poffunt, niff quatuor 5 aut tribus pedibus innitantur. 246 155. Queruntur vires 3 quas exercent ffnguli pedes quadrupedum in ipfo Itandi a&u. 247 154- Sexipedes 3 & multipe- des maiori laboresquam quadrupedes ftant. 248 C A P. XIX. De Greffu Bipedum. 249 155. Dum homo incidit5non fufpenditur a vi mufeu- lorum tota eius moles a terra 5 fcd folummodo pars eius minor qua- drante. 249 15 6. Indicatur quomodo in- greffu moles humani corporis anterius pro- moucatur. 252 157. Homines incidere noru poffunt 3 praecise pef re. dam lineam. 254 158. Enarrantur omnes mo- tus 3 qui in humano in- ceflii fiunt. 255 159. Inceffiis in fuperficie horizontali explanata-» facilis3 & minimum mo. Iefta3 & aliquando iu- cunda efTe folet. 2 56 160. incef- fus in ioco acclini mo- leffuseft. 256 161. Defcenfus per decliuia parum laborioffor cft > quam inceffiis in plano horizontali:* 15 8 162. Quare in tenebris 3 aut negligenter fcalasafcen* dendo 3 vel defeenden- do 3 quando adhuc gra- dus fupcreffe putamus j grandi concufsu pes fo- lo illiditur • 260 16s» Inceffiis Auium aliquo pa&o differre ab inceffu hominum. 261 164. Exponitur modus quo* modo fiatinceffus horni, num fuper glaciem-» • pag. 261 C A P. XX. De Inceffu Quadrupedium-». pag. 2 63 165* Greffus quadrupedium non fieri motis alterna- tim duobus pedibus dia. gonaliter oppofitis reli- quis duobus quiefeenti- bus « Tab. 11. Fig. 8- pag. 2 63 166* Exponitur modus > quo greffus quadrupediunru efficitur. 265 167. Quomodo quadrupedia duos anteriores pedes?vt manus vfurpare queant obicda contredando . pag. 268 r68.Animalia fexipedia?quo. modo incedantjinquire- re. 269 169. Quomodo mufcx? & cu- lices pronis fuperficie- bus vitreis liuigatis pendentes adha*reant?& per eas incedant abfque ruina. 270 C A P. XXI. De faltu. 272 170. Saltus non fit? nifi prius articuli pedum infledan. tur. 272 171* Quare virga ? aut arcus eredus ? & innixus pla- no firmo fi comprima- tur 5 infledaturque red- iit >&faltat. 272 172. Arcus ex duabus regu- lis compofitus terne in- nixus? & a funis contra- dione velociter diftra- dus faltum efficiet- 274 173. & mechanicas operationes? quas in fal- tu fiunr?expromere. 2 74 174. Si idem corpus perpen- diculariter ad horizon- tem furfum proiedurr-L-» fpatia inaequalia percur- rat,*Vires morius ad inu pellentes fubduplicatam proportionem, quamu» fpatia habebunt. 277 175. Vis motiua (altum ho- minis efficiens ad pon- dus corporis eius fuble. uatieft, vt 2900. ad 1. pag. 277 176. Quo longiores funt ve- des extremi crurum fal- tus maiores fiunt. 280 177. Animalia minora?& mi- nus ponderofa maiores faltus efficiunt refpedu fui corporis? fi csetera paria, fuerint. 281 178. In faltu ad horizontem obliquo motus fit per li- neam parabolicam pro- xime. 282 179. Quare curfus faltum-» longiorem, & altiorem producit,declarare. 283 180. In faltu inflexo capitis ? & pedoris flexio com- mutat diredionem mo- tus centri grauitatis.284 181. Quo artificio euitetur lsefio pedum in lapfii pofi: faltum, indicatur. pag- 284 C A P. XXII. De Volatu. 285 182. alarum , ea- rumque partium expoli- tio. 285 183. Quo ordine, & modo Aues , earumque ake moueantur in volatu . pag. 2 88 184. Mufculoruin alas mo- lientium magnitudo, di- fpofitio, & modus ope- randi confideratur- 290 18 5 .Centrum grauitatis Auia deprefium effe debuit, pag- 293 *8tf,Si arcus compofitus ex tribus regulis seque in- clinatis , & folo innixis a pondere incumbento comprimatur, & anguli squales a funibus con- ftringantur .* Potentia», funes cotrahens ad pon* dus incumbens,fe habet, vt duplum diftantias di- redioniiffi extremorum radiorum ad diftantiam dire&ionis funiu a cen- tris . 297 187. Ijfdem fpofitis , fi funes conftringantur tanta ve- hementia,vt arcus a ter* ra refiliendo faltum eui- dentem efficiat, fcilicec multo maiorem, quarru indebili conftridione - Potentia funes contra- hens ad pondus incum- bens compofitam pro- portionem habet ex ra- tione dupli ( Tab. 12- Fig.10.) AK ad AO, & ex ratione fubduplicata faltuum minimi> & eui- dentis. 298 18 8» Aeris portio ab ala in-» volatu p ere u fla compre* henditur a feclore foli- do a radio longitudinis ala? in eius conuerfione defignato. 299 189. Sedor Aeris ab ala iru volatu percuffiis fuarn-» refiftentiam exercet in_> centro grauitatis eiuf- dem femoris folidi. 500 190. Quomodo aer refiftit impulfui alarum indica- tur. 301 191. Si in aue volante velo- citas flexionis «qualis fuerit velocita- ti,qua aer fubieftus per. cufllis refiffendo retro- cedit, Auis confiftet iiu eodem litu* 302 192. Ijfdem politis, fi veloci- tas alarum maior fuerit velocitate, qua aer per- cudiis relidendo retro- cedit , Auis furfum elc- uabitur , & afcenfus «qualis erit differentiae illarum velocitatum-». pag. 303 193. Potentia raufculorum-» alas dedentium* pluf- quam decies millies fu- perat pondus auis vo- lantis. 303 194. Caufa? ingentis potentif motiuae alarum inqui- runtur. 306 195. Quomodo impulfus ob- liqui tranfuerfales dire- cte impellere poliunt corpora ad motum in- differentia. 308 Si Auis ia Acre fufpen- fa? ala? expanfa? aereitu fubie&um quiefcentcm pcrcufserint motu per* pendicularl ad horizon- tcm excurrat auis tranf- uerfali motu parallelo plano horizontis. 308 197. Exponitur modus , quo auium volatus horizon- talis efficitur. 310 198. cauda? Auium eft fle&ere curfus volantiu furfum, & deorfum, non vero ad dcxterum , vel liniftrum latus. 311 199. Offendere, quibus or- ganis , & operationibus aues per aerem volando curfum fleftant ad dex- trum, & finiftrum latus. pag. 314 200. Si corpus auis ab impe- tu prreconcepto per ae- rem moueatur fecundu dirc&ionem longitudi- niseius, & in aAu cur- fus collum prolixum.» cum capite fle&at rer- fus latus finifhum iter totius auis inclinatio- nem acquiret verfus fi- niftram. 31$ 201- Non videtur credibile, declinationem velocifli- mam volatus horizonta, lis fieri a capitis, & col- li auium flexione tranf- uerfaii. 316 202. Quare aues aliquando abfque alarum vibratio- ne per breue tempus 5 nedum horizontaliter, fed etiam furfum obli- que per aerem afeende- repofsunt. 318 2 03- Quomodo in fine vola- tus impetus ab aue ac- quifitus extinguatur . pag. 321 204. Eli impoflibile, vt ho- mines proprijs viribus volare poflint artificio- se. 322 C A P. XXIII. De Natatu. 326 205. Differentia inter vola- tum , & natatum expo- nitur. 326 206. Differenti* natatus ex- ponuntur. 327 Quodlibet corpus a?the- rogeneum quiefcens,aut latum in fluido accom- «tvodabitur, vt centrum grauitatrs eius in ficu in. fimo reducatur • 328 20 8. Situatio centri grauita- tis in animalibus fuper aquam innatantibus in- quiritur. 330 209. Quomodo Pifces in me. dio profunditatis aqu* aequilibrati quicfccrc-» poflint. 332 210. Quomodo pifces gra- uitatem fpecificam im- mutant, quando necefli. tasvrget. 33 3 211. Quibus organis, & ope* rationibus alterato ?qui. librio Pifcium in aqua-» denuo ad eandem men- furam aequilibrii reduci poflint. 337 212. Pifces non a pinnis ala- rum per aquam ince- - dunt. 339 213. Pinu* duplicat*, quae in duobus locis infimi ventris pifciu exifiunt, non inferuiunt ad rno tum, fed ad ftationem-> eorum; 34© 214. Inftrumentum , quo Pi- fces natant5efi cauda eo- rum « 341 215. Ad natatum Pifciunu requiritur maior vis mo. tiua mufculorum, quam ad Auium volatum effi- ciendum . 344 216. Quasritur , qua neceffi- tate natura cogatur,tam grandi vi motiua effice- re pifcium natatum. 345 217. Quare Aucs , & anima- lia quadrupedia nature inftin&u natant, ratio- nem reddere- 347 218. Quare Homines natura- li inftin&u natare non-> poffunt, & in quo peri- tia natandi confiftat . pag. 348 219. Homines diu demerfi,vt Rana*, & Pifces cactacei abfque refpiratione vi- uere non poffunt. 353 220. Machina aliqua artifi- ciofa diai in aqua de- merfos refpirarc polle. Pag- 35 4 221. Homines inclufo capite intra vas vndique clau- fum poffunt per plures horas refpirare 3 & vi- uere , fi fiepe os vafis aperiatur , vt aerem excipiat. 356 222. Machina conftru&io > qua homines demerfi in. tra aquam poffent per plures horas refpirare 5 & viuere . 359 223. Homines demerfi iru aqua* profunditate pof- fent fupradi&o artificio ad fui libitum moueri > & quiefcere ad inftar pifcium . 361 224. Nauis vrinatorre fabri- ca > & vfus exponitur. P*g- 3^3 F INIS D E MOTVANIMALIVM IO. ALPHONSI BORELLI NEAPOLITANI MATHESEOS PROFESSORIS Opus Pofihumum. PARS ALTERA. SVB IISDEM FAVSTISSIMIS REGINAE CHRISTINAE AVSPICIIS. R O M R, ExTypographia Angeli Bernabo. MDC. LXXXf. SlrP EX1Q7{ V M P E^MISSV. Imprimatur, Si videbitur Reuerendifsimo Patri Magittro Sac.PaIatij Apoitolici. Ldt Ang, Archiep, Vrbin,Vicefg. Imprimatur, 3Fr. Raymundus Capifuccus Sac. Palatij Apoft* Mag. Qrd. Praediratdrum. CAROLVS IO: A I ES V CLERIGORVM REGVLAR1VM Pauperum Matris Dei Scholarum Prepofitus Generalis Bcneuolo Leflori Salutem HNniuerfarium pane diem , quo clariffimu Vi- rtfwIo.Alphonfum Botellum,* nojlris oculis biennio ante ereptum,defleuimus , confutatur Altera Pars eius Operis de Motu Animalium, quod & noflr & eruditorum hominum memoria rediuiuum illum exhibet, &> pr Qua enim 'vegetior, & per emitor vi- tamquam qua doElis folijs madata,volitat iugiterper erudita ora, & manus hominumt citraformidinem.Quod turbata volent,ra- pidis ludibria ventis.Iam in prioris Partis proamio, qua in al- tera hac expromuntur , ipfe Au&or infinuauit - Internas nempe motiones examinat, muf iulorum compofitionem, cordis pulfatio- nem’,quomodofanguinisfons per venarum riuulos e_xcurrat,vni- uerfique corporis campum perpetuo motu circumeat; refpirationis originem,organa,& vfum indagat; fpiritus, & nerueos fuccos , quibus pracipuas tribuit Animalis motiones, exoluit ; Digeftio- nem,& chilum dtfcribot, quomodo,'vari/s excrementis per plures canales reiePtis,efficiatur nutritio : Somnum, vigiliam ■>febrium eaufas, & periodos, caterafque vita, & valetudinis, vel aduer * fa, velprofpera affiBiones folertiffime difeutit; & Theoria tam facili,immo &Mechanica tam verifimili,& euidenti,vt obflrufos Natura calles,mirandamque Senfitiuorum, & Vegetantium com* paftiontm *b ipfa Natura fub quadam fpecu,velut ab Aeger ia^» Nurnam,e didicijfe fabularentur Gentiles. Ad id enim totus ejl,vt Matrem ipfa.m Naturam non otioj'amnionfuperfluo circuitu an- xiam,non exeam-,fedprouidam,compendiariam,procliuique opifi- cio omnia difponentem,& regentem ojlendat. Neque vero-, quia mathematico incedit radio,perhorrefcas difficultatem , & Delio verearis natatore opus dfe,ne quis in profundo pelago fuffo- cctur, vt de Heracliti libro differente de natura indicium Socra- tes tulit, praeclara enimaque, ac clara funt omnia , it aut nihil mtthematici,nfi euidentiam tantum , & demonfirationem agno« fcas,cateraphyfico , & perfpicuo Anatome enucleata . Hanc Ma- thematica partem non foliim ad fplendorem vitae , fed ad me* dici na: vfum perdifeendani proponebat Thefjdlo filio Hyppocra- tesy Arithmeticam quippe ad morborum periodos,Geometria vero ad membrorum /itum , luxationemque cognofcendam-» conferre tejl atus ; nec ad ea folum Clar.Borellus refirinxit ; fed ad extera vita , & valetudinis commoda ipfam extendere cona- tus eJl,fortaffb hac methodo primus. ffiuare huius operis leHione, duplici confules vitx , & IntdleHuali-, qux recentium plerumque Injlitutionum pafcitur nouitate , Naturali, ad quam confer* nandam , qux cauere debes, & qux comp a rare poteris, no tl-j minus famis,vel xger, quam Medicus percipies . Debes, hanc Parte optime LeflorJ-Ieroicx CHRISTINAE Regina beneficentia> quxficuti quod Reges habent Magnificum, & ingens, nulla quod rapiat dies 3 Prode fle miferis, fupplices fido lare Protegere Auzujiijfims in viuentes, exercet ; ita extinHos eruditorum cineres inexhaufia munificentia nouit excitare , d lethxa ca. hgine vindicare - Superfunt quadam alia eiufdem Au Horis fragmenta, qua vel m Suprema eiufdem REGINAE Academia dfputauit, vel alijs temporibus elucuhrauit-.& hac,ne tanti Viri reliquia de- perdantur 3 mftjiem ruditer alligata,publica utilitatiexponere meditamur. Inierim his bene utere Pale.Roma e Se holas Pijs apud S. Pantaleonem 2 2. Decembris 1681. PARS PARS SECVNDA D E INTERNIS ANIMALIVM MOTIO NIBVS, Earumque immediatis caufis De Modis 5 Operationibus Mechanicis > quibus mufculorum contraBio fieri potejl * C A P V T* I. — O S T QV A M egimus de ro- bore virtutis motiua? > quam Na- tura adhibet ad contrahendos mu- fculos > & ad fuperandas refiffen- tias eis appenfas5 debent modo immediatae horum mirabilium cf- — fe&uum caufae pro viribus ex- poni • Et quia feiifu conflat 5 asionem mufculi praeci- puam 3 & primariam effe eius contra&ionenu» quae dccurtatio cum multis modis perfici pofsit* videndum cif primo 3 quinam fint pofsibiles > & apti ad faluanda phamomena 3 quae in mufculis Anima- lium obferuantur. Et primo • 10. AL. BORELLI P R O P O S. L Si funisa AGCB clauo X affixus in A, deorfum tra- hatur direde a pondere Z, & a potentijs «qualium virium C>D,E,F, punda cius intermedia impellan- tur fursiim per eamdem diredionem BCA versus A. Dico,quod tota longitudo CB direda, & tenfa abfque corrugatione remanebit , at foiummodo fuprema eius portio CGA laxa , & curua efficie- tur i & omnes potenti# C,D,E,F> fimul «quales erunt ponderi Z. Quia omnes potenti# inter fe «quales C,D,E,F» trahunt pondus Z, per eamdem diredionem BCA» & neutra earum alteri opponitur, cum omnes «quali nifu , & velocitate tendant ad eafdem partes ver- sus A » ergo portio CDB direda ,& tenfa rema- nebit,ciim corrugatio motum partium funis, partinu fursum tendentem,partim deorsiim requirat. Poftea» quia ante tradione,funi$ eratdirede extenfus,quan- do pundum C exiflebat in fitu D, ergo poft tranfla- tionem pundi C furfum,longitudo funis AGC «qua- lis eft interuallo AD, & propterea longitudo AGC maior erit interuallo AC; quapropter funis AGC erit incuruatus . Et quia non trahitur, nec fuflinetur tense a clauo X>vt prius , igitur portio AGC laxa-, efficietur. Tandem,quia pondus Z non amplius re- tinetur a firmitudine claui X, fed tantummodo a fub- ieuantibus potentijs C>D,E,F, «qualibus inter fe ad eafdem partes «qualibus velocitatibus impellenti- bus > ergo earum potenti# firnul fumpt« «quales Sutt integro ponderi Z. &c* a Tab. ij. Fig. x. DE MOrV AN1MALIVM l 3 PROPOS, II. Cap* r. De modis, & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcu- lorum con- tradio fieri potdl. Mufculus non contrahitur per fimplicem cra- dionem fibrarum eius eodem modo, quo a funibus pondera fubleuantur. Tab. ijr.Fig.2- Sit mufculus ACB alligatus ia X termino fixo of- fis XT3 & puncto Z alterius olfis articulum T compo. nentis . Dico, quod contrahi non poteft ad inftar fu- nis tradi furfum - Fingamus a potentijs aequalibus C,E,F,D, trahi furfum fibras omnes versus A , vt pundumB transferatur ad D, & pundum D ad F, & F,ad E,& E,ad C: tandem necefte eft, vt extremamu- fculi pars C A 3 remaneat laxa,& incuruata i cd quod partes intermedias non ftringuntur ad inuicem, fcd ex hypothefi tendunt ad eafdem partes A, nec mouen- tur motibus contrarijs, fine quibus corrugationes , & contradiones effici non potiunt : fcd hoc eft impof- fibile 5 & repugnat fenfatis experimentis; quia in vi- liorum anatome poftrema pars cuiuflibet mufculi AC remanet dura, tenfa, & direda . Praeterea videmus, quod seque bene terminus X transfertur deorfum-j versus B3 manente offe Z fixo in eodem fitu,*ergo om- nes partes C3E3F3D3 mouercntur deorfum ve- lociter verfus B3 8c ideo laxa, & curua efficeretur ex- trema pars DB3 quod eft impofsibile, prius enim-» omnes afeendebant verfus A> & proinde motibus contrarijs mouerentur. Sequeretur vlteriiis, quod mufculilongitudo notij fecus3ac funis tradus non decurtaretur, quod fenfui repugnat j videmus enim 3 quod mufculi interuallum a Hui.pi*.t 4 fO. Al. BORELLI AB laxum & ciongatum diminuitur, efficiturqueJ aequale longitudini AD; non quidem per vnicunu dire&um motum versus alterum terminorum A, vel B, fed per veram contra&ionem, accedendo C versus E, & E versus C. Et fic in reliquis. &c. Cap. *• De modis » & operationi- bus triecha- r.icis, qui- bus Biulcu- Jorum con- tradiio fieri poteflv P R O P O S. III Fibra, vel Arcus contrahibilisclauo affixus non po. tefteleuare altius pondus alteri eius extremo alli- gatum , & fe magis conftringere, aut decurtaro > quam abfque pondere appenfo cxtcnfus fuerat. Tab.ij.Fig.^. Sit Fibra* vel Arcus contrahibilis AB, clauo X af- fixus in A, Ftque eius naturalis exten/Ionis longitu- do AB. Dico , quod fi in B fufpcndatur pondus ali- quod Z, non poteft altius eleuari a vi machina?, vt terminus B propius accedat ad A, vt in D. Quia machina AB ex fui natura exigit cxtenfio- nem linea? AB; ergo non poteft elongari, nec decur- tari, nifi a vi externa, qua? fi retrahit terminum B ver- sus C, elongabitur quidem interuallum priftinumj AB vfque ad AC: fi vero impellit terminum B ver- sus A, tunc naturale interuallum AB decurtabitur, vt fiat AD. Modo,quia pondus Z efl vis externa fu- perans vim machina? AB, cum eius longitudinem au- gere valeat,& vim exerceat impellendo,& recedendo ab A, ideft a B verfus C, nempe dilatando arcum ad longitudinem AC,igitur fi fieri non potefbvt vis con- tra&iua arcus fuperetei aqualem vim , qua machina non tra&a a pondere Z refifiit contra&ioni, multo DE MOTV animalivm: magis erit impofsibile, vt vincat , trahatque furfum-» refiftentiam duplo maiorem fe ipfa, fcilicet refi- ftentiam eiufdem machinse vna cum pondere ap- pcnfo Z. Cap. i. Dc modis , 8d operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufcu- lotam con- craftio fieri poteft • P R O P O S. IV, Ijfdem pofitis, fi Pondus appenfum Z eleuatum fuerit vfque ad D fupra naturalem machina: extenfio- nem AB. Dico, quod hoc efficietur a noua poten- tia, qua: quadrupla erit ponderis appenfi. Tab.i 5. Sit RS menfura propria, & naturalis potentia, qua fibra, vel arcus AB vim facit, vt fe contrahat, fi di- ftra&us ab externa potentia fuerit vfque ad AC, & qua dilatari nititur, fi forte violenter conftri&us fue- rit in fitu ADj & conftringatur arcus AB a vi funis EF, vt reducatur in comprefTa pofitura AGD. patet, quod potentia funis agit contra arcus rigiditatem, & renitendam, fcilicet contra potentiam RS, qua: non_> fecus,ac fi effet pondus appenfum in D,refiftit vi, qua funis EG nititur conftringcre arcum AGD,* & quisu idem arcus AGD figitur clauo firmo X. ergo poten- tia funis EF, qua: fit ST, dupla eft refiftenti# RS rigi- ditatis eiufdem arcus ( vt deducitur ex prima: partis Pr.31.) Poftea pondus Z aequalis RS fufpendatur in.# D, patet,quod potentia funis AEG agit noua vi,quae fit TY contra tra&ionem ponderis Z, & eft funis af- fixus clauo X.igiturdenuo ( ex eadem Pr.31. prima: partis) potentia funis AEG, feu TY dupla efi ponde- ris Z> feu RS. Quare dua: vires ST, & TY, qua: excr- 6 10. AL. BORELLI centur ab eodem fune AEG? quadruplas funt refiftca* a® RS> feu ponderis Z? quod erat &c. Cap. 1. De modis 1 & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufeu- lorum con- tradio fieri potefi. P R O P O S. V. Mufculus? quando vitali motu ingentia pondera fufpendit ? non contrahitur a vi propria machinarum, ex quibus Fibras?ad inftar arcus tenfi ? con- trahuntur . Quia machinae cius naturas funt ? vt nequeant con- trahi nili prius diftravft® ? & poftea a potentia diftra- hente dereli exercent; ergo vis mufculi, & machinarum eius di- minuta poft cius contradionem non poterit ingentia pondera fuftinere. Ex quo deducitur, quod vis contradiua fibrarum mufculorum vfum habet ad retinendum mufculunru tenfum abfquc vlla corrugatione , fcilicct in difpofi- tione, & aptitudine, vt poffit a noua vi externa vio- lentiifime contrahi ad appetitus praeceptum . Infuper, fi contradio, decurtatio, & inflatio mu- fculi eflet propria fui ipfius, fcilicct efficeretur a vi machinarum,ex quibus fibrae contexutur, Sc non a vi externa; quotiefcunq; diftantia terminorum ciufdem mufculi 5 quam maxime fieri poteff > diminuitur, vt Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis , qui» bus mufcu- lorum cou- tradtio fieri poteft. /0. AL. BORELLI Cap* i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufeu- lorun? cou- tradio fieri poteft. contingit in mafletere, quando mandibula? vniimtur* & ftringuntur, tunc fponte fua contrahi, tendi, & in- durari deberet di&us maffetcr, fed hoc fenfui repu- gnat > remanet enim laxus > & mollis , quoufque iu- bente voluntate turgeat: ergo contra&io , & tenfio non eft propria, nec pendet a ftruchira machinae ipfa- rum fibrarum, fed ab alia caufa longe diaerfa . I)s non obftantibus, dicere quifpiam polfet ,quod gradus ille vigoris, quem mufculi vitali motu exer- cent , fit proprius machinularum, ex quibus fibra? componuntur, qui ideo continenter non exercetur , quia impeditur contra&io machinarum,quoufque ap- petens facultas permiferit eas operationem exercere, non fecus ac arcus bali/fce tcnfo neruo impeditur eius violentiaab axiculo,fieu vinculo, quo ablato, aut fo- iuto fequitur violentiflima diftra&io,& proie&io teli; ideo ofiendemus, quod P R O P O S. VL Vis ingens contra&iira vitalis machinarum mu (culo- rum non quiefcit, nec ceflat ab operatione,quia ab obftaculo impeditur, nec agit, quando impedimentum illud ab animali facul, tate tolli iubctur.Tab.i5.Fig.4, Supponamus vitalem vim illam grandem, quanu mufculi iufTu facultatis motiua? exercent, eftc natu* ralem, & infitam mufculis, vt ietnper apti Sc difpofiti fint ad operationem illam exercendam; & quando otiantur, non quicfcunt ob defe&um roboris, fed quia ab aliqua externa caufa impeditur eiusaftio ,* vt DE MOTV ANIMAL1VM. 9 vis motiua deorfum iu grauibus corporibus fempcr viget, & fuum conatum exercet, at quiefeunt, quia a duritie pauimenti, vel a vi manus fubiedas, eorum_> prohibetur defcenfus. Oftendendum eft, hanc pofi- tionem effie impofsibilem, & ineptam. Vtque hypothefis propofltionis verificari pofsit, fcilicet, vt mufculofa catena AD ex machinis com- pofita, clauo A affixa,exercere valeat ingentem vim_j contradiuam, oportet,vt prius diftrahatur ab extrin- feca aliqua potentia, vt a manu M, eam elongando ex D vfque ad B; eo quod in naturali, & aequilibrata elongatione AD nullam vim habet, & tunc eadem potentia M,quandiu catenam in /itu diftrado retinet, fu a continua tractione impedit vim contraditum ma- chinularum catenae: concipere ergo debemus, quod mufculus AB perpetuo diftradus retineatur d poten- tia M, Sc tunc folummodo agat fubleuando pondus appenfum R,quando voluntas, feu vis appetens praN cipit, vt potentia M ceffet ab adione, & derelinquat catenam, vt indolem Tuam contradiuam exercere va- leat , & poftea toto tempore vitas, quando mufculus otiatur,neceffe eft,vt prasfto lit poteria M,& denuoea didedat,atq; perfeueranti adione retineat.Hoc polito. Confidero , quod vis impedimenti > feu potentice M, eius roboris eflfe debet , vtvim operationem., contradiuam machinarum mufculorum omnino pro- hibere valeat; ergo ■* talis vis impedimenti fnbdupla erit energia machinarum; cum vna alteri nonprasua- leat; fed vis contradiua machinularum fuperat pon- dus ducentarum librarum, quod mufculi fufpendunt; igitur vis impedimenti asque valida , ac pondus cen- tum librarum,erit . Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis j qui- bus mufcu- iorum con- tradiio fieri poteft. a Par.i.pr. 31* . /0. AL. BORELLl Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufeu- Joruni cou- tra&io fieri potefh Verum talis vis impedimenti eft interna > & exer- cetur ab ipfo animali, & agit decurfu totius vita:, ex- ceptis paulis breuibus, quando nimirum grandia-» pondera extolluntur iuffu voluntatis, feu appetentis facultatis ; cogeretur igitur animal ingenti, & afsi- duo exercitio fatigari decurfu totius vitx , non vt opus vtile animali perficeret, fcilicet, vt fubleuaret, fed tantummodo, vt confli&u continuo impediret a&ionem machinarum, mufculorum, nem- pe laboraret, vt nihil ageret,feu vt quietem animalis induceret; qux ridicula, & imprudens adio , abfur- daprorfus, & contraria effe videtur artificiofifsimce aeconomia, qua Animalis adiones exercentur. Infuper, ficut in tenfione arcus fenfus lafsitudinis, & languoris non percipitur a machina materiali ar- cus, fed a manibus, fi ipfum tenfum continuo reti- nere cogerentur, fic ingens lafsitudo ferri deberet a vi interna, & organo animalis impediente adionem mufculi, dum nempe violenter cius machinas diftra- das retineret. Quare toto vita? decurfu dum quiefei- mus, & fomno recreamur, tunc afsiduo, & infimo la- bore, &'lafsitudine afficeremur, & e contra; ficut ar- ,cusreftitutio ad naturalem contradionem non eft la- boriofa, immb conformis eius natura , fic naturalis reftridiomachinularum mufculorum , qua ingentia-, pondera fubleuantur , non laboriofa, & creans, fed potius fuauis efte deberet, ficut quies a labore, & a diftradione violenta, & reftitutio ad na- turalem ftatum fummopere iucunda eft. Ciim porro hoc fit falftum , & laffitudo percipiatur , quando grandia pondera fuftinemus, non quando quiefei- mus, fatendum eft vim contradiuam mufculorurru DE MO?V ANIMALIVM. non impediri 5 quando quicfciraus ,* & ideo non avi , machina? , quando impedimentum celfat , 1 grandia fubleuari. Praeterea, fi qua caufa impediret vim contra&iuam mufculi, aut talis caufa femper continua a&ione age- ret contra facultatem illam contra&iuam perpetuo vigentem , vt pondus in bilance aequilibratum fem- per conatur defcendere, licet non moueatur; aut eam omnino deftrueret, & torpidam redderet . Si pri- mum, ergo mufculus,etiam quando non agit trahen- do refiftejitiam, perfeueraret turgidus, tenfus, & du- rus .* quia a&io machinarum exercetur trahendo , Sc fe decurtando quantum pofiiint, & quantum impedi- menta permittunt. Si fecundum, a&ionc prolixiori -, & magis laboriofa c5fequeretur id ipfum,quod com- pendiofius effici potuiffet . Ponerentur enim dua? caufie validiffima? non eodem tempore cxiftentes, fed vna poft aliam viciffim fe confequentes, quarum vna> fcilicet vis contra&iua machinarum exifteret in mu- fculis illo tempore pnrcise, quando pnrcepto appe- tentis facultatis ingentia pondera fubleuantur , & tunc vis impedimenti non extaret - E contra illa ex- tin&a, ha?c poni deberet toto tempore , quo mufculi otiantur. Modo fi natura nil aliud quaerit, nifi vt fiatis tepo- ribus pondera fufpendantur , & hoc haberi poteft compendiofiiis ab vnica caufa , fcilicet a vi mufculos contrahente , ad quid fuperflua pofitio alterius caufa? impedientis illam a&ioncm , fcilicet caufa deftinata ad nihil agendum, nempe ad quietem , & otium mu- fculorum efficiendum ? Pra?terea, quia ab appetitus defe non poteft deftrui vis contra&iuaJ mufculi: ergo deficiente appetentia illa,adefiet caufa impediens,quse ageret definiendo vim contra&iuam/ & pofiea,adueniente eadem cupiditate, deftrueretur impedimentum illud . Hoc autem efi multiplicaro entia fruftra, Sc abfque neceffitatc . Igitur abfquo vlla caufa impediente fufficit pofitio vnius caufie , qua? mufculos iuffu appetentis facultatiscontrahero» poffit. P R O P O S. VI I. Mufculi vitali motu non tenduntur, induranturquo* ob quietem partium eorum . Scio, aliquos credere , aquam conflare ex virgulis quibnfdam, qua? dum flexuofic,ad infiar anguillarum, excurrunt inter glomos coropofitos ex ijfdcm fi- brillis, aquam fluxibilem reddunt; At quando a fri- gore rigcfcunt, & omnino immobiles permanent, tunc duritiem glacialem adipifcuntur. Eodem modo putant, quod fola quies partium componentium fuf- ficientiffima caufa fit confiftcntix, & firmitudinis ora, nium corporum durorum. Quia vero mufculi quan- do agunt, tenduntur, & indurantur, non verentur af- firmare, quod facultas iubentis quietem indu- cendo in mufculis, tcnfionem , & rigiditatem in eis creet. Verum talis imaginatio falfit efie videtur,vt ofien- dimus libro de motionibus naturalibus a grauitato pendentibus a • Pofiea in cafu nofiro, dato, quod a quiete partium fibrae mufculofie tenfionem, & duri- Prop.143 DE MOTV ANIMALIVM , 13 tiem acquirerent, ex hoc ipfo fequerctur deftrudio , propofitionis propofitee. Quja fupponitur, quod adio mufciili fit contraftio ordinata ad cleuanda pondera i & talis decurtatio non a quiete partium,fed ab eorum motu fieri debet, quo fcilicet fibi ipfis approximantur; cumque talis motus abfolui nequeat in mufculis , nifi exercendo ingentem vim, vt poflint pondera appenfa eleuari, & toto tempore, quo partes mufculimoucntur,mollities in eis perfeueratex hypothefi, nec durities adhuc in- dudaeft; ergo vis ingens, qua cleuantur vafta pon- dera, & adio mufciili, quee eft contradic eius,exer- centur, quando adhuc molles funt, antequam duri reddantur : fcilicec antequam partes mufculi quie- fcant. Quapropter quies non erit caufa eleuationis ponderum, & adionis mufculi. Nec quia continuatio fufpenfionis fit tempore-» fubfcquenti, dum mufculi durities perfeuerat, dici potefi,quod energia quietis partium mufculi fit caufa talis fufpenfionis i quia talis adio eft conatus, & im- pulfus continuus, quo partes mufculi madida?,& ideo non , vi quadam motiua laboriofa contrahan- tur i quod conijcitur ex lafiltudine fubfequete,quan- do ex luda illa confcquitur tremulus motus , quo pondus fufpenfum retinetur» Cap. i. De modis , &c operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcu- lorum con- tra&io fieri potell. 10. AL. BORELLI Op*i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus muicu- lorum con- t radio fieri poteft. P R O P 0 S. VIII. Mufculi vitali motu non contrahuntur per exiccatio- nem,autaiterationem fimilem ei, quas in pilis, & capillis torrefacis contingit. NOn defunt alij modi in natura,quibus filamen- ta contrahuntur, & decurtantur. Videmus enim, quod capilli, pili, fibras neruofie, & tendinofas, inteftina, pelles,& omnes membranas ab ignis ardore corrugantur, & decurtantur : imo ipfasmet mufculo- rum fibras, affatas, & torrefuCas euidenter contrahun- tur . Hinc fiifpicantur aliqui, quod poflent confimili modo mufculi animalis ad eius libitum contrahi, & decurtari. Hoc autem omnino improbabile, & ab- fiurdum etfe ofienderaus . Primo, quia has operatio- nes fiunt ab igne exiccante, & comburente,quatenus educit a prasdiCis glutinofis fubftantijs partes flui- das, & lubricas, ob quarum defeCum reliqua partes tenaces vniuntur, & mutuo fe colligant,& hinc dimi- nutio molis eorum, contraCio fubfequitur, vt in_> luto, & innumeris confimilibus corporibus contingit. At in cafu noftro talis operatio locum non habet j nam nulla exiccatio,aut combuftio efficitur in mufeu- lis, quando violenter contrahuntur . At fi dicant, quod non requiritur ariditas , & combuflio ad hoc , vt nerui & tendines contrahantur,fed fufficit fimplex alteratio calefaciens i nam in aqua feruenti mufculi elixati valde decurtantur, licet femper madidi fint. Ijs refpondeo, quod reuera in neruis , & tendini- bus elixatis internas eorum partes ad inuicem proxi- miores fa*5te funt folidiores, & conftipatiores ob ex- DE MOTV AN1MALIVM. 15 pulfionem fuccorum, qui interftitia fibrarum reple- bant 5 qua? expulfio a caliditate aqu£ ambientis fa- &a fuit. Quodque fimiliter 'talis operatio contra&ioni vi- tali mufculorum adaptari non poflit,multipliciter fua- deri poteft. Primo, quia experientia confiat, quod a nimia ca- liditate per affationem , & elixationem multo magis contrahuntur tendines , & membranae quam mufculi ipfi s at quando asione vitali, fibrae carnea? valde in- flantur, tenduntur , & contrahuntur > nullam prorfus tendines, & membrana contraftionem patiuntur. Secundo , quia in mufculis , dum velociflime mo- lientur,fe contrahendo, neque caliditas excedens na- turalem teporem obferuatur, qua? atfationem, aut feruorem elixantem producere queat/ imo in pi- fcibus , & reptilibus valde frigidis motus egregie fiunt. Tertio, ad producendam illam foliditatem in ner- uis affatis, aut elixatis requiritur prolixa ailio caloris, qui firucluram, & temperiem eorum adeo alteret, & transformet, vt non poflint prifUnam mollitiem, 5c laxitatem reafliimere . Hoc autem in mufculis Ani- malium , dum mouentur, non veriflcatur, quia mo- mento contrahuntur,& idu oculi flaccefcunt: ex quo patet, quod compofltio, & temperies mufculorunrL/ non commutatur; & ideo eorum contradi o non fit per alterationem fimilem ei, qua fibra? neruea? tor- rentur ab igne > vel corrugantur per . Quod praeterea fenfu ipfo patet t nam cor, & mufculi reptilium diffedi, & abfcifli,diu mouentur fe contra- hendo, & relaxando abfque ardore comburente,abf- Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcii- lorum con- trario fieri potefi;. 16 10. AL. BORELLI Cap. 1. De modis , & operationi- bus mecha- nicis, qui* bus mufeu- lorunj cou tradho fieri poted. que ebullitione, abfque torrefadionc, aut duritie, Sc abfque vlla perfeuerante alteratione , & commuta- tione corporea: fubftanthe mufculorum, fed a vi qua- dam motiua, St perceptiua doloris: vt patet in pra?- dido corde abfcilfo paulo pofl quietem, & torporem eius, quando extindus apparet, fi acu pungatur, aut fucco acri irritetur, fubito reuiuifeit, St pulfationes omiffas realfumit. Deinde videndum ejl, an mufculi per corrugationem fibrarum contrahi pofiint; pro cuius indagine pramittun- ' tur f ?quentia Lemmata . P R O P O S. IX. a Tab. 15. Fig. 5« Si funis AB a clauo X affixus a pondere Z in B ap- penfo tendatur , St intermedia pars a potentijs R, St S torqueatur, corrugeturque in eodem plano , itaut a quatuor tradionibus tenfus funis remaneat, & directiones intermediae DO, IC parallela: fint inter fe, St bifariam fecent angulos alternos funis . Dico, quod potentia: S, R ad pondus Z proportio- nem eamdem habent, quam quadruplum /Inus an- guli DGO complementi femiffis anguli flexionis funis GDF ad linum totum . Secctur fimis DC bifariam in F, ducaturqite linea GFE perpendicularis ad DO, CI. Quia potentia S trahendo funes DG, DF per diredionem ODS agit contra duas refiftentias i piius Z, & eius, qua? impedit nationem pundi F versus D, St dirediones DG, DF funt xque inclinata? ad fublimitatem OD; atque concurfus D mobilis eft per directionem OD :b ergo *> Far.i.pr. 69* DE MOTV ANIMALIVM . 17 potentias Z aequalis cft ei> quas in F trahit funem DF versus F, & ijs asquilibratur potentia S. Ergo c po- tentias S ad duas praedi&as aequales oppofitas refi- fientia Z, & in F operantes, eamdem proportionemu habet, quam fublimitas OD bis fumpta ad duas lon- gitudines aequales DG, FD. Et fimili ratione poten- tia R ad duas refiftentias aequales, fcilicet claui X, & eius , quas fune CF trahit versus F proportionem ha- bet eamdem,quam fublimitas IC bis, ad FC bis, feu quam DO bis ad DF bis. Ergo duae potentiae S, & R fimul fumptae ad quatuor refiftcntias aequales inter fe, fcilicet ipfius Z, claui X, eius, quae trahit funem DF verfus C, & eius qua? trahit funem CF verfus D proportionem habet eamdem , quam fublimitatis DO ad quadruplum funis inclinati DF; & quia quatuor potentiae inter fa? aequales ZX,& du;e contrariae funem in F trahentes quadruplae funt /in- gularis potentiae Z : igitur duae potentiae S, & R fimul fumptae ad refigentia Z eamdem proportione habent, quam quadruplum finus DO ad finum totum DF &c* Hinc patet, quod potentiarum S, & R vna pars quarta tantum fcilicet femiflis potentiae S vere fufti- net pondus Z; reliqua femi S opponitur, aequilibra- turque femifii R; &. reliqua medietas R agit aequali momento contra claui X refiftentiam , & fic funis tenfus retinetur. r Modo exifiente angulo GDF graduum 5 i.z.erit quadruplum finus DO xqualis integro finutoto DG» Ergo tunc duae potetiae RS aequales erunt ponderi Z» Et fi praedictus angulus fueritobtufior, tunc potentiae RS minores erunt, quam Z; at fi acutior fuerit R,S fi- mul maiores eruntjquam Z. Cap. r. De modis j & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcu- lorum con- trafho heri poceft. c Eadem. /0. AU BORELLI Cap. 1. De modis y & operationi- bus mecha- nicis , qui» bus mufcti- lorum con- tradho fieri poteft. a Tab. 15« Fig.6. PROPOS. X. Ijfdem pofitis a, fi funis corrugatio perficiatur 5 vt DFC parallela fit BG * & AE > nec non dire&ionibus DS> CR : potentiae oppofitat S 5 & R quadru- pla erunt ponde- ris Z . Quia directiones oppofits RG, SD: nec non funis AC> CD,& BD funt inter fc parallelae : ergo anguli, & trianguli GDF>& FCE omnino definiuntur; & ideo linea DO,DG, DF, CF, CI, CE squales funt: inter fe;quare finus DO quater fumptus quadruplum erit vnius DG. Ergo dus potentis S, R ad Z cam- dem proportionem habent, quam 4. ad 1. &c. S C H O L I V M. a Tab. 15 Fig.7. Alia ratione huiufinodi corrugatio effici poteft, fi nimirum pars intermedia funis DFCa reuoluatur cir- ca Virgam MN> & tunc pariter dua; potentiae oppo- litae S, R virgam torquedo,fpiram GDFCE efficiunt, & pariter duae potentia: S, & R quadrupla: erunt pon. deris Z. PROPOS. XI. a Tab. 15. I/fdem pofitis , ft intermedius funis multoties per- fede corrugetur a in C, D, E, F, a potentijs SR , HI3KL3 MN • DiCQ>omnes potentias corrugantes DE MOTV AN1MALIVM. 19 ad refiflcntiam Z camdem proportionem habere , quam multitudo corrugationum, C,D,E, F quater fumpta ad vnitatem. Cap. i. De modis > 8c operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufcur- Iorum con- tradio fieri poteft» b Per ante- ced.SchoI. Exiflente fune AB dire&e extenfo a pondere Z > quoniam in prima corrugatione C duce potentice co- trarice S, R, oftenfa: funt h quadrupla reliftentice Z : fed ecedem potentice nil aliud efficiunt, quam decur- tationcm funis , & proinde agunt eodem modo, ac (i in loco C funis vinculo aliquo innodatus fuiffet, ef- fetque affixus clauo X , & dire&e extenfus infra C vfquc ad B a pondere Z . Superueniant poftea duce alice potentia H, I contraria?, efficientes fecundanu contorfionem integram D: & quia fuperior funis pars DCA tcnfa perfeuerat,non obftante intermedia corrugatione C ,* pariterque inferior portio DB ten* ditur a pondere Z i igitur duce potentice contraria: H , I quadrupla: erunt eiufdem refiftentice Z : quaro quatuor potentice S , R, H, I fimul fumpte o&upta erunt reiiftentice Z . Idem dicendum eft de reliquis corrugationibus E, & F: ergo toties quadruplum-» re/iftentice Z fumi debet , quot funt corrugatio- nes &c. Hinc conftat , totam longitudinem funis corruga- tam impelli quidem furfum , & deorfum a potentijs contrarijs , ita vt medietas potentiarum impellat no- dos corrugationum fursiim tendentes reliqua vero medietas impellatcuruationes deorfum tendentes. Hisprccmiffis . 20 10. AL. BORELLI Gap. r. De modis , & bus mecha- nicis, qui- bus mufcu- lorum con- tractio Heri poteih P R O P OS. XII. Mufculi contra&io vitalis non fit per corrugationem fibrarum , vt in Lumbricis apparet. Qui ab apparentijs fubito mouentur abfque prouio examine , multoties decipiuntur > non quidem, quia experientia* vtiles non funt ad fcientiam acquiren- dam , fed quia ipfo experientia , aut non funt exacto ob fenfuum imperfe&ionem, qui nequeunt minimas rerum differentias difeernere; vel quia fenfus abfque rationis criterio multoties fallax efl. Hoc contingit in lumbricis , qui moueri videntur per corrugationem , feu inflexionem prolixi corporis eorum in minutiflimasplicas alterne fe confeqnentes. Et quia receptum eft, motum animalium non fleri, nifi per mufculorum actionem , hinc fuaderi quifpiam poflet, fibras omnium mufculorum contrahi percon- flmilem corrugationem ad indar fpirarum Serpen- . Verum , quia do&rina mechanica , & ratio ipfa_> fatis declarant abfurditatem prodicto corrugationis in fibris mufculorum , plane fundemur , nec in lum- bricis, neque in ceteris animalibus mufculos contra- hi fe corrugando. Hoc deducitur ex tribus lemmatibus procedenti- bus, in quibus oltenfum eft, quod ad integram fu- nis 2 AB corrugationem GDCE efficiendam requi- runtur duo potentio S, & R , quo trahunt funes ad partes oppofitas , nempe S furfum & R deorfum , & ambarum Vires quadruplo funt refiftencio ponderis a Tab. lf. Fig.tf. DE MOTV ANIMALIVM. 21 appenfi Z . Et quando multoties funis corrugatur > tunc quot funt corrugationes, tot paria potentiarum ad oppofitas partes retrahentium requiruntur, & om- nes pradidhe potentiae corrugantes ad eamdem refi- ftentiam Z eamdem proportionem habent, quam-» multitudo corrugationum quater fumpta ad vnita- tem j itaque ii fuerint centum corrogationes, & pon- dus Z fueritvnius libra. Vires omnium potentia- rum contrahentium aquales erunt ponderi 400. libr. Et tam grande Virium difpendium oritur ex inuti- li tra poteft, nifi alicubi innitatur, & colligetur, non enim mouetur ad inftar Venti, vt oftenfum eft ,* fed necef- fario machina, vel fibra SO, vel RG termino fixo, vt clauo S, vel R alligari debet, qua? fibra rurfus fi con- trahi debent b per corrugationem in a,b,& c, d, de- nuo potentia contraria? f, g, h, i, adhiberi debent, qua? quadrupla quoque erunt refiftentia?, & toties multiplicanda? e~unt, quot funt corrugationes in_> tranfuerfis filis SD, RC.c Et quia Tertio illae poten- tia: contraria? corrugantes rurfus non monentur ad inftar Venti, fed contrahunt tranfuerfales funes ra- mificatas nouis corrogationibus ; igitur quadrupla? pariter erunt refiftentiarum , & toties multiplicanda:, quot funt corrugationes noua?, & fic vlteriiis in infi- nitum; cumque hoc fit abfurdum ,• Dicendum eft, fibras mufculorum non decurtari per corrugationem, fed per folam diminiwionem longitudinis eorum. cap. i. De modis, & buTmecha- nids,qui- traftio fieri poteil. Tab. 1S'9' c Tab. 15. Fig.6. IO. AL. BORELLI Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcu- Iorum con- trario fieri poteft. P R O P O S. XIII. Declarandum modo eft 3 quo artificio mechanico Lumbrici repere poffunt i & quomodo corru- gatioilla3 quam in Lumbricis videmus, re vera non fit caufa, fed effedlus con- tra&ionis internorum mufculo- rum eorumdem Lumbrico- rum. Tab.15.Fig.10. Sit Lumbrici longitudo AE cylindrica conflans cx fubflantia molli, & membranofa, qu£ ambiatur a fibris mufculofis) breuibusper longitudinem lum- brici extenfis, & colligatis 5 vt funt MK , LI5 KH, IG, &c. Et quia duo motus in lumbricis obferuan- tur . Primo 5 innixo corpore ABCD fuper D5decur- taturpofleriorpars DE 3 accedente cauda E verfus D ; & tunc externa pellis DE corrugatur frequenti- busplicis 3 deinde dum C fuflentatur a folo3contra- hitur fubfequens portio DC eodem modo confpicuis plicis 3 & corrugationibus; ex qua abbreuiatione po * flrema pars tantumdem inflatur» &tumefcit>quantum exigit diminutio longitudinis eius . Eodem modo decurtatur reliqua longitudo CB : Secundo loco5 innixo ventre BC fufpenditur caput A, & erectus aliquantum elongari videtur 3 & anterius promone- tur; poflea caput A innititur pauimentOs & trahitur» vt prius B verfus A 3 & C verfus B, & fic vlterius. Oflendendum modo efl 3 quod talis promotio lumbrici non fit a vifibilibus illis plicis 3 & corruga- tionibus ? qu£ in eius pelle apparent. Quia fi pellis > DE MOfV ANIMAUVM . & internae membranae carnofae per corrugationes con- tradionem lumbrici producerent > potentias motiuas contrariae inter fe,talem corrugationem efficientes,in immenfum multiplicari deberent , quod eft abfur- dum , vt oftenfum eft , a Et aliunde facillime, & ex- pedite eadem operatio perfici poteft per contradio- nem fibrarum mufculorumdicut fit in omnibus ani- malibus. Ergo non per abfurdam illam corrugatio- nem > fed per hanc contraclionem, quam Natura paC- fim exercet, lumbricorum motus abfoluitur. Modus vero , & ordo operationis talis erit. Fi- bra mufculofa EG flabili principio G affixa,cum pa- uimento innitatur, & eius termino alligetur ad in- flar ponderis cauda E ; ergo more mufculorum con- tra^a, & abbreuiata eius longitudine transferetur cauda E verfus G j & fic F verfus H . At quia_> pellis, & membranas internas non contrahuntur, fcd retinent femper eamdem longitudinem ; Ergo necef- fario corrugationem patientur : ficuti contingit iru mufculis maiorum, & perferorum Animalium, prae- cipue in fero tranfuerfo Cuniculi, quando internae fibrse mufculofae contrahuntur, euidenter eius mem- brana inueftiens corrugatur in minutiffimas plicas. Eodem modo pars ED trahitur verfus C, & CI> ver- fus B, & BC verfus A. Tantummodo negotium faceffit ere&io,& promo- tio capitis, & anterioris eius partis MA, quae fi offea, autdura fuifiet, facile a fibris mufculofis impelli, & promoueri anterius poffet, vt lingua prolixa auis Pici AB in hac figura,cuius operatio tam bella, & artificiofa efbvt non pigeat breui digrefftun- cula eam declarare» Cap. J. De modis & operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufcu- lorum con- t-raftio fieri poteft. a Prop.12» huius. 24 IO. AL. BORELLI Cap. i. De modis t & ©perationi- bns mecha- nicis, qui- bus mufcu- lorum con- trario fieri poteft.' a Tab. 15. Fig.il. DIGRESSIO Sit lingua oflea cartilaginofa a ABE, quas recondi poteftintra roftri vaginam, eftque illius longitudo ABE vna cum radice offea dupla longitudinis roftri DO, ita vtretra ex artificialibus operibus deduci pofle videtur. Videmus, quod follis coriaceus cylin- dricus ab aere inflatus dirigitur, & exporrigitur ; & multo facilius hoc contingit,fi cauitas follis fpongio- fa fuerit, quia fpiritu violenter immiffo, tamquam a cuneis repleri debentfpatia omnia, quoufque quam maxime fieri potefl: dilatentur, vnde follis corruga- tionibus ablatis,parietes omnino ideo- follis diligitur, induratur, & anterius promouetur * At fi mollis fuerit, non defunt exempla in natura.,, quibus moles tendinofae,. & molles eriguntur, indu- rantur, & anterius promouentur. Vt genitale equi- num ne dum ad inflar fpongia? a fanguine, & ab alijs fuccis fpirituofis inflatur, & turget,ampliata eius mo- le fecundum trinam dimenfionem ; fed praecipue no- tandum efi, quod parum crefcit in latum , & valde in longum exporrigitur elongaturque mfigni turgentia, & duritie, quod pendere potefl: ex configuratione pororum penis equini per totam longitudinem eius difpofitorum ; & infuper oportet, vt a fafcijs circula- ribus tota eius longitudo circumligeurr,a quibus im- pediatur ampliatio in latum ; & fic facile in longum pori inflati promouere vaftam eius molem poffunt. Eodem artificio caput Lumbrici,Cochle^^iufq-ue Cap. i* De modis , operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufcH- lorum con- tradho fieri poteft. 26 10. AL. BORELLI Cap. i. De modis , &■ operationi- bus mecha- nicis , qui- 1 orum con- tradio fieri; potefh cornua anterius promoneri poliunt.Patet igitur,quod motus Lumbrici a fibris mufcul >fis fieri potefi eo- , , r ,. . . . dem. modo , ac mulculi contrahuntur in reliquis am- maJib.usL; & corrugationes pelliculae externx funt ef- fcctus,non caufae motus eiufdem animalis.Vnde. con- eluditur , quod nullo modo per corrugationem muf- cuii ab imperio volutatis corrugati contrahi polfunt- P R O P O S. XIV- Mufculi non contrahuntur per condenfationem lon- gitudinis fibrarum , & approximationem extre- marum partium ad inuicem,& Mufculi du- rities,, & Tenlio fit per inflationem .. Tab. 15-Fig. 12- Ciim video,quod filu metallicum ignitu, du frige- fcit,decurtatur trahedo fursu pondus appensu,copre- fiendo, hoc fieri non po{fe,nifi particulx minima me- talli longo ordine difpofit£ vna veifus alteram appro- ximetur, & in tali cafu concedendum eft,qudd qua- libet particula eiufdem fili motibus contrarijs ad in- uicem accedant..Si igitur eodem modo fieret mufeu- li contrario, plane eius vires contrariae , aut interne, & naturales effient, qualis eft vis grauitatis,aut exter- nx;propriae, & internet mufculorum non erunt, quia per fe non. agunt, nili adueniat impulfus appetentis facultatis animalis immilfis a fpiritibus, feu confimili corpore; hoc vero abfqueinnixione ad inftar venti cogeretur motibus cotrarijs impellere quamlibet mi- nimam particulam fibrarum mufculorum, & vnaquje- & proinde fi decurta- 1 tio fuerit pars tertia fotius longitudinis, erit necefla- Cap, i. De modis, & operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mufcu- iorum n- tracuo neri -poteil • b Tab.15* Fig, 12. ■c-EacI.-6.j2 28 10- AL. BORELLl rio reciproce incrementum plenitudinis tertia pars bafis, feu craflitiei - At inquiunt , fi hoc verum eft, quare non confpi* citur talis inflatio ? Refpondeo, fien pofle, vt poft la- xitatem 5 quando tenfi fiunt> magis vniantur, & re- ftringantur ad inuiccm fibra?, crafliores redditae ob corrogationem , vt filamenta funis humore incraflata ftriftius colligantur, Sc fic duritiem acquirunt, & au- gentur in latum , quoad molem fcilicet inflantur abf- que eo , quod exterior fuperficies dilatetur. Augeri mole enim dicunturne dum ca, quae maiorem latitu- dinem externam occupant, fed etiam ea , quorunru interna moles in latum crefcit, fcilicet cuius internae cauitates , & inter (ii [ia replentur . Craffities enirru corporis menfuratur, non ab interceptis corporibus fimul cum inanibus cauitatibus interceptis, fed a fo- lis pleniscorporibus, vt fpongia , panis fermentatus, Sc pumex, fi eorum innumerae porofitates arena, vel fucco concrefcibili replerentur, vere eorum moles corporea augeretur, licet apparentes trinae dimenfio- nes eamdem menfuram , quam prius habekam, reti- nerent . Et quis qua?fo capiet,fibram aliquam mollem de- curtari pofle abfque eo,quod contorqueatur,aut cor- rugetur ad infiar Lumbricorum , vel alio confimili modo ? in qua corrugatione neceflario fibrae craflio- res, & inflatiores erunt. Quod vero mufculoru inflatio,& tenfio fiat ne dum ob corrugationem , & decurtationem fibrarum , fed etiam, quia integra moles corporea mu fculi vere cre- fcit , muitiplicaturque ob additionem noui corporis, patet experientia in mufculo Cordi*> cuius amplifli- Cap. r. De modis > & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mufeu- lorum con- tradlio fieri potefh DE MOTV ANIMAL1VM. mx cauitates 9 quas in Cordis flatu laxo dum otia- tur a fanguine replebantur; poftea in ftatu tenfo,dum agunt,a fola carnofa fubftantia 3 expulfo fanguine,re- plentur. Hoc fenfu patet: nam immiffo digito intra vulnus in apice cordis mcilum,viuente adhuc anima- ii , in qualibet Cordis pullatione digitus tanquam a praelo violentam conftridionem > & compreflionem-i patitur. Quare in pulfu 3 & tenfione Cordis, licet ex- trinfeca eius fuperficies ob duritiem > & ob contra- ctionem fibrarum circularium non amplificetur 3 & proinde non augeri videatur 3 tamen fuperficies cauas internet ex a de replentur & vniuntur 3 ita vt in adu pullationis moles carnea Cordis duplo maior fit ea_>, quam in datu quietis habebat3 vt poffea offendemus. Id ipfum contingit in ventriculis carnofis auium . Praeterea inmufculo mafleterc tadu ipfo percipi- tur ampliatio 3 & infIatio3quotiefcunque mandibulas contiguis dentibus ad inuicem violenter comprimun- tur ad inftar praeli. Cap. 1. De “Aratio ni- bus mecha- iorum con- tract|° fieri p0‘e P R O P OS. XV. Mufculi contrahuntur vitali motu ingenti vi 3 eorum fibrae a corpore adueniente inflantur tamquam a cuneis. Oftenfiim iam eft 5 duritiem, & tenfionem, quarru’ mufculus acquirit, dum agit vitali adione , fieri non pofTe 5 ni/i per inflationem fibrarum eius . Senfu quo- que conflat 3 quod talis turgentia 5 & inflatio non fit fine contradione , & diminutione longitudinis ca- rumdem fibrarum. Modo offendendum eftquod haec 30 10. AL. BORELLI phenomena faluari noti poTunt, ni/i pori fibrarunij mufculorum inflentur ab alio corpore,tamquam a cu- neis . Conflat enim ex didis , quod adio vitalis mu- fculi, qua contrahitur, fieri non poteft a fimplici fi- brarum corrugatione, vel condenfatione,fiue a vi ma- china? , fiue ab impulfu /piri tuum produda . Quia fi hoc verum eflet , non crefceret fubftantia corporea-» mufculi, fed retineret eamdem molem , fcilicet poft contradionem craflities eius tantum augeretur,quan- tum eius longitudo decurtata fuit ; at hoc eft euiden- ter falfum, cum carnofii mufculi cordis fubflantia in adu puifationis duplo maior fit mole laxa eiufdeiTL?: eo quod nil prorfus alterata externa quantitate, & fi- gura , cauitates eius replentur ab ipfa carne.expulfo fanguine , qui ibidem continebatur. Porro tale au- gmentum molis mufculi intclligi non poteft abfque additione noui corporis ibidem infinuati, vel abfque rarefadione ipfius mufculi cordis , fcilicet, nifi eius pori dilatentur admittendo vacuitates. Hoc fecun- dum videtur impoflibile, nam cauitates vacua? inter- cepta: mollitiem, & laxitatem potius, quam duritiem in mufculo producerent. Reflat ergo, vt in eo vitali- ter operante noua fubflantia corporea , vere fuperad- datur, qua? aut fua plenitudine poros impleat , vel vi percufliua eos dilatet. Quia poftea a tali nona fub- flantia inflante non augetur fibrarum longitudo, fed potius decurtatur. Ergo multo magis lateralitcr fi- bras inflando, craflitiem earum auget. Talis auterru inflatio eflet impoflibilis , nifi particula corporis ad- uenientis ad inflar cuneorum infinuarentur intra po- rofitates earumdem fibrarum , aut illa fpatia vi per- cufsiua expanderent, qua? adio pariter ad vim, & Cap. i. De modis , & operationi- bus mecha- nicis , qui- bus mu (cu- lorum con- tradiio fieri poteft. DE MOTV ANIMALIVM. 31 a<5Honem cunei, reducitur Quare patet propofi* tum... Sed inquiunt, naturam audere, & pofse aliquid fu- pra leges mechanicas . Egregie profe&d, quafi leges mechanica? non efsent necefsarix i & proinde natura contra leges necefsitatis a diuina fipientiapraefcri- ptas, fci Licet impoflibilia agere poflet . Alij poftea non verentur aifirmare, non debere nos ex pufilla noftra capacitate thefauros dimetiri. Sicuti enim nos ne dum trahimus pondera, fed etiam varijs motibus gladium.impellimus, vibramus &. agi- tamus, fic fpiritus animales pofse mufculos mouere . At hi boni viri ficut in fe&iombus anathomicis peri- tifsimi funt, fic fi mathematice, feilicet philofophicc ratiocinarentur,perciperent , quod.omnes gladij agi- tationes ex circularibus componuntur, quorum lin- gulae fiunt ab illa prima immediata r &fimplici muf- culorum contra&ione , quae per tenfionem & inflatio- nem fit, & fic comprehenderent,vim motiua mufeu- lorum nonfaltibus & tripudijs, fed fimplici impul- fu per incuneationem , & contra&ionemmufculorum. produci - Cap. i. Ve modis ) & operationi- bus mecha- nicis, qui- bus mu {cu- lorum con- tradho heri potelh C A P V T I L De: C au fis non 'veris contraflionis Adufculorum ? eju& artificia y quibus natura talem opera- IO. AL. BORELLI donem exequitur, percipere fatagit. Et quia facilius falfi deformitas , quam pulchritudo veritatis ab hu- mana imbecillitate percipitur j ideo falfa opiniones prius a nobis reijcienda erunt, tinu,quia hac efl: pars fcientia? noncontemnendajtiim etiam,quia faifltatum exclufio nos ad veri inquifitionem facilius manudicit* Et Primo offendemus - Cau- te non ver? morus tmif culoru reij- ciiumir. P R O P O S. XVI. A facultate incorporea naturali mufculos immediate non moueri - Omiflis argumentis, quar contra facultates natura- les incorporeasa Galeno inculcatas afferri folentyad- uerto folummodo, quod mufculi non agunt vitali motu, ni fi fe contrahendo: talis autem contrario violenta non fit, ni fi per duritiem, & inflationem-; , quam mufculus acquirit- Iarn talis'inflatio concipi non poteifl abfque aduentu , & in fumatione alterius corporis; Nam moles mufculi corporea, nempe illa , quse trinam dimenfionem habet, augeri, & inflari non poteft a facultate omnino incorporea, qme ad inflar punfti indiuifibilis nullam magnitudinem habet. Sed non defunt aliqui,qui potitis Ariftotelis,quam natura vocem audire velint: & hi non verentur affir- mare , mufculos inflari pofse per rarefa&ionera par- tium in mufculo contentarum ; qua rarefacfcione per fimplicem motum fieri pofse a facultate incorporea.; eenfent; ficuti ab impetu,ente incorporeo,immediate grauia, & proie&a -moueri putant - Sed ijs me fecifse fatis cenfeo , offendendo , quod impetus non eft DE MOtV AHIMAIIVM. aliud 5 a quam motus ipfe , qui in fubie&o mobili vi- get ; & ideo non eft entitas diuerfa a motu , qua? vim a&iuamcontinenter exerceat, impellendo grauia,aut proie&a, fed potius impetus eft ipfius proijcictis effe- eifdem poris generaretur , vt cunei adlionem exerce- ret . Et proinde femper maxima illa difficultas redit, a qua nempe caufa pendet grandis illa vis qua* impellit intra poros mufculi nouam illam copia aurae fpirituofe : & ratio difficultatis eft, quia cor- poribus rariffimis, vt gofsipio, & aeri imprimi non poteft vehementiffimus impetus proieditiusjvidemus enim talia leuifsima corpora etiam a vi ignis tormen- ti bellici impulfa fubito cadere , & difpergi. Par iter- que videmus,qu6d aer a quocumque vento impulfus,, iniinuari no poteft intra fpogice porofitates patulas, vt eius molem inflet 3 & turgidam reddat.Dicere poftea 35 Cap.i.Caa. fas non veras motus mu- fculorii reif- ciuntur» IO. AL. BORELLI quod intra poros mufculi iuffiu voluntatis, feu appe- titus fenfitiui in actu tefionis mufculi generetur noua illa copia aura? fpirituofa?, & e contra abeat, & de- ftruatur, quando mufculus relaxatur, & quiefcit,cft quid fimile fomnio . Praeterea nec ebullitio irL> mufculis fieri poffe videtur ,* nam fenfu patet, nul- lum feruorem, & ardorem tunc temporis in mufculis excitari,prater confuetum teporem: immd in pifeibus nulla caliditas fenfu percipitur. Tandem hac expe- rientia vniuerfa haec fabula reijcitur: Sedis enim in longum mufculis viuentis animalis,intra aquam de. merfis , in qua ob dolorem vehementifsime agitan- tur,in tam grandi, copiofo , & vehementi feruorc, & ebullitione illius aura? fpirituofie in mufculis excitata erumperent,& afeenderent a cicatrice innumerabiles bulla? aerea per aquam , vt in aheno feruenti contin- git .* quod prorfus non apparet. Igitur non a fpiriti- bus corporeis mufculi inflantur, & monentur. 36 Cap.2.Can- {x non veras motus nni- fculoru res- ciuntur . PROPOS, XVIII. Nec a fucco, aut fanguine mufculi porofitatcs inflan- te fieri poteft eorum vitalis contradio . Non defunt clariflimi viri« qui credant, mufculos inflari a fanguine copiofiiis. ex arterijs immilfo , qui per foriam venam effluere , & elabi non poffit, noii_> fecus,ac in pene contingit , & licet adio& efferus diuerfificcntur in his organi$,cum penis augeatur nc dum in latum , fed etiam in longum,& mufculus de- €ur tetur, nihilominus eum ambo a fanguine irrigen- tur >,& rubefcant,oportet,vt turgeant > & indurentur DE MOTV ANIMALIVM . 37 a copia eiufdem fucci fanguinei poros eorum replen- tis . Veriim>quia fubdantia fpongiofa penis vndique didrahibiliseft,dt,vt fecundum trinam dimendonenu augeri pofdt • At fibrae mufculorum adeo tenaces , & rigida: funt , vt elongari nequeant , vt funt fides ner- uea: cithara: : & ideo quando porofitates eorum ab effluuio fanguineo replentur, dilatantur folummodo in Iatum>non in longum ; & ideo corrugatis fibris de- curtari debent . Sed facile vanitas talis fententiae de- tegetur,ferib aduertendo, in quo nam confidat diffi- cultas huius operationis . Vt enim grande faxunu fufpendatur, non fufficitapparatus cuneorum ferreo- rum , fed praecipue inquirenda funt vires motiu£,qu9 ingenti vi cuneos percutiendo , & impellendo faxum dimoueant. Sic pariter, vt mufculi fufpendant vada pondera, facile haberi poted copia guttularum fan- guinis , qua: ad indar cuneorum intra poros fibra- rum mufculorum indnuari poffintSed vnde reperie- mus vires motiuas tantae energiae,vt cuneolos fangui- neos validiffime impellendo, ingentia pondera fupe- rare queant? talisenim,ac tanta yis motiua neceffa- rio, aut erit propria fanguinis , aut ab externa impuldua pendebit. Propria fanguinis effe non po- ted Primo , quia vis fanguinis exilis , & debilifdmsu effe videtur s quod conijcitur ab obfcuro motu vn- dulationis, qui tam torpidus , & debilis ed, vt fedu- ca:pondus cegre fuperare valeat,. & potius cenferi poffit motus, fermentatiuus , quam loco motiuus . Igitur fi a fanguinis affluentia mufculi contraheren- tur, tunc vis motiua minima immediate , & abfque machina fuperaret reddendam centies., & millies fo Cap.2.Cau. £e non veraj motus mu* fc uloru rc ij- ciuntur. IO. AL. BORELLI Cap.a.Cau- fx non motus mu* fculoru reij- ciuntur» ipfa maiorem; quod cum fit impoffibile, fatendum eft,ab effiuuio {anguinis mufculos non inflari , nec contrahi> Secundo,fi fanguis tam infigni vi motiua proditus e{fet,vt,mufculosinflando,tam vafia pondera fufpen- deretjprofeclo vipropria minorem refiftentia fuperare pofietjfcilicet pofset fe ipsu impellere per arterias, 8c deinceps regredi per venas , circulationes eiufde {an- guinis efficiendo. Sed hoc efl: falfum, nam cogitur natura adhibere vim impulfiuam Cordis , vtper arte, rias fanguinem difiribuat, & indiget auxilio valuula- rum, & comprefsione mufculorum > vt per venas denuo ad Cor fanguis reducatur. Tertio,quia, vt docet experientia,compreffio mu- fculorum abdominis, & eorum qui refpirationi infer- uiunt,nec non artuum vna cum periftaltica compref- fione venarum, efi; caufa impulfiua fanguinis per ve- nas > fine qua impulfione ftagnarct. Igitur efferus produceret fuam caufam , fcilicet aclio, & compref- iio mufculorum, quae cenfetur effe quod adio mufculi diuturna impediret curfum fanguinis per vafa in ipfum mufculumpene- trantia , quia inflata mufculi carne,neceffario molles vaforum intercepti canaliculi comprimuntur , & con- ftringuntur, & proptcrea,durante conftipatione,fan- guis per eos excurrere non poterit;quod eftfalfmrL-, cum nunquam copio/ius , & vehementius , circulet fanguis , quam dum mufculi affiduo motu exercen- tur . Tandem hoc euincitur ex eo , quod mufculi agunt fe contrahendo ne dum eo tempore, quo fanguis ab arterijs in eis transfunditur, fed etiam, quando funt fitibundi, & deficit tale effluuium, nempe arteria? refedte funt .* immo niufcuius cordis Teftudi- nis abfeiffus , & aqua dilutus per duas , vel tres ho- ras mouetur,pulfando abfque gutta fmguinis . Quare mufculi non mouentur , quia turgent, & inflantur a copia fanguinis,qua carent, fed ob aliam longe diuer- fam caufam. 40 Cap.i.Cau- {x non veras ,notus rau- fculoiu reij- ciuntur. DE MOTV ANIMALIVM. 41 P R O P 0 S. XIX. Cap.2.Ca». fae non vera motus mu> fculoru reii- ciuntur • Mufculi contrahi vitali motu non poliunt a {anguine impulfo a vi motiua Cordis . Cor efTe veluri primum mobile fyftematis anima- lis fenfu conflat; & ideo venia digni illi funt,qui re- liquas animalis motiones a corde pendere cenfuerunt. Videmus enim id indefetfo motu pulfare 3 & magnae vi fanguincm effundere per arterias ad omnes partes animalis. Hoc aliquibus ingefsit * fuafitque a vi mo- tiua cordis pofTe mufculos contrahi, mediante veloci immiflione, & inflnuatione fanguinis intra porofita- tes mufculorum 3 a quo inflantur tamquam a cuneis. Ali; vero putarunt3cor non efTe totalem, & principa- lem 5 fed adiuuantem caufam contradionis mufculo- rum. Nos vero has ambas fententias falfas a & impof- /ibiles oftendemus . EA procul dubio cor vnus ex mufculis praecipuis animalis . Componitur enim ex fibris fpiraliter inuo- lutisj tendinofis,& cameis5eiufdem natune,confiften- tia? 3 & flrudurae , ac fibra* ceterorum mufculorum_> habent; qua* non fecus5ac illae videntur inflari indu- rari 3& contrahi. Et quia Natura, nec multiplicitate caufarum , & organorum , nec varietate deledatur , dicendum efl cor eodem modo5 & ab eifdem caufis inflari , & contrahi , a quibus caeteri mufculi mo- nentur . Si igitur oftenderimus,qudd Cordis mufculus ten- di, & pulfare non poteft ob impulfionem fanguinis in eo immiffi, plane demonftratum erit,mufculos ab ea- IO. AL, BORELLI dem vi motiua non inflari, fcd ab alia longe diuerfa canfa moueri. Patet ex Anatome,cor duas arterias coronarias ha- bere ad fanguinem immittendum intra eius molem> mufculofam qua: oriuntur ab Ahorta antequam e fi- nu pericardij egrediatur: & ha: habent proprias val- uulas prohibentes fanguinis regrefTum, & in ipfacar- nea Cordis mole fanguis effufus ab arterijs , poftea-» exugitur avenis coronarijs , & in dextrum ventricu- lum illius defertur peculiari circulatione, vt ait Har- ueus Et quia vis.motiua immediata , a qua fanguis per arterias omnes defertur,efi: vehem entiffim a tenfio , & pulfatio cordis qux ad indar pradi fanguinem iii_> ventriculo finifiro cius contentum exprimit intra-» Ahortam, & hinc intra coronarias arterias , & hinc intra carneam cordis fubftantiam- Ergo immiflio fan- guinis intra poros mufculi cordis ell effe&us produ- dus a contra&ione , & pulfatione eiufdem cordis • Cumque effe<5ius producere fuam. caufam nequeat erit impoflibile, vtinfinuatio fanguinis vi cunei intra poros cordis efficiat eiufdem mufculi contra&ionem, & proinde mufculus Cordis a caufa longe diuerfa-» contrahi debet. Vnde deducitur, quod neque casteri mufculi animalis inflari poffint a fanguine Pro clariori huius rei expolitione, confidero,quod cor in fiatu quietis fanguine turgetnedum repletis cius ventriculis, fcd etiam vafis, porofitatibus, & interftitijs fibrarum fanguine faturatis ad inftar fpon- ghc.. At quando fit pulfus:, tunc inflatis fibris cordis,moles conflipatur , & induratur; &idco nc- celfe eflvt fluor fanguineus e ventriculis > i vafis, &. 42 Cap.2.Ca» fae non verae inorus mu- fculoru r eij~ ciuiitur. DE MOTV ANIMALIVM . c tota fpongiofa fub/Untia Cordis tamquam a prado , prorsus expellatur; &propterea impedietur aduen- tus uoui fanguinis e coronarijs intra Cordis porofita- tes; ciim tempore pulfus , cor folidam duritiem reti- neat, quas fineconftipatione, & reftri&ione cauitatum intelligi non potcft.Eftq; talis cordis conftipatio tat£ energia? , vt ne dum euomat totum fuccum /angui- neum in eo contentum , fed etiam eum impellat vf- que ad extremos articulos animalis : ergo fanguis ex- preffus , & in arterias coronarias immiflus non habe- bit maiorem vim , quamcaufa proijciens, nempe qua conftipatio Cordis habebat ; & ideo minor vis mo- tiua , qu;e eft effechis , non poterit vrgendo fuperare maiorem energiam caufa? impellentis : Quare non_» poterit dilatare cauitates vaforum , & poros tam ar- de conflipatos - Et ideo in a<5lu pulfationis Cordis fanguis e coronarijs arteriis non poterit effundi, nec infinuari intra Cor; Sed quando fanguis abeft, non-» poteft inflare, nec implere .Igitur eftimpoflibile , vt fanguis e coronarijs adueniens inflationem efficiat ■, qua cor induretur in a&u pulfationis eius . Ex hac demonftratione colligitur diuerfus operan- di modus arteriarum coronalium a canteris arterijs • Nam hg fanguinem impellunt,Sc traiifmittunt eodem momento , 8c eadem asione, qua pulfatcor ; At co- ronaria? non item, tranfmittunt enim fanguinem intra cordis carneam molem tempore quietis eius , fcilicet quando cor relaxatur, & ad inftar fpongia? dilatat fua vafa, & porofitates, vt excipiat fanguinem . Quia in_> a<2u pulfationis cordis portiones arteriarum corona- lium, qua? antequam cor attingant,intra Pericardium natant, adeo fanguine replentur, vt fere rumpantur, 43 Cap.i.Cau. fae non verae morus mii- fculoru reij- .cmncur. 10. AL. BORELLI eo quod i valuulis proprijs impeditur regreffus , & anterius vafa ftringuntur a cordis conftipatione.Ergo ai vi, qua tranfuerfe fibrae carumdem arteriarum fo liberare conantur ab illa violenta tra&ione,n6 fecus » ac fides citharas diftra&as , fequitur vt ceflante pulfu cordis 5 fiibito a prasdifta vi conftri&iua fanguis illo interceptus promoneatur , & impellatur intra produ- ctiones eorudem vaforum per cordis molem vniuer- fam difperforum . In fubfequente vero cordis pulfu fanguis intra eius vafa contentus,cum nequeat regre- di ob valuularum impedimentum, & ob vrgentiarru noui fanguinis aduenientis,oportet, vtpromoueatur per exitus patulos venarum coronalium j & inde iru dextrum cordis ventriculum labatur. Cum porro mu fculofa cordis fubflantia repleatur, & infletur a /anguine coronalium , non quando pul- fat, fed potiiis quando quiefeit, & relaxatur. Ergo non a fanguine, fed ab alia caufa contrahitur, indu- raturque cor. Quod po/lea in reliquis mufculis artuum eoderru modo fanguis ab arterijs immi/Tus,neque totaliter,ne- que ex parte adiuuando,efficere po/Iit eorum contra- ctionem , /ic denuo oftendemus : Quia eodem gradu virtutis motiuas, qua pulfat cor vi praeli exprimit quoque fanguinem per vniuerfum-» corpus; & fimiliter ab eodem gradu energias fanguis expulfus, vt nuclei a digitis expre/Ii, mufculos inflat, qui fufpederent vaftapondera ab articulis fubleuata . Verum vires inter fe aquales , & eadem energia ■> eo- demque organo factas non poflunt immediate,& abf- que machina fuperare refiftentias valde in- ter fc . 44 Cap,2.Cau- fe non verae motas mu- {caloni reij- ciuneur, DE MOTV ANIMALIVM. Supponamus modo, quod ad (anguinis cxprc/sio- nem pertotu animalis corpus requiratur vis motiua» qua? aquare poffet refiftentiam ponderis lib. ioo. & pofito etiam > quod eadem vis motiua no dum fanguinem exprimere debeat, fedinfuper fub . leuare teneatur immediate pondus libr. iooo. ne- mo fana? mentis negabit , hanc a&ionem vim motiuam decuplo validiorem illa . Confideremus modo duplicem cordis asionem-» . Primo quando otiantibus mufculis artuum,cordis co- tra&io fanguinem folummodo impellit per vniuerfum animalis corpus . Secundo quando fanguinem impel- lit, &fimul eum infnuat intra mufculos infigniores animalis, tanta energia , vt fuipendat pondus libr. mille, patet in prima illa a&ione decimam conatus > & virtutis motiua adhibere eius, quam in poftrema asione exercet. At hoc cuidenter falfuiru efb nam eodem placido i&u , & a?que laboriofo, cor pulfat in primo, quam in fecundo cafu ,* quod in ana- tome viuorum ta<5lu percipitur, nam immifsus digitus intra cordis cicatricem , femper xquali vi confringi- tur , veluti a pnclo fiue mufculi animalis agant, fiue quiefeant. Igitur eft impoffibile, vt mufculi artuum inflentur , & contrahantur a fanguine immiffo a vi pulfationis cordis. Infuper confirmatur ,* quia nunquam validius cor pulfat, & fanguinem vehementius impellit, quam in febre ardenti: ergo tunc omnes mufculi vfque ad tri- pudium vehementiffime agitari deberent, & tamen tunc nedum fortius, & vehementius non agitantur , immo prorfus quiefeunt. Quare patet Propofitum. Cap.s.Cau, fas non verae moens mu* fculoru reij- ciuntur. 46 10. AL. BORELLI Cap.2.Cau- fx non verse motus mu- fctiloru rei j- ctuntur. PROPOS. XX. Caufam contra&ionis funis madidi inquirere. Sufpicabitur forte quifpiam a fanguinis affluxu in mufculis turgendam 5 & duritiem v quas validam eo- rum contra&ionem efficit, produci pofse eodem, vel fimili modo , & ab eadem caufa > qua funes madefa- &i aquam celeri motu exugunt , & tanta vi ab infi- nuatis cuneis aqueis dilatantur,- & inflantur, vt ne dum contrahi poffint , fed etiam vim habeant ele- uandi maxima pondera; vtque talis opinio accurate examinari poffit. Videndum eft, a qua caufa funis madidus con- trahatur . Et primo , quod vis acris compreffiua non poffit efse caufa contractionis funis madidi colligitur ex demonftratis in libro de 3 Motionibus Naturalibus a grauitate pendentibus . Nam aquam in fubtiliffimis cauitatibus fiftularum , fpongiarum , vel interflitijs filamentorum funis immitti non pofse a pondero , vel preffione ambientis aeris ibidem offendimus . Et licet in fiphunculis, & fpongijs afcendat , & infinueturaquaimpulfa avi ponderiseiufdemaque, tamen ha.’c caufa non videtur fufficiens ad contrahen- dum funem cum vafto pondere appenfo , vt faci- le demonftrari potefl Fibra? enim contorta funis componunt fafciculum reticularem ex catenis, quo- rum anuli dilatantur a cuneis aqueis ; Et in ijs velificantur ea > quce fupra b demonftrata funt - a cap. S Prop. iBj. b par.n cap io. Quod nimirum in rhombo AEBD c appenfo in A , & { trado a pondere Z alligato in B > vel in K, quaslibet minima potentia dilatare poteft funes AEB,& ADBs & fulpendere immenfum quodlibet pondus Z . d Vt fi Zpendeat plufquam ioooq. libras poterit fufpendi a potentia vnius librce , quas dilatabit funiculos,quouf- que angulus E AD a funibus comprehenfus,fit duo- rum minutorum fecundorum . Et tunc pondus Z vere fufpendetur, & furfum afcendetper fpatium mini- mum i quod minus efi vna particula earum,qualium longitudo AEB funis in centum mille millenaria par- tium asqualium fiibdiuiditur. H£C contradio licet multiplicetur pro multitudine rhomborfi catenas AK,tamen idemet pondus Z asque fufpenditur. ab vno rhombo AB , quam ab innume- ris AB, BC, CK,&c. & asque dilatantur. Ia vnoquo- que enim eorum dilatatio ED ad decurtatam fe mi al- titudinem AR eamdem proportionem habet; & ideo potentia dilatantes multiplicantur,non vt maius pon- dus fufpendant , fed vt id ipfum ad maiorem altitu- dinem transferant Scilicet longitudo catenas AGK ad eius decurtationem erit, vt 100000000. ad vnita- tem j propterea quod omnium rhomborum anguli a potentijs multiplicatis asque dilatantur > nempe non_» vitra, quam duos minutos fecundos : Modo experientia confiat,funem madidum ( cuius latitudo quarta pars craffitiei digiti anularis fuit ) valde decurtari vitra decimam fextam partem lon- gitudinis eius, quas ampliffimum angulum dilatatio- nis funium requirit, f nempe graduum 41. proximi. Et tunc potentia funes dilatans maior, quam fexqui- DE MOfV ANIMALIVM. 47 Cap*2.Cau. fe non verse motus mu- fculoru reij- ciuntur. c Tab. 15* Fig.15. dIbid.prop* 99- e Ibidem;. f par; i*pr 99- 48 10. AL. BORELLI , altera efl rcliilientia? Z, cuius pondus 16. libris mino non fuit. Quia vero in noilro experimento moles aquse ma- defacientis laminam , feu cylindrulum minima? alti- tudinis menfhrata? a fibris minimis,funiculi rhombos componentibus3debuitefse tam exigua, vtnon pofset binas guttulas fuperare ; Et tamen energia ponderis tantilla? aqua? fufpendere valuit libras i6. quare,vt in tabula ibidem polita s videre eft, bina? illa? guttula? aqua? pendere debebant fere vndecim libras, quod eft falfum. Igitur eft impoflibile, vt a minimo pon- dere duarum guttularum aqua? dilatentur funes vf- que ad angulum graduum 41. & decurtentur vna fextadecima parte eius , atque fufpendant pondus li- brarum fexdecim > ad hoc enim opus efficiendum re- quireretur pondus aqua? fere librarum 11. vt ex cal- culo deducitur. Verum aliunde patet, quod caufa motiua funerru contrahens nulla alia excogitari potefl>pra?ter guttu- larum feriem, qua? ad infiar cuneorum funem inflant, fe infinuando intra fpatiola comprehenfa a filamentis fpiraliter contortis , ex quibus ille funiscomponitur: Talis autem infinuatio fieri non potefi:, nili via? clau- fa?> aut reftri&a? violenter aperiantur dilatando inter- ilitiailla conftipata, tum a vi confilkntia?, & duritiei funis, tum a vi ponderis prementis, a qua fibra? mu- tuo fe tangere, & amplexari coguntur. Quodque praeterea magna vis requiratur, vt cunei aquei intra poros funis inlinuentur, fuaderi potell ab ingenti relifientia, quam fuperant; nam pori ligni duriflimi, Yt buffi , juglandis, & limilium funt ftri- Cap.2.Cau. fe non vera? motus mu- fculori reij- cuintur. g Ibidem. DE MOtV AN1MAL1VM. 49 &ifflmi 5 rigidi, & ob duritiem difficile dilatari pof- funt; & tamen videmus , quod horum lignorum fibrae madefadx ab aqua euidentifiime dilatantur, & ab in- uiccm recedunt, fe inflando , & fpatium amplius iio latum occupando. Nec hoc fieri poteft abfque eo> quod minutiffimae aque& moleculas intra buxi porofi- tates violenter infinucntur. Ergo cogimur fateri , quod aquas guttulae vim habeant exercendi t&tru grandem violentiam,- alias talis operatio non fie- ret . Erit igitur operae pretium confiderare modum , & lieceffitatem huius admirandae operationis. Et licet euidentiffimum fit,aquam vi fuae grauitatis infinuari in quaslibet porofitates vacuas , aut aero rariflimo repletas iuxta axioma Archimedeum, quod exigit, vt fluida minus preflfa a magis compreffis ex- pellantur h, vt locum cedant grauioribus > hoc fane ex neceflitatc contingit ijs in locis , vbi pori tant# amplitudinis, & capacitatis fint> vt excipere valeant inoleculas aqueas : at difficile captu eff, minimam-* vim grauitatis guttularum , terebrando ftrictas po- rofitates ligni , aut funis , ampliores eas reddere poffe, diffoluendo aritam , ftrivftamque vnionem fi- brarum,qux ne dum a duritie ligni,& funis,fcd etiam a tra&ione ponderis appcnfi producitur . Hic nodus minime diffolui poffe mihi videtur,nifi ex dodtrina a nobis tradita libro de vi Percuffionis ». Quia aqueas guttulas minutiflfimas intra ligni,vel fu- nis porofitates ampliores, quam fint guttula?,infinuari quidem poffunt, fed non abfque motu JocaJi> nec lo- cale motum abfque impetu exerceri poflibile eft-Igi- tur iam aqueas molcculas dum intra ampliores poro/i- Cap.i.Cw. fae non verae motos tnu- fculoru reii’ ciuntur. h De infi- deli. fluido. i prop.190 IO. AL. BORELLI tates funis feruntur, agunt quidem non in COnflitutce grauitando, fed.motu , & impetu attedte contra reliftentiam pronus quieicentem,tenacitatis nempe fibrarum funis , Sc ponderis appenfl. Verurru vis exigua guttularum aqua? , motu , & impetu affe- diarum fuperare valet quamcunque vaftam refiften- tiam motu priuatam , vt ottenfum ett K . Igitur pro- fluuium minimarum guttularum energia motus, & percuflionis, infinuari poteft, & terebrare vi cunei porofitates, feu interftitia fibrarum funis,eas violentia dilatando , vt poflint fuperare refittentiarru vafti ponderis fufpenfi, Sc in quiete conttituti. Cap.i.Cau- fx' non veras fcalorureij- cinntur. K Devi per cuf.pr.ipo. PROP OS. XXL Mufculos non inflari , & contrahi vitali motu a fan- guine violenter immitto,aut ab aeris coprefflone, aut ab ipfomet pondere fanguinis eodem modo, ac funes madidi contra- huntur . Ijfdem experimentis, & rationibus, quibus offen- dimus a aquam in fiftulis fubtiiiflimis , in fpongijs,& filtris non infinuari a vi compreftiua aeris,facile euin- citur,fanguinem violenter in mufculorum fpongiofi- tates immitti non pofse a prefiione eiufdem aeris am- bientis . At hoc pmerea euidentiiis comprobari poteft hac experientia fada a diligentiffimo Boyle , & in noftra Academia experimentali Medicea : in vacuo Torri- celliano multa animalia claufa diu mouentur, «St agi- tantur 5 antequam pereant. At ibi magna ex parte., a De Mo- tion. natur, a grauitate pendentib. cap. S. DE MOTV ANIMALIVM , 51 fpatium aere priuatur, aut faltem. ad infignem rarita- ( tem redadus efset , & ideo non polfet fua preffione i ibidem non exiftentc, fanguinem intra mufculos infi- j nuando,eos inflare, & contrahere , & propterea non , deberent fieri motus illi conuulfiui tam violenti , vt experientia docet- Ergo fatendum eft,non a vi com- preffiua aeris fanguinem intra mufculos infinuari ,& contradionem efficere . Poftea, quod theorica in procedenti propofitione tradita > quo tam exade contradioni funis madidi adaptatur, minime fufficiens fit ad mufculorum con- tradionem faluandam,fic oftendemus. Primo 3 quia funis tunc inflatur , & decurtatur* quando omnes eius interno partes madido funt: gra- cilefcitverd, relaxatur,dongaturque,quando efl: om- nino aridus > & humiditate aquea priuatus . E contra mufculus,quado maximesaguine irrigaturinfiar fpo- gio, tunc relaxatur, mollefcit, elongaturque; A t in- duratur , tenditur , contrahiturque,eiedo, & expulfo fanguine, vel maiori ex parte diminuto , vt patet in corde, & in reliquis mufculis, qui albicantes, & pal- lidi funt, quando contrahuntur, & florido,rubicun- doque colore donantur,quando relaxantur; immo fi fcalpello cutis mufculi laxi fecetur, copiose fangui- nem emittet > contra in ftatu turgido duro eiuf- dem mufculi. Hoc confirmatur exemplo penis, qui tendi tu r,eri- giturque ab aduentu,& affluxit fanguinis , vt funis ab aqua , & valde rubet in adu turgentio eius fecus, ac mufculi. Igitur mufculi turgentia, & tenfio non ef- ficitur abinfinuatione violenta fanguinis intra eius Cap.2.Cau- te non verae motus niu- fculoru rei j* ciuntur• 10. AL. BORELLI ■ fubflantfam , fed alia ratione longe diuerfa ab infla- tione funis ab aqua. Secundojintra mufculos immittitur fanguis incef- fanter ab arterijs » qu£ fcmper pulfant, fiue velimus» fiue nolimus : quare fi adinflar funis madefafti mu- fculi inflarentur » & contraherentur a fanguine3vi pul- fus arteriarum infinuato » aut femper contradi ef- fent»vtin conuulfione contingit»aut pulfarent,vt cor. Sed dicere quifpia pofTet,appofitas elfc in mufculis valuulas quafdam,a quibus ingrefsus fanguinis intra poros mufculoru femper impeditur, exceptis tepori- busjin quibus imperio volutatis aperiutur D/at huiuf- modi fubterfugium pluribus rationibus vanum efse apparet. Quia vis motiua»qua fanguis immitti debet ad inftar cuneorum intra poros mufculorum, eft tam grandis, & valida» vt ingentia pondera fufpendero pof/it» & haec agit contra valuularum refiflentianu anteingrefsum , nempe in toto decurfu» quando mu- fculi non agunt» & deinceps contra refiflcntiam arti- culi » & ponderis appenfi agunt. Igitur Natura inu- tili labore,affiduo » & continuato totius vitee decurfu fatigatur » vt tantummodo per breuc tempus mufcu- los inflando, articulos» & appenfa pondera fu/lineant;, quo nihil ineptius excogitari poteft * Praeterea vis» <52 energia valuulas > quae aequalis dfc debet impulfioni fanguinis arteriod,pariter exercenda efset totius tem- pore» quo mufculi quiefcunt>& otiantur» actione fru- ftranea» & flulciffima. Infuper fi fanguis vi cunci indat mufculos»vt aqua funem, reflat femper maxima difficultas, quomodo relaxantur, & detumefeunt,debent enim tolli cuneo- li illi fanguinei intra poros fibram Jnufculorum exi- Cap.2.Cau- fo non vers morns mu- fculoru reij- ciunrur . b ex pr* huius • DE MOTV ANIMALIVM. flentes; at hoc difficillimum eft , nec fieri potefl mo- mento, nec fine vi aquali ei> a qua cunei illi infinuati fuerant. Tertio, vulgari fententia?) qua? ex rubore faciei ho- minis in ira,& pudore, & ex pallore in metu,deducit, quod fanguis mouetur ab animi affe&ibus, & ideo immediate fubijciatur imperio voluntatis,acquiefcere non poflfum, quia talis rubor, & diffufio fanguinis ad genas confequitur immediate ex cordis vehemen- ti , & frequenti agitatione in ira , & pudore , co quod maior copia fanguinis diffunditur per ar- terias , quam excipi poffit a venis faciei , & pro- inde repletis , & turgefaftis venis capillaribus cutis rubefeet. E contra timore languet cordis pulfus , & ideo minor copia fanguinis per arterias diffunditur, quam redeat per venas , vnde capillares vena? exina- nita» pallidum colorem efficient, fed fi confideretur fimplex a<5tio voluntatis,ha?c per fe, & immediate,nec ruborem,nec pallorem creat.Hinc ergo non fequitur, quod ab imperio voluntatis a&ione immediata fan- guis ad determinatum mu {culum immittatur, & ab alio retrahatur, fed mouetur iuxta natura? exigentias ab organis naturalibus , qua? agunt,nobis non aduer- tentibus, & dormientibus, fitie veliimis,fiue nolimus. Sed mufculi inflatio, & contrario iubijcitur imme- diate imperio voluntatis noflra?, qua? fanguinem im- pellere non potefl:. Ergo non a fanguine immiffo ad inflar cuneorum mufculi agunt - Quarto, videmus, qubd funis non pare# vndique humeelari momento, fed tempore fenfibili i quia par_ ticula? fluida? non poffuntlibero curfu per anguftias pororum funis moneri> & penetrare yfque ad ind- Cap.2.Cati. fce non vera; morus mu; fculorti reij- ciuntur • IO. AL. BORELLI mas funis partes 5 Sc ideo tardo motu ferri debentfvt docet experientia. E contra mufculi contra&io eft velociffima inftar fulminis : ergo talis inflatio non fiet motu locali a fanguinis penetratione intra porofita- tes mufe ulorum. In contrarium adduci poflet exemplum filtri, vel fpongise , quas fi arida fuerint>non poffunt? nifi proli- xo tempore ab aqua inflari 5 Sc fi madida fiierint5citif- fime aquam exugunt vfque ad turgendam . At valde diuerfa eft flru&nra3 Sc operatio funis a fpongi# ra- riffima porofitate; heee enim pofl turgendam, manu comprefla 3 & expulfa aqua > rurfus expanditur,eiuf- que porofitates aere replentur ? Sc fic exugere aquam contiguam facile potefl, Sc breui tempore > quia vias pororum madida: non retardant ingrefTum aquas ad- uenientis. At ex fune duro non potefl per compref- flonem aqua exprimi , nec deinceps eius pori aere re- pleri pofTuntjCum nec compreflione5nec dilatationem patiatur . Et ideo fieri non potefl 5 vt funis fit madi- dus 3 & eius pori ampliati ab aere repleantur; & pro- pterea nouam aquam exugere non potefl ? vt fpon- gia- Et licet madefadio funis fieret tempore non-> prolixo 5 tamen exiccatio , & expulfro humoris aquei difficillime 5 Sc diuturno tempore fieret 3 ita vt expe- blandum effer, quoufque aqua illa in vapores diffol- ueretur» Sc exhalaret * Nec artificium adhuc excogi- tatum efl 9 quod fciam 5 quo momento funis arefeat> e contra mufculus i&u oculi exinanitur 5& detume- fcit. Igitur mufculusnon contrahiturabinfinuatione fanguinis eo modo>quo funis ab aqueo humore infla- tur? & decurtatur. Foflremo in corde tcftudinis atrelfo ? Sc in partes 54 Cap.z.Cui. fa non verae motus mu- fculoru reji- ciuntur. DE MOfV ANIMALIVM. diflecio 3 &in mufculis anguillarum , & fcrpentum-» aqua dilutis5videmus 3 quod per multas horas per vi- ces motiones 3 & contoriiones fiunt 5 &in i;s5nequo fanguinis effiuuium intra poros mufculorum fit, ne- que aliunde fubminiftrari poteftj cum ibidem nc gut- ta fanguinis adiit. Neque a fucco in ijfdem mufculis contento inflari pofsunt ad inftar funium > cum a?que madidiiintdum contrahuntur5 aedum relaxantur . Igitur nullo modo pofsunt contrahi mufculi ab afflu- xu fanguinis ad inftar funium madidorum. Cap.2.Cau. & non veraB fcuiorureij- ciuntur. C A P V T IIL De Caufts probabilibus vitalis contraponis Aittftuiorum. CV M ex fuperiiis difiis fateri cogamur 3 ach’o~ nem vitalem mufculi 3 fcilicet eius contrario- nem 3 & turgendam pendere a caulis longe diuerlis k fanguinis effluuio3immifso 3 liue a vi motiua iplius fanguinis 3 fue a prefiione aeris ambientis 3 liue a vi impuliiua cordis 3 vel a vi ponderis 3 & motus iplius fanguinis 3 vt funes madidi contrahuntur; tentabi- mus veram caufam huius admiranda? operationis pro viribus indagare 3 & quibus organis 3 & mechanicis operationibus peragatur. 10. AL. BORELLl Cap« $De caufis pro- babilibus vitalis con- tra&ionis mufculorii. p r o p os. XXII. Ad mufculorum coatradionem vitalem dwe caufa? requiruntur , quarum vnain ipfis mufculis exiftat, altera forin- fecus adueniat. Quia omnes mufculi * paucis exceptis* non agunt vitali motUjnifi quando volumus: & imperio volunta- tis a cerebro > qua? eft regia anima? fenfttiu# * & loco motiua? * non tranfmittitur per alias vias * quam per neruos,vt omnes fatentur* & euidenti/Iima? experien- tia euincunt .* cumque pnrterea reieda ia fitadio in- corporea? facultatis, & fpirituum aereorum; ergo ne- cefse eft, vt aliqua fubftantia corporea per neruos ad mufculos tranfinittatur*vel commotio ab ea commu- nicetur, quse poflit validiffimam inflationem idu ocu- li efficere. At quia inflatio,durities,& contradio non fit in vijs, per quas diffunditur * & vbi exiftit motiua facultas * nempe in neruis ipfts, fed extra ipfos, fcilicet in mu- fculis . Igitur fubftantia * aut facultas, quam nerui tranfmittunt per fe fumpta, fufficiens non eft ad infla- tionem illam efficiendam ,* fcd necefse eft * vt aliquid aliud adiungatur*quod in ipfts mufculis reperitur;aut ibidem abunde fubminiftretur,ex quarum fubftantia- rum miffionc confurgat quid fimile fermentationi * aut ebullitioni, qua? fubitaneam illam mufculorum_> inflationem producat. Quod vero talis operatio fit pofftbilis,patet innu- meris experimentis* qua? pafsim in chimicis elabora- DE MOTV ANIMAUVM. tionibusobferuantur,fic fpiritus virrioli effufus fuper oleum Tartari .* fic omnes fpiritus acidi falibus fixis commifti fubito fermentatiuo motu ebulliunt. Igitur pariter in mufculis non difflmilis miftura fieri potefl> exquafermentatio, & ebullitio fubitanea fublequa- tur , a cuius mole porofitates mufculorum replean* tur, & amplientur, & confequantur turgentia , & in- flatio . Praeterea , qu6d ne dum poflibilis fit, fed etiam.* neceflario admittenda fit talis mechanica operatio , fuademur ex eo , quod exade phaenomenis fatisfacitj & quia nullus alius modus poflibilis , & facilior oc- currit , & quia natura nunquam confuetos, faciles, & obuios operandi modos relinquit. Et proinde proba- biliter concludere poflumus, non efle diuerfam ope- rationem, quam natura in mufculis exercet. 57 Cap. 3. De caufis pro- babilibus viralis con* tra&ionis mufculoru • P R O P O S. XXIII. Struvffuram fibrarum, neruorum, earumque vim, Sc operationem inquirere • Reflat modo inquirendum , quid nam per neruos immittatur , qua vi, &. modo impellatur, & per quos canales ? Et primo, vtordo do&rina* exigit , querenda efl flrudura fibrarum neruorum . Et patet , neruum efTe fafciculum,feucapillamentum ex pluribus filis fibro- fis compofitum , atque inuolucro quodam membra- nolo colligatum . Vnaqua*que fibra caua efle poflet, vt funt arundines , & vafa fanguinea, nonobftanto , quod ob vifus hebetudinem folidce , & repleta* appa- reant. Quis enim confpicere po:efl pores , & canali- culos cutisnoflrae» aut quis vidit vnquam cauita es > & foramina .venarum, non dico Pulicis , fedanimal- culi intereutanei Acari ? Cuius vence,eorumque du- <5tus, adeo exiles funt, vta:grc eos imaginatione con- cipere valeamus . Et tamen per eas fuccus fangui- neus ad animalculi nurridonem tranfmittitur. Si igi- tur impoflibile non efl,fibras nerueas effe fiflulas ca- uas, plane libentius concedere pofiTumus,eas etfe tu- bulos repletos fu b flanti a quadam fpongiofa, & ma- dida fimili medullas fambuci virentis,ferula',aut can- na: indica:. Quod confirmatur ex eo, quod neruex fibra:, ne dum molles, flexibiles, lubrica:, & femper madidas funt, fed etiam quia nutrimentum humidum admittunt, & forbent; atque ex eis fuccus exdllat. Qua: omnes proprietates requirunt porofitates fpon- giofas a fucco aliquo irrigatas, quod perinde efl, ac fubflantia fpongiofa, & madida repleri. Concipiantur modo cauitates fpongiofa: earum- dem fibrarum neruearum femper madida: effe, & re- pleta: vique ad turgendam fucco, feu fpiritu e cere- bro communicato.Et flcuri videmus in inteflino aqua repleto , & vtrimque claufo, quod vno eius extremo impulfo, comprefio, Sc leuiter perculfo , fubito com- motio , & concufiio ad oppofitum terminum inteflini turgidi communicatur, quatenus fluida partes inter fexontigua:, longo ordine fe confequentes,vna alte- ram impellendo , & concutiendo,motionem diffun- dunt vfque ad extremam inteflini partem ; fic pariter a quacunque leui comprelfione , idlu,aut irritatione fada in principijs cuniculorum fibrarum neruea- rum in ipfo cerebro efl, vt ipfa: 10. AL. BORFILI Cap: j. De caufls pro- babilibus vitalis con- jtraftionis mufguloni. DE MOTV ANIMALIVM. fibra? concuffae, & agitatae inftillent guttas aliquas il- lius fucci, quo turgent internae earum fpongiofae Ilibfiantiae intra mufculorum carneam molem. 59 Cap. J. De caufis pro- babilibus vitalis con- mufculoru* P R O P O S. XXIV. Succus nerueus a voluntate inftillari potefi intra mufculos. Spiritum animalem efie fubftantiam fluidam,fubti- liflimam, puriffimam,& fe mouentem, videtur nega- ri non pofie. Praeterea percipere non poffiimus,aduni volitionis , & appetitionis facultatis fenfitiuae fieri in omnimoda quiete , & fopore eorumdem animalium ; fed videtur neceflarium, vt in cerebro motione aliqua locali fpiritus agitentur,vt exigit eo- rum indoles virtutis fe monentis. Hinc fieri poffe percipimus, vt ijdem cerebri fucci, feu fpiritus agitati commoueant , vel conuellant, aut concufliuo motu , aut acredine pungitiua ( qua forte pollent) principia fibrarum alicuius neririj & fic eum irritent , & titillent. Cumque neruorum firu&ura, &. temperies valde delicata , & fenfitiua fit,vt experien- tia confiat,* taftis enim leui feftuca internis naribus > aut auribus,tanta vehementia nerui concutiuntur per vniuerfam eorum longitudinem , vt conuulfiuos mo- tus fternutationis, & tuffis excitent. Igitur mirunij non efi,vt a leui commotione , aut irritatione ner- uorum fa&a in cerebro producatur concuffio quseda conuulfiua per totam eorum longitudinem ,* ex qua dbinceps expreffio, & effluuium aliquarum guttula- /0. AL» J30RELL1 rum illius fucci, quo du&us fibrarum neruearum tur- gent, fubfequatur. Et quia extrema orificia earumdem fibrarum ner- uofariim , vbique per mufculi molem difperfarurrur licet aperta fint, tamen ipfa textura fpongiofa, fibra* prxditx funt, valuularum officium fupplet: vi- demus enim a fpongia madida guttulas pendulas no effluere. Hinc fit, vt vis concufsiua requiratur ad ex- preffionem faciendam. Hcec forfan elfe caufa potefi, cur ad imperium vo- luntatis fuccus ncrueus per totam mufculi molerru euomitur, & infiillatur. Cap. $. De caulis pro- babilibus vitalis con- tr3dionis mufculoru # PROPOS. XXV. Peritiam habitualem, qua fpiritus animales deter- minatos neruos in cerebro agitant, non natura,fed exercitio, & experien- tia acquiri > credibile eft. Fateor,me non percipere mechanicam operatione, qua motus fpirituu in cerebro imperio voluntatis agi- tati eos dirigant ad titillandos certos , & determina- tos mufculos , Vt fi velim manum extendere, fpiritus dirigantur non ad neruos pedum ,aut thoracis, fcd ferantur ad eos , qui ad manus pertingunt, vt eos ti- tillent. At fi balbuticndosaliquid loqui velimus,puto,quod non omnes a&us volitionis fiant ijfdem fpiritmwn-» snotionibus , fcilieet in quolibet appetitionis actu fpiritus non eodem modo, rhythmo,celeritate, & ad eafdem partes vergentes moueantur, fed diuerfiffi- DE MOTV ANIMALIVM. mis modis ita vt tot numero fint motus fpirituum in cerebro , quot funt adus volitionis. Et proinde \vu vnoquolibetappetitionis adu fpiritus dirigantur , & deferantur ad determinatam cerebri regionem ; vbi nimirum fituati funtnerui, qui executioni eiufdem_> fuerant. Quod vero tales motus interni , non naturali, & cxca. neceffitate fiant , vt grauium defcenfus, led ha- bitu quodam a frequentibus adibus acquilito fieri polfint,nobis non aduertentibus, patet innumeris ex- perimentis. Cithariftarum digiti diuerfas fides non ratiocinando, fed habitu quodam tangunt, & pulfant incredibili velocitate , & artificio • Et adeo eft, ad uerten tiara , reflexionemqne non efse necefia- riam in tali adione,qu6d fi Citharifhe velint reflede- re,& curare, vt digitorum motiones rite,& fecundum artem fiant, potius errent, & confundantur > quani-> exadiiis harmonicos fonos edant • Sic pariter poffibile eft, vt experientia)& monitio- ne fa?piii$ tentando, & errando edodi in infantia ha- bitum acquifiuerimus immittendi fpiritus adneruos pedum, cum ambulare decreuimus, & fic in alijs mo- tionibus . Hanc fententiam non effe omnino abfurda, non paucae experientiae fuaferunc . Obfcruaui enirru multoties titubationes Puerorum , & labores,quibus formica grana hordei per fiilebrofas vias accliue& impellere conabantur; hx quidem poftquam in caf- fum plures motiones tentafsent, & vt inutiles reie- eifsent, tandem eam auidc retinebant, qua? ad finem; optatum conducebat. Sic mihi fuadeo,ab initio fpi- ritus animales , ciim volunt manum,verbi gratia,mo uere, ob imperitiam innumeras agitationes tentare > 61 Cap. $. De caufis pro- babilibus vitalis con- tradHonis mufculoru» J& AL, BORELLI & experiri) immittendo fpiritus ad pedes,aut lingua» aut alio) & poflquam in caflum fatigati fuerint, re- jCi^fs vanis & inutilibus conaminibus , tandem eum ; . . motum retinere, qui ab experientia comprobatur . Cumque talis habitus acquiratur «tate infantili, flro- lida,immemori,& vtilitatis non fapientice ftudiofa, fic vt nobis infcijs, retineamus poflea altius imprefsam-» artem) & habitura 3 quo fpiritus in cerebro moucri debent) vtcertas arcuum motiones exequi valeant. 62 Cap. j. De caulis pro- babihbus vitalis con- mufculom • P R O P O S. XXVI. Sanguinem efse alterum elementum concurrens ad inflationem, mufculorum efliciendam. Quia, vt didhim efl, fuccus ncrueus per Te fumptus feruorem, & inflationem in mufculis producere non-*- potefl 5 eo quod fi per fe , & fine alterius auxilio , <3c miftione rarefieret, & tumorem produceret,plane in ipfis aeruis. , vbi eaufia motiua* nempe imperium vo- luntatis exiflit, viget? & agit, & vbi materia rarefa- (ftibilis, fcilicet fuccus nerueus ab uudatjturgentianv , & feruorem conciperet; non vero in mufculis, vbi parce, & guttatim inftillatur , & vbi a miftura hete- rogeneorum fuccorum potius debilitaretur vis ilbi_> fucci neruei . Nec in mufculis impedimenta viden- tur tolli pofse > nam loci angufiia in neruis maior , quam in mufculis podiis vim percuffiuam rarefa&io- nis augeret, vt patet in fclopetis, & in cuniculis aere condenfato repletis . Nec anguftia neruorum impe- dire potefl: feruorem; vt flamma in locis claufis non_> accenditur > quia mufculi «que claufi vndique funt > DE MOrV ANIMALIVM. vtneruijuec inflatio mufculorum fit vera accenflone, Vt patet fenfu . Necefse ergo elt , vt in mufculis ali- quid aliud reperiatur , quod fimul cum fucco ner- ueo immifto ab imperio voluntatis rarefa&ionem , & inflationem momentaneam efficere valeat. Videndum modo efl, quodnam aliud elementum in mufculis reperiatur , quod efse poffitfubiec1:um,& materia fermentationis» & ebullitionis eorum . Et quia fenfu patet , nil aliud in mufculis reperiri procer fibras , lympham , & fanguinem copiose im- mifsum ab arterijs, a quo impletur tota carnea moles mufculofa; Ex ijs vero fcimus, fibras, & carnes vi propria contra&iua irritatas , imperio voluntatis ab acredine fucci neruei,non pofse inflationem tam va- lidam eiicerejVt ha&enus infinuauimus praeter ea lympha,aut fanguine impulfum a fpiritibus anima- lis , aut ab aere externo , aut a cordis compreflione3 vel vi ponderis, vt funis inflatur ab aqueis guttulis, ve l uti a cuneis . b Reflat folummodo , vt ex miftione fucci neruei cu lympha, vel cum fanguine,fermentatio , & ebullitio oriatur fimilis eis, qua; paffim in chimicis elaborato- rijs obferuantur; aliter enim talis operatio non vi- detur faluari pofse. Cap. 3. De caufis pro- babilibus vitalis con- tra&ioms mufculoru. a huius c.i. b huius c«2. PRO P O S. XXVII. Neceffitas , & modus mechanicus, quo ebullitio, & intumefccntia in mufculis fieri potefljdeclaratur. Procul dubio inflatio , & detumefcentia mufculo- rura , qua; ab imperio voluntatis fit momento , nullo 64 10. AL. BORELll Cap: $. D“ cauhs pro- babilibus vitalis con- tradlionis nmfculoni. ; modo percipi pofset i imo exidimaremus, ca efse im- poffibile,nifi experimenta chimica fuaderent,paffim a ■ natura fieri operationes fimiles i!Jis . Sales enim flui- di, & liquores acetofi commifti liquoribus falinis al- terius generis, fcilicct fixis , aut alcalifatis ebullitio- nem , & lu&am excitant - Et quod praecipue ad rem-» noflram facit,ed experimentum a V villi/10 relatum-», quod fi fanguini, dum incalefcit, infuderis fpirituiru vini, cornu Cerui, fuliginis, vitrioli, aliufue liquoris in primis fpirituofi, aut falini, mira ebullitio,& effer- uefcentia exoritur. Cum porro dubitare non po firmus, fu ccum in ner- uis a cerebro communicatum fumme fpirituofim, fa- linam , & volatilem naturam habere , tum quia ed inftrumentum anima? fenfitiua? , & loco motiua?, tum etiam, quia fipor eius dulcis , & gratus falinam natu- ram euidentiffime declarat • Et aliunde fanguinem falibus alchaiifatis abunda- re tum guftu, tum ex contradhi, & vnione vrinae fan- guinem irrigantis, tiirn etiam experientia chimica-. condat. Igitur ex affufione fucci neruei intra fan- guinem calentem necefsario fubfequi debet feruor,& ebullitio. Poftea , quia fibra,’,& carnes mufculorum perpetuo a fanguine hume&antur, & madefiunt, vt fpongice; Igitur a canalibus nerueis fucco fpirituofo turgidis immitti pofsunt, & effundi intra fanguinemin mu- fculis contentum fpiritus illi ab imperio voluntatis conuulfione quadam indillati; Et fic feruorem , & ebullitionem excitare pofsunt fere momentaneam in dbris,feu Edulis fpongiofis mufculorum,vel in eorum interditijs, vnde inflatio, durities, & contradi o mu- fculorum confequatur. Mo- DE MOTV ANIMALI7/M Modus vero mechanicus , quo talis ebullitio , Sc efferuefcentia perficitur,non eft diuerfus ab eis , qui per vulgarem fermentationem fiunt, in quibus om- nibus non creantur de nouo vires motiuse , fcd ilice , quae impediebantur, fui iuris fa&ae, exercere poflunt luam naturalem indolem; nempe quia particulae mifti corporis , quae fpontefua moueri potuiflent, nifi im- peditae fuiffent a textura , & colligatione partium-» crafliorum , & terrearum , pofiea vinculis folutis, & poftliminio fibi redditae,fuam indolem motiuam exer- cere valent. Sic videmus,quod in filice a fimplici contufione,& percuffionechalybis diffringitur textura faxi, & ideo igniculi, qui ibidem colligati erant» exilire pofsunt . Id ipfum in ligno confricato ,erafo, aut comprefso contingit . Sic fimplex aqua, difsoluendo faxi calcinati vnio- nem, liberum exitum permittit igniculis , qui in il- lius anfra&ibus latitabant, vnde ebullitio illa exo- ritur - Sic fales in formam fluidam reda&i,poros coralli,& metallorum penetrado, fuis mucronibus,veluti limis, abradendo, & difsoluendo corpora illa dura,exitum parant igniculis, qui intra eorum poros latitabant. Sic ijdem fales fufi,alios Tartari fales fixos difsol- ticndo,liberum exitum igniculis, & alijs particulis fe mouentibus concedunt; vnde calida ebullitio creatur. E contra, oleum vitrioli, difsoluendo contexturam falium ammoniacorum, exitum concedit particulis fe mouentibus,non igneis , quibus ammoniacum ca- ret, fed frigidis; vnde ebullitio gelida exoritur. Non fecus fpiritus vini, cornu Cerui, & tandem-» Cap. 3. De caufis pro- babilibus vitalis con~ traftionis mufculorS. 66 IO. AL. BORELLI Cap. De eaufis pro- babilibus vitalis con* tradionis imifculonl. fuccus nerueus fumme fpirituofus, & faiinus difsoU uendo texturam falium alchalifatorum , quibus fan- guis intra mufculos contentus abundanter impregna- tur, funt potiflima? caufa?, vt particulas fe mouentes, falinascarceribus d:ffra&is, fuam indolem motiuarro libere exercere valeant:& fic illam ebullitionem pro- ducere poflint; quia porofitates momento turgida; , & inflata? redduntur „ Colligitur ergo ex di&is caufa , & a&io mechani- ca , qua ab imperio voluntatis conuulfiua vi fuccus nerueus intra mufculos inftillatur, & momento infla- tionem eorum producit , qua? tandiii durabilis, & perfeuerans erit,quandiu caufa difplofionis ade/hqua? eft inftillatio fucci ncruei. Qua cefsante languet, & diffipatur mufculi turgentia; non feciis, ac fplcndor cefsat, remota flamma, quee lumen continenter re- nouat. P R O P OS. XXVIII. Difficultatibus, quas contra expo/itam theoriam adduci pofsunt, fatisfit. Magis commendabile femper mihi vifum eft infti- tutum illorum , qui potius fe ignorare rerum natura- lium caufas profitentur3 quam eorum, qui /ibi pote- /fatem faciunt quodlibet audendi in . Attamen in vtroque peccatur s non enim hypothe- les fi&as admittere debemus , qua? inftituto natura? , & rationi conformes non funt; nec a qualibet diffi- cultate terreri debemus, ni/i prius eius diligentiflime expenderimus# Quapropter laudaro DE MOTV ANIMALIVM . 67 non pofsum cos, qui negant,vitalem mufculorutn contra&ionem fieri pofse ab eifcruefcentia fpirituofi fucci a neruis effiifi, & commixti cum falino liquore fanguinis intra porofitates mufculorum,ob has diffi- tates* Primo, quia ebullitio talis imaginatione,non afen- fibus comprobatur. Secundo, quia mufculi dum contrahuntur,non au- gentur mole. Tertio, quia efferuefcentia, qua? a fluoribus cis excitatur, dimperfeuerat, nec momento extingui- tur; at mufculicontradio fit citius idu fulminis, & momento cefsat, & toties reflatiratur, quoties volu- mus, & perfeuerat agendo,quamdiii volumus. Quarto, quia abfcifsocapite a teftudinibus, & ab infedis , &auulfo corde e ranis,anguillis, & viperis, diu perfeuerat motus in mufculis eorum .Ergo talis motus non fit ab effluxu fpirituum a cerebro deriua- torum. & fanguinis a corde impulfi. Quinto, quia fenfu conflat, fieri motum mufculi immediate a fibra motrice, adione mechanica nobis ignota, cum mufculus cordis teftudinis, & crurum rance per vnam,vel alteram horam pulfet, & poftea a pundura acus,aut tadu fucci corrofiui reuiuifcat, de- nuo pulfando. Hifce omnibus difficultatibus fieri fatis mihi pofse videtur. Ad primum. Refpondeo nil referre, quod noru confpiciamus ebullitionem , quce in poris fibrarum-» fit, dummodo ab effedu necelsario id deduci pof- fit. Tales effedus funt molis mufculi inflatio, & in- duutio y quoe necefsario ab incuneatione violenta-* Cap. i» De caufis pro- babilibus vitalis con- trattionis mufculorfi, IO. AL. BORELLI alterius corporis fieri debent» vt oflenfum efta. Si- cuti ex eo » quod chimicorum vafa»oua»& caftaneai in ignecopiofo crepant»& diffiiiunt5euincitur»quod intra eorum ventres fa&a fit grandis ebullitio »licet oculis non appareat. Ad fecundum patet refponflo ex di£is b ,* vere enim mufculi inflantur» & augentur moleob duri- tiem» & euidens incrementum mufculi cordis . Ad tertium aio» quod efferuefeentia in mufculis momentanea efse poteft» feciis quam in fluoribus fa- linis chimicoru.Pro cuius clara intelligentia aduerto» quod ratio»ob quam ebullitio in mufculo cito fit» & momento cefsat» noncfl» quia fucci illi fermentitijt completa inflatione»ab inuiccm feparantur>& ad di- uerfa receptacula reconduntur ( vt aliqui cenfuerunt) fed quia difsoluuntur»& confumuntut» autambo»aut vnum ipforum» ficuti in puluere pyrio omnes partes componentes»carbones» fulphur» & nitrum flmul fla- mam concipiunt »& confumuntur» &ideo momento accenduntur» & fubito extinguuntur. At diu perfe- uerare flamma accenfa pofset» fl fucccfflue notius puluis nitratus fuperadderetur» morulis adeo breui- bus» vtfcnfus diftinguere interruptiones non fleuti titio circumdamus ignitam lineam non interruptam - Verum differt efferuefeentia filium fluidorum ab accenfione pulueris nitrati; quia fluores illi non fu- bito per minima vniuntur » flent puluifculi nitri» ful- phuris » & carbonum exa&e commixti funt. Et ideo quamdiu neuae vniones illorum fluidorum pofl: alteram in diuerfis locis»perfeuerat ebullitio > & In&a per aliquod tempus. Atii artiflcioaliquo innu- Cap. j. De caulis pro- babilibus vitalis con- tractionis mufculoru. aProp. 15. huius. bpr.15.hu- ius. DE MOTV ANIMALIVM. 69 merae particulae fpiritus falini ad inftar roris caderent fuper alium falinum fuccum,ficri poffet momentanea cfferuefcentia,citb nempe confumpds fpiritibus illis : Et perfeuerare poffet per aliquod tempus illa effer- uefcenria , fi denuo noua pluuia rorifera fuccederet fa?piiis rei cerata. Id ipfum in mufculis verificari poffe videtur , quia filamenta neruofa multiplicia ad inftar radicum ar- boris 5 non a tendinibus , fed a trunco illius rami neruei, qui in prxdiftum mufculum inferitur, fpar- guntur inter mufculi fibras,& ab eorum orificijs fimul tempore ob conuulfiuam irritationem effundi poffunt guttula? minutiffim# fpirituum, omnes cum fan- guine in mufculis exiftente momentaneam efferue- fcentiam concipere poffunt ad inftar accenfionis ni- trati pulueris; talis autem ebullitio ex fui natura fu- bitoceffare poteft, confumptis nimirum fpirituoiis illis guttulis; & eateniis perfeuerare poteft , quate- nus nouis > & affidue repetitis conuulfiuis irritatio- nibus , noua? effufiones rorifera lpirituum, & indo cum fanguine nouseefferuefcentne, & hinc inflatio- nes pororum mufculi , & tandem valida eius contra- rio continuata produci poteft. Ad quartum refpondeo, mirum non videri, quod per breue tempus Tcftudines truncato capite, & auulfo Corde,eorum mufculi concuti, & agitari va- leant , Rana? faltare , & Vipera? inflecli poffint. Quia fucci fpirituofi aCerebro intra neruos tranf- miffi, & fanguinis reliquia? in poris mufculorum reli- to poffunt efferuefeentias pofthumas efficere ; irri- tatis nempe neruis a puntora > ficuti priiis nedtrno Cap. $• De caulis pro- babilibus vitalis con- tradlionis mufculoru» 70 10. AL. BORELL1 in Cerebro > fed etiam in ipfis filamentis irritati con- uellebantur . Sed dices,quomodo pauc# guttula» fucci fpirituofi* quas in illo truncato neruo remanferant, fufficient ad tot feruores efficiendos per horas integras ? Eo,in- quam,modo, quo a paucis Mofchi, & Zibethi gra- nis effluit fubftantia odorofa , fcilicet particulas cor- porea? per aerem difperfce , quas fumos fragrantiffi- mos per mille cubicula , atria , vias > & plateas fpargunt , & hoc effluuium perfeuerat per plures xnenies abfque fenfibili molis , aut ponderis Mofchi > & Zibethi diminutione . Ergo fimili modo fucci fpi- rituofiffimi in neruis referis exiftentes,a nouis irrita- tionibus conuulfiuis exprimi poliunt fubdiuifi in exi • liffima ftillicidia ( fcilicet in particulas corporeas asque minutas , ac funt granula odorofa per aererru difperfa ) quas immifta cum reliquijs fanguinis intra fibrarum poros exiftentibus polfunt efferuefeentias > & tumores mufculorum excitare , a quibus contra- pones efficiantur . Qua* poftea reiterari polfiint> quoufque omnino fucci illi abfumantur, vel concre- fcant,aut mufculorum fibras arefiant. Huic conie- duras praeclare experientia fuffragatur. Cor enim-» Teftudinis auulfum, refectum, & dilutum diu pulfaty quoufque externa cutis arefada , & corrugata fit, & tunc denuo ab aqua humedata reuiuifeit, &pulfat > tandem poft vnam , vel alteram horam * quando ex- tindum omnino videbatur, acu pundum, aut fucco corrofiuo irritatum,pulfarc bis & ter obferuaui. Ex quo conijcio, quod fenfitiua facultas in illo Corde_> non prorsus exunda, a corrofiua pundura nerui mo- Gap. j. De caufis pro- babilibus vitalis con- tractionis mufculoru. DE MOTV ANIMALIVM. leftata 5 grandi conatu neruum ipfum conuellendo , exprimere polfit extremas illas guttulas fucci neruei. Nec mireris,tnotiuam , & fenfitiuam facultatem irL» Corde abfciffo , & in eius neruis remanere poffe i hoc enim communis Schola Peripatetica conftanter pronunciat, dum in reptilibus animalibus Animam diuifibilem ponit, & ideo caudam ferpentis abfcifsam moueri, quia anima* portionem retinet. Et profedo nififenfum doloris pars illa perciperet? non conuel- leretur , nec agitaretur eodem modo , quo prius iiu animali viuente annexa concutiebatur; Quia lenis illa pundura acus non habet vim exiccandi , vtindo fequatur contorfio fimilisei,qu£ Et in tabulis ligneis madidis , quando vna cius facies igni exponitur,Nec acus vim habet torrefaciendi , vt pelles , & pili ab igne torrentur. Nec demum acies acus alteratio- nem inducit fimilem ei , quam fucci corrofiui produ- cunt; fed folummodo debilem motum in fibris cor- dis affert contadus ille pungitiuus , qui motus,curris fit tardus , & debiliffimus ,non poterit impetum , & concuffionem fe ipfo maiorem producere in illo Cor- de . Prasterea debilis impulfus acus non poterit com- mouere reliquas omnes partes Cordis, quas acus non tangit, & queetenaci, & dura vnione mutuo noiL? conneduntur ; & ideo dicendum eft, quod fponte neruus concutiatur, irritatus nempe a pundura illa_» eodem modo, ac in viuente animali contingit; qua- re percipiet quoque neruus abfcifsus fenfum do- loris . Ad quintum patet refponfio ex didis . Vnde col- ligitur , quod illi, qui tam confidenter energiam, qua mufculi imperio Voluntatis ingentia pondera fufti- 71 Cap. 3. De caufis pro- babilibus vitalis con- tra&ionis mulculom. 10. AL. BORELLl ncnt?propriam efse aiunt ipfius fibra* motricis mufcu- lofa? a verborum obfcuritate decipiuntur ? & noru aduertunt impoflibilitatem propria? afsertionis. Quia vis contra&iua propria ipfius machina? materialis fibrarum debiliffima eft , vt demonftrauimusc: & eil impoffibile? vt fponte contrahatur eleuando vafbu pondera; fed hoc fieri debet ab externa facultatem diuerfa a vi materiali machina? ? qua? violenter illam machinam contrahat. Ipfi vero has duas potentias confundunt ? & negotium confecifse fuadentur pro- ferendo vocabulum Fibra? Motricis, qua? fua vi me- chanica tantam vim exercet ? nec curaraus?inquiunt> quomodo hoc fiat. At hoc perinde eft ? ac fi qua?renti caufam pulfa- tionis horarum ? quam efficit horologium , feu com- pages? & inuolucrum illud ex ferreis fragmentis 3 Refponderetur negotium confici a ferramentis mo- toribus 5 nec curare modum? quo illud fiat . Laudo candoris plenam confeflionem ignorantia? rerum re- conditarum ; non tamen videtur vituperabilis cona- tus eorum ? qui caufas faltem probabiles efFe&uurru natura inquirere fatagunt: eft enim aliquid tenus ? fi non datur vitra . Et ha?c eft ratio?quare ta- lis compendiaria philofophandi methodus non pla- cet : vlterius nitimur progredi ? & venari ? an ferra- menta illa fint caufe effe&iua? ? vel inftrumcntales motus earum; fcilicet?an fint vere caufa? motriccs?vel commota? ab alia vi externa; & propterea fi non da- tur vifu ? faltem coniectura nitimur nofse configura- tionem rotarum ? earumque connexionem ? difpofi- tionemque; St an a machina chalybia? an a pondere appenfo ? vel a vi venti ? aut aqua? fluentis Rota? ilice 72 Cap: $■ De c au fis pro- babilibus vitalis con- tractionis mufculorfi. c part. i. prop.7. DE MOfV ANIMALIVM. agitentur , & qua ncceffitate tanta regula > 8c ordine Cuas motiones peragat - Contailia circa mufculos fi reperire non potuimusjfaltem pro viribus inueftigare nifi fumus * Et primo aduerto, non debuiffe noinea-. fibra? motricis eis imponi , quia ipfa? fibra? non furit machina? fe mouentes, ciim fe habeant mere paffiue> & ex fui natura fint inertes > nec moueantur,nifi per neruos adueniat impulfus a voluntate immiffus. Se- cundbjlicet non videamus ftru&uram organicam fi- brarum > percipimus a figno manifefto, quod fint fimiles cate me contrahibilisex anulis compofita? , qua? a cuneis immiflis contrahi poffunt , nam opera- tio inflationis, tenfionis , & contra&ionis faluari non potefl ab alia ilrudura , & alio modo diuerfo ab eo , quem fupra expofuimus , cum natura operationes fint faciles,fimplices, & iuxta leges mechanicas , qua? funt leges neceflitatis. 73 Cap. 3. De caulis pro- babilibus vitalis con- tractionis mufculoru. P R O P O S. XXIX. Necefiitas, & ratio mechaniea,quare debilis illa ebullitio in mufculis fa videtur ebullitio in mufculis fada , quam fupcriiis conflderauimus . Afferri igitur debet neceflitas , & ratio mechanica , quare potentia illa minima fer- a par. prima cap.17. 74 10. AL. BORELLT mentationis immenfam vim exercere valeat. Et primo 5 quod talis a<5Ho ne dum fit pofiibilis > fcd de fa&o detur , patet exemplo funis made- facti . Videmus enim» funem non ab alia caufa in- flari 5 contrahi, & eleuare vafta pondera , quam ab exiliffima vi ponderis granulorum aqua? , qua? non fis- cus , ac cunei, inter fibras infinuata contra&ionetru funis producunt. Hoc autem pendet tum ex copiofa multiplicatione cuneoru fimul operaotium, tum etia ex energia motus,& impetus percuffiui,quo granula»* illa innumera excurrendo intra fibrarum porofitates , & interfiitia,fuperare polfunt quamlibet refiflentiam_> quiefeentem , vt demonftratum efi b. Cum porro ftru&ura mufculi , & eius a&io contra- ifiiua non omnino differat a compofitione , & opera- tione madefa potentia componatur, qua fubleuari poffint vafia-* pondera per notabile fpatium, nempe per maiorerru > quam fextadecimam partem longitudinis mufculi, vt demonfiratum efic - Cap. $. De caufis pro- babilibus vitalis con- tra<5iion is mufculoru. e Prop. 20» buius • 76 IO. AL. BORELLI Cap. 3. De caulis pro- babilibus vitalis con- tradlionis nmfculoru. De motionibus internis animalis > (efr primo de circu- lari motu /anguinis. C A P V T IV- PRceter motus mufculorum ab imperio voluntatis pendentes,dantur alij motus, qui omnino natu- rales effe videntur, vt eft cordis motus indefeffus. Cuius cognitio facilius ab effe&u,nempe a circulari motu fanguinis, quem producit, indagari poteft; ideo prius de tali circulari motu differemus . P R O P O S. XXX. Circulationem fanguinis dari,euidenter recentiores dcmonftrarunt. Triplicem motum in fanguine Animalis viuentis re- periri euidentiffimu eft.Primus eft quidem,quo partes ex quibus componitur,agitantur iuxta earum indole , & natur# cxigentiam,qui proprie fermentatiiius mo- tus vocatur. Altereft motus localis ofcillationis par- ticularum eius 5 qu# vi machinae rarefiunt , & con- denfantur , vt inferius patebit. Tertius eft ille, quo a corde per Aortam, & reliquas arterias ad omnes cor- poris partes transfertur, diffunditurque intra car- nium , vifcerum > & glandularum fpongiofam fub- ftantiam; & hinc a fubtiliffimis venarum canaliculis exugitur, congregaturque in venas maiores, non fe- cus , ac flumina ex fontibus, & aquarum riuulis, & torrentibus in decurfu receptis,augentur; qu# omnes DE MOTV ANIMALIVM. 77 venae in vnum grande truncum Caua: definentes, tan- dem ad cordis dextrum ventriculum exonerantur, & hinc per pulmonarem arteriam moles vniucrfa fan- guinis in ip/is pulmonibus diffufa iterum recolligitur a vena pulmonaria, reduciturque ad cordis finiftrum ventriculum, vt iterum intra Aortam effundatur . Talis, inquam,fanguinis motus,CIRCVLATIO eius vocatur . Inuentum profe&o admirabile partim a Cefalpino , fed poftea exa&ifflme ab Harueio,nuper mortalibus tanta euidentia demonftratum, vt nemo fuperfit, qui de eius veritate adhuc dubitet. De hoc motu fanguinis fuperuacaneum erit repe- tere ea, qua: ab alijs adinuenta, & mirabili perfpicui- tate declarata funt, & ideo attingam folummodo ea , qua: ab alijs omifla, aut non rite expolita fuerunt ? circa caufas, modos mechanicos, & circumflandas huius motus . Cap.4. De internis mo, tibusAnimi lis,& primo de fanguinis circulari motu. P R O P O S. XXXI. Quomodo motus fanguinis fit continuus, licet in corde interruptus appareat. Quia caufa , & vis impulfiua fanguinis , qua: cfl cordis compreffio,non femperagit, fed per vices,in- rerpofids morulis fere fynchronis, Hinc fit, vt fan- guis a corde effufus non exiliat curfu continuato, vt flumina, & virgula: fontium , fed modo currat, modo quiefcat,akernis vicibus, ordine tamen perfeueranti. Quare hoc nomine,motus fanguinis continuus,cenfe- ri non debet,cum morula: inter duas quaslibet proxi- mas pulfationes flnt quietes,&defe£us motus;proin- 10. AL. BORELLl pp. 4. De incernis niorf tibusAnima hs,3c primo «3e fanguinis circulari motu. deque potius interruptus, & miftus, qudm verus con- tinuus motus appellari pofTe videatur. Hoc tamen non obftante,non vereor affirmare,vere continuo * & nunquam interrupto motu fanguinem-» per corpus animalis circumferri. Nam licet cor tem- pore paufe eius non effundat fanguinem intra arte- rias, non tamen verum eft, fanguinem in ijfdem arte- rijs, in vifceribus,carnibus , & in venis contenturru omnino quiefeere, & ffognare,dum cor aclu quiefeit, fed femper fanguis mouetur , velocitate tamen ina:- quali. Et primo in arterijs hoc patet; nam impedito omnino affluxu saguinis a corde>fiue abfciffb,& auul- fo corde , vt in Ranis flue motu pulmonum impedito in moribundis, aut reffrictu violenter iugulo, vel dia- phragmate, aut thorace vtrimque differo, & aperto, videmus, quod fanguis , quo arteria repleta erant, fenfim exprimitur, itaut paulo poft remaneant omni- no exinanita:. Hoc quidem contingit, quia arteriae ipfe Rringuntur fpontaneo motu , coanguftatis fibris circularibus earum . Pariterque comprimuntur a cd- tra&ioac, & inflatione, vel motu periftaltico mufeu- lorum totius corporis. Hinc antiqua fabulae locus datus eft, quod fcilicet in arterijs non fanguis, fed fpiritus vitales contineantur,ob quotum difflationem in cadaucribus arteriae exinanitae remaneant - In venis polle a fanguinem continenter decurrere, ne dum quando vrgentur ab arteriali fanguine a pul- fatione cordis vibrato, fed etiam tempore , quo cor quiefeit, fuadetur ex eo, quod tunc currit fanguis per cauce truncum ad replendum linum dextrum cordis . Similiter videmus, quod a vulnere cuiuslibet vena: feclae fanguis continuato curfu effluit ad inflar virgu* DE MOtV ANIMAIIVM. larum fontium, ne dum quando cor pulfat, fed etiam quando quiefeit. 79 Car* 4. De inteinis mo. tibusAnima lis,&- primo cicf inguinis circuiari motu. p r o p o s. xxxir. Ratio mechanica continuati curfus fanguinis per venas exponitur. Licet effe&us curfus fangainis per venas fit certif- fimus3ab experientia comprobatus , caufa tamen 9 & ratio mechanica talis motus non efi atque euidens 5 ac illa, qua? impiilfum in arterijs efficit. Nam venae ca- pillares no vniuntur cum extremis arteriolis perana- fiomafim , & ideo languis immitti non poteft imme- diate ab arterijs ad venas, cum haec vafa fint feparata ab inuicem. Et licet opinemur5adefle communicatio- nem quandam inter extrema orificia arteriarum 5 & venarum capillarium per intermediam fpongiofam_> fubftantiam carnium 5 vifcerum 5 aut fubftantiam offium , tanquam per pumicis porifitates, attamen non percipimus 5 a qua vi motiua infinuari fanguis pofiitintra capillares venas. Primo5 quia vis impulfiua 9 qua fyfiole cordisfanguinc intra arterias immittit confentaneum eft , vt fenfim debilitetur 5 & tandem langueat in angufiijs illis extremorum vafo- rum, & porofitatum intermediarum . Secundo, quia orificia venularum non poliunt femper dilatata, & aperta permanere , cum earum confiftentia non fit dura , & olsea, fcd membranofa,mollis, & lubrica; & ideo facile conniuendo claudantur, & ingrefsum noui fanguinis impedire poffint. Tertio neque ad compreffionem vifcerum, & carnium recurrere pof. fumus i a qua per expreffionem fanguis ibidem infi* nuetur j nam videmus, quod fanguis exugitur a ca- pdlaribus venulis , ne dum quando inflantur mufculi, & motum compreffiuum exercent, fed etiam quando quiefcunt, & omnino relaxati funt. Quare tunc tem- pons non a muiculorum compreliione, in natura non cxiflente,fanguis exprimitur. Id ipfum confirmatur , quia in cerebro, in fub- flantia medullari ofsium , immo intra'ipfam offiurru fubflantiam duriffimam , & ideo non compreffibilcm vena? capillares ibidem exi flentes fanguinem exci- piunt. Ciim porro effectus negari non poffit,quando- quidem videmus,fanguinem vniuerfum ab arterijs cf. fufum, poflea excipi, & deferri per venas iterum ad cor; neque hoc contingit a vi attractionis, cum talis a^j0 flt impofsibilis,vt3 oflendimus, cogimur affere- re,fanguinem a capularibus venis excipi ob eamdem caufam, & eadem mechanica aCtione,qua fyphunculi, fpongia?, filtra, funes,& omnia porofa penetrantur ab aqua contigua, a qua externe madefiunt b ; qua? alia non efl,qtiam ipfiufmet fluidi grauitas, qua? augmen- tum fufeipitab impetu motus proprij, & impulfu ei communicato a vi externa . Sic vis motiua grauitatis, qua fanguis carere non poteft ad inflar aqua?, cuitl» offendit caniliculos patulos capillarium venarum,(eo quod numquam aconniuentia membranofa, tam ftri* cla, & tenaci claufura conflringi pofsunt, vt aditus aliqui non remaneant, ( vtin funium porulis patet ) neccfsc eft, vt energia motiua, qua pollent,inertenu angufliarum refiflentiam fuperet; proinde a&ione fimili filtrationi fanguis intra capillares venulas in- finuetur . IO. AL. BORELLI Cap, 4. De internis mo- pnm6 deHinguinis circulari a De mo- a grauitate cap.<5. b Ibidem-» pr.tS'5. . Devi per- cuf. pr-po. de MOTV ANIMAL1VM. 81 Sufcepto iam fanguine intra venulas exiguas ab eadem vi impetus , quo infinuatus fuerat ( ciim fino motu talis ingreffus fieri nequeat) vlterius aliquan- tulum promoueri poteft impulfu a propria > & ab externa vi , nec non ab ea , qua vrgetur a fanguino pone fequenti, vt videmus aquam a filtro exuctam e iuprema fimbria reclinata* & pendula percolari. Po" ftea * quia*colle&is pluribus venulis*latiorem du<5him conficiunt* in eoquefenlim motus fanguinis retarda- tur * & languet vis priftina impulfiua * ideo deinceps auxiliaribus manibus indiget * vt promoueri vlterius poffit. Et ha? quidem funt primo loco vis * qua fibra? circulares venarum contrahuntur periflaltica vi eifde fibris inlita, a qua vafa conflringuntur,adiuuante etia ambientis * & interni aeris infpirati comprefiione * a pondere * & elaftica vi eius ; nec non ab kiflationo mufculorum,&a motionibus varijs vifcerum * & fluo- rum per corpus animalis difeurrentium, vt inferius dicemus . Cap. 4- De internis mo tibus anima lis,Sc priino de fangui- nis circula- ri motu. P R O P O S. XXXIII. Exponitur modus , & caufa promotionis fanguinis ia venis . Tab. 16, Fig. i. Videmus in canalium venarum lateribus internis > vt ell HIKL appofitas eflfe valuulas membranofas > quae nil aliud funt, quam femi facculi, feu veficulo; caux AONMP*& BONQR parietibus internis vena- rum adhaerentes , vt plurimum bino? e regione poflta? in eodem loco lateraliter fe contingentes in NcO , quarum conuexa cacumina MN , QN refpiciunt ini- 82 IO. AI. BORELLI da capillaria venofa vitra HL , a quibus fanguis ad- ii enit ; orificia vero cauitatum PO, KO aperta versus cor ad partes IK refpiciunt. Demonftrandum modo eft , quod ex di&a valuuiarum ilru&ura, & fituationc fanguis versus cor protrudi dcbet.Intelligatur eadem portio HMQL fanguine repleta , & quia a fibris cir- cularibus eius, & ab ambientibus mufculis, & vifce- ribus ftringitur vnaparspoft aliam,oportet, vteius laterales parietesS,T, ad fefe propius accedat versus V,* & tunc vena reflritta cylindricam formam amit- tet, transformabiturque in duo infundibula HVL, MVQ»qu?minus capacia funt ipfo cylindro,& proin- de fanguis, qui continebatur in Cpatijs VHS, & VLT expelletur extra orificium HL , reliqua vero moles fanguinis contenta in Cpatijs VSM,VQT eijcietur ex-< tra orificium MQ versus IK . Patet igitur, quod ex prcedi&a compreflione parietu vena: exprimitur fan- guis, pelliturque aquali copia ad partes oppofitas ,* & hoc contingeret,!! valuula: non adeffent: at quia in internis parietibus MP , QR, vena: appofitae funt val- uula:, feu facculi membranofi fuperiiis expoflti, ne- ceffe eft , vt fanguis impulfus a compreflione fa&a in ST, infinuetur per rimam NO ; quia fluidum cedens in faeculis contentum ab adueniente fanguine con- tufum conftringitur, euacuaturque, & ideo latera valuuiarum NO ab inuicem recedendo, patulam via relinquunt, per .quam fanguineus fluor ab MSTQ, adueniens inflnuari pote/I, & pertranfire vitra AB . Porro poflquam fanguis confinia valuuiarum PO , RO tranfgreffus eft,neccflari6 fubfequitur fpontanea refhi&io , & claufura rimulse NO ; nam ipfe fanguis mole fua grani, & propenfione fluida replere debet Cap. 4. De internis mo. tibusAnima lis,& primo defanguinis circulari motu. DE MOTV ANIMALIVM. 83 facculos valuularum , & ideo latera mollia eorutru dilatata,quoufque fe mutuo exade tangant, rimulam NO, arde claudere debent. Poftea, quia vena non ftringitur eodem temporo in omnibus eius partibus, fed fuccefliue vna pars pofl aliam comprimitur, ergo poftquam fanguis, vitra valuulas intra tubulum ABCD translatus eft,fubfe« quiturconftridio parietum AD, BC eodem tempore, quo ST non fhingitur . Et quia obrimae NO ardam claufuram medietas fanguinis, qui continebatur fpatijs EAG, FBG effluere non poteflretrorsum,ver- sus AB , dum offendit obftaculum AOB a fanguino repletum, & a valuulis retentum, cogitur reflexo mo- tu, non fecus , ac pila luforiaparieti illifa,promoueri verfus DC ,* cumque ab eadem compreflione fanguis qui continebatur in fpatijs EDG , FCG propellatur, vitra DC , igitur dupla moles fanguinis eodem tem- pore , quo fit compreflio, expellitur per id oftium DC; fed quando dupla fluidi moles eodemu tempore per idem orificium emittitur,excurrere de- bet velocitate dupla. Igitur per machinam valuula- rum comprcfliones venarum duplo velociori motu fanguinem versus cor protrudunt non fluxu con- tinuo , fed inter politis morulis, & velocitatibus inae- qualibus. Cap. 4. De internis ffio tibus Anima lisj& primo cie' fangui- nis circula- ri motu. PROPOS, XXXIV. A fanguinis motu circulari conferuatur ordinata eius Crafis. Experientia conftat,qubd fanguis vbicumque quie- scit,fiue intra corpus animalis,(iuc extrahito pars ru- 84 IO. AL. BORELLI Op. 4. De internis mo, tibusAnima Iis,& primo de fanguinis circulari iUOtU. bra grutnefcit , & fcparatur a parte eius ferofa , feu ab albumine , proindequeeius fhuctura dilloluitur , & corrumpiair . E7 contra,dum permanet fanguis in- tra vafa viuetis animalis in motu continuo coftitutus, ordinata fanguinis mifhira,& teperies confcruatur,ob caufas mechanicat inferius exponendas . Videtur ergo,quod talis mifcella partium integra- lium fanguinis aliter conferuarinon poflit, quam per continuam agitationem, & concuflionem fa&am in-» vafis3primd a corde3 valido impetu per arterias fangui- nem impellendo 3 poftea in venis, deficiente impulfu cordis,promouetur per£ltrationem,moxa vi conftri- diua fibrarum circularium, & vifcerum , a compref- fione facta ab aere infpirato, & a mufculis ; fed hx comprefliones non fufficerent 3 nifi in venis appofita* fuiflent valuube, quibus fanguinis promotio,& quaf- fatio fieri poteft. Et obferuatione digna funt anaftomafcs venarum-» capillarium*, & diftributio valuularum non frequens in vna, & eadem vena , cum non pauci venarum tra- ctus valuulis careant. Talesporro anaftomafes, & valuularum defedus vfum quoque habere videntur . Quia venarum textura laxa, & mollis eft, veruntamen a vi fibrarum circularium earundem ftringi, & con- trahi poffunt: hinc fit, vt a tractibus venarum a val- uulis non occupatis a regurgitante fanguine, magna_* copia, & impetu pars vena? infima dilatari plus iufto poflit, & contra pars fuprema conflringatur ;Scvice- uerfa illa coftri&a hac relaxata, fanguis retrogado re- fluxu , licet in obferuabili,agitatus, Sc conquaffatus debitam miftionem , Sc conformationem reficere , Sc conferuare poterit. Arteria poftea valuulis non in- DE MOTV ANIMAL1VM. digent,exceptis primis femilunaribus in corde exifle- tibus,quia grandis impetus , quo fanguis per arterias ciaculatur, fatis fuperque eum conquaflare valet, & commifcere, inctmeando fcilicet fluidas particulas albugineas intra particulas dutinofas rubefcentesjvt • c n J r 0 nirerius oftendemus. Cap 4. De interni* mo primo de* fangui- n.is circuIa‘ nmotu. PROPOS, XXXV. Enarrantur prasclari effe&us, qui a velocitate lationis fanguinis producuntur. Poflquam indicauimus vtilitates5quas affert motus circuitionis in ipfomet fanguine, videndum eft , qua neceffitate natura cogatur tanta celeritate fanguinis circuitum abfoluere , vt per arterias eum momento fere effundat 5 &ad vniuerfas corporis partes perdu- cat 3 & integrum circuitum perficiat paulo maiori tempore, quam vna vigefiraa parte horas , vt ex Ar- iiei obferuationibus colligitur. Hincplures infignes effe&us confequuntur. Primus efl:, quod in vnaquaque cordis pulfatione grandiscapia fanguinis a fubtiliffimis arteriolis cana- liculis effunditur, & eiaculatui* ; quia eo maior copia fluoris ab eifdem canalibus effluit, quanto velociori motu per eos mouetur, vt B. Caflellus demonfka- uiti & proinde fanguis ad inftar pleni rapidiflt- mi torrentis intra fpongiofas carnium 5 & vifcerunu porofiiates immittitur. Secundus efl: energia iclus, quo fanguis a cordo proie&us ad eafdem extremas partes impingit ,* quas energia 5 vt dcmonftrauimus b ? componitur ex gradu a Lib.de a- qu* fluxu . b cu&cor/prl 28,. 86 IO. AL. BORELLI velocitatis, & ex mole fanguinis impulfi. Hinc fit,vc porofitates carnium , & vifcerum exinanita» , & con- niuentes ab impetu fanguinis percufliuo aperiantur , & a copiofo illo effluuio repleantur, Sc faturentur .• vnde partes torpidae,inutiles , & excrementitiae ibide exiftentes vrgeantur,expellanturque per poros cutis, vel per vafa expulfioni , & tranfportationi defti- nata . Preterea animalis partes reficiuntur, quatenus ob porulorum configurationem, proportionata» fangui- nis particulae, poris illis congruentes non fecus, ac cunei vehementer immifiIi,conglutinantur, veluti la- pilli variarum figurarum opus mufiuum componunt. Et ne dum veloci illa fanguinis incuneatione partium refeftionem Natura confequitur, fed etiam expurga- tionem eiufdemmet fanguinis a fuis excrementis in-» vifceribus animalis. Tertio eadem illa fanguinis rapida velocitate, & ictus vehementia abradere,fecumque transferre valet innumeras alias particulas amouibiles, vt funt fucci fpirituofi, falini, & fermentitij, qui ex cerebro,vifce- ribus, & glandulis deponuntur , Sc Jabefadatam fan- guinis crafim reficere, & perficere valent •• Magifque detegitur artificium Naturae, obferuado quod praedietse abrafiones non fiunt in vafis amplis , fed poft exitum fanguinis ab extremitatibus vaforum, capillarium ,vbi definunt totidem eanaliculi exilifli- mi deferentes fuccos nerueos fpirituofos, & fiermen- titios, qui in vifceribus, & glandulis diffemmati funt ad inftar radicum arborum. Hoc ideo fadhim efie vi- detur, vt moleculis quibufque fanguinis totiderru ©articula fpirituofc> Sc fermentitiae vniafltur, Sc per C3p. 4. De internismo. tibusAnima lis,& primo de fanguinis circulari motu. DE MOfV ANIMALIVM. 87 minima mifceantfrr > proindeque tota illa fanguinis iubftantia, quat per vices tranfit, diuerfam confiden- tiam, & naturam acquirat. Ha?c,inquam,omnia bona abfque perenni, & rapi- diflimo fanguinis motu nequaquam confequi potient* Quare videtur verifimile , ob pradi&os fines Natu- ram fanguinis velociffiraum motum circuitus iafti- tuifie. Cap. 4. De incernis mo tilaus anima iis,8c primo de fangui- nis circula- ri motu. P R O P O S. XXXVI. Exponiturratio, quare reiterari fcepius curfu$ fanguinis debuit per eafdem vias. Manifedum efluminis identitatem permanete > quia partes elapfle a nouis aquis aduenientibus repa- rantur > & illarum vices fupplentur ,* at ad hoc prae- dandum requiritur immenfa aquarum copia3vel opor- tet 5 vt eadem aqua clapfa denuo ad fontem perdu- catur y & fic repetitis circuitionibus fluminis curfus conferuetur. Confimili induftria vtitur natura 5 qua? inftituerat velocifflmocurfu saguihem circumducere pervniucr- fum corpus animalis ob fines fuperiiis enarratos 5 & talem circuitum perpetuum efle voluit. Ergo proui- deri debuerat tanta copia fanguinis 3 quee ad confer- uandum flumem fanguinis animalis fumceret > curru 18.aut 2o.libne fanguinis3quwe in homine reperiri fo- Icntj cito rranfeant 3 fcilicet tempore trium3 vel qua- tuor minutorum primorum hora. Ergo3ne fluxus de- ficeret5reiterari debuit circuitus eiufdem maffe fan- guine^e. Praterhanc neceffitatem,adfunt vfus admirabiles, & compendia, quae natura affequitur, reiterando fle- pius periodum circuitionis fanguinis per eafdemu vias. Si enim circuitus fanguinis non repeteretur fre- quenter, defaecari non poffet in renibus ab excre- mantis vrinae, nec chilus cum fanguine mifceri in-» corde , nec in hepate fanguis depurari; nec alij operationes neceflariae ad animalis oeconomiam-» perfici poffent. Haec autem omnia,ne ordo perturbe- tur.deinceps fuis in locis fuse exponentur. 88 /O- AI. BORELLl Cap« 4. De internis mo- fibusAnima Iis,&: primo defanguinis circulari motu. De Corde eiufque pulfatione * C A P V T V. COgnito effevflu a pullatione Cordis produ&o pofsumus faciliori methodo caufam eius indaga- re, quae efl motus cordis, eiufque vis motiua,& a&io mechanica, qua operatur. Tab. 16. Fig.2.3. & 4. P R O P O S. XXXVIL Cordis ftru&urailfexponere. Cor non efle parenchyma,fed Mufculum eiufdem omnino nature, ac funt ceteri mufculi artuum , ocu- lari infpe&ione conflat, & multo clarius, fi eius fibre carnofie,turgida, & craffiores per elixationem redda- tur, patebit, quod cor componitur ex robuflis fibris carneis eiufdem figure prifmaticae, eiufdem coloris, confiflentre, & tenacitatis, ac fibre mufculorum ar- tuum habent j fimili enim modo inelongabiles funt? DE MOTV ANIMALIVM. & diftradioni refiftunt; & fponte contrahuntur , ten- duntur, inflantur,& duritiem acquirunt,quando agnt in cordis pulfatione . At differt fibrofa coftitutio cor- dis a exteris mufculis,quod illius caro eft firma,dura, vniformis, colore rubicundo tin&a,non vero cfl laxa, & mollis,nec columnx prifmaticx feparantur a mem- branulis , & innumeris fibris tendinofis> vt funt fibrx exterorum mufculoriim. Prxtcrea difpofitio,& con- figuratio fibrarum cordis diuerfiflima ab illis efb non enim fibrx funt diredx, nec parailelx inter fe , fed curux , & fpirales , qux miris modis interfe impli- cantur, non quidem textura fimili ei, qua cito vi- minea? conflantur,vt credidit Vefallius,fed mirabilio- ri artificio difpofitx, immediate enim fub cordis membrana a bafi cordis, & ab orificijs circula- ribus tendinofis, in quibus definunt vena? caux , <3c pulmonaris auriculx, nec non a principijs arteriarum Aortx»& Pulmonaris, propagatur ftratuin fibrarum-* carnofarum , qux fere xquidiftantes funt inter fe , & dire&e a bafi versus cordis mucronem tendentes, vbi varie inflexx, & contextx refleduntur versus internas cauitates ventriculorum. Huic firato fuccedunt alia fibrarum ftrara oblique, & fpiraliter , quorum fibrx femper magis, ac magis inclinatx pari- ter verfus mucronem tendentes,antequam apicem at- tingant, deciiffantur, & texuntur inter fe , & cum-* alijs ordinibus fibrarum,& inde interius refleduntur > & partim fpiris obliquis > & tranfuerfis veluti fafcijs ad bafim cordis refleduntur, partim internas colum- nas componere videntur, quibus funiculi valuula- rum tricufpidum , & mitralium alligantur partim-* tranfuerse context£ finum ventricul*dextri efformat » Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione . 10. AL. B0RELL1 Hanc mirabilem firu&uram primiun mihi videro contigit Pifis , adftante clari (fimo Malpighio anno 1657. pofiea noui alios eadem adnotafle; tanderto clarifs. Louuer, & Laurentius Bellinus exa&am cor- dis contexturam indagarunt, diffoluendo fibrarum-» perplexam colligationem ad inftar glomi. Quod mi- hi videre non licuit,ciim poft elixationem facile fibre lacerentur, & difrumpantur,antequam plicaturas de- cuftatae diffoluantur . Sparguntur pofiea innumere ramificationes nemo- rum ex pari vago inter fibras carnofas totius cordis j & praeterea abAhorta,antequa pericardio cxcidat,du£ arterias coronarias oriuntur,vaIuulis proprijs donata > a quibus prohibetur fanguinis regreffus , vt Clarifs* Bartolinus obferuauit; per has fanguis ad cordis car- nem mufculofam, non ad ventriculos defertur ; & hinc per venas coronarias, pariter per cordis carnem vagantes, tandem confedo peculiari circuitu ad ven- triculum dextrum exonerantur. Adfunt praeterea duo mufculi fubfidiari; caui, Sc rotundi cordi adhaerentes , qui auriculae vocantur , inferuiunt, vt minifiras oftiarias cordis . Hae poft ingreffum fanguinis e venis caua , & pulmonari intra cordis ventriculos arde clauduntur , vt regref- fum fanguinis prohibeant, & condant ex fibris car- no/is , quae columnulas mufculofas efformant, fimi- les eis, quas intra cordis ventriculos prominent. Praeter auriculas, etiam truncus venas cauas, cordi proximus ,mufculi naturam participat, confiat enim-» ex circularibus fibris caraofis rubicundis, a quibus conftri&io trunci venofi adiuuatur, eodem modo, ac vtris* autin tefiinum aqua repletum, manibus com- Cap. 5* De corde eiufq; pulfatione. DE MOTV ANIMALIVM . 91 prefliim, ab eo aqua exprimitur, & impeditur regref- fus eiufdem . Cap. 5. De corde eiiify; pultatione - P R O P O S. XXXVIII. A&ionem mufculi cordis enarrare . Senfu conflat, quod quando cor agit pulfando , non feciis , ac ceteri mufculi, tota eius carnofa fub- flantia inflatur, dirigitur, tenditur, & induratur maxi- mo impetu, quod contingit ex ipfa cordis flru&ura->; nam fibra? columnarum eius,atque earundemfafciculi non alligantur terminis firmis offeis, aut tendinofis > vt folemne efl in mufculis reliquis , fed in ipfomet corde pendulo innixa?, & in ipfomet initium,& finem habentes, fundamento inflabili, fed tenaci firmitudi- ne retinentur . Hinc fit, vt turgentia fibrarum cordis non ordinetur a natura ad tra&ionem, & approxima- tionem terminorum extremorum; fed e contra de- curtati o fibrarum fiat, vt fibra ipfa? inflentur, & tur- geant, vtque reflringant cauum perimetrum,& ad in- flar prali fanguinem ibidem contentum exprimant > non feciis, ac nuclei a digitis compreffi proijciuntur. Hoc euincitur ex eo , quod in qualibet cordis pulfa- tione, & tenfione fanguis,qui in ventriculis eius con- tinebatur,maxima violentia eiaculatur, vcluti ab em- bolo fyringa? intra arterias . Et multo euidentiiis hoc patet immiflo digito intra cicatricem cordis viuentis perforati, vtBellinus,& Louuerus obferuarunt, nam in qualibet cordis pulfatione digitus veluti forcipe , aut pralo flringitur, conditurque a carne cordis in- flata , & indurata. Licet igitur externa cordis fuper- IO, AL. BORELLI fi cies , dum pulfat, non crefcat>tamen tota eius fub_ /fontia carnofii vere inflatur, & augetur. pjis declaratis,pra?mitti debent lemmata aliqua vti- lia ad intelligendam mechanicam asionem mufcull cordis . 92 Cap. 5. De corde c,ufq; pu ‘J'lonc * P R O P O S. XXXIX. In ferie continua arithmetice proportionalium A, B , C3D,E> quorum minimus fit A - termini minimo propiores decrcfcunt nuiori proportione > quam remotiores , fi ilicct B ad A ha- bet maiore proportionem, quam E ad D- Tab.id.Fig.j. Quia in ferie arithmetice proportionalium diifere- tia? binorum quorumlibet terminorum proximorum-» aquales funt inter fe i ergo B , miniis A , a?qualis eft E, miniis D: eftque A , minor,quam I) . Igitur B, mi- niis A ad A> a maiorem proportionem habebit,quam E, miniis D ad D ,* & componendo B ad A, maiorem rationem habebit 5 quam E ad D. Et fic de reliquis . , lib.j.Hlem. Eud. Anclo P R O P O S. XL b. Tab. 16, Fig.6. Si in eodem circulo 3 AB fuerint defignata? duo? Zo- na? concentrica? ABC3& DCF, quarum amplitudi- nes AD, & DE aquales fint; & in eis defcribantur dua? feries a?que multorum circulorum eodem cen- tro K 5 arithmetice proportionalium, quorum me- dij arithmetici fint GL, &HM ( diuifis nempe fpa- tijs AD 5 & DE bifariam in G, H . ) Dico, quod DE MOTV ANIMALIVM. peripherias omnes feriei ABC ad peripherias om- nes feriei DCF eadem proportionem habent> qua periphasria GL ad peripheriam HM. 93 Cap. 5* corde eiufy; pulfatione. Quia in ferie ABC duplum peripheria» GL mediae arithmeticae multiplicatum in femiflem multitudinis terminorum eiufdem feriei aquatur omnibus peri- pherijs Zonas ABC fimul fumptis ( vt paflim arithme- tici demonftranc ) pariterque duplum peripherias HM > multiplicatum in femiflem terminorum feriei DCF j aequatur omnibus peripherijs Zonae DCF i funtque in vtraque ferie pares multitudines circulo- rum ; Ergo vt duplum GL toties fumptum, quot funt paria terminorum feriei ABC? ad duplum HM ceque multiplicatum in eadem proportione cft peripheria-> GL ad peripheriam HM , & proinde 5 vt GL ad peripheriam HM 5 ita funr omnes peripherias Zonx ABC ad omnes peripherias Zonae DCF. P R O P O S. XLI. Dua? fpirales AMD 3 5 & DOE, immediate fe confe- quentes habent eandem proportionem , quam-» circulares peripherias GL 5 HP mediae arithmeticas inter circulos ex- tremos cuiuslibet fpi- ralis. a Tab‘ 16. Fig* 7- Quiab in fpiraliArchimedea duo motus per re&tm AK , & circa centrum funt aequabiles eodem tempo- re fafti. Ergo velocitates deficientes in proportione arithmetica > quibus pun&um A fertur bDe fpiral. defin. 2. In Archim# Audi. 10. AL. BORELLI Cap. St De corde eiufq; piil&tione. per fpiralem AMD, exdem funt, ac velocitates, qui- bus omnia punda redis AD , fuccefliue circumfe- runtur circa centrum K ; quae velocitates menfuran- tur ab omnibus peripherijs arithmetice proportiona- libus ab eifdem pundis deferiptis. Similiter veloci- tates omnes , quibus pundum D, fertur p r fpiralem DOE , ea?dera quoque funt , ac velocitates» quibus punda reda? DE circumferuntur, qua? menfurantur a peripherijs arithmetice proportionalibus ab eifdetru pundis deferiptis. Ergo velocitates, quibus pundum A tranfigit fpiralem ABD, ad velocitates , quibus pundum D tranfigit fpiralem DOE , eandem pro- portionem habent, quam omnes peripherix arithme- tice deficientes Zona? AI3D , ad omnes peripherias Zona? DCE, feu quam peripha?ria media arithmetica GMLad peripheriam HOPc - Sed pra?dida? periphe- ria? tranfiguntur aqualibus temporibus ( vt fpiralium genefis exigit) igitur fpiralis AMD ad fpiralerrtJ DOE eandem proportionem habet , quam omnes gradus velocitatum excurfus pundi A per fuam fpi- ralem , ad omnes gradus velocitatum tranfitus pun- di D per fuam fpiralem, & proinde fpiralis AMD ad fpiralem DOE, eandem proportionem habet , quam peripheria media arithmetica GL ad periphe- riam HP* 94 c huius pr. 40 PROPOS. X L I I. Si fuerint a quotcumque lines fpirales in eodem pla- no fefe confequentes KNE , EOD , DMA, qua- rum minima fit KNE , Dico, quod minima? pro- pinquiores in maiori proportione decrcfcunt, qua a Tab. 16. Fig.7, DE MOfV ANIMALIVM . 95 remotiores a minima, fcilicet DOE ad ENK ma- iorem proportionem habere , quam AMD ad DOE. Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione ► Defcribantur circuli GM , HO , RN > medij ari- thmetici inter circulos extremos cuiuslibet fpiralis • quia in fpiralibus ordinate fefeconfequentibus reto Iinece AD, DE, EK cequales funt inter fe , & hx bifa- riam diuiduntur in G , H , R ,* ergo differentia GH > HR aquales funt inter fe ; Et ideo femidiametri GK> HK, RK, cequalibus exceflibus fefuperant ; funtque eorum circumferentia proportionales radijs b . Ergo circulorum peripherice GM, HO, RN arithmetice proportionales funt. Quare in maiori proportiono decrefcunt propiores minimo circulo , quam remo- motiores, c nempe circulorum peripherice HO , ad peripheria RN maiorem proportionem habet, quam pariphcriam GM ad peripheriam HO . Habent vero fpirales eandem proportionem, quam eorum medias arithmeticas circulares peripherice d. Ergo fpiralis DOE ad minimam fpiralem ENK maiorem propor- tionem habet, quam fpiralis AMD, ad fpiraienu DOE. Quod &c. b Prop. 14 Jxb.5. Eucl Reit. Audi» c huius pr. 39' d huius pr» 41. PROPOS. XLIII. Si glomus AB a * compofitus ex filis AB , CD , EF , a?que craflis , & fimilis confiftentice concentrice> fl- ue fpiraliter inuolutis circa vescam inflatam > vt habeat cauitatem intermediam HK. Dico , quod fi per humeclationem filorum b LM > NO > &c. Cauitas glomi HK repleamur , fpire internas glo- a Tab. i<5. Fig.8. b Tab. 16. Fig. 9• 96 IO. AL. BORELLI Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione. mi NO 5 corrugari debent > rema- nentibus externis LM tenfis. Intclligaturglomus per axim fe&us,patet quod in glomo arido confurget Zona AE > FB , circularis ex filis concentricis > fiue fpiralibus contiguis compofi- ta ; at in glomo madido confurget circulus LM, re- pletus inflatis3nempe3& contra&is filis NO3 dem . Et quia fila fiipponuntur a?que crafla 5 & fimi- li$ confiflentia?> erunt fimili modo porofa5 &idcd aeque > & proportionaliter inflari debent a guttulis aqua? > atque decurtationes eorum eandem propor- tionem habebunt> quam filorum longitudines ha- bent 5 fcilicet aridorum > qui Zonam componebant: verum fpira? > qua? longius a centro recedebant AB y CD , EF antehume&ationem in minori proportione decrefcebantc > quam eaedem fpira? in fito LM 3 NO> PQjrentro proximiori translata? ab humiditate in- flante . Ergo fpirce centro approximato? LM , NO > PQjongiores funt > quam fit fpatium fpirale 3 in quo collocentur. Quarenecefleeft> vtcorrugetur 5 ad hoc> vt ibidem aptari poflmt. Quod &c. € Imius pr; 43. PROPOS, XLIV. Exponitur mechanica operatio, quacauitas glomi madefa&i repletur. Tab. i6.Fig* 9. Cruflaglomi LM> ex filis externis contexta refiflit difiravflioni > tum quia fila elongari non poflunt ob Jpiralem contorfionem eorum > tum etiam quia inflan- tor a gnttulis aqueis poros eius penetrantibus; & DE MOTV ANIMALIVM. 97 & ideo tanta vi contrahuntur, vt ad indar circulo- rum ferreorum dolij,refiftant violentia? internarum-; partium inflatarum . Itaque licet externa fila vere in- flentur , & incraflentur, tamen ipfa confifkntia,& du- rities tenfa fuperficiei conuexa? filorum impedit tur- gendam , & expanfionem conuexitatis eartimdeno-» . Quare necefle eft, vt inflatio internorum filorum au- geat , aut fuperficiem externam , aut profunditatem eorundem ; & aliunde externa amplitudo crefcero non potelhquia alia fila decufiatim cum illis contex- ta fua contradione impediunt illarum dilatationem . Igitur reflat, vt in profundum verfus centrum glomi exporrigantur; & ideo omnia /Irata NO , PQJilorum incili forum fe tangentium necefiario paululum pro- moueri debent versiis centrum g cauitatis glomi, & proinde incipit repletio cauitatis illius, h k Poftea fubfcquens ftratum NO filorum a?que ma- didorum inflatur quoque, & decurtatur,* & (ficut prius di&um eft ) fuperficies conuexa non aeque ten- fa remanebit, ac prima crufta rigida fueranat cauitas illius multo magis in profundum verfus centrum pro- monebitur. Et quia eius fila decurtantur in eadem-» proportione , quam habebant, antequam centro proximiores fierent, nempe in minori proportione^», quam vicinitas centri exigit. Ergo longiora funt > quam illius loci anguftia fufeipere poteft . Ex quo fit, vt caua fuperficies filorum NO corrugetur, & firata fubfcquentia PQjfubintrantibus locum ceden- do , coguntur multo magis , quam prius,versiis cen- trum g; excurrere, & proinde tantundem fpatium il- lud canum replebitur - Idem dicendum eft de tertio ftrato, de quarto, & de reliquis, qnse femper Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione . 98 IO* AL. BORELLI maiori proportione inflantur 5 corrugantur 3 & ad in- ftar cuneorum multo magis promouentur versus cen- trum3 quoufque cauitas glomi h k>omnino repleatur. Vt propofitum fuerat.. Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione . P R O P O S. XLV. Ijfdem pofitis 3 Dico 3 quod omnes interna* fpirae glomi corrugari debent inaequaliter 5 fem- per magis augendo plicas 5 quo magis centro glomi ap- proximantur.. Quia interna fpira? glomi duplici nomine centro proximiores fiunt i primd3 quia ab externis filis con- tradis 3 & inflatis vrgentur versus centrum glomi; fe- cundo 3 quia ipfamet inflatio earundem femper ma- gis eos centro proximiores readit : & ideo continen- ter in minori proportione decurtantur > quam exigit anguftia fubfequentium locorum . Ergo neceflario rug£ inflari 5 & augeri debent femper in maiori proportione 3 quo magis ad centrum glomi approxi- mantur . P R O P O S. XLVL Xjfdem pofitis 5 Dico 5 quod externa figura glomi madefadis ncc ampliari, nec conftringi debet. Tab. z 6. Fig. 9. Et primo y quod dilatari non poflfTt, patet, quia fila I-M glomi fupponumur inextendibilia > fiue ob tena- DE MOTV ANIMALIVM . 99 eitatcm , flue quia fpiraliter contorta funt> vt funes .* fed hi madefadi non elongantur, fed potius grandi vi decurtantur, ergo fila externa glomi nequeunt elongari, & ideo fuperficies coauexa glomi non am- pliabitur . Secundo,eadem externa fila glomi contrahi notu poflunt, licetingentiviconenturfedecurtare, quia mafla internorum filorum NO , PQinflatur , indura- turque . Et ideo impedit conrradionem externorum filorum LMi quare retinebunt eandem longitudinem; quam prius habebant. Ex quo fit , vt externa figura glomi non minuatur; fed neque augeri poterat > Igi- tur inuariata perfiftet retinendo eandem molem , Sc figuram, quam prius habebat . Cap. 5- De corde eiufq; pulfatione. PROPOS. XLVII. 'Si Fuerit glomus ABR a excauatus compofitus notu ex vnico filo, Fed ex pluribus? anulo, vel femidia- metro glomi AETR fixo , & Fuperficiei cauitatis alligatis? & concentrice,fiue fpiraliter inuolutis ? H per inflationem filorum ab humedatione cauitas repleatur , fila interna M? O , Qj:orrugari debent inaequaliter, Femper magis augendo plicas , quo magis centro propius accedunt? & figura externa-, inalterata perfiftet- aTab. Fig.io*&u Quia Funis ex cannabe cotextus,fiuc vnico Hio com- plicatofpiraliter compofitus fuerit,/iuc ex eodem Hio difciffoin plures partes,quibus cotextisfpiraliter,eo- dem ordine externa* fpira* iiride ample&antur fpiras internas, nec dimoueri e fuis locis poffint, videmus 9 10. AL. BORELLI Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione. quod per hume&ationem a?que funes inflantur, con- trahuntur, & fufpendunt arqualia pondera ; igitur fi- militer glomi ex vno,vel pluribus filis contexti AER» eodem modo inflari , & repleri eorum cauitates de- bent M, O, a?que firmiter retinentur princi- pia, & fines fpirarum in e ifdem locis, fiue mutuo ne- bantur per continuationem , vt in 8 figura , fiue al- ligentur anulis , vel alijs locis firmis glomi, vt in Fig« io. in vtroque enim cafu fila eadem funt, eadem for- ma , difpofitione, fpiflitudine , & tenfionc fpiraliter externa ftringunt,& ample&untur interna fila,•eodem modo a guttulis aqueis inflari, & ideo eadem pro- portione corrugari debent, femper magis fe corru- gando , quo magis centro approximantur ,* Et carum figura? externa? eiufdem molis, & magnitudinis re- manebunt . P R O P O S. XLVIII. Quando per internam rarefabioncm poro/itates fi- brarum mufculi cordis inflantur, neceffario cauitas eius repleri debet a fubftantia eius carnea,non variata eius externa figura . Quia cor efl glomus excauatus compofitus ex innu- meris fibris fpongiofis,robufliflimis,& non extendibi- libus in longum , qua? anulis tendinofis quatuor ori- ficiorum cordis anneciuntur, atque eorum termini extremi fuperficiei caua? cordis colligantur , & fpira- liter inuoluuntur, & contexuntur; atque omnes pra?- di&a? fibra? inflantur ob internam rarefa&ionem, non DE MOrv ANIMALIVM. 101 fecus, ac fila funis , & glomi, a guttulis aqueis tur- gidi redduntura. Ergo eadem neceffitate,qua glomus cx filis contextus transformatur > oportet quoque > vt cauitas cordis repleatur,corrugatis , inflatis, & tenfis fibris internis inaequaliter, femper magis augendo plicas inflatas, quo magis centro cordis propius ac- cedunt i remanente figura externa nonauda , nec di- minuta . Cap. j. D& corde eiufq; pulfationc. a Prop. 47. huius. P R O P O S, XLIX. Ventriculorum cordis refiridio fieri non poteft a vi contractionis fibrarum eius. Si ex communi fententia adio propria omniimu mufculorum cft contrario fibrarum > etiam confen- taneum efle videtur , vt ipfius mufculi cordis adio fit quoque contradio fibrarum eius : & quia cor non alligatur articulis illis , vt eos fledat fe decurtando ; fed tantum firingere debeat cauitates eius > Viden- dum eft 5 an perfimplicem contradionem fibrarum-» poffint finus cordis reftringi. Et primo, fi cor eft fi- mile glomo compofito ex filis fpiraliter inuolutis,pa- tet ex didis a , quod fibrae quando agunt,vim exerce- re nequeunt,fua contradione , & fua tenfione termi- nos extremos versus medium trahendo ; nam potilis relaxantur ob corrugationem longitudinis earum-» ♦ Ergo ficuti a Fune laxo eleuari pondus appenfunu non potefi: , fic a fibris laxis > corrugatifquc parietes caui oppofiti cordis violenter trahi, &coniungi noiiy pofTunt. Secundo, fi verofupponamusfpirasfibrofascot> 2 huius pr« 47-4*. 10. AL. BORELLI Cap. De corde eiufq; pullatione. ; dis non circumduci tortuose vfque ad /Inus cius, fed ; extendi in diredum intra ventriculos eiufdem,& ibi- dem colligari in fafciculos illos , qui plures cylin- dr ulos, feu funiculos componunt; tunc putabit forte quifpiam , quod ex fimplici contradione fibrarurru poflTent cylindruli illi totaliter decurtari , & fic parie- tes oppofiti ventriculorum cordis coniungi poflent» Verum patet,hoc effe impoflibile, in tali enim po- litione neceffarib admitti deberet corrugatio totius fuperficiei caua? cordis intercepta inter bafes illarum columnarum , feu funiculorum ; & ideo innumerabi- les fibrae ibidem contextas ftringi inter fe , & pariter corrugari, fcilicet relaxari deberent; & proinde non agerent fua contractione tenfa/quod repugnat hypo- th e fi . Infuper i.i dextro cordis ventriculo non adfunt cylindruli, nifi pauciflimi,ergo tale fubterfugiumlo- cum non habet . Prasterea totalis decurtatio illorum cylindrulorum, feu funiculoru Heri non pofTet,nifi longitudines fpira- rum delinentium in ipfas columnas excurrerent inter alias fibras, veluti intra vaginas, aut circa trochleas ; quod autopfia refellitur: funt enim fibra? cordis de- cubatis diredionibus contextas, adeo arde inter Czj colligata,vt nequeant varijs,& contrarijs motibus ex- currere inter alias fibras eas compledentes. . Tadem,quod tenfio mufculi cordis faluari non pof- fit ob fimplicem contradionem fibrarum eius,euinci- tur, ex eo quod moles mufculorum artuum, qui ve- re contrahuntur, quoad fenfum potius minuitur; at cordis moles augetur, ciim cauitates eius a fubffan- tia carnea repleantur, non imminuta figura eius ex- DE MOfV ANIMALIVM. terna ; quare cor non tenditur ob contradionem fi- brarum eius. 103 Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione . P R O P O S. L. Cordis ftringuntur, non quia decurtantur ventriculbrum longitudines, fed quia pa- rietes laterales ad inuiccm appro- ximantur. Tab. 17. Fig.i. Hoc patet ex ipfa pofitione,& configuratione ven- triculorum cordis ABC, & ab eius operatione. Ven- triculus enim fimiiler FG diffedus ab imo ad fum- mum extenditur per totam cordis longitudinem a ba/i AB, vfque ad verticem eius C, qui definit in pa- rietem GC acuminatum, & gracilem ; cumque figura externa cordis, dum pulfat,non decurtetur, ergo nec cauitatis longitudo FG dimniuetur, fcilicet balis ca- uitatis ad apicem non approximatur ... Praeterea ba fis AB,& vertex C cordis inflari,& in- craflari no pofsut omnino,quia bafis caret fibris,eftq; cxcarnis, cu tota occupetur a quatuor amplis apertu- ris D, E venarum > & arteriarum ; verticis vero GC paries valde fubtilis eft. Ergo cauitas repleri non_> poteft ab inflatione fibrarum bafis, & verticis cordis, quibus fibris caret- Oportet igitur , vt repleatur ob inflationem, parietum lateralium craffiffimorum- Poflremo immiffo digito intra cordis ventriculum perforatum animalis viuentis, percipitur conftridio lateralium parietum>non vero apicis? & bafis coniun- dio * 10. AL. BORELLI 104 Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione • P R O P O S. LI. Exponitur ratio mechanica eiufdcm operationis • Quod porro neccfiitate mechanica cauitas cor- dis decurtari non poffit , fic ofiendetur. Quia con- trario cordis fieri non poteft > nifi a fibrarum contra- pone, ergo partes illa?, qiue carent fibris retrahi nori poterunt,fed ex immenfa multitudine fibrarum a bafi cordis defcendentium , ne millefima quidem pars ad verticem cordis pertingit ( eo quod fi ibidem con- ne vt in tali fitu paries fit valde fubtilis ) & reliqua? omnes fibra? fpirales con- texuntur, & refle&untur intra cor tranfuerfali cir- cuitu antequam ad verticem pertingant. Ergo non j poterunt trahere apicem cordis versus bafim, & ideo longitudo cauitatis cordisdecurtari non poterit. Caufa vero , qua parietes laterales ventriculorum Aringuntur, talis eA. Quia omnes fere innumerabi- les fibrae cordis oblique , Sc tranfuerse circumducun- tur circa cordis latera , & ex eis componuntur pluri- ma Arata ad inuicem fuperpofita ad infiar membrana- vero inflantur fibrae cuiuslibet Arati,fefe lateralitcr tangentes, iacentefque in vna fuperficio, neceffario fe mutuo vrgebunt lateraliter; & ideo mu- $ud e proprijs locis fe expellent > & vlteriiis promo- nebunt , nempe versus bafim, & verticem * Quar«_» potius augeri deberet interuallum a bafi ad verticem. Verum quia fibra? extern# ali# oblique tranfuerfales DE MOTV ANIMALIVM. ambientes, decuffatim eas interfecantes > impediunt elongationem , & protuberandam , vt inferius ofte11* demus, fit vt necefiario inflatio fibrarum interius ver- sus cauitates intumcfcere debeat & fic latera patie1" tum interna inflata ad inuicem approximari debent. Praeterea paries intermedius cordis, conftans vt plurimum ex fibris tranfuerfalibus inflatis decurtari non poterit, & craflities eius valde augetur i pariter- que externi parietes versus internas cauitates inflari debent, ergo internae facies appofitorum parietum-» ftringi, & deofculari debent, remanente bafe difiun- cla a vertice • Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione. PROPOS, LIL A&io propria mufculi cordis eft conftri&io ventricu- lorum eius, & & expreffio fanguinis in eis contenti ad inftar prceli fada, non a contorfione fibrarum cordis fpiralium, fed ab inflatione, & tenfione ea- rundem.Tab. iy.Fig. 2. Proculdubio moles cordis in a£u piilfationis eius infigniter augetur,nam figura eius externa an cob, eiufque dimenfiones non augentur , nec minuuntur , eftque fubfiantia carnofa cordis non tenfi NAMO , fcilicet quando caua eft , & fanguine repletur fere fe- miflis totius molis ABC ab externa figura compre- henfe, eo quod duo cordis ventriculi FG , HI , quan- do fanguine repleti furit in hominibus aequant fere fpatium fubftantiae carneae non inflatae eius NDMO ; & in fyftole>expulfo fanguine5ambo ventriculi fg,hi > 106 10• AI. BORELLl Cap. 5. De corde eitifq; pulfatioae • replentur a fubflantia carnofa namo eiufdem cor- dis inflata. Ergo eadem ampliata moles cordis comprehenfa ab eadem figura externa non al- terata , duplo fere augetur in aclu tenlionis, quam-» fuerat ante pulfationem . Verum tam grandis excre- fcentia molis carnofce fieri non poffet abfque infigni inflatione, & turgentia fibrarum eius. Igitur craffities fibrarum cordis augetur duplo in a&u pulfationis • Hoc polito,confidero, quod fibrae externa cordis ma- ximam vim faciunt , non fe decurtando , fed refi- flendo dillra vt funescad retinendam , & conferuandam debitam-» difpofitionem partium internarum cordis > & ad im- pediendam fuperfluam diftra&ionem , quam efficere poflfet nimia copia irruentis fanguinis e venis . Poftremd papilla feu tubercula carnea intra ven- triculos cordis protuberantia , quibus filamenta me- branofa valuularum triangularium cordis alligantur > agunt,nedum fe inflando, fed etiam fe erigendo ad inftar lingua? , & penis . Ha?c omnia in ventriculo finiftro , & in auriculis cordis verificantur, at in dexfro ventriculo,vbi deeft tanta copia columnarum , conftri&io fit perincrafla- tionem externi parietis ?h nempe per inflationem > & decurtationem fibrarum eiufdem > itaut curuitas cana interius turgendo planitiem affe<5iet,& fiat portio ma- ioris fpheera? minor,quam fimilis priori. Confert quo- que ad repletionem ventriculi dextri turgentia,& in- flatio fibrarum fepti cordis m , feu parietis intermedij fatis craflfi. Hinc enim fit , vt huius conuexa fuperfi- cies magis promineat, & exporrigatur,- vnde fpatium illud lentis cauce figuram referentis repleatur, & pa- rietes fe mutuo contingant, remanente eodem circui- tu finus lenticularis. Vniucrfa ha?c operatio valde conformis tfl infli- tutonatura?,qu£ primario replet, & amplificat poros fibrarum fpongiofarum per rarefa&ionem fuperiiis expolitam ; ex qua duplicem effe&um aflequitur \ in mufculis enim artuum turgentia illa pororum fibra- rum fecundarium effe&um producit, qui efi decurta- 107 Cap. s* Ete corJeeiufq; pulfationc» 108 IO. AL. BORELLI Cap. 5. T)e corde eiufq; puifarione. tio rati/culi, & tra&io valida articuli; at in corde ex ipfamet inflatione fibrarum , & incraflationeafTequi- tur natura repletionem ventriculorum cordis.Machi- na vero eadem eft , nempe vis cunei dilatantis poros fibrarum. Quod b vero talis expreffio fangfcinis in corde non fiatafpirali contorfione fibrarum eius eadem a&io- ne, & neceffitate mechanica , qua fpiralis contorfio linteorum madidorum exprimit aquam in eis conten- ta(vt aliqui recentiores putant)facile oftendemus.Ve- riffimum effe dico, quod expreffio fluoris a corde non miniis , quam a linteomadido contorto,fiat ob con- jftridUonem cauitatum , & pororum , qua? a fluore re- plebantur ,* fed nego,talem confiri&ionem in corde, & expreffionem /anguinis fieri ab eadem caufa , ijfde organis , & eadem a&ione mechanica, qua fit in lin- teo madido contorto.Nam in hoc ante contorfionem fibra AB, CD erant laxa?, & ideo admittebant pluri* ma interftitia, qua? a guttulis aqua? repleri poterant, poftea contorto linteo,eius fibra coguntur plures cir- cuitus a c, b d conficere circa fafciculum lineum eiuf- dem fere altitudinis , & ideo fibra ilice nedum valde elongari in prolixis giris, fed etiam extenuari, & ten- di debent; proindeque latera fibrarum keuigata de- terfis plicisfe mutuo tangent, & confequenter eua- nefeent interftitia, vnde aqua? guttula?, qua? in eis extiterantnecefiario expellentur. Verum in corde re- pletio ventriculorum fit alio modoprorfus diuerfoab illo . Non enim moles corporea cordis decrefcit ex- tenuaturque, fed potius augetur in dupla proportio- ne . Fibra cordis non elongantur, fed potius contra- huntur, vt mufculorum natura exigit. Eadem fibra b Tab. 17. DE MOTV ANIMALIVM . non fe mutuo tangunt > nec earum interftitia replen- tur ob violenta tradionem,& extenfionem,fed ob ea- rum inflationem. Nec5quia plica: deterguntur, & la:- uigantur a tradionc , fed e contra > quia rugofe fiunt ob porulorum turgendam . Et denique, ficut verum cft 5 quod a fpirali contorflone fibrarum lintei cauita- tes tolluntur 5 & ideo aqua exprimitur, ficfalfum-» efi , quod a confimili contorfione fpirali fibrarum-» cordis finus repleantur; quia eius fpira: in adu tenfio- nis tantum abeft, vt torqueantur, & obliquiores,fre- quentiorefque fiant , vt contra miniis obliquae fiant; & proinde talis contorfio fibrarum , qua: inna- tura non exiftit,effedum repletionis ventriculorum-» cordis , & expreffionis fanguinis producere non-» poteft. Non tamen putes, inutilem fore fpiralem difpofi- tionem fibrarum cordis, inferuiunt enim ad firmanu colligationem parietum eius, vt permaneat eadem-» facies , & configuratio cordis,* quod quidem praeftitit natura fibris in orbem circumdudis ab externis ten- dinofis oriHcijs vaforum ad internas columnas,& mi- rabili artificio decufsatis, & contextis. Cap. 5* De corde eiufq; pulfationa. P R O P O S. LUI. Quare cordis humani mucro in fyflole partem fini- ftram pedoris pulfat, caufam reddere . Quia cor pendulum firmatur in medio pectoris a fuis ligamentis, & in qualibet fyftole eius mucro fer- tur ad conta&um pe&oris,illudquepercutit, ergo ne- cefse eft5vt hoc fiatadilatatione cordis,autamotu lo- 10. AL. BORELLI Gap. 5. De c<3rde eiufq; pnlfatione. cali, & translatione eiufdem,vel ab erectione totius , aut a flexione, & incuruatione mucronis eius . Et fi- cutiduas priores operationes experientia refpuit , fic poftremam confirmat. Quare reftat tantummodo in- quirenda caufa mechanica huius efferus, qui pende- re videtur primo ex difpofitionc fibrarum cordis,* Vi- demus enim inteftinum cnruum filo ligatum , & aqua non omnino repletum in direftum extendi tradum a pondere eius; at fi embolo aqua vrgeatur, tunc inte- ftinum incuruatur, vt eius figura exigit, & altera ex- tremitas pendula erigitur, & percutiet manum ei ap- proximatam . Hoc plane confequitur ex figura curua pellicules inteftini, qiux longior eft in parte eius con- nexa, & breuior in parte concaua . Sic pariter in par- te finiftra ventriculi cordis, paries finifter eft breuior, miniis carnoTus, & miniis incuruatus qua fint duo parietes dextrum ventriculum ambientes . Vnde in fyftole erigi debet cordis mucro versus finiftram par- tem pectoris, eamque percutere poteft pro gradu violentia* , qua erigitur . Hoc faluari quoque po- teft , vel adiuuari ab ere&ione cordis oblique ia- centis , vel a fituatione , & difpofitione fibrarum ? quae oblique fpiralirer circumducuntur a parte dex- tra bafis cordis versus finiftram partem verticis ; vnde in inflatione fibrarum diftorqueri,& erigi poteft fafciculus fibrarum anterius versus finiftram partetru, & fic percuffio fieri poteft. DE MOTV ANIMALIVM. P R O P O S. LIV. Cap. 5. De corde eiuHf; pulfatione . Exponitur vfus > & adtio auricularum cordis > & valuularum eius. Extrema pars vena? caua? in maioribus animalibus tota circumcirca mufculofa eft , vt conftringatur ad inftar fphin&erum . At tali fulcimentocaret extremi- tas vena? pulmonaris . Delinunt poftea ambae ha? ve- na? in duas auriculas mufculofas, qua? linuola? funt>vt facci appoliti ad latera cordis , nec funt diflimiles diuerticiiiis illis tortuofo qua* ad latera ergaftularum apponi folent 3 ne facile carceribus de- tenti effugere poftint. Stru&ura pofteaauricularum limilis eft ei3qua fini- fter cordis ventriculus texitur in parte eius caua-» . Conftant enim auricula? ex fibris carneis decufTatinij contextis , qua? interius calligantur in plures colum- nulas5 & Icrobulos latera illorum faccorum conne- (ftentes . Ijs fticcedunt tres membranee in dextro, & dua? in iiniftro ventriculo , qua? funt validiflima?,figu- ra triangulares , quarum bafes arefe figuntur integro circuitu interno tendinis orifici; cordis > area? poftea_» earundem membranarum ramificantur intra cordis ventriculos in plures funiculos tendinofos, qui anne- ftunturfummitatibus papillarum extuberantium3e re- gione politarum. Vfus huius admirabilis ftru&ura? indicandus eft . Primo venae cana? pars carnofa non eft ad robur, no difrumpatur a profluuio irruentis fanguinis, fed po- tius, vt fua reftri&ionefanguinemin obliquum linum 10. AL. BORELLI auriculas propellat , eamque turgidam reddat. Quod etiam coadiuuatur a conftri&ione periftaltica totius vena? caua? , & a compreflione mufculorum , & vifce- rum totius corporis / ex quo fit , vt fanguis per aper- tum oftium auricula? pleno gurgite repleat eius caui- tatem, & excurrat intra dextrum ventriculum,& pari necefiitate e vena pulmonari fluit fanguis intra auri- culam finiftram , & deinceps in cordis ventriculum-) finiftrum . Poftea flmul tempore dua? auricula? asione con- tra&iua , & comprefliua propria mufculorum , & vi pra?li confringuntur hoc ordine,vt primo of io clau • fo impediant regreffum fanguinis intra eafdem ve- nas , a quibusaduenerat j fecundo valida vi prceli fanguinem elutriando inflnuent intra cordis ventricu- los , quoufque turgidi fiant. Huic a&ioni fubfequi- tur compreilio prceli cordis, a qua saguis ipfe fua ple- nitudine valuulas tricufpides , & mitrales inflando exa & ab alijs fa&is comprobata funt . 112 Cap. 5. De cordeeiufq; pulfatione . P R O P OS, LV. Earundem operationum caufas mechanicas inquirere. Expofitis ? reflat modo ratio mecha- nica inuefliganda. Et primo? quia auriculas cordis funt mufculi rotundi excauati ? compofiti ex fibris DE MOTV ANIMALIVM. carnofis fpiralitcr inuolutis , & decuflatim fefe inter- fecantibus, & definunt in fafciculos columnares , & in fcrobiculos , eodem modo , ac cordis ventriculus conformatus efl- Ergo eodem artificio, & neceffitate mechanica , qua cor operatur, debent quoque eius auriculae vi prali5per cuneos intra poros fibrarum in- finuatos,inflari,tendi,& conflringi,& ideo exprimere fanguinem in eis contentum - Secundo, quod auricularum conflri<5lio praecedere debeat ventriculorum cordis contra licet vi- deantur fimul moueri, fic demonflrabitur. Si enim_> hoc verum non efl, ergo aut fimul, & eodem tempo- re auricula?, & cordis ventriculi conflringuntur, aut prius cor > quam eius auricula,flringitur. Si primum . Quja valuula triangulares vfum no habent antequam cor conflringatur, neque poflquam completa efl eius conflriftio, nam claufura valuularum fruflra fieret , quando fanguis retrocedere non potefl; at antequam cor flringatur,ictrocedere non potefl, quia tunc fan- guis non adhuc cxiflit in ventriculis, & ideo non po- tefl impelli a cordis fyflole ; & pofl conflriclionem.? cordis,fanguis expulfus ,in arterijs ,& in corde non_> exiflens, multo miniisretrocedere potefl, ergo necef- fario illo tempore ,quo ventriculi cordis flringuntur> exade claufa effe debent orificia venofi a valuulis triangularibus, vt fanguis non retrorsum , fedante- rius intra arterias impellatur . Verum fi illo eodem tempore auricula flringerentur, cuomerent fanguine in eis contentum intra cordis ventriculos, & proinde recluderent claufuram fadlam a valuulis triangulari- bus, eo quod earum difpafitio talis efl, vt ab aduen- tu ipfo fanguinis aperiantur > & dilatentur * Quaro Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione . 114 /0. JZ. BORELLI Cap. 5. De corde eiufqj fuJlatione. eodem tempore fanguis impelleretur intra cor *b au- ricula > & repelleretur a corde i proindeque conatus» & motus contrarij mutuo fe deftruerent, & ideo ef- fent fruftra . Prasterea»quando duo exitus in eodem cordis ventriculo patent» tota vis comprefliua cordis diuiditur in duas partes «quales» qu« duas fanguinis medietates impellunt, vnam quidem retrorsum » al- teram antrorsiim intra arterias , quare fluite duplici molimine natura dimidiatum effe&um aftequeretur • Adde > quod valuula? triangulares , prorfus inutiles effenc, cum vrgente neceilitate , quando exafte oc- clufte effe deberent» tunc aperirentur ; quare videtur impoflibile» vt auricula? cordis» eiufque ventriculi fi- mul, eodem que tempore con/iringantur . Si vero fupponamus ordine contrario prius ftringi ventriculos cordis, & poftea auricillas comprimi , multo abfurdius eflet; retrocederet enim medietas fanguinis in ventriculo cordis contenti, & infinuare- tur intra auriculam vtrimque apertam , & hinc intra venam. Igitur fatendum eft , quod procedere debet con- ftri&io auricula? > & deinceps immediate cordis ven- triculus ftringi debet, & tunc optime» & compendio- se operationes omnes procedunt, nam comprefta au- prius impeditur regreffus fanguinis intra ve- nam > fecundo exprimitur fanguft ab auricula linum co-rdis > & tertio clauditur orificium cordis ab auricula reftrida , quarto ampliato finu cordis a tur- gentia fanguinis expandu ntur vela valuularum trian- gularium ad inftar portarum , vt mox offendemus . His peragis» quinto loco fuccedit conftrpatio »& in- ftatip cordis, a qua tota fanguinis mafla intra ventri- DE MOTV ANJMALIVM. culos contenta» quas nequit retrocedere ob duplicem claufura, cogitur exire per ianua patente arteriofam . Tertio aduerto, quod differt a<5tio auriculasdextrce a finiftra»quia fanguis e vena pulmonari amplifliina , & prominenti, velociffimo curfu ruere debet intras ventriculum finiftrum cordis ob grauitatem eius , & ob compreflionem pulmonum, tanquam ab inflatis follibus. Hinc fit,vt exigua auricula fufficiatad tranf- mittendu fanguinem velociflimecurrentem intra cor- dis finiftrum ventriculum ; & aliunde exa&e oftium_> cordis claudi poteft a parua auricula fimul cum val- uulis mitralibus . E contra in dextra auricula tarditas affluxu fangui- nis compenfari debet ab amplitudine canalis. Et in* fu per, quia debet auricula dextra non folum claude- re orificium cordis, fed etiam fanguinem lento curfu fluentem rapide infinuare intra dextrum ventriculum; hinc eft, quod mufculus, & cauitas auricula? dextras maior, & validior effe debuit, quam fit mufculus fi- nifinr auricula?. Quarto, modus, quo valuula? triangulares exa&c orificia cordis claudunt, talis eft. Quia membranofie illa: valuula: triagnlares implantantur fuis bafibus ad inftar vexillorum in vna parte circularis anuli tendi- nofi orificij cordis ,* & reliqua latera earundem mem- branarum triangularium pluribus filamentis tendino- fis alligantur papillis ,feu tuberculis carneis exifien- tibus in oppofita parte cauitatis ventriculi,non fecus, ac lintea expanfacotra folis radios pluribus funiculis tenfi retinentur . Hinc fit > vt adueniente profluuio fanguinis, dilatentur cauitates ventriculorum, &ided jintea illa membranofa,que prius conniuebant, tra- Cap. De corde eiufq* pulfatione ? 116 10. AL. BORELLI ,e huntur, expandunturque tranfuerse per totam ampli- is* tudincm ventriculorum. Quare necefTe eit, vt verti- ' ces, & latera earundem valuularum triangulariurru, trada a funiculis decuffatis,coniungantur, & fic con- nexa componant vnam fuperficiem conicam, quo maior erit plano foraminis , feu circuli bafis eiufdem coni. Poftea fubfequitur cordis fyftoles , quando in- terni parietes ventriculorum vniuntur, & ideo illi fu- niculi relaxantur , & fimul vniuntur; Et proinde fa- cies membranarum triangularium vniri, & finuofam figuram acquirere debent, non diminuta fuperficio earum, quia membranas non contrahuntur. Ex quo iit, vt plenitudo fanguinis , lintea illa repellendo, & inflando,eos incuruct, non fecus,ac vela nauium> a vento repleta finuose incuruantur. Cumque prote- rca /inuofa illa lintea transferatur versiis orificia cor- dis tendinofa, cuius aream rotundam longe fuperant, igitur necefTe eft , vt exade foramina illa claudant , antequam fyftoles cordis compleatur. Quare necefTe eft, vt fanguis intra finus ventriculorum comprehen- fus, a proceffu,& continuatione conftridionis cordis , vfque ad totalem vnionem parietum eius,omnino ex. pellatur extra ventriculos per orificia, arteriofa, vbi patet exitus, & via. Quinto,fi non procederet claufura auricularum^, valuuloillo membranoTo refiftere non poffent vali- diflimo violentio, qua fanguis a corde compreffus membranas illas diftrahendo difrumperct; ideo pro- uida natura appofuit fornicem , feu tabulatum car- nofum auriculo reftrido, vt duplici porta clauderet oftium amplum cordis. Hinc deducitur,qu6d adio auriculo diuturnior eft, Cap. 5. D, corde eiufq pulfacione. 2>£ MOfV ANIMALIVM . 117 quam fit cordis fydoles, nam incipit illius condri- £tio, dum cor non agit, & definit eodem momento > quo fydoles cordis completur. Sexto notandum ed , quod in orificijs anteriofis cordis pariter apertis, non opus ed tanto apparatu,vt regredtis fanguinis intra cor impediatur i nam poft exitum fanguinis a corde, & podquam expulfa ed maior eius pars extra arteriarum extremitates, noru poted impelli retrorfiim , tum quia non vrgetur a vi alterius mufculi teque validi, ac ed cor, tum etiam_> quia iam amandatus ed extra arterias * Quapropter fufficient valuuke exigui roboris,quanta ed vis, quam plenitudo non omnimoda arteriarum facere poted > qua? minima ed . Et ideo tres valuula? femiliinares , longe debiliores , quam fintilice triangulares abfque auriculis fatis funtad impediendam regurgitationem fanguinis expulfi a corde • Deinde ad inquirendam vim facultatis motiua? cordis, fequentia lemmata vtilia funt. Cap. 5. Dc corde eiufqr pulfatione * PROPOS, LVI. Si funis globo , Sc cylindro copreflibili circumuolu- tus •> vniformitcr per totam eius longitudinem contrahatur,erit potentia funem contrahens ad refiftentiam globi, vel cylindri, vt fcmidiameter eius ad funis cir- cumferentiam . Tab. 17. Fig. 4. Sit cylindrus>vel globus compreflibilisjcuius circu- lus maximus , vel bafis RSQ ? ftringatur a iutio 5 10. AL. BORELLI cuius medius axis CEDH . Patet, quod funis longi- tudo menfuratur ab axi,qui bifariamfecat illius craf- fitiem . Contrahatur poftea longitudo funis vnifor- miter, itaut omnes eius particula? eadem proportione decurtentur. Dico, quod potentia funem contrahes, ad vim, qua globus, vel cylindrus RSO conftridioni refiftit, eandem proportionem habet, quam circuli radius AC ad eius peripheriam CEH. Intclligatur funis BE terminus B firmiter annexus in R , & funis HC terminus C contiguus ip/i C tra- hatur a potentia M, a C verfus M, tunc nccctfeefl, vt peripheria circularis CHDEB continenter dimi- nuatur, efficiendo circulos minores, & minores quo- ufque,tracto integro fune, eius caua peripheria ROS ad contadum centri A perducatur. Et dum fit talis tradio,oportet, vt globi , vel cylindri comprehenfi craffities fucceffiue llringatur, quoufque omnino eua- nefeat, & centrum bafis eius perducatur ad contadu. funis in R fub clauo in B.Et quia peripheria CEH ad femidiametrum CA eandem proportionem habet , qua peripheria IN ad eius femidiametrum IA a , er- go homologorum differentia in eadem ratione erunt, fcilicet exceffus peripherice CEH fupra peripheriam-» IN, nempe longitudo CM funis tradi ad CI , feu ad RA decurtationem radi); fcilicet ad motum conftri, dionis globi, feu cylindri comprehenfi eandem pro- portione habet, quam tota peripheria CEH ad femi- diametrum eius AC. Ijs declaratis aduerto, quod potentia, qua globus, feu cylindrus conftridioni refiftit,multiplex eft, con- flans ex tot particulis, quot funtpunda phyftca in. peripheria cylindri RSO , qua? potentia? vim faciunt Gap. D corde eiufq puJfatioiTe . a lib. 5. pr 14. Eucl. Reft. Aud DE MOTV ANIMALIVM. per radios eiufdem circuli , impellendo a centro ad peripheriam , quando agunt fe dilatando; & e contra retrocedendo verfus centrum,quando vim patiuntur. Ex eo igitur , quod lingula pun&a per cequales radios eodem tempore monentur j fequitur,quod a?que ve- locia funt. Et ideo omnia limtil, Icilicet vniuerfa po- tentia , qua globus, vel cylindrus rcftridioni relidit, eadem ed velocitate, qua vnicum pundumperiphe- rije mouetur. Quare velocitas , qua tota potentia cy- lindri redri&ioni relidit, menfuratur d motu per vni- cum radium BA fado. Et aliunde velocitas, qua po- tentia M funem trahit, menfuratur a longitudino MCfunis tradi, feu a peripheria BEDH .Igitur vbi- cunqiie dat potentiarum aequilibrium, erunt potentia? in reciproca proportione velocitatum, quibus eodem tempore moueri podunt/ quapropter erit M ad vim , qua cylindrus redridioni relidit, vtmo- tus per CA ad motum per CM, feu,vt radius AB ad circuli integram peripheriam BEDH. Podea, quiaidojjn motus confequitur, fi omnes fu- nis particula? minimse contrahantur , adinuicem fo approximando , ac efficitur trahendo funem per lon- gitudinem CM aqualem peripheria? BEDH ; Igitur potentia funem contrahens efficit motum asqualem-# peripheria? BEDH ; & reddentia , nempe cylin- dri comprelfi motus fit per radium BA ; ideo- que potentia funem contrahens ad refidentiam cylin- dri compreffi eandem proportionem habet,quam cir- culiradius BA ad eius peripheriam BEDH * Cap. 5. Dfc corde eiufvfc pulfatione . 120 IO. AL. EORELLI €ap. 5. De corde eiufq; pulfatione. PROPOS. L V I I. In duabus libris a FB,& BH fe tangentibus in B,qua- rum centra C, D, fint radij CB,BD aequales,& FC maior, quam DH , atque fufpenfum pondus V ex terminis connexis B aequilibretur cum duobus co- trapofitis ponderibus R,& T; fintque data pondera V ,& R , & datae proportiones radiorum CB ad CF, & BD ad DH : reperiri debet pondus T. Et datis ponderibus R,T , reperiri poteft pondus V. a Tab. 17. Fig. 5- Vt CB ad CF,ita fiat pondus R ad P portionem ip- iius V. Ergo pondera P, & R quiefcent aequilibrata ; fedex hypothefi, integrum pondus V aequilibratum-» perfiftebat cum duobusponderibus R,& T. Igitur re- fiduum pondus Q aequilibrium efficiet cum reliquo T; & ideo Qad T,erit, vt diftantia DH ad DB , & fic pondus T, innotefcet. Secundo ,. vt R ad T > ita fiat diftantia DH ad DG, Sc in cius termino G appenda- tur pondus S aequale ipfi R . Patet,momenta S , Sc T aequalia fore > Sc ideo S aequilabrabitur cum eoderuL» pondere vt S ad QJta erit BD ad DG, Sc P, Qj.d S erit FC cum DG ad BD > feu ad CB , Sc fiiit S ad T, vt DH ad DG.Ergo proportio T> componitur ex ratione FC cum DG ad BD,& ex ra- tione DH ad DG > qti£ duae rationes componunt proportionem re&anguli ex FC cum DG in DH ad rectagulum ex DB in DG; & prius PQjid R,feu ad S erat,vt FC cum DG ad BD ,feu fumpta DH commu- ni altitudine, vt re&angulum ex FC cum DG in DH ad redtangulum ex BD in DH. Ergo PQ, feu V ad DE MOfy ANIMALIVM. R, & T,flmul crit,vt rc&angulum ex FC cum DG in DH ad rc&angulumex BD in DG cum DH,& inuer- tendo innotefcet pondus V, quod querebatur Cap. 5. De corde eiufq. pullatione f P R O P O S. LVIII. Vis vtrcmaqua plenum ftringens ad reMentia aqua?, per Mulam ei annexam expulfa?,eandem pro- portionem habet, quam amplitudo vtris ad amplitudinem Mulas. Tab. 17. Fig. 6. Facilitatis gratia ponatur figura vtris ABCD cy- lindrica* cui annexa fit Mula pariter cylindrica GH , & emboio L M impellaturaqua contenta ab AD vfq; ad BG 5 & aqua AC expulfa afeendat a G vfquc ad H ; fitque P potentia embolum impellens , & R refi- ftentia , qua aqua reMitexpulfioni * Dico,potentiam P ad R fe habere, vt amplitudo circuli AD ad am- plitudinem circuli IG . Quia eadem moles aqua? eo- dem tempore motas replet fucceffiue duos cylindros aequales AC, & IH. Ergo3 altitudines , & bafes funt reciproca i & velocitas aqua? expulfa?, feu refiftentiae R menfuratur a motu eius , feu ab altitudine GH, & velocitas aqua? compreffe, feu motus emboli, feu po- tentiae P menfuratur ab altitudine AB . Igitur poten- tia P ad refiftentiam R fe habet b , vt GH , velocitas ipfius R ad AB velocitatem ipfius P , feii vt ampli- tudo circularis AD ad amplitudinem circuli IG. i lib. 6. pf. $2. Eucl. Reft* Auft* b ex mccha nic is^ S C H O L I V M Patet ergo , quod fi longitudo GH fuerit no- nupla ipfius AB , & vis , quam aqua IH exercet fit ecqualis ponderi librae vnius, erit potentia embolum impellens ecqualis vi libr. nouem . 10. Al’ BORELLI 122 Cap. 5. De corde eiijfq; pultatione. p r o p o s. LIX. Si intra fiftulam aquam continentem e maiori tubo noua aqua embolo impellatur, vis embolum impel- lens ad refiftentiam aquea: molis pneexiftentis, & de nouoimpulfa? intra fiftulam, eandem propor- tionem habebit, quam amplitudo orificij tubi 3 ad amplitudinem orificij fiftulx» Tab.17. Fig.]7. Pncexiftat in fiftula moles aqua? GH , &infinuato embolo vfque adBC,aqua afcendatab Had O . Sit- que P potentia impellens embolum , & R refiftentia, quam exercet tota moles aqux GO - Dico P ad R fo habere , vt circulus AD ad circulum IG . Fiat moles aqua? GK ecqualis AC . Quia moles aqua: GO ecqualis eft aquee praexiftenti, & infula? , & erat GH moles pra?e’xiftens; ergo aqua HO a:qualis eft moli expulfa? AC, fcu GK, & addita communi KH , erit KO ecqua- lis prt?exiftemi GH . Quare aqua GH tranflata eft eo- dem tempore ab H ad O per fpatium a:quale GK ei , quod pcrtranfijt aqua de nono expuifa(ob fiftula: vni- formem crafiitiem ) . Igitur eeque velociter vniuerfa«> aqua mota eft, ac expulfa GK afeendit. Quare poten- tia P impellens totam aquam GO,ad eius refiftetiam R reciproce erit, vt velocitas aqua: GO ( qua: eadem eft, ac velocitas ipftus GK ) ad velocitatem , qua po- tentia P impellit embolum. Erat autem velocitas GK ad velocitatem AB,vt circulus AD ad circulum IG a, ergo potentia P adrefiftentiam totius aqua: eandem-» proportionem habet,quam orificium tubi AD ad ori- ficium fiftula: IG . a littius pr 48. DE MOfV ANIMAL1VM. 123 Cap- 5. De corde eiufq; pulfatione. s c h o l 1 V M. Vt fi aqua prasexiftens KO fuerit vnciarum57.& aquainfufa trium vnciarum, erit tota aqua GO , li- brarum quinque, & mouetur velocitate IK 3 quae in_> procedenti propofitione fuppofita fuit nonupla velo- citatis AB . Ergo potentia embolum impellens,nonu- pla erit refiRentio librarum quiuque,& proinde exer- cebit vimoqualemponderi librarum 45. Notandi m perinde eRe,fiue aqua in fiRula immifia impulfui refiRatfuo pondere* vt in fituere&o, fiuo in fitu plano refiRat fua mole inerti, quatenus retar- dat impetum corporis impellentis pro gradu virtutis motiuo eiimpretfo, vt oRendimus b * bDevi er cuf JJ.1 27. & eor-pr.aS’ P R O P O S. LX- Si aqua intra tubum AC3 contenta embolo LN im- pellatur intra fiRulam mollem EH ei annexam,quo a ponderemicumbente S compreffa omnino fit,erit potentia embolum impellens , qua? fit PQad vitru R, qua aqua impulfioni refiftit, vni cum vi, pondus S fiftuliE dilatationem impedit, vt rewlan- gulum EFHG fub longitudine, & fub dilatationo fiRulo repleta , ad quadratum ex AB motus em- boli. pjg. §. Quia itnpulilis emboli LN duplicem effe quam huius velocitas motu per EF faer AB embolum impellit Verum ha dua proportiones co- ponum proportionem redanguli FEG ad quadratum AB • Igitur potentia PQjid refifientiam RS eandem proportionem habet. ,. quam retfiangulum FEG ad quadratum AB Vt,exempli gratia,Iongitudo fifiulce EF fuerit cen- tum partes , quarum AB fuerit decem , latitudo ampliata fuerit duce partes : fueritque aqua GEFH vnius libra?, & pondus incumbens librarum nouera : Erit re&angulum GEF 200,. & quadratum AB ioo. Quare porentia PQ embolum impellens , ad refifien- mm RS ,,erit3. vt 200. & ioo, feu in ratione dupla,» DE MOfV ANIMALIVM. Cap. 5. De corde eiufqj pulfatione .. PROPOS. LXI. Ijfdem politis fi fidula mollis EHa fuerit plena aquas? fed non turgida? & a pondere- incumbente? & a fafcijs S circumplexa? relidatur dilatationi fidulas : erit potentia PQymbolum impellens ad vim R? qua aqua prxexidens ? & de nouo infufa impulfioni relidit? vna cum vi S? qua pondus ? & fafciic dilata- tioni fidula? aduerfantur ? vt re&angulum GKZO fiib motu diredo aquas de nouo immiflas? Sc fub di- latatione fidulae ad quadratum ex AB motus em- boli . a Tab; 17., Fig.p. Vt infiiiuetur aqua ABCDintra fi/hilam EGHF, ©portet j vt ha?c fifiula , qua? plena aqua? fiupponitur,. dilatetur vfque ad KM, vt nouam aquam excipero poflit: & tunc obferuari debet5 quibus motionibus aqua infmnatur , & quo ordine , & modis aquaL. praexiflens fifiulam expandit* Et primo, quia aqua GEFH ob partium contiguitatem condituit colum- nam cylindricam 3 cuius baiis circularis GE compri- mi> Sc impelli'non poted versus H, quin etiam impel- latur tota longitudo columna? GF 3 quateniis pode- riores particula anteriores in dire&um politas vrgent, non fieciis, ac fibra ligni in diredlum impelluntur i at quia talis columna ed mollis 3 & parietes GH: non-» fient firmi 3 ficd difirahi po/Tunt, /equitur , vt fibra? GHj EF aquca direfitc impulfie cogantur declinare ab itineris, reditudine 3 & ferri ad occupandum fipatiusa MHGK. Hifice ergo duobus motibus 3 directo nempe, & 126 10. AL. BORELLI Cap. 5. De eorde eiuf.j; ptilfatione . tranfuerlali tota aquaprxexidens, & infufapromoue- ri debet impuJfa a vi emboli , vt fcilicet aqua GEIO transferaturad replendum fpatium dilatatu ZOHM> & nana aqua ab embolo effufa repleat pridinum fpa- tium GEIO, & dilatatumKGOZ. Notandu praeterea ed, quod velocitas , qua tota aqua dire do motu ex- currit per fid-ula: longitudinem GH,menfuratur a mo- tu nona aqua EIZK per fpatium EI, cum prxexidens aqua promotieatur eadem velocitate , qua de nouo adueniens monetur , vtdidumeftb. At velocitas , qua tota eadem aqua, eodem tempore tranfuerfali motu fertur ad replendam latitudinem ampliatam, menfuratur a femi exceffu diametri EK , fupra diame- trum EG; & eadem velocitate, qua aqua expanditur in latum,molientur quoque cedendo pondus incum- bens , & fafcix ambientes fiftulam . Igitur pars; potentia embolum impellentis , qux iit P5agit velo- citate AB cdtra vim totius aqua? relidentis velocitate EI, & reliqua pars Q impellens agit eadem velocitate AB contra vim ponderis, & fafeiarum impedientium dilatationem velocitate GK » Ergo integra potentia PQadfummamrelidendarum totius aqux, Sponde- ris, & fafciamm eandem proportionem habet, quam redangulum GKZO ad quadratum AB - Exempli gratia0lit Aii partes 5. &. earumdem Iit. AD 6. EI 10, partes, latitudo EG 2* ampliatio fidu- ix GK lit vna pars , & longitudo fidulx EF Iit Ergo mores aqua? AG , line EZ , aut GM erit 50. vn- ciarum , & aqua prxexidens erit do. & tota EKMF erit 90. vnciarum . Quare, vt quadratum ex. AB 25. ad re&angulum GKZO 10. ita erit relidentia totius aqux EM vna cum vi ponderis incumbenti s, & fa~ & frnias pr. 59' DE MOTV ANIMALIVM , fciarum ad vim, qua embolus impellitur. Itaque in hac hypothe/i potentia embolum impel- lens ad vniuerfam reliflentiam erit, vt 2. ad y. Deinceps oftendemus, quod 127 Cap. 5. De corde eiufq, pulfaeione r P R O P O S. LXII. Si intra fiftulam duram plenam aqua , embolo aqua immittatur, exilit e foramine fiffculae mo- les aquee aequalis ei,quee adiun&a fuerat. Quia fiftula dura, & non dilatabilis excipere non_> poteft: maiorem aqua: molem , quam /itilla cylindri aquei, a quo cauitas illius exaftd repleri fapponitur; ergo , fi nouam aquam intra fiftulam impellere veli- mus, cum non detur penetratio corporum, haec ad inftar cunei lignei, expellet e foramine molem aquee aqualem infinuatee ab embolo. P R O P O S. LXIII. Si nftula mollis, & dilatabilis, quee vim fe reftrin- gendinon habeat,fuerit aquae plena, fed non turgi- da, & intra eam tanta moles nouee aqua» embolo immittatur, quanta fufficit ad replendam fiftula» dilatationem, non exibit veloci efduxu e fiftulee fo- ramine angufto aqua adiun&a. Quia vis embolbimpellendo aquam a&ione cunei, cx fui natura repletionem , & turgendam fiftulae mollis producit, ideo fpatium in fiftula extendibili ampliatum replebitur ab aqua inunita - Quare fiftula 128 10. AL. BOHELLI reducetur ad maximam extenfionem, ad quam dila- tari potefi; & vlteriori dilatationiatque refifiet, ac fi dura efiet > & in tali ftatu fupponimus], progrelfum emboli terminari. Igitur aqua e fifiula non exibit fponte veloci affiuxu, quia ob grauitatem , aut pror- sbs non exiret a foramine in fitu ere&o fifiula?, aut in fitu prono lento motu ob foraminis anguftiam pro- diret. Neque violenter eijcietur, quia procedens irapulfio emboli nil aliud 5 quam repletionem fifiulas mollis producere potuit > & completa repletione fup- ponimus,embolum non amplius impellere, nec prae- terea a vi conftri&iua,ad inftar arcus,qua fifiula care- re fupponitur,exprimi potefi: aqua . Ergo nullo pa&o aqua veloci curfu exibit e fifiula , vt propofitum fuerat. Cap. 5. De corde eiufq; pulfarione. P R O P O S. LXIV. Si embolo intra fiftulam maior aqua? copia immitta- tur, quam fufficit ad replendam fifiula? dilata- tionem , expelletur aqua? infufa? excefiiis fupraeam, qua? fpatium dilata- bile replere potefi, Ijfdem pofitis a fit fpatium aqua? AC , maius fpatio GMampliabile fiilula? . Ergo quando repletum eft fpatium KH ab aqua? AC portione VC , fifiula GM turgida amplius dilatari non pofiet , non fcciis , ac fi dura cffet: ergo tunc ex Propof. 62. refiduum aqua? AX , impulfiim ab embolo eijci debet per PM. a T.ib. 17. Fig. 9• DE MOTV ANIMALIVM. Cap- 5. De corde eiufq; pulfatione * p r o p o s. LXV. Ijfdem politis, fi fiftula repleta ab embolo vfque ad turgentiam, eiecerit tantam aqua; copiam , vt concidat, remaneatqueseque mollis, eiuf- deirtque magnitudinis,ac prius fuerat; non euacuabitur fiftula ab emboli vi impulfiua, fed ab alia caufa externa. Quia filtula e ftatu turgido non poteft ad confiften- tiam mollem pertranfire asque laxam, & ctque am- plam , ac prius habuerat, nifi ab ea exeat tanta mo- les aquas, quanta ab embolo introdu&a fuerat, & moles aquas, quas fiftulas turgentiam efficiebat3ab ea exire non potefl fponte, vt ofienfum eft, neque ex- pelli potefta vi emboli, propterea quod dum em- bolus impellit,aquas torrens fluit ad loca proximiora , quas miniis refiftunt, & facile diftrahuntur, vt funt latera mollia fiftulas; quare a&io emboli producet re- pletionem , & dilatationem fiftulas; non vero velo- ciflimam expullionem aquas per anguftiam foraminis fiftulas.Sicut videmus in inteftino acu perforato,quod eo tempore,quo aqua in eo vi emboli immittitur,non exiliunt fonticuli ex foraminulis , fed tantum paucas aliquas guttulas , dum tamen inteftinum veloci pro- greflTu repletur, inflaturque ; & poftquam turgentia-* copleta eft, tunc incipiut fonticuli,quia nempe parie- tes inteftini, non feciis,ac duri eiTent,amplius dilata- ri non poliunt, & fic vi cunei aqua velocillime efflue* rf» n 130 10. AL. BORELLI Pmerea nec immediate poft emboliimpulfunu aqua e foraminulo fifiula? exilire potefi > quia tunc ceflat impulfus emboli. Quare nullo modo ab im- pulfu emboli aqua efiftula eijcietur > & ideo necefio efi> vt ab alia caufaaqua* quse illam turgentiam in fi- fiula efficiebat)exprimatur5 eijciaturque; qua? effe po- tefi: compreflio fa&a ab incumbente pondere5 aut a vi machina?)Velfafcia?5qua? fiflulam circulariter ambien- flringat * Hifce lemmatibus pnemiffis ad cordis vim decla- randam deuenio : Et Primo Cap. 5. De corde eiufy; pulfacione . PROPOS. LXVL Methodum exhibere 3 qua vis motiua mufculi cordis indagari poffit. Simplicifllmus modus inquiredi vim motiua alicuius potentia? habetur cx cognitione efferus eius notifii- mi, qui efi: pondus ab eo furpenfum . Tunc enitru vis potentia? sequatur refifientia’5 quando immediate> vel in libra radiorum aequalium vna alteri non pra?ua- let o fed in cfequilibrio perfiftunt. Vel fi adfit machi- na) qua? ad ve&em reducitur) tunc potentia? funt re- ciproca? proportionales fuis diflautijs> feu velocitati- bus ) quibus moneri poflimt. Et hac methodo qua?fi- uimus vires mufculorum artuum . Verum hoc in cor- de aptari non potefi) cum ordinatum fit a > non ad tra&ionem articulorum grauium cum ponde- ribus annexis, fed vt fua conftrktione ad inftar praeli exiguam fanguinis molem in ventriculiseius conten- ti exprimat. Potentias vero expulfiua? non fcmpcr DE MOrv ANIMALIVM. Conttanititur vis ponderis; quia quando faxum deor- fum impellimus* tunc faxum non refiilit impulfui fua grauitate ,* corde . Quando igitur in hoc negotio ab effectu peruenire non poffumus ad cognitionem cauf«,cogimur caufam ipfam ab aliquo alio figno conijcere, vt inde magni- tudinem effectus venemur.. Tale autem lignum erit fimilitudo, & analogia, quam mufculus cordis habet cum caeteris mufculis eiufdem animalis. Diximus enim,omnes fibras minimas*feu machinulas eiufdem» vel diuerforum mufculorum in eodem animali «qu£ robuflas effe, 8c «qualem vim motiuam exercere eo- dem tempore in flatu fanitatis. Et quia moles «qua- les duorum mufculorum continent «quales multitu- dines fibrarum minimarum, fequitur» quod fi vnius «qualium mufculorum vim motiuam totalem praeco- gnitam habuerimus , alterius quoque potentiam to- talem conijcere poterimus. Igitur exiftente molecar- nofa cordis «quali fere magnitudinibus vnius tempo- ralium, & vnius maffeteruu mufculoru, cum iam vim motiuam totalem eorumdem pr«fciiierimus,probabi- liter affirmare poffumus, vim motiuam cordis «quale effe ei»quam duo pnedidtf mufculi mandibulam ftrin- sentes exercent • Cap. 5. De corde eiufq. pulfatione «, 10. AL. BORELLl Cap. 5. De corde eiufq; pulfacioflie. PROPOS. LXYIL Vis motiua fibrarum mufculi cordis per fc confidera- ta maius pondus fufpendere pollet» quam 3000, librarum* lam demonftrauimus?illudpondus?quod fuftentatuc ab integro mufculo ? feu a fafciculo toto fibrarum-» carnofarum?idipfum fufpendi quoq;pofiea (licet ad minorem altitudine ) ab vnico lirato toti de fibrarum minimarum > quot funt fibra fafciculum componen- tes. Igitur non fufficit nolfe experientia? quod a qua- tuor mufculis mandibulam /fringentibus abfque ve- dis auxilio fulpendatur maius pondus librarum 300. b & lemiilis a /emilTe , fcilicet vnus mufculus tempo- ralis cum vnico malfetcrefuflincbunt pondus maius 150. librarum. Is enim conatus efficitur a totiderru extremis fibris minimis?feua tot mufculis ? quot funt fibre contenra in duobus pradidis mufculis . Et quia quaelibet integra fibra eorumdem mufciiloru non eft minor longitudine illa , quam occupant craf- fities duorum digitorum (compenfatis nempe exceffi- bus longiorum fibrarum cum defedibus breuiorum ) & in fpatio digitali cuiuslibet fibra continentur pluf- quam viginti machinulse c ? feu poruli in difpofiti inftar catena ? fupponamus tamen non con- tineri plures ? quam decem fibras minimas ? ergo in longitudine cuiuslibet fibra earum , qua; duos pradi- dos mufculos componunt? plufquam viginti fibra mininus continentur. Cumque pondus 150.librarum fufpendatur ab vnico lirato machinularum eorumde a huius par. i. pr. 120. b par. 1. pr. »7. ' c par. r. pr. i5- DE MOTV ANIMALIVM. mufculorum • Igitur,vt habeamus vim integram,qua natura exercet in eifdemmufculis,vigefies multipli- cari debet vis illius lirati , nempe eam , quae 150.li- bras fufpendere valet. Quapropter vis integra,quam exercet natura, vt inflet omnes porulos eorundem duorum mufculorum , maior eft vi ponderis 5000. librarum. Licet eius momentum non fit maius 150. libris. Pollea fibrae cordis agunt fe inflando,non vt con- trahantur, fed vt inflentur, & fua plenitudine repleant cordis cauitates , & vi cunei exprimant, & impellant fanguinem, qui in ventriculis cordis continebatur > veluti nuclei compreflis digitis expelluntur . Vndo cortex cordis comparari pote/i tormento bellico mi- nori,fclopeto nuncupato,& in illo fibrae internae infla- tae vfum pulueris nitrati accenfi,& rarefa&i praedant; fanguisvero e ventriculis expulfus comparari poteft glandulae plumbea a felopeto eiaculatae . Hae operationes findentur, quia cortex conflat ex fibris fpiralirer inuolutis, quae refiflunt diftraCtioni , non feciis, ac fi effient fafeiae, & circuli ferrei dolij cordis . Differunt tamen parietes felopeti a cordis cortice , quod illi fua tenacitate folummodo diflra- Ctioni refiflunt, at fibrae cordis primo diflra&ioni re- fiflunt tenacitate , & vi contra<5liua externae faciei connexae earum : fecundo pars caua carumdem fibra- rum corrugata, inflatis plicis aCiionem cunei exercet, quatenus fpumofis ampullis turgentibus vim analoga ci, quam puluis nitratus rarefactus,efficit. Quare ficut quodlibet granulum pulueris nitrati fua rarefa&ionc impellit fibicorrefpondentem particulam glandis, Sc omnia granula accenfa fimul operando impellunt to* Cap. D# cordeeiufq, pulfatione * 134 10. AL. BORELLI Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione. tidem particulas glandis plumbex,quot funt granula, fic pariter fingulx fibra? minimae , feu machinulx cor- dis fua inflatione immediate, & eodem tempore ope- rantes agunt impellendo aquales particulas fangui- nex glandis, quam cor eiaculatur. Et ideo huius to- talis reflftentia componitur ex tot particulis, quarum vna quxlibet xquilibratur potentix vnius fibrx mini- mx , quot funt fibrx minimx totiuscordis . Et hinc Et, vt cordis potentia abfoluta xquetur fuo momen- to , nempe xquetur refiftentiae abfolutx fanguinis eiedi. Si igitur quaelibet fibra minima cordis xqualerru vim efficit ei, quam vnaquxlibet machinulamufculi temporalis, aut maffereris exercet,vt fupra infinuaui- mus d , & multitudo fibrarum minimarum contenta in his duobus mufculis x qualis eft multitudini minima- rum fibrarum cordis ; propterea , quod moles carnea cordis, xqualis efi moli carnofx duorum illorum mu- fculorUm . Igitur elicere poffumus , quod vis, quam exercent omnes minimae fibrx cordis fimul fumptx, fi impellerent radium externum librx bifariam in cen- tro fedx,fuperare poteft pondus 5000. librarum . Debet poftea demonftrari, quod cor fua contra- pone fuperat maiorem refiftentiam,quam fit vis illa, quam ipfe cordis mufculus , eiufque fibrx minimae , feu machinulx exercent, feu quod potentia abfoluta mufculi cordis minor eft eius momento. Ad hoc au- tem prxftandum, probandum efl: Primo, quod d par. 1. pr« iao. & pr. 1x7* DE MOfV animalivm: 135 p r o p os. LXVIII. Cap* 5* De corde eiufq; pulfationc. Arteria? omnes animalis, completa earum pulfatio- ne3non poffunt remanere fanguine exinanita? • Senfu conflat>ampliores effe venas omnes fimul fumptas 5 quamlint arteria? omnes3 forfan in propor- tione quadrupla .* & per vtraque vafa fluit tota mafla fanguinea3qua? in hominibus adultis i8.vel 2o.libras excedere non folet j & licet vena? femper plena? confpiciantur ob traniparentiam vaforum 3 du- bitare tamen quifpiam poffet , an arteria? femper fan- guine repleta? lint 5 anfciiicet folummodo pulfationis tran/Itum fanguini concedant5& deinceps in quiete earum remaneant prorfus exinanita? . Et fi- quidem prorfus exangues fierent3dum quiefcunt,tunc denudatis reftrida?5 & compreffa? ap- parerent ad inftar funiculi, aut 3 quod auto- p/ia refellitur 5 retinent enim figuram ampliatam ro- tundam , & filhilofam fluore plenam 5 qua? plenitudo cauitatis fiftuiofa? ta&u ipfo percipitur compreflis di- gitis . Non fecus denudatis venis3 fi pofl: cordis pul- lationem arterise remanerent exangues 5 tunc fiflula? venofg a mole quinque librarum fanguinis adiun&i excrefcerent triente prioris craflitici > quod efl: fal- fum3 nam nil prorfus crefcunt. Prf terea in animalibus > quorum arteria? tranfpi- cua? funt 5 vt in Ranis , patet ad oculum ex eoiore li- uidocas plenas elfe fanguine j ergo arteria? poflpul» fatignem non temanept exauftf* fed replentur fal- 10. AL. BOKELLI Cap. 5. De corde eiufy; fnilfttione . tcm a quadrante totius fanguinis > & ideo in homini* bus continent fere quinque libras • Infuper dum pulfant,arteria? turgidiffimas funt5 & a corde non fubminifhantur > nifi tres vncias fangui- nis . Ergo 5 ii ante pulfationem arterias prorfus vacuae erant) a tribus vncijs a corde immiffis impleretur fpa- tium vige fies maius 5 quam iit moles illarum; et hoc eft impoffibile abfque rarefadione, qu? certe noru adeft. Ergo ibidem librae quinque fanguinis aliunde aduenirent) aut a corde5vel a venis retroccdendoifed vtrumque eft impoffibile. Adde> quod tres vncias fanguinis a corde immiffe replere non pollent fpatium maius femipede arte- riarum cordi proximarum. Ergo ii ante pulfationemj exinanitas erant > profe&o reliquas produ&iones arte- riarum in fequenti pulfatione exangues quoque re- manerentj& ideo non pulfarent fimulcum corde5nam a fanguine inflatg, vt vtris pulfatio efficitur. Tandem experientia conflat tempore pulfationis fanguinem effluere e qualibet arteria incila 5 flue ma- gna, iiue minima fuerit) qu£ infiar fontium longius fanguinem eiaculantur: hoc autem fieri non poffet > nifi omnes arteriae repleta fuifsent fanguine per to- tam longitudinem earum , tanta turgentia) vt ob loci angufiiam, prorumperet, & exilirer. At in fequenti pulfatione non reparatur) nec reponitur in arterijs > nifi minima portio fanguinis trium vnciarum,qu£e fua mole nec mediam partem capacitatis arteriarum re- plere poffet. Ergo nifi remanfiffent fere quinque li- bras fanguinisjiterum arterias turgid? reddi non pof- fent.. Scio,non deefse, qui dicunt) fanguinis miitimam> DE MOTV ANIMALIVMI portionem rarefa&am ob cordis feruorem, pofle re- plere cauitates cordis, & arteriarum : at talis imagi- natio ab ipfa experientia refellitur, vt ali; etiam ad- notarunt. Cap. 5. Dt corde eiufq. PllIfatl0nc s COROLLARIVM Deducitur ex procedenti, quod arteri? poft pul* fationem remanent replete a quarta parte fere totius fanguinis animalis , nempe a quinque libris cruoris; & moles fanguinis a corde in arterijs immiflfeft vna pars vigefima fanguinis inter arterias contenti. Po- flremo tres vncig fanguinis a corde eie&£ intra arte- rias replentfpatium arteriarum cordi proximum non maiusfemipede , fcilicet triplum, vel latitudinis ventriculorum cordis. P R O P O S. LXIX. Motus, quo fimguis fluit in arterijs ter velocior efl eo > quo cor mouetur> & eumdem fangui- nem impellit . Quia eodem tempore abfoluutur omnes hi motus , fcilicet cordis inflatio, cauitatum eius reftri&io ab interna mole carnea cordis aufta, expulfio fanguinis, qui ventriculos replebat , motus eiufdem intra arte- rias, & promotio illius malEe fanguinea?, quo in arte- rijs proexiflebat, fa3a ab vrgentia fanguinis e corde aduenientis. Et patet, quod tres priores operationes eadenu velocitate in corde fiunt , quia eodem motu per idem 138 10. AL. B0RELL1 fpatium amplitudinis ventriculorum mouentur fibra* cordis fe inflando , per quod mouentur,reftringendo cofdem ventriculos, & eijcie.ido fanguinem, qui ibi- dem continebatur. Dua? poftrema* operationes pari- ter eadem velocitate fiunt i quantum enim fpatiuiru conficit fanguis a corde impulfus intra arterias, tan- tum praecise promoneri debet maffa illa cruoris, quae in arterijs prfexiftcbat , quatenus pari pafTu vrgetur vna pars poft aliam . Veriim fi conferatur motus reftri&ionis cordis cum motu progrefliuo fanguinis in arterijs, proculdubio non erunt a:que veloces, quia ille efficitur per fpatiu aquale latitudini ventriculorum cordis,quod tres di- gitos in latum non excedit, & fpatium, quod percur- rit fanguis intra arterias aequale eft longitudini femi- pedis . Ergo erit faltem triplum illius, & hi motus fiunt eodem tempore. Igitur motus fanguinis in ar- terijs triplo velocior eft motu cordis : Et noto > quod motus fanguinis in arterijs idem-» femper eft , fiue tres vncix fanguinis a corde immif- fiexa&e impleuerint fpatium dilatatum in arterijs } fiue aliqua eius portio poft repletionem expella- tur extra arterias . Vtroque enim cafu tantum-» promouetur fanguis praexiftens in arterijs , quan- tum fpatium occupant tres vncia* de nouo infi- nuatx, qua: longitudinem maiorem femipede per- currunt . Cap. 5. De corde eiufq; pulfarione. DE MOfV ANIMALIVM. Cap* 5* De corde eiufq; pulfationc. P R O P 0 S. LXX. Potentia cordis mufculumconflringens minor efl re- fiftentia,quam exercet fanguis in ventricu- lis eius contentus in proportione fubfexquialtera. Comparando primo loco fimplicem illam asione cordis 3 qua fanguinem contentum in fuis ventriculis comprimit cum refiftentia > qua idem fanguis com- preifioni refiftit. Patet, quod talis compreffio effici- tur ab externis fibris corticis fe contrahendo , & ab internis fibris corrugatis3 & inflatis asione cunei . Quoad primas patet) quod fibra; externa?) & facies conuexf fequentium fibrarum perinde aguntjac funis circumuolutus circa globum 5 vel cylindrum i quare potentia fibras externas cordis contrahens ad refi- ftentiam fanguinis compreffi eandem habet) quam circuli femidiameter ad eius circumfe- rentiam a) fcilicet potentia erit minor vna fexta par- te rcfiftentia;. At fibra; cordis profundiore$)& exter- narum partes caure agunt rugas 5 & plicas inflando) & ideo a<5tione cunei,vel emboli impellunt dire&o mo- tu a peripheria ad cordis centrum fanguinem a?i in- clufum. Quia vero in hac actione tequalibus mo- mentis per cofdem femidiametros5 codemque tem- pore fit impulfus,& repulfus, Ergo potentiafibrarum internarum a:qualis efl: refiftentiie fanguinis ab eis compreffi. Et quia cordis fibra; externa , qua; agunt fe contrahendo ) forfan decimam partem totius mo- lis cordis non a?quant 3 Ergo qualium partium vis fi- a huius pr* 56. IO» AL. BORELLI brarum interiorum cordis erit nouem partes , pariter refiftentia fanguinis correfpondentis erit partes no- ucm qualium vis externarum fibrarum erat > fuit refiflentia fanguinis fex partes. Ergo qualium-* integra potentia cordis eft decem > erit rdiftentia to- tius fanguinis in ventriculis cordis comprefli quinde- cim partes, nempe vt duo ad tria • 140 Cap. 5. De corde eiu% puliarione. PROPO S. LXXI. Vis, quam patitur fanguis in ventriculis cordis con- tentus ab eiufdcm compreiIione,cequalis eft vi, qua idem fanguis adinftar emboli impellit fanguinem intra arterias 5 ad cuius reiiftentiam eandem pro- portionem habet,quam i.ad4o.proxime- Tab.ij. Fig. 9. In eadem EguraProp. 61. intelligatur ABCD eile cauitatem ventriculorum cordis a mole fanguinis trium vnciarum repletam , cuius latitudo iit AB trid digitorum asqualis altitudini eius . Poftea arteriarum ramificationes eile debent a?qu£ craife, ac eft truncus principalis GZ , & compenfatis exceiiibus cuiru defe&ibus longitudinum eorumdem ramorum poifu- mus fuaderi * quod ab omnibus aiterijs in vnum trun- cum colle&is componatur vnica fiftula cylindrica ar- te riofa GF : Talis autem fiftula GF tempore quietis cordis remanet mollis, & laxa* licet repleta iit a libris quinque * feu a 60. vncijs fanguinis , & deinde a cor- dis pulfatione impuliis tribus alijs vncijs fanguinis > confurgit iiilula EM dilatata,& repleta vfque ad tur- gendam a 65. vncijs fanguinis; & ideo cylindrus GF ad aeque altum cylindrum EM j & proinde baiis EG DE MOTV ANIMALIVM. ad EK 5 eritvt 6o. ad 63. & eorum diametri EG ad EK erunt , vt radices quadrat# illarum, nempe vt 7* 7459. ad 7* 9373. fere,& dii/idendo linea EG adGK erit proxime 5 vt 7. 7459. ad o. 4o863feu vt 40. ad 1. proxime. Modo 3 quia emboli operatio non differt ab ope- ratione cordis quoad effe&um , ambo enim eaderru velocitate , & eodem tempore efficiunt eandem caui- tatiscordis reftridionem, approximando parieti BC oppofitum parietem AD, vel bafim emboli i & eidem reftri&ioni refiftit fluidum in ventriculis contentum , & ideo eadem energia vtrique compreffioni iderru fluidum refiftit: fcd vis > quam exercet embolus im- pellendo aequalis eft vi 3 qua idipfum fluidum in tubo AC contentum reftridioni reflflit. Ergoproculdubio fumere poffumus vim emboli vice refiftenti£,qua fan- guis cdpreflionicordis refiftit. Igiturtampotetia,qu£ embolum intra cor impelleret) quamilla vis 3 quam exercet fanguis in ventriculis refiftedo compreffioni > eandem proportionem habebit ad vim 3 qua fanguis in arterijs praexiftens , & additus 3 vna cum alijs im- pedimentis 3 impulfioni refiftit; Ergo vis5 qua fanguis in ventriculis cordis comprimitur 3 fiue vis,qua idem fanguis,vi emboli preffus, impellit fanguinem intra_> arterias ad refiftentiam totius fanguinis & fafeiarum impedientium dilatationem arteriarum-?» eandem proportionem habebit , quam re&angu- Ium a KGO fub altitudine GO sequali 9. digitis» & fub bafi GK aquali quadragefimg parti vnius dig;ti » feu ipfius GE contentum ad quadratum ipfius AB aqualis 9. digitis » fcilicet motus emboli , & reftri- di onis ventriculorum cordis j quse proportio eft fub quadragecupla proxime» Et 141 Cap« 5. De corde eiufq; pulfationc. a huius; pr* 10. AL. BOUELLI Cap. 5. De coideeiufy; p 11 atione * Et noto, quod fi aliqua portio trium vnciarumJ fanguinis expulfa fuifiet extra arterias a pulfationzj cordis, proculdubio fpatium GM dilatationis arterise repletum fuifset a minore mole, quam trium vncia- rum > & ideo ampliatio balis GH edet multo minor, quam quadragefimapars. Vnde re&angulum KGO ad quadratum AB minorem rationem haberet, quam prius habebat. Scilicet vis emboli cordis edet multo minor, quam quadragefima pars relidenti# fanguinis arteriarum, & fafciarum redringentium. PROPOS. LXXII. Vis motiua abfoluta cordis mufculum condringens ad totalem vim , qua /anguis in arterijs ex- pulfioni relidit, eandem propor- tionem habet, quam 1. ad 60 ► Quia potentia abfoluta mufculorum cordis con- ftringens ad totalem vim, quafanguis in arterijs ex» pulfioni reliftit compofitam proportionem habet ex ratione potentiae cordis mufculum co-nftringentis ad vim, quafanguisin ventriculis cordis comprefsus vi emboli impellit fanguinem intra arterias , quas fuit fubfexquialtera a; & ex ratione, quam potentia eiuf- dem fanguinis in ventriculis preflishabet ad virrL> , qua fanguis in arterijs expul/ioni refiftit, qua? fuit fub qtiadragecupla b. Sed duae rationes 2. ad 3. &fubquadragecupla 3. ad 120. componunt proportionem fubfexagecuplam 2. ad 120. feu 1. ad 60. ergo patet propolitum* % fcuius pr. 70. b Imius pr. 7u DE MOTV ANIMALIVM. 143 Cap. 5*. De corde eiufq» pullatione s P R O P O S. LXXIII. Vis motiua mufculi cordis fuperat fuo momento refi- ftentiam totius fanguinis arteriarum, & fafeia- ru earundem dilatationem impedientium , qua: maior e# vi ponderis 180000. librarum. Quia vis abfoluta , quam exercet mufculus cordis inflando vexiculas omnes porofas eius , tam grandis e#, vt immediate, & abfque machina fuperare pofset pondus maius, quam 5000. librarum a; At eadem-; vis motiua ad eiufdemmomentum, feu ad vim, qua fanguis motus in arterijs impeditur, eandem propor- tionem habet > quam 1. ad 60. b ergo vis abfoluta , a qua fanguinis motus in arterijs impeditur, & quattu cordis poteria fuperat,maior eft vi pondetis 180000. librarum; quod oftendendum fuerat. Vteuidentiiis ratio mechanica tanti miraculi pa- teat, inquirendae# caufa tam enormis re/iftentise , quse a corde fuperatur. Etprimo refelli debet com- munis afsertio , quod nulla alia caufa, quam a vi im- puliiua cordis expellatur fanguis per orificia arteria- rum exiliendo adinftar fontium. Oliendemus modo, quod a huius pr. 67< b huius pr», 7*» IO. AL. BORELLI Cap. 5. De corde eiufq; pulfatione. P R O P O S. LXXIV. In qualibet pulfatione cordis, aut integra moles triu vnciarutn fanguinis a corde immiffi,aut eius portio expellitur extra arterias a vi motiua diuerfa ab embolo cordis. Quia arteria? funt fiflula? molles,&dilatabiles fan- guine plena?, fed non vfque ad turgentiatn, vt dichim, efta; & tempore quo puifant arteria? intra eas alia—, noua portio fanguinis a conffridione cordis,tanquam ab embolo immittitur, cuius moles, vel tanta eft , vt fufficiat ad replendam dilatationem earundem arte- riarum > vel abundat, &in hoc cafu refiduum eijcitur extra arterias a pullatione cordis . Poftea pulla tione,arteria? e flatu turgido redeunt ad confi- ilentiam seque mollem, & a?que reftri&am , ac prius habebant. Ergo necefse eft, vt ab ea exeat eaderru, aut refiduum molis fanguinis, qua? ab embolo cordis infinuata fuerat. At ex ftridiffimis arteriarum fora- minuiis fanguis intrufus fponte exire non poteft,cunu careat propria vi motiua ,* neque expelletur ab im- pulfu emboli cordis, nifi ex parte, quia arteria: non funt dura?,ferrea?, fed laxa?, & vis cordis a&ione dirc- da arterias dilatat, qua? dilatatio potius retenflonis, quam expulfionis fanguinis caufa eft. Igitur ab alia_> diuerfa caufa expelletur totus fanguis, aut comple- mentum eius: a huius pr 68. DE MOfV ANIMALIVM. Cap. 5 * De corde eiuf-j; pitlfacione * p r o p o s. LXXV. Caufa expellens fanguinem extra arterias per earum orificia,efl compreflio, & reftridtio arteriarum i vi machina?, qua contrahuntur fibra? vaforum, & vifcerum. Euidentiflimum eft, quod fi fiftula mollis, & di- firahibilis , qualis eft arteria, repleta fuerit fanguine, vel alio fluore vfque ad turgentiam,non poterit ab ea fluor exire, nifi ipfe fponte abeat, vel vi eiaculetur . Primum fieri non poteft, nifi fluor innata vi motitim progrediatur: talis vis motiua, aut erit grauitas , quando exerceri potefi, vel erit rarefa&io eitifdetrL> fluoris , qua? exigit locum ampliorem, quam fint ca- uitates vaforum; & ideo cogitur ab anguftijs illis exire . Modo 5 quod fanguis non exeat ex arterijs ob vim motiuam grauitatis,patet, quia vbi nonadeft decli- uitasjfluor grauis nondelabitur, ciim non poflitaf- cendere : fed arteria capitis, & brachiorum, & cru- rum , fi eleuat£ fuerint, non funt decliues , & tamen ab eorum orificijs maximo impetu profluit fanguis furfum afcendendo ,* Non igitur ab innata vi grauita- tis fanguis ab arterijs effluit. Secundo, nec ob rarefa&ionem, quia videmus que excalefadum , aeque fluidum, eiufdemque molis efie fanguinem arterialem, ac venofus efi. Refiat er- go,vt fanguis a vi aliqua externa eijciatur extra arte- rias . Haec autem vis, aut erit impulfio fada a corde-> vi embolii aut quia arteria latera comprimuntur ab 146 10. AL. BORELLI incumbente pondere ; vel quia omnia latera con- fringuntur vi machinae. Et primo » quod fanguinis intera moles a cordo immifla extra arterias non expellatur ab impulfu cor- dis vi emboli , fed ad fummum aliqua eius portio > demonftratum iam efta. Secundo » quod fanguis non egrediatur ex arte- rijs ob compreffionem fallam a pondere incumbente» fuaderi poteft, quia arteriae denudatae non compri- muntur» & tamen fanguinem expellunt, & aliquae ramificationes arteriarum perfoliditatem oflium per- foratam penetrant > & ibidem ob firmitudinem » & duritiem inflexibilem foraminum arteriae turgentes comprimi non poliunt a pondere oflium - Praeterea-» illae arteriae fufpenfae>quaeoflibus »vel tendinibus lii- perne politis adhaerent» comprimi nequeunt ab ijldem oflibus » aut tendinibus» cum nec moueri»nec dila- tari poflint. Nec vrgentur a carnibus fubterpofitis » quia fua grauitate potius recedere ab arterijs conan- tur »tantum abe/l, vt eas comprimant. Similiter om- nibus arteriarum ramis prope cutem exifentibus in_> fitu fupino minimnm pondus pellis > & pinguedinis incumbit > & ide& talis leuiflima preflio exercere non pollet validifflmam illam vim » quae requiritur ad ef- ficiendam fanguinis velocifliimam effufionem. Et licet pondera carnium »& vifcerum incumbentium arterijs aliquibus in locis comprimant» & ideo adiuuent ex- preflionem fanguinis»tamen haec vis ef debilis,prae- terquam in pulmonibus»& non exercetur vbique-»; quare non erit caufa vniuerfalis illius validiffimpfan- guinis expreflionis • Poliremus modus exprimendi fanguinem, qui fit Cap. 5. De •corde eiu£j; pullatione. a huius pr. DE MOfV ANIMAIIVM. 147 a contra&ione fibrarum tranfuerfalium , nedum eft poflibilis, fed etiam eft valde familiaris naturf in_> animalibus. Videmus enim,cibaria ab cefophagi fi- ftula deglutiri non pofle, nifi, contractis fibris circu- laribus 5 canalis gul£ poftice reftridus fuerit ( veluti digitis comprefsis nuclei eijciuntur) fic plane a pref- fione, & vrgentia repetita deglutiuntur boli . Et eo- dem modo feces in fnteftinis exprimuntur. Sic pari- ter alij fluores in animalis vifceri6us motu periftaltico eijciuntur. , cum prxter enarratos modos mechani- cosfaciles 5 & obuios cijciendi fluoris e fiftulUmolli- bus, & turgidis, alii non obferuentur in operibus & artis , & natura perenni lege compendia-, fc&etur, & ambages, & varictatesabhorreat; Ergo aliquo ex enarratis modis natura fanguinem ab arte- riis expellit. Ifti autem omnes , excepto poftremo , impoflibilesoftenfi funt; igitur is retinendus erit. Sed procedamus ad firmiora, «Scconuincentia ar- gumenta . Poft pulfationem cordis duo effe in arteriis, fieri non poteft abfq; earumdem fibrarum tranfuerfalium violenta diftra<5tione. Et aliunde Ici- mus , quod omnes fibra? vaforum , ficuti fibre Cap. De corde eiufq* pulfacione f 10. AL. BORELLI Cap. 5. De corde ciufq; pulfatioije • mufculorum» intedinorum , tendinum membra- narum 3 & corij cutis relidunt didractioni » & vim habent fe contrahendi ad indar arcus didra- <5ti . Immo videmus » quod fibrae omnes in fuo naturali fitu collocata? patiuntur aliquam violentam-» tra<5tionem ; nam fi fcindantur, fponte fua contra* huntur , & breuiores fiunt. Quod non contingeret » fi ille fibrae extitiflent aequilibratae inter laxitatem, & contractionem , ficuti arcus foluta corda non patitur contraftionem, & didractionem. At fi fibr£ omnes in datu naturali vim aliquarru didractionis patiuntur , ergo quando arteria? replen- tur fanguine, tunc ampliata cauitate multo magis fi- bra? tranfuerfales elongari debent, & multo maiorem didradionem violentam patientur. Et quia prodito dilatationi arteriarum fucceditcondri & ideo ad indar funis circulariterambientis arterias eas ftringendojfanguinem, extra orificia ea- rum violenter expellat. P R O P O S. LXXVI. Si potentia cordis, nedum maximam arteriarum dila- tationem produxit) fcd infuper portionem aliquam immiffi fanguinis extra arterias expulerit , ma- iorem refiflentiam fuperabit, quam pondus libra- rum 1J5000. DE MOTV ANIMALIFM. 149 Pofito, quod dilatatio arteriarum non fit tantae 5 quae excipere poffit totam molem trium vnciarum fan- guinis a corde emiffi, tunc neceflfe eft , vt eius refiduu a&ione emboli ab ipfomet corde expellatur extra ar- terias, & tunc dico , quod potentia cordis fuperaro debet maiorem refiftendam, quam librarum 135000. Quja oftenfum eft , quod refiftentia , quam fuperare debet vis cordis folummodo , vt repleantur fanguine vfque ad turgendam, non eft minor ponde- re librarum 180000. Sed vtab arterijs exeat idem-» languis a corde immiffus,requiritur noua vis,qua? co~ primendo, & reftringendo arterias,exprimat fangui- nem, qui in eis turgendam efficiebat; cumque exire ex arterijs fanguis nequeat, nifi fimul dilatet angu- ftias viarum intra mufculos, &parenchimata vifceru, per quas pertranfire debet, qua? conftri»51:a? quoquo erant a fafcijs, & a vi machina? earum. Ergo vis,qu£ exprimit, &eijcit fanguinem ab arterijs,fuperare de- bet hanc nouam refiftendam . Et quando ampliatio arteriarum non eft capax trium vnciarum fanguinis > tunc quod fupercft,expelli debet extra arterias ab eo- dem impulfu emboli cordis . Igitur in tali cafu cor maiorem vim exercere debet, quam prius, fciiicet» fi folummodo arterias dilatare debuiflet. Et noto, quod refiftentia contra impulfum (angui- nis , qua? exercetur, vt via? aperiantur inter carnes,& intra vifcera,eft infignis, quia fanguis terebrare debet porofitates pardum corporis animalis folidarum gra- di impetu, quia nedum porofitates illa' ftriifta? funt , fed habentplures,& diuerfas figuras ad inftar cribri> vt per quodlibet foramen inftarcunei violenter infi- nuetur particula fanguinis fimiiiter figurata > feu ho- Cap. 5* De cordeeiufq. puUatione * IO. AL. BORELLI mogenea * vt nimirum fimile a fimili nutriatur. Et in- fuper eaedem particuhe ingreffas non feciis* ac claui* expellunt inutiles * & excrementias particulas extra poros earundem partium folidarum . Et hinc ratio illa* quae infenfilis vocatur, hanc ob caufam > & propter alios fines nobis ignotos cogitur natura exer- cere tam grandem vimmotiuam , vt perenni circula- tione fanguinem moueat. At fi in vnica folummodo pullatione cor fuperat tam vaftam refiftentiam, maiorem librarum 135000. cum in vna hora millies faltem cor pulfet 5 ergo in-> vna hora cordis potentia fuperat refiftentiam-» 13 5 000000. & fpatio vnius diei fuperat refiftcntiam maiorem librarum 3140000000. Stupenda profe&o efi: tam vafiavis, & incredibilis omnino eflet* nifi adefiet energia percuffionis5qua2 ex fui natura fuperare poteft quamcumque finitam refi- ftentiam quiefeentem. 150 Cap. 5. De corde eiufq; pulfauone. C A P V T VI. De caujis motum cordis efficientibns - Adeo inualuitapud veteres opinio, quodmufculi £ corde differrent * vt huius fubftantiam, flrufturam > & operationem omnino ab illis diuerfam efle crede- rent . Pariter a diuerfis cau/is motiuis agitari cenfue- runt* nempe mufculos a facultate animali fentiente5& iudicante * nempe ab imperio voluntatis* at cor mo- neri c£ca quadam facultate vitali. Nos vero excitati ab experimentis recentiorum,videmur aliquid certius indagare poffe * & primo offendemus * quod DE MOTV ANIMALIVM. Cap. 6. De caulis motu cordis effi- cientibus » PROPOS, LXXVII. Immediata eaufa motiua cordis non differt ab ea,quf mufculos artuum mouet. Quia cor efl mufculus eiufdem natura cum cite- tis; ab eifciem enim partibus integralibus vtrique co- ponuntur , nempe conflant ex fafciculis fibrarum car- nofarum eiufdem fubflanti* tcndinofccontrahibilis, eiufdem figura, eodem modo difpofit* > & alligat* > fimili modo a neruorum ramificationibus penetrat* , fimilitera /anguine ab arterijs irrigat*.Si poflea con- fideremus a&ionem eorum,tam fibrae cordis, mufculorum artuum agunt fui inflatione , & direftio- ne • Et defeendendo ad caufam motiuam immediata > & cius mechanicum operandi modum,patet ex di&is, quod *que impoffibile efl, cor inflari , & moueri ab incorporea facultate , vel a fpiritibus, aut a fanguine violenter immiffo , ac offendimus mufculos artuunru ab ijfdcm moueri non pofle. Reflat igitur, quod ficut omnes mufculi contrahuntur,inflatis vexiculis eorum pororum -> fic quoque immediata caufa tenfionis cor- dis > erit inflatio vexicularum pororum eius,fa<5la a fermentatiua ebullitione tartarearum partium fan- guinis a fucco fpirituofo ex orificijs neruorum inflil- lato, tum quia natura confimiies operationes eodem.* modo, & ijfdem facultatibus , & organis efficere fo~ let, nec varietatibus delegaturi tum etiam,quia eadem argumenta in corde militant, qu* pro awlionc adduda funt• 152 10. AL. BORELLI Cap. 6. De caufis motu cordis effi- cientibus. p r o p o s. Lxxvnr. Caufa prima, & mediata motionis cordis differres videtur ab ea,quae mufculos artuum agitat. Quia euidenriflimum eft, ex mufculis omnibus ar- tuum animalis moueri,quos volumus , & quando vo- lumus , & eos perfeuerare in a&ione quanto tempore iubemus , due velimus, flue nolimus, etiam dormientibus nobis . Infuper non licet cordi perfeuerare ina<5tione fua per aliquod tempus diuturnum , nec ab ea ad libitum ceflare, fed cteca quadam neeeffitate efficit vehementiflimos, ae fere momentaneos i&us alternis vicibus interceptis paufis > & morulis aeque temporaneis >nec vnquarrtj> donec animal viuit , & non aegrotat,talem obftinatam methodum operandi interrumpit. Hinc confenfus omnium hominum appellauit mo - tum mufculorum artuum voluntarium, cordis vero motum naturalem. Quia nimirum aedus volitionis eft eletftio> & matus, quo tendimus ad bonum ap- prehenfum , & quo auerfamur a malo prfeognito , quod prorfus abefse videtur in motu cordis > nulla_> enim ibi datur fenfatio , & apprehendo , nec electio boni y aut fuga doloris . Imma ab initio in ouo in- cubato fit talis motio cordis > naturali potius inftin- &u, & caeca necefsitate, quando nulla perceptione, &c apprehenfione boni2vel mali in vermiculo illo initiali DE MOTV ANIMALIVM. 153 oui exiftere polfc concipimus. Immo in corde auul- fo ab animali adhuc calente, in catino aqua diluto , pulfatio per plures horas perfeuerat,quando ob ner- uorum abfciflionem,interrupto commercio cum cere- bro, nulla fenfatio, aut elc&io prxeipere cordis mo- tionem poteft. Merito igitur cenferi poteft,caufamj primam, & mediatam motus cordis diuerfam effe ab ca, quee artuum mufculos mouet. Cap* 6. De caufis motu c«rdis effi- cientibus » P ROPOS LXXIX. Motus Cordis fieri pofTe organica neceffitate, vt automa monetur. Confiat ex di&is a immediatam caufam motiuanu cordis efie ebullitionem, fermentatiuam tartarei fucci fanguinci excitatam a commifiione fucci fpirituofi a neruis inftillati. Ergo dicendum eft , quod nerui iru cerebro conuellantur ab alia caufa, diuerfa ab impe- rio voluntatis * vel potius abfque vlla vellicationo fponte, & per fe fuccus nerueus in corde inftilletur,& ideo pulfationes efficiat. Et quia prima eft incognita* & imperceptibilis * ergo fi ex alijs naturas operandi modis * analogia quadam velimus ad talem cordis operationem manuduci ( vt re<5fca philofophandi me- thodus exigit) oportet * vt recurramus ad vires mo- tiuas > quas naturali * & infita energia,neceffitate qua- dam, fponte y & lemper per vices operentur, vt eft a&io, & motus ignis, grauium defcenfus, & fluxus aquas > aut fimilium. Hasc vero ciim ex fui femper, & continenter operari valeant, nunquam-/ ceflfabit, nifi eorum a&io impedita fuerit, aut virtus ipfa motiua per vices extinguatur, aut debilitetur » aProp. 77* huius. 154 10. AL. BORELLI Cap. 6. De caufis motu cordis effi- cientibus . vel remoueatur 3 & deinceps reuiuifcat , vel repona- tur,interpof?tis fyncronis morulis , veluti efl flamma-» candelae qure modo adfit,modo abfit, aut fubiedumj combuftibile per vices flam£ approximetur3vel tande perfeucrantibus agente, & patiente,operatio fiat me- diante valuula,vel machina , qua; modo vetet, modo peragere finat operatione morulis fuperius expofitis. Non defunt exempla in Natura fimilium operatio- num ; videmus enim a fluxu venti continuo agitari nubes 3 fuperficiem aquae 3 & vexilla 3 non continuo curfu 3 fed tremulo 3 & vndelanti 3 non fecus 3 ac fi repetitis i&ibus fyncronis ferie cotinuata percutere- tur ; fic pariter fieri videmus tremores 3 & ofcillatio- nes virgarum 3 & ponderum a filis pendentium . Et inter omnia 5 ad viuum reprefentare videtur opera- tionem cordis horologium ex rotis dentatis compo- fitum 3 in quo vis ponderis continuo operantis agitat lancem tempus diftinguente,feu pendulum ofcillato- rium repetitis ilibus ad inflar vndarum » non fecus» ac cor mouetur. Hxc omnia exempla 3 fi attente confiderentur, pa- tet adaptari non pofse cafui noflro. Nam fingi noiij potefl, modo tolli 3 modo reponi animalem faculta- tem motiuam fpirituum:Nec orificia neruorum adef* fe-3 & abefle poffunt, cum femper, viuente animali,in cerebro fpiritus, & nertii ibidem adfint. Valuulas poflea in principijs neruorum ponere > licet non vi- deatur impoffibile > tamen,praterquamquod non «p- parent, femper reflat inquirenda caufa 3 a qua clau- dantur, & aperiantur pmhd# valuula; interpofitis fyncronis morulis; quod a?que difficile efl, ac fi fpi- titus per fe immediate exercerent motum>& quietem ianeruis* ' Ea- DE MOTV ANIMAL1VM. 155 Eadem difficultas vetat, ne pendula* aut rotas den- tatae * aut quid fimile in orificijs nemorum cerebri fin- gatur 5 a quibus motus ofcillationis fiat * cum tales machinas nedum in cerebro non confpiciantur,fed vi- deatur repugnare fimplicitati, qua natura fummopere dele&atur in fuis operationibus. Alia igitur organica ftru&ura inquiri debet, que nedum poffibilis * & facilis fit, fed prastereapaffim in naturalibus operationibus obferuetur, & fufficiens fit ad fuperius expofita phaenomena pulfationum cor- dis faluanda. Haec, ni fallor , talis effe poteft . Videmus * quod Ipongias, filtra, aut fubtiliflimas fiftulas vitreas, licet aqueofluore repleta continenter fuerint* tamen ex eorum infimis limbis, aut orificijs non effluit continuato curfu ad inftar fontium, fed guttatim in- terpofitis morulis seque temporaneis. Caufahuius ef- fectus eflfe videtur nimia anguftiacanaliculorum,quse impedit liberumcurfum liquoris, quatenus particu- las , feu moleculae liquoris nonfunt omnino leues, fed villofie, vifeofasque, & ideo coguntur lente per cauas fuperficies pariter afperas promoneri, confricando il- las afperitates,proindequecogi-ntur non directo cur- fu, fed vertiginofo, & interrupto effluere, nili e nimia copia fluoris compreffi guttulas vrgeantur. Id ipfum euidentiiis experimur in fluoribus vifcofis,& tenacio- ribus , quorum moleculas viciflim fefe impediunt, li- cet in aere libero fluant, & a canalium afperitatibus non impediantur; vt patet in effluuio ab ore Iputi ca- tharralis. His pofitis, & confirmatis ab experientia cogitan- dum eft,m cerebro fluore lpirituofum aliquatenus vi- Cip. 6. De caulis motu cordis effi- cientibus • IO. AL. EORBLLI Cap* De caufis motu cordis effi- cientibus . : fcidum femper tangere, & madefacere orificia neruo* rum ad cor pertingentium, quorum ftri vtrum cordis motus fieri poffit non a mera naturali mechanica necefsitato > fed ab eadem anima? facultate, a qua omnes alijmu- fculi mouentur. P R O P O S, LXXX. Poffibile eft cordis motum fieri ab eadem facultato animali cognofcitiua , fed fine aduerten- tia,ob confueeudinem habitu acquifitam . Et primo , quod cordis pulfatio fiat ab eadem fa- cultate animali, qua? ob fenfum doloris, & volupta- tis achim appetitionis elicit, & ideo fpiritus ad cer- tas cerebri partes tranfmittit, vt radius determina- torum neruofum concutiat, qui ad hunc potius, quam ad alium mufculum pertingunt, conijci poteft hifce rationibus . Quia anima? fenfitiux facultas, qua? ob bonum,vel malum apprehenfum, immittit fpiritum , feu inftru- menta ad mouendum hos , non vero illos mufculos • Ipfa eadem eft , quae ob magnumbonum inexpe&atu, vel ob terribile malum imminens,efficit vehementil- limam, vel languidam pulfationem in corde. Vtraque enim pulfationis variatio fit ab apprehenfione,& per- fuafione , quae funt animae cognofcentis facultates . Ergo talis motus cordis fit a facultate fentiente, & appetente, non vero ab ignota necefsitate organica . Cumque fit incredibile, vt cor, modo ab vna, modo ab alia diuerfa caufa motiua agitetur > erit confenta- DE MOfV ANIMALIVM. neum? vt etiam confuetae cordis motiones fiaht? non»? neceffitate mechanica? vtin automate? fed ab eadem animaftica potentia fcnfltiua? & app£titiua?qua? gran- dem illam pulfationem in gaudio > & minimam mo. tionem in timore efficiebat. Nec obftat>quod confneta? cordis motiones abfque affenfu voluntatis ?immo nobis nolentibus fiant,*nam videmus? quodplures aliae motiones artuum? quze proculdubio fuit ab imperio voluntatis habitu acqui- fito? fiunt abfque aduertentia? & aliquando etiam fi nolimus ? vt mufculi tibiam mouentes ? certe ab im- -perio voluntatis agitantur ? & tamen ? vt corpus no- ftrum vnico pede innixum in fitu ere&o ? & aequili- brato retineri queat ? oportet > vt mufculi antagoni- % artificiofa viciffitudine modo trahant? modo rela- xentur ad inftar funium mali nauis ? tunc enim vacil- latio ceflat ? quando centrum grauitatis in pedis pcrpendiculariter incidit ,* & hoc fieri videmus etiam ab ijs ? qui ignorant ? & non aduertunt?fe tra- here xnufculuni contrapofitum lateri inclinato? vt rui- na prohibeatur ,* & aliquando accidit ? vt talem tibiae inufculum laefum?& dolentem nolit mouere?& tamen ne decidat? fe nolente trahat .Tam efficax eft habitus acquifitus ab ipfa infantia • Similiter mufculi palpebrarum? qui motum volun- tarium exercent? nedum nobis ignorantibus? fed etia nolentibus? habitu quodam oculos claudunt? ap- propinquante manu amici ? quem isedere nos nollo fcimus» Non eft igitur impoffibile ? vt dici pofiit a dio vo- luntaria illa? quas habitu fit ? & nos non aduertinuis eam voluiffe; immo putamus eam nolle. Quia nempe 159 Cap. 6. De caufis motu cordis effi- cientibus • 10. AL. BORELLI talis habitus non requiritur , nifi praecedant plurimi > & frequentes adus a voluntate imperati, a quibus tandem ob exercitium fpiritus peritiam qnandam ac- quirunt , & inftrumenta organica quali lseuigantur, & promptiores redduntur adoperandum; & in hoc confidere videtur vis, & potentia confuetudinis. Dicere ergo quis poffet, quod in vermiculo illo in ouo nuper a Malpighio diredo adfint nedum organa omnia mirabili artificio a natura elaborata, ad inftar automatis, fed praeterea humores, fpiritus, & facul- tas animalis fopita , qua? a fomento caloris externi experge fida percipiat, mediantibus neruis, grauedi- nem quandam dolorificam in corde a fanguineo fuc- co ibidem turgente , & ob id conatur talem mole- fliam eliminare , quod aflequitur,conftringendo te- nellum illum mufculum cordis; & hac ratione primse ilice pullationes & praecepto appetitus fenfitiui fiunt , iaboriofo tamen molimine, ficuti primas illae motio- nes , & complicationes digitorum, quando cithariftje incipiunt erudiri,fiunt ab expreffis preeeeptis volun- tatis , fed non fine difficultate, & dolore digitorum, aft in progreffu , pofiquam innumeris adibus fre- quentatis peritia, & habitus acquifitus eff, nediim_* facile, fed etiam abfque vlla reflexione, & aduerten- tia adus illi exerceri pofsunt • Quare non videtur omnino ineptus, & rifu excipiendus is, qui dubitaret pulfationem mufculi cordis non a casca necefsitate-» mechanica, fed ab eadem facultate animali, habitu quodam fieri pofse fine aduertentia, a qua omnes ar- tuum mufculi arbitrarijs praeceptis mouentur. Nec te moueat, quod cor tefludinis abfcifsum ivu catino per plures horas pulfat, nam mufculi artuum 160 Cap. 6. De cauiis motu cordis effi- cientibus . ' DE MOTV ANIMALIVM. omnium animalium , & multo magis mufculi dorfi ferpentum abfcifjfl , proculdubio funt inotus voluntarij, & tamen abfque eo, quod per ner- uos a cerebro abfciflR) adueniat imperium voluntatis, diu mouentur« Igitur eodem modo caufa cordis poteft efse eadem facultas animalis,que omnes mufculos in animali viuente mouet. Ratio vero, quare in mufculis motui voluntario infertiientibus pofb feparationem ab animali diu mo- tus perfeuerat, eft, quia in eis remanent organa , & operationes,quas voluntas animalis praeceperat,nem- pe fibne, nerui, & fucci in eis contenti, qui a ftimulo irritati,difpo/iti funtad motum,quo fucci neruei intra corinflillantur-. Pollea neceffitate mechanica fubfe- quiturfermentatiua difplofio , & inflatio ; ci-imquo tales motus mufculorum ablciflorum Heri ex fe noiL> poffint, nec ab alia caufa diuerfa ab ea, quae mufew- los in animali viuente mouebat; ergo ab eadem noru aduertente lit. Hinc concludere licet, quod a&us reflexus, quo anima feniitiua aduertatfe velle,non videtur necefsa- rius ad hoc, vt velit . 161 Cap. 7* Pc motu refpi- racion*5* C A P V T VII. De motu Refpirationis. Poftquamfuse egimus de motionibusmufculorum artuum,que proculdubio voluntaria funt; & deinceps de motu cordis , qui fpontaneus, & naturalis efso cenfetur ,. ordo requirit, vt de motibus miftis aga- mus, qui fcilicet fiunt fponte, pariterque avolunta- 162 IO. AL. BORELLI Gap. 7. De motu refpi' rationis. te imperantur ,• inter quos refpiratio numerari folet; de hac primo tranabimus , cum praeclaram conne- xionem cum motu cordis habeat. Huius cognitio valde perplexa , & obfcura eft; adhuc enim ambigi- tur , quaenam fint verae caufe motiure, quibus inftru- mentis , & quibus modis abfoluatur: nec tandem-» vfus eius primarius exacle perceptus eft. Vtque me- thodice procedamus, primo a phaenomenis inchoan- dum . P R O P O S. LXXXI. Exponuntur phaenomena , quae in motu refpirationis obferuantur. Et primo videmus , quod per vices aer per os , & -nares intra pe&us immittitur, & ibidem non rema- net j vt cibus j & potus in ftomacho, fed paulo poft aeris ingreffum , e pc&oreper os , & nares eijcitur 3 pauflt’ vero inter vnam> & alteram refpirationenu non funt £eque frequentes , ac cordis pulfationes,nec fimul cum corde fiunt, fed alijs temporibus abfol- uuntur. Infuper viciffitudines refpirationum pofsunt ab imperio voluntatis alterari, quoad frequenti a :rL/, tarditatem , & magnitudinem carum. Sed omnino eas prohibere , poftquam ab vtero exclufi femelref- pirare carpimus, non eft in noflra poteflate; cogi- mur enim neceffitate quadam no&u , diuque ae- rem excipere, & iterum euomere continuata vicifh- tudine, & fi interrumpatur, fulfocatio, & mors fe- quitur - Pneterea materia re/pirabilis in animalibus terre- DE MOTV ANIMALIVM. 163 dribus 5 & volatilibus efse non poted alia, quam aer, nam ab aqua , & a quolibet fluore intra pedus exce- pto fubito fulfocantur . Et aer ipfe oportet, vt ha- beat mediocrem confidentiam ; fi enim condenfatus valde fuerit vi emboli, vel ab aliacaufa, vt in fodinis contingit, vel contra,rariffimus extiterit, pariter ani* mal fuffocatur* Deinde inquirendo partes, quas in refpirationo monentur,patet per tracheam aere intra pulmones in- finuari, quoufque eum inflet adindar vtris, vel fol- in expirationedetumefcere.Hoc experimur fe- do naufculo intercodali , tunc per apertum foramen.» in qualibet infpirationeexporrigitur lobulus pulmo* nis , adeo inflatus , vt fi digitis contredetur, durus appareat. At expirato aere fiaccefcit, & mollis red- ditur- Videmus infuper, excoriato animali viuo , quod in qualibet infpiratione pedoris cauitas ampliatam, & magis orbicularem formam acquirit dilatatis co- dis , & eleuatis vna cum derno verfus clauiculas , & redridis fpatijs inter vnam, & alteram codam, & fe- pto tranfuerfo deorfum depreflfb . Quanta vero fit ampliatio thoracis fada ab aeris in- fpiratione .haberi poteft hoc artificio i fumpfi fidulam vitream cylindricam, cuius longitudo 52. digitos ae- quabat, & bafis , feu cauitatis diameter quadrante digiti vnius paulo maior erat . Quare capacitas eius repleri poterat a flu do 14. digitorum cubicorum;po- deaimmerfo orificio fidula? intra fcutellam faponis lotura repletam excepi exiguam aqua? vi(eida? por- tiunculam, qua? replebat infimam bafim fidula? ad in- dar diaphragmatis. Naribus deinde conftridis,appli- Cap. 7. De motu refpi- rationis * 164 10. AL. BORELLI cato orc exuxi ex vitrea fiftula tantam molem aeris i quanta vnica leni infpiratione pulmones excipere fo- lent, & tunc aquea ilia gutta eleuata ad os non per- uenit • Hinc deduxi, quod moles aeris a me infpirati 14. digitos cubicos nonsequabat; fed fupponamus fuiffe 1 5.poftca,quia mei thoracis amplitudo,feu dia- meter 15.digitos non aequat,erit proxima moles fphe- roidalis comprejfla mei thoracis aqualis 3375. digitis cubicis 5 quare poflinfpirationem additis 15.alijs di- gitis cubicis aeris , & moles au leni refpiratione motum thoracis obfcurum efle de- bere, ciim aduertere folummodo polfimus paruarrL> quamdam eleuationem fterni verfus iugulum : aperto vero abdomine,videmus in qualibetinfpiratione dia- phragma tendi& moueri deorfum, explanando fu- perficiem eius, qu;r prius finuofa fuerat versus cen- trum thoracis . Et hoc quidem contingit in placida infpiratione: at in violenta multo magis pe£us di- latatur , excipitque molem aeris magis, quam du- plam illius, qu# in naturali infpiratione infinuata_, fuerat. Hifce phaenomenis expo/itis videndum , a qua po- tentia refpiratio fiat. Et primo. Capi. 7. De motu refpi- rarionis. DE MOTV ARIMALIVM. 165 Cap. 7* De motu refpi- rationis • P R O P O S. LXXXII. Aer , & Pulmones non funt caufa? effemina? refpira- tionis , fed mere pafliue concurrunt in tali asione. Manifeftum eft,refpirationem fieri duplici motu3eo fcilicet, quo pulmones replentur, & inflantur acre,& eo,quo euacuantur . Horum quilibet duplici a&ionc abfoluitur; nam in infpiratione aerinfinuatur, & pul- mones dilatantur , vt illum excipere poflint. Inexpi- ratione adefl actio» qua pulmones ftringtintur, et qua aer ex eifdem pulmonibus egreditur. Et primo patet, quod aer non fit caufa horum motuum, quia aer nullam vim motiuam ha- bet , praeter grauitatem , & vim elafticam eius - Ha? vero nullam atftionem exercere poffunt, dum fluor aereus in fua regione > veluti in occano a?quilibratur> & vniformiter comprimitur. Quare eftimpoffibilo , dum in quiete perfiflit, vt tanta violentia dilatet pul- mones, eofque repleat, & poftea motu contrario eof- dem conflringat, vt aufugiat. Praterea videmus,ref- pirationem fieri a facultate animali iuxta natura? exi' gentiam, & quando voluntas praecipit; ergo non effi- citur ab externa potentia aeris, qua? continuo, & etiam nobis, nolentibus, refpirationis, a&ionenLj produceret. Secundo, quod pulmones non fint caufa? effe&iuas refpirationisjpatet, quia non funt compofiti ex fibris? vt mufculi, & ideo moueri a feipfis non poffunt, fed tautummodopijffiwe impelli a cauCi externa • Quare? 166 IO- AJL. BORELLl Cap.7. De motu refpi- lauoms. nec fe dilatare poterunt ? vt aerem exugant ? necfL* conflringere? vt eumdem expellant. Omitto quod vis attradiua non datur in natura . Ergo alia caufa affi- gnari debet ? quae efficere refpirationem valeat: cum aer,& Pulmones mere paffiue concurrant ad adionem refpi rati onis. PROP OS, LXXXIIL Caufa efficiens infpirationis eft vis mufculorum 5 qua. ampliatur cauitas pedoris , & pondus , atque vis elaftica aeris . Certum eft,per infpirationem immitti aerem intra-, pedoris cauitatem; cumque fluor aereus inflnuari non poffit intra fpatium ab alio corpore repletum , nifl di- latetur, & cauitas. eius amplietur. Ergo vt fiat infpi- ratiojcauitas pedoris dilatari prius debet: verum par- tes corporis animalis moueri non poftunt , nifi per contradionem mufculorum: igitur motus thoracis quo cauitas eius ampliatur, a mufculis dilatationi pe- doris inferuientibus neceftario fieri debet. At,poftquam fada eft dilatatio thoracis , reftat in- quirendum,qua neceffitate , & qua vi aer intra pedus immittitur* Et primo, quod non exugatur, nec at- trahatur ab ipfis pulmonibus,confiat ex alibi didis , cimi nulla vis attradiua detur in natura a _ Secundo, quod aer non occurrat ob vacui horrorem , pariter oftenfum eft b . Refiat ergo, vt aer vi ponderis, & vi elaftica eius fluat intra cauitatcm pedoris dilatatarru non feciis, ac intra puteum excauatum aer fponte de- cidit, eumque repletimpulfus a grauitate eius. Fitque a De mo- ti'«n natur, a grau. ped* cap.6. b ibidem. DE MOTV ANIMALIVM. in fumma tota hxc operatio eodem modo , ac follis , qui vtrem inclufum habeat, communeque orificium, fi ille manibus diftrahatur, dilateturque,oportet, vt pelles vtris tabellis follis adherentes expandantur quoque , & tunc accurret aer ambiens vi grauitatis eius ad replendam cauitatem intra vtrem contentum a folle,propterea quod orificium follis ad vtrem per- tingit 3 nec diffluere poteft inter tabellas, & vtreirL*. Sic pariter thorax eft veluti follis,includitque pulmo- nes molles parietibus cocauis thoracis adherentes ad inftar vtris , & oftium thoracis ex fiftula trachese,qu:e intra pulmones ramificatur . Ergo dilatato folle tho- racis a vi mufculorum,aer fponte ruit fuagrauitate,& vi elaflica ad replendos pulmones . 7. motu refpi- ratl0«IS* P R O P O S. LXXXIV. Motus infpirationis fit a mufculis intercoftalibus > & a diaphragmate fimul operantibus . Tab. 18. Fig. 2. Diftingui folet rcfpiratio in naturalem, placidam , Sc fpontaneam , & in violentam , & fortem,& in vio- lentiflimam ; placidam > Sc fpontaneam , quae praeci- pue fit in fomno, Sc quiete a folo diaphragmate fieri cenfent; vehementem, a diaphragmate, vnacumj raufculis intercofialibus, vel faltem a medietate eo- rum : violentifiimam, ab eifdem , & ab omnibus mu- fculis pectoralibus, & abdominis . Circa primarru, ta&u, Sc vi fu patet,aperto abdomine viuentis anima- lisjquodin qualibet infpiratione diaphragma e fiatu laxo, & finuofo, furfum ex porretf o verfus cor, mo- 168 IO. AL. BORELLI Gap. 7. De motu refpi- rationis. uetur deorfum, acquirendo figuram minus cauam > Sc ad planitiem circularem proxime accedendo; & ego vidi in cuniculo Indico ob dolorem tanta violentia.* diaphragma vcrfus abdomen defcendiffe , vt planitiem excurrendo finuofam figuram deorfum ex- porredam acquireret. Attamen nego fpontancarru infpirationem fieri abfque auxilio , & adione mufeu- lorum intercoftalium , nam in nobis ipfis, & in dor- mientibus oculis ? & digitis obferuamus coflas dila- tarj 5 & (ternum eleuari verfus iugulum. Talis autem motus thoracis a contradione fibrarum diaphragma- tis fieri non potefl, quia dum contrahuntur, perime- rer eiufdem diaphragmatis minuitur, & trahitur ver- sus centrum ,* & proinde cofhe mendofv appendices verarum, & flernum trahuntur a diaphragmate deor- fum : ergo tantum abeft , vt eleuationem coffarurru producant, quod eam impediant,& ftringant perime- trum thoracis; & ideo infpiratiofieri non poffet. Igi- tur ad quamlibet infpirationem efficiedam, ncceffario diaphragma, vna cum mtercoftalibus communi adio- ne concurrere debent. Similiter impoflibile mihi videtur , vt dua? feries fibrarum , qua; in mufculis intercoftalibus decuffan- tur,habeant vfus diuerfos > fcilicct, vt omnes fibrce inter fe aequidiftantes EF, GH, IK, ad finiftrarru partem inclinata funt, inferuiant dilatationi thora- cis, & infpirationi, at reliquae fibra? GM, NO,PQad dexteram inclinata? conftringant thoracem, & expira- tionem producant. Quia fibrarum mufculorum propria, & naturalis adio efteotradio fui ipfarum, omnes ergo fibrae duo- bus proximis coftis DC , AB agunt ne- DE MOfV ANIMALIVM. 169 ceffiirio decurtari debent , fed quando fibra tenfas decurtantur , approximari ad inuicem debent cote AB,CD,quibus fibra ilice alligatce funt;& ideo redri- dionem thoracisproducere debent , ergo ed impof- fibile, vt fibree GM, NO> agunt,ampliatio- nem thoracis producant, qua? per difiundionem 3 & remotionem vnjus ab altera fieri tantummodo poted5 nec talis accretio interualli abfque fibrarum codas colligantium elongatione contingeret , quare fibras mufculofae GM , NO> feipfas elongan- do, quod repugnat natura mufculorum . Infuper, fi vnicus ordo intercoduiium fibrarum-» obliquarum inter fe a?quididantium thoracem dilata- re deberent> deformiter didorquerenturcoda?. Sint enim easdem dua? coda? proxima? AB , CD , inter fo parallela, exidentes in fuperficie cylindrica ACDB * manifedum edjquod.quando fibra obliqua EF decur- tatur,trahit terminum F versus C, vt ipfa fibra,quam maxime fieri poted,accedat ad fitum a?quidiftantem_> ad fpinam AC , edque pars coda? CF longior, quani A£; ergo oportet, vt eadem coda CF incuruetur , & exporrigatur extra fuperficiem cylindricam , in qua_> fita ed coda AE, idemque de reliquis fibris GH, IK &c* dicendum ed - Quare tota fuperficies cylindri- ca pedoris finuofa5 & deformis efficeretur, quod ed falfum .. Dicendum ed igitur ; quod omnes fibra decuffata? proximas codas colliganres , vnicum eifedum pro- ducunt,conftridionem nempe,& mutuam approxima- donem earunde codarum; quod efficietur eade necef> litate,qua, obliquis filis inclinatis ad oppofitas partes trahitur pondus appenfum per direcdionem perpendi» Cap. 7. De motu refpi- rationis . IO. AL. BORELLI Cap.7. De motu refpi- lationis» cularem adhorizontem, vt fupra oftenfum eft * Quod poftea ad violentam infpirationem requira- tur auxilium pedoralium mufculortim, vt funt fex fcrrati5non audeo affirmare 9 nam duo ferrati maiores alligantur bafibus fcapularum > & ideo non fine ra- tione putat Veslingius hos Mufculos trahere potius fcapulam deorfum % quam coftas fursum . Duo alij ferrati pofHci fuperiores no eft inuerifimile,quod eri- gat tres vertebras collicui alligantur.Tande duos fer* ratos pofticos inferiores3iam concedut Anatomichdi- latare inferiorem partem thoracis 5 ergo non infer- uiunt infpirationi. Remanet tantum triangularis5qui inter intercoftales numerari potelt. Reliqui mufculi pecoris 3 & thoracis infpirationi non inferuiuntj ex communi Anatomicorum confen- fu . Similiter mufculos abdominis conftringere tan- tummodo poffeinferiorem ventrem5omnes fatentur A tali vero conftridione impelluntur vifceraabdomi- nis furfum, & ideonediim diaphragmatis defccnfum* & confequenter dilatationem thoracis impcdiunt5fed pra?terea facio veluti cuneo 3 vna cum diaphragmate furfumincuruatOsintra pedoris regionem infinuantur* & proinde expirationem potihs5 quam infpirationem producunt. Et hoc tadus fenfu in nobis ipfis experi- mur -y in motu enimconctiffiuo tuffis ? abdomen a fuis snufculis ftringititr> non quando copiose aerem in- fpiramus > fed poflca 5 quando grandiimpetu expira- tio > & eiedio aeris e pedore confequitur* vt nim[- itim a rapido vento aeris expulfi muchi e parietibus tracheae bronchiorum eius abradantur * & per os ex- pilantur* Exciufe igitur omnibus alijs mufculis 3 reflant fo- DE MOTV ANIMALIVM. 171 lummodo intereoftales cum diaphragmate, quibus a&io infpirationis competat. Nec me monet vulgaris opinio,quod ad vehemen- tiffimam infpirationem efficiendam non fufficiant in- tercoftales cum diaphragmate, fed concurrere de- beant manus auxiliares mufculorum peroralium.Vi- deo enim ab eifdem mufculis manus, qui exiguutru pondus vnius vnche fuftinent, fuperari quoque refi- ftentiam vafti ponderis centum librarum; fimiiiterij- dem mufculimandibulamftringeres, exercent vim de- bilem, qua panem mollem dentibus mafticant, & in- gentem vim, qua duriffimaofla conterunt, qua? di- uerfitas non dependet ex multitudine mufcu- lorum, fed folummodo ab facultate motiua, qua ijdem mufculi agitantur, ficut non funt adhiben- di plures mallei, vt filicem difrumpamus, fed fufficic folus ille, qui glebam fregit, dummodo grandi vehe- mentia filex ab eo percutiatur. Ex his omnibus concludere licet, quod motus in- fpirationis, fine placidus,&naturalis , fiue violentus > perficitur folummodo a mufculis intercoftalibus, & a diaphragmate fimul operantibus. Deinde vt mechanica operatio refpirationis perci- pi poffit, nonnulla lemmata praemitti debent • Cap. 7. De motu refpi- rationis. P R O P O S. LXXXV. Si duo terminia A, & C arcus femielliptici ABC,pa- rieti FH affixi fuerint, & planum ABC inclinatum fuerit ad planum parietis FH; /i trahatur arcus fur- siim,versus perpendiculum a B ad E; dico,quod ca- uitas eius in E magis recedet a pariete, quam in B> a Tab. ift Fig.J. 172 /0. At. BORELLI Gap. 7. De motu refpi- rationis. & in fine traCHonis fponte arcus redibit ad prifti' nam inclinationem . Dudis BO, & EN perpendicularibus ad parietis . Quia eiufdem arcus axes DB, & DE aqua- les funt inter fe , & angulus BDO minor cft angulo EDN , atque anguli ad O , & N redis aquales quo- que funt, ergo perpendicularis EN maior eft, quam BO , & ideo magis diftabit arcus a pariete in finu AEC, quam in priftino fitu inclinato ABC - Secundo, quia arcus ABC termini A , & C non fe- cus, acclauiduri affixi funt parieti FH , ergo poft tradionem , fi amplius arcus non retineatur violenter in fitu AEC, necefte eft , vt vi machina? eius rcfiliat, redeatque ad priftinam inclinationem BDO . Quod erat &c- P R O P O S. LXXXVI. Si ciufdcoi arcusa alter terminus A affixus fuerit pa- rieti immobili IF; & reliquus terminus affixus li- gno amouibili GC; & cauitas arcus B trahatur per directionem BM efficientem angulum acutum MBD; Dico, quod terminus C recedet ab A, & quod C eleuabitttr versus M. Quia fi arcus ABC fummitas B comprimatur ver- sus D , vel funiculo trahatur B versus D, neceffiirio cacumen eius deprimetur, & minorem curuitaterru acquiret? & fi trahatur vertex B non prxeise versus D. fcd oblique per dire&ionem BM efficientem an- gulum acutum MBD ? patet quod pariter cacumen B aTab. & 3- DE MOTV ANIMALIVM. deprimetur, & approximabitur ipfi D, at non potefi: B propius accedere ad D, nifi brachia BG, & BA ma- gis, quam prius incuruentur 3 &huic violenta? incur- uationi refiftunt brachia fua tenfione, & vi machina? 3 qua nituntur fe dilatare. Ergo cogentur termini ex- tremi arcus A 5 & C ab inuicem recedere , & eft A terminus firmus in pariete 5 & C mobilis in ligno CG amouibili.Igitur terminus C recedet ab A figno fixo. Rurfus,quiatradio obliqua fit per diredionem BM,a B verfus M, ergo terminus mobilis C approximabi- tur ipfi M ; & proinde terminus C vna cum integro arcu motu circulari circa centrum conuerfionis A> afcendet versus M . Quod &c. Cap. 7. De motu re [pi- ra tion is. P R O P O S. LXXXVII. Si plurium arcuum a femiellipticorum extremitates A, D, H, columna? firma: PS 3 & extremitates CEI ligno amouibili QR affigantur ; & plana arcuum-» ajquidiftantia inter fe efficiant angulos acutos cum plano PR per terminosarcuum dudo , trahantur- que eorumdem arcuum apices B , O 3 M per dire- dionem MB , parallelam dido plano PR ad partes ob tu forum angulorum , fcilicet ab M 5 verfus Z > Dico, quod cauitas femicylindrica ABCIML am- plior efficietur 5 & ceffante tradione fponte redi- bit ad prifiinamformam angufiam. a Tab. iS» Fig. 4» - Quia quilibet d id orum arcuum , vt ABC,obliquc affixus eft parieti firmo PS > & ligno amouibili QR» trahiturque versus L per diredionem MB efficientem angulum LBX acutum , Ergo quo magis arcus tra- /0. AL. BORELLI hiturS eo magis eius cacumen B recedit a plano PR; & omnes arcus conferuantur femper inter fe paralle- li - Igitur omnium fummitates B>0> M magis, quam prius recedunt a dido plano PR>& proinde efformant lemicylindricum fpatium magis dilatatum, & ideo maioris capacitatis. Poftea quia quilibet ex didis arcubuscefiantc tra- dione, vi machina fponte redit c ad prifiinum fitum-> magis inclinatum; ergo pariter fponte refiliendo om- nes arcus motu fibi ipfis sequidiftanti,ob confimilem vira machin* coanguftabunt illud ampliatum fpa- tium > occupabuntquc locum exiguum priftinum. Gap. 7- De motu refpi- rationis. b huius pr. 8$* e Ex citata. P.ROPOS. LXXXVIII. Ijfdem pofitis a, fi infuper in aduerfa parte eiufdemj plani PR, affigantur eodem modo> & ordine alij arcus AFC> DNE, HGI Dico,quod caui- tas cylindrica ABMGFC ampliabitur, & cefiante tradione redibit ad priorem angufiam capaci- . WV 1 Quia quilibet ordo arcuum in vno latere exiften- tium primo a violentia fursum arcus trahente amplia- bitur i poftea cefTante tradione fponte vi machinas conftringetur b . Ergo ambo ordines arcuum idipfum proflabunt. Quod &c. b huius pr. DE MOTV ANIMALIVM. Cap. 7* De motu refpi- rationis • P R O P O S. L XXXIX. Ijfdem pofitisj, Dico,quod in vtroq,- latereperimetri arcuu aliquando parum, aliquando nihil in- ter fe approximantur, & lignum IC fenfibililpatio alcendet ver- shs Q& recedent a co- lumna firma PS • a Tab. i&. Fig-S;8c& Et primo,fi arcus sequidiftantes proximi ABC , & DOE ad cafdem partes conftituti fuerint inter fe_> Aquales, pariterque affixionum interualla AD, CE, fint xquatia, fpatium a duobus iliis arcubus interce- ptum parallelogrammum erit, licet ctiruum , at in-> parallelogrammo, fiue re&angulo > fiue non, femper latera oppofita inter fe xqualia funt. Ergo diftantia BO inter duos proximos arcus femper erit eiufderru menfune, fi arcus depreffi , 3c inclinati fuerint, fiue Eirsum trahantur, in fitu ere&o ad planum PR . Si pofiea arcus ABC minorfuerit, quam fubfe- quensarcus DOE, patet,quod fpatium ab eiscom- prehenfum , erit trapetium ■» &ideo quo magis tra- petiu ad ob a fitu obliquo recedit versus perpendi- culum , vt in fitu a d o b, eo magis interuallu OB mi- nuitur, eo quod dudlis bz,& BZ parallelis eidem a d> erunt quoque aequales inter fe ob parallelogramma. Ergo in triangulis BZO, & bzo, erunt duo larcra bz , & BZ aqualia, pariterque duo latera 02 , & OZ inter ■ fe aqualia , & angulus bzo obtufus maior efi: angu- lo re<5to BZO.Ergo bafis bo,maior erit bafe BO. Op- pofitum contingeret, fi arcus ABC maior fuiffet are & 176 10. AL. BORELLI Secundo > quia omnes arcus fursum trahuntur, & termini ADH parieti firmo affixi trahi non poffunt? & e contra termini CEI ligno amouibili affixi funt . Ergo termini arcuum CEI vna cum ligno QR fursum transferri poffunt. Tertio 3 quia omnes arcuum fummitates R> 03 M> F,N) G3 trahuntur oblique versus internas partes eo- rum . Ergo eorum termini b oppofiti a fe inuicem re- cedunt, fcilicet C magis didabit ab A, & fic E ab ip- fo D3nec non I ab H remotior fieret) & termini A3D3 H ob firmitudinem parietis PS coguntur in e ode mu fitu perfidere. Igitur neceffe ed3 vt termini CEI vna cum ligno amouibili QR remotiores fiant a parie to firmo . Quod erat propofitum . His pra?midis3facile modum mechanicum 3 quo iii- fpiratio abfoluitur3exponemus; Et primo Caj».7. Pe motu refpi- rationis. b huius pr. 85: P R O P O S- XC. Contradis mufculis intercodalibus, vna cum dia- phragmate 3 neceffario pedoris cauitas ampliari 3 & aer infpirari debet. a Tab; Fig- 5. Videmus 3 quod ofEi collarum a ABC, D0E3AFC &c. nedum figuram incuruatam, fed etiam formam , & confidentiam balifbe habent > quia funt dura 3& fi dedantur magna vi 5 refiliant, vt machina?. Similiter termini pofteriores codarum A3 H te- naciter affiguntur vertebris fpina? columnam PS effi- cientibus ) anteriores vero termini cartilaginofi C3E3 I3. earumdenv miniis tenaciter affiguntur derno QR DE MOTV ANIMALIVM. 177 amouibili, & ideo facile fledi poffunt, fufpendi,& di- latari vna cum ipfofterno . Infuper duodecim paria coftarum difpofita funt in vtroque latere,conftituendo duos ordines deorfurru flexos, & teque inclinatos ad planum DR per fpinam, & per fternum dudum . Tandem adfunt mufculi intercoftales decuffati,qui dum agunt, fe contrahendo,trahunt furfum coftarum pcripherias B, O, M, F, N, G, versus iugulum,& tra- huntur per dirediones MB> GF, efficientes angulos acutos cum planis coftarum . Igitur caukas cylindri- ca pedoris amplior efficietur b auda diftantia BF in- ter vntim , & aliud latus . Praeterea fternum CI vna cum coftis fen/ibili fpatio afcendet versus iugulumu Q^r: & tandem fternum CI vlteriiis eleuabitur, rece- dendo a ftabili columna fpina; DS. Hinc fequitur, quod cauitas pedoris ampliatur dupiici dimenfione tranfuerfali a latere dextro O ad ftniftrum N; & direda a poftica D versus anteriorem faciem pedoris E . Reftat tantummodo altitudo pe- doris GI, quam pariter augeri offendemus . Quia diaphragmatis perimeter HMIG alligatur vertebris in H , extremis coftis odeis , 6c cartilagi- neis inferiorum coftarum per totum ambitum M , & G , & fterno in I, atque elufdem diaphragmatis cen- trum fufpenditur amediaftino, & a pericardio . Ergo ouando asitmufculus ille decurtando femidiametros; 1 W/ ftbrofos, eius duo effedus confcquuntur,primb tradis cartilagineis terminis flexibilibus coftarum MIG ver- siis abdomen RS diftenditur , elongaturque altitudo thoracis versus infimum ventrem , & fic cum lucra compcnfatur afcenfus ille exiguus thoracis versus iu- Cap. 7. De moru refpi- rationis . b huius pr» 87. c huius pr. 8i?: 10. AL. BORELLI Csp.7- De motu rdpi- rstannis. gulum Qj, Secundo idipfum feptum e datu finuofo furfum extuberante deprimitur, explanaturque.Qua- propter fouea, qua feptum tranfuerfum intra pectus cxcauabat,poftea repletur depreffo, complanatoque-* ipfo fepto . Et hinc refultat thoracis figura fimilis fpharodi, feu ouo diffedto, cuius vertex eft iugu- Ium, &ceruix , bafis vero eft planum fepti tranfuer- fi , a quo ahfcinditur. Talis autem fepti depreffio neceffario auget capacitatem thoracis.Et prius a mu- fculis intercoftalibus ampliata fuerat latitudo,& craf- fities pedtoris. Ergo neceffario a mufculorum inter- coftalium , & fepti tranfuerfi adtione cauitas, pectoris dilatari debet . Et intra pedtus exinanitum aer vi ponderis , & elafticse facultatis eius mfinuari de- bet. Igitur motus, infpirationis efficietur ; Quod &c. P R O P O S.. XCI. Non completur adtio infpirationis a /Tmplici rece- ptione aeris intra pedtus amplificatu a mufculis intercoflalibus, & diaphragmatis; fed prae- terea requiritur nona adtio comprefli- ua facta arefilitione codarum . Quia poft dilatationem pectoris aer ambiens fponte profluit ad replendam illam caiiitatem,Qportet, vt aer ille , qui pedtus repleuiteandem laxam& raram confidentiam retineat,.quam habet externus aer, pro- pterea quod externus cum interno aquilibratus in_> eadem regione aerea quiefeunt, & ideo nullam virru imuuam exercebunt. Verum ad dilatandos fubtilif- DE MOTV ANIMAIIVM. fimos alios canaliculos pulmonum,qui clauduntur ab < ipfa conniuentia parietum mollium, requiritur vis ali- 1 qua motiua, & inulto maior vis requiritur ad infuf- ; flandum aere exceptum in brachijs, & amplis fpatijs pulmonum grandi impetu iritra eofdem canaliculos » vt officium cunei exerceant . Sicut cum manibus follem', aut vtrem dilatamus,aer ambiens fponte fuc- cedit adimplendam illius cauitatcm , at ibidem fum- ma tranquillitate quiefeit. Si poftea velimus carbo- nes accendere, aut e fiftulis folli annexis fonos mull- eos elicere, requiritur adio contraria, nempe conftri- dio ab alia caufa, qua? follem comprimendo, aerem in eo contentum exprimat. Eodem modo potentia > thoracem comprimit, & aerem in eo inclufum> vehementer impellit, non potefl efTe vis mufculorum interco ftalium,& diaphragmatis;quia hi dilatare tan- tummodo thoracem poffunt, non vero conftringcre . Nec praeterea effe pote/! vis mufculorum pedoraliu , quia nil conferunt ad refpirationem . Igitur impulfio illa vehemens aeris in pulmonibus exiftentis efHcie- tur ab alia caufa diuerfa a vi mufculorum pedoris ; qute,ni fallor,fic indagari poterit. Cogita facies tabellarum follis coniundas retineri a compreffione machinxchalybea?, tanquama prado. Tunc II manibus dilatare follem velimus,oportet, vt machina? refifkntiam fuperemus , eamque diftraha- mus,'& ccflante manuum tradione, vis machince gran- di impetu refiliet,vt adpriftinam eius relaxatam con- figurationem reftituatur, & proinde vehementiffime aerem exufflabit. Sic pariter thorax eft veluti follis , qui vndiquo compreffus retinetur a tot machinis, quotfunteofte; 179 Cap. 7. De mota refpi- ratioais. 180 IO. AL. BORELLI Cap.7. De motu refpi- ratioais. hx vero in adu infpirationis violenter diftrahuntur, et dilatantur vna cum folle thoracis a contradiono inufculorumintercoftalium . Ergo fubito poftquarru ceftat eorum tradio, neceftario machina omnium co- darum derelida:, et fui iuris fada: exercebunt natu- talem fuam indolem refiliendi, et ideo grandi impetu conftringent thoracem . Et ficuti in folle, nili valuu- la claudatur 5 illius compreflio inutilis, vel faltem pa- rum proficua eft, quia aer retrocederet, et non ex- primeretur per fiftulam violentocurfu; fic pariter ne- cefse eft, vt rimula epiglottidis a fuis mufculis clau* datur, et tunc conftridio fpontanea coftarum condc- fabit aerem intra bronchia pulmonum contentum, fi- lnulqueeum impellet; quare a duplici vi, fcilicet a prasdido impulfu, et a vi elaftica, qua: machinulas ae- ris comprefta: fe dilatare conantur, infirmabitur per omnes diuerticulos, etreceflus pulmonum, inflabitq; eius vexiculas,et fic fanguinemin vafis collateralibus contentum exprimet,elutriabitque. P R O P O S. XCII. In expiratione placida , et naturali non eijcitur aer a vi motiua vllorum mufculorum, fed confequitur ex quiete , et defedu adionis inufculorum intercoftalium , et ex relaxatione dia- phragmatis ,ctex rima: epi- glottidis dilatatione. a prop, 92 Quia,vt dictum eft3 Natura: indigentia non exple- tur a /implici aeris infpjratione, fed protere a requiri- tur compreflio validiflima, qua: £t a refilitione coda- DE MOTV ANIMALIVM. rum, cumque talis adio comprefiiua fieri non polfit > nifi arde claufa fuerit rimula epiglottidis: Igitur eo minimo tempore, quo talis compi effio fit,exire aer ab oftio claufo tracheae non poteft. At poterit fane exi- re fubito, poftquam talis follicita compreflio comple- ta eft . Quia nempe immediate aperire poteft oftium trachea ,• & tunc aeris effugium e pedore fubfequi debet, abfque eo, quod ab aliquo mufculo expella- tur ; nam fi mufculi adio eft eius contractio, plane diaphragma nil prorfus agit. Quando relaxatur fpon- te, fcilicet quando reducitur ad priftinam fuam fitua- tionem finuose incuruatam intra thoracis cauitatem ; ex quo proinde fit, vt aer cogatur cedere locum-/ fubintranti diaphragmati, quod fit egrediendo psr os, & nares • Prceterea ipfemet aer in pedore comprefFus, furu naturali vi elaftica quaerit locum,vbi expandi poffit, & ideo fponte per os egreditur abfque eo, quod ab aliqua vi, & adione mufculorum eijciatur. Cap. 7. De motu refpi- rationis. P R O P O S. XCIII. Expiratio violenta adiuiiatur a compreffione coda- rum, 6c a mufculis abdominis . Conftat experientia in motu concuifiuo tuffis , & in alijs fimilibtis vehementiflimis expirationibus , quod in adu expreffionis aeris vehementer thorax,& abdo- men confringitur. Hic certe a fu is mufculis compri- mitur . Et ideo vifcera impelluntur fursiim tanta vio- lentia , vt diaphragma turgefadum intra pedoris ca- uitatem propellatur , ob cuius aduentum aer hinc 10. AL. BORELLf expellitur per tracheam . * Thorax poftea conftrin- gi ab alia caufa non poteft, quam a reftlitione co- ftarum. Hispr&miiIis,con(idero, quod vrgente neceflitato tufliendi, primo copiose acr infpiratur, poftea aper- ta rimula epiglottidis, fubito mufculi abdominis, & totalis vis refilitionis coftarum adhibentur a Natura, vt aerem effundant rapidiflimo vento , quo bronchia pulmonum abftergere, & currere poflit eijciendo mu- cuofos fuccos> fic enim periculum fufrocationis eui- tatur, & tollitur moleftia,qua nerui a {perae arteriae ir- ritantur.Igitur in hoc cafu, praeter caufas fuperiiis ex-» politas,concurrunt mufculiabdominis, & diuturnior refilitio coftarum. Cap. 7. De motu refpi- rationis . P R O P OS. XCIV. In cxpirationenon euacuantur pulmones omnino , fed femper in eis remanet non exigua moles aeris. Hoc fuadetur , quia fubftantia pulmonis non eft folida, & conftipata , fcd continet plures cauitates , quae ab aere replentur i & fa&a expiratione remanent quoqu&dilatatae , quia trachea , & bronchia pulrr o- num conftant ex frequentiflimis anulis cartilagineis, qui ftringi non poliunt, & ideo conftituunt filhilas apertas , & ampliatas : limiliter reliqua fubftantia., pulmonum conflat ex innumeris vexiculis, in quibus delinunt bronchia , quae non polTunt conftringi,alias cxade non replerent thoracis amplam cauitatem ; & tales fiftuLr, & vexicultf poft cxpiratiqnem non rc- r>E MOTV ANIMALIVM. 183 plentur a fanguine, vel ab alio fucco ; igitur coguntur expandi ab aere prius ingrefTo Incadaueribus hoc fenfu patet ; remanent enim-» pulmones eorum adeo expanfi, vt thoracis cauitatem exacte repleant,& bronchia, & vexicul# ab aere oc- cupatce confpieiunturv In viuentibus animalibus quoque remanere copia aeris in pulmonibus, poft expirationem confuetaru-» confirmatur, quia poft placidam infpirationem men- furari poteft eodem fyphone fuperiiis expofito, moles aeris ieuiter expirata , qua? in asftate 18. vel 20.,digi- tos cubicos occupare foletj& completa taliexpiratio- ne poftiinjus praeterea exuffiando emittere e pectore-» alterum tantum aeris in eodem fyphone, nempe alios 20. digitos cubicos aeris/quod licet Hat valida abdo- minis compreffione, a qua feptum tranfuerfum finuo- se incuruatum ad inftar cunei pulmones intra thora- cem exiftentes comprimit * exprimitque aerem iru eis contentum,tamen hoc eft fignum euidentiffimum, quod pulmones poft lenem expirationem non erant prorsus aere exinaniti. Hoc infupcrconfirmatur,quia poft iufufflationem cogimur efficere fubito grandem, &■ extenfam infpirationem, vt nimirum compenfari poffit difpendium aeris,qui in pulmonibus ftagnare,& perfiftere debet .. Dixi plus expirari, quam infpiremus in placida-» refpiratione, noiii quia copiofiorem aeris fubftantiarn eijciamus, vt aliqui cenfent ,. fed quia idem aer infpi- ratus a caliditate vifcerum rarefit, ideo maiorem mo- lem occupat; miftura vero vaporum aqueorum fub- ftantiam aeris non alterat, fcilicer congeriem, machi- mdarum fpiralium non auget, neque condenfat,cura Cap. 7* Oe motu refpi- rationis .. io, al, borelli fit quid cxtrinfecum refpe&u acris . Hoc euidenter confirmatur ex eo * quod differentia inter aeream in- fpiratiun, & expiratum,multo maior eft hyeme, quam aeftate 5 prout maiorem proportionem habet conden- fatus aer hyemalis,quam#ftiuus rarefa&us ad calidi* tatem vifcerum. cap- 7- Dc motu refpi- rationis. P R O P O S. XCV. Varia ftru&ura thoracis 5 & modi refpirandi in diuer- fis animalibus con/iderantur. Tab* 18. Fig. 7. Omnia animalia 3 quce in aere viuunt,pcr vices ex- cipere intra pe&us, & mox ei/cere aere manifeftum_j cd: Sed pifcium maxima pars , loco acris per vices aquam fufcipiunt3 & emimmt5 & proinde opus refpi- rationisfluido aqueo videntur pifces exercere . Stru&ura quoque thoracis , & pulmonum diuerfa., eft, animalia terreflria * exceptis teftudinibns, &alijs eiufdem generis, offeas codas diferetas habent 5 fere eodem modo efformatas > delinunt in procelfus cartigilagineos 3 quibus fterno alligantur . Volatilia-» carent coftis mendofis5fed tum coftx CB, FE,lH5tum earum appendices BA, ED, HG ofTea: funt, qux an- gulos flexibiles conftituuntin B,E> H, furfum versus iugulum inclinatos ; flmliter conne&untur appendices cum flerno vafto oflfeo RS in A, D?G,an- gulis pariter flexibilibus . Adfunt poflea mufculi in- tercoftales pariter decuflati , quorum fibra: quando decurrantur, neceffarib trahunt angulum B,versus iu- gulum K, & angulum E > verfus B ; nec non H versus DE Morv ANIMAUVM. E 5 cx quo fit, vt dirigantur cote, proindeque in- tcruallum inter dernum ADG , & fpinam CFI, au- geatur , vt capacitas thoracis crefcat; & confequen- ter aer ambiens fuccedat ad illud fpatium replen- dum . Praeterea volatilia non habent diaphragma carno- fum,fed membranofum, & multiplex per imum ven- trem in varijs locis expanfum;inferuiet igitur , vt pa- rietes; nec infpirationem adiuuabit j vt in animali- bus terredribus contingit , cumcareat fibris mufeu- lofis. Infuper habent volatilia pulmones perforatos, & codis adherentes . In ijs tamen eque bend vafa pul- monum condringuntur, vt fanguis elutriari poffit a refilitione codarum comprimente aerem in thoraco exceptum, vt fupra didum eft . Genus tedudineum codasdifcretas non habet, fed ofieo thorace vnico , & continuato ad indar fornicis teguntur. Ob id fle di, & agitari nonpoflunt, nec habent diaphragma , 8c officium pulmonum fupplent dueveficule oblonge continentes vafa fanguinea-,, que non implentur, & exinaniuntur aere per vices , fed femper inflate perfbuerant, nec renouatur aer in_> eis , nifi ex parte . Ad receptionem noui aeris,quan- do deficit, conferunt mufculi externi pelli adheren- tes,qui /inum interne excauatum condituunt quando non agunt: at quando eorum fibre contrahuntur , tunc mufculi vna cum pelle externa explanantur, & proinde cauitas interna pedoris ampliatur, & aer fucceditad replendum illud fpatium. Podea per vices veficultf , & aer in eis contentus coprimuntur ad indar praeli a fibris rotundis, & fphin- Cap.7. De motu refpi- rationis. 10. AL. BORELLI thericis veficulas contexentibus , & ab internis mu- fculis; ex quo fit, vt aer vi elaftica , quaprarditus eft> contundat, & pinfet vafa in veficulis contenta, & ideo fanguis e canaliculis arteriolis ad venofa elu- trietur. In infe&is poffiea fieri refpirationem, eodem , aut analogo modo fupradi<$is,conijcitur ex obferuationi- bus Malpighianis . Nefcio tamen, an fplendor cicin- dulartim fiat ab aeris infpiratione,aut a fyftolc cordis prope caudam exiftentis. Puto tamen,tunc fplendo- rem apparere, cum pellis externa thoracis diflenditur ob eius plenitudinem, quando fcilicet corrugationes opacitatem inducentes diftenduntur, explanantur- quo. In pifeibus bronchia? infra fauces aperta? funt, iru quibus plures pe&ines curui coftantes ex innumeris filis rubicundis pendulis compledentibus vafa , qua? fangu nem e corde exceptum tranfmittunt. Hi perli- nes vices pulmonum fupplent. Nam aqua copiose excepta, & a bronchijs compreffa ad inftar pradi vafcula illa contundendo , & pinfendo elutriatur. Tandem animalia amphibia, vt funt cetacea om- nia , qua? pulmones habent fimili modo eflformatos , ac animalia terreftria, etiam acrem rcfpirant excepto tempore illo, quo demerfa degunt,tunc enim aer iii-> bronchijs polmonum conclufus per vices contufus a mufculis pedoralibus fanguinis elutritionem efficit . Adnotaui in delphino epiglottidis efformationem di- uerfam ab animalibus terreftribus;elongatur valde perpcndiculariter versus palatum, vt eius rima fuper aquam in ore exifientem emineat, caeterum coftis, & 'Cap. 7. De motu refpi- rationis. 3 prop. DE MOTV ANIMAL1VM. mufculis abfque diaphragmate refpirationis efficere videntur. 187 c 7< De motu refpi- rationis • C A P V T VIII. De vfu refpirationis primario. SOlemne efl: Naturse, vnicaaclione 5 & eodem in- ftrumento plura commoda acquirere . Hoc pne- eipue in refpirationeobferuatur. Et quia maxima vti - litas* qu;e a refpiratioue affertur5efl vitee conferuatio * ideo merito heee primaria appellari poteft. Videndum igitur efl quomodo tam in/igne bonum producat, & quibus asionibus mechanicis ad hoc opus confeque- dumvtatur. Et primo reijci debent falfa? opiniones*, St deinde veriflmilioresfuftituenda? funt. PROPO S. XCVI. Reipirationem inftitutam non eife ad refrigerium > ventilationem flamma? & caloris cordis. Antiquorum opinio 5 quod refpiratio conferat ad caloris vitalis conferuationem, originem ha- buit ex fimilitudine quadam nominis ? & ex analogia operationis cordis * & ignis culina?* & ideo flammam vitalem in corde, refldere cenfuerunt; flcuti flamma in lignis accenfls ardet; & quia ignis claufus fubito extinguitur5& e contra ab aeris viuificatur, &cre.fcit; eodemque modo abfque ref- piratione vita animalis extinguitur 5 inualuit perfua- > quod imaginata illa flamma vitalis in corde refl* 10. AL. BORELLI dens aeris ventilatione indigeat; & ideo deficiento refpiratione extinguatur , quod confirmari ipfis vi- debatur, ex eo, quod illi, qui diutius in ferucntifli- mis balneis morantur, pereunt ,ficuti flamma in loco angufto ab aere non ventilata, nec refrigerata conta- befcit, extinguiturque. Et hinceflr, quod Pulmo cordis flabellum, & ventilabrum appellari folet. Adeo inualuit hfc perfua/io apud antiquos,vt con- fidenter pronunciarcnt in corde refidere caliditatem feruentiflimam, & comburentem , qua? indigeat con- tinua refrigeratione ab aere infpirato * Et omitto , quam fluite tam grandis flamma rn cor* de accenderetur, qua? continenter reprimi, et extin- gui deberet, cum magno compendio finis qua?fitus temperiei vitalis caloris haberi pollet excitando minorem flammam * Et primo confldero,quod in corde ignis,et flamma a&ualis viuere non poteff , eo quod in loco reflri&o , et vndique claufo fuffocatur, extinguiturque i etpc- praedicis cordis ventriculis viuat, etiamli per vices aer ibidem infufflari poflit. Sed expolitus elfe deberet in loco aperto, et tunc aer continuo afBuxu eum agi- tando viuificare polfct, vt alibi diclurn ell. Percepta hac impoflibilitate,rccentiorcs philofophi coa&i funt negare ignem, et flammam vilibilem in corde,fed ta- tumraodo admittunt feruentem* et intenfim calidita- tem igneam, quae fi tangi po-ffet,manus combureret « Hoc autem falflffimum efse fenfus ipfe declaratiper- Cap. S. De vfu refpira- tionis pri- mario • DE MOTV ANIMALIVM. 189 forato enim pecore vini animalis, etimmifso digito intra cordis cicatricem,nullam caliditatem adurente ibidem reperimus, fed aeque moderatam , ac habent reliqua vifcera eiufdem animalis. Vtque exa&e gra- dum caloris cordis agnofcerem,Pifis viui cerui peplus aperiri cnraui, et fubito iufli thermometrum per ci- catricem intra cordis finiftruin ventriculum infitiuari. Et vidi maximum gradum caliditatis cordis non ex- cefsifse gradus 40. quantus efse folet apud nos gra- dus caliditatis folis xftiui. Et poflrquam iiinilibus thermometris menfuraui gradum caloris iecoris,pul- monum, et inteftinorum 111 eodem ceruo viuo, patuit eodem gradu caloris foueri cor, ac vifcera * Quapropter cor non erit focus praecipuus animalis, qui ob excefiiuum ardorem refrigerari , et ventilari debeat. Praeterea aer ille, qui perpetuo relidet in bronchijs pulmonum, aeque calidus eft, vt cor, vt fenfu conflat; quare etiamlrtalis feruens aer intra cor immitti pof- fet, non rerigeraret. Ille vero aer, qui de nouo infpi- ratur non progreditur vitra medietatem filtulae thra- cheae, & raro eam replet. Igitur refrigerare tantum- modo poterit tracheam iplam , quam tangit, non ve- ro cor longius, tanto magis , quia inter aerem aduen- titium* & cor mediat aer calidus, fanguis , & fluor perichardij, quae omnes partes adlu calent aque , ac cor. Immoaer calidus comprelfus, & condenfatus, in bronchijs contentus maiorem gradum caliditatis acquiret, quia caliditas difrributa per aerem rarurru reftfihgitur intra minus fpatium, poflquam idem aer eftcondenfatus, & ideo ab aere inlpirato potius cale- fieret, tantum abeftvt refrigerari poflit. Gap. 8. De vfu refpira- tionis pri- mario. IO* AL. BORELLr Quoad ventilationem pertinet , dico > quod eft im~ poflibile ? vt focus cordis a refpiratione viuificetur . Quia vt carbones accendantur,oportet,vt ventus im- mediate tangat prunas, & eius flammam agitet, noiij verdpoiTunt prunae intra cubiculum ciaufx accendi a vento per plateas fpirante . Sic pariter focus intra_> cordis ventriculos coercitus nec tangQiec agitari po- terit ab acre infpirato intra canales pulmonis, qui vf- que ad cor non perducuntur. Et licet via pateret, vt intra cor infufflari poifetaer infpiratus, non accende- ret, fed fuffocaret ignem illum vitalem. Quia in pul- monibus aer valde comprimitur, & condenfatura re- iilitione coftarum , vt di&um eft, & ab a ere,nimis condenfato ignis fuffocatur r extinguiturque non,, lectis, quam a quolibet liquore fluido, vt experientia docet - Nec quia aer expiratus validius exit, putandum-» eft,a corde contraxiffe talem teporem,poftquam refri- gerium ei intulit. Nam talis rea defe&um refrigerij cordis extingui. Nam aer asftiuus aliquando calidior, eft aere balnei, & tamen ille deli- quium, fuffocationcmque non inducit. Ergo in bal- neis alia caufa longe di uerfa talem noxam affert , fcilicet vapores, aut fumi abundantes, aut venenati, vt e carbonibus , & fodinis, & foueis. tritici expirare folent .. Vtque paucis hiee omnia complebar, confldero , flBi confiet hasc vulgaris do\ftrinawCom- f aratur cordis focus cum ingne culina, & aiunt,quod 190 Cap. 8. v'iu refpira- tionis pri- mario. DE MOTV ANlMALIVAf. 191 deficiente refpirationc calor vitalis extinguitur , quia ab aere non refrigeratur > nec ventilatur . Hoc pro- bant , quia diu morantes in balneis calentibus fuffo- canturj Veriim ignis culina non extinguitur ab aere calido aeolopybe 5 nec ab ardente aere fornacis, im- mo augetur , & viuificatur. Ergo fimiliter cordis fo- cus > quem feruenriflimum fupponunt,extingui non-> deberet ab aere valido balnei. Si dicant fuitocari ob defe&um ventilationis > fcimus,flammam reque venti- lari ab aere calido, quam a frigido. Rurfus multoties ventus extinguit flammam. Praeterea cor non ventilatur a refpiratione, focus in eius ventriculis exiftens non percutitur a ven- to refpirationis ablente , a quo non tangitur; ficuti ignis cubiculi a vento externo non accenditur. Si dicent > quod abfque vento viuere poteft ignis, dummodo non fit claufus in loco Rrido. Dicam ego, cordi sfocum reftri&iffimum effe intra anguftos pa- rietes ventriculorum eius. Quare hoc nomine extin- gui potius deberet. Si tandem dicant,has duas a&iones fimul coniun- dias confiderari debere , vt fcilicet refpiratio refrige- ret, & fimul ventilet focum cordis. Reponam ego •> fi ventilatio impedit extindlionem ignis > ergo impedit diminutioiiem eius, eo quod extin&io abfque dimi- nutione ignis percipi non potefh Quare ventilatio augendo continenter ignem,eum conferuat, & fouet. E contra refrigeratio ex fui natura imminuit ardorem nimium ignis- Igitur eadem adtio refpirationisduos affeclus contrarios eodem tempore producit, nempe euget, & imminuit feruorem flammx vitalis cordis? Cap: 8. De vfn rcfpim- tionis pri- maiio. 10. AU BORELLI quod eft impoflibile . Quapropter vfus refpirationis non erit refrigerium , & ventilatio ignis, & flamma! cordis. Gap: 8. De vfn refpira- tionis pri- mario. P R O P O S. XCVII. Expiratioinftituta non eft ad expellendas fuligines genitas ab igne in corde exiftente . Sicuti in noflris caminis per eorum canales fumi exhalant deferentes tetras illas fuligines, quae impin- guntur in eorum parietibus, fic antiqui philofophi ciim videret prodire ab ore animaliu vapores calidos, qui hyeme fub fumi fpecie eruftantur,cefuerunt vere a foco cordis emitti fumos, & deferri fuligines foras • Verum talis ignis impurus non reperitur in corde,fed tantum temperata, Sc moderata caliditas . Ideo iila_> fabula in fumos abit. Et talis caliditas temperata non refidet in corde,vt in propria fede,fed potius eft aduentitia , quia ibi gi- gnitur a (anguinis commotione , (icuti refultat in certeris vifceribus , & carnibus : Nec prae- terea temperata hac caliditas fumos tetros , Sc fuliginofos gignere poteft , quia nullam a&ionem propriam caliditas , vt talis eft,in corde efficit, nempe non liquefacit, non comburit,& non elixiftat fangui- nem - Neque vllum opus fermentatiuum in cordc_j fit, quia eft mufculus fimilis cateris, atque in eius cauitatibusnon adefi, nec gignitur fuccus vllus fer- mentitius , fed tantummodo purus fanguis non per- manens , fed in continuo rranfitu . Igitur ficut iii^ DE MOrv AN1MALIVM. 193 murculis non fiunt-, nifi pauca excrementa , ita vide- tur incredibile , vt tanta copia in corde excrementa»/} & fuligines gignantur, vt indigeant cloaca pulmonis, per quam expelli debeant. Non nego, quod ab ore non exeant aliqui vapore s aquei vna cum aere expirato; fed hi non exeunt a corde extillantur a* glandulis trachea faucium* palati, denarium, vt earum fuperficiescaua? defi- niantur , & fic a rapido vento, quo aer expiratur, abraduntur minima? ilice guttula? vaporem compo- nentes . Rationes , qua? me monent ad credendum, quod c glandulis trachea?, & faucium potius, quam ex arte- rijs, & venis pulmonum egrediantur aquei vapores expirati,funti Prima,quia Natura eapaciffima offici- nam excretoriam in renibus pra?ptirauit, vtaqueam»» ferofitatem e fanguine excerneret, ergofruftra iru pulmonibus idem labor efficeretur, vt pauca? gutta? aquee in vapores reda&a? eijcerentur. Prceterea aqua ex lui natura libentiffime fales in fanguine exiftentes combibit,& intra fe excipit, & hinc eft>qu6d aqua » qua? in venis morata efi:, & per vrinam , aut fudores excernitur , acerrimo faleammoniaco nitrofo, & tar- tareo impraegnatur. Si igitur e venis pulmonum exeut vapores aquei expirati, deferret fecum eandem acer- rimam falfedinem in saguine exiftente, et valde Lude- rent fua acredine, & mordacirate pulmonem abfquo vlla neceffitate . Infuper experientia idipfum fuadet; nam vrina,& fudores , qui abique dubio ex fanguino vaforum egrediuntur,funt acerrimi,& falifiat vapores per expirationem eie&i infipidi,& dulces funt, fimil- limi fuccis glandularum. Cap. S. Bc vfu relpira* tionis pri- mario. 10. AL. BORELLI 194 Cap: 8. De vfn refpira- tionis pri- mario. Vltimo loco malus odor, qui ab aliquibus expira- tur, non euincitjtales corruptos fumose pulmonibus emitti: quia aliunde conftat, ftomachum male affe- ctum a crapula,ebrietate, & a cibis fetidis,eruCtaro graues illos odores , eo quod vna cum ftomacho affi- ciuntur glandula? oefophagi gula?, & palati. Hinc eft, quod aer fincerus e pulmonibus exiens,in tranfitu per loca fetida contagium fufeipit a tetris illis euapora- tionibus. Hoc confirmatur, quia emendata ftomachi intemperie,malu$ ille odor euanefeit. E’ contra ex pulmonibus male affeCtis, dummodo non fint putridi, & vlcerofi,& fphacelati,nonexeunt flatus fetidi. Ex quibus omnibus concludere licet, quod perex- pirationem non eijciuntur fuligines, vt e lignis com- bufiis exhalant, nec excrementa, & fordes cordis , & fanguinis, cum vapores expirati nedum fintfimiles > fed puriores ijs , qui per tranfpirationem infenfi- bilem emittuntur. Vt vlteriiis procedere poffimus, aliqua preemittenda funt. P R O P O S. XCVIII. Duo aggregata corpufculorum diuerforum exa&e in- ter fe commifceri non pofTunt,nifi contrarijs motibus agitentur , vt poffint particu- la? vnius intra alterius aggregati particulas infinuari. Vt fieri folet in fcientia mechanica,fvbiedu cuiuf- iibet propofitionis abftrahi debet a varietatibus , & circumftantijs materialibus; vel conditiones pares DE MOTV ANIMAL1VM. efle debent. Et fic in cafu noftro fupponamus primo duas congeries granulorum milij,vna quidem ex deal- batis,alteram ex nigris granulis compofita.Sic enirru Egune rotunda exdem, & «quales funt, & «que gra- ues . Iam fi du« di neceffe efi, vt ad infiar cuneorum illa infinuentur in- ter nigra, qu« excipere aduenientiaalba non poflenty nifi afe inuicem dele&arentur . Ex quo fit, vt primo nigra granula lateraliter moueantur , poftea reflexo circuitu retrocedant ad occupanda loca ab albis de- reli&a ; Et rurfus reiteratis occurfibus , & repulfioni- bus , & mutuis infinuationibus, efficietur commotio fimilis ebullitioni. Vnde fieri potefi, vt nullibi gra* na nigra abfque confortio alborum remaneant. Cap. S. De vfu refpira- tionis pri- mario . P R O P O S, XCDC. Ijfdempofitis,ab ijfdem motibus contrarijs miftionem efficientibus , ipfamet mifiio dertiui potefi, nili ad fit alia caufa vnionemuj conferuans. Quia in exemplo addudlo grana milij fune aeque IO* AL% BORULLI rotunda, & heuigata , hinc fit, vtconta&us alborum* & nigrorum non fuit firm i, tenaces , durabilefquo » quia ob laeuitatem fuperficierum , facile poliunt vna fuper alteram excurrere, quae lubricitas seque fepara- tionem granulorum producere poteft , ac prius vnio- nem effecerat. Quare ab eifdem cafualibus, &verti- ginofis oceurfibus , a quibus alba grana mifceri po- tuerunt 3 a fe inuicem quoque feparari poterunt, aut totaliter ,, autinparuas ageries, & inaequales inter fo . Vt igitur perfeueret femel inchoata vnio, & conta- £lus Ungulorum granulorum candidorum cum /ingu- lis nigris necefle eft ,, vt glutine aut vinculo , aut vncinulis,, feu hamulis,conne&amur , ne vnum ab al- tero difcedere valeat - Sic contingit in commiftione aquae, & farinae, vbi aquea granula poftquam attin- gunt aridas particulas farinae,ab ijs auide illa exugun- tur, & intra earum poros, &anfra<5tus excipiuntur vt nonpoflintab harum confortio feparari. Idipfuuv in caemento contingit,&in alijs fimilibus miiluris,qu£ quanto magis agitantur, contunduntur, & pinfuntur, eo exacliiis particulae aquae fubdiuiduntur, & infinua- tur inter exiguas particulas aridas ,* ex quo fit, vt glebulae aridx, & confiftentes fubdiuidantur,& a mi- $ura aquearum portiuncularum reiultet vnifonnis mollities, 196 Cap. S. De vfu refpira nonis pri- mario. DE MOTV ANIMALIVM.. 197 S C H O L I V M. Cap. 8. Dc vfu refpira- tion is pri- mario . Modo non diuerfo commifeentur fumi e camint» erudantes, aut guttula aqua?, vel minimae particulas pulueris terreftris. cum aeris particulis quiefeentibus mifcentur, quae confiftentiam fimilem nebulae confti- tuunt. Sic pariter Iimofa fragmenta , et faeces aquam, & vinum conturbant, in quibus omnibus mifturis con- fpiciuntur motus illi contrarij vertiginofi , & infi- nuationes ad inflar cuneorum,fine quibus dl impofli- bile, vt tales mifcellae fiant. PROPO S, C. Si:vna pars facci a granis albis occupetur, & non> exadic repleatur a nigris,poterunt alba , denigra granula commifceri a varia , & multiplici facci compreflione , & contufione Tab. 18. Fig. 8. Si in facco ABDE fit pars ALFCB repleta a granis; milij albis,& reliqua pars FEDCnon omnino replea- tur a granulis,denigratis, vt laxa remaneat, & com- primi, ac dilatari poffit. His pofitis,comprimatur ex- tremitas, ALFCB , vt occupet fpatinm reftri&urru AGFCHB .Et quia prius repletum eratab albis gra- nis .. Ergo exprimentur grana ilia , quee in fpatijs ALFG,;& BM.CH continebantur ; & haec ob facci laxitatem infinuari debent intra finum FEDC,& pro- inde. aeque dilatabitur faccus in 13 & K, ac reftridus; IO. AL. BORELLI Cap. 8. De vfu refpira- ti otiis pri- mario » fuerat in G, & H: fed non poliunt lateraliter moueri grana nigra, vfque ad I, K, nifi grana a!ba expulfa-» ex locis 1 , M infinuentur cuneatim inter grana ni- gra i & ab interpofitione alborum fubfequitur miflio, quatenus alba, & nigra lateraliter fe mutuo tangant . Igitur pofl multiplices, & repetitas comprefiiones vtriufque lateris, confequi potefl vniuerfalis mifcella granulorum alborum, & nigrorum . Qua? erit duratu- ra, fi contagiis femel fadli difiolui non polluit ob af- peritates 3 aut gluten, ficut diclum eft- PROPOS. CI- Si pars extrema eiufdem faeci FEDC a fuerit tenax,& dura: Dico, quod gJobi albi in ABCF contcn- ti5quantumuis comprimantur > nunquam-* cum nigris mifceri pofTunt. Tab.i8»lFi- gtsia S. Si enim hoc verum non efl, mifceantur > fi efi pof- fibile in tali fitu, quia commifiio fieri non poteft,nifi interbina quaeque grana nigra infinuentur totidenu grana alba alterne difpofita; & alba fimulcum nigris lateralitcr fe tangentia occupare debent latitudinem duplo maiorem, quam fit FC , vel ED : ergo grana., commifta dilatabunt fiftulam duram , & non dilatabi- lem FEDC>quod repugnat hypothefi. Igitur commi- fiio fieri non poterit. DE MOfV ANIMALIVM. 199 Cap.S. Dc vfu refpira- tionis pri- mario. a Tab.i£. Fig.8. PROPOS, CII, Ijfdcm politisa, fi faccus in ED perforatus fuerit > & in dire&um continuatus . Dico , quod albi globuli comprefli in ABCF non_> commifcentur cum nigris exiftentibus in FCDE. Quia globuli albi comprdfi in fpatio ABCF dire- $omotu impelluntur ab FC versiis ED , eo quod retrocedere non poffunt ob elauturam AB , ergo glo- buli nigri in FEDC contenti impellentur ab albis ea- dem dire&ione versiis ED, & huic impulfui non refi- ftunt, cum libere exire poflint per apertum orificium ED , & aliunde valde refiftunt laterali diftra&ioni ob firmitudinem parietum FE, & DC ; ergo neceffario nigri globuli dire<5to impulfui obtemperabunt,non_> vero laterali motui afe inuicem recedendo. Sed abf- que laterali motu , & abfque mutata diftra&ione ni- grorum infinuari non poffunt globuli albi inter illos. Proindeque, cum illis mifceri non poffunt. Pariterq; quando anteriores globuli nigri aequali velocitato fugiunt, qua a fubfcquentibus albis impelluntur, eft impoffibile, vt actione cunei albi inter nigros infinue- tur . Igitur etiam hoc nomine eft impoffibile, vt fiat mifcella. 10. AL. BORELLl Cap: 8. De vfn refpira- tionis pri- mario. a Tab. 18. Fig. p. P R O P O S. CIII. Si in canali a AC ftricto, & molli ad/int duo 'liquorem diftin&i, albus AG,& niger GD, & ex vna parte DC pateat exitus,ex altera claudatur in AB. Dico , quod a contufione, & compref- fione canalis non commifcentur liquores. Quia fluores refoluuntur in particulas duras , & fi- guratas , vt oftendimus libro De Motionibus Natu- ralibus a grauitate pendentibus. Igitur ea > qux demonflrata funt de granis milij albis, & ni- gris, aptari poliunt paniculis componentibus fluida , quoad mifccllam eorum pertinet. Et primo comprimatur flmul tota longitudo fiflu- lz, & redigatur ad anguftiam AEFD, patet quod fluor albus ABGO maior eft, quam vt excipi pofflt in aeque longa fiftula reftri&a AEIO, & ideorefiduutru anterius promouebitur vfque ad DF . eo quod retro- cedere non potefl ob claufuram AB . At prius locus replebatur a liquore nigro,qui m eode fpatio remane- re non potefl flmul cu aquali mole albi fluoris ,* ergo neceflario alter eorum, vel partes amborum exire de- benti anterius promoueri versus KL , qua datur via aperta: Sed albus exire non potefl,remanente nigro > nam hic retrocedere deberet a D versus O, qux re- trogradatio fequeretur ob viam non claufam , &: pro- duceretur ab impulfu contrario non impedito, facio a liquore albo ab O versus D, quod efl impofflbilo . Idipfum impofflbiJe fequeretur, fl portio fluoris nigri DE MOTV ANIMAL1VM. in fpario OF remaneret. Quare oportet ? vt fpatium integrum AEFD repleatur a folo fluore albo ; & pro- inde niger excurret anterius ad replendum locunu peruium ? & patulum ? & non impeditum DFLK * igitur a comprcffione filhilse AC duo fluores albus AG? & niger GD non commifcentur. Secundo comprimatur folummodo pars AG> patet ? quod cylindrus fluidus albus MPGO anterius dire&o motu promoueri debet? & ideo expellet e fuo loco fluidum cylindrum nigrum ? qui non refiftit im- pulfui dire&o cum via DC aperta fit ? & aliunde re- fiftic eius diftra&ioni laterali ob impedimentum pa- rietum OD?GC; Ergo ncceflario fluor niger GODC excurret ad partes KL ? vbi nempe aperta efi via ? & effugium patet. Verum?quando duo fluores contigui a?que velociter mouentur ad eafdem partes ? & non agitanturmotibuscontrarijs ? & repetitis conquaffa- tionibus ? eft impoflibile, vt particulas vnius cunea- rim infinuentur inter binas quaslibet particulas alte- rius . Igitur mifceri inter fe non pofsunt - Cap. 8. De vfu refpira- tion is pri- mario • PROPOS. C I V. In amplis canalibus exitum apertum ali- qua perturbatio 5 & miftio fluidarum partium fieripotefh nulla vero in ftri&is canalicu- lis . Tah. 18. Fig. 9* Ab ipfa experientia confirmatur fuperius expofita theoria in ftri&iffimis exitum apertum haben- tibus; veriim in amplis canalibus varietatem aliquam patitur. Vt in eadem figura? fit AC fifunculus vitreus 10. AL. BORELLI Cap. $. De vfu rcfpira- tionis pri- snario» s anguftiflimus, & pars DCGO repleatur vino rubro ; & pars OMPG vino albo > &poftrema pars ABPM repleatur ab aqua caeruleo colore tin&a,tunc prxdi&i tres liquores, liuc concutiantur , fiue fpiritu, aut em- bolo impellantur , videmus , quod nunquam fluores inter fe confunduntur, nec fuas diftin&as fedes defe- runt, & in motu eodem ordine progrediuntur inter fedifereti, ac fi effent cylindruli lignei indiffolubi- les * Si vero canalis AC fuerit valde amplus , & fluores fimiliter colorati in eiufdem locis pofiti fuerint, non femper difereti permanent, fed perturbantur , mi- fccnturque.. Caufa huius diferiminis efl:, quia partes interme- diae , nempe proxima» axi cylindri fluidi excurrero pofllint maiori velocitate, quam collaterales, quas ab afperitatibus vafis impediuntur; & ab hifce moti- bus injequalibus partium,eiufdem fluidi vertigines, & varix agitationes fubfequuntur. Hinc fit, vt granula minima fluidorum diucrfas polituras , & fituationes acquirant,* & proinde confundantur, & ex parte mi- fceantur i fecus autem contingit in fiphunculis /Iri- dis , in quibus ob loci anguftiam vertigines particu- larum componentium fluida fieri nequeunt; ciim inter fe a mutuis afperitatibus seque impediantur, ac a fca- fcritie interna vaforum . Et ideo exdem particula: fluidorum vniformi velocitate translatae, femper fibi fimilem politionem feruantj proindeque confundi, Sc mifccri prorfus non polfunt, DE MOTV ANIMALIVM. P R O P O S. C V. Gap. 8. Dc vfu refpira- t ion is pri- mario. *Tab. A Fig.io. Si infundibulum a ABCD conicum, & molle,fubdiui- datur in plura alia infundibula DE, FG, HM > & in alios ramos graciliores ; & intra maius infun- dibulum, claufum in poftrema eius bafi AB,immit- tantur feparatim fluores, vel grana alba,& nigra,& comprimantur,contundanturque; Dico,quod inter fe non-commifcentur • Intelligantur primo, grana,vel fluores lateraliter fe- fe tangere, & difponi fecundum longitudinem ma- ioris . Tuncpatet, quodfa&a compreflionc, folum- modo grana alba abfquc nigris in/inuari debent intra ramum DE in dire&um politum ; pariterque nigra.»-» quas tangunt orificium F infundibuli FG , illud im- plebunr,& alba grana ingredientur intra canaliculum HM, & in quolibet eorum ne vnum granulum con- trarij coloris admitti poterit. Igitur quantumuis pre- dicti canaliculi comprimantur , contundanturquo > nunquam grana alba in DE , vel in HM exiftentia-» , & ab integris parietibus interclufa, commifceri pote- runteum granis nigris exiftentibus in feparatocana- liculo FG. Secundo b ponantur granulorum /Irata alba fuper nigris, patet quod /Iratum album contiguum orificijs canaliculorum D, F , H , dum comprimitur, ingre- dietur inter omnes fiftulas DM , FN , & HO , quia-» retrocedere non pote/l, ob claufuram in AB , & ob vrgentiam nigrorum granulorum ; ergo anterius pro- moueri debent, vbi datur via aperta; nec po/leriora 2 Tab. Fig. ii. • grana nigra commifceri cum albis anterioribus pof* funt 3 quia hxc impelluntur libero curfu versus orifi- cia aperta, & lateraliter difgregari non poliunt , vt fubingrelTuris cuneisnigris locum cedantob parietu canaliculorum firmitudinem , 8c ob conftridionenL> corumdem eodem tempore fa&am 5 quo primum in- fundibulum comprefTum fuerat. Poftea,expulfo integro lirato primo alborum gra- nulorum, fubfequens liratum nigrorum accedit ad conta&um orificiorum, D, F, Hi & ideo, fafta com- preffione, alba granula, qua; prius dillributa fuerant in fpatijs DM,FN, HO , expellentur anterius ab vr- gentia fubintrantium nigrorum fecundillrati, ob ra- tiones fuperiiis didas. Ergo alba replebunt fpatia_> MQjNR, OS; & nigra occupabunt loca MD, FN 9 HO , ab illis derelifta; & vlteriiis alterne fe fe con- fequentur. Nec fieri potefl, vt in praedi&is fpatijs diferetis , & angullis , grana nigra cum albis mi- fceantur, vt di&um eff . Igitur femper in locis fepa- ratis grana nigra exillent remota a granis albis. Qua- re in tali progrefiii nunquam milfio efficietur. 204 10. AL. BORELLI Gap: 8. De vfn refpira- tionis pri- mario. PROPOS. CVI. In eodem infundibulo ramificato, fi ponantur grana alba commifta nigris , Dico, quod a repe- titis contufionibus granicula al- ba a nigris feparari poliunt. Quja grana confufa , & milia contenta in maximo infundibulo non polfunt infinuari in primis ramifica* DE MOfV ANIMALIVM. tionibus 5 nifi fubdiuidantur in plures aceruos > & di- ftin&is locis pofitos . Poftca, quia quilibet ramus ex- cauatus fubdiuiditur in plures ramulos > fcuin fiftulas minores ; ergo quilibet aceruus granorum com- miftorum iterum fub diuidi debet in alios minores accruulos > & hi in alios minores > quoufque ad omnes fubtiliffimas filtulas deueniatur , in quoruiru vnoquolibet exiguus numerus granulorum contine- ri poteft 3 qui alterne alba nigris ferie dire&a fubfe- quantur . Tandem, quia extremae fubtiliffimae fiftulse comprimuntur quoque, ex hypothefi , ergo neceffa- rio difgregantur granula in cis contenta , eo quod parietes molles comprcffi coniup&is oppofitis fa- ciebus internis fegregant granula contigua .Et hinc fit > vt omnino feparentur grana cuiuslibet feriei dirc&a - Et vniuerfa miftio difloluta erit nullum granum nigrum tangat aliquem albuiru > primo 5 'quia in fiflulis diftinttis feponuntur 3 fecun- do , quia in eadem fiftula grana ab inuicem fecer- nuntur. His pofitis facile percipimus 5 quod ab orificijs extremis fubtiliflimarum fiftularum euomi poffunc grana nigra diftin&is temporibus ab eis, quibus alba expelluntur’: Et proinde diffoluti erunt omnes conta- &us> fcilicet nulla miflio remanebit. Gap. 8. De vfu refpir*. donis pri- mario. IO. AL. BORELLI Cspi 8« Dc vfn re fpt ra- tionis pri- mario. P R O P O S. CVII. Ih eodem infundibulo duo diuerfi fluores mi/ti, opo contuiionis, poliunt quidem fubdiuidi minimas particulas, & aliquando etiam miflio dilfolui potelt. Quia, vt di & abfque repetitis conquaffationibus infinuari nonj pofsunt ad inftar cuneorum particulae vnius naturae inter particulas alias . Igitur iu pulmonibus tales mo- tus contrarij , & conquafsationes fanguinis fieri de- berent- Hoc autem fieri non poteft, nifi in locis am- plis ad inftar faeci 5 feu vtris vndique claufi,vt di&uni eft; a Ergo cauitas pulmonum talis efte deberenquod falfum eft . Componuntur enim ex innumeris canali- bus ramificatis, & ftri&iffimis ad inftar radicum ar- boris. Quapropter eft impoffibile, vt in pulmoni- bus exa&c mifceantur particulae fanguinis ethero- gene*. Infuper, quia in canalibus ftriftis, & mollibus, claufis ex vna parte , & apertis ex altera, diuerfi fluo- res , quantumuis contufi, & pinfi mifceri non pof- funt, vt diftum eft b& vt fenfata experientia docet in fiftulis vitreis fubtiliffimis . Ergo in pulmonibus , qui componuntur ex immenfa multitudine canalicu- lorum fieri no poterit miftio fluorum etherogeneoru , fanguinem componentium. Tandem, quia pulmonum vafa fimillima funt in- fundibulis ramificatis fuperiiis expolitis, &in eis ope contufionis miftio fieri non potefl:,vt di fcd potius congeries perturbata diuerforum humorum» qui nedum alterati funt quoad qualitates» & confidentias » itaut aliqui valde fluxiles » alij vero compa&i» & coagulati efie poffint» fed etiam in-» debitis locis didributi non fint. Attalis confufio» Sc praua diipofitio reduci non poted ad perferam cra- fim » & vnionem» nifi prius fabrica male compa&a» Sc peffime compofita difsoluatur» & dedruatur. Igitur Natura cogitur difeindere » Sc fubdiuidere vfque ad minima partes fanguinis male coaceruatas» vt deinde debito ordine» & optima difpofitionc vtilem midio* nem componat. Quod vero tale fuerit fapientifiimas Naturo? confi- lium » conijcitur ex ipfa pulmonum dru&ura» & ex eorum motu in rcfpiratione »qui ineptiffimi funt ad midionem fanguinis conficiendam» Sc nii aliud edi- cere pofsunt» quam didolutionem > Sc diuifionem-» partium eius > vfque ad minima» vt odenfum** IO. AL. BORELLI Cap.8. De tionis mario'. b huius pr: eft, b quia Pulmo continet plura infundibula rami~ **cata > dcfinentia in capillares fiftulas molles , & iru ijs plurcs fluores contenti per contufionem , & pref- fionem in minimas, particulas feparari, & fubdiuidi neceffario ab inuicem debent, vt di&um eft, ex qua diuifione partes glutinofe grumefade fluxibiles de- nuo fieri pofsunt > & mifceri cum reliquis- Igitur tan- tum abeft, vt pulmonum contufio, & preffio inferuiat ad fanguinis mifcellam , quod e contra immediata-, eorum actio eft difsolutio prioris mifl:ionis,diuidendo. nempe fanguinem in minimas particulas . P R O P O S. CX. Vita animalisnon pendet totaliter, & abfolute a ref- piratione, quatenus fanguinis circuitum-» adiuuat.. Iiiualuit perfuafio, quod refpiratio fit prorfus ne- eefsaria ad vita; conferuationem, quia videmus,qubd perfe&a animalia, poftquam femel refpirare cepe- runt > interrumpere refpirationem nequeunt per no- tabile.tcmporis fpatium, alias fuflfbcantur , & inter- eunt. Et quia refpiratio tranfmjttit fanguinem a dextro ad finiftrum cordis ventriculum, fine quo tranfitu fanguis circularem motum efficere non.poteft, & vi- demus quod quamdi» perfeuerat motus circuitus fanguinis ,, tamdiu vita conferuatur , hinc eliciunt, vfum precipuum refpirationis efse motam fanguinis, & proinde vite conferuationem . Gontra hanc afsertioncm abfolutc fumptam aliquf DE MOtV ANIMALIVM. difficultates adduci pofsunt. Primo non videtur ani- malis vita 3 & adiones eius confiflcre omnino 3 & fo- lummodo in motu cordis , & circuitu fanguinis; nam in paffionibus vteri 5 & in aliquibus acutis5 vt ego vi- di5piilfus cordis 5 & arteriarum per plures horas cef- fare folet,illa;fa refpirationc,& non impeditis motio- nibus articulorum . Nec dicas5remaneremotum que-, dam yermicularem cordis , a quo vita feruari potefl, Namin ranis auulfocordee pedore 5 remanet vita > & motus, faltant enim , & aufugiunt abfque corde , & proinde tunc temporis fanguinis circuitus effici no poterit • Idem in ferpentibus obferuatur. Quare euin- citur, quod in motu circulari fanguinis vita animalis non confiftit. Sed per accidens contingere potefl,vt, quando deficit illa 3 qua; efl vera , & propria vita; animalis 3 deficiat quoque circuitus fanguinis 3 & fi fallacia committatur, adducendo non caufam5vt caufam. Si igitur interruptio motus circularis fanguinis per fe non affert interitum , igitur nec interruptio ref- pirationis5 qux ad motum fanguinis confert,fcilicet 3 qua; interrumpit circuitum illum, per fe fuffocationc, & mortem afferet. Prasterea videmus in moribundis prius ceffare re- fpirationem,quam motum cordis. Ergo motus refpi- rationis non e/1 caufa motus cordis , vt aliqui aiunt. Quapropter, fi vita animalis abfque motionibus vita- libus intelligi non potefl, dicendum efl , quod talis motus non fit ille folus, qui fit a fanguine,&: ab orga- nis fanguinem mouentibus , primario a corde, & fe- cundario a refpiratione pulmonum,fed diucrfus alius Cap. 8. De. vfu refpira- tionis pri- mario. IO. AI. BORELLI motus alicuius alterius rei erit ille primarius > a qua vita dependet. Cap.8. Be vfu refpira- tionis pri- mario • P R O P O S. CXL Praecipuus vfus relpirationis non efttransfufio fan- guinis a dextro ad finiftrum cordis ventriculum . Si refpiratio inftituta fuiflct folummodo , vt fan- guinem a dextro ad finiftrum ventriculum transfun-» deret, profc&o Natura peccatum commififlet contra fuam legem,qua vbique compedia fe&atur, nam abfr que tanto apparatu, & tot periculis obnoxio? poterat per fimplicem canalem , vt in embrionibus , fangui- nem percolare, aut vnico cordis ventriculo, vtin pi- fcibus, rem conficere. Nec dicas, per angufios fiphonis pulmones tranfi- re, & percolari debuifie fanguinem, &c ideo indiguif- fe valida compreflione torcularis pulmonis : fruftra enim a«5lio tam laboriofa per refpirationem fierct.Pri- mo, quia in pulmonibus compreflio fieri poterat abf- que veficulis ab acre inflatis, fed facilius , & tutius a compreflione alicuius mufculi, vt in reliquis vifceri- bus, & glandulis fieri folct. Secundo videmus,qu6d abfque torculari comprimente fucci nutritij introdu- cuntur per canales fubtiliflimos radicum arborum ; & fic pariter fanguis, qui in capillaribus venis corapre- henfis a cerebro, & oflibus continetur,bene exugitur, & percolatur non feciis , ac in fpongijs’, filtris, & fi- phunculis vitreis humores penetrant abfque externa compreflione . Igitur fuperflua cfl illa comprefsio DE MOTV ANIMAL1VM. torcularis pulmonis, tam laboriofa, & periculis ob- noxia: Cumque talis flultitia Natura* tribui non pof- fit, dicendum efl, quod preeeipuus vfus refpirationis non fit transfufio, & percolatio fanguinis i dextro ad tiniflrum cordis ventriculum . 213 Cap> g. dc vfu refpira- P R O P O S. CXII. Aer per rcfpirationem receptus efl caufa vitee animalium. Omnes fciunt, quod animalium vita pendet a plu- ribus cau/is, nempe a totius corporis, & partium eius praecipuarum integritate, vt capitis, cordis, arteria- rum, venarum, ftomachi,intefHnorum, & vifcerurru, necnon ab humoribus, vteft mafla fanguinea, & alij, & £ motionibus eorumdem, vt a circulatione fangui- ni$ , fucci fpirituofi, & chili. Et quia tam partesfo- lidx , quam fluidae continenter diflipantur, ideo ne- ceflarij funtcibi, & potus, quibus illae reparantur, & reficiuntur; tales autem refe&ioncs fieri non pofTent, nifi adcffent inftrumenta, & officinae, in quibus prae- pararentur, & nifi acleffent caufce externae adiuuantes, vt funt calor, frigus, humiditas>& alia huius generisj quae omnia fymbola conferunt ad vitam exigendam . At nulla ex ijs videtur potiffima, & primaria opera- tionis vitne , eo quod , licet deficiant, non proin- de vita totaliter, & eodem momento extinguitnr, fed per aliquod breue tempus, & imperfe&e producitur • Sic infe&a animalia, & reptilia, difcifTo in duas par- tes corpore non fubito pereunt, fed per horas aliquas monentur, & agitantur. Similiterraufcce truncatoca- pite volant. Rame auulfo ab eis corde faltant , & ef- fugiunt ,* pariterque diffe&is arterijs, abfque fangui- ne, abfque ffomacho,dmnino exenterata? anguilla?,& ferpentes per diem integrum mouentur * nempe mo- tum vitalem&xercent. Pari modo deficiente fanguinis circalatione , & pulfu cordis , nedum homines aegro- tantes aliquando per vnam, vel alteram horam viuut, fed ranae, & infe&a auulfo corde, & proinde abfquo fanguinis circuitu fuperuiuere videmus. Sic quoque deficientecibo, potu, fomno,calore externo &c.licet a?gre, viuunt tamen animalia aliquibus diebus. Vnde euincitur , quod nulla ex memoratis efl caufa potifii- ma, & prima vitae animalium. Exclufis hifcc omnibus, reflat folummodo exami- nanda vis aeris per refpirationem, aut alio modo ex- cepti ab animali,cui competere principem locum in_» vitae produ(5tione facileoftendemus.Quia femper,dum refpirant animalia viuunt, & impedito ingreffu aeris intra pulmones fubito fuffocantur, & pereunt, vt oc- clufo ore , & naribus, flri machina pneumatica Boyliana, & melius in vacuo Torricelliano ope hydrargiri. Ibi enim omnia ani- malia inclufamomento moribunda concidunt& fi denuo follicite aer reflituatur, eadem animalia reui- uifcunt. Etaduerte, quodmufca?, & reliqua infe&a anima, lia, ranx, lacerta:, & reptilia, qu:e truncatis corpori- bus, et abfque capite, fine corde , etabfqu? fanguine 214 10. AL. BORELLI Cap: 8. De vfu refpira- tionis pri- •mario. DE MOTV ANIMALIVM. per aliquod tempus viuebant, & agitabantur in me- dio aereo, pofteain tali vacuopofita, nempe aere,fu- bitacadant agonizando . Et quod magis mirere, Pifces , qui non refpirant , & in aqua demer/i femper degunt, viuere non pof- funt, fi omnino aere priuantur. Experientia enim-# conflare, ait GaiTendus, quod in fiagnis glaciatis pi- fces pereunt, nifi perforetur glacies ; et tunc auiditate ad forbendum aerem accurrunt, vt turma- tim buccis apertis ad aeris confinium accedant.Item- que pifciculi, qui in amphoris vitreis inclufi natant ibidem aperto fupremo otificio diu viuunt, quo clau- fo cito pereunt .. Etaduertc, quod tanta auiditas aeris in pifcibus: non pendet ex inanitione illius veficula? inflata?, a?quilibrantur inipfa aqua; nam in pifcibus mortuis fub glacie vefica? reperiuntur inflata? a?que, ac in alijs viuentibus - Pra?terea vidimus in Academia experi- mentali. Medicea, quod pifeis , cuius talis, vefica dif- rupta fuerat, & exinanita in vacuo Torricelliano, ex- tra&us celeriter ante interitum,&repofitus inpifeina, diu ibidem vixit, fere per menfem ferpendo per fun- dum pilcina? ad inftar reptilium , nec vnquam potuit fubleuari, aut erigi, quia nempe, ob defc&um aeris, grauior erat ipfa aqua in fpecie . Cum igitur vixerit abfque vefica inflata, coliigitur,qu6d aer expetitur a pifabusob aliquam aliam infignem neceflitatermqua? alia non videtur etfepoffe,quam defiderium conferua- tionis vita? ciim a claufura, & totali aeris priuatione mors pifeium fubfequatur. Alijs quoque experimentis idipfum confirmatur . Aegros fere moribudos ptarmicis flernutatorijs in vi- 215 Cap. 8. De vfu refpira- tionis pri- mario . ’ 216 IO. AL. BORELLI tam redijfse referunt Authores,quia talis motus noti fit, nifi vehementer aer in pulmonibus infinuetur. Praterea refert claris. Trufton in fbcietatc RegiaJ Londini pullum gallinaceum manibus fiiffocatu fuifse a D. Croon, vt extincius videretur, & per trachea? ri- mulam infufflato acre,pullum reuixifsc - Similiter canem laqueo turrocauit claris. Needam, donec cor penitus a motu cefsaret, mox celeriter aperto abdomine tubum du&ui Pequetiano adapta- uit,aeremque fortiter infufflauit,vnde fa&um, vt fan- guis, & cor motum redintegrarent, & animal reuiui- fcerct. Ex ijs omnibus fatis aperte fuadetur, quod potiffi- ma, & principalis caufa vitalis motus animalium fit aer per refpirationem exceptus * Cop: 8. De vfu refpira- «ionis pri- mario. P R O P O S. CXIII. Per refpirationem aeris particulas fanguini commifceri pofse. Ciim ex didis conflet, vfum refpirationis non efsc/ refrigerium fuperflui caloris cordis , nec ventilatione flamma vitalis, nec mifcellam partium ctherogenea- rum fanguinis fadam a contuflone veficularum infla- tarum pulmonis; nec folummodo tranfmiflionenu fanguinis a dextro in fmiftrum cordis » vt circulatio peragi pollit; & aliunde percipimus tam grande apparatum vaforum , & organorum pulmonis ob grande aliquod bonum inftitutum fuifse , conabi- mur illud,fi fieri poterit, balbutiendo exponere. Et primo, non obflante experientia, qua aer per fi- DE MOtr ANIMALIVM. phoneminbronchijs pulmonum infufflatus non vide- tur penetrare intra venam ptihnonarem , ta- men authores confidenter affirftunt,aerem infpiratum cum fanguine in pulmonibus mifceri; fed, ni fallor, non videntur firmis rationibus fuam fentcntiam con- firmafse, aiunt enim,perforatas eCse tunicas vaforum pulmonis anguftis,&inconfpicuis foraminulis,vt funt pori cutis,perquos aer infpiratusinfinuari poterit in- tra venas ; «t hoc ipfum eft , de quo ambigitur j licet enim demus, extare tales poros, non inde euincitur, per eos aerem pertranfire pofse, quia videmus per poros veficje iuillse penetrare fpiritum vini,no aquam, neque aerem, & per poros inteftinorum , & pellis penetrare oleum, & aquam, non vero acrem i ex qua experientia deduximus alibi ,qtidd particula? aererru componentes funt ramofa?, & ampliores, qua m fint particula aqu#. Sicuti ergo aer per pra?dicitifli- me arefieri. Hoc certe contingit,quiaaerrs'particul« a vento agitata abradunt aquea grandia, & eadem-» violentia plurima aeris particula? infinuari debent in- tra aquam? a qua vinciuntur , vt inde effugere norL> poflint. Hinc fit, vtaqua conquaflata in confinio aeris fpu- mofa reddatur, & ficuti comprehenduntur ab aqua-, bulla? aere* grandiores > fic alise minores , &alia? in- confpicua? ob exilitatem ibidem remanebunt, cum-» ab ea extricari non poffint, vt patet experientia. His pofitis , quia in anfra&ibus , & veficulis pulmonum femper adefl aliquis fuccus aqueus , & ferofus ibidem inflillatus , vt lubrici? & flexi- Cop. 8. Be vfii refpira- tionis pri- mano . DE MOTV AN1MALIVM' 219 biles reddantur ; Atque talis aquea ferofitas con- quafTata a vento aeris infpirati in fpumas pro- culdubio facefTet ; & hinc aqua illa impraegnaturi particulis aeris . Cumque eadem aqua per poros ve- narum facile exudare ? & penetrare valeat? fieri non_j poteft,quin fecum deferat ciinclufas aeris particulas, eafque fanguini immifeeae. Dc hoc effectu dubitari non poffe mihi videtur; nam licet aer folitarius per poros cori;?aut venat pertranfire non poffit? bene com- meabit cum aqua commiftus? fubdiuifus nempe in mi- nimas particulas ? vt videmus per poros ligni?& cutis rranfpirare aeris minimas particulas cum fumis? St fu- doribus ? at grandiores acerui aeris embolo infufflati per eofdem poros exire nonpoffunt? quia nimirum ipfemet ramofitates particularum acris inter fe con- catenata? ? & contexta? impediunt tranfitum per po- rorum anguftias? vt alibi oftendimus. Hcec eft?ni fallor?via expedita tranfmittendi aerem intra venas pulmonis ? & modus facilis commifccndi aeris mifiimasparticulas cum alijs minimis fanguinis partibus. Cap. 8. p€ vfu refpira- tionis pri- mario. P R O P O S. CXIV. Acris particulas fanguini iram i flas non augere cius fluxilitatem? nec producere efferuefcentiam in corde ob vim eius elafticam?aut nitrofaui cius natnram. Prxclstrr ijdem Authores? qui affirmant? acrem in- fpiratum fanguini commifceri? non parum laborant > St mechanicum operandi modum ciufdepi 220 IO. AL• BORELLl Car* 8. De v/u refpira- eionis pri- mario. aeris fanguiniadiunfti declarent.Aiunt enim primd» quod particula: aeris immiflx fanguini fluxilitatern-# eius augent. Huic fententix aflentiri non pofTum-# . Quia /iaer obfui maximam raritatem,& fluxilitatern augeret aqux liquiditatem, & fluorem, profe&6,quo maiorcopia aeris mifcerctur aqux, eo magis fluxilitas crefceret, igitur fpuma magis fluida cflfet, 5c facilius difflueret, quatn aqua pura,* quod efl falfum * Praeterea fluxilitas pendet ex fubdiuiflone corporu diuiforum in minutifflmas particulas , quarum facies iint leues, & figurx fint minus afperx, Sc angulofx,& xque graucs inter fe, vt alibi oflendimus . Modo aer non videtur efle magis fluidus, quam aqua , aut mercurius , quia aer componitur ex particulis ramo- Cis, & fpiralibus, & amplioris flgurx, & perimetri, quam fint particula? aqux, eo quod peranguftos po- ros cori; aqua , & mercurius affluere poffunt,non ve- ro aer > ergo aer immifius aquae> potius minuet eius fluxilitatern. Nec quia aer rarior,&leuiorcfl, quam aqua y ideo maiorem fluxilitatern habebit > natru oleum miniis fluidum, quam aqua, leuius, & rarius efl illa* Infuper congeries veflearum inflatarum minus flui- da efl, quam congeries globulorum ligneorum, fi ex- tera fintparia , fcilicet fint xquelxuigata , & xque lubrica, quia vcficarum facies ob mollitiem pellicu- larum, & compreflibilitatem aeris contenti facile co- aptantur , & grandioribus contagibus fe mutuo deo- fculantur , at lignei globuli oh duritiem fere in pun- gis fe tangunt > & ideo vnus facile excurrere potefl fuper alterum globulum, non fic veficx , qux ab amplis contagibus > Yebiti connc&ujitur ad inflar DE MOTV AN1MALIVM. 221 operis raufiui , & ideo difficile vna fupcr aliam excur- rere potcft. Eodem modo particulas aereos fpiralcs 3 & cedentes > nedum amplioribus conta&ibus vniun- tur 5 fed etiam mutuo colligantur , & ideo difficile vna fpira fuper alteram excurrere, & diffluere poteft, feciis autem in aqua*& in fluoribus reliquis,qui con- fiant ex particulis inflexibibus, & duris; & ideo con- taftus funt minutiffimi ,proindcquc fluiditas eoruiru maior cft * Hinc concludo , quod aer,£ confideretureius con- fiftcntia,fanguini admillus, potius minuit fluxilitatem fanguinis. Sccuado loco aiunt,quod aer fua vi elaftica rarefa- ftionem fanguini inducit» cx qua fuboritur cfferuc- fcentia» & fermentatia quasdam, quas perfe&ionem-» fanguini confert, & cordis motum irritat. Ali; po- flea proferre non verentur,aerfcm habere nitrofam na- turam* quas acaliditate agitata fanguinis motum-» promouet*. Hacc omnia * ni fallor,videntur maiori fe- curitate pronuntiata, quam firmis rationibus com- probata , nam fi aer fua vi elaftica aquae commiftus rarefa&ionem ei inducit » hoc continget, aut quia ip- fam aqias fubftantiam tranfmutat, ciqs confert con- fidentiam, rariorem ; vel quia bullas aeris inclufas maiores ,ampliorcfque fiunt* at neutrum effici poteft, vt patet ad. oculum in fiphone vitreo angufto, in quo aquas moles, idem fpatium occupat, fiue ibidem adfit aer, fiue non. Denique aeris particulas intra aquam-» inclufas potius comprimuntur,& condcn/antur a pon- dere incumbentis aquae. Vique ratio huius operationis clarius percipiatur» eogitajintraaceriMixi arenas mifceri plures veficas ia- Gap. 8. De vfu refpira- tionis pri- mario* 222 IO. AL. SORELLI Cap: 8. De vfu refpira- tiotiis pri- mario* flatas,proculdubio arente granula inter fe eodem mo- do fc mutuo tangent* ac prius * & ideo vis vc/icarum non rarefaciet arenam*& vcficx a pondere incumbentis arente potius comprimentur* & denfio- res fient- Quare compofitum ex arena > & ex vcficis non acquiret maiorem raritatem. Simili modo aer fua vi elaftica rarefaciet aquam continentem ac- rem^* Si vero velint* quod aer fua vi motiua elafHea dif- iiingat* fcparetque cas fanguinis particulas, qua? con- glutinationem aliquam * aut concretionem in venis *- & vifceribus contraxerat* & tali turbatiuo motu aer in pulmonibus fltixilitatem fanguini conferat * patet quam futile /it hoc adiumentum, quando adefteaufa potentiflima * qua? difei/fonem conglutinatarum par- tium vfque ad minima eificcre poteft ySc ideo fluidif- fimum fanguinem reddere . Haec caufa cft cxpreflio per capillares fiftulas vaforum fada a torculari pul- monis inflati * & eompreflfi a refilitione coftarum . Non videtur magis vera a/Tertio de aeris nitrofa_j natura, fiuc illa dependeat ab immiftione terreftiium , quee aerem inficiunt > fiue cx * & intrinfeca aeris natura. Nam in primo cafti aer iir fe condnebit*ne dum atomos nitrofos accen&bilcs * fed etiam particulas gelidas, Sc condenfationem in- ducentes* & ideo' motum rarefactiuum fanguini inducet. Infecundo cafu nitroTanatura aeris* & eius vis rarcfaftiua erit mera conditio materialis machi- narum eius * quibus tam propitia * quam noxia cali- ditas eflfe potc/I, nempe machina aliquando conden- fari* & aliquando a calore rarefieri poliunt. Videmus enim vim:&rigiditatem arcus ferrei ab igne debilita- DE MOtV ANIMALIVM. 223 rl 5 & mollefcere, at ab eodem igne ligna , & pili ten- duntur 5 induranturque • Praeterea, fi particulae aeris vere effent nitrofae, ac- cenderentur a conta&u flammae candelae , & crepitus efficerent, quod eft falfum. Infuper noto , quod fubftancia propria aeris non_> rarefit ab atfione caliditatis, fed potius ab admiftio- nc exhalationum5feu particularum ignearum, vcluti a cuneis agitatis > a quibus interceptae fpirulae aereae potius comprimuntur, &condenfantur j vt alibi in- finuauimus. Tandem in finiftro cordis ventriculo non adeft fer- uor, vel ebullitio vlla, immo eius caliditas non eft maior, quam fitilla, que in dextro ventriculo reperi- tur. Quod taduipfo experimur,immiffis digitis per cicatrices in corde animalis viuentis . Ergo illa aeri» nitrofa natura a recentioribus introdu&a vana omni- no eft. Et proinde operationes,quas producit aer per refpirationem fanguini commiftusjvalde diuerfaefunt ab illis, quae ha&enus excogitatae funt. Cap. 8. De vfu refpira- tion is pri- mano . PROPOS. CXV. Exponitur ratio mechanica continua? motionis tre- mula? > quam aer fanguxni lmmiftus pro- ducere poteft • Duas proprietates infignes habent machina? com- preflibiles, & refilientes , Prima cft,quod qtiiefcero in eodem ftatu dilatato non pofsunt, nifi vis illa,qua? machinam comprimit, ac ftringit, fit aequalis ei,qua ipfamet machina naturali inftm&u fe dilatare cona- 10. AL> EORELLt tur; & quia squalitas confiftit in indiuifibili , patet, quod fi altera virium reliquam fiiperat, aut ab ea de- ficit, quies perturbatur, & minor vis a maiori fupe- ratur, vt in bilance contingit. Secunda proprietas efi; valde diuerfaa bilance, in qua,fcmel alterato aequilibrio, lanx leuior poftafcenfum, in eodem fitu cleuato quiefcit, nec iterum defccndit: fecus autem in machina contingit, nam fi comprefsa fuerit magis» quam aequilibrium exigit, non quiefcit in reftri politura, fed fponte ab cius vi refiliente dilatatur. Et quia in exercitio cuiuslibet motus acquirit mobiio nouum impetum , & hic ex fui natura fuum effedum producere debet > nempe vlteriorem translationem-» eiufdcm mobilis, vt demonfirauimus; & vcluti patet in fune pendulo , qui dumdelcendit versus perpen- vires eundo , a quibus e fitu infimo iterum furfum eleuaturfer£ ad aequalem altitudinem ei, a quadefeendera t .* idemque patet in virga flexi- bili , idemque in vndis marinis, & in alijs innumeris. Igitur dubitari non potcfl , quod dum exercetur motus refilitionis, & dilatationis machina, ipfamet acquirat nouos gradus impetus; a quibus transferatur vitra confinia, quae exiguntur a naturali machinae eiufdem expanfione. Quare necefse eft , vt denuo redeat ad eius naturalem comprefsam figurationem i at in motu,quem efficit,fe rcflringendo, acquirit quo- que alium gradum impetus , qui otiofus cfse nequit,* ideo neccfse efi:, rtplus iufio ftringatur; & fic fem- per . Hinc fit, vt machina cogatur continuare mo- tum ofcilJatorium ad infiar vndarunv, & pendulo- rum. Pofiea,quia praedici itus, & reditus fenfim debili- 224 C*p. 8. De vfii refpira- cionis pri- mario . 'DE MOTV ANIMALIVM. 225 tantur ab externis impedimentis, hinefit, vt tales ofcillationes continenter imminuantur, & tandem ad quietem reducantur . Quare , fi velimus producero tales vndulationes abfquc interruptione, oportet, vt nouis impulfibus externis reficiamus languores ofcil- lationum 3 vt viribus au&is diu conferaetur talis motus. His declaratis,confidero 3 quod aeris minima? par- ricula? funt machina? fpirales, qua? comprimi a vi ex- terna poffunt, & deinceps fponte refilire ad i nftar ar- cus 3 vtin fclopeto pneumatico patet. Tales autemu aerea? machipula? fanguini commifke neceflario com- prelfionem patiuntur, cum a pondere,tum a compref- fione ambientium vifcerum, vaforum,carnium, mem- branarum, & cutis animal inueftientium.Et fi quidem talis compreflio effet vniformis , & femper eiufdem.* tenoris , aerea? quoque machinula? perfifterent in eo- dem flatu copreflb inuariato, vt exigit natura a?quili- brij. At quia partes fluida?, oc folida? animalis mille modis agitantur, mouenturque,tum ab internis 3 tum ab externis caufis, fic,vt machinula? aerea?, qiia?fan- guini admifta; funt,non quiefcanr aequilibrata? in vno, eodemque flatu compreflo, fed necefle eft , vtab ad- uentitijs concuflionibus motum ofcillatorium fupe- riiis expofitum concipiant, qui nunquam ad quietem reduci poteft , quamdiu animal viuit, eo quod nun- quam deficiunt nome percufliones a refpiratione, a pulfu cordis 3 & arteriarum, a motu mufculorum> & a mille alijs caufis internis , & externis, a quibus re- flaurari potent tremulus ille motus aeris . Quare necefle eft , vt fanguinis particula? pe- culiari motu femper concutiantur,, agitenturque ab Cap. 8. Dfe vfu refpira- t ion is pri- mario. 226 10. AL. BORELLI Cap: 8. De vfurefpira tioms pri- mario». illo ofcillatorio motu machinuUrum aeris ab codenu fanguine comprehenfarum. PROPOS. CXVI. Commiftio aeris perrefpirationem intra fanguinem-* immiffi, vitam animalium producit, & conferuat . Videturautoma vmbratilem quandam fimilitudi- nem cum animalibus habere ., quatenus ambo funt corpora organica fe muuentia,qu3e legibus mechani- cis vtuntur 3 & ambo a facultatibus naturalibus mo- uentur. Videamus modo 5 an ex artificialium cogni- tione rerum naturalium proprietates indagare aliquo, pa&opoflimus.. Conflatur horologium ex pluribus rotis dentatis: artificiose interfe connexis , quae a vi motiua ponde- ris appenficerta lege agitantur» vtcurfum Solis} & Lun# defignare,&. alios motus efficere valeat.At quia talis vis motiua ponderis appenfi fi libere ageret,mo- mento rotas omnes conuertendo, ad inftar turbinis, curfum horologij compleret , & proinde noa eflet conformis , & squalis, motui. Solis, & Lunas ; Vtque huic malaoccurratur,apponi folet libra , vel pendulu ofciilatoriu ; quod legibus mechanicis itus,& reditus jequitemporaneos efficiendo, violentiam caufa? moti- uas, & motus omnium, rotarum dirigit, regulat, & contemperat, vt operationes.conformes curfui Solis, & Lunas refultent.. Obferuo poflea,, quod animaliitm vita, feu opera- tiones vitales in perenni , & non interrupto motu. DE MOTV ANIMAL1VM. confiflit ,• agitantur enim artus , & partes omnes foli- dae,fluida? , & fpirituofae , dum corpus mouetur , & tranfportatur in varijs locis,dum cibaria ingerit,con- coquit, chilificat , & in fanguinem vertit , dum nu- trit 5 & reficit partes deperditas, dum motus fenfiti- nos edit; & in fumma nihil flabile in animali , diivcu viuit,permanet- Prxterea omnes prodidi motus vitales fiunt certis> ac determinatis velocitatibus, rithmis, ac periodis , quae fi pnecipiti curfu efficerentur,non effient amplius vitales, & ideo vita non conternaretur. Nemo infuper dubitat, quod,pmer organa fum- ma arte in animali praparata, datur quoque caufa_> motiua impetum faciens , & hic elf fpiritus, qui intus alit, & infufus per omnes artus molem corporis ani- malis agitat. Verum talis fpiritus ob mobiliffimam eius naturam furibundo,& phanatico motu organa animalis impel- leret , & fic animal non efficeret vitales operationes, pro vt exigit finis na tunc. Quare vt in horologio, fic in animali, feu automate naturx adjungi debet ma- china regulatrix, qua? neceffitate mechanica refrenet vimmotiuam , vt non tranfgrediatur leges a Diuino Archite&oinftitutas. Talis porro machina fimiiiseffe videtur regulatori pendulo horologij, nam illa quo- que fua vi ofcillatoria motum fanguinis, & fpirituum regulare debet,ne temerario , & furibundo curfu eos diffluere permittat. Et vt 'in horologio amoto , vel interrupto motu penduli a&io eius ceflat, & veluti fuffocatur,f?c amo- to , vel impedito motu ofcillatorio,animalis vita ex- tinguitur . Hinc detegimus grande illud myfleriutru 227 Cap. 8. l>e vfu refptrar tion is pri- tnario. 228 10• AL. BORELLI Cap. 8. De vfii refpira- tionis pri- mario . neceflitatis aeris in animalibus ; fcilicct quare aeris particula?,quamdiu animal viuit, continenter infinuari debeant intra fanguinem. Quia nempe necelle efi:, vt acris machinula? immida? intra fanguinem,efficiant il- lum motum ofcillatorium ad indar penduli,vt diduin eft . Ab ipfis vero machinis aereis concuflis , partes fanguinis eis contigua? eodem motu ofcillatorio agi- tari nece(lario debent; & ab hoc primario motu par- tes omnes animalis rithmo regulari commolientur > non fecus , ac rota? horologij ab ofcillatione penduli impelluntur,moderanturque. Hinc forfan fpirituum, feu fucci neruei, & mufcillorum agitatio faltem ex parte dependet. Cumque fanguis perenni fluxu ad indar fluminis deferatur per omnes partes corporis animalis , vndique fecum afportabit caufam,& ftimu- lum motusj nempe originem vita? . Eadem acris pra?fentia, & commiftio in pifcibus, & in plantis quoquereperitur , qua? vmbram quamdam refpirationis participant. Veium in animalibus per- ferioribus, quanto excellentiores , & diuiniores mo- tiones peraguntur, quam in plantis , & quam in ani- malibus imperfedis , tanto viuaciores, & vehemen- tiores motiones in eis fieri confentaneum eft ; & ideo multiplici, & nobiliori apparatu organorum animalia perfera prouideri debuerant, vt vita tam pra?clara_, exerceri poflTet. Hinc efl, quod tam pra?fentaneis, & affiduis additamentis aer per refpirarionem in anima- libus perferis reparari debet; alias vitae pcriculutru imminet, cimi vita in talibus motionibus confiflat , quce fine tali aeris fubminiftratione conferuari noru poffit * DE MOfV ANIMALIVM. 229 P R O PO S, CXVII. Cap. S. De vfu refpira* tion is pri- mario . Quare foetus poft exortum rcfpirationem inchoat, eamque perpetuo exerceat» Notum efl in cmbrione exiftente in vtero mater- no , fanguinis circulationem fieri tranfmiffo fanguine a dextro ad finiftrum cordis verriculum per foramen ouale, & per du fpiritusmotiuos dirigit; fieri ergo non poteft , vtiru illa phanatica vniuerfali commotione mufculi quo- que diaphragmatis , & intercoflales non moueantur > fe nimirum contrahendo .* hi vero contrahi non pof- funt,quin fubfequatur cauitatis pecoris ampliatio ; 10, AL. BORELLI quo facto, necetfario aer ambiens profluere» & replere debet bronchia,& veficulas pulmonis Malpighianos; poftea concidentibus,& refilientibus coftis, fanguis ille, qui in vaiis pulmonum continetur,in ftar torrentis intra ftniftrum cordis ventriculum exprimetur; hinc fit, vt noua, & ampliffima via fanguini per pulmones aperiatur, & ideo ceflat vfus foraminis oualis ftri&i > & tranfuerfalis , cuius operculum membranofurru clauditur ab ipfomet profluuio fanguinis . Poftea mei euacuatis vafts pulmonis,patet via ampliffima, & direda arterias pulmonaris, per quam facilius fanguis a dextro cordis ventriculo eructari poteft,nec retror- fum redire poteft ob valuulas femilunares, ideo, nec indiget, nec vti poteft diuerticulis obliquis, anguftis, & difficilioribus, quare ambo ncgle&i fenftm coale- fcunt, & clauduntur. His politis,cogitur fanguis ean- dem femitam repetere, & profequi ob eafdem ne- ceffitatcs, & prascipue obinfignes vtilitates, quas in pulmonibus animal acquirit, & ad eas procurandas ftimulatur, & allicitur, nedum enim motus mufcu- lorura, &prascipue abdominis exercere valet opo refpirationis, vnde faeces excernuntur,vifcera,& vafa eliduntur, & proinde fanguis citato curfu circuiro poteft; fed irifuper particula aereas in pulmonibus languini infinuatas motum ofcillatorium, quo vita co- leruatur,ei conferunt, a qurbus viuacitatem , & ala- critatem animal acqtiirit.Quarepuflllum illud animal neceffttate naturaliftimulatur, & a commodis allici- tur ad profequendum motum rcfpirationis toto vitx decurfu. Op- 8- De vfii refpira- tionis pri- mario . DE MO?V AN1MALIVM. 231 P R O P O S. CXVIII. Cap , 8. De vfa refpira- tionis pri- mario. Problematis Harueiani folutio affertur . Propofuit praeclarus Harueius quaefitum, quod ad- huc feliciter folutam non fui ffe, viri in/ignes fatentur; Niirjirum,qui fiat,vt foetus fecundinis exutus,fi femel aerem hau (erit, poftea ne momentum quidem tem- poris abfque eo durare poffit5 fcd confeftim moria- tur . Mihi vero, ni fallor, ex fuperiiis di&is folutio ha- beri pofie videtur. Naminvtero abfque refpiratio- ne vita feruari poteft , quia talis defectus fuppletur a refpiratione matris 5 quatenus continenterin eius fanguine copiose admifcentur aeris particula?, a qui- bus maternus.fanguis mobilitatem viuificam acqui- rit , vt diftum eft . Hic porro fanguis viuificatus per vmbilicalia vafa >, ad cor embrionis perductus idip- fum praeftat, qu6d efficeretur, fi foetus ipfe refpiraret; nempe corculum excipit fanguinem particulis aereis inpragnatum 3 & quibus vitas motus primarius ofcil- latorius, exerceri poteft. Poftea circulari motus totius mafsasfanguinece perinde fieri poteft per duos canales a dextra ad cordis finiftrum ventriculum 3 ac fi per pulmones ope refpirationis tranfmitteretur; vero impulfiua 3 quas eft conftri&io mufculi cordis aeque. bene in foetu peragitur.. Quare praeclare embrionis in vtero feruari poterit Verum; poft exortum, animalnom amplius nutritur a fanguine prius praeparato in pulmonibus maternis ,, fedi neceffeeft 5 vt totalis elaboratio > Sc compofitio. 10. AL. BORELLI Cap: 8. Dt vfu refpira- rionis pri- mario» fanguinis in proprijs officinis perficiatur ; & ideo oportet, vt maxime ncceifarium aeris additamentum in fe ipfo animal abfoluat, quod cum alio modo fieri non poffit, quam eo, quo in pulmonibus maternis efficiebatur, ideo a proprijs pulmonibus iam com- pletis , & difpofitis ad operandum vti poteft. Et quia efl impoffibile, vt vita perfeueraret abfque aeris ve- ctigali , qui vitee fal nuncupari poteft , & abfque cir- cuitu fanguinis a refpiratioue promoto, Hinc eft > quod vita exclufi ab vtero animalis tamdiu durat > quamdiu refpirat. Et ha;c effe videtur caufa, quaro animal ne momentum quidem viuere poteft abfquo refpiratione. Vtque magis tradita doftrina confirmetur. P R Q P O S, CXIX» Ratio affertur,cur aer diu cohibitus in pulmonibus * aqualem angorem, & inoleftiam fuffoca- tiuam , & tandem mortem indu- cat, ac impedita refpiratio. Quod defeCtus infpirationis noxius fit,facile perci- pitur , quia nempe non extenduntur, nec explicantur vafa corrugata pulmonum ; nec replenrur veGcula» Malpighiana?, & ideo vi cunei elidere vafa non pof- funt 3 neque fanguinem a dextro ad finiftrum cordis ventriculum tranfmitterc. Si,inquam,hoc moleftum eft, & tandem mortiferum, videtur confentaneum,vt. repletio bronchiorum, & earumdem veiicuiar.um in- flatio ab aere diu retento illa moleftia toMatur,curru vafa explicentur, & acr incuncatustranfitum fanguP T)E MO*TV ANIMALIYM. 233 rns promoneat. Attamen experientia docet,non mi- nus fuffocari animal a diuturna,& continuata pnefen- tia, quam ab abfentia aeris in pulmonibus. Praeterea defectus motus refpirationis e/t mera pri- uatio , ad quam fubfequitur defe&us motus fangui- nis, & deficientia motus vitalis, qu£ pariter priuatio- nes funt; at fenftis ille mole/tus angoris fuffocaritii videtur produci non poffe a nihilo > fed potius a cau- fa pofitiua diuifionem continui dolorihcam inducen- te.Ergopnedich? deficientia talem anxietatem mole- ftam afferre non deberent. Quare erit operae pretium huius effedtus rationem indicare. Et primo conhdero,quod moleftia pruritus videtur oriri ex tirillatione,& leui fricatione neruulorum,non vero ex laceratione, aut fciffione continuitatis eo- rum. Patet hoc ex leuiffima fricatione fefhicae,aut pi- lorum pennae gallinae, quee in naribus , & in cute ciliorum pruritum moleftiffimum affert ,• idipfum effi- cit aqua frequenter iriie&a in faciem, & os. Hae autem fricationes,aut titillationes non afferunt continui di- uifionem; quod adeo verum eft , vt medicina talis moleflie fit corrofio eiufdem cutis vnguibus fa&a. Sic videmus, quod mica panis, aut gutta potus ob incuriam intra guttur ingrefTa,pruritum adeo mo- leftuin affert, vt fine fine tudiendo animal conetur il- lam cijcere, expuereque. Idem acciditin catarrhali- bus fluxionibus, quae internam tunicam trachece ti- tillando , motum illum conuulfiuum tuffis excitant > quo medio a tali moleflia animal liberari nititur. Non diffimilem moleftiam afferre poteft tam perfe- uerans, & continuata repletio aeris in pulmonibus , quam eiufdem defe&us; nam in refpirationQ cohibi- Gap. 8. De vfu refpir-a* tion is pri- mario « 10. AL. B0RELL1 ta aeris copia diu retenta,fua repletione,ad inftar hu- morum cattrrhalium,diftrahere,veliicare,& mordica- re poteft internam tunicam trachea? , & veftcularum cius. Similiter a defedu aeris idem fenfus dolorificuS afferri poteft,quatenus arteria? pulmonares,earumque ramificationes fanguine repleta? , vfque ad turgentia comprimendo membranas 5 & veftculas tracheoe,ean- dem titillationem , & mordicationem afferre valent: Et hinc pruritus ille moleftus,& anxietas oriri poteft, vna cum fenfu angoris , quem producit quies , & defc&us circulationis fanguinis , eo quod abundan- tia aeris perfeuerans impedit ingreffum cruoris in va- fa pulmonis, vtpote comprefsa? ab eadem turgentia-/ veficularum ; &defeclus aeris impedit elifionem va- forum , & cxpre/fionem /anguinis . Ijs additur moleftia, quam affert interruptio, & carentia miftio- nis particularum aeris intra fanguinem; nam durante quiete, & interrupto motu thoracis, & refpirationis; /iue exinanitis , fiue repletis aere pulmonibus, no.rL, eliduntur, nec pinfuntur veficula? a reftlitione cofta- rum i & proinde particula aerea? non exprimuntur , nec infinuantur intra venas.Superadditur tande quar- ta moleftia , qua? eft conatus irritus mufculorum,qui naturali inftindu , & confuetudine a ftimulo ncceili- tatis irritati,vim faciunt, vt motum refpirationis re- ftaurent. Ha? omnes caufa? fenfum moleftum angoris, & doloris fuffocatiui producunt. At extineftio, <$c mors producitur ab interruptione, & exti/nftionc motuum vitalium, nempe adefe&u il- lius tremuli, & ofcillatorij motus fanguinis, & fpiri- Cap.8. De vfu refpira- tionis pri- mario . DE MOTV ANIMALIFM. 235 tuum, atque a defedu circulationis eiufdem,a quibus vita dependet. Talis autem mors fit per gradus ; confentaneurru enim ed, vt fenfus doloris dcftru&iui» in neruis, & ce- rebro,fede fpirituum, inducat magnam motuum per- turbationem ,* & ideo motus fenfitiui confunduntur , & perturbantur , & mox fendm obfcurantur; dmub- que motiones locales, velutphanaticas conuulfiones producunt; quae tandem ad mortem defluunt» extin- &is omnino vitalibus motionibus . Cap.8. De vfu refpira- tionis pri- mario. PRO P O S. C X X. Ratio exponitur,quare, & quomodo in aere rariflimo» aut vacuo, fubiraneus animalium decubi- tus , & interitus contingit. Quod in rariflimo acre machina? pneumaticae Boy- lianae, & in vacuo Torricelliano animalia inclufa,an~ gores fudocatiuos patiantur , & momento concidant moribunda» fuperiiis didum ed. Redat modo,vt ra- tio inechanica, qua tales padiones contingunt» in- quiramus » Et primo condderandae funt aliorum fententiae . Aiunt) pncdi&a fymptomata contingere, quia in tali eafu ceflat fanguinis circulatio ob nimiam aeris , aut fubdlifFimaetrthereae fubdantiae raritatem , & etiarru quia ob aeris carendam non promonetur duxilitas fanguinis . Sed hac didis fatis> fuperquej resciuntur, nam abfque refpirationc, & abfque pul- fu in paflionibus hyftericis , & in alijs aegritudinibus; non extinguitur vita, vel faltcm non dubito pereunt ,, 236 IO. AL. B&RELLl Cap: 8; De tionis pri- warioo. vt in pradiCo vacuo accidit. Prastcrea Ranas,& infe- ra, qua: abfque corde, & difcilfa in partes viuunt, & faltant per aliquod tempus , illaipfa integra in praedi- co vacuo,momento, tanquan? fulmine iCa,concidunt moribunda Ergo non ob defeCum circulationis .(anguinis, nec ob minorem fluxilitatem eiufdem fanguinis pereunt, cimi in animalibus cneCis in illa vacuo repedatur fanguis ccque fluidus, ac in reliquis in aere, aperto ex- tinCis ... Videamus modo ,, an aliquid veri/imilius afferro' poflimus . Et aduerto > quod pruritus molefhis,& fen- fus doloriflcus > & angor fuflbcatiuus, qui in >11 o fpa- tio vacuo contingunt, multo maiores etfe debent > quam illi, quos in fuperiori capite enarrauimus , vt mox dicemus. Sed quanrumuis iint molejfti, & acer- bi , non tamen ad infhir fulminis animal profternero debent,, obtundendo fenfus, &: conuuifluos. motus inducendo,& mox illudinecando Immo videmus , quod diu inter cruciatus vita producitur, nec fenfus hebetantur, nec conuulfiones contingunt. Quare ab alia potentilfima caufa producuntur tam enormes lo:- fiones ; quam vt venari poflun, obferuo, quod aeris particulas imaqua > & in veficulis pifcium relida?,am- pli Ifimam expanflonem , & turgendam in illo fpatio vacuo efficiunt,quia nimirum ibidem amouetur com- prefflb totius atmofphasras i & ideo naturalis vis ela- ftica aeris libertatem nacla, reflliendo expandi potcfl iuxta eius indolem - Hoc po/Iro, necetfe e/f, vt aereae particulas, con- tentas in humoribus , membranis , & parenchimatis vafc.erum animalis, vim propriam dafticam in iljo DE MOTV ANIMALIVM . 237 vacuo exerceant,& fe dilatant ( quod ad oculum pa" tet, Ranas enim in illo vacuo deformiter inflantur, & earum oculi turgidi prominent, at readmiffo aereo externo, fubito concidunt, & reducuntur ad prifti- nam anguftiam ) modo in praedico vacuo turgefaefis omnibus poris carnium > vaforum , neruorum, et vi- fcerum ab aeris particulis in eis inclufis, inflabitur , turgebitque tota fubflantia mollis animalis , vtpote repleta ab innumeris veficulis aere rariflimo inflatis; a quibus neceffe efl, vt veluti a torculari violenter comprimantur vafi omnia , et canaliculi neruorum . Quapropter, obftrudis vijs vaforum , neceffeeft, vt interrumpantur motiones omnes.humorum , et fpiri- tuum,, et proinde in animali motiones fenfitiux., et motus locales in/ignes perturbationes,etinterruptia- nes fiant, obtenebraxido fenfus, et efficiendo phana- ticos illos motus conuulfiuos 3 et tandem prxclufis. omnino vijs, et extindis.motionibus animalibus,mors. fubfequi debet.. Attamen notandum eft, quod talis luda,contufio- nes , et incuneationes aerearum veficularum turgida- nyn, oportet , vt ab initio dolores , et anxietates inolefHfllmas producant * Prasterea talis pruriens fenfus angoris dolorificus, necefle efl:, vt ili mulet neruos in pedore d e fin entes, qua re naturali inilindu, et habitu acquifito,animal nitetur contrahere mufeu- k>s diaphragmatis, et intercoftales,cumque tales mu- fcnli difficillime, et ingenti labore agitentur, tum ob vim motiuamdiminutam , tum, ob defedum auxilij acris , vt mox offendemus,, fit vt animal.irrito cona- tu fatigetur, etproinde augeat fuum angorem, et de- liquium., Quod autem talem irritum conatum excr«- Cap. 8. De vfn refpira- tionis pri- mario. IO. AL. BORELLI Cap: 8. De vfu refpira tionis pri- mario. ceant animalia in predi&o aere raro, patet in auibijs> nam frequentiffime ore aperto anhelant, et nituntur aerem fufcipere. Et lix funt duje caufas infignes, qux moleftiffimum fenfum angoris primo loco producunt. Deinceps ijdem angores dolorifid vna cum per- turbatione,etdiminudone motuum vitalium fangui- nis , etfpirituum inducunt paffionem illam fuffocati- uam cum fenfuum fiupiditate, ct motibus conuulfi- uis . Mox totalis interrumptio, et excin&io motuum vitalium necem inducit. Et contingunt fubito tales pal/iones,* quia ficuti momento tollitur aer in machina , fic eodem inflanti comprimuntur vafa_, > et vig fluorum,et fpiritus,a quibus fenfationes,et mo- tus, fcilicet vitaoexercebanturo. PROPOS. CXXX. Ratio affertur,quare in motu concitato , et labonofo xnufculorum anhelitus contingat, et con- citetur Obferuarunt infignes Anatomici , quod nerui dia-* phragmatis originem fortiuntur a neruis brachiali- bus . Hinc fieri putarunt, vt in motu laboriofobra- ehiorumdiaphragma quoque concutiatur, etanhelo- fas refpirationes efficere cogatur. At facile cuincitur ex eo?qudd quado ligatis inanibus loca accliuia quis afcendic,pai*iter anhelat. Superius atfus volitionis3ficut quadrbet animi operatio fenfitiua3fine fucci fpirituofi motu exerceri non poteft : Et quod mufculi excitari. DE MOTV ANIMALIVM. ad motum non poliunt , nifi neruorum radices ad eofdem mufculos pertingentes in cerebro, conuul/io- ne quadam concutiantur a rpirituum motione, qua_» a&usimperij voluntatis exercentur . Ergo,vt plures mufculi concitatis , et vehementibus tra&ionibus agitentur, licut in curfu, faltu, ettripudio contin- git 5 oportet quoque , vt fpiritusin cerebro puri ve- hementia , et furore concutiantur, et veluti ebulliant, modo hos , modo illos mufculos inftigando . Verum ijdcm fpiritus ia cerebro phanatico impetu concitati, et lu&antes,contingunt quoque orificia neruorum ad cor pertingentium . Igitur non feciis, quam in ira cor etiam motu valido,et concitato pulfire debet, cu ori- ficia neruoru eius in cerebro seper aperta a qualibet extraordinariafpirituum commotione excipere inilil- lationem poffint. Igitur quotiefeumque mufculi ar- tuum motu concitato mouentur, necefle eft, vtcor quoque celerius, et fortius pulfet. Poftea , quia validiori, et celeriori motu concita- to corde,pari modo fanguis celerius per vafa perflue- redebet, ob cordis impulfum , et ob cordis com- preflionem dum mouentur,fit, vt cordis finifter ven- triculus vacuus remaneat, et dexter vna cum arteria-» pulmonari (anguine fuperflue repleantur, et ob tur- gentiaracordis fibree nimis diftrahantur, et fere rum- pantur, Vnde fequitur paffio dolorifica angoris i cui aliterfuccurri non poteft, praeterquam per refpiratio- nem,promouendo nempe tranfitum fanguinis per ca- naliculos pulmonis . Quia vero tranfitus, et elutriatio fanguinis per fub- tiliffimas fiftulas pulmonis effici non poteft a fola in- fpiratione, nec a fola expiratione aeris , fed a viciffi- Cap. S. De vfti refpira- tiou is pri- mano . 10. AL. BORELLI tudineambarum, nempe a coftarum momentanea r€- filitione, qua infpitationi fubfequitur > etpracedit cxpirationena , hinc fit, vt quoties pulmones afiiduis, et frequentibus effufionibus valde grauantur fangui- ne, indigeant quoque frequentibus exonerationibus, et ideo requirantur frequentes vicif/itudines infpira- tionis, et expirationis, et proinde anhelofa refpiratio eilicietur • P rate rea alia de caufa frequens pulfus cordis exi- git frequentem refpirationem, quia accelerato pulfu, fanguis ad inftar fluminis velociter per cor effluit, et nifi frequenter aeris particula fubminiflrentur per refpirationem , crafis fanguinis non erit vniformis , quia non immifeeretur aer omnibus eius partibus , et ob id forfan ineptus effet ad feructem rarefa&ionem efficiendum in miifculis,prxcipuc in tanta motuurru concitatione, et frequentia. Ex quibus omnibus concludere licet, qubd,durru mufculi laboriofomotu agitantur,frequcs refpiratio , feu anhelitus fieri debeat. Quod poftea completo motu,et quiefeentibus mu- fculis,per aliquod tempus prorogetur anhelitus , vi- detur pendere ab impetu impreflo in fluoribus fpiri- tuofis cum fanguine , et in organis a concitato mo- tu pracedenti, non fecus in vndis marinis fopita te- pe flate agitationes perfeuerant - Idipfumin nobis ipfis experimur; quoties enim corpus no/lrum vertiginofb motu circa plantas pe- dis rotamus, autinnauia mari tempe/lofoconcuti- mur, etiam completa agitatione , quiefeentibus no- bis,parictes videntur reuolui * et nos vacillamus,adeo vtnon poffimus erefti confiflere . Hac omnia pati- 240 & vi- /0. AL BORELLI Op: 8. De vfu refpira- tioms pri- mario. fcera omnia depreffa a diaphragmate,deorfum impul- fo ab eadem fpiritus plenitudine, concurrente con- flrictione mufculorum abdominis, qui fimul operan- tes,comprimunt re/iduum arteria aorta*, & neruorum produefiones. Et proinde fpiritum, & fanguinem ve- hementi effluxu ad inftar fontium immittunt intra il- los mufeuios agitatos, vt effcruefccntia? matefiam af- ferant , a qua grandis , & continuatus conatus perfi- ci pofUt. Et hsec mihi videtur neceflitas retentionis fpiritus in laboriofis mufculorum motionibus , P R O P O S. CXXIII. Quare in aere rariflimo laboriofa motio mufculoruin anhelitum efficiat,oftendere* Inter admiranda,qua? in vertice Montis Aetnad an- no 1671. obferuaui, fuit effe&us inopinatus, produ- ab excedente raritate illius aeris : ibi enim qui- libet mediocris motus, afeendendo per falebrofas il- Iasrupes, tam grandemlaflitudinem producebat, vt etiam iuuenes robufti, atque ruftici fepe cogerentur fedendo quiefcere, & frequenti anhelitu vires refice- re, Notauipoftea > quod talis paflionon produceba- tur a nimia fubtilitate illius aeris, nec ab aliqua pra- ua cius qualitate , nam fedendo,aut equitando, eum- dem aerem excipiebamus, & tamen bene refpiratio- nem exercebamus abfquc anhelitu > ac in infimis lo- cis marinis refpirari folet, Huius problematis folu- tionem adduxi in fupplemento meat Aetna? Meteorologiae;at re melius pcrpenfa,in illa fo- lutione acquiefcere non potui, & ideo hanc aliam vc- rifirailiorcm excogitaui • Mo- DE MOTV ANIMALIVM. Motu laboriofo > & concitato produci anheli- tum experientia docet , & talis effedlus caufam>, & neceffitatem expofuimus. Igitur fi oflenderimus , quod motiones moderatas,afcendendo per loca accii- uia, in aere rariilimofieri non poliunt abfque ingenti labore > &lalfitudine , plane confc&a res erit , narro anhelitus a motu laboriofo producitur. Itaque oflendendumfolummodo reflat,quod idem motus mufculorum, qui in communi aere craflo tole- rabili difficultate," & nonmolefla laffitudinc abfolui- tur,poftea in aere rariffimonon fine ingenti labore,dc laffitudine perfici potefl. Hoc autem verum efTe , fic oflendcmus. Duplici modo operatio magis laboriofa efTe poteft: primo, fi refiflentia augeatur,non alterata, nec aucta motiua potentia; fecundo, fi potentia motiua dimi- nuatur, non diminuta refiflentia. Vt potentia vnius manus maiori labore fufpendet pondus duarum li- brarum , quam vnius libras: at pofleaduse libras ma- iori labore fufpcndcntur vna manu fola , quam dua- bus. Ex quo fequitur, quod asquali conatu minus laboriofo pondus bilibre fuflinebitur duabus mani- bus , quam vnius libras ab vna fola manu - Modo, quia aer in pe&ore cohibitus, fua vi clafli- ca comprimendo vafa fpirituofa,& fanguinea,adiuuat conatum mufculorum , vt di&um efl. Ergo quando acr efl rariffimus (licet asque a thorace comprimatur, ac aer denfus ) miniis valide elidet vafa, & ideo mi* nus aditiuabit conatum mufculorum . Quare in aero rariffimo vis motiua mufculorum imminuta erit ob defe&um adiutnenti, quod afferretur a vi acris condcnfati. Igitur in aere rariffimo eadem rc- Cip. 8. De v fi refp i ra- tio n is pri- mario. TO. iZ. BORELLI Cap.S. De v&i refpira- cionis. pri- tmario * fiftcntia a vi motiua diminuta , maiori labore > ac latitudine fuftinebitur. Qnipropter patet propofi- tum. Sicuti aeris furerflua raritas fubitd decubitum-» mortiferum indi c:t, fic queque condenfatiojdc craf- fities exceffiua eiufdcm animalia futfocat, & extin- guit * Quare de hoc quoque agendum , & primo vi- dendum . P R O P O S, CXXIV. Quare , & quomodo aqua in pulmonibus immiffiu animalia fuffocat. Videtur, quod claufis ore, & naribus, & confin- do iugulo, interrumpi debet reciprocus motus in- greftus, 8c exitus aeris, & ceflabunt effedus tranfmif- fionis fanguinis , & ideo eius circuitus impedietur, a quo vita dependet. At in animalibus demerfisfub aqua non videtur impediri pofle talis motus reciprocus , nam a motu thoracis poteft immitti , & exprimiaqua a bronchijs, & ab eius fluiditate fieri poteft expreflio fanguinis; & ideo circulatio continuari poterit eodem modo, ac inpifeibus contingit. Et quia nihilominus fuifoca- tio fequitur , opera pretium erit huius eftedus ratio- nem inquirere. Et primo, fi gutta aqus intra tracheam immifiL , aut mucus catharralis tam moleftum motum conuul- fiuum tuflfs excitat , mirum non eft, fi repleta trachea ab aqua multo maiorem moleftiam fuifocatiuam in- ducat . DE MOTV ANIMAL1VM. Et licet dici pollet, quod fenfus ille moleftiffimus fiat in trunco maximo afpere arteria; , non in minori- bus ramis cius, cum mucus ille, dum in intima ca* uitate pulmonis exiftit, tuflim non excicet, fed tan- tum,quando ad amplum canalem reducitur ibidem-» titillatio moleila clfici videtur. Ergo fimiliter aqua,fi ftagnaret in bronchijs pulmonis, neque tuflim excita- ret» neque fuffocationem induceret. Sed patet nullitas huius effugij > nam in demerfis fub aqua,ne dum rami fubtiles bronchiorum > fed etia ampliffimus canalis trachea; repleri debet» ergo ne- ceflario irritatio ingens, & moleftiflimac conuulfio- lies fequentur. Que eo magis dolorifice erunt » quo magis prohibetur conatus Natura;,quo tufliendo fub- leuari, Sc liberaria tanto malo nititur : prohibetur» inquam ,quia aqua multo grauior, & denfior aere » non poteft elidi, & exprimi per os a compreffione-» debili thoracis» impedita a diaphragmatis redu- dfcione, & incuneatione furfum a pondere» Sc den- fitate aqua; perpetuo in cauitatibus pulmonis rema- nente . Praeterea relidentia , Sc reftagnatio aqua; in fillulis fubtiliflimis bronchiorum,fuo pondere, Sc denfitate perpetuo comprimit libi adherentia vafa fanguineau grauiffima, & ideo impedit transfulionem fanguinis» proindequecirculatio fanguinis interrumpitur, line qua vita continuari non potcll. Infuper deheit frequenter repetita inlinuatio par- ticularum aeris intra fanguinem, Sc ideo motus ofcil* latorius vitalis fuperiiis expolitus pariter ceflabit. Verum tamen eft, quod demerfis fub aqua non fu- bito extinguiturvita, ficuc contingit in vacuo Torri-* 245 Cap. 8. Dc vfu refpira- tiori is pri« mari©. 10. AL. RORELLI celliano. Nam aqua £gre,& tardeinfinuari potefl: in fiftulas fubtilifiimas , & in veficulas pulmonum, vtin fiftulis vitreis experimur , & ideo aer diu permanens in illis fpatiolis potefl: viciffim ampliari, & reftringi a motu thoracis , & fic permittet tranfitum, &elu- triationem fanguinis, parco, & difficili curfu, quafi exudando . Idipfum in fuffocatis , & ftrangulatis contingit. Cuius periodus talis efhreftrivflo iugulo, obturato, vel repleto , immediate moleftiffimus angor dolorifi- cus exoritur i a quo miris modis agitantur, & concu- tiuntur fpiritus , & proinde motibus conuulfiuis mu- fculi agitantur s & hinc motus fenfitiuiconturbantur, & deinceps torpidi redduntur, nec amplius dolores fentiunt, licet perfeuerent motus conuulfiui, vtte- ftantur non pauci viri, qui a fuffocatione,bonafortuna liberati fuerunt. Tandem poft pauca minuta horaria prorfus extinguuntur. 246 Cap. 8. De vfti refpira- tionis pri- mario . P R O P O S. CXXV. Afferuntur verifimiles caufa? fuffocationis , qua? va- rijs modis ab aere craffo, & nimis conden- fato produci folent. Quod aer purus, & fincerus valde rarefiat, & con- denfetur, euidentiffimum eff: talis autem condenfa- tio fitper compreffionem, & conffipationem , vt in_> felopetis pneumaticis, aut a pondere vafbe molis ali- cuius aeris incumbentis > vtdichimcft. Aliquando aer condenfari potefl ab admiftioue xtherogenearuni, terre$rium3aquearum>oleofarum_>, DE MOTV ANIMALIUM. 247 ignearum, & falinarum , et ab alijs innumeris . Et quia videmus, quod fubito fufFocantur anima- lia in aereclaufi cubiculi repleto a fumis ab effluuijs vaporis fodinarum metallorum , atque ab aere craffo fouearum , in quibus cadaucra, aut triti- cum recondita fuerant, necnon ab infimo aere antri lacus Agnani Puteolis; pariterqueab eo , qui in pu- teis profundis reperiri folet,ideoconualuit perfuafio, quod aer ob nimiam denfitatem fuffocationem indu- cat non miniis, quam aqua. * Hocquidem verum effenoneo inficias, fcd dubito, quod fiepe peccetur,tribuendo cffe&um fuffocationis caufa? non vene . Eft enim aer antri Agnani, fodina- rum , & fouearum enarratarum adeo denfus,& reple- tus ab effluuijs a:therogeneis, vt candelas acceofas extinguat, non fccus , ac facit aqua; & ideo primo intuitu videtur, quod ibidem animalia extinguantur eodem modo, quo ab aqua fufFocantur : at fi hoc ve- rum effet, reuiuifeere non poffent diuerfo modo > quam homines in aqua demerfi,& femifuffocati medi- cantur, quibus per pedes fufpenfis aqua ab ore prono eijcitur cadendo,& effluendo vi poderis eius. Non fic canes femifuffocati in antro lacus Agnani reficiun- tur , fed e contra intra aquam eiufdcm lacus proie&i fubito viuificantur, vel extrahi ab antro in terra ia- centes paulatim reficiuntur. Patet, quod tali operatione aer dcnfiffimus, et ponderofus non fecus , ac aqua , e pulmenibus eijci non pofiet furfum effluendo ore non prono, Sc ideo in vitam non reuocarentur. Quare fatendum-» eft , quod aliqua aura venenata per neruos ad nares> & fauces pertingens ad cerebrum deferatur ibi- Cap. S. De vfu refpira- tionis pri- mario. 10. AL. B0RELL1 Cap: 8. De vfu refpira- tionis pri- Diario, dem maligno contagio fpirituucrafim coturbet, vnde momento illi canes concidantmoribundi. Et opor- tet 5 vt tales particula? venenat# iint valde pondero- fx, adeo vteleuariad inficiendum aerem exiftentem in fuprema parte antri non pof/int. Similiter fumi carbonum ardentium non condcn- fant aerem cubiculi, adeo vt fua craflitie ad inftar aqua4 fuffocationem afferat 5 quia ignem accenfumu non extinguit, vt faeitaqua, & aer antri Agnani % Ergo potius dicendum, quod fulphurex carbonum-» fuligines, & fumi per nares cerebrum inficiendo,jfhipiditatem inducunt, & deinde mortem» Et adeo verum efl, quod aer prodidi cubiculi a car- bonibus accenfis non interficitob craffitiem,& denfl- tatem aeris, vt econtra ob nimiam caliditatcm rare* faftus vulgo ccnfeatur. Immo abfque fumis carbo- num ipfgmet copio/iffimxparticulx ignexin aerehy- pocaufti angores, & deliquia inducunt. Neque aer valde a vaporibus aqueis hume&atus animalia interficit; nam aer, qui moratur in bron- chijs, &ve/iculis pulmonum, nunquam aridus eft f fed femper hume&atur , 8c madefit a fero ibiderru exudato , & in vapores refclutoab interna animalis caliditate; quod euincitur ex vaporibus aqueis, qui femper emittuntur in expiratione. At quando venti Auftrales, & pluuiofi grauedinem capitis, & torporem inducunt, hoc, vt puto, con- tingit ob prauas exhalationes i ventis illis allatas , qux cerebrum conturbant, & obnubilant, aut quia cutis poros obflruendojinfenfibiiem tranfpirationem impediunt» Non tamen negabo, quod fi aer purus ad fummuni DE MOTV ANIMALIVM. 249 gradum compreffionis reduceretur, vt in folle luforio £t, ineptus fane efTet ad refpirandum , & fiftulx fub- tiliffima? bronchiales,& graciles ve ficula: Malpighia- nas a vi grandi claftica illius aeris comprefli, valde diftrahcrentur 5 & lacerarentur, & ideo angores mo- leftiflimos inducerent; pariterque tranfitus, & circu- latio fanguinis impediretur, quia expiratio difficilli- me exerceri poffec ob nimiam refiftentiam ambientis aeris. Poftquam expofuimus vfum prxfentaneum refpi- rationis, qui efi imrniffio , & commiflio aeris cuiuj /anguine, a quo vitalis motus conferuatur, reftat, vt aliam praecipuam vtilitatem eius declaremus,qux ad perferam animalis conferuationem conducit. Eftque flru&ura , & efformatio /anguinis, nempe proximi, 8c immediati fubiedi,ex quofpiritus animalis procrean- tur, partes folidx nutriuntur, & reliqux operationes* & motiones fiunt. Cap. 8. De vfu refpira- tionis pri- mario. PROPOS. CXXVI. Memorantur ab alijs tradita De origino qualitatum. Euidentiffimum eft , concreta corpora fublunaria_> ab vno ad alium flatum tranfmutari , deperdita ilia_* efformatione , & illis facultatibus , quas prius habe- acquifitis alijs diuer/is ab illis: talis autem-> efformatio acquifita de nouo , cum ignoretur, in quo praecise confiftat ,. exprimi folet vocabulis generaliffi- mis, fuperficiem potius , quam intimamrei naturam declarantibus > vt funt nomina a&us , et elechix , fea IO. AL. BORELLI Cap: 8. De vfu re fpira- tionis pri- mario. pcrfe&ionis. Nemo tamen negata talem efFormatio- nem ? flue perfectionem acquiri per miflionem plu- rium corporum fimplicium?vel minus compofitorum; pariterque concedunt cum Ariflotele ? vt exacta mi- fcella fieri poflit ? oportere ? vt mifcibilia in particu- las minutiflimas diuidantur? vt mutuis conta&ibus diuerfie particula vniantur; & h#c generalis dodri- na controuerti non folet. Ambigitur folummodo de origine qualitatum , & facultatum a&iuarum? qu# denouo in miliis eiformatis apparent? cimi aliqui pu- tent?eos de nouo effici?tranfeundo de non effe ad e fle. Alij poftea nihil de nouo viribus natur# effici cre- dunt? fed tantummodo apparere ea? qua? latebant coardata > &reftrida? veluti vinculis ? quibus dif- folutis ? & diffradis?agere?& operari polle varijs mo- dis pro diuer/a indole, & modificatione ? quam li- tus? po/itura ? ordo? & iigura particularum permittit? & exigit. Hoc fane confirmari videtur?nedum a reda ratio- ne ? fed etiam innumeris experimentis ? quibus patet varias laruas colorum induci ex mera fuperficiei alte- ratione?& vires motiuas in ipfis corporibus latitantes? diiTolutis vinculis ? quibus coercebantur?exilire? vt talem formatibtalefque operandi facultates habeat) oportet vt prius corpora componentia vfque ad minima diui- dantur. Quod in duris corporibus fit)Contundendo ? & terendo ; in mollibus) aut fiuxibilibus3fufcipicndo ea ) & infinuando in canalibus diferetis 5 & fubtiliffi- mis ; iic enim , nedum fiet fubdiuifio vfque ad mini- ma ) fed fi forte aliquae partes conglutinata: 3 & gru» mefaft» fuerint) ab incuneatione violenta intra ca- naliculos exiles 5 & diferetos 5 diffoluetur agglutina- tio . Et fi praeterea corpora eadem lubrica non fuerint homogeuea) tunc quidem poliunt particulis vnius generis fegregariab alterius natur» particulis ijfdem organis5quibus Ars 5 & Natura paffim vti folent,quo- rum vniim eft cribrum , quo fegregantur grana milij ab hordeo; per cribru cutis animalis aqueos commifH fuerant; fimiliter plantarum radices 5 & vafa diuerfis figuris perforata excipiunt ex eadem gleba fuccum_> amarum incoloquintida5 dulcem in arundine faccha- ri) aciclam in malis Maffilicis 5 pinguem in oliuis5 & alios diuerfos in alijs plantis /eliguntur • Igitur eo- dem modo , fi orificia cribri) aut fi Aularum) accomo- datam figuram habuerint ad excipiendas particulas 252 10* AL« BORELLI C*p. S. De vfu refpira- tionis pri- mario » diuerfarum figurarum, plane diuerfi fluores in di- llin&is fiftulis recipientur , quibus figura? conformes funt . A tali,inquam,organica difpofitione, nedum effici poffet diffolutio concretionis procedentis in partes minutiflimas , & fegregari ea , quo vnius, eiufdcm- que naturo funt ab otherogencis, fed proterea ad inftar chimicarum diffolutionum poffent feparari par- ticulo a&uofo , feu fpiritus, qui ex fui natura mobi- les funt, diffolutis nempe vinculis , quibus coerce- bantur, & fic libertatem na&o poffent fiiam indolem motiuam exercere. Proterea in tali terebratione per orificiafiflularum poffiint particulo molles,fluidoque acquirere configurationem confimilem prototypis , quibus fiflulo excauato funt, vt plumbo, cero,& cre- to;fimili artificio folemus figuras rotundas , /hiatas, & excauatas aptare, qualis nempe fuerat figura fora- minis, per quod talis maffii expreffii fuerat. Fa&a hacproparatoria difpofitione, inquirendum reflat,quibus organis , quo artificio, & motu mecha- nico illo particulo debito ordine iterum componun- tur, vt nonam conformationem , & indolem acqui- rant . Et primo inter artificialia confidero opificium ope- ris texcllati, aut mufiui, in quo lapilli diuerfarum fi- gurarum , & colorum artificiose, & ordinate aptan- tur , conglutinanturquedebitis locis , polituris, 6c configurationibus , vt refultetfigura humana , plan- to , aut alteriiisrei . Si poflea ijdein lapilli fuiffent minutiffimi, & vehiculo fluido permiffi , vt funt pig- menta piclorum,abfque artificis laboriofa manuum-» difpofitionepofTetquidcm organiim elaborari, quod DE MOTV ANIMALIVM. perfe artificis induffriofiim operationem fupplerec . Cogita fiffulas illas repletas a pigmentis diuerfi mo- de coloratis, tali modo inflexas, & contextas effe ad inftar reticulati capillitij, vt extrema earum orificia definant in debitis locis tabula depingenda: tunc ffanea fimplici expreffione, & erugatione pigmen- torum effingerentur figurae illae hominis , & planta? tam belle , ac fi manibus artificis filis debitis locis collocarentur. Hoc artificium folemne effe, ac familiariffimurru natura: affirmare non dubito . Quotiefcunque perpendo,naturam nefcire,nec vel- le producere, & nutrire plantas, earumque folia , & fructus efformare , nifi particulas aqueas , aereas , & falinas, infinuando per cribrum compofitum ex in- numeris foraminulis ■> quibus capillitium radicum-» peruium eft, mirari fubit, qua neceffitate, & quo in- figni bono femper radicibus , & fiftulis vtatur; & diu meditanti, nil aliud fe offert, praeter expolitam or- dinatam fituationem, pofituram, & configurationem particularum, quaepartim acquiritur in tranfitu per accomodata orificia radicum diuerfis modis configu- rata ; & partim refultatex debita particularum diftri- butione , quam textura radicum conglutinat ad in- ffar operis mufiui. Vnde neceffitate quadam ordina- ta ab architectonica diuina fapientia fluores illi per- colati , & tranfpofiti in planta inducunt configuratio- nem, & indolem illius planta? propriam , vt fuo loco offendemus. Et hoc praeclare fuadetur ex eo , quod ex eaderru gleba ab eadem aqua irrigata , variae 5 & innumerae radices pro varia earum textura in 253 Cip. S. De vfu zefpira- tion is pri- mario • /0. AL. BORELLI planras diuerfarum magnitudinum, figurarum, colo- rum, faporum , odorum , cum innumeris proprietati- bus oriuntur. Immo, quod magis mfrere, idem Huor e radicibus vnius , & eiufdem planta exudus, inipfo itinere per truncum eius , fi forte incidat in radices mufei, aut alterius herba?, vel in ramufculum alterius plantg illi in/itce5 in eius cortice impada?, aliam omnino indolem fortitur diuerfam ab ea, quam prius habebat . His declaratis, redeo ad infiitutum. Ctp.S. De vfu refpira- cionis pri- mano . PROBOS. CXXVIII. Sanguis, confc&o itinere circuitus per vniuerfum-» corpus animalis, reducitur ad cordis dextrum ventriculum valde deformatus, & ineptus nutritioni. Nemo fane negabit, quod in exercitio motus mu- fculorum , dum violenter fangius ab arterijs infinua- turper anfractus, & poro/itatescarnium particula fpirituofe , & aerea?,magna ex parte diffipantur , & confumuntur, quod fuadetur ex fubfequenti Jaf/itu- dine , & virium diminutione, & languore. Adhuc partes impetum facientes vna cum innumeris particu- lisfluidis jfanguinis amittuntur in nutritione partium folidarum animalis, nempe oflium, tendinum,carniu, nemorum , & fpirituum; ex quo fit, vt fanguis rema- neat minus fluxibilis, torpidus, & quali cadauerofus, partim ob didam dcperditionem, partim ob altera - tionem , quam patitur eius ftrudura,ablatis,& tranf- pofitis partibus a congruis locis, & polituris, fieriqut? DE MOTV ANIMALIVM. etiam poteft , vt grumefiant aliqua? eius partes , qua? procliues funt ad vnionem , & coagulationem , folet enim pars rubra fanguinis coalefcre ob frigus, & eius pars fluida, ferofaquea calore condenfatur i quapro* pter miris modis crafis , & re multo magis perturbant. Quapropter fanguis tot mo- dis deformatus,ineptus erit nutritioni animalis . Cap.8. De vfu refpira- tionis pri- mario. P R O P O S, CXXIX. Exponitur mechanica operatio, qwa completur conftru&io fanguinis in vena pul- monari . Deuenio tandem ad poftreroum vfum prasclarum-j pulmonum, & refpirationis; ct primo,qudd fanguinis confc&io in pulmonibus non fiat a vi alicuius feimeti ibidem operantis, euincitur ex eo , quod in pulmoni- bus nulli fucci fermentitij repofiti funt, cum veficula? Malpighiance foioaere repleantur, et reliqua femper abftergantur a perenni fluxu fanguinis. Ergo ficuti fanguinis fubdiuiflo in partes minutiffimas fieri potcft in pulmonibus abfque iermentatiuo opere , fic miftio , et compofitio eiufdem abfque fermento fiet» Poftea, vt didum eft , ianguis reducitur ad dex- trum cordis ventriculnm valde alteratus, et deforma- tus, et hinc vna cum nouo chilo truncum arteria? pul- monaris ingreditur; talis autem confufa aggeries a 256 IO. AL. BORELLI Cnp: 8„ De ■vfii refpira- tionis pri- mario. torctfUri pulmonum violenter infinuatur per innume- rabiles canaliculos arteriofos,a quibus fubdiuiduntur omnes illi fluores in minutiffimas particulas, difeiffis eis, qua: conglutinata, et grumofle erant. Praeterea in percolatione fufeipiunt particulas aereas e veficu- lis Malpighianis tranfmiffas; pariterque in tranfitu coguntur conformari prototypis , nempe fufeipero conformationes fimiles eis , quibus Eftulx illae per- forata funt. Fa&a hac praeparatione, de qua fupra_> egimus,fuccedunt alie fubtiliores ramificationes fiflu- larum,capillitium copiofiflimum componentes,ad in- flarextremitatum radicum arborum; ab hifce villofis fiflulis fufeipiuntur determinati liquores, nempe iiij vnaquaq;illi,qui figuras orificii vafculi aptari,et ingre- di poffunt. Mox praedica vafcula , qua: funt varie in- flexa , et contexta ad in/far retis, vt V villis obferua- uit, feruntur admaiores canales venofos, et delinunt in locis appropriatis , vt flrucluram analogam muli- no operi componant, et ibidem erugando guttulas in eis contentas,conficere poterunt exadam, perfe- damquemifluram , et compofidonem fanguinicon- uenientem . Hinc poftea colle&ec portiones {anguinis repubef- cente$,viuificat£ a fpiritibus per neruos tranfmiffis,ct agitatae a machinis aereis,deferuntur in truncum ma- ximum venae pulmonaris, a quo etfomimtur in fini- flrum cordis ventriculum, atque valida vi ciaculatur, et (pargitur fanguis per corpus vniuerfum animalis. Et haec in re tam difficili, et recondita, qualis efl vfus refpirationis , conijciendo dici pofle mihi vi- fu m efl. Tranfcamus modo ad indaginem conie&uraletn-* DE MOrv ANIMALIVM. 257 componentium partium fanguinis,et eius.Et primo, vtex notioribus anologia quadam ad miniis nota manuducamur. Op. 8. t)e vfu refpira- tion is pri- mario* PROPOS. CXXX. La&is ftru&ura examinatur ex analyfi eius. Patet > quod lac componitur ex duobus diuerfis fluidis. nempe ex glutinofo-pingui, feu cafeofo, & ex aqueo-ferofo . Qua? mifceri paffUrLtper difperfionem particularum vnius intra aliud fluidum •, vt vini minu- tilflmae guttulg intra particulas aquae difperfae miftuin componunt,non fecus,ac grana milij cum hordeaceis confunduntur. Debemus modo accurate inquirere, quomodo dif- pofitae iint partes cafeofae, & aqueae, vt laftisfluidam conflftentiam componere poffint. Et qua arte mecha- nica fuccusfermentitiuscoaguli miftionem illam dif- foluat, vt cafeofae partes a fero feparentur, vniantur, & concrefcant. Etfane,qua arte fluxilis compofitio ciufdemcadi- di colorisfieri poflit v docemur a familiaribus expe- rimentis ,* ficut enim minutiflima. farina marmoris > gypfi, aut triticiper aquam difperfi colorem vnifor- rnem candicantem creat, fic poflimt molcculae albae cafeofaeaquaecommifceri, &la<5lcum candorem re- praefentare. Poftea vidcmus,fecretionem illius farinae fieri a vi maioris grauitatis fpeciHcx , qua in fundum vaiis praecipitatur. At quia hoc in la<5te non veriflea- tur, cimi videamusjcafeofaspartes non praecipitari *• fed innatare , & tranfuerfali motu ad inuicem com- 10. AL. BORELLI Cap. 8. De vfu refpira- tianis pri- mario . plcAi , & in grumos natantes concrefcere , fatendum eft, partes integrales la&is seque graues effe > ac aqua; . Et in hoc cafu non percipio,quomOdofieri poflfit vnio, & concretio partium glutinofarum la&is,exiftc- tium in locis aqua; ab inuicem feparatis, nifi fingamus magnetica virtute fe mutuo complefti , quod nemo fanse mentis affirmabit. Nec fufficit vifcofitas particularum la&is, quia ha; dum natant in aqua ab inuicem feparatae, vniri non poffiunt 3 nifi motibus contrarijs ad fe accedant, & moleculas grandiores componant, & poft vnionerru illam maiori intercapedine a fe inuicem diftabunt, <3c proinde difficilius vniri poterunt. Similiter dici non potefl:, quod a grandi ebullitio- ne fermentatiua vniri poffint granula ladis cafeofa_>, nam tot, & tam varij motus contrarii in laAis coagu- latione non confpiciuntur ,* immo fubito abfque vlla perturbatione lac concrefcere videmus.Omitto,qubd a grandi efferuefeentia potius diffipantur, & fubdiui- duntur particula; illa;, licut in quolibet motu fluidi intra aliud fluidum contingere videmus, vt in pluuia, &in vini rubri infufione intra aquam obferuamus .* Cuius particula; adeo diffipantur, vt fumi,aut nebulas expanfionem reprarfentent. Si poftea concipiamus la&is glutinofas particulas non-effie moleculas contornatas , & leues, fed effie ra- mofas ad inftar flocculorum Goffipij,tuc intra aquam difperfie, & a fe inuicem feparat;e, aut contigua, non pollent vniri, & concretionem efficere abfque vi ma- gnetica . Si vero viUofe extremitates flocculorum-» impliciar fupponantur, oportet, vt ex fui natura ca- DE MOTV ANIMALIVM. rerent vi contradiua ,* alioquin in antecedenti /latu fluido non per/litiflent, fed iemper grumi cafeofl in- tra rerum notarent. Cum igitur talis concretio noiu fiat, ni/i po/l additionem fermentiri/coaguli, necc/Te e/l, vt talis fuccus acidus, & acris vim glutinofam contradiuam conferat villis cafeofls; quod falfurru efle videtur ? quia cafeofa? ladis particula ex fui na- tura fatis , fuperque glutinofa? funt, cum fponte fua-> concrefcant, licet tarde . Praterea fales acidi y & acres, non vi glutinofa,fed potius inci/iua , & penetranti facultate pollent, quan- doquidem fuccos aliquos vifcidosdi/Foluere,& colli- quare videmus , vt patet in /puto , oui albumino , & in fero /anguinis * hi enim ab acidis friabiles red- duntur- Et licet acerum concretionem iu/culoru-m adiuua- re videatur, hac erit alia operatio /Imilis coagulatio- ni ladis, & nefeimus, an hoc contingatper accidens* quatenus feparat, & exprimitaqueam humiditatem a glutmo/is corporibus* vt coria, «Sc tendines elixati, & di/foluti ingelatinam concrefcunt, feparata nempe, & euaporata aqua . Ex quo colligitur,acida, «St acria concretionem gelatina , «St ladis adiuuarc, non adio- ne propria conilridiua , fed auferendo impedimenta* qua vim glutinis contradiuam agerenen permittunt* Nam aliund e fci mus,corium, & tendines per fe valde glutinofose/Te: immo vt gelatina con/i/lentior redda- tur, addi folent ouoriim albumina, qua tenaciilima-* vifeo/itate donantur. Ladis igitur /Irudura talis e/fe debet, vtpradidis phanomenis fatisfacere queat: Pro.cuius inqui/itio- ue obferuo > quod vt duo fluida atherogenea exade 259 Cap. 8. De vfu refpira- tionis pri- mario. 260 10• BORELLI C3p;S. De VJ& reipira- Mc.nis pri- mano. mifceri poifint 3 oporte,tvt ambo iaminuti/fimas par- ticulas fubdiuidantur > & quadibet particula vnius fpeciei alterius naturae particulam tangat , non fecus» ac in accruo milij, & hordei granula confunduntur . At fi alterum fluidorum fuerit glutinofum,non pote- rit difcindi , & partiri in globulos difcretos, cinn ipfa tenacitas vetettotalem partiumdifiundionem,quare potius expandi poffuntin fubtiliffima&laminulas > feu membranas , inter quas guttula alterius fucci fluidif- fimae , infinuatae impetu conquaflfationis > & in illius poros coercitx , efformare poflunt texturam fimilem fpumae, qua: efl: miftio aqua? vifcida? > & aeris in cius veficulis contenti. Eodcmque modo aqua fluidifiima fucco vifcofiori, vt eft oui albumen,admifta , & intra ciUs poros difperfa, vehementi conquaflatione poteft nouum genus fpuma?aqua grauida? componere i ea- dem enim neceflitate gluten albuminis permittit di- firadionem eius in ampuilasmembranofas, & vetat rupturam carumdem,& proinde interclufas aquf gu t- tulas coercere potiunt- Chm igitur talis fpuma? compofitio non fit fida.* gratis, fed firmis rationibus confirtftata , conijcero potiumus eodem modo, quod in lade , ex: mifiura-» fucci glutinofi eius cum fero aqueoyfpumofa ftrudura confici poffit.. Quia nimirum guttula: aqtica? intra te- naces poros cafeofi fucci ditieminata? 5 & inclufa?,nc- cetiario orbicularem formam acquirunt ob compref- fionem vndique fadamr; & e contra parietes porulo- rum ob mollitiem glutinis, difirahi, & expandi iii__> fubtiliffimas membranas potiunt, qua? nequeunt lace- rari, & facile difrumpi, obtiante eorum vifeofa. Quapropter videtur poflibik,vt iniade re- DE MOtV A&IMAUVM. fultet Compofitio fimilis fpuma?. Quod vero talis ftruchira verifimilis fit, elicitur ex eo, quod facile phaenomenis facere fatis potefi. Per- cipimus enim , quod momento a fucco acido , & acri coaguli immitti poliunt fubtiliffimi parietes veficula- rum fpumam ladis componentium corrodi, lacerari, & difrumpi, vnde aqua? guttula e poris effluentes, Sc fimul collcda?,hinc inde innatabunt, eodemque tem- pore glutinofie pellicula?,vi propriae vifeofitaris fpon- te contrahentur, & fimul vnitae concrefcent, quia-» nempe non diftrahuntui:, vt antea ab aqua poros re- plente.. Eadem concretio in lade abfque coagulo fieri po- tcft:, fed tarde eodem modo,quo fpuma aere grauida fenfim dilfoluitur. Et ha?c. de ladis ttrudura conijcl polle mihi videntur.. Cap. ff. De vfi refpira- cionis pri- mario. P R OP O S- CXXX!.. Sanguinis, Anatomia per diftillationem fada. infida efie videtur. Receptum: eft , fanguinis anotomiam,non nifi Chi- micis diftillationibus fieri pofse : quibus primo e /anguine per alembicum extrahitur aqua fimplex,po- fiea aliqui fpiritus,falcs , & fulphur, & adhibito vali- do igne educutur fpiritus. ardentes? & in fecibus plu- res fales fixi remanent. At haec anatomia pluribus nominibus fufpc&a efsc videtur. Nam ignis adio non.eft, nifi violenta,& ve* lociffima motio , & effluuium atomorum igneorum-»?, adinftarrapidiflimi 3 & vaiidiffiou venti > & idedeat- 262 IO. AL. BORELLI Cap:8. vfu re fp i ra- tionis pri- fnscio* co impetu nititur remouere quascunque * quas fuum iter impediunt i nec tales igniculi folliciti fiunt,aut ftudiose curant > vt corpora obftantia diui- dantur in fuas partes atherogeneas , quia videmus * quod mifta compofita ex diuerfiffimis fubftantijs > fi impulfui ignis refiftere non pofsunt,libenter fe .linunt fimul eleuari > & expelli furfum,, vt e camino palea, fragmenta 5 cineres , cum innumeris alijs fubftantijs atherogeneiscoaceruata cum fumo eijciuntur. Immo ab ipfis bombardis ardcntiffima flamma ob celerita- tem emittit non paucula grana pulueris nitrati inte- gra, & incombufia . Quapropter corpora omnia cu- iufeunque natura fint, fiue mifta, fiue difiundajaque facile ab igne impelluntur, & fublimantur,fi eiufdcm grauitatis.fpecifica fuerint , velaquedifiunda a ter- reis, & concretis partibus , aut vno verbo omnia illa, qua aque ainouibilia fiunt* At fi mifti moleculaathc- rogenea ponderofififima , & infuperabiles fuerint ab ignis adione, vt funt metalla, & vitrum, tunc ignis cunei intra illius particulas infinuati parumper eas agitare valent, non vero diftrahere, autimpellerein. diftans . Contingit ergo per accidens , vt ab igne fiat aliqua feparatio , quatenus particula miniis graues laxioribus vinculis connexa, minoris molis , & figu- ra amplioris > pofsunt vna cum fumis ab igne expel- li,relinquendo partes, contumaces crafsiores vna cum facibus * Ncc ex eo , quod illa feparantur in pileo , & ha fn alembici fundo remanent, licet inferre diuerfam naturam habere , nam videmus , quod eiufdem falis folummodoilla particula a vi ignis fublimant.ur,qua eriles funt,, aut figuram exparfam , aut fituationem. ' r_ * • DE MOTF ANIMALIVM. facile amouibilem habent j & hx volatiles fales di- cuntur ; ilice vero , quee funt crafliores, implicata in- ter fe, & cum terreis partibus remanent in fundo alembici , & propterea fixi fales nuncupantur- Et quod magis mirere, ipfimet particula? fulphu- tea: , & igneae, qua? in fummo gradu accenfibiles, & volatiles funt, non pofsunt omnino feparari a terreis partibus , fed remanent coercita in illarum anfra- ttibus. Pra?terea ab ignis a&ione, valde alterantur mate- riae euaporata?, combufla?, calcinata? , & diftillatae , quatenus plures igniculi immifeentur , remanentque in poris eorundem corporum,vt Cl.Boyle, & alij ani- maduerterunt. Quapropter infida erit chimica anatomia fangui- nis . Primo, quia per eam fubftantiee fanguinem in- tegrantes , nedum fincera? haberi non pofsunt, fed etiam ab expulflonc aquearum partium,& ab additio- ne ignearum valde diuerfificantur. Secundo, quk_* flru&ura, difpofitio, & compofltio propria earundem integrantium partium , nempe ea mifta compofltio, quam prius habebant, neque remanet eadem, ne- que amplius dignofei poteft , eo quod ab a&ione ignis difsoluitur , & deftruitur configuratio , & ftru- <5ura earum . Et noto , quod elementa illa chimica, nem- pe fal, iiilphur, & mercurius , funt principia genera* lifsima , ex quibus nedum fanguis ,fed etiam omnia inifta componuntur, ergo ex chimico illo laboro non deducitur peculiaris compofltio fanguinis, fcili- eet, qua? fint fanguinis partes integrales miftee,cuius natura, & quas proprietates>facultates , & ftru&uras habeant. Non Cap. 8. De vfu refpira- tion is pri- mario . IO. AL. BORELLI CapiS. 'Tu refpira- >ion is pri- co impetu nititur remouere quaecunque obftacula./ » quae fuum iter impediunt i nec tales igniculi folliciti funt3 aut ftudiose curant > vt corpora obftantia diui- dantur in fuas partes astherogeneas , quia videmus > quod mifta compofita cx diueriiflimis fubftantijs , fi impulfui ignis refiftere non pofsunt,libenter fe .linunt fimul eleuari > & expelli furfum, vt e camino paleas, fragmenta, cineres , cum innumeris alijs fubftantijs aetherogeneiscoaceruata cum fumo eijciuntur. Immo ab ipfis bombardis ardentiflima flamma ob celerita- tem emittit non paucula grana pulueris nitrati inte- gra, & incombufta . Quapropter corpora omnia cu- iufeunque naturae fint, flue mifta, flue difiuncta;a'que facile ab igne impelluntur, & fublimantur,fl eiufdcm graui tatis fpecificas fuerint , vel asque difiunftas a ter- reis, & concretis partibus , aut vno verbo omnia illa, quas asque amouibilia funt* At fl mifti moleculasasthc- rogeneas ponderofiffimas , & infuperabiles fuerint ab ignis a&ione, vt funt metalla, & vitrum, tunc ignis cunei intra illius particulas inflnuati parumper eas agitare valent, non vero diftrahere, aut impellere in diftans . Contingit ergo per accidens , vt ab igne fiat aliqua feparatio , quatenus particulas minus graues laxioribus vinculis connexa?, minoris molis , & figu- ra amplioris , pofsunt vna cum fumis ab igne expel- li,relinquendo partes contumaces crafsiores vna cum ftscibusk* Nec ex eo , quod illas feparantur in pileo > & has in alembici fundo remanent, licet inferre diuerfam naturam habere , nam videmus , quod eiufdem falis folummodaillx particula? a vi ignis fublimant.ur,quae exiles funt,. aut figuram exparfam , aut fltuationem DE MOfV ANIMALIVM. facile amouibilem habent 5 & ha? volatiles falcs di- cuntur ; ilice vero, qua? fiant crafliorcs, implicat# in- ter fe 3 & cum terreis partibus remanent in fundo alembici , & propterea fixi fales nuncupantur- Et quod magis mirere, ipfa?met particula? fulphu- tea: > & ignea?, qua? in fummo gradu accenfibiles, & volatiles funt, non pofsunt omnino feparari a terreis partibus, fed remanent coercita? in illarum anfra- dibus. Pra?terea ab ignis adione, valde alterantur mate- ria? euaporatee , combufla?, calcinatce , & diftillata? , quatenus plures igniculi immifeentur , remanentque in poris eorundem corporum, vt Cl.Boyle, & alij ani- maduerterunt. Quapropter infida erit chimica anatomia fangui- nis . Primo, quia per eam fiibtentia? fknguinem in- tegrantes , nedum {incera? haberi non pofsunt, fed etiam ab expulfionc aquearum partium,& ab additio- ne ignearum valde diuerfificantur. Secundo , quk-, flrudura, difpofitio, & compofitio propria earundem integrantium partium, nempe ea mite compofitio, quam priiis habebant, neque remanet eadem, ne- que amplius dignofei poteft , eo quod ab adione ignis difsoluitur , & deftruitur configuratio , & ftru- dura earum . Et noto , quod elementa illa chimica5 nem- pe fal, fulphur, & mercurius , funt principia genera* lifsima , ex quibus nedum fanguis , fed etiam omnia mite componuntur, ergo cx chimico illo laboro non deducitur peculiaris compofitio fanguinis, fcili- eet ,qua? fint fanguinis partes integrales mite,cuius natura?, & quas proprietates,facultates , & ftruduras habeant. Non Cap. 8. De vfu refpira- tion is pri- mario . 266 IO* AL* BORELLI f?np: 8. De viu refpira- tionis pri- raario* in fibras , vel membranas reticulares i quodque tales, fibra? fic condenfat# non praeextiterint intra vafa ani- malis viuentis , facile fuadetur ex eo , quod tales fi- bra? , & membrana alba: fanguinea? microfcopio in- fpeJtecraflfiores funt vafisfanguineiscapillaribus , & ideo neque excipi, neque elfluere in ijs polient,ciim faltem longitudine filamentorum,& latitudine mem- branarum vias illas anguftiffimas obftruerent. Ideo fatendum efbgluten album fanguineum lubricam, & fluidam confidentiam retinere, dum inanimali viuen- te mouetur. Poftea ficuti ex mifiura glutinis, & aquae in lacie fpumofa conformatio refultat, fic in fanguine anima- lis viuentis , ex continua contufione, & conquaffatio- ne , qua? fit in eius circulatorio motu , confentaneum eft , vt fluidifliraum albumen ferofum fcindatur iru minutiffimos globulos, & difpergantur per omnes partes fluoris glutinofi, quiob vifeofitatem tenacem diflrahi quidem poteft in tenues membranas,non ve- ro difeindi in globulos feparatos- Ex quo fit, vt vefi- cula? inftar fpuma? conformentur repleta? affiuidiflfimo fucco albugineo abundanter diluto ab aqueis nume- rofilfimis particulis ei immittis . Tandem ficuti in lacie ex verifimili ruptura veficu- larum cafeofarum confequitur concretio earundem , & diffufio aquearum particularum , fic quoque fanguine extrauafato, eius veficula? membranofie fponte contrahi poffunt, & difrumpi ob fubtilita- tem parietum , quarum fubftantia glutinofa cito confidentiam acquirit , & ideo fpumofa fanguinis dru&ura difloluitur, vt in vulgari fpuma contingit: ex quo fit, vt granula ferofa effluant , DE MOTV AHIMAL IV M . 267 & fimul colligantur. Mox ve/icul* vifcofz , ablatis cuneis feroiis, i quibus diftrahebantur,conftipari in- ter fe libere , & concrefcere poliunt, vt glutinis na- tura exigit j & iic grumofi pars fanguinis rubicunda innatabit intra albumenferofum eius. Quapropter ficut talis concretio la&is, & feparatio ab eius fero aqueo faluari non poise videtur, nili la&is ftrudura fuerit fpumofa , iic quoque efl verifimile, vt fan- guinis conformatio iic fpumofa , vt di&um efl , cx qua hypothefi exafte eius phsenomena faluau- tur . Ordo exigeret , vt de vfibus fecundarijs refpi- rationis, fermo inftitueretur . At quia omnes no- runt fonoras voces , & loquelam effici ab aero expirato a pulmonibus , pariterque quod retento fpiritu , & comprelTo abdomine foeces excernun- tur . Infuper, quod aer infpiratus inferuiat flernu- tationi, tuffi , ofcita.tioni, excreationi, & expui- tioni - At quia de hifce omnibus praeclari Authorcs copioiiffime fcripfcrunt, aequum non cft alienare- petere . Pauca foluminodo addi poifunt, quae, aut ab alijs adhuc declarata non fuerunt, aut in qui- bus cuin illis non conuenio . Et haec partim inciden- ter iam di£ta funt, partim in progrelfu exponentur;; ideo ad alia tranfeo . Cap.g. De vfu refp i ra- tionis pri- mano • /O. AL. EORELLI Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni' bus. C A P V T IX. De /anguinis expurgatione in renibus • PGftquam de compofitione fanguinis in pulmoni- bus abunde egimus, confequenter de modis , quibus fanguis purificatur im/eliquis vifceribus tranabimus. Et primo vfuin Renum exponemus. P R O P O S. CXXXIII. Renes non conferre immediate ad vitam animalis. Omnes fciunt, in Renibus fanguinem deputari , quatenus ab eo fccerniturnimia aquea ferofitas , vna cumfalinis, & tartareis excrementofis partibus. Vn- dc patet,quod Renes non fint qrgana,quae immediate ad vitas conferuationem conferant, vtfunt cor,& pul- mones, qui fanguinis vitalem motum producunt, & conferuant. Et profero talis fanguinis a fero aquofo depuratio non videtur adeo ncceffaria , vt ea per aliquod bre- ue tempus negle&a, fanguis inutilis omnino fit. Nam videmus, quod maxima pars maffie fanguinere,nempe noucm decimas partes eius per renes non tranfeunt , dum femel tota fanguinis mafla corporis circuitum abfoluit, & ideo praedito fD fimguinis fecum defe- runt vrinofum excrementum ad caput, brachia,tho- racem , &adEpar, & lienem . Et fi quidem talis fanguis inquinatus noxius effet, & nutritioni ineptus, profe&d ftulte ageret natura > adducendo eum ad DE MOrV ANIMALIVM. 269 principem, nobilifsimamque fedem fpirituum,nempe ad cerebrum , vtibidem fpiritus impuro, feculento- que fucco aleret > & partes alias principes thoracem, \ & vifcera excrcntitia vrina coinquinaret. Chmquo talis ftultitia fit incredibilis , dicepdum efi:, vtilem_> cfsc humorem aqueum vrinofum in fanguine,fi mo- dum non excefserit ,• nempe, fi nimia copia , & mora diuturna fuperfluam jluxilitatem , aut acrem fermen- tationem fanguini conferat. Oterum cerebro, & ventri fuperiori vtilis , & necefsaria forfan eft paulo abundantior fanguinis ferofitas; noxia vero inufcu- lis, & reliquis partibus corporis; tum quia fanguis dilutus, & aquofior faciliiis per vaforum angufiias permeare, & fluere potefi:, pariterque obradere, fe- cumque deferre faliaalchaliflata valet, quibus illa; partes abundant, tum etiam quia in cerebro, vifce- ribus , & peflore copiofi/fima vafa excretoria , fa- liualia , & lympha du&us appofuit natura , vt ex- cipiant talem feri abundantiam , illudque poft vfus prseftantes excernant • Cap. 9. De fanguinis expurg^jo» n~ 111 reni- bus. P R O P O S. CXXXIV. Neccifitas copiofie potionis exponitur » Nemo eft, qui fontem adeo amplum in propriam domum deriuet, qui fit vfibus domefticis,nedum fu- perfluus 3 fed infuper cogatur ingenti labore, & funi- ptibus aides, & atrium continuo exiccarc - Fuerat enim operae pretium fontem, modum no excedentem, domi immififse . Sic errare videtur natura nimio potu animalia replendo , quem coatiaenter eicjero 270 IO. AL. BORELLI Cap. fluereque non poted per canales angudos ? nili a co- piofa aqua admida? lubricam confidentiam acquirat? fic molecula? folidx cibi? chili ? fanguinis? et reliquo- rum fuccorum animalis ? ob eam fcabritiem , et irre- gularem , angularemque figurarum varietatem nullo pa&o moueri ? et diffluere pofsent per angudias ca- nalium corporis animalis. Et ideo oportuit?vt fluoris aquei admidione lubricitatem, fluiditatemq,* acquire- rent . Hoc porro bonum fluxilitatis confequitur na- tura ex permanentia feri aquofi in ventriculo? inte- dinis? in chilo ? et fanguine. Nam fi immediate pod aduentum ciusfubito a corpore difcederet? cli- minareturque ? cefsaret?autintcrrumperetur ille mo- tus circularis perpetuus ? a quo vita animalis confer- uatur . Praeterea eadem mora ? et permanentia aquei feri intra fanguinem ? carnes ? et vifcera?aliud preciarum compendium natura afsequitur ,* abforbentur nempe DE MOTV ANIMAIIVM. 271 fales alchalyfati , & tartarci a prcedido fero; nullo enim alio artificio educi pofsunt Tales fixi, qui tena- ciffime agglutinati, et veluti ferruminati fiunt intra fi- bras , & porofitates carnium , et vifcerum , nifi ab aqua? ablutione, etmadefadione . Hoc experimur in carnibus, et pifeibus fale conditi s, cumfitftru- dura , et difpofitio particularum aquse accomodata_> ad exceptionem , et tenaciffimam retentionem fali- narum molecularum intra eius poros; itaut ncceflita- te mechanica aqua auide fales ampledatur, retineat- que , vt iam ofiendimus . Vt vero facilius, et com- modius aqua epota impregnari queatdnftituit natura aqua? moram non gelida?, et in quiete conftituta?,fed cxcalefada? in vifceribus,etagitata? ope circulationis fanguinis, vt idibus , et quafsationibus varijs, diuer- ticula omnia foiidarunr, et fluidarum partium pene- trando, fales vbique reconditos exugere , et inhibere poffit. Tandem poftquam aquea ferofitas fidibus grauida reddita efl, valde noxia efset, tum quia fu a tempe- rie acerrima pungeret, et mordicaret membranas, et neruos exquifitiffimn fenfu donatos, tum etiatru’, quia diutius fermentata perniciofam corruptelam,na- tura? inimicam acquireret. Necefsarium ergo fuit , vttale noxium excrementum extra corpus animalis eijceretur- Qua? mechanica operatio feparatoriairu renibus celebratur j cuius artificium deinceps decla- rabitur . Et quia iam offendimus neceffitatem , vtilitatem- que huius excretionis abunde declarauimus; Refiat modo inquirendum , quo artificio , ex quibus or- ganis mechanicis aquea ferofitas a fansuinc feparetur Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. IO» AL• JBORELLI Cap. 9. De /anguinis expurgatio, ne in reni- bus 0 in renibus. Vtque hoc exa&iiis Eat 9 confideraiide- bent artificia ? quibus natura vtitur ad feparandadno fluida atherogenea? qua* priiis confufa? et mifta inter fe fuerant. Et primo. P R O F O S. CXXXV. Opificium fermcntationis feparatorium-» exponitur * Nomine fermentationis intclligitur motus intefh- nus partium corporis mifli ? qu£ propria vi > vel alterius corporis aduenientis agitantur . Ex qua in te Hi na conturbatione confequuntur plures>et diuer- fi effe<5lus ? ex quibus in pnefenti folummodo confi- derabimus difsolutioncm texturae corporis mifli ? qua partes xthcvogencx poffint ab inuicem difiungi ? et deinceps in diuerfis locis feparatis reponi. Et primb obferuo ? quod miflio duplici modo fieri poteft? aut quando particula* aetherogeneae fimplici conta&u vniuntur 3 aut cum arSta connexione mutuo vinciuntur. In primo cafu feparatio vnica tantum-* operatione loco motiiia abfoluitur. Vt in aceruo con- fufo milij, et tritici non efl necefse? vt granorum con- nexio fcindatur? nam fimplex contadus nullam vimu vnitiuam habet. Ergo reflat folummodo ? vt grana-* milij,fiue propria vi motiua?fiue ab externa facultato impulfiua colligantur in locum vnum feparatu ab eo ? in quo triticum coadunatum efl. Sic e nebula particulae minima? aqua per aerem-» innatantes fenfim colleclae in guttulas maiores?vi pro. prine grauitatisdecidunt? etficab acrefeparantur « DE MOrv ANIMAL1FM. 273 Paritcrque veficula* minutiffima? aerese ? aut oleofas particulae per aquam difperfe paulatim coile pororum ? et anfra£hium vegetabilium ? aut minera- lium i ex qno Et? vt diisolutis? et ruptis carceribus? interclufiigniculi? aut fpiritus ? etalise partes fe mo- nentes ? pofsint libere fuam indolem motiuam exer- cere? et difcederc. Similiter liquores fulphurei ? oleofi ? aut fales di- ui/i in minutiflimasparticulaspofsunc intra aquarru quiefeere ? innatando duplici modo ? aut quia_> ob molisparuitatem vis excefsus fpecifiae grauitatis vnius fluidi minor eft refiftentia? qua villi fluorum fe mutuo vinciuntur ? vt declaratum eft ? aut quia olei particulas falibus grauioribus coniun&se componunt moleculas seque graues in fpecie? ac eft aqua ? veluti ex cera? et arena? ex oleo? et falibus lixiuij infapono componi pofsunt mafsas ? quas vbique infra aquam.; innatent. Iam vt pnedi vel corporum > Cap: 9- De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. 274 /a AL. BORELLI Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus . quod multis modis fieri potefl, addendo > aut fubtra- hendo particulas igneas 5 aut falinas rarefaciendo > vel condenfando medium fluidum , vel corpora ipfa_r innatantia, autdiffoluendo connexionem innatantium, quae adiones motu quodam intellino , feu fermentitio fient, & deinde fponte partes commi- fla: vi propria grauitatis fua loca repetcndo,a fluido feparantur. A caufa non diffimili metalli minimae particulae a falibus aquae fortis, veluti a limis corrofa? intra ean- dem aquam innatant, ob infignem minutiem , vt di- dum efl, & poflea effufo alio liquore minus graui , quam efl: aqua fortis , potefl: huius fluxilitas augeri, aut eius grauitas imminui , & proinde puluis metal- licus ob ex ce/Tum ponderisin fundu aqua? praecipita- bitur . Vel contra, fi.menflruum magis falinum fue- rit , vt efl oleum Tartari, huius particula: fuis impul- fibus fecu in defcenfu transferre poffunt natantes, & aequilibratas metalli particulas. Aliquantum diucrfa videtur adio feparatoria feri e lade , nam fermentum acidum corrodendo, & lace- rando pelliculas glutinofas veficularum ladis fpumo- farum, exitum concedit ferofis granulis aqueis,qua: in veficulis coercebantur, & fic aqua coaceruatur circa grumos cafcofos, vt didum efl:. Ex ijs omnibus deducitur, quod fimplex adio fer- menti per fe fumpta, motu illo inteftino, potefl qui- dem diflfoluerea?therogenearum partium ardam, & firmam colligationem, icau-t nullo alio vinculo vnian- tur, quam a fimplici contadu : Attamen poflea, vt omnes particula:, qua: vnius generis funt, deferant contadus particularum alterius generis; & congre- DE MOrV ANIMALIVM. gentur, tam hce, quam illa: in locis feparatis a fe in- uicem, requiritur noua caufa motitia diucrfa a fucco fermentitio , quas vt plurimum ed grauitas fluidorum astherogeneorum,qui naturalibus motioni- bus ab inuicem feparari pofTunt. Cap. p.De finS1Ilnis nePi!wcn£ kus, P R O P 0 S, CXXXVI. Fcrmcntatiua feparatio non in fidulis ftri&iffimis, fed in vafis amplis fieri potcd • Quia motus fermentationis in fluidis fit turbulenta quadam ebullitione , & rarefa&ione partium mifti, vc experientia confiat5 & talis feruefeentia fieri noru potefiabfque eo, quod aliqua? partes fluida? intras alias pariter fluidas moueantur 5 cumque talis motus fieri non poflit, nifi ilice loca cedant aduenientibus ideo illa? coguntur vertiginofo motu accurrere ad re- plenda loca reli&a ab aduenientibus/ergo in progref- fu motus fermentatiui fxpiiis reiterari debent pra?di~ circumuolutiones » Verum in fifiulis firi&iffimis tales motus contrarij, & vertiginofi a fluidis cetherogeneis fieri non poflunt, vt oftenfum eft , vtque experimur in fifiulis vitreis fubtilibus 3 in quibus gutta? aqua? vini rubri hydargi- ri; & aeris3 quantumuis concutiantur, & infufflentur, numquam motibus contrarijs, & rertiginofis con- fundi mifceri inter fe es prifiinas com- mutando 3 & hoc necefiatio contingit, nam non componuntur ex indiuifibilibus, fed ex molecu- lis quantis, figuratis, duris, & angulofis, qua? fimplici conta&u vniuntiincrgo in ftridiffimis canaliculis non 276 10. AL. BORELLI Cap. 9. pe expurgatio nc in reni- bus* 2 poffiuntcontrarijs ■> & vertiginofis motibus agitari3 eo quod figuras illae diuerfie contiguas componunt aggc- ‘riemferc fimilem operi texellato3 & proinde moJecula fuper aliam excurrere non poteft in loco valde refingo 3 in cuo ncqreunt dilatari, vt tranfi- tum verticibus angulofis concedant 3 & hoc impedi- mentum augetur ab afperitatibus internis fiftularum . Quapropter 5 fi fermentatio efficeretur fimplici motu partium contrario 3 & vertiginofo3 nullo modo inan- guftijs illis fiftulofis effici poffiet. Verum fermentatio requirit prseterea partium con- turbationem 3 & rarefa&ionem , quas multo maius fpatium exigit 3 vt videmus in feruore 3 & ebulli- tione 3 ergo 3 fi prius fimplex motus localis verti- ginofus in locis rcftri&is Heri non poterat 3 eo magis impoffibilis erit motus fermentatiuus 3 qui vitra lo- calem vertiginem, rarefa&ionem 3 inflationemquo requirit 3 Edicet impoffibilis non effiet confc&io fermenta- tionis in anguftijs fiftularum 3 faltem ftulta 3 & inepta effiet talis elaboratio 3 & proinde incredibile eft 3 vt efficiatur a natura fapientiffima. Nedum enim difficil- lime motus vertiginofi 5 &. rarefadiui effici poffient in anguftijs reftri<5tis 3 fcd pmerea talis anguftia-> capax non effiet totius fucci, qui fermentari debet , nifi fiftulas multiplicarentur. At tunc aduerte, quam difficile fit 3 & laboriofum deferre fuccum fermenta- bilem3eumque diftribuere 3 collocareque in tot locu- los diftindos3 & feparatos ; & hoc opus poftea maio- ri3 & reiterato labore deftruere ; nam completa fer- mentatione, e tot vafculis feparatis artherogenei fuc- ci colligi deberent3& quilibet eorum inproprium vas DE MOTV ANIMAL1VM. 277 amplum reponi. Verum hi prolixi labores inutiles ad finem fermentationis , & feparationisconfequen- dum omnino cuitantur , fi loco vafculorum fubtilium exhiberetur vas amplum,& capax totius fucci fermen- tabilis . Cap. 9. De fa«g«inis nePlnSreni- PROPOS. CXXXVIL Separatio fluidorum cetherogeneorum ope fermenta- tionis non momentaneo, fed tardo motu, & diuturno tempore perfici poteft: nifi fluida valde exaltata, & fpirituofa fuerint. Quia 3 vt dictum e/t,plures contrarij5 & vertiginofi motus a corpore fluido intra aliud fluidum effici de- bent, vt fermentari queant, fcilicet, vtebulliro, rarefieri, fubdiuidi 5 &: feparari poffint. Primo enim fiiccus fermentitius diffundi, & difpergi debet in_> vniuerfas partes fluidi mifti, vt eas immediate tan- gat , vel mediate , alterando fcilicet partes inter- medias , co quod fine conta&u aftio phyfica non datur - Secundo poftcontactum oportet, vt partes mifti impellantur a vi fermenti, ad hoc, vt feparari,& dif- iungi ab inuicem poffint , talis autem difiun&io efi: impoffibile , vt abfque motionibus contrarijs, & ver- tiginofis ebulliendo , & hinc inde accurrendo, abfol- uatur. Tertio pofi difeiffionem pra*di fermentatione, folummodo neceffitate_/ mechanica a vaforum exiguorumu configuratione perficiatur. Oftendimus iam , fluiditatem humorum concipi non poffe abfque acluali diuifione molis eius in_> . niinutifsiraas particulas duras, confiftentes, & figu- ratas 9 qua? non tenaci nexu, fed fimplici contadu vniuntur, ita vt earum poffit agitari , fluere , & circumuolui, quiefccntibus , vel aliter motis collateralibus ; alioenim modo faluari non^ DI MOTV ANIMALIVM. 279 pofset facilitas illa , qua fluidi partes effluunt > mi- fcentur , & confunduntur . Praeterea dubitandum non effdiuerfas naturas, & proprietates pendere a diuerfa confilien- tia, ftrudura, configuratione, & motu fluidum componentium; ita vt molecula? primo aqua componentes fint, omnes homogcnca?, & fimiles in- ter fe , atque diuerfa? ab eis , quae oleum, & alius naturse fluidum componunt i & proinde confenta- ncum cft, ftrudura » magnitudine , & configura- tione differre particulas praedirorum fluidorum. Et fiquidem molecula? duorum fluidorum aethera* geaeorum fuerint a?que lubrica?, ita vt firnplici con- tactu mifceri poffint, tunc miftum ex cis,vtaqaa, & oleo fubdiuifo in minutas particulas comparari po- teft confufa? mifcelltf ex granis milij, & hordei. Et quia videmus , quod ha?c per cribrum feparantur, pa- riterque per corij, & ligni poros aqua , & oleum,non vero aer tranfit; & per auri poros hydrargirum pe- netrat,non vero aqua, oleum , aut aer. Igitur fluida pra?dida feparari pofsunt ( non miniis, quam legu- mina ) ob cribri ftruduram a reliquis diucrfis fluori- bus , quibus mifccbantur abfquc vlla fermentatione ; eo quod,ficut legumina per cribrum illibata tranfeut, fic aqua, & oleum per ligni,aut corij poros fincera,& inalterata pertranfeunt. Quare fatendum eft,necef!itate mechanica contin- gere , vt ha?c fluida penetrent > non vero illa, quia-; nimirum figura? mofecuiarum prgdidorum fluidorum congruunt, adaequanturque figuris porulorum , per quos pertranfirepoffunt. & excluduntur figura? noru congruentes alterius fluidi * Cap: 9- De fanguin is expurgatio» ne in reni- bus. 280 10. AL. BORELLI Cap. 9. De fanguinis expurgatio, «e in reni- bus . Modo, quia, vt plurimum fluida inter fe mifta tton ceque lubrica , nec eorum particula fimplici contactu vniuntur 3 fed nexu adeo tenaci vinciuntur, vt cx am- babus tertia quaedam moles ad inftar falcicuii com- ponatur , ex pluribus miftis fluidis tamquam ex fafciculis illud fluidum miftum refultabit diuerfae na- turae a componentibus . Et tunc negari non poteft > quod vnius cuiuslibet fafciculi miftio, & difsoluiceque facile non poteft, ac limplex contadus, & licet per fermentationem talis connexio dilfolui queat, tamen oftendimus, quod ftmplex mechanica cribrofa infundibulorum ad inftar radicu arborum perfe fufficiens eft ad opificium fermentati- uum fupplendum, & ad feparationem a;tfterogenearu molccularum abfoluendam. Hoc autem vt clarius percipiatur, obferuo, quod adio fermeotatiua , qua firma connexio cethcroge- nearum molccularum difloluitur, fieri non poteft , nifi adfit fermentum , nempe caufa motiua ,* modus vero operandi mechanicus eft infinuatio particula- rum fe mouentium inter connexas molecuias fafcicu- los componentes, quosadione cunei difeindunt, & feparanti & tunc oportet, vt fluidum diffoluendiirrLv in vafe amplo confiftat, vt didum eft . E contra abfque vllo fermento fi ipfse molecukc tetherogenea: conglutinata?, fcilicet ipfum fluidum.» miftum moucatur, impellaturque vehementer intra-» porofitates ftridas cribri, feu intra infundibula ca- pillaria non dilatabilia,tunc plane cunei adio exerce- bitur inuerfo ordine; folent enim cunei duriffimi, & acutiffimi lacerare , & dilatare poros molles, & fragi- les ; nunc vero ipfimet cunei fluidi,ec molles patiun- DE MOTV ANIMALIUM. tur contufionem, corrofionemque iningrefsu,& tran- fitu per anguftias confiftentes cribri, vel infundibu- lorum .* & ideo particulas £therogcneae componentes fafciculos, feu cuneos fluidos,quantumuis connexas , & colligatae fuerint ab ipfifmet anguftijs , per quas tranfire coguntur,celeri impetu di/iungi,8c ab inuicem feparari debent,eo quod no» poliunt ftmul coniun<5tas per ftri&iflimoscanales permeare. Haec, inquam , fegregatio particularum £theroge- nearum fluoris mifti, quae ex neceffitate tranfitus per anguftias contingit, praeclare vices fermentationis fupplet i & maiori compendio, nam fermentatio len- to, & tardo motu fit, hxc vero difruptio , & fepara- tio momentoabfolui poteft , et eo facilius,quo vehe- mentius fluidum miftum per infundibula infinuatur. Quare citius, minori apparatu, et minori labore idem bonum fecretionis fuccorum aetherogeneorum acqui- ri poteft fimplici motu per anguftias vaforum • Vt propofitum fuerat. Cap: De fan ginnis expurgatio* ne in reni- bus. P R O P O S. CXXXIX. Serum a fanguine in renibus non feparari per fermentationem. Poftquam copiose egimus de compo/itione fan- guinisj et de artificijs, quibus fluida aetherogenca ab inuicem feparari pofsunt ; iam minus dubia methodo exponere pofsumus , qua arte mechanica in renibus aquea ferofitas a fanguine feparetur. Et primo fuperuacaneum duco refellere antiqua- tam illam facultatem attra&iuara > qua renes virtute 282 10. AL. BOKELLI Cap. p/De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus . quadam veluti magnetica allicere vrinofum humore aliqui fomniarunt 5 quia iam nullam oftendimus at- tradionem in natura dari , qua? iam fere ab omnibus irridetur. Verum non sequali curfu a&io fermentatiua tranfi. gi debet, nam infignes, ctpraeclariflimi Viri mordicus fuftinent,non pofsc ferum vrinofum afanguine fepa- rari, ni fi a vi alicuius fermenti in glandulis renu ope- rante. Afferam ergo rationes,obquas huic fententix acquiefcere non polium. Et primo confidero , quod aqua vrinofa,iicet cum omiiibus partibus integralibus fanguinis coDnmifta_> fit, tamen maxima eius pars in fanguinis albumino difperfa,continetur intra minimas veficulas eius, qua? veficula? non videntur efie tenaces, dum fanguis per vafa animalis viuentis excurrit, quia fenfu confiat, fubfiantiam albuminis efie adeo fluidam , vtnon di- fiinguatur ab aqua pura i & vt talis reputata fuit ab antiquitate . Hinc conficitur , quod aqua? particula? nullo tenaci, & forti vinculo ab albuminis fluore fan- guineo conne&untur, & vinciuntur, fed tantummodo fimpliciconta&u fe mutuo deofculantur, eodem mo- do ac particulae aeris, vel olei per aquam difperfa? nullo forti vinculo,pra?ter conta&umscum ea mifcen- tur . Quia vero avfiio fermenti eft,difioluere tenacia, conncdentia fluida : erso vbi nulla connexio datur, frufira efi a neceffitate mechanica in renibus vinculoru difciffio abfolui debet ob violentiflimam incuneatio- nem fanguinis fluidi intra ftri&iffimas fiftulas arteria- rum , in glebas renales defluentium: ergo fluite egif- fet natura , fi ibidem appofuiflet fermentum , vt nil ageret, vel ialtem vt prolixo,diflicili, & infano labo- re fudaret, vt difeiflionem perficeret, quae compen- dfofiflime effici poterat. Praeterea dato, quod fermentum in glandulis rena- libus appofitum fuiflet (licet ibidem non appareat) 8c deficeretcaufa mechanica fuperius enarrata,‘nihilo- minus fermentatiuam difeiflionem feri vrinofi a fan- guine efficere non poflet. Primo , quia in angufiijs flri&iffimis pororum glandularum renalium eflet im- poffibile, vt fierent commotiones, contorfiones, rarc- fa&iones , & ebullitiones illae, quibus carere motus fermentatiuus non poteft. Secundo demus quoque, glandulas renales ampla capacitatem habere, vt commod e motus fermentati- uus fieri poflit; adhuc efl impoffibile , vt talis actio fermentatiua exerceatur . Quia fanguis celerrimo, & continuo motu, ad inftar rapidi torrentis, ab arterijs circulatur intra glebas glandulofas renum: ergo fan- guis non moratur in praedi&is glandulis, fed per eas tranfit veloci curfu, qui fi continuus non eflet, ab- folueretur faltem tempore vniuspulfationis Cordis ; At quia,quando cor poflpulfationem quiefeit, tunc arteria? motu periftaltico fanguinem exprimunt, & promouent, vr dictum efl: ergo fluxus fanguinis per renes efl continuus, & velox; Quare nil prorfus ibi- Cap- 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. 10. AL. B0RELL1 Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus . dem moratur , at in tali momentaneo tranfitu motus fermentationis turbatiuus effici non poceft, vt oftcn- fum eft: ergo eft impoffibile , vt in glandulis renali- bus a vi fermenti fiat elaboratio feparatoria feri vrl- nofi a maffa fanguinea . Id ipfum euincitur ex eo, quod fubito poft largam potationem vrina copiose excernitur, & proinde tam cito grandis illa, & prolixa fermentatio non percipio quomodo fieri polfit; quod fi hoc eft impoffibile iru vafis amplis , vt di&um eft, multo difficilius in po- ris glandularum renu tanta follicitudine abfolui po- terit . Impofuiffe mihi videtur fermentatio, qua? in fto- macho, & in abfceffibus glandularum fieri folet. At non aduerterunt viri prgclarbqudd ibidem ferrnenta- tio in locis capacibus, nedum longa mora fuccorunu miftorum cum fermento, fcd ipfis ftagnantibus , ab- foluitur ,* At in renibus, &m reliquis glandulis nonj obftrudis talis fermentatio eft impoffibilis, quia in__» momentaneo tranfitu fanguinis,adinftarfulminiS)fer- mentatiuus motus confici non poteft . P R O P O S. CXL. Serum vrinofum a fanguine in renibus feparatur ne- ceffitate mechanica a vaforum anguflia , & configuratione. Dcclarari modo debet vniuerfura opificium me- chanicum, quo natura in renibus vtitur . Et primo datur caufa efficiens feparationis feri a fanguine,quat cft impulfio , & motus vehemeatiffimus fangninis per de motv animalivm: arterias emulgentes , de cuius cxiftentia nemo dubi- tat, cum fermentum in opinione hominum folummo- do ex i flat. Secundo, ad oculum patent anguftise arteriarum-» capillarium, & pororum glebarum renalium : quae anguftiaecum momentaneo tranfitu fanguinisper eas, ficut vetant, & deftruunt adionem fic mirifice coferunt ad difcifsionem fanguinis in fuas partes ,* quanto enim celerius, & vehementius cunei fangninci impelluntur,tanto facilihs in particulas mi- nutas diffringuntur; & proinde aquae vrinofae partes difeiffe a fanguincis , quibusfimplici contadu vnitae erant, effunduntur intra poros, & interftitia glandu- larum renalium . At tunc quis capiet a virtute magnetica» aut fermenti tamquam a miniftro oculato feligi, & feparari partes fanguineas ab aqueis, & re- poni in receptaculis feparatis ? Certe nifiinfomnia,& praeftigia captare velimus, fateri tenemur, quod oc- currunt duo ordines foraminum ad inftar cribri, ve- ljofa fcilicet. quae excipiutfanguinis particulas folum- modo ob proportionata cofigurationem,non aqueas ; & vafa renum propria , quae figuras accommodatas habent ad abforbendas aqueas, non fanguineas par- ticulas. Et haec operatio paffim a natura exercetur in plantis , vt didum eft : Et iam aliqui afler- tores fermentitij fucci in renibus, ab ipfa veritato coadijhanc poftremam partem admittunt. Cap. 9‘ De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. IO. AL. BORELLI Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus . P R O P O S. CXLI. Contraria fententia? afferuntur , & reijciuntur. Vt exa eo vrinam ? Non plane , immo ipfe- met concedit, quod fundendo fanguinem, feu liqui- diorem reddehdo , largam vrinae profufionem infe- runt . Quare ex eius confeffione,diuretica non eadem a&ione fermentatiua , quam in layk exercent, fed alia longe diucrfa vrinaifn a fanguiUe feparant/ ac proinde inferre non licet, quoefieparatio vrinae fiat opere fermentatiuo.. Praeterea,fuperflua, '&fruftranea,imo noxia effet ra- mificatio vaforum in renibus, ad inftar radicum arbo- rum ; nam facillime in vafe amplo ope coaguli ferum a ladlc feparatur; cum e contra in fifiulis fubtiliffimis fit fere impoffibilis-talis operatio abfquc mora * & momentaneo tranfitu ; nam ob vaforum angufiiarru fuccus fermentatfuus infinuari non poteft fere in in- ftanti intra molefo la&is, vt veficulas fpumofas eius laceret, nec ipfie partes lavfiis in ftricturis illis moue- ri pofsut recedetibus aque particulis a glutinofis,qua- re difsolui non potefi firu&ura fpumofa lachs,& pro- inde nec coagulatio vifeofarum , nec congregatio aquearum fieret.. Si poftea nomine coaguli abuti velit, & fibi repu- gnando dicat, praecipitationem fanguinis fieri noib coagulando, vt lac concrefcit, fed eodem modo,quo ex mufio , & vrina foeces feparantur ab ijfdem fluori- bus liquidis , & in fundo vafis congregantur, femper tamen remanet illa infuperabilis difficultas angufiia- rum canaliculorum renum, in quibus motus fepara- tionis, & congregationis foecum fieri non potefi, nififorfan prolixo tempore , non in tranfitu velociffi- mo , quo fanguis per renes excurrit. Cap: De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. IO, AL. BORELLI €ap. ij. De ftngumis -xpurgatio. r eadem facilitate, qua fudores per poros cutis effluunt, relidis fangui- neis particulis, quibus commifti fuerant in venis , ad quid perditio tam laboriofi, & inutilis apparatus , & opificij fermentationis i Porrb,quando ait, quod Diuretica funt eiufmodi> qua? ladi coagulationem inducunt. Quia patet, fan- guinem non condenfari, vt lac concrefcit, fatendum efl,incertam efTe,& inexploratam vim,& operationem diureticam , quam varijs rebus Medici tribuunt. Et fi vera efl forfan alibi, quam in renibus, & aliter ope- rando,talem vrihar copiam effundunt; & fic afferatur, vt caufa ea , quse caufa non efl talis effectus; fcilicct fieri potefl, vt illa , qua? vim diureticam habere di- cuntur , diffoluant, & fundant concretiones pituito- fas in poris carnium exiflentcs, aut deobftuuantvias > vt aquei fucci percolari poffint intra venas, & dein- ceps flrudura vaforum renum per fe valeat vrinatiLi exugere, & effundere. DE MOfF ANIMALIVM. Cap: 9- De fanguinis ne in reni*, bus. P R O P O S. CXLII. Aliae Obie&kmes refoluuntitr. Accedo modo ad alias obie&ioncs a Clariffimo Anathomico contra noflram fententiam confcriptas. Is confidenter pronunciat>obfcurifiimum effe artifi- 5) cium>quo vrina in renibus reparatur,-licet (inquit ) glandularum(renumnempe) minifterio totum hoc fubfequi rationi fit confonum , quonia tamen mini- 3> ma(nempe indiuidualis)illa3fimplexque meatuum-» 5, in glandulis ftru&ura nos latet?ide6 tantum 55 meditari poiTumus,vt huic probabiliter fa- 55 tisfaciamus/Neccfie eft,hanc machina interna con- 55 figuratione feparationis opus peragere; an vero ijs-> 55 quae ad humanos vfus vfurpamus5 quibus fere cofi- 55 milia effingimussconfonet, dubiudicetenim occur* 5> rant analogae fpongi#,incerniculi, fiftularuni5& cri- 55 broru ftru&urse ? cui tamen ex his confimilis vnde- 55 quaque fit renu fabrica,difficillimum cil affignaro, 35 & cum naturae operandi induftria faecundiffima fit, 5, eiufde ignotx nobis reperientur machinae,quas ncc „ mente quidem affequi licet* Vt vero videamus, an obfcuritas fit in re ipfa, an in verhis, proponi debet fiatus Quaeritur, quo artificio , & quibus organis vrina a fanguine in.> renibus feparatur, fcilicetan perfermentationem,vel potius per excernieulum renum , an vtroque modo - Et patet, quod author in hoc textu refellere conatur fecundam fententiam, quamexprefse videtur affirma- re,dum eam negat • Ait enimmecelfc efi: hanc machi- 290 /0. AL• BORELLI Cap. g. De fangmnis expurgatio, ne in reni- bus .. ,5 nam (renum fcilicet) interna configuratione fepa- 3, rationis opus peragere.Dicat,qusefo,intcrna renum configuratio potefine effe aliud,quam meatuum figu- ra ? igitur ipfemet concedit id , quod refellere cona- batur, quandoquidem nouit neceffitatem talis opera- tionis • Sed, inquit;exa&a, & prascifa meatuum firu- &ura nos latet, fcilicet an fint rotundi, vel angulares. Quid ad rem ? fufficit nolle, quod vrinae feparatio fiat expreflione per foramina renum , de hoc enim fo- lummodo dubitabatur. Sicuti pannum5cutim, & car- nes ad infiar cribri porofa effe , & per ea humores penetrare, licet ad oculum non pateat,tamen fuade- tur a figno certiflimo , nempe, ex eo quod videmus, aquam, & fudorem percutim penetrare,& fanguinem per carnes tranfire, & a venis excipi. Hoc pendet ex prafiudicio, quod corpora fe mutuo penetrare noiL» pofluiit; ideo ex tranfitu aquas vitra pannum , vel pel- lem, neceflari 6 euincitur,crebris foraminibus peruiam effe,& per ea aquam effluxifie . Quod poftea ob diuerfitatem figurarum foramina.» aliqua excipere poffint hoc fluidum, non vero illud, fuadetur quoque a figno euidentiflimoi Nam videmus per cutis poros fudorem aqiveum, non vero fangui- nem, cui prius commiftus fuerat, & aquam per ligni poros penetrare , non vero aerem, aut mercurium,& per vefieam pelleam aquam,& hydrargirum permea- re nen vero aerem , & per auri poros hydrargirunij, non aquam infinuari , & in renibus perfiftulas vri- nofas aqux ferofitas abfque fanguine penetrat, curru in venis purus fanguis excipiatur . Hinc concludere Iicet,necefiitate mechanica ob ftru&uram orificiorum vaforumad infiar cribri, fieri talium fuccorum sethe- DE MOTV AUIMAUVM. 291 fogeneorum feparationem: quod cuincitur ex eo > quod fluida non conflant ex particulis indiuiflbilibus, fed ex corpufculis quantis, figuratis, & duris,qua? per fibi proportionata foramina folummodo tranfire pof- funt, non per ea , quae diuerfa figura excauata funt ; quare licetob infignem minutiem, figura molecularu fluidorum , & porofitatura inuiflbiles fint,nec confpi- cktur fecretio fluidorum, neceflario tamen conce- denda funt,ciim a figno cuidentiflimo,fcilicet ab effe- dtu penetrationis iam di(5he,earum exiftentia fatis, fu- perque euincatur. „ Sed inflat: Natura: operadi induftria „ eft,eiufdcm ignota reperientur machinx3quas nec ,3 mente atfequi licet. Et profefto veriflimum efl,ignorare nos innumeras Natura: fapientiflimir operationes, quas reconditas efle voluit: at eas, quas in propatulo pofuit, tantum abeft, vt multiplicibus, & vanjs machinamentis dele- cfletur 3 quod e contra fimpliciflimis,facili mis , Sc lin- gularibus modis 3 & organis operetur. Vnico enim modo plantas vegetare videmus 5 nempe fuccum nu- tritiuum per radices c terra exugendo . Vnico modo animalia nutrire5per os alimenta ingerendo , & per ventriculum, & inteftinadigerendo . Nullum animal fine corde vitam ducere videmus . Nullum motum-? localemabfqucfibris, & mufculis exerceri; vt proin- de non varietate , & multiplicitate organorum , fed vnico tantum artificio > & fimpliciffima machina , vt materia: neceffitas exigit femper confimiles operatio- nes exequatur. Si igitur confuetudo natura: inuaria- bilis efl,operando femper fimpliciffimis, compendio- iis 3 & necetfarijs modis , & aliunde neceffitate con- Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. 10. AL. BORELLT Cap. 9• De fanguinis" expurgatio. ne m reni- bus . figurationis per proportionata , & conformia fora- mina moleculg fluidorum penetrare poffunt , & cx- cluduturab affimetris; cum videamus ferum aqueum in fiftulis vrinofis excipi , & fanguinem ab eiTi/crru excludi, fatendum eft iuxta hanc vnicam legem ne- ceffitatis operari Naturam in renibus. Nec dicas,multoties Natura? luxus in floribus, & in piantis oberuari, nam ipfe potius es , qui falleris , aut ludis,eo quod natura femper ferio agitmumquam digreditur ab inftituto opera? , femper breuifiimarn.,, fimpliciffimamque operationem exequitur . Et fi ali- quando ludere videtur, confuetas a&iones relinquen- do , h£c ipfa variatio oritur ex fuperueniente nona-» neceffitate materiali, cui ob diuerfam tenetur natura obtemperare . Quapropter naturam nunquam /ponte ludere>ncc varietatibus deledari fa- tendum eft. Ex his omnibus colligere licet, quod quotiefeun- que neceffitas alicuius operationis percipitur, i a vt ob materialem , & mechanicam neceffitatem non_> poffit aliter fe habere, tunc fatendum eft, procul dubio iuxta eas leges neceffitatis operari. Et e contra,eo ipfo, quod natura aliquam operationerru exequitur,tenemur affirmare, quod talis a&io fit fim- pliciffima iuxta leges neceffitatis materiales , & me- chanicas fa&a; qua? praeterea eft impoffibile,vt aliter, aut melius fiat. Ciim porro videamus feri aquei particulas (qua? dura?, & figurata? funt, vt iam oftendimus) excipi,& percolari perfiftulas vrinofas renum, fanguinis vero corpufcula excludi ab eifdem, tenemur affirmare,ne- ceffitate materiali, & mechanica vrina? moleculas a DE MOTV AN1MALIVM. praedi&is vafis excipi, & effeimpoffibile, vt fanguinis particuix ab eifdem vafis admittantur . Hxc autem neceflitas (poftquam fermentatio reie- da eft , vt difficilis > & impoffibilis) qux nam alia ef- fe poteft , quam fimilitudo figurarum inter vafa , & moleculas priores, & aflimetria pofteriorum? Nulla certe, nifi fponte ambages, & tenebras nobis indu- camus digrediendo a regia via philofophandi • ,, Subfequitur pofka Author.Illud miror,tam co- ,, piofa , diuerfaq;corpora per has glandulas feparari „ in fiatu(fanitatis potiiis)exit enim fubftan- 3, tia aquea cu falinis fulphureis, & confimilibus par- 3, ticulis ; & ex morbo etiam abfcefTuu reliquix3& to- 3, tius aliquado corporis inquinamenta, detentis fan- 3, guineis partibus; qua: & ipfx plures funt nec vnica „ fortaffe forma confiantes;& tamen minima,& fim- 33 pliciffimam,vtputo*harum glandulam ftruduratn-t 3, Natura efformauit* Etprim65 quod aqua auidiffime corpufcnla fali- na excipiat, & ar&eretineatintra eius porofitates , vel inter/litia , conflat experientia ; quodquo praeterea figure guttularum aqux dulcis non alte- rentur a falibus intra eius poros receptis, fuaderi poteft exeo , quod pereafdem porofitates, per quas dulcis imbibitur,etiam aqua falibus granida ingredi- tur/ fic videmus per duri ligni, & carnium poros aquali facilitate aquam infipidam , & falfam infinua- ri, vt interna partes trabis in mari natantes falibus impugnentur ,* non fic penetrant lignum alia: tin&u- rx , & pigmenta aqua: admixta. Vnde mirum noru eft,vr nam falibus grauidam per fiilulas vrinofas pe- netrare poffe, non vero fanguinem; & ob anguftiam Cap. 9. De fangmnis expurgatio* ne in reni- bus. 10. AL- B0RELL1 Cap. 9• De fanguinis expurgatio, ne m reni- bus . infundibulorum atterialium (anguinis particulas dif- iungi a fero aqueo , non vero fales; eo quod illae valde differunt ab aqua? ftru&ura , & configuratione: vero tam exa«fie in aque poros infinuantur,vt con- figurationemexternamguttularum aqua? prorsus non alterent. Quod pofiea in ftatumorbofo abfcefliiu reliquiae * 6c alia inquinamenta corporis cum feio mixta* detec- tis partibus fanguineis,mingantur * mirum non eft > nam tunc figura? fiftularum renalium* aut lacerari* aut plus iuflo dilatari poffunt: ex quo fit * vt alia corpo- ris inquinamenta * qux confiant cx moleculis minu- tioribus,admitti poffintab ampliatis canalibus * qui ciim retineant eamdem configurationem verbi gratia,incommenfurabilem , & diuerfam a ra- mofis figuris molecularum fanguinis * non feciis* ac antea fanguinem non excipient. Sicuti videmus in cribro,qu6d ex foraminibus eius rotudis ampliatis,ne dum milij femina*cannabis*lini*auiciae* fed arenam* & ramenta angulofa minutiora* quam eft milium, exire poflimt, non tamen hordei grana maiora, & oblonga ab eifdcm foraminibus excipi poffunt, licet parumper ampliatis . Sed mirari fatisnon pofium, quod is , qui obfcu- riffimam reputat feparationem feri in renibus , & eiufdem tranfcolationem , quia foramina vaforumu confpici nequeunt* licet ab effe&u , &a figno eui- denti confirmentur, pofiea tam confidenter pronun- „ ciet,fe obferuafse interdu,plus iufio colliquato , & ** ebulliete fanguine vi pra?greffi motus, vel agitatio- „ ms vehementis,vrinam reddi fanguinea,fubfidente> *, &grumefcente fanguine. Et vnde na,aut quomodo DE MOTV ANIMALIVM. 295 obferuare potuit a motu vehementi plus iufto colli- quari, & ebullire fanguinem ? ciim nunquam fanguis per cicatrices , aut perflebotomiam edu&us,poft cur. Ium , aut corporis concuftionem ebulliat, ferueat,aut magis liquefcat,foIummodoanimio potu dilutior efle folet. Credibile potius eft,a vehementi corporis agi- tatione , & concuffione difrumpi venulas aliquas ca- pillares, & fic intra peluim renum , aut intra canalem penis gutta? aliqua? fanguinis effufa?, vrinam tmgero pofTunt, quod ab hiftoria eiufdem Authoris confir- matur, ait enim in his fanguinis portiones ad teftes, ahafque partes noua fibi fa&a via,tumores excitaffo; Hoc planeindicatrupturam vaforum, non ebullitio* nem fanguinis. Obferuat pofiea Clari flhmis Author,qu6d fingulis excretis cum vrina confimiles partes remanent in fm- guine, & proinde eorumdem falium, & excremento- rum aliqua? partes a fiftuiis vrinofis excipiuntur , aliae vero fanguini admixtae excluduntur,ex quo innui pof- fe videtur, quod hoc non contingeret, fi ex configu- ratione vaforum talis vrina? feparatio in renibus fie- ret, eo quod ijdem fales, nec non fiftula? renum vni- ca, & eadem figura donantur,& propterea,aut omnes cum vrina excernerentur , aut omnes cum fanguino remanerent. Huic difficultati fieri fatis potefl ex mechanico ar- tifici , quo fanguis in renibus expurgatur . Cogita rota Torrentis aqua inquinari a limo, & ad latus eius adefse puteum,in quo aqua excepta depur- gari pofsit, percolando per glaream,tamquam per eri. brum : tunc non a tota aqua Torrentis leparabuntur limofje fordes, fed tantummodo ab illa portiono , Cap: 9- De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. 296 IO. AL. BORELLl Cap. 9. De fanguinis expurgatio, ne in reni- bus. qua in diuerticulum putei excepta fuit. Sic fanguis torrentis arteria aorta:, inquinatus a fero aquofo 5 & falibus ,• & illius minima pars a re&o curfu deuiat fubintrando intra euuigentes arterias, vtin renibus expurgetur a fordibus aqueis 5 & falinis. Quare inL» vnica fanguinis circulatione vna pars decima totius mafsa fanguinea expurgatur, vt oftenfum efl . Et licet multoties repetatur circulatio, remanebunt ta- men fanguinis partes , qua: per renes fpatia vnius diei non rranfibunt, in quo tempore interme- dio fales cum fanguinefua munia in diuerfis partibus animalis exercere poffunt. Itaque ratio,quare plurimi fales, & ferofi fucci remanent intra fanguinis lub- ffantiam,non eft, quia ob defe&um exaltationis noa feparantur, nec liberantur a nexibus fanguinis , & ideo excipi non pofsunt a Mulis renalibus , fed eft potius , quia per renes non tranfeunt. Quo percepto cefsat omnis admiratio. Praterea in hoc negotio locum habet etiam varia,/ compofitio molecularum, pofsunt enim plures, & va- ria particula’ cum alijs mifceri, vt valde difformes moleculas componat. Hoc experimur in vulgari aqua iorti, qua ingredi , & penetrare per Argenti poros poteft, non vero per Auriporofitates j At addito falc Ammoniaco, figuras molecularum aqua illius corro- fiua tam varie commutat, vt c contra per Auri qui- dem poros, non amplius per argenteos caniculos pe- netrare queat. Immo abfque vllo additamento fuffi- cit varia partium difpofitio, & fituatie , vt figura mo- lecularum diuerfiffima refultent, quod plurimis expe- rimentis patet. Sic fieri poteft, vt falina, & tartarea particula ne dum fero aqueo, fed etiam fanguineis DE MOTV ANIMALIVM. moleculis includi , & mifceri poffint. Hinc fieri po- tefi, vtfalina? particula?,faiiguinis moleculis inclufa? non alterent externam fanguinisconfigurationem, fi- ent aqueam non commutant, & fic excipi nequeant ab vrinofis fiftulis, impedita* a vefte fanguinea, qua induuntur , & contra a venis recipi poteruntw 33 Tandem Clariffimus Author concludit/ quod irt* 3> renibus ea taneu feparantur,& veluti inutilia excer- 3, nuntur, qua? liberiora,&plus iufto exaltata ab in- 33 teftina fermetatione a ceteris pene fciun&a effluut 33 necefiario.Vnde ad feparandam vrinam,pra?ter re- 33 nu ftru^ura,perpetua concurrit fanguinis fermeta- 33 tiojqua folutXySc liberiores reddita falifl*3& aquc£ 33 particuli£,faciliiis occiirrentcftfu&ura excipiuntur, 3, & d refiduo fcparaiitiir . Et hic iam tenemus lententiam Clarifiimi Authoris clare exprefsam , & confidentifiime prolatam , quod fcilicct per fermentationem , & canalium aptanTcofl- figurationem feparatur, & excernitur vrina in reni- bus. Et quia non eft obfcurirfimum,id quod confiden- terpronunciatur,faltem, vt probabile oportet, vt Au- thor reputet,tale artificium ignotum, & obfcuriflimu efie alijs,non (ibi ipfi - Sed vteumque fit. Puto, me perfpicue proba fio , quod requiratur nec perpetua 3 nec interpolata fer-, mentatio 3 vt difiungatur 5 fepareturque vrina a fan- guine . Non tamen nego illam motionem , qua? iio omnibus concretis exercetur per inteftinum motum_> partium eius fe monentium 5 perquam non alteratur fpecies nec forma mifii. Sedfalfam reputo hanc peculiarem feparatiuano fermentationem 5 qu& folummodo firmam connexio- Cap. 9. De /anguinis expurgatio, ne in reni- bus. 10. AL. BORELLI Cap. io.De Hepatis vfu nem, & conglutinationem vrinx , & /anguinis diffol- uere valeat. Quia, vt oftenfum cft, ne dum difficilis , & inutilis, fed etiam impoffibilis efl agitatio fermentatiua in an- guftiffimis fifhilis, & in tranfitu momentaneo: & c contra talis feparatio fuppleri poteft neceffitate me- chanica ab incuneatione {anguinis impetu velociffimo intra fiftulas capillares arteriae emulgentis. C A P V T X. De Hepatis vf u . INter Officinas internas animalis nullam magis fi- mo fam inuenies ipfo Iecore: de ipfo, eiufque vfu tum antiqui, tum recentiores copiofiffime fcripfe- runt. At ego, vt folco breuiter commemorabo, quae ab alijs tradita funt, adnotando aliqua , quae dubia-/ mihi videntur , & adducendo aliqua ab alijs non ani- maduerfa. P R O P O S, CXLIII. Memorantur ea, quae praeclari Scriptores de ftru&ura, & vfu Hepatis tradiderunt. Summis laudibus extollendas effe cenfeo praecla- ras obferuationesjtum ab antiquis Anatomicis facias, tum exa&iffimea Viris Clariffimis diffamo, Vuarto- no, Vuillifio, & Malpighio , a quorum diligentia de- tefta eft Iecoris ftru&ura; quod fcilicet in ipfo dif- pergatur, &ramificetur vena Portae , quae itwdenru DE MOTr ANIMALIVM . niunus arteriae fupplet exprimendo, & erudando fan- guinem per innumerabiles capillares fi/hilas, noru fecus ac Aorta profundit fanguinem per arteriolas ra- mificatas per corpus vniuerfum animalis . Pariterque ficut in renibus, fic in Hepate occurrunt duo ordi- nes vaforum capillarium, venae cauae nempe, & pori biliari;. Addit etiam Clariifimus Malpighius glandu- las , in quibus implicantur, & radicantur vafa capillaria triplicis generis. Clari/fimus Vvillis addit quartum genus vaforum ncrueorum,praeter ra- mum arteriae hepaticae. Infuper Cl. Bartolominusibi- dem apponit vafa lymphatica . Vfum praedictae officinae effefanguinis confectione aliqui credunt; alij depurationem , vel quia ei addi- tur bilis fermentum , vel quia ab eodem fanguine fe- paratur bilis3 vt excrementum inutile. Cap.io. Dc Hepatis vfu P R O P O S. CXLIV. Glandularum firudtura, & mechanicus earum operandi modus exponitur. Quod glandula» aliquae fint officinae 3 m quibus fucci aliqui fermentatiui elaborentur, Se componan- tur, negari non potefl, qui poftea mirabiliter infer- uiunt aecomiae animalis pro maceratione ciborum, pro confc&ionc chili,fanguinis, &fpirituum: At quod omnes glandulae fint penuaria, Sc officinae fucci fer- mentitij videtur incredibile.Quia lobuli glandularum videntur eumdern vfum habere , quam Glebae, in_> quibus radices capillares plantarumfparguntur, eaf- que ampic$unt;ur 5 & in interiUtijs arenularum IO. AL. BORELLI Cap.io.De Hepatis vfu glebx hiantia orificia inflnuantur , adinfiar hirudi- num 3 vt fuccum ibidem exiftentem abforbeant. Dif- ferunt vero lobuli glandularum animalium a glebis , feu glandulis plantarum, quia hae vnius generis va- fa habent, fcilicet ea tantum, qua: fuccum nutritium abfoluere poffunt; At glandula iiint fafciculi com- ple&entes extremitates trium , vel quatuor diuer- forum generum vaforum , fcilicet arteriarum , quae deferunt*, & erugant fanguinem ad inftar pluuias in- tra omnes loculos, & diuerficulos glandula* ; Secun- do neruorum, qui fuccum Ipirituofuui ibidem effun- dunt , & aliquando ab ipfa glandula aliquid exci- piunt . Tertio vaforum excretoriorum,quas a fangui- ne erugato fecernunt, & excipiunt fuccum aliquem excriinentitium eliminandum ; vt in renibus vfina feparatur, vel fermentum vtile, quod tranfportatur in alias officinas animalis; Quarto venarum, quas fan- guinem, aut expurgatum a fordibus, aut ditatum no- uis prouentibus: exugiint,rediicuntque ad flumen verne caua?. Et primo aduerto , quod natura cogitur radices capillares plantarum fpargere in diuerfas partes glebarum , vt colligant fuccum nutritium , qui non-, in vnico loco exiftit, fed difpcrfus eft in locis diuer- fis , rcconditurque in interfiitijs glebarum . Infuper hac ramificatione aliud compendium confequitur . Natura;- fulciuntur enim flexibiliffima:, & molles illae capillares radices, ne concidant , aut compriman- tur, claudanturque, & nea debitis locis recedant . Sed maiori, & magis accurata folertia multiplicia vafa in glandulis diftribui, & fulciri debuerant; nam vafa capillaria fanguinem, & alios fwccos afferentia,. DE MOTV AHIMALIVM. & ad inftar pluuix omnes receffus glandularum irri- gantiajiion poterant mutuis anaftomafis cum venis, & vafis excretorijs vniri, & deofculari. Si enim arterio- lae cum venis continuarentur,neque admifceri, nec fc- parari quicquam a fanguine poffet • Et ideo fruftra conftruda fuilfet officina glandulx, fruflra ibidem-» arterix, & venae prope neruos, & vafa excretoria.» ‘ramificata fuiffcnt in iiilulas capillares. Poftea fi arte- rix coniun&x fuifTent per anaftomafes cum vafis ex- cretorijs 5 non pollet fanguis excipi a venis . Itaque, vt hxc incommoda vitentur,neceffe eft, vt arterialis fanguis , & alij facci aduenientes, & glandulam irri- gantes, euomantur , reponanturque in aliquo loco tertio, veluti penuario feparato a vafis deferentibus , & excipientibus . In tali,inquam,tertio loco prxclare poflunt fucciaduenientescommifceri perminima-» > quia vbique,fcilicet in lingulis poris glandulx conue- niunt exilitfimi canaliculi afferentes fuccos ad inftar pluuix, & deinceps a tali mifcclla commode polfunt vafa excretoria excipere fuccum fibiconuenientem,& venae fufcipere purum fanguinem, prout neceffitas fi- miiitudinis configurationum exigit. Dubitatur modo, an fupradidi loculi, feu pori gla- dularum nil agant, & mere paffiue fe habeant, non fecus, ac vrceoli folummodo excipiant fuccos prxdi- ctos y an potius fint penuaria fermentitia, qux alte- rent fanguinem in ipfo tranfitu . Et fane vtrumquo officium prxfiare aliquas glandulas credibile eft , vt funt illx, in quibus chilus, fanguis , & fpiritus ela- borantur , & perficiuntur. Harum tamen glandula- rum fubftantiamfpongiofam, non puto limilem fore mflx farinx fermentitix > vel ligno dol;j acetofi Cap.io. De Hepatis vfu 10. AL. BORELLI Cap.io.Dc Hepatis vfu qua* aciditatem conferunt alia? matfa? 5 vel vino ibi-< dem adiun quod a continuo fluxu rapidiflimo fanguinis abluere- tur 5, afportareturque fuccus ille fermentatitius ; & proinde virtus illa maceratiua femper magis , ac ma- gis debilitaretur , & tandem omnino extirparetur •> & euanefeeret, vt videmus,qu6ddolium acetofum a co- tinua aqua? fontis affulione abflerfaacrimoniampror- fus amittit. Potius ergo fufpicor , quod in glandulis a neruis > & alijs vafis continenter fub.miniftrantar fucci fer- mentitij , qui non fccus , ac condimenta minimis particulis fanguinis mifcentur , & fmul cum illis afportantui'3 & hac ratione fermentationes in glan- dulis animalis feri polfe , verifimile mihi vide- tur. An glandula? illa?, qux folumitiodd feparare de- bent fuccos excremetitios&fanguine,non puto, quod indigeant vllo fermento : poffunt enim facilius fluo- res sethorogenei ab inuicem difiungi necdfitate me- chanica ab incuneatione per anguftifflma foramina,& poftea ab inuicem feparari a duplici ordine vaforurru conformibus orificijs ipfis fluidis vt di- tium efl;. DE MOfV ANIMALIVM. Cap. 10.De Hepatis v{ii PRO P O S. CXLV. Bilis cx fanguine in Iecore feparari potefl artificio mechanico ahfque auxilio alicuius fermenti. Quod vere fuccus biliofus in hepate ex fanguino per eius vafa tranfeunte feparetur , dubitari am- plius non potfe videtur ,* cum hoc fuadeant euiden- tiflimas experientia Neotericorum Anatomicorum . Solummodo dubitari pofset ? an talis feparatio iru hepate fiat opere fermentatiuo ? an vero neceffitato mechanicaper incuneationem, & cribrationem in va- fis venas porra exiliffimis > &inporis glebarum? feu glandularum Iecoris? ficuti in renibus vrina a langui- ne difiungitur. Ratio ? qira fermentationem fuadet? duplex eft: primo enim particulas biliofie videntur ardiffime complexa a fanguine venas porra» non vero vnira per fimplicem contadum ? quod conijcitur ? ex eo quod in Oximelle acetu melli commixtu contadu fimplici pungit fua acrimonia guftus organum ; at in fanguine abdominis fuccus amarifsimus ? biliofus 3 non percipitur a lingua ? &; ideo oportet 5 vt alperitas eius corrofiua amariffima contundatur? implicatis nc- pe eius aculeis inter glutinofas partes fanguinis? ficut acetum difiillatum a plumbo? & corallium calce dul- cificatur . Secundo fanguisin Iecore non velociffimo motu ? vtab arterijsin renibus eiaculatur? fed Icntiffimo curfu a vena portas exprimitur? vt didum efc fi igitur fortis connexio diuturno tempore difsolui folet & vi 304 10. AI. BORELLI 'Cap. io.De Hepatis vfu alicuius fermenti, non vidcn r improbabile 5 quod natura opificio fermenta. ue oilem a fanguine fepa- ret in Hepate . At melius confidcranti difficillima, & inuerifimilis apparebit talis fermentatio, qira oporteret, vt in-» glandulis Iecoris relideret fuccus fermentitius eiuf- dem naturae , fcilicet asque amarus , ac bilis eft , vel aliunde deportaretur. Vtramque ab experientia re * fellitur: nam fubftantia glandulofa Iecoris eft dulcis, & fuauis faporis . Et vafa aliunde bilem in Iecur de- ferentia nufquam apparent. Praeterea in vafis ven£ porta: , & in poris ftri&iffimisglandularum Hepatis > videtur difficile , vt in motu tranfitorio fanguinis abfque vlla quiete conturbatio > & ebullitio fermen- tatiua fieri poffit. E contra pro mechanica operatione omnia belle militant; nam adeft vis motiua,quas eft impulfio fan- guinis fafta a compreffione abdominis, & ab aero infpirato . Adeft motus continuus fanguinis : adfunt fubtiliflimi canales Porcas , &pori glandularum , non defunt duo ordines vaforum receptioni deftinatoru. Ergo nemo negabit efse poffibilem;& infuperfacilio- rem;8c ideo potius mechanico opificio,quam fermen- tatiuo opere fecretionem bilis fieri credibile eft. Poftea, vt conijcere pofsimusjan ab integra mafsa fanguinea per magnam arteriam diffufa , & a vena_> caua collefta feparetur fuccus biliofus in hepate,pras- ixiitti debent fequentia Lemmata . DE MOTV ANIMALIVM. 305 P R O P 0 S. CXLVI. Cap.io. De Hepatis vfii Totius mafsa? fanguinea?,in vnica eius folummodo vna pars , qua? minor efl vi- gefima quinta illius per Iecur tranfit. Quia in vena porta? non alius fanguis ingreditur , & exit tempore, quo vna circulatio fanguinis per cor ahfoluitur 5 praeter eum, qui per arterias Mefenteri- eam, & immittitur. Suntquediametri Me- sentericarum arteriarum , non maiores vna quinta_> parte diametri trunci maximi Aorta? e corde prodeu- tis; et oriffcia circularia duplicatam proportionem habent diametrorum . Ergo oriflciaMefentericarum proxime vnam vige/imam quintam partem apertura? maximi trunci Aorta? aequant. Cumque moles fluida? eflrufa? eadem velocitate , eodemque tempore , eam- dem proportionem habeant, quam orificia flftularum> per qu£ tranfeunt, Igiturmoles fanguinis, qua? ef- funditur ab arterijs mefentericis, et excipitur a vena portiE vna pars vigefima quinta efl eius, qui temporo vnius circulationis per maximum truncum Aortse im- mittitur s propterea quod per omnes arterias seque velociter fanguis currit» Verirm tempore , quo vnica circulatiofanguinis abfoluitur,tota per Aortam , & deinceps per cauam effunditur • Ergo eodem tempore moles fanguinis , qui exci- pitur a vena porta? , dc ab eadem exit , non efl maior vna vigeiima quinta parte totius maffe fangui- nex, qua? per maximum truncum vena? cause tranfit. 306 10. AL. BORELLI Cap.io.De Hepatis vfu P R O P O S. CXLVII. Bilis, qua? in Iecore colligitur a vafis biliarijs nonu- videtur feparari poffe a maffa fanguinea extra Abdomen exiftente. Si tota maffa fanguinea > qua? 20. libras fuperare-* non folet in homine, effet vniformiter infe&a a fucco biliofo 5 qui non eft maior 2. libris : tunc illa pars , qua? per Iccur tranfit, in vna circulatione maffa? fan- guinea? folummodo a bile expurgari deberet; & ideo in prima circulatione vna pars vigcfima quinta totius bilis in fanguinea maffa exiftentis 5 fcilicct vncia vna expurgaretur . At poftea, quia particula fanguinis depurata mifcetur, confunditurque cum reliquo (an- guine impuro , adhuc a bile coninquinato , Ergo de- nuoin fubfequentibus circulationibus fucccfliue pro- portionata pars vigefima quinta ex religa, bile ex- purgari debet. Quare inftituto calculo, vt in expur- gatione vrina? fa&urn eft , patebit , quod poft fex ho- ras in cemefima totius fanguinis circulatione ab he- pate expurgatur pars totius bilis, (cilicet miniis , quam decima pars vncia? vnius: Et poft horas 12. iru ducentefima circulatione non exprimitur. nifr vnaL» pars millefima totius bilis, qute in homine exiftit , fcilicet ovt often- DE MOTV ANIMALIVM. 307 fum efl; talis autem bilis feparata ab hepate non_> moratur , nec retineri poteft inporo Jbiliario , Se irL> canali ciftico,ciim eorum , Se fint patula i Se ideo fempcr bilis a praedidis vafis exprimetur , ciim continenter ab abdomine, Se ab aere infpirato comprimatur, non fecus, ac venae. Igi- tur poft inediam vnius diei praedida vafa biliaria om- nino exinanita remanerent. At hoc eft falfum, ciirru poft inediam plurium dierum, immo aliquorum men- fium inserpentibus reperiantur vefica fellea,Se porus biliarius aeque turgidi a copia praedidi fucci, ac prius fuerant. Igitur talis bilis non feparatur ex maffa fan- guinea , qua? per arterias , Se venam cauam circum- ducitur . Cap. io.De Hepatis vfu PROPO S. CXLVIII. Bilis, quae alecore exprimitur ieiuno ventre, fpatio vnius diei, fedecies maior efiea, quae in mafla fanguinea exiftit. Quia canales biliari; non fimt flmiles arterijs, aut venis meferaicis , fcilicet non delinunt in capillares fillulas 3fed potius furit fimiles ramis venae cauoe3 quae ad inftar fluminum,e paruis riuulis collegis in itinere conficiunt ampliores canales. Sic pariter vafa,bilem dcferentia,exonerantur amplis , & apertis orificijs in- tra inteftinum duodenum, & femper repleta confpi- ciuntur fucco biliofo; infupcr aflimilantur venx ca- nae in curfu , Se velocitate , qua fluores per vtraquo vafa mouentur, quia nempe impelluntur ab cadenu caufa, fcilicet a conftridione fibrarum circularium^ 10. AL. &ORELLI Cap» io.De Hepatis vfu carumdem,& a communi compreflione abdominis.Et quia moles fluida effufaeab inaequalibus canalibus eadem velocitate , eodemque tempore eamdem inter fe proportionem habent, quam orificia vaforum; er- go copia bilis eie&a a canalibus biliari,is ad moleiru fanguinispercauam effufamin vna die,eamdem pro- portionem habet, quam orificia eoruradem vaforum. Sed quia diameter capacitatis orificij biliari; pori non eit maior trigefima parte diametri trunci maximi venx cause, & eiufdem quoque menfurae eft diameter orificij canalis ciftis felleae , Ergo orificia circularia-, eorumdem duorum pororum fimul fumptorum fuper- abunt ducentefimam vigefimam quintam partem-» orificij vena? caua? i & in eadem proportione erunt fluores effufi ex eifdem orificijs eodem tempore. At quia in qualibet circulatione fanguinis tran- feunt per venam cauam 20. libra? fangninis,vt di&um efi:: fcilicet 240. vncia: , Ergo eodem tempore, quo vniqa circulatio totius maffie fanguinea: abfoluitur,ef- fluit e canalibus biliarijs 245 eius pars, fcilicet paulo minus , quam vnciabilis . Infuper, quia in vna hora fiunt 16. circulationes fanguinis, Ergo in 24. horis tranfeunt per venam cauam 7680. libra: fanguinis,& vna eius quadringentefima , fcilicet 34. librae biliofi fucci effundi debent per canales biliares intra duode* num.Veriim tota maffa bijis,quae in humano fanguine continetur, non videtur excedere duas libras: igitur copia bilis , qua? a Iecore humano ieiuno corpore eij- citur,decies, & fepties maior eft ea,qua? in maffa fan- guinea continetur. DE MOfV ANIMALIVM. 309 Cap. io.Dc Hepatis vfu P R O P O S. CXLIX. Tanta copia 32. librarum bilis non generatur ieiuno humano ventre per fermen- tationem . Fingi non pofle puto , quod abfaue cibo bilis inu Iecore reficiatur, & multiplicetur ex fanguine ibidem fermentato , & trasformato, vt vinum vertitur iii_> acetum a dolio acetofo . Nam quae maior ftultitia_> excogitari polfet, quam corrumpere fanguinem,the- fiiurum vitae , quem tanto fhidio , & labore eadem_> natura gignit, conferuat , & auget ? Et quod magis mirere , tam in /igne bonum adeo corrumperet, & in excrementum noxium transformaret, vt cogeretur id feparare, & eijcere, nc fuo contagio refiduam mal- iam fanguiaeam inficeret, non fine vitae animalis pe- riculo . Si poftea a fermento extra Iecur exiftente talis rranformatiofanguinis in bilem efficeretur,tunc ftulte quoque ageret natura , opponendo tantam fermenti copiam , quae gigneret bilem , ne dum vitra indigen- tiam, fed quae ob periculum noxae continuo laboro expelli deberet. Cumque nefas fit tribuere tantam-» imperitiam, & inertiam Naturae fapientiffimae, fa- tendum efl, copiam praedi&am bilis non generari in animali,neque per fermentationem,neque vllo alio modo. 10. AL. EORELLI Op. io.De Hepatis vfu P R O P O S. CL. Eadem maffa fucci biliofi a Iecore expulfa, pera&o circulari motu, flepius reducitur ad locum, a quo difcefterat. Ijfdem rationibus» quibus motus circularis fangui- nis demonftratus eft ab Harucio , fuaderi quoquo poteft circulatio bilis in animali. Sicut enim ex eo , quod cor inceffanter fanguinem effundit in arterijs , & tota mafsa (anguinea (qua? 20. libras in hominibus non excedit ) effunditur a corde tempore 3 vel 4.mi- nutorum horre, infertur neceffario,quod eadem ma(- fa fanguinea peraclo itinere totius corporis,denu6 ad cordis fontem reficiendum femper recurrit. Sic quo- que, quia tota maffa biliofa non multiplicatur, defi- cife-nte nouo cibo, & 2. libras non excedit,atque fem- per ex canalibus biliarijs exprimitur, inftillaturquo fuccus biliofus intra duodenum; Pariterque , quia_. tempore, quo vna circulatio fanguinis abfoluitur, ef- fluit e canalibus biliarijs paulo miniis , quam vnci,o bilis , fcilicet 24. quadragefima? vncire vnius . Ergo tempore , quo fiunt 40. fanguinis circulationes,nem- pe in horis 2. cum dimidia , tota maffa bilis ( qua? 2. libras non excedit) effunditur ab hepate in duodenu. Quare, vr continuetur talis effe&us ab hepate,necefse eft, vt mafsa biliofa perado fuo itinere, dentio ad Iecoris fontem bilis reficiendum reiteratis vicibus circumducatur. DE MOTV ANIMALIVM. Cap.10. De Hepatis vfu. PHOPOS. CLI. Bilis circulatio non videtur fieri pofse, tranflata bilo per cor fanguini arteriofo commixta, fed folummodo per abdomen * Vt iter, quod bilis percurritin corpore animalis,, nofcere pofiimus, infpicere debemus fontem eius, Ie- cur nempe , & confiderare , qua via , quo vehiculo adueniat bilis , & hinc digrediendo, quo tendat, & abeat. Et patet,a (anguine venae portae adduci bilem ad Iecur, & hinc effundi in duodenum , & deinceps admifcerifuccis nutritijs a ftomacho maceratis , de- ferrique per longum iter inteftinorum .. Quia vero ve- na portae affert.fanguinem effufum quidem ab arterijs Mefenterica, & Celiaca, & talis fanguis ante ingref- fum.in venam portae tranfijt per lienem,& per mefen- terium, vbi inffcitur a varijs fuccis ibidem colledis , dubitari poteff , an bilis , quae a Iecore feparatur,re- condita fuerit in praedi&is arterijs, immixta fanguini arteriofo, an potius fanguis purus abftergendo cloa- cas abdominis , colligat intra vetias mefaraicas bilio— fas fordes ,eafque: venae portae tradit .. Et profecto,fi bilis cum;languine arteriofo commix- ta fuifset,nunquam compleri pofset expullio duarum librarum bilis in humano fanguiaeexiftentis a canali- bus biliarijs , vel faltem poft.i 2. horas inediae paucif- Enie inftillare.tur, vt offenfum e(K Quod tamen repu- gnat experientiae .* femper enim reperiuntur ciftis, & porus biliarius turgidi,& abundanter effundunt bilem, ia duo denum. 312 IO» AL• BORELLI Cap.io.De Hepatis vili Prxtcrea, fi bilis expurgaretur a vafis la&eis > & per thoracicum du&um ad cor deferretur , & hinc per arterias ad abdomen , & hepar circumduceretur, fanguini arteriofo commixta efset; & ideo fequitur idemabfurdum iam enarratum . Infuper confidero , quod aut bilis , eft fuccus proficuus perfeclionerru fanguini inducens: ergo fanguis abfque bile imperfe- ctus efset i & ideo inepte a natura bilis a fanguine fepararetur , laboraret enim ob malum animalis. Ac fi bilis efi: excrementum noxium,ftultitia quoque efset exugere biliofas fordes ex cloaca inteftinorum,vt fan- guinem inficeret, & corrumperet. Quare non vide- tur probabile5naturam inftituifse circulationem bilis per cor, & per arterias; reftat igitur , vt folummodo per abdomen abfoluatur, ciun nulla alia via prxter has duas,aftignari poffit. P R O P O S. CLII. Quxruntur du tunc com- pleta nona fcrmentatione ininteftinis , vna pars mi- nima bilis excernitur cum fecibuscraflis ,&pars ma- xima eiufdem cum chilo confufa vna cum ea , qux de nouo colligitur,ex cibis exugitur a porofitatibus pa- rietum , feu tunicarum inteftinorum . Atieiuno ven- tre, nec efli tat e quoque mechanica perfiltrationem ab DE MOTV ANIMALIVM* cifdcm orificijs, feu poris tunicarum intefHnorum bi- lis, aut quilibet alius fuccus ibidem exiftens exugi debet. Dico modo , quod vafa chilifcra Afellana bilerru cxugere non poffunt, fcd,aut chilum purum,aut lym- pham ob proportionatam configurationem orificio- rum excipere . Nam fi bilem exciperent,eam ad cor deferre deberent per du&um thoracicum , & fanguini admifeerent. Quod falfum e{fe,oftendimus. Quare dicendum efl ,qubd ab alijs vafis exugatur bi- lis exiftens in inteitiais. H*c autem vafa alia a venis meferaicis effe non pofle videntur. Primo , quia ter- tium genus vaforum pr*ter chilifera , & (anguinea,in mefenterio non apparet. Secundo , quia videmus in omnibus mufculis, in corde, & liene , quod venarum amplitudo fuperaterafiitiem fociarum arteriarum, no plus, quam ter, vel quater , cum diametri cauitatum fint in minori proportione, quam dupla ; at in placen- ta vtcrina ramificationes ven* vmbilicalis,tum multi- tudine, tum amplitudine in maiori proportione fupe- rant focias arterias, quam in mufculis crafiiffimis , corde,& liene eiufdem animalis . Et ratio eft , quia_v in mufculis vena? excipere debent fere eamdem mo- lem fanguinis , quam foci* arceri* effuderant; & ideo fufficit, vt amplitudines venarum fuperent capacita- tes arteriarum in eadem reciproca proportiono , qua fanguis velocius ourritper arterias, quam per venas - At munus ven* vmbilicalis efi:, excipere nouurru prouentum fimguinis a placenta fubminiftratum_> , qui additur fanguini tranfmiffo ab arterijs vmbili- calibus,quiinferuit vcluti vehiculum illius; & ideo Cap. io.De Hepatis vfu /0• AL. BORELLl C ap.io.De H epatis vfu Oportet, vt proportio illa augeatur, v. g. /i vena? ynv* bilicales fufcipere debent ex placenta molem fucci aequalem medietati eius , qua? ab vmbilicalibus arte- rijs tranfmittitur,- & fi velocitas fanguinis per arterias fuerit tripla illius , qua per venas vmbilicales redit > nonfufficit triplb capaciores venas effecifse,fed mul- to magis dilatari debent,fcilicct quater cum dimidio; fic enim excipere poliunt fanguinem arterialem curru additamento effufo a placenta. Hinc patet, quodve- na? reuehere poffunt alium fuccum pra?ter fanguinem afocia arteria immifsum. Hoc pariter confirmatur ab experientia : videmus enim , quod diu morantes iiu balneis copiose meiunt. Quare oportet, vt aqua a venis exugatur , & in renibus ex fanguine feparetur. Modo, ficut in placenta vterina , fic quoque in me- fenterio videmus , quod arteria mefenterica adeo exilis e(l, vt eius diamerer minor fit quarta,vel quin- ta parte diametri vena? porta?, in qua omnes mefarai- ca? colliguntur . Quapropter arteria? amplitudo, feu orificium non erit minus 16 , parte orificij venc porta?. Et licet tarditas motus fanguinis in pra?diiftis venis exigat excefsum aliquem amplitudinis: nihilo- minus tam grandis , & fuperfluus exccfsus videtur re- pugnare legibus regulatifiimis naturce , qua? propor- tionata vafa languini deferendo , & excipiendoeffor- mare folet, iuxta exigentiam carnis, aut vifceris, qui nutriri debet. Hinc conijcitur, quod tam vafta copia,& amplitu- do venarum mefaraicarum fa<5ia fit, vt excipere pof- fint alium fuccum pra?ter fanguinem a focia immifsum; & proinde probabile cfl, quod ex inte- fiinis excipiant non exiguam copiam fucci chilofi, cui DE MOTV ANIMALIVM. 315 tamquam vehiculo bilis admixta fit > vt deinceps de- monftrabimus.Hasc poftea colle&a in vena porta?,de- nuo in hepate a fanguine feparatur , & in vafa bilio- fa immittitur, & hinc digrefsa , denuo nouum circui- tum per inteftina > &per venas mefaraicas reiteratis vicibus abfoluit. Cap.10. De Hepatis vfu P R O P O S. CLIII. Neceffitas 5 & vfuspnrdhfhe circulationis bilis exponitur . Animalia dum viuunt, femper indigent nouo ali- mento 3 & hoc praecipuam , & poftremam praepara- tionem ininte/linis acquirit , vbi ab a&ione fermen- tatiua fucci biliofi, & pancreatici alimenta in chilum-> vertuntur. Et quia videmus , quod bilis copiose ef- funditur in duodenum , & cibis , qui prius in ftoma- cho macerati fuerant, commilcetur , Ergo talis copia necefsaria eft(ciim natura fuperfluitates abhorreat) & ideo ciborum fermentatio in inteftinis fierin5 pofset , nifi a copiofo fluore biliofo immixto cum cibis, & fi- mul cum eis tranflato per totam inteftinorum longi- tudinem . Talis bilis poftea non debuit tota expelli cum fecibus. Primo, quia expelleretur etiam chi- lus, cui bilis commixta erat; Secundo, quia bilis eft fuccus vtilis , qui hne notabili animalis detrimento profligari non potefl i & copiose regenerari a cibis,& tam cito nequit, nec infuper permanere in inteftinis tanta copia bilis poterat;nam cibaria excurrendo a principio ad finem intef inorum, non fecus, ac fcopas verrerent, & fecum afportarent bilem vna cum chi« 316 IO. AL. BORELLl Cap. io. De Hepatis yfn Io . Ergo tam leecfsaria copia bilis ad futuros vfus remoueri debuit ex inteftinis , poftquam ibidem fer- mentatiuam opcranvcompleuit, & tranfportari in-» alique locum commodu,ex quo dcnuo redire pofset ad principium inteftinorum , nempe in duodenum. Ad hunc vero circuitum efficiendum, noluit natura inlri- tuere pi\eter morem,nouum , & infolitum artificium-»; fed eodem fimplici, & familiari motu fanguinis vti voluit, nempe per venas mefarau as iuxta earum in- dolem ad inftar hirudinum exugendo fuccum biliosu, eumque afportando vnstcum fanguine, non quidemj in locu remotu » & incomodum cordis,fed prope ini- tium inteftinorum , vt ibidem fepararetura fanguine, & denud in duodenum inftillaretur; & ob hanc ne- ceffitatcrn natura ipfi vena? porta? officium,& priuile- gium arteria? largita eft, & Iecori officium cribri de- dit , vt vafis, biliferis fuccum excretum traducerent, vtque eum iterum ad duodenum effunderent- Interea,quia folemne eft natura?,vnica , & eadenu operatione plura bona acquirerc,Primo loco per mo- tu bilis in inteftinis cie&ionem fsecucrafsarum a pro- ritante acredine bilis procurauit, ftimulando fcilicet fibras circulares inteftinorum ad fe contrahcndu , Se- cundo motu periflaltico inteftinorum vrgedo,expref- fionem fuccorum , & exutionem in poris fpongiofis peragit. Tertio,immifeendo particulas acluofas, & motiuas bilis chilo in inteftinis, & fanguini in abdomine, qui- bus in locis commode a&io fermentariua perfici po- teft ob amplitudinem vaforum & ob tardiffimi, & quafi ftagnantis motus fanguinis. Quarto , vt ferraentatio fanguinis inmefaraicis, & DEMOTV AN1MALIVM* 317 vena portae commode fieri pofsct, debuerat per mini- ma fanguis cum bile commifceri; quod praeclare ef- fici poteftin illis vafis amplis motu conquafsatiuo, a compreffione abdominis, & aeris infpirati vrgen- tlsu . Quinto tandem, vt fluxilitas fanguinis in abdo- mine exiflentis conferuaretur, idem motus conquaf- fationis mirifice iuuat. Et hi funtvfus, qui ha&e- niis mihi innotuerunt; caetcra fagacioribus inquiren- da relinquo. Cap.to. De Hepatis vfu C A P V T XI. De fluxufubflantUfpirituofa per neruos - Dari in animalibus,praeter liquidos fluores, qualis fanguis eft, aliam fubftantiam fumme fpirituofam,fed fluidam, quae immediata > & proxima caufa motiua corporis animalis fit,euincitur ab effeSibus ipfis,quos producit . Quodque praeterea talis humor Ipirituofus non iit flatus, aut aer, fed habeat confidentiam liqui- eftfpiritus vini; & quod generetur ex (an- guine in cerebro, & per ncruos diffundatur, conce- dunt omnes recentiores. Horum exaita ftruchira, & compofitio, licet igno- ta fit, pofsumus tamen aliqua meditari de eorum mo- tionibus per neruos. /0. AL. B0RELL1 Cap. II.De fluxufubfta- tiae fpirituo- fae per ner- 110$ • P R O P O S, CLIV. Ad opus nutritionis animalis concurrit fuccus ner- tieus vna cum fanguine. Pluribus experimentis > Sc rationibus Neoterici offendunt,opus nutritionis non fieri > nifi a fucco ex cerebro per neruosad partes omnes communicato: Quae rationes videri pofsunt apud Vvillis , & alios . Ego tamen moueor ab immenfa copia neruorum, qui ad abdomen , vifcera , & glandulas immittuntur* & ramiHcanturin his enim locis neque fenfationibus » neque motibus localibus inferuiunt. Ergo oportet, vt fuceum aliquem ibidem tranfmittant, ne fint fruftra. Et quia in mefenterio chilus elaboratur pro nutritio- ne animalis, Ergo fuccus nerueus concurrit ad chiti compofitionem, confe<5tionemque,& perconfequcns ad nutritionem partium. Preterea, quia ab extremis ramis reliquorum omnium neruorum femper intras mufculos, & partes omnes inftillantur fucci aliqui etiam tempore fomni, quando nec fenfationes , nec locales motus exercentur , fed folummodo nutritioni vacatur , Ergo tunc temporis fuccus ille nerueus,vel complet, vel adiuuat nutritionem carnium, & reli- quarum partium. Verum eft tamen > quod abfque fanguine videtur difficile,vt a folo fucco nerueo exigua? molis reparari,, & nutriri poffint partes vniuerfa: animalis; et ideo ve- ram effe puto Vvillilij fententiam , quod materia nu- tritionis fit fanguis, fed forma viuifica , etplafticaa fucco nerueo fubminiftrctur. de MOTV ANIMALIVM. 319 Cap. 11. Dc fluxu fubfla- tix fpirituo* fe per ner- uos- P R O P O S. CLV. Spiritus per eofdem canales nerueos contrarijs motibus agitari. Quia adio volitionis, qua motus locales in anima- li pnmpiuntur,exercetur in cerebro ; executio vero» & paflio recipitur in mufculis, qui validiflime inflan- tur , contrahuntur,& fufpendunt pondera ingentia; & viae,per quas adio comunicatur,alde non funt, quam neruij eo quod lpfis refedis, aut dride legatis ceffat motus, & fenfns , nec adio phy fica in di dans abfque motu localis corporis alicuius intelligi poted, Ergo neceflarid aliquis motus traslatiuus, vel impulfiuus a Ipirituofis fuccis per neruos a cerebro ad mufculos deriuatur. E contra,in adione fenfitiua condat motiones ab extrinfecis obiedis aduenientes comunicari per ner- uos ad cerebrum, nempe ad regiam fenfitiua? faculta- tis . Quare necefle ed, vt per eafdem vias neruorum-» fucci fpirituofi ferantur contrarijs motibus a principijs neruorum in cerebro exiftentibus ad eorum extremi- tates, quando artus mouentur ; & ab extremis termi- nis ad eorum principia in adione fenfitiua . Praeterea euidentiffimis Neotericorum experimen- tis condat,perneruos effundi fuccum nutritium,a quo fiiltem vna cum fanguine partes deperditae reficiun- tur; & talis motus localis fit a cerebro ad partes ex- tremas :E contra ab vltimis confinijs neruorum com» tnunicantur fucci cardiaci, & venenati ad cerebrum * Igitur per eafdem vias neruoru duos motus contrarios ad extra, & ad intra fieri necefle ed • IO. AL. BORELLI Cap. ii.De fluxu fubfla- tiae fpirituo* De per ner- nos . P R O P O S. CLVI. Non fieri contrarias adloncs ad intra , & ad extra per ncruos a facultate incorporea, nec a concuflione fibrarum tenfaram. Non immorabor in refellendis illis incorporeis fa- cultatibus,quas omnes fere irridenti fufficiat innuere, quod vis incorporea non indiget vijs , aut canalibus neruorum,per quos tranfmitti debeat,& ideo fortiter ligato neruo impediri non poffct tranfitus facultati incorporea: fenfitiua:, aut locomotiua?. Alij putant,adum fenfationis, & imperij voluntatis communicari non permotum fuccineruei intra tubu- los fibrarum neruorum , fed per ipfafinet fibras , & membranas tenias , eo prorsus modo , quo fides ci- thara? tracte?, & tenfa?, fi tangantur in vna extremita- te, fubito concuffio , & tremor diffunditur, commu- nicaturquc vfque ad oppofitam extremitatem. Verinn , quod talis imaginatio adaptari neruis ani- malis non poffit, patet ex eo, quod ncrui in corpore animalis non direde tradi, nec tenfi, nec funt duri,& rigidi, vt virga? ferrea:, fed funt molles, inflexi, )axi, & circumuoluti circa carnes , circa vafii, & vifcera_> mollia , & cedentia , nec funt alligati terminis firmis adinffar clauorum , fed potius terminis mollibus, ne- pe cerebro, & carnibus. Igitur cft impoffibile,vt con- cufiio , tradio,idus, aut tremor diffundatur, & com- municetur,neque ad cerebrum ab obiedis fenfibilibus externis , neque ad mufculos ab imperio voluntatis : ficuti videmus in funiculo gofiipij molli,laxo, & com- DE MOTV ANIMALIUM. 321 plicato, quod percuffo vno eius extremo,idui ceden- do motio non communicatur reliquis eius partibus . Eatenus enim mollia , & laxa corpora a duris, & ten- fisdifferunt, quatenus illorum vna pars moueri qui- dem poteft, quiefeentibus reliquis collateralibus , cum in duris , & tenfis impoffibile prorsus fit,vt vna_> pars eorum moueatur, quin integra moles , fcilicet omnes partes fimul eodem momento > eademque ve- locitate agitentur,concutianturque. Cap; ii. De fluxufiibfta- tia: fpirituo- fz per ner- uos. P R O P O S. CLVII. Exponitur artificium mechanicum, quo fuccus fpiri* tuofus per eofdem dudus nerueos ad extra , et ad intra agitari poteft. Diximus, duplici motu contrario fpiritus per ner- uos agitari. Primusefl: ille, quo motiones locales articulorum fiunt, & fenfationes cerebro communi- cantur: de his primo agendum eft. Pro quorum in- quifitione repetendum efi,quod fibrae nerueae, neque funt omnino folida?, plenae, & impermeabiles, neque funt tubuli caui, ct inanes,fimiles arudinibus,fed fune canales repleti fubftantia quadam fpongiofa fimili medulla? fambuci. Talis autem fibrarum medulla_» fpongiofa facile a fucco fpirituofo cerebri, cui anne- ctitur continenter madefieri, ct faturari vfque ad tur- gentium poteft,* ficu t videmus, fpongias > & filtra ab aqua contigua faturari . Poftea obferuo, quod inteftinum ouillum perinde turgidum redderetur, fi fola aqua repleretur, ac fi eius cauitas contineret fque amplum funiculum fp0n- IO. AL. BORELLI Cifc* ii.De fiuxu fu bita- tis Tpir i tuo- £e per ner- uos a giofum, & hoc ab aqua impr£gnaretur:vtroque cnint modo turgefieret, & a qualibet leui compreffione,aut ic5lu illato in vna inteftini turgidi extremitate,momen* to concuflio communicaretur vfque ad alterum ex- tremum . Igitur eodem modo fibrarum neruearum-» tubuli,habetes medullam fpongfofam3faturari poflunt vfque ad turgendam a fucco fpirituofo cerebri; & tunc fi vna eius extremitas comprimatur,impellatur , percutiatur , aut vellicetur, fubitocommotio, & con- cuffio, aut vndulatio vfque ad alterum extremum-» communicari debet, eo quod ob contiguitatem, or- dinata ferie partes fubfequentes vrgendo vfque ad vltimum i&um, et impulfum communicant. Hinc fcquitur, quod ab illa leui motione fpiri- tuum , qua a dius imperi; voluntatis in cerebro exer- centur, poffint fibra? , feu duvhis fpongiofl fucco fpi- rituofo turgidi aliquorum neruorum concuti, aut vel- licari, et ptoindeconuulfiua irritatione concutiendo totam nerui longitudinem,poffunt ab eorum extremis orificijs exprimi, & eructari guttula aliqua? fpirituofa? intra correfpondentem mufculum , vnde ebullitio,et difplofio , qua inufculus contrahitur,, et tenditur,fub- fequatur . E contra,leuitercompreflfis , percuflis,aut titillatis extremitatibus neruorum fenforiorum, qui ad cutem, linguam, nares,aures, aut oculos defmunt,necefTe eft, vt fubito concuffio, vndulatio ,ct titillatio fucci fpi- rituofi,intra tubulos contenti,diffundantur per totam longitudinem illius nerui, quoufque perringat ad ce- rebri determinatam partem , cui fibra? nerueat adne- ftuntur; in qua facultas anima? fenfitiua? ex loco cere- bri pulfato, ex i&u$ vehementia, ritu, et modo mo- DE MOfV ANIMALIVM. tionis iudiciutn de obiedo motum inferente pronun- tiare valeat. Quod autem talis irritatio fada in vno termino ner- ui,diffundi, communicarique pofiit eodem momento in locis diflitis abfquc eo, quod termini extremi adu tangantur , pungantur , aut vellicentur, facile fuade- tur, quia nerui eius natura funt, vt mordicato vno eius termino ,fenfus doloris in alio loco ab eo diffito percipiatur,* quod patet plurimis experimentis. Vide- mus enim, quod lcuiter titillatis naribus , aut auri- bus,concutiuntur, irritanturque nerui pedoris,dia- phragmatis , et abdominis, adeo vt motus conuul/iui vehementes fternutationis, et tuflis excitentur. Et paf/im obferuamus, /pinali medulla ob co- tu/ionem, aliquandoin genu , et crure dolor perci- pitur . Patet igitur ex didis, quod illi, qui motus con- trarij cenfebantur in eifdem nerucis canalibus, re ve- ra non funt motus progreftiui, et tran/itus ab vno extremo termino ad alium , vt fcilicet in adu motio- nis articuli fuccus fpirituofus momento integrum-» iter conficiat a cerebro per totam nerui longitudinem vfque ad mufculos ; et e contra in adu fenfationis progreftiuo motu fpiritus feratur ab externis anima- lis partibus vfque ad cerebrum j fedfufficit, vtfiat concuffio, et vndulatio quaedam fucci contenti intra fiftulas turgidas; qua cocuf/ione facile fieri po/Teofle- dimus exemplo inteftini turgidi: Vnde deducitur nc dum poflibilitas ; fed etiam veri/imilitudo praedidfc operationis - Reflat foluminodo fcrupulus ditfblucndus. Qua., nimirum ratione eodem tempore per curadem ner- Cap. ii;. De fluxit fubila- tia fpirituo- fe per ner- uos- 10. AL. BORELLI 324 uumduo’ motus concuffiui contrarij fimul fieri pof. fint > vt in lingua fimul motus localis , & fcnfitiuus exerceri poflunt, quando fcilicet fruftum rabarbari ab ore expellitur 5 & fimul amarities percipitur, & mufculi omnes percipiunt dolorem pun&ura? gladij > dum valide contrahuntur. Cui difficultati duplici modo fieri fatis mihi poffo videtur. Primo , quod non pereofdem ductus fibro- fos fiant prcdiifta? contraria? concufiiones , fed per di- fiinttos 5 vt fcilicet per quas fibras effunditur motus imperij voluntatis,non excipiatur motus lenfus dolo- rifici, fed per alios diuerfos . Sed verius fecundo, quia vndulatio fucci in fiftu- lis contenti concipi non poteft abfque motu recipro- co ante , & retro vrgendo alternis iftibus duas op- pofitas eiufdem nerui extremitates, non fecus , ac in tremore contingit. Quare re vera concuffiones il- la? contrariae non fient eodem , fed diftin&is tempo- ribus : qui ob frequentiam , & breuitatem diftingui non poffunt, & ideo obfcurantur ,* vt paffim in pluri- mis interruptis fenfationibus 5 & motionibus decipi- mur . Tranfeo ad alium motum contrarium, qui per ner- uos efficitur. Capi n.De fluxu fubtta- tiae fpirituo- fae per ner- u os. P R O P O S. CLVIII. Succum nerueum nutritiuum,diuerfum effea fpiriti- bus, qui animales fun&iones locomotiuas, & fenfitiuas exercent. -Quod talis fuccus nerucus nutritiuus fit diuerfiis ab DE MOtV ANIMALIVM. 325 iilo 3 qui fenfationes , & motus voluntarios exercet, conijcitur ex eo 3 quod operationes animales potilis confumptionem, languorem 5 & diminutionem fpiri- tuum impetum facientium ,& corporis totius anima- malis 3 quam reparationem inducunt. Quare a&io- nes3 & motiones locomotiu& > & fenfitiuae n e impediunt nutritionis a&um 5 fed praeterea coope- rantur ad deperditionem) & confumptionem partium animalis . E contra videmus,tunc folummodo anima- les fpiritus, & folidas partes deperditas refici,repara - rique ? & infuper animal augeri, & vegetari, quando fcilicet,neque voluntarium motum localem , nequo fenfationem vllam exercet tempore fomni, quando animal veluti mortuum quiefeit- Hoc confirmatur ex fomno perpetuo 3 & profundo Embrionis in vtero materno 3 & a fomno frequenti/fimo 5 & graui Infan- tiam , quando nimirum infigniter, & velociter nu- triuntur, &crefcunt; & econrra ex breui interru- pto 3 & femiuigili fenum fomno , in quibus non om- nes , fed aliqua partes deperdita aegre, & lento pro- greffu reparantur 3 eo quod aliqua partes arcfa&ae,& marcore confumpttf incapaces funt nutritionis. Hinc conijci naturae effe fpiritus loco motiuos, & fenfitiuos ab illo fucco,qui nutritioni in- feruit. Si enim vnum 5 & idem effet tempore > quo maxime nutrimur,tunc fuccus nerueus motu progref- fiuo a cerebro diffunderetur ad irrorados omnes mu- fculos; quare deberent eodem tempore fimul contra- hi, & producere vniuerfalem quamdam conuulfione; quod eft falMmum. Praeterea eodem tempore nu- tritionis non poffent denuntiari ad cerebrum motio- nes fenfibiles externorum obie&orum, quia rapiditas Cap. ii. De fluxu fubfta- tiaefpirituo- Cx per ner- uos- IO. AL. BORELLI Capi n.De fluxu fubfla- tiae fprituo- fae per ner- uos. cffluuij fucci nutriti; d cerebro defcendentis ne dum impediret > fed omnino repelleret impulfus > & vndu- lationes fen/itiuas furfum tendentes . Diuerfusergo videtur eiTe fuccus nerueus nutritius a fpiritibus iocomotiuis , & fenfitiuis quoad tempe- riem , & energiam operandi , hi quidem nobi- liflimi 3 acres , fulphurei , falinique a&iuiflimi funt* vt fpiritus vini; illi vero dulciilimi 9 & foporiferi po- tius quietem fuauem, quam diflblutionem, & virium languorem inferentes. P R O P O S. CLIX. Inquiratur viae in ipfifmet neruis,per quas fuccus ner- neus tranfmittitur e cerebro ad reficiendas partes animalis. Ex eo, quod fuccus nerueus nutritiuus diuerfus eft a fpiritibus loco motiuis , & fenfitiuis, plane deduci- tur , quod ille fimul cum iftis ferri non poffint per eofdem canales, eodemque tempore ad fua munia.» exercenda , tiim ob rationes fuperiiis indicatas , tum* etiam , quia naturae , & temperies, adeo diuerfx con- funderentur,debilitarentur , & alterarentur, & ideo fe mutuo impedirent, & proinde operationes , quas efficere debercnt,diminutae, aut prauce refultarent i quod quidem effet contra inftitutum naturis - Qua- propter concedendum effivias, per quas fuccus nu- tritiuusa cerebro perneruosad partes deperditas rc- farciendas tranfmittitur, diuerfas effe ab illis tubulis librarum nerucarum , per quos fpiritus locomotiui,& fenfitiui communicantur. DE MOTV ANIMALIVM. 327 Quod poftea tales diuerfie via' in eifdem neniis da- ri poflint,non videtur omnino rationi aduerfari. Ad- uertendo 3 quod nerui funtfafciculi fibrarum, feu ca- naliculorum intra facculos,feu vaginas membranofas contentorum, & ficut in Confimilibus fafciculis, ex fubtiliflfimis filis vitreis conflantibus, videmus, quod fpatia , & interftitia lateralia filorum id ipfurn-» prceftant, & fupplent officium tubulorum , feu ft- phunculorum vitreorum; eodem fane modo inter- ftitia illa filorum exugunt liquores , cofque ele- uant ad inftar fpongia , ac tubuli fiphunculorum ab- forbent. Quare non videtur lmpofltbile in fafciculis nerueis, vt interftitia fibrarum eius intra vaginas membrano- fas contenta vicem fuppleant alterius generis cana- lium , &per eiufmodi interftitia percolari poffit alius fuccus diuerfus ab illo, quo tubuli fpongiofi fibrarum replentur . Et hic forfan eft fuccus nutritiuus, qui a cerebro emandatur ad partes extremas animalis pro earum nutritione, vna cumfucco alibili in fanguino contento. Rcftat modo inquirendum,quomodo fucci diuerfie indolis in cerebro exiftentcs,poffint abfque confufio- ne in diftin&is canalibus neruorum infinuari; hoc au- tem deinceps fuo loco exponetur . Cap: ii.De fluxu fubfta- tia fpirituo- fae per ner- uos. 10. AL• BORELLI Cap. ii.De fluxufubfta- txx fpirituo- fe per ner- uos ° PROPOS. CLX. Exponitur motus contrarius fucci neruci ad cerebrum. Theoria fupcrius expolita multo facilius aptari poffc videtur in illis neruis , qui fenfationibus fere nihil inferuiunt, &qui ad motiones locales mufculorurru artuum deflinati non funt, cuius generis funtillijqui ad glandulas , ad vifcera , & abdomen delinunt > & fparguntur . Hi enim confiant pariter ex fafciculis fi- brarum, quae vagina,feu facco membranofo includun- tur. Inhifce porro neruis fieri motiones contrarias > videtur certifiimunii quia e cerebro tranfmittitur fuc- cus nutritius per neruos ad partes animalis: & vicif- fim e glandulis , ex vifceribus, & a cute vniuerfa traf- mittunturad cerebrum fucci fpirituofi depurati, vel deprauati, & infc&i a contagio,inixti©ne , feparatio- ne 5 aut alterationc partium proficuarum) vel noxia- rum, vt patet in cardiacis, & venenis , qui per alias vias , quam per neruos,ad cerebrum traduci non pol- funt ; quod cuincitur ex celerrima > & momentanea eorum a&ione. Si enim per venas , aut per vala_, lymphaticatransferreturad cerebrum fucci cardiaci, vel venenati, tunc primo loco ex mixtione cum maf- fa fanguinea, & cum alijs humoribus valde debilita- retur , & diffiparctur illorum energia. Secundo,gut- tula exigua veneni vipera?, aut olei Zabui mifccri, & diffundi vniformiter non pofiet in omnibus partibus gurgitis fanguinis caua? amplitudinem occupan- tibus iftillo follicito curfu j & ideo cafu, & raro con- DE MOTV ANIMALIVM. tingere poffet, vt pars fanguinis a guttula venenofa infera inflnuaretur in ramum AortJ? afcendentem, & non potius in duplo ampliorem ramum defcendente , in quo expelli pofset per renes , aut per alia vafa ex- cretoria vifcerum : & in tali cafu nullam noxam ve- nenum afferret; (ivero ad cerebrum pertingeret) fa- tis tarde in tam longa , & falebrofa via effe&um ftu- piditatis afferret. At nos videmus, quod momento a vipera? morfu vires animales profternuntur; ergo non per longam , & perplexam viam venarum tardo mo- tu a fanguine peragratam, fed per neruos ipfos vene- nata guttula illa cerebrum afficit. Quod aliunde con- firmatur ex momentaneis deliquijs,qua? producuntur ex contufionibus, aut pun&uris neruorum. Quare du- bitandum non eil,fuccos cardiacos , & venenatos per neruos ad cerebrum deferri. Modo difquirendum reflat. Primo, an pradi&i fucci transferantur motu locali •vnd cum fucco nerueo ab extremis confinijs neruorum vfque ad cerebrum * an vero fopimmodd virtus eorum , aut motio com- municetur . Etfanehoc poftremum mihi videtur impoffibilo , nam fucci quamtumuis fpirituofi, & a<5Hui,femper corporei funt, & in diflans agere non poffunt, nec abfque conta&u phyfico augere, viuificare , autpro- fterncre animales fpiritus poffunt, fcilicet,nifi fua_> corporali pr'efcntia augeant corporeos quoq;fpiritus animales > fc mifcendo cum illis; aut eos expellant, & transforment . Quare capi non pofse videtur , quod talis a&io fiat abfque motu locali fucci ner- uei, excurrendo totam longitudinem ncrui vfque ad cerebrum . Op. 11. De fluxu fubfla- tiarfpirituo- fa per ner- uos- 10. AL. BORELLI Secundo , videndum , an talis motus retrogradus fiat per cauitates fiftularum neruearum, an per inter- ilitia earumdem fibrarum. Et quidem viae , quibus fucci cardiaci, & venenati ad cerebrum perducuntur, non videntur ctfe tubuli fibrarum , quia repleti funt iam dicta fpongiofa-. fubftantia, fempcr turgidi fucco fpintuofo; & proin- de per has valde impeditas , & falcbrofas vias diffici- le penetrare, et excurrere fucci cardiaci, & venenati vfque ad cerebrum poffent- Magis expeditae videntur viae, per quas fuccus nu- tritius diffunditur motu quoque locali , nempe per interftitia fibrarum neruearum,fafcicuIos componen- tium . Per has,inquam, vias motus fuccorum , vfque ad cerebrum peragi poffunt,non eodem , fed diuerfo tempore ab eo , quo fuccus nutritius effunditur a ce- rebro ,* nouum enim non efi, vt per eofdem canales in animalibus motibus contrarijs excurrant duo diftin- di fluores, dummodo diuerfis temporibus peragan- tur motus, qui proinde impedire fe mutuo non pof- funt . Hoc paffim contingit in dudibus faliualibus , per quos directo motu ferofitas faliualis cijcitur a glandulis in catiitatcm oris , et e contracmotu retro- grado vinum, etiufcula in ore conquaflata abforben- tur ab iifdem dudibus , ferunturque ad glandu- las, et inde per neruos ad cerebrum momento tranf- mifla vires animalisreficiunt. (Capi u. De fluxu fubrta- tixfpi rimo- se per ner- uos e DE MOtV ANIMALIVM. P R O P O S. CLXI. Cap; ii. De fluxu fubfta- tise fpirituo- fx per ner- uos . Exponitur ratio mechanica celerrimi motus fucci neruei a cerebro defeendentis, &ad ipfum recurrentis . Ex fuperiiis relatis experimentis celerrima? refe- &ionis , quam inducunt fucci cardiaci,& noxae,quam fucci venenati cerebro inducunt , deducitur, quod praedi<5H fucci celerrimo motu , momento fere, lon- gum iter totius nerui percurrunt;vnde conijci potefl, quod effufio quoque fucci nutritij a cerebro eadem.* follicitudine peragatur . Modo exponi debent modi, & caufx mechanica talis celeritatis . Quia fafciculi neruei conflant ex filis, feu fibris a?que longis , ac funt ipfi nerui, Ergo canaliculi praedi&i fint ftri&iffimi, femper madidi, & eadem caufa impulfiua preffionis,nempe eorum* dem fluidorum grauitas. PROPOS. CLXII. Effufionem fucci neruei a cerebro pro nutritione animalis fieri tempore fomni, eiufque caufam effe. Cognitis vijs , quibus fuccus nerueus a cerebro effunditur pro nutritione animalis? reflat inquirendu* an talis effufio fiat tempore fomni , & qua neceffita- te talis motus dormiendo fiat. Et primo , quod re vera tempore fomni , vt dixi- musjfiatopus nutritionis , aut omnino, aut maiori ex parte,nemo ambigit. Videmus enim , quod a fomno reficimur, & nutrimur , & a continua vigilia , cibo non deficiente,debilitamur, flaccefcimus, & excarnes reddimur . Dicerctforte quifpiam,qu6d ficuti diuiti$ pendent magna ex parte ex parca effufione bonorum, qua? poffidentur, fic quoque inquiete, quia animalis fubflantia fpirituofa, & organica non diffipatur iix-> exeteitijs laboriofis, locomotiuis, &fenfitiuis, ideo proficuam,& ineunda experimur quiete a labore,qua- tenus iucundo fenfu allicimur, quotiefeunque a malis laboriofis liberamur. Hoc tamen licet ex parte ve- rum fit, non videtur tamen fufficiens. Nam feflio, & omnimoda corporis noflri quies, & inertia diu conti- nuata ne dum vires non reficit, nec iucunda efl, fed e contra languorem,& dolorificum torporem affert,cu- DE MOTV AN1MALIVM. ius medela efl motus, & corporis agitatio, nempe non parfimonia,fed earumdem virium difpcndium,& dif- fuifo refe&ionem inducit * Hinc conijcimus,motum,& exercitium moderatum mufculoruin,& fenforiorum non deterere , fed potius reficere animalis vires , & fubflantiam. Quare fi itu fomno animalis refe&io, 3c partium reparatio fit, vt experientia docet, hoc continget ob aliam longe diuerfam neceflitatem . Quae,ni fallor, pendet ex eo, quod diffufio fucci nutritij fpirituofi fieri non poteff, nifi in cerebro fiat quadam ebulli- tio eiufdcm, ex cuius efferuefeentia, rarefa&ionc, & circumuolutione fubfcquitur obftru&io orificiorum-, fere omnium tubulorum fibrarum neruofarum in ce- rebro hiantium , quibus ob/lrudis,mirum non efl,ne- que tranfmitti ftillicidia ab imperio volutatis ad mu- fculos monendos, neque ad cerebrum admitti pofTe denutiationes, fenfibilium notionu ab extremis obie- ris illatarum * Quod vero fomnus pendeat a praedica ebullitione, & efferuefeentia fa&a in cerebro, fuadeturex eo , quod a vino,crapula. Se a fuccis foporiferis fiunt capite mirce perturbationes , excandefcentia? , verti- gines, dolores, & oculorum, facieique inflationes , & rubores i qua? omnia fymptomata ab ebullitione,& feruorc in cerebro fado excitari folent. Cumque ab eifdcm foporiferis fomni profundi producantur , cre- dibile cft,fomnum confuetum non fine tali ebullitione in cerebro fuborta fieri poffc . Et quia tubuli fibrarum neruearum funt via:, per quas vis locomotiua diffunditur ad artus , & per eafdem motiones fcnfitiuae denuntiantur ad cerebru; 333 Cap: li. De fluxu fubfta- tiae fpirituo- Ce per ner- uos. IO» AL. B0RELL1 et aliunde principia , feu orificia earumdem viarurru facile a fucco in cerebro ebulliente obflrui poliunt > Ergo vcrifimile eflfiuccum nutritium,ebullientem in cerebro,fomnum producere,quatenus obflruit,orificia tubulorum fibrarum neruearum; cx quo fit, vt fcnfus, & motus in animali ceffcnt. Hxc theoria confirmatur cx illo virium defe&u , languore, & torpore, vna cum ofcitationibus , & pandiculationibus , quas patimur fubito pofl expcr- gefa&ionem , quas omnia contingunt, nolentibus no- bis i non quidem ob veram debilitatem , cuma fom- no potius vires reficiantur ,augeanturque- Quare fa- tendum efl, in flatu torpido nuper cxpcrgefa&oiunio motiones voluntarias , licet libere in cerebro excita* tas, non pofTe tranfmittere per neruos fuccu fpirituQ'- fum ad mufculos monendos , forfan quia nondunio dcflru&a omnino , & abflerfa funt orificia neruearum. Modo duas difficultates reflant difsoluendas. Prima efl, qua ratione inter dormiendum irrigatio ofliolo * rum fibrarum neruearum fa<5la a fucco nutritio, eiuf- que tranfitus per inteflitia eorumdem canaliculorum non impellat, nec exprimat fpiritutn , feu fuccumo locomotiuum , quo illi dudlus turgent, a cuius ex- preffionc infomno omnes mufculi concuti, & tripu- diare deberent. Huic difficultati refponderi potefl, quod ad motum localem efficiendum requiritur concuffio quasdam., conuulfiua fa&a a motu imperij, voluntatis* at illa irri- gatio fucci nutriti; lenis, dulcis , &non mordicans inepta efl ad conuulfiuam illam irritationem facien- dam i & ideo non exprimetur fuccus in fpongiofis tu- 334 Cap. ii.De fluxmubfta- itiae fpirituo- fe per ner- tes. DE MOTV ANIMALIVM. bulis contentus. Praeterea effluxus fucci nutritij per interftitia lateralia fibrarum,non eft neceffie, vt expri- mat fuccum in tubulis fpongiofis contentum . Primo, quia prsedi&a interftitia non funt impedita; Secundo, quia fucci per ea non impelluntur violenter,veluti ab embolo, & ideo effluxus fucci nutritij libere, & com- mode fieri poteft. Altera difficultas eft, quod fiiccus alibilis abun- danter effufus intra mufculos efficere deberet motio- nem , & inflationem validam , violentamque, fimi- lem difplofioni, qua? a fpiritu iocomotiuo excitari folet. Cui rcfpondeo , quod fuccus alibilis dulcis, ine- ptus eft ad excitandum in mufculis inflationem loco- motiuam,ciim careat temperie illa acri, &fermenta- tiua , quae neceftaria eft ad di/plo/ionem illam exci- tandam ; imoaquofus, & dulcis fuccus alibilis po- tius fedare poteft, & ftupefa&ionem inducere valet; & ideo retundet , & extinguet vimfermentatiuam_>, inferetque potius quietem, qua faturantur , fedantur- que carnes mufculofa?. Hsc omnia probabiliter contingere non poffient , nifi vice fiftularum neruearum obftru&a? effient, aut potius oftiola tubulorum fpongioforum in ipfomet cerebro obturatas effient ab ebullitione fucci nutritij ibidem fluctuantis , & irrigantis pradi&a orificia , cx ciua irrigatione facile impediri poteft illa vellicatio conuulftua, qua? neceftaria'* effie videtur, vt fuccus locomotiuus ex tubulis fibrarum neruearum effunda- tur intra mufculos. Cap. n. De fluxu fubfla- tis fpirituo- £e per ner- uos. 10. AL. BORELLI Capi ii.De fluxu fubfla- tias fpirituo- fx per ner- uos . P R O P O S. CLXIII. Ratio afFertur>quare in fomno non impediatur motus cordis . Superius expofita theoria de motu fucci nutriti) per interftitia fibrarum neruearum , licet fatisfaciut ph#nomenis motuum voluntariorum artuum , tamen applicati non poteft motionibus cordis diaphragma- tis > & mufculorum intercoftalium, quia in fomno aeque bene , ac in vigilia mouentur. Ergo fuccus in cerebro ebulliens non impedit effufionem fpirituunu ad hofce mufculos. Et profe&o dubitari non poflfo videtur, in cerebello, & medulia oblongata cbulliro fuccum nutritium , & ideo ibidem nerui paris vagi ad cor, & thoracem pertingentes deberent obftrui, ficut contingit in reliquis mufculis artuum, ciim illi non fecus , ac ifti mufculi, in fomno reficiantur a nu- tritio fucco. Quare fufpicari licet, aut neruos pa- ris vagi, qui ad thoracem fparguntur,non obftrui iru cerebro,aut motum cordis alia lege perfici,non addi- &a imperio voluntatis , ad inftar authomatis tarru in fomno, quam in vigilia . At accuratius meditanti patebit,facile faluari pofte fupradi&ara operationis varietatem , retenta eadem hypothefi duplici modo. Primo,fupponendo, quod nerui cordis fuas radices adnexas habeant non in eo- dem loco cerebri, in quo fuccus nutritius ebullit, fed vltcriiis, prolongatis nempe eorum filamentis ad al- tiores cerebri fummitates nonmadefacias a fucco illo nutritio ; proindeque in fomno non polfent orificia DE MOTV ANIMALIVM. illorum canalium obftrui; & fic motus fpiritus cordis pulfationcm efficientis impediri non poflct: & aliun- de cordis nutritio perfici pollet i quia fuccus nutri- tius ebulliens circa nerueum funiculum cordis longe ab eius origine facile per laterales eius porofitates penetrando (vt contingit in fune intra aquam demer- fo ) effluere potiet per interftitia fibrarum ad cor nu- triendumidum tamen per tubulos carundem fibrarum non obftru&os inftillari poffet fuccus locomotiuus ad pulfationes cordis efficiendas . Secundo,faluari poteft idem phaenomenon fiippo* nendo , quod orificia tubulorum fibrarum nerui cor- dis > feu pori fpongiofae fubftantite in eis contentas , eius figuras fint , vt nequeant admittere fuccum nu- tritium , fed folummodopermeabiles fint a fucco /pi- rituofo locomotiuo ; & proinde obftrui non potient a fucco nutritio commifto , & confufo cum fpiritibus locomotiuis ; ficuti in renibus orificia fiftularum vri- nae non obftruuntur a fucco fanguineo , & praeclare aquofum ferum feligunt, & forbent,neglcdo fangui- ne, cui mifcebatur. Sic quoque canaliculi biliarij, & felici excipiunt fuccum biliofum fanguini commiftti, nec obftruuntur a fanguine . Idipfum in reliquis vi- fceribus, glandulis , imo in noftris cribris, & excer- niculis verificatur. Quapropter dicendum eft,quod nerui cordis differunt a reliquis neruis artuum,quate- nus horum tubulorum orificia, adeo ampla funt, ad j-nftar infundibulorum * vt facile obftrui polfint a fuc- co nutritio ; feciis autem in neruis cordis, tubulorum orificia ne dum ftrida funt, fed ea figura prcrdi&a , & perforata,quae impenetrabilis , & aethe- rogeneis figuris fucci mitritij , & exa&e fuccum^ 337 Cap. 11. De fluxu fubfla- Cz per ncr- uos. 338 IO. AL. BORELLI Cap. 11. De ffuxufubfta- tiasfpirituo- £e per ner- ues . locomotiuuni admittere queat. Hinc duo fucci diucrforum generum,fpirituofus,3e nutritius,in cerebro confufi>. et mifti tempore fomni effundentes duos canaliculorum ordines in eifdem-» neruis cordis,nempc tubulos fibrarum fpongiofarura, &eorumdem interftitia , quorum illi accommodatas figuras habent ad fpiritum locomotiuum folummodo excipiendum ; hi vero aptas ad nutritium fuccunu admittendum,noiiautem illum ; facile fieri poteft, vt fimul,eodemque tempore fuccus locomotiuus ad cor- dis pulfationes efficiendas inftilletur; Pariterque fuc- cus nutritius ad eiufdem cordis fubftantia: refe&io- nem deferatur abfque eo, quod vnus motus alterum impediat. Et hac ratione regula alioquin generalis, qua in fomno motus voluntarij omnium mufeuiorum cefiant, otianturque , vt refe&ioni, & nutritioni va- c ent exceptionem patitur.. PROPO S. CLXIV.. R atio adducitur,quare non impeditur motus refpira- tionis in fomno.. Perturbari videtur theoria fuperiiis traditaa ner- vis thoracis , & diaphragmatis , qui refpirationi in- leruiunt , funtque ramificationes paris vagi , &intei> coftalium, qui pariter ad cor pertingunt, quia motus refpirationis, non voluntarius eft, quando, dormien- tibus nobis, fiuenon aduertentibus in vigilia, naturas inftin&u fit pariterque voluntarius cft, quatenus cohibere, augere ,& minuere, vel accelerare cam- dem refpirationem pofTwmus. At non proinde cogi- DE MOfV ANIMALIVM. 339 mur fuperiiis expolitam hypothefim immutare . Suf- ficit tantummodo aduertere , quod ad thoracem , & diaphragma fparguntur rami neruofi, nedum a pari vago , & intercoflali, fed etiam a fpinali deriuati. Hinc fieri potefl:, vt in vigilia iuxtk volun- tatis arbitrium per neruos a fpina prodeuntes fiat confuetus motus refpirationis; & in fomno hi nerui vertebrales, feu eorum radices in cerebro exiflentes poliunt a fucco nutritio ebulliente obftruij & reliqui rami neruei paris vagis, & intcrcoflalis ad thorace,& diaphragma pertingentes,qui eamdem forma,& flru- duram habent, quam illi, qui ad cor deferuntur,il- las radices ncruofie poliunt a?que bene fomnum io- comotiuum excipere, ac cor continenter temporo fomni excipit. Et ficcontinuari refpiratio in fomno potefl:. Licet in vigilia alterari poflit eo modo , quo volumus,non autem omnino impediri . Cap. 11. De fluxu flibtti- tix fpirituo- Cx per ner- uos. PROPOS, CLXV. Quare inter dormiendum aliquando motus Artuum fiant, inquirere . Si in fomno obftru&is neruis, nec feftfationes ab externis obieris trafmitti ad cerebrum,nec motiones locales imperari poffunt, cur dormientes circum- uoluuntur , aliquando brachia monent , & calcitrant,' atque no&ambuli perambulant, & alias motiones or- dinatas edunt ? Et licet interna facultas non fit fopi- ta i & vigeat agitando, & reuoluendo imaginationes ha&enus in animo impreflas, tamen non facile perci- pitur, quomodo obflru&is vijs neruorum,locales mo~ 10. AL. BORELLI tus exerceri valeant. Dici poflfe fufpicor, quod mo- tus illi aliquando fint conuulfiui > quatenus nerui a fuccis in tubulis eorum contentis fermentatiuo quo- dam motu irritantur . Et hoc fieri vt plurimum pofTe fomniando. Verum in noftambulis difficilior efl folutio proble- matis : impeditas enim omnino funt denuntiationes fenfitiuas externorum obie&orum, nihilominus libere inftillari poffiunt fucci locomotiui ad mufculos agi- tandos : forfan,quia fuccinutritiui ebullientesdw no- mo- tu,& natura Tcftic ulorum ftruftura>nuper reperta>exponitur. Satis ofcitanter antiqui Anatomici flruduram , & vfum tcfticuloru inquificrunr. Alij. moles carneas effe dixerunt, & nulla alia de;caufa & natura fabrefactas fuiffc>nifi vt fuo podere vafa dilataret Qui vero femi- nis officicinas effe crediderunt, aut a fpogiofa pororu Ifru&ura eorundem exugi aquofam ferofitatem ex femine ( contra quos acriter Galenus infurgit) aut a medullari, & glandulofa eorundem fubflantia tranf- mutari fanguinem > vel lympham in femen cenfue- runt. Has omnes imaginationes aperte reiecit recentiorum anatomica obferuatioj quorum primus fuit Clar. Auberius , qui dum Pilis anatomiam profi- teretur in meis sedibus anno 1557. mihi > & Cla- riff Malpighio, & alijs offendit in tefliculo ouis elixato,totam eius molem conflare ex innumeris can- didis columnaribus filamentis , ad inflar vermiculo- rum extenfis ab ambiente tunica neruofa ad teftis axim intermedium . Tales fibr«e repleta erant fucco ladeo feminali, in quibus facta leui comprefflono guttatim fuccus ille effluebat. Sed multo clarius hoc patuit in tefliculis Apri, M. Ducis Aetrurhe Ferdi- nandi Secundi iuffu raadati, eo tempore, quo folent heee animalia coire, quando fcilicec eorum tefles val- de turgidi funt fucco feminali, & tunc vafa illa , qu£ pulli gallinacei pennas fere sequant,diffinde,abfquo vlla praeparatione confpiciuntur > ob tinduram fan- 342 10. AL. BORELLI guineam inter alias candicantes fibras intercepta * Poftea , idem Auberius meo fuafu pulcherrimam-» hanc obferuatione typis excudit,addita elegati aenea figura Florentia? eodem anno. Verum , quia nemo debita fibi gloria fraudari de- bet, Clar. R. de Graaf poftea anno 166$. ftructuram teftium edidit, & quamplurinaaprxclara-/ adinuenit, non animaduerfa ab Aubcrio. Obferua- uitenim, quod arteria? fpcrmaticae partim ipfam tc- ftium fubftantiam penetrant, partim per epididyma > & per tunicam albugineam fparguntur : quod inie- dtione aqua? colorata? per fyringam, verum effe perce- pit . Explicuit quoque du&utn epididymis in maio- rem longitudinem , quam Auberius difienderat i pa- riterque vidit foramen epididymis , eiufque turtuo- fam , &ferpentinamcauitatis produ&ioncm,aqua per fyringam infufa, vifibilem reddidit, & aliapra?terea_> pulcherrima obferuauit. Ex horum Clariff- virorum obferuationibus ha- bemus , quod arteria? fanguinem ad tcftes deferunt, infuper neruea vafa propria candida teftium compo- nunt fubftantiam eorum, qua? in du&u neruofo per axim extenfo, & poftea in lingulari longiftimo canali epididymis producta delinunt in vafa femen deferen- tia, qua? ad veilcuJasfeminarias exonerantur: & hinc vna cum fucco e paraftatis expreffo in vretram femen cuomunt. Capii2.De fucco fpiri- tuofo femi- nali eiufque genefi, mo- tUj& natura DE MOTV ANIMALIVM. P R O P O S. CLXVII, Cap.u. De fucco fpiii- tnofo, femi- tuli eiufque genefi j mo' tu,& natura Inquiritur ftru&ura ductuum feminalium . Licet oculorum acies non attingat compofitioncm, intimam flrudfcuram columnularum vermicularium, ex quibus moles teftis componitur, conijcitur tamen eas non cfle iimplices fiftalas perforatas ad inftar arundinum fa&as , vt fuccus feminalis per eas folum- modo motu locali effluat , ficut fangiiis per arterias , & venas excurrit. Sed videntur repleta? fubftantia., quadam fpongiofa; quod conijcitur ex eo,quod, e du- cibus illis fufpenfis no defluit fponte fuccus laneus , qui in eis continetur , fed requiritur compreflio ali- qua, non fecus,ac e linteo madido manibus compref- fo aquam exprimimus. Id ipfum confirmatunquialicet tefticulusdifTe&us fortiter comprimatur conftringaturque , retinet nihi- lominus notabilem craflitiem : ergo non a folo fluore replebantur columnulac illa?,fed a mole craflfafubftan- tia? fpongiofa?,turgida? reddebantur _ Et profe&b,fi earum interna cauitas fi(lulofa,& le- uigata fuiflet, vt funt arteria, & vena?,fanguis tranf- formari in fuccum fpermaticum non poflfct. Potius veriilmile videtur, loculos illos fpongiofos effe iimi- les fauis mellis, repletis fermentitijs quibufdam fluo- ribus , a quibus diuturna asione fanguis tranfmnta- tur in a&uofitfimum , viuaciflimumque fuccum femi- nalem. Et licet non confpiciatur origo, & continua- ta progreflioearundem colimnularum,tamen credibi- le cfcin tunica albuginea radicari, ibidemque exuge- 344 /0. AI. &0RELLI re ex fanguine fuccum candidum glutinofum > vna cu cius albugineofluore , a capillaribus arterijs effufoj* pariterque per laterales porofitates eofdem fangui- neos fluores imbibere , & hac decaufa venula? pluri- ma per internam tcftis fubdantiarn difleminantur, vt fcilicet exugant fanguinis reliquias , qu£ idonea? non funt ad femen conficiendum: dcfinunrpoftea praedi— &ce columnulafin fafciculum neruofum in axi teflis pofituin, qua in dudum longillimum ferpentinum epi- didymum euomunt fcminalem fluorem, & tandetn per canalem fpermaticum ad vefliculas, & ad vretrami exonerantur. Cap;i2.De fucco fpiri- tuofo femi- nali eiufque genefi, mo- tu,& natura PROPOS, CLXVIIL Elaboratio fucci genital/s inquiritur . Quia arteria* fpermaticas paulo ante, & poft ingref- fum in teftesjnon dire&o , & breuiflimo curfu ferun- tur, vt folemne cft in omnibus corporis partibus ; fed tortuofo vermiculari ad latera hinc inde , ante , & re- tro digrediedo,ad indar labyrinthi progrediuntur, Sc poftea ambiunt fubftantiam tellis i Infuper omnia-# vala iirnul cum extremitate epididymum a tunica.# vaginali inuelKuntur. Hinc fubortaed opinio,qttbd ea:dem arteria produ fliones candorem.acquirerentiet in epididymas transformareattlr,• ita vt vafa feminalia non fint aliud, quam produwliones continuata: carun- dem arteriarum . At Clar. Graaf iniecfba aqua colorata per fyringam vidit,arterias intra redis fubdantiarn ramificari,& in- fra epididymas, &per ambitum earum excurrere ; DM MOrr ANIMAL1VM. infummavafa arteriofa difiinda, &diuerfaeffc ab epididymis. Verum ed tamen , quod materia , ex qua femen_> elaboratur>cft fubftantia fanguinca , quse excipitur a tedibus; at non integra eius congeries, fed purior, & felc&a eius pars glutinofa, & albuginea, , fpirituofa, & viuifica, qute excipi poted a cribrofa_> confimili configuratione orificiorum , pororumqtio, quibus vafa feminalia perforata funt, eodem mecha- nico artificio , quo natura feparat bilem a fanguino* in hepate , & vrinam in renibus, vt dictum cd. Quod porro talis flos fanguiniscandidus, folummodo a te- dis fubdantia , feti ab eius columnulis fpongiofis excipiatur, ex eo conijcitur , quod plurimce venulas i«t-ra profundam te/Hs molem difperfz , exugunt crafliores fanguinis reliquias impuras rubicundas; & dudus lymphatici pariter excipiut ferofitates aqueas cum alijs inquinamentis. Podca flori illi fanguineo in tcftibus relido, no dum additur Cuccus fpirituofusnobiliflimus a neruis 3 fed praterea diucurnolabore chimico a fermento iio columnulis /pongiofis tedium contento exaltatur , fcilicet folutis vinculis partes fpirituofte,& fc moucn- tes libertatem nadas viuificam energiam fumme adi- uam exercere valeant. Quod,inquam,talis fermentatio fieri in tedibus pof~ fit, fuaderi poted ex prolixa mora>& motus tarditate, qua fuccus feminalis detinetur in capacibus illis fpo- giods columnulis, & in prolixo, & intricato canali epididymum, ficuti in intedinis prolixis, & tortuods animalium perfcrmentationem chilus elaboratur. Preterea in tranfitu > in cuneatione 5 & quafi te- Cap. iz:De fucco fpiri-, tuofo femi- nah,eiufque genefi, mo- natura 346 IO. AL. BORELLI rebratione per labyrintheos dudus teftium , confen- taneum eft , vtfucci fpirituofi, eorumque partes ac- quirant in/ignes , & diuerfas fituationes,pofituras, configurationes , & impetus motiuos animafticos, fl- miles,eiufdemq; indolis, quibus variae partes anima- lis, quod generari debet,apti nati funtmoueri. Porro talis vis motiuaa femine contada tam valida , & effi- cax eft, vt ad inftar facultatis magnetica? , vel femi- num veneni, aut peftis penetrare momento poffit per vteriporos, & fua ineffabili energia agitare,affinge- re,& animare authoma embrionis in ouo efformatuin, ciufque partes organicas , vt motiones inchoare va- leant ea methodo, & pcriodo,prout exigit vitalis , animalis operatio . Cap:i2-De fucco fpiri- tuolo femi- nali eiufque geneli, mo- tu,& natura PROPO S. CLXIX. Tefticulorum fubrtantiam , & organicam ftru&urairu fimilem cerebro quodammodo effe Natura? lumine dignofcere folemus vifcerum fimi- litudinem, vel diuerfitatem inter fe,ex ijs, qua? fenfi- bus apparent , nempe ex confiftentia, colore, fapore, configuratione, ftrudura , & ex officijs, & operatio- nibus eorum - Sic perfuademur,cerebrum diuerfumu eflfc a corde, hepate , liene, renibus,& ftomacho,quia cerebrum mollem confiftentiam, mediam inter glan- dulofam , & medullaremfubftantiam habet, candi- dam, dulcem , ladeamque ex fiftulis tortuofis com- pofitam , alia vifcera carnofam confiftentiam, rubi- cundam, & diuerfam figuram , & ftruduratn a cere- bro habent.Prjetcrea cerebrum eft officina fpirituum, DE MOTV ANIMALIVM. reliqua vifcera, aut chilum,aut fanguinem conficiunt, purificant, aut complent, pcrficiuncquc . E’contra, quia thimum , Pancreas , parotida? , & alia? glandula? habent mollem, et albam fubftantiarru dulcis, et lactei laporis, componunturquc ex lobu- lis , in quibus arteria?, nerui,venae, et vafa lymphatica ramificantur, duo prima vt immittant, pofirenu, vt exugarit fuccos ad infiar radicum arborum ex glebis , habentque praeterea vafa excretoria: vnde conciudi- nius,omacs effe glandulas, et fimilem naturam,et vsu habere. Eodem modo, quia videmus , quod tefiium fub- ftantiaaflimilatur, non quidem glandulis, aut vifccri* bus, fcdcerebro,cfi enim illorum fiibfiantia , mollis, candida ciufdem grati faporis, ac cerebrum; fimilem configurationem tefies habent, cum confient ex co- lumnulisjfcu fibris nerueis fimilibus fpongiofis,ladtco fncco dulci repletis ficut cerebrum, in eis effunditur fanguis ab arterijs ramificatis, Sc refiduum exugitur a venis, & a vafis lymphaticis , vt in cerebro ; in tefii- bus ex fanguinis flore elaboratur fuccus fpirituofus viuificus feminalis , ficuti in cerebro efficiuntur fpi- ritus , feu fucci vitales , & animales ,• & tandem c te- fiibus egrediuntur productiones neruofie epididymi! , & vaforum femen deferentium , ficuti c cerebro pro- pagantur neruorum ramificationcs,qua? fpiritum ani- malem deferunt ad viuificandum , & moucndum cor- pus vniuerfum . Quid ergo vetat, vt tefies alterum cerebrum fui iuris reputemus ? eorum quippe fabrica dcRimtsu videtur a natura,non ob bonum indiuidui, fed ad fpc- cici conferuationem , vt nimirum vitales, & anima*» 347 Op.ia. De fucco fpi-ti- tuofo, femi- mh eiufque genefi, mo- tujik natura 348 70. AL. BOBKlLl fticos fpiritus, non vt fenfationes , & locales motio- nes indiuidui adpniniftrcnt, fed vt aliud fibifunilc indiuiduura procreent. Hinc forfan eft, quod in teftibus tam pauci,& exi- liHimi neruiculi a cerebro propagcntur,vt aliqui ana- tomici negauerint,neruos ibidem diffeminari i quisu nempe tcfles proprijs neruis abundant, fcilicet fui generis propagatis a cerebrali teftium fubftantia,qu* fui iuris eft,nec cerebro, feii regia; animalis facultatis fubijcitur . Fit quoque, vt cerebri conformatio fubito ab ini- tio in embrione perficiatur > quando animalis vita^» fcilicet nutritio, & fenfatio inchoat; at teftium au— thoma, non fiibitd, fed in pubertate abfoluitur, quan- do nempe animal emancipatum aliud fibi fimile pro- creare poteft. Cap. fucco fpiri- tuofo femi- Malijeiufque genefi > mo- natura P R O P O S. CLXX. In a&u gcnetationis,c cerebro fpiritus animales ad teftes transfundi grandi copia, & impetu. Licet cerebrum , & tefticuli fint officinae diferetae inter fe,in quibus diuerfa munia exercetur,& fpiritus diuerfte indolis in eis elaborantur;quia tamen in code corpore animalis continentur,mirum non eft, quod fe mutuo affitiant,& compatiantur: veru mirabilis con- fenfus,qui intercedit inter teftes,& ccrebru pendero videtur ob alia longe diuerfa caufa . Videmus cnirru, quod in a mo- tu jSc natura P R O P O S. CLXXI. Succus fpirituofus in tefiibus elaboratus,efi potentif- fimum elifir , feu balfamum ne dum pro- lificum , fed etiam animum, et corpus generantis augens, et perficiens. Videmus , quod pueri voce , robore , et moribus potius feminis , quam viris perfedis aflimilantunmu- tantur pofiea in pubertate,repente quidem dilatando tracheam , vocem augendo, barbam emittendo, et totius corporis robur, et firmitudinem acquirendo: cumque hae omnes mutationes femperconfequantur eodem tempore , quo feminalis elaboratio in teftibus primo efficitur i et e contra quotiefeunque ab aegri- tudine , vel ab externa caufa impeditur , aut prohi- beturpraedidi feminis confedio , deficiunt figna virilitatis, nempc,nec fit vox fonora, nec barba enafcicur, nec animus, et corpus roborantur i ergo iemen de nouo elaboratum in tefiibns erit vera caufa praedictorum effeduum , fcilicet talis energia? eft , vt poffit virilem perfedionem conferre i quandoqui- dem illa cenfetur vera caufa alicuius effedus, qua pofita fequitur , et ablata, tollitur praedidus efte- dus. Id ipfum confirmatur, quia videmus, quod anima- lia , quae fiatis temporibus , aut vere tantum genera- tioni vacant, fcilicet, quando eorum tefticuli femine turgidi funt,tunc robufiiora , generofiora, impauida , & bcllicofii funt, alijs vero temporibus r>E MOTV ANIMALIVM- 351 pacifica , frigidiora > & timida , quando nempe tc- fies emun&i, & exinaniti femine funt - Ergo Temeru in teftibus elaboratum perficit, 5c roborat animum,& corpus animalis. Tandem aperte hoc euincitur in animalibus caftra- ns , quae priftinum animi vigorem, > audaciam, folcrtiam, & corporis robur, & fortitudi- nem amittunt, fiuntque debila,frigida , timida , & effeminata , animo, & porporc , vt patet ne dum in_> hominibus, fed etiam in equis indomitis . Etaduerte.quod ab animalibus coitum exercenti- bus fubtrahitur fubfhmtia feminalis fpirituofa, nobi- lifUma j ergo potiris debilitari deberent. E contra iru caftratis non difEpata tali fpirituofa fubftuntia, debe- rent eorum vires augeri. Hoc autem cum /it falfum, dicendum cft, quod ipfamet feminis generatio fit caufa potidima tanti roboris > & perfedionis anima- lis , quatenus in fubftantia cerebrali tefticulorum ex flore fanguinis chimica fermentatione, & mechani- ca cribratione elaboratur nobiliflinnis fuccus,& vita- le elifir , feu balfamum, quod ne dum fpeciei propa- gationi fufficiat, fed etiam remaneat in eodem gene- rante animali, & diffundatur potentifima fua virtu- te,analoga venenis , aut feminibus pefliferis, per omnes artus animalis, augendo animi , & corporis vigorem. Concedunt aliqui rccentiores , ex femine eleuari auram quandam, dum generatur, aqua corpus, & carnes immutantur, vt patet in Arietibus, qui virus fucci feminalis eorum referunt, & carnes Verrium,du coquntur graueolentem odorem fpargunt,cum e con- tra porcorum caftratorum carnes bene oleant . Cap. n:De fucco fpiri- tuofo femi- nali, eiufque gene fi, mo- tu,& aatura 10, AL. BORELLl Cap:i2.De fucco fpiri- tuofo femi- nali eiufque genefi, mo- natura Pari modo in femellis exceptio feminis mafculini corpus illaru immutatj vt experientia docet» & Clar. Graaf vidit canem 3 qu* la&abat felem , quando illa coiuit,felislac illius abhorruit. Talisprofedo mutatio intelligi non poteft abfque contadu phyfico ; quare neceffe eft 3 vt corpufcula_/ fpirituofa fucci feminalis e teftibus diffundantur ad cerebrum 3 ad cor > & ad omnes partes animalis po- tentiflima fua facultate motiua, & fumme a diu a-» non fecus 3 ac venena 3 Sc femina peftis agitant 3 &c corrumpunt fpiritus* & omnes partes corporis ani- malis . P R O P O S. CEXXIL Succus fpirituofusin teflibuselaboratus, diffunditur ad vniuerfas corporis partes folummodo perneruos . Quia natura lumine capi non po-tcft , quod abfque corporali contadu vlla adiophyfica abfoluatur, ergo nificorpufcula fpirituofa in tefticulis elaborata tranf- ferantur ad cerebrum > Remos 3 & mufculos3non vi- dentur poffc augere 3 roborare 3 & viuificare partes animalis fpirituofas, & organicas .* at quia talis ela- boratio fit in tefticulis remotis 3 & fere difiundis a corpore animalis 3 cum quo nullum per vias manifellas habere videtur 3 praeterquam per venas ? per vafa lymphatica , aut per neruos3 viden- dum per quasnam ex ijs talis diffufio fiat. Et primo , quod per vafa fanguinea fpiritus feminalis non com- municetur ad cerebrum 5 & ad omnes partes eiufdena DE MOTV AN1MALIVM. animalis fuadcri poteft ? quia per arterias fanguis rapido motu aduenit? & deponitur in teftibus; er- go eft impoflibiie?vt contra fluxum torrentis (anguinis fuccus feminalis deferatur versus cor repulfus a fan- guine ab eo recedente. Neque per venas? quia primo locodebet fecerni pars craffa impura ? & rubicunda», fanguinis a nobiliore eius parte ? & poftea fele&us flos fanguinis prolixa a&ione in longiflimis ductibus proprijsteftium elaborari ?fermentari?& exaltari de- bet - Hoc patet? quia fubito pofl: ingrcffum fanguinis arteriofi in teftes, fuccus fanguineus dealbatur , iion quia deflruitur rubedo in toto (anguine illuc in- greflo ? nam fl hoceffet? venula? exugerent reliquias (anguineas candidas, quod eft falfum;confpiciuntur enim rubra?- Ergo dicendumeft, quod fanguis ipfo ingreflfu dealbatur? quia ex eo fecernitur pars impura rubicunda ? & ha?c exugitur a venulis capil- laribus . Videtur igitur impofllbile,quod nobiliflimus fuccus feminalis a venulis exugatur > & tranfportetur ad cor i prim6,quia illa? venula? excipiunt feces fangui- nis impuras : fecundo, quia exugunt fanguinem fubi- to poft ingreffum in teftes , & ideo ex loco valde remoto ab eo , in quo feminis elaboratio cft; non enim a vafls fpermaticis , fed ab ipfo corpo- re tcfticuli reliquias fanguinis ebibunt : tertio femen corrumperetur? & vapidum fieret ab admiflione fe- cum fanguinis? qua? feparata? prius ab illo fuerant. Eadem ratione a lymphaticis vafis fuccus feminalis tranfportari ad cor ? & ad cerebrum non poffe vide- tur? quia funt vafa excretoria fucci ferofi ? qui infi- Cap.ia. De fucco fpm- tuofb, femi- nali eiufque genefi, mo- tu,& natura 10. AL. BORELLI ciebat nobiiiffimam feminis fubflantiam; &ideo cor- vapidum ipflmi redderet , inani labore , nempe iterum corrumpendo opificium,quod prius ip- fa natura effecerat. Reflat erga, vt deferatur per neruos illos exiles fexti paris vagi, & per vertebrales, & per eos, qui ad veficulas feminales ad vrethram,et penem communi- cantur ,ficuti videmus, quod fucci maligniluis vene- rem ab vtero infedo exuguntnr per poros corporum-» neruoforum penis fpongioforum , et momento vni- uerfo corpori communicantur. Nec obflut contra- rietas motuum in neruis,cum fieri poffint per eafdem vias diuerfis temporibus. Vt in prolixa inteftina cx- ca auium fucci, et recrementa intrant, et exeunt ,* fic per neruos fpiritus feminalis ingredi pote/l,et fer- ri motu contrario ei, quo fucci animales , et nutritij c cerebro diffunduntur per eafdem vias , fed diuerfis temporibus« Non negabotamen,per venas ad vafa fpermatica, et ad veficulas feminales definentes fuccum femina- lem diffundi poffe cum refluo fanguine ad cor, et de- inceps ad cerebrum , et hinc ad neruos roborandos : fed vertfimile mihi videtur, vt pracipua illius pars per neruos immediate traducatur ob breuitatem iti- neris,eiufque facilitatem . Quod confirmatur ex deli- quio illo conuulfiuo, quo fpinalis medulla , cere- brum , et gentis neruofum in amo- tum fpirituum a partibus ad cerebrum fieri ? quaro non erit a ratione alienum» circuitionem efficere fuccos fpirituofos vitales» & animalcsduran- te vita. CaD.13.Dc generatio- plantarum. C A P V T XIII. De Generatione, & Vegetatione Plantarum. INnata nobis via eft, vta facilioribus > & notiori- bus ad minus nota procedamus ,* cumque plan- ta* ab animalibus differant » quatenus planta ftru- ifhira faciliori» minori appamtu organorum» & mi- nus artificiofis operandi modis 3 &. facultatibus do- nantur » quam animalia»Se ijs»in quibus conueniunt» ijfdem legibus » & mechanicisartificijsnatura ©pera- tur»Ergo valde conducetcognitio generationis plan- tarum» vt animalium genefispercipi poffit. P R O P O S. CLXXIV. In femine cuiuflibet planta adefl exigua eiufdem fpe- ciei plantula perfe&iffime exarata. Antiqui cognoueruntjin feminibus» feuouisplan- tarum adeffe nobiliorem particulam» quse ad infiar gemma: effet rude quodda inchoamentumfutura?pia- ta: • Atpoftea patuit;gemmam illam eife veram» & integram plantam trunco» ramis»folijs » & radicibus 358 io. al: borelli donatam, CGmprehenfamque a duobus eranis folijs 5 feu folliculis candidis, & pinguibus, a quibus plantu- la illa la&ari ab initio poteft. Tandem Cl- Malpighius praeclaro opere de anato- me plantarum, ope microfcopij exa&ifllme hanc co- gnitionem auxit, & perfecit. Ego tantum proferam-* theoricam,quam cx B.Caftello praeceptore didici, & qua? deinceps meditatus fum. Gap. 13.De generatio- ne, & vege- tationem plantarum . P R O P O S» CLXXV. Thcrmomctri San&orij conftru&io , & operatio ad planta vegetationem conducens declaratur. Tab. 18. Fig 13. Omnium primas San&orius exc0gitauit organum , quo menfurantur aeris gradus calfditatis, quod po- fl;ea thermometrum appellarunt , cuius ftruchira ta- lis eft. Ampulla vitrea AB, habet collum,feii fiftulam praelongam pariter vitream BC, eiufque orificium C apertum eft. Poftea excalefa&a veftca AB panno ca- lido , manibus , aut alio modo , quoufque aer in contentus aere ambiente rarior reddatur,& demerga- tur fiftuhe os C intra aquam in catino D E F conten- tam : tum a refrigerio aeris ambientis denuo aer in- clufus ad priftinum ftatum fu a? c ondenfationis redu- cetur j (5c ideo occupabit fpatium minus capacitate fiftulje , ad quod replendum afeendat aqua fubie&a , vfque ad H . Talis machina fic pnrparata quamlibet nouam aeris mutationem offendet 3 nam quando plus folito excalefa&us acr ABH rarefit,tunc aquae libella H deprimetur 3 & c contra eodem aere rcfrigerato,et ideo condcnfato,aqua eleuabitur fupra terminum H , vfque ad I. Hcec DE MOfy ANIMALIVM . 359 Hoc ex San&orio. Vtvero talis machina propofito noflro accommodetur,fupponamus,phialamABC cfle mollem, & diflrahibilem , vt cera calefa&a,aut quid fimile;& praeterea fupponamus,totam cauitatem & procipue canalem BC effe fpongiofum i tunc qui- ; dem a radijs folis diurnis rarefa&o aere in poris fpon- giofis ABI contento, aqua que vfque ad I, fuerat,retrocedere non poffet,quia internae fpongiofi- tates vfum valuularum proflarent i & ideo defcenfus aquo femel excepto impediretur. Infuper,quia aliun- de aer in AB cxcalefa&us,ampliore locum exigit,ergo inflado veflculas porofas mollcs,tota moles AB auge- bitur; poftea, iuperueniente refrigeratione nociurna , aut a veto faifla,aer in fpongiofo fpatio AB contentus denuo condenfabitur , & proinde aquaCI, vlteriiis promouebitur vfque ad B; & fic vlteriiis nonis vicif- fltudinibus priori fimilibus, nouam aquam exugendo tota moles vafis ABC inflabitur, & augebitur. Cap.ij. De generatio- ne, &vege- tationo* plantarum • P R O P O S, CLXXVI. Caudex planta abfciffus , & aquo immerfus videtur & augeri eadem mechanica neceffi- tate , qua fupradidum Thermo metrum aquam exugit - Tab.iS.Fig-14. Sit ABC ramufculus alicuius planta tenellae, vel floris, cuius abrciffus pediculus C , intra aquam va- fls DEF immergatur. Patet, quod furculus BC fibris Tpongiofis repletus e A, & fummitas frondofa, vel flo- rida BA mollis, & fpongiofa quoque eft,cuius copio- fiffimo porofitates aere fuccis aquofisimmiflo replcn- sur * Hoc 10. AL. BORELLI : Hoc fuppofito3aducniant radij folares, necelfe efE> vt aer in illis porofitatibus inclufus rarefiat , & ideo amplius fpatium fibi «quale quaeret ; quod curru haberi non poflit expellendo fuccum aqueum per ori- ficium infraium C virga? BC, ob valuulas,quas fpon- giofaftru&ura comprefla eflfbrmat, & cgrefFum aqua? prohibet > ergo oportet,vt parietes fupremi molies,et di/lrahibiles porulorum expandantur, & fic moles gemma? foliorum, &. doris augebitur, eterefeet. Po* Rea fuperueniente vmbra, & frigore nodiurno, aut venti refrigerio condenfabitur aer ille, quiexpan- fus, et rarefadlusfucratin prodictis poris .* et ideo denuo ex vafe DEF noua aqua per fiflulas fpongio- fas CB exurget, a qua repleri , et faturari debent fpatiola exinanita in AB, &hac vicifiitudine folia, et fores AB nutriri, et crefcercpofsunt. Cap. 15.Dc generatio- ne, & vege- plantarum . PROPOS. CEXXVIL Exortus, et generatio planta? ex fuo femine , quo or- dine £at,exponere. Exponi deinde debet , quo ordine piillulatio femi- num plantarum fiat. Et primo k pyramide fpongiofa radicum exugitur aqua fibi contigua,fiue in vale con- tenta , fiue in vapores fubdiuifa inter glebas expiran- te, vel in aere aperto commifra. Tunc eadem pyramis radicalis non lecus , ac fpongiofa, vel fiftulaSamfio- rij iuperius expofita,infiatur , producitur, elongatur- que ob neceflitatem porulorum in directum extendi- te ilium, non in latum, ob angufhafn fafeiarum dilata- tioiii refiffentium. Tale,inquam3incrementum radi- m MOrv ANIMALIVM. Tum patet ad oculum ? madefa&isfcminibus planta- rum , qu£ turgent primo in aculeo illo pyramidali gcmma??feu plantube exugendo aquam ad inftar fpo- gia?> & fcnfim clongantur?& poftea in plures ramulos jplantula illa fubdiuiditur. Itaq;motus incremcti illius radicis fit ad extra?diffundcndo fuccum aqueum nu- tritium rerfusextremum apicem ? quem tamen exci- pit per poros laterales eiufdem inteftinuli radi- calis. Poflquam vero radix fufficienter prolongata eft ? vt nimirum demergi poflit infra terram madidam ? tunc motuscontrarius inftittiitur j fcilicet? fpengiofle ex- tremitates radicum exugut aqueum humorem? eum- que deferunt versus globum ? fen ouum feminis; dum interea incrementum radicum non cefsat: qui motus contrarijforfan fiunt non eodem?fed dinerfis tempo» ribus? & fic fe mutuo non impedient. Fa£a hac praeparatione feminis?duo folliculi duri> crafli j ct turgidi AB ? et CB fuam aSionem inchoant inferuiendo ? vt duae ampulla thermometri Sanctori;? rarcfa&o nempe aere contento intra poro/Itates eo- rum a radijs folis diurnis? et fuperueniente refrigerio noctis? exugitur aqua a radicibus D?quce afccnditper canaliculos fpongiofos D B, atque fcnfim infirmatur intra poros foliorum AB? CB;haec aquaciim i valuu- lis ? feu a membranulis fpongiofisconniuentibus im* pediatur?neretrocedere deorfum poflit ? fit?vt fuper- ueniente noua rarefaAione?pori ipfi folliculorum in- flentur ? et ideo moles foliorum AB? CB ? turgeat? & crefcat.Tandcm pofl aliquas viciflitudines rarefa&io- nis ? et folia AB? CB?ne dum inflata?-et turgida omnino funt ? fcd etiam pellicula? Cap.i i. De generatio- ne, &vege- tatione-* plantarum « 362 IO. AL. BORELLI Cap.15.De generatio- nvege- tationtS plantarum . externae folliculorum ccncrefcunt ob tenacitatem> tc ideo amplius diftendinon cefsat incre- mentum folliculorum . At quia interim a nouo calore fuperueniente copia illa aeris contenta in poris fol- liculorum ampliatis 3 et multiplicatis rarefit? et ideo vim facietjvt angufia fpatia pororum dilateticiimque talis extenfio impediatur a corticibus tenacibus fol- liculorum5cogitur ille aer dilatare poros gemma; 5 feu plantulo intercepta? IH ; et poftea lubfequenti frigo- re noua aqua excepta non amplius infinuatur poros folliculorum , fed potius intra poros plantula? mollis > et cxtendibilis5 et fic fuccedit vegetatio 5 et incrementum eiufdem plantulo IH? dum ladatur ab cxuctione fa£a a mamillis folliculorum AB 5 CB . Poftquam vero plantula IH adoleuerit, vt per fe of- ficium, folliculorum fupplere pofiit5 tunc auxiliarij illi Thermomctri, vt arefeunt ; et ip- fa planta per fc profequitur opus vegetationis 5 et in- crementi fui ipfius. Et h^ccfl3ni .fallor3pofIibilis > et non omnino im- probabilis periodusgerminationis5et nutritionis pia- tarum ex feminc,quam3face proferente eximio B.Ca- fiello proceptore, adinuenu PROPO S. CLXXVIIL Aquam efsefuccumnutritium plantarum. Semina plantarum aflimilantur quidem ouis anima- lium ouiparorum 3 quatenus in illis exiftit plantula-» completa 5 in his vero5animalculum cum tegumentis, organis 3 quibus adiuuatur pullulatio j et exortus DE MOfV ANIMALIVM. eorum; ac differre pnecipue videntur, quo ad inte- gritatem materia?, ex qua ab initio nutriri, et augeri debent; nam ouacontinent fuccos nutritios, quibus la&ari pofsunt, feciis autem femina plantarum-» , quia oua animalium nullo externo fucco indigent , fed folummodo tepido calore fouente, exortum , et vegetationem perficiunt; at plantarum oua a folo ca • lore externo potius exiccantur, et necantur; nec pul- lulare incipiunt, nili illis addatur aqua? madefacio; haec autem aqua certe non inferuit folummodo , vt vehiculum afferens ab extra aliam fubftantiam nutri- tiam diuerfam ab aqua .* nam femina , et planta? irri- gata? a fola aqua diftillata pullulant, et crefcunt abf- que alterius fu b liant ia? additamento- Nec aqua infer- uit, vt fubftantiam iplamfarinaceam folliculorum-» feminis diluat , et lubricam reddat ad inftar pul- menti, ex quo plantulaladetur, et nutriatur; nam puftlia fubftantia eorundem folliculorum cito confu- meretur; et ideo,neque ipfi folliculi ab initio, neque planta ad tantam vaftitatem excrelccre pofset abfquc additamento alterius fubftantia? corporea?, ab aduenjentis, qua? cum nil aliud fit ,quam aqua , di- cendum cft , quod ipfamet aqua,fine qua planta? pul- lulare ncqueuntjfit verum , & proprium nutrimentum earum. Et in eodem plantarum exortu adnotari debet dua? pnecipua? circumftantise . Primo, quod eo tempore, quo radix in femine elongatur,adhuc duo folliculi, & reliqua tota feminis fubftantia a Iterata non videtur cfte, quia tegitur a cortice , & pelliculis integris confiftentibus, & aridis; & ideo incrementum radi» cis no pendet ab vllo fucco interno feminis colliqua- Cap.i|. £)t generatio- ne, & vege*- plantaram » 364 IO. AL. BORELLI co, fiue diluto ab humiditate externa ibidem intro- mifla. Hoc euidenter obferuaui in baccis lauri , quae fuper folia decidua in fyluis reperiuntur: ha? quidem exporrigebat per terram pradongas radices nigrican- tes fere ligneas, fimilesfuniculis, quarum aliquae femipedis longitudinem sequabant, Sc tunc bacca- rum cortices integri, & aridi erant , atque fubflantia feminis adhuc candida , dura, ciufdem fa- poris,eiufdcmque figura:, & magnitudinis erat, quam reliqua? baccx radice carentes habebant . Secundo notaui, quod illud grande incrementum funiculi ra- dicalis adiienerat non ab effufione fubftantia? feminis interna?, fed ab extrinfeco additamento, nam moles , & pondus illius funiculi prolongati fere aequabat mo- lem ipfius bacca? nil prorsus diminutae. Hinc euinci- tur , quod ab humiditate aquea externa imbibita per poros pyramidis gemma? illius feminis, proculdubio lubflantia illius funiculi procreata fuit. Idipfum multo clarius confirmatur ab experimen- tis Vvahelmontij, qui vidit,virgam falicis quinque adeo cxcreuiffe in quinque annis , vt 169. libr. penderet, Sc tale incrementum fuperaddidit lo- la aqua irrigata, nil fere diminuta terra vafis, in qua creucrat. Hoc pariter in plantis hortenfibns Cl-Boij- lius,& alij obferuarunt:& ego vidi,Populu ad ingen- tem magnitudinem-excreuiffc,ex fola aqua enutritam per radices intra aquadu&um ad inftar prolixi capjl- litij flu&uantes . Scio quoque,quod oflrea? nil come- dunt, Sc folam aquam per os patulum excipiunt, ex quo aqueo nutrimento augetur, ne dum carum inter- na caro, fed etiam marmorea? ipfarum concha? tefta- cex* Cap. t^.Dc generatio- ne, & vege- tatione.-/ plantarum . DE MOTV ANIMALIVM. 365 Ex quibus omnibus deducitur,non videri incredibi- le, quod planta; ex fola aqua,tanquam a fanguine> nu- triantur, it incrementum acquirant. Negare nihilominus non audeo, quod plant£,prae- ter aquam,ex terra fufeipiant fales, & particulas ful- phureas; fed hsec videntur condimenta principalis fucci aquei nutritij, a quibus germinatio, &fru&i- ficatio planta valde adiuuantur.Nam videmus,qnod ex fola aqua infipida, & diftillata3femina, <51 planta; nutriuntur, it crefcunt, licet non seque bene,ac fi fali- bus impinguata fuiflet. Cap.i*. De generatio- ne, & vege- tationem plantarum * P R O P O S, CLXXIX. Succus aqueus non videtur transformari pofTe in pia- tam a virtute fucci fermentitij in ea, vel in eius femine exiftente. Re/lat modo inquirendum, quomodo fimplex fuc- cus aqueus transformetur in plantam, acquirendo confiftentiam duram , fipores dulces, amaros &c. & facultates alias innumeras. Et primo non leuis difficultas fe offert,qubd fuccus in duobus folliculis feminum plantarum contentus videtur efle optima? fubflantim fpirituofevalde nutri- tium, cum abundet pinguedine olcofa, & falinis par- tibus 5 & limilis fit albumini, & vitelloouianima- lium : ergo, ficuti otii liquores funt velutilac , quo animalculum ibidem enatum primo nutritur, Sc ante exclufionem augetur , fic videtur confentaneum , vt exlafteo fpirituofo , pingui, & falino fluore follicu- lorum feminis plantm, ipfamec ab initio nutriatur, & 366 10. AL. BORELLI Cap. 13. De generatio- ne, & vege- tatione plantarum. : incrementum acquirat. Etficuti in ouo fnecundo fuc- ci illi fpirituofi agitati a calore externo nece£“tate or** * ganica nutritionem inchoant,& vmbilicalem radicem . diffundunt, fic pariter fucci fpfntuofi la&ei folliculo- rum feminalium planta;, agitati ab aqueis halitibus radices exporrigunt, & poftea plantam ipfam la&ant, Sc nutriunt . Ex hac verifimilitudine nonnulli deducunt, quod re vera aqueus fuccus, qui a radicibus piatarum exu- gitur,per fe crudus fit, Sc ineptus nutritioni,8c ideo ab efficaci concoctione fermentari debet a fucco illo potentiflimo, qui in poris folliculorum , Sc in planta_> ipfa aflcruatur. Sed quia Philofophi munus efi, fedulo cauere,no fpeciofa vocabula illa metaphorica fermentationis , cocfcionis, maturationis , exaltationis, Sc virtutis pla- fticx nobis imponant, fagaciffimeinquirendum efi:, an propofito noftro aptari queant. Animaduertendum igitur eft, quod in nutricatione plantarum non requiruntur omnes illa; operationes , qii£ neceifitri* funt pro animalium nutritione,*fcilicet> non quia cibaria in ftomacho animalium a fuccis fer- mentitijs concoquuntur,inferre licet, quod in plantis confimili a&ionc fuccus nutritius praeparari debeat ; quia animalia indigent pluribus organis , Sz officinis, quibus piant* carent. Primo enim animalia habent dentes, quibus fcin- dunt, Sc molunt cibaria folida , &indiftin&a; at plan- ta; dentibus non indigent, quia non excipiunt craffos bolos ,& folidos, carnium', & frugum , fed exugunt fuis ofculis radicum ftri&iffimis fuccos, & particulas minutiffimas , qu* non indigent vlteriori fubdiui- fione. Se- DE MOTV ANIMALIVM. Secundo,animalia habent ollam itomachi, & inte- rnorum , in quibus cibaria macerantur, , & fermentantur 5 fcilicet fcindunturjdifToluunturque partes ciborum conglutinata? , ob quod particula fa- lina?, & fpirituofa?, & alia? fe monentes, libertatem-» nada?,poflTuntfuasindolesmotiuas exercere,'& lalium mucronibus , aut facieculis planis detedis poliunt acredinem , aut lenitateminferre; & hac ratione tota inaffo agitata incalefeere , &abullire poteft ,* & talis adio vocatur fcrmentatio . Vnde elicitur , quod fer- mentum eft veluti lima natura,qua diffoluitur aggre- gatum corpus in minimas particulas .. At quia in plantis diuifio alimenti vfque ad mini- ma haberi poteft per fubtiliflimas capillares radices , qua? fluorem aqueum excipere pellunt, & poftea vna feries vaforum recipere poteft particulas pingues , alia falinas aqua difsolutas , alia aereas y &alia«> liquores alios pro diuerfa configuratione orificio- rum eorundem vaforum , igitur fermentatio inutilis ed. Tertio, animalia habent vafa excretoria, quibus faeces foiida?, & fluida? eijciuntur; at planta? ijs non indigent, quia radices non excipiunt fordes, fed tan- tummodo fuccos vtiles, & defaecatos .. Tandem animalia habent vafa ladea, vt fuis multi- plicibus fiftulis exili/fimis feligant chilum,relidis im- puritatibus in inteftinis, eumque colligant, & defe- rant in receptaculum mefenterij- Et hic tandem,poft tot labores,animalia ijfdein radicibus multiplicatis,& capillaribus primo vtuntur, quibus planta? adionenu nutri tiuam inchoant, feligendo e terra, & exugendo fuccos nutritioni idoneos ; qui proinde non indi- Cap.i*. De generatio- ne, & vege- tatione-» plancarum o IO. AL. BORELLI Cap.13.De generatio- vege- tationi plantarum. gent vliaprafparatione fermentatum. Quod poEea fermentum in planta fruEra appo- neretur3infinuari poteE hoc modo . Simplex aqueus fluor cx fui natura infipidus > & iners eft> nec vilam vim a&iuam habere videtur. aqua mi- fceturcum illo fucco fermentitio > quem exiftere pu- tant in poris planta; > certe aqua ipfa ab illo contagio non transformatur 3 vt ex inerti Eat a&uofa 5 fciiicet ex inEpida Eat dulcis , aut amara5 odorofa &c- fed diluet folummodo 3 &inferuiet> vt vehiculum defe- rens eafdem particulas ferinetffibi admiflas* Ecut flu- men per falis mineram tranEens,excipiet aliquas par- ticulas falinas. Hoc fuppoEto in Vvahelmontiano illo truco falicis aqua EilJata per quinque annos enutrito > necefsario confumptum fuifset totum fermentum y quod in vir- gulto prceexiEebat ,* quia ab effluxu continuo aquas tranfeuntis) & tranfpirantis ablui debuerat totum il- lud fermentum 5 quod aliunde ab aqua pura repara- ri 3 & reEci non poterat. Igitur cito planta illa perijf- fet; quod eEfalfum : vixit enim , &: crcuit per quin- que annos 3 et diutius perdurafsct 9 & crcuifsct 5 nifi extrada fuifset i vt ego vidi5ingcntera , et diuturnam Populum excreuifse fola aqua enutritam > vt fupe- riiis enarraui. Non ergo aqueus ille fuccus erat adeo crudus > vt concoqui deberet a fermento cito dif- fipato 3 & confumpto 3 quod in falice y vel in Populo illa cxiEebat ab initio . Pt;eterea notandum eE 5 quod aqua; molcculasnon funt corpora prima fmplicia;fed funt congeries com- poEta? ex atomis primis elementaribus, et ideo con- nexio a et Erudtua earundeni aiolccularum difsolui de motv animalivm. 369 poteft ab incifione fada a corporibus acutis duriori- bus , & violenter motis , & idus inferentibus . Et plane non negabo,quod aliquando potentiflima abqua fermenta deftruere poflmt , & diffoluere con- nexionem aquearum molecularum ,* fcd tale fermen- tum in plantis non admitto,duplici ratione ; primo , quia video 5 quod cx incifione fada in fummo ramu- fculo arboris extillat aqua fluida eiufdem natura , ac erat illa, qua radices irrigatae fuerant 3 cui tamen ad- mifti funt alij fucci felini 3 ladei 3 & pingues , qui funt condimenta fuperaddita> non feciis 3 ac iufcula aqueam naturam retinent a particulis carnium 3 fru- gum, & aromatum conturbatam , & tindam . Si igitur imaginata illa fermenta plantarum altera- re non pofeuntfuo contadu maiorem partem aqua? c radicibus excepta? 3 nulla ratio fuadet, vt dilloluant 3 & tranfmutent reliquam aquee partcirbquse in nutritiu fuccum transformata effc. Secundo, quia dato, quod fermenta illa vim ha- beant ditfollicndi firuduram molecularum aqux, re- flat pra?terca alia infignis 3 & difficillima operatio , qua? videtur impoflibile 3 vt ab eodem fermento com- pleatur; quia oporteret, vt particulae illa? difiunda? denuonoua, &artificiofiflima compofitione vniren- tur, & conglutinarentur, vt inde rcfultaret flrudura nutriti; fucci, indolis tam diuerfe? ab aqua fimplici • Talis autem noua compofitio videtur impoffibilc», vt fiat a fermento, cuius proprium eft,agere ca?ca_> quadam, & cafuali violentia,ad inflar flamma:,& ideo defirudionem potius , quam compofitioncm inducere poflfet. Quare videtur impoflibile , vt a vi fermenti ex aqua pura componatur fuccusnutritius plantaru. Gap.i*. De generatio- ne, & vege- tationem plantarum « 10. AL. EORELLI Si igitur k virtute fermentitij fucci talis aquae con- coftioln piantis fieri non poteft, dicendum eft, quod cale fermentum noa exiftit in piantis, cum natura nil fruftrafaciat ;•&ideo lac illud pingue, quod in fol- liculis feminum plantarum continetur, non erit fer- mentumded nutritius fuccus,prouidepra?paratu$ a na- tura, vt ladare poffit plantam illam tenellam. Gap. tj.De generatio- ne, & vege- plantff rutis • p R O P O S. CLXXX. Confe&ione fucci nutriti; Plantarum compleri debere a flru&ura cribrofa vaforum earum , • Cum ex di&is conflet,plantas nutriri ex fola aqua pura, aut alterata a condimentis falinis, & fulphu- reis ,* pariterqiie oflenfum /it, quod prxdi&us aqueus fuccus tranfmutariin alimentum planta: non poffit a vi, & actione fermenti in eius poris exillentis, viden- dum modo eft,quomodo , & qua a&ionc mechanica fimplex aqua acquirere poffit facultates , & indoles tam multiplices, &diuerfas,vt temperies,colores,fa- pores, & virtutes a&iuas,quas in tot plantis obferua- mus, conficere valeat. Talisporro miftura, & compofitio fieri non pote/l, nifi praecedens flriuftura aqua: difloluatur; & dein- ceps noua forma inducatur ab oculata , &induftrio- fa virtute plaftica ; aliter enim non poflent particulae ciebitis locis collocari, difponi, fituari, conne&i, & conformari ea. lege, vt inde refultarent perfediones , & facultates a natura defignata:. Haec omnia proculdnbio fieri debent immediate, non a miniflro aliquo prudenti, & intelligente, fcd DE MOrV ANIMAUVM. a naturali , & mechanica neceffitate,ordinata a Diui- no Architetflo. Verum, vt di&urn efl: fupra,quando egimus de fanguinis compofitione, tale neceflariam, naturalem,& mechanica compofitione fieri non pofTe percipimus , nifi asione cribri a fubtiliffimis fiftulis vaforum piant# fufcipiantur diuerfi , & determinati fucci, nempe in vnaquaque fiftula ille fuccus, qui figura* orificij illius aptari, & ingredi poteft . Poftea oportet, vt prodicta vafcula varie inflexa,& contexta ad inftar retis definant in locis appropriatis,&ibidem, inftillando guttulas in eis contentas, perficere pote- runt ftrufturam analogammufiuooperi; nempe effi- ciant exa&am mifturam > & compofitionem fucci tritij, feii fanguinis plantarum . Hifce mechanicis elaborationibus puto,quod pla- t# cx aqua nutriri, & augeri poffint. Nec mihi ne- gotium faceffit trasformatio fluoris aquefin duritiem, & confiflentiam ligneam plantarum: video enim in aqu# congelatione a frigore intenfo , quod ipfamer aqua vertitur in fiixcam duritiem glaciei,fituationo partium eius folummodo variata. Pariterque video, quod ofirearum cochlea lapide# ex fola aqua gigna- tur , cum nullum alium cibum, pneter aquam,fufei- piant. Cap.ij. De generatio- ne, &vega- tatione-* plantarum • PRO P O S. CLXXXI. Praecipuam caufam vegetationis plantarum dTe aeremu • Plantas continere innumeras aeris particulas intra fuos poros i nemo ambigit . Hinc enim leuitatem , 10. AL. BORELLl Cap.13.De genera tio- ncj& vege- tationem plantarum . quam in aqua exercent) oriri vulgus fuadetur, eam- que amittere ad fundum aqua* defcendendo,quotief- cunquea diuturna madefadione,vel a manuum com- prefiione veficulas aereas exprimuntur ex feftucis , et ex palea: fragmecis, ex quibus per aqua aereos globu- los afcendere,ad oculum patet.. Quod poflea planta* nutriri,& crefcere non pofTent> fi omnino aere carerent, probatur, quia fucci aquei ob natiuam grauitatem per fe fursiim afeendere non polfunt e radicibus versus truncum , & ramos . Ergo ne ceffc eft , vt a vi externa impellantur j qua* exter- na vis 5 aut erit excedens grauitas aeris ambientis > a qua aqua fubieda intra radices planta: infinuatu r > & per eius vafa impellitur vfque ad ramos extremos 5 quia miniis, premitur ab aere intra poros planta exi- ffente; eodem modo, quo in thermometro Sanctorij exugitur, vt didam c(t: vel potius eleuatur inplan. taabipfo pondere aqua: externas, quas infinuatur per iiibtiliflimos poros, aut canaliculos > vt in fpongtjs> & fiphunculis vitreis contingit > vt didum eff li- bro de Motionibus naturalibus a grauitate penden- tibus cap. 8. Quod vero adio fpongias, vel filtri,non fit caufa_> fufficiens , et totalis exndionis aquas vfque ad fum- mos ramos, et folia arboris, probatur hac experien- tia,incifo, & truncato ramufculo omnium fupremo vitis , aut alterius arboris,ex ipfa cicatrice fupina fuc- cus aqusus per aliquod tempus guttatim diftillat;at in fiphuculo5aut filtroperpediculariter eredis fupra aqua vafis 5 ex fupremo apice truncato aqua non diffluit » fed oportet, vt fiphunculus , aut filtri fimbria fupre- ma infledatur , vt fciffura depreffior fit ipfa fuperfi- DE MOTV ANIMALIVM. cie aquae vafis, vt patet in figura. Tab. 18.Fig. i $. Ergo afcenfus aquas in vite rccifa non fit a&iono fpongias, & proinde oportet , vtabfoiuatur operatio- ne fimili ei, qua a thermometroSanctorijaqua exugi- tur ob caufas fuperiiis expofitas . Sed dubitari poteft , quoda&io vitis truncata? , & ea,qua? fitaThcrmometro Sanctori;, non fit eade, nec1 fiat ab eadem caufa; nam fi fcindatur, aut perforetur fummitas fiftula? Sactorijjceffat prorsus aqu« exu&ioj oppofitum contingit in vite refeiffaa qua ne dturu continuatur cxu&io ex radicibus, fed pntterea effun- ditur notabilis copia eiufdem fucci. Talis effetTuum diuerfitas pendere videtur a varia flrudura thermometri rulgaris vitrei ab ipfis plantis . Nam primo,in his valuula? fpongiofe vaforum impe- diunt regreflum.aqua? deorsum; et ideo guttulas aqua? produ&a: in quibuslibet poris ramufculorum offi- cium fcutella? infimae Sactoriani inftrumenti fupplent» Secundo,in plantis non adeft vnica ampulla aere ple- na, vt in illo organo vitreo, fed adfunt tot vefica? , quot funt poriacre pleni, qui ne dum in parte foli- da planta, fed etiam intra fuccos illos plantae difTc- minati funt. Tertio,hce veiiculae nedumfunt diftra- hibiles ob mollitiem pellicularum , aut lubricitatem fluorum, fed infuper ex earumporulis halitus tran- fpirare pofsunt, qui ex conniuentia fubito claudi pof- funt > vt funt pori noftras cutis, ex quibus halitus, 5c fudores exprimuntur, et fubito clauduntur cx conni- uentia pellis mollis; ficuti quoque in cera , vel aqua feruenti,foraminuia > ex quibus halitus traufpirant» fponre clauduntur. Quarto,ramiomnes plantarum vim habent fe con- Cap.ij.De 7 generatio- ne, &vege- tatione-» plantarum« 374 10. AL. &ORELL1 Cap.15.De generatio- ve^e- tationt-T plancarum . ftringendi JateraJitcr ob tcnfionem, et vim contra&i- uam fibrarum, et fafciarum,circulariterramos am- bientium; quod patet,fa&a fcirsura corticis in longu, ob quam labra corticis plantce dilatantur, non fccus, ac in animalium cicatricibus contingit. His pofitis,confidero, quod fuccus aqueus a ther- momctris exiguis planta: exugitur, et transfertur vbi- quc vfque ad fummitatem ramufculorum,ob neceffi- tatem mechanicam fuperiiis expolitam; et talis fu&io non cefsat,nec interrumpitur ab abfciffione ramufcu- li, cum remaneant plurima: veficulce aerea: integra:, qua: operationem thermomctri exercere valeant ,* ct interim aqua eleuata retrocedere non poteft, ob val- uularum fpongiofarum claufitram . Ergo ex inci/ione ramufculi a vi conflridiua fafciarum exprimetur idem fuccus, & fic guttatim extillare poteft. Redeo iam ad modum operationis incrementi plan- ta:; in qua duce asiones diuerfx confiderari debent ; vna eft exuctio fucci aquei cx radicibus planta:;alte- ra efl incrementum eiufdem. Quoad primum , procul dubio in Thermomctro Sanctori;, et in Thermometris planta:,cauft afcenfus aquse non eft exceffus grauitatis fpecifica: acris am- bientis fupra grauitatem aeris in vcficulis contenti , nam a radijsfolis diurnis aeque rarefit aer internus, ac externus, et no&ii aeque condenfantur. Quia tamen efset impoffibile , vt permanente aequilibrio aer ex- ternus fua prefflone aquam eleuaret, oportet, vt ob aliquam circumftantiam aer inclufus in fifhilis mi- niis grauis reddatur in fpecie,quam aer ambiens. Talis circumflantia efthjec : in qualibet ampulla-. 4ura 5 ct vndiq ue claufa aer contentus > licet a frigo- DE MOfV ANIMALIVM. 37S re condenfetur,retinet ampulla eandem fpccificam, et abfolutam grauitatem, quam prius habebat; co quod eius indimmuta capacitas idem fpatium occupat , nempe repletum,partim ab aere condenfato,partim a vacuo. E contra, aer ambiens a nullo vafe comprc- henfus,vere minus fpatium occupat3dum condenfatur a frigore, & proinde ponderofior redditur ipfo aere in fiftulis inclufo; & fic fua preffione impellere fur- siimpotefl: aquam, qua? vicem libra* fupplet. Incrementum poftea planta fit, non a frigore con- denfante, fed a caliditate folis rarefaciente aerem_> intra veficulas inclufura , a cuius rarefa&ione necef- fario veficuhe molles , & diftrahibiles dilatari, & cre- fcere debent inxquali tamen progreffu , fcilicet,ma- gis crefcet versus fummitatem planta?, quia in parte trunci versus radicem ampliatio valde impeditur a duritie corticis; & ex parte lateraliter a fafcijs tranf- uerfalibus; at tenera , & mollis pars verfus fummita* tem facile cedit, & impelli, di/trahique fe finit. Notabilis hic e/i dire&io incrementi planta:, qua? femper tedit fursu per linea perpedicularem ad planu horizontis, quando a ramorum pondere nimio , aut ab alijs obftaculis progreffus cius non impeditur , & contorquetur. Hoc patet in ramufculis ; qui licet ab initio exortus ex infimis, aut lateralibus faciebus ra- morum proni terram fpc&ent, pofica curfu reflexo fupino /itu fe acc5modant,&iter profequunturperpe- dicularem ad horizonte.Hoc plane £t legibus /laticis Archimedeis; quia nifus , quo aer ambiens miniis grauis aereas ampullas plantarum exprimit , fieri non poteft,nifi per direclione perpedicularem ad ho~ rizonterru» Cap.ij. Dt generatio- ne, & vege- tacione-» plantarum » 376 10. AL» BORELLI Cap. 'gener atio- ne,& ve ge- tationem plantarum# Talis porro expreflio fieri non pofsci. ni/i aer ex- ternus communicaret cum interno aere in veficulis plantarum contento] itaut per radices & porofitates corticum libere permeare poflet • hac ratione in plan- tis efficitur motus nutritionis, & vegetationis, P R O P O S. CLXXXII. In plantis quoque peragi aeris refpirationem quan- dam imperfectam,a qua earum vita pendet» & conferuatur. Nc quis refpuat , vt paradoxtim , quod planta? ni- di quodammodo refpiret,ad inftar animalium, in me- dium producam rationes,qua? ad hoc pronunciandum me mouent. Certum efl,plantas exugere continenter aerem-» , aqua? commiftum ex radicibus ,* & talis exceptio affi- milari non incongrue poteft infpirationi Et licet in plantis non adfint mufculi , quales funt il- li > qui thoracem animalium dilatando , aerem intra pulmones immittunt» adfunt tamen in plantis fibra? lignea? tenfa?, & rigidae» quae ab incuneatione aquea- rum guttularum poflimt ab inuicem dilatari > & ob aqua?difcefTum conflringi, vt conflat ex meis expe- rimentis in Academia experimeptali Medicea fa&is . Vafa enim»& anulibuxei,licet fint duriffimi,madefacti euidentiffime inflantur , non feciis , ac funes madefa- vli incraflfantur. Inluper fibrae ligneo? plantarum dum vegetant» a caliditate patiuntur quoque dilatatione, rarefa&o nempe aere in veficulis earum contento i & fanc paterentur conflridionem ob expreflionem» & DE MOTV ANIMALIVM. tranfpirationem aquearum molecularum , niA fubfe- queretur aoua exutio aqua? ex radfcibus,non eodem, fed fubfquenti tempore, quando fcilicet, ceflante ca- lefa&ione,aer,qm in veAculis rarcfa&us fuerat,dentio condenfatur. Hinc f?t,vt viciffitudine quadam, Abra? lignea? plan- tarum cogantur fe reAringere, & relaxare, ne dunij diucrAs temporibus, fed etiam eodem tempore in_, diuerfls partibus eiufdem planta?, quatenus dum ve- Acula? ampliantur ob aeris rarefacHonem, neceffario fibrae lignea collaterales comprimuntur, & Aringun- tur;&ideo aqua intercepta exprimitur: e contra-, dum inflantur, & ampliantur interAitia Abrarum li- gnearum ab aqua? aduentu, comprimuntur veAcula? aerea?. Talis,inquam, viciffitudo dilatationis, & conAri- cftionis lateralis Abrarum planta prarclare aemulatur diaAolem, &fyAolem thoracis animalium ; qui motus Acut neceflitare Aunt a fuis mufculis, Ac quoque iri,» plantis a Abris ligneis peraguntur,& tam in his,quam in illis noui aeris ingretfus fubfequitur . Et proinde planta? quoque fuam refpirationem , licet miniis arti- Aciofam,habebunt, a qua aer aqua? commiftus per ra- dices continenter inAn.uatiir,perduciturque ad omnes partes ibide vi motiua eia Aie a machinularu eius , & a viciiAtudinaria conArictione, & dilatatione fada a cauAs externis , nempe a radijs folis , ab vm- bra , & magna ex parte a ventis efficitur ille motus ofcillatorius ad in Aar penduli, qui motus prxeipua, & potiffima caufaeA vita?, & vegetationis plantarum, eadem neceffitate, qua ab ofcillatorio motu aeris itu animalibus vitalis motio eorum conferuatur. 377 Cnp.ij. De generatio- ne, & vege- tatione-» plantarum• 378 IO. AL. BORELLI Cap.14.Be Animalis generatione C A P V T XIV. De Animalis Generatione. MAxime elucet DiuinaArchite&onica fapientia, in opificio generationis animalis . De hac dili- gentiflfime praeclari authores Fabritius ab Aquapen- te 5 Harueius , Malpighius , Graai , & alij diffe— ruere, & quamplurima obferuarimt,a fenioribus non animaduerfa ; quare tenemur grato animo eorum la- bores excipere , & fummis laudibus eos extollero • Hifce paucasaliquas fpeculationes fuperaddam , qux nifi fcopum veritatis attigerint, faltem perfpicaciores excitabunt ad meliores inucniendas. P R O P O S. CLXXXIII. Ad generationem concurrit femen virile , & ouum a muliere efformatum . Requiri ad generationem virile femen,euidenter nouimus ab experientia: at dubitatum eft vfque ad noftra tempora, an foemina Tuum femen quoque con- ficiant 5 & ex ambobus foetus procreetur. Tandemu recentiorum diligentia , & fagacitas detexit , tano viuipara , quam ouipara animalia foeminea noru fuccum genitale , fed tantummodo oua conficere,fci- licet integra authomata cum omnibus organis,& par- tibus conformationi animalis neceffarijs elaboraro . Obferuarunt quoque,iri viuiparis facculos illos mem- branofo$,quos teftes muliebres appellabant antiqui , de motv animalivm: nil aliud effe, quam ouaria . Tandem receptum cft,& diffidenter comprobatum a recentioribus, quod to- tum opus generationis confiffot in oui compo/Itione a foemina>& in eiufdem foecundatione a femine ma- fculino. 379 Cap.14, De Animalis generatione P R O P O S. CLXXXIV. Semen virile non foecundat ouum vi quadam incor- porea , aut fua aura , vel afflatu; fed con- ta$u, & miftione corpufculorum eius. Pra?clarus Harueius, ciim nullum fuccum feminis virilis in Damarum vteris poft coitum reperiflct, flui- dam eius molem excerni ab vtero cenfuit , & tantum- modo afflatu incorporeo, feu fpirituali quadam irra- diatione foecundari internam vteri cauitatem cenfuit. Poftea non incorporea irradiatione, fed au- ra, vel flatu quodam per tubos immiflo oua in fae- culis ouarij contenta fecundari credidit. Alij poftea totum femen, fine fabriliorem eius partem fanguini per venas communicari aiunt, a quo poftea oua foe- cundantur . Et primo,Haruei opinio, vt incredibilis,ab omni- bus reieAaeft. Qnisenim capiet, quod virile femen vi incorporea , nempe indiuifibili, ta<5hii inepta, ad inftar intelligentice mentalis,agitare fuccos vteri pof- fit, & elaborare organicum , & vitale authoma cm- brionis ? & quomodo tam prolixa , & artificio- fa elaboratio fucci feminalis,in organis teRicylorum faRa,incorpoream a&ionem edere valeat? IO. AL. BORELLI CajM4- D per quam femen transferri ad ouarium de- beret. Et quis fuadebitur naturam tam inepte vias ge- nerationis flbi comparafTe? At fi dicant , quod vniuerfa maffa fanguinea infi- ciatur a paucis guttulis illis feminalibus, alterante fucceffiiioquodam contagio vna parte aliam fibi con- tiguam , quoufque nulla fanguinis particula remaneat, procliue eft enumerare abfurditates, quee inde fequuntur. Primo,vis, ctfpirituofa energia feminis effoeta , & vapida redderetur , difperfa abfque neceffitate iru tam copiofam mafiam fanguinis ; non feciis, ac paus- ea? guttae vini intra aquae amphoram difperfae virtu- tem amittunt. Secundo, tota maffa fanguinea effera- ta a potentiffimo fermento feminis,fpirituofiffimo fuo fertiore excitaret febres, capitis vertigines, & alia_, fymptomata. Tertid,inepte natura procuraret tanta., prolixitate et periculo id,quod compen- diose affequi pofiet itinere breuiffimo, nempe immit- tendo fuccum feminalem per poros vteri vfque ad ouarium . Immo breuiori itinere fieri potefi , vt femen virile foecundet oua iam difeifia ab ouario /et exifientia in Cap.14. De Animalis generatione 382 IO. AL. BORELLI Cap. 14. De Animalis generatione confinio ipfius vteri. Videmus enim , quod oua gal- lina? non expetant aduentum feminis galli in ipfo ouario, Cei licet fubuentanea fiat,feruntur ad vteru, ctinvia crcfcunt. Quare fient galli femen foecunda- rc potefioua adau&a prope vterum exiftentia, fic oua muliebria difiun&a ab ouario,vtcro proxima.4 vi- rili femine foecundari polfunt a conta&u eiufdcm fuc- ci feminalis cxu&i a fpongiofa vteri fubftantia,quam mirifice feme inflat,et viuificat fuafacultate fermenta- tiua, vc Harueius obferuauit. Hinc patet, deceptos fuifie praeclaros authores tt valuulis, & impedimentis, quas in tubulis , et cor- nibus vteri reperiuntur: tales valuufe defcenfum oui ad vterum facile permittunt, non vero regreffum. At ex hoc fequitur, quod compages tota /eminis, fluida ad inftar fluentis,ad ouarium perduci nonpofllt; nif tamen vetat,quin per ca?cos ductus,, vel per porofita- tes fpongiofas vteri, tuborum, & fubtilium valuula- rum eiufdem penetrare queat; ficuti ab aggere are- nofo tranfuerfali curfus integri fluminis fifli videtur , at percolatio per areme interftitia no impeditur. Hoc fane facilius in vtero contingere poffe fuadent expe- rimenta ipfa, qua? adducuntur pro contraria fenten- iix confirmatione. Si enim fucci exterius illiniti,folidam cutim, et carnes penetrant,et ipfi aduerfarij concedunt, quod fuccus fpintuofus fc- minalisperporos, fcu coecos duftus fpongiofos vteri advenas internas perducitur, cur negabunt paulo vl- teriiis ad propinquum ouarium penetrare pofie ? Pofieaexeo, quod in inferis oua foecundantur a conta&u , et afperfione feminis virilis, vt obferuauit Cl. Ma!pighius,euincitur> quod id ipfum in reliquis DE MOfV ANIMALIVM. 383 animalibus verificatur; propterea quod natura femper compendiose operatur, & fummopere ambages, & multiplicitates abhorret. Sed hoc magis patebit ex fcquentibus . Cap. i4:De Animalis generatione P R O P O S. CLXXXV. Totalem organicam animalis conftrudiionem in ono non a fola matre gigni,fed a paterno femi- mine pnecipueefformari. Si vulgari fenfuum apparentia? acquiefcere debere- mus,oua foecunda nil prorfus a fubuentaneis differre diceremus; eofdem enim fuccos numero, & magni- tudine aquales , eafdemquenienibranas vtraque oua continere videtur. Hincperfuafio inua!uit,oui foecun- dationem folummodo ad marem pertinere, materiam vero ritedifpofitam,eiufque organicam conformatio- nem a fola foemina confici,& praeparari. Itaque, fcut in plantis oua feminalia continent gemmam, fiue pla- udam rite efformatam cum membranis, vafls, & fiicr cis, qua? requiruntur ad eius incrementum, fic quo- que in ouis ad effe membranas , vafa , humores vna cum aurhomate organico . Differre fo 1 ummodooua plantarum ab ouis animalium, quod ilia omnia fe- cunda funt; horum vero, qua? vim moti4am a virili femine exceperunt,funt fcecunda,fcilice£ vitali virtu- te afflata, reliqua vero organa demortua5, & cada- uera«Et foecunda comparari poffunt horologio ex ro- tis dentatis cum machina motrice,feu cu pondere ap- penfoj fubuentanea vero/Imilia funt eidem horolo- gio abfque motiuamachina. 384 10. AL. BORELLI Cap.14.De Animalis generatione Non negabo,hanc fententiam ex parte veram efle* fed admittere hoii poffum, quod virile femen, prater vim motiua,nil aliud ouocoferatmec quod tota,& in- tegra organizatio a foemina dependeat.Vidctur enim mihi, quod organica foetus conftructio a femine virili compleatur,efformeturque. Quia non videtur credibile,quod in fubflatia cere- brali teftium nil aliud fiat , quam feligi ex floro fanguinis particulas fe mouentes, eafque a vinculis craflarft partiu omnino liberari ad inftar fpiritus vini i fed confentaneum effe puto,vt in tam prolixa chimica elaboratione,& percolatione per canales labyrintheos tefticuloru,multis,& miris modis fituentur, difponan- tur, moueanturque partes feminis, & proinderefultet quadam vniuerfalis forma , compofita ex pluribus partibus vitalibus diuerfimode configuratis: vno ver- bo, fiet vitale authoma; hoc addito materiae rite difpofitae in ouo, cui infunt organica inchoameta vna cum omnibus inftrumentis, fuccis,& officinis, qua? ad liutritionem, & incrementum animalis requiruntur > refultat tandem ouum perferum,& foecundum. Hac mea conie&ura comprobatur ab obferuatione Clar. Malpighij, qui in omnibus ouis a femine galli irroratis' reperit carinam , feti authoma pulli, firnilo, gemmae ouoruin plantarum : at in ouis fubuentancis milium veftigium authomatis animalculi reperit iru medio cicatricula, fed fuccus ibidem exiftens erat informis,& fimilis mola". Quarecarina,qua infoecun- dis ouis reperitur, efl opus fuperadditum afubffantia feminis virilis ibidem admifta , (St conglutinata.Ciim- que talis carina fitcrganicum authoma animalisjlgi- tur femen virile,quid compofittim, & configuratuiru fuerat, Nec DE MOtV ANIMALIVM. 385 Nec dici poteft, quod virile femen fimplex,& fimi- lare fua virtute plaftica poteft fuccum mola? illius transformare in carinam organicam ; quia videmus , quod a corpore homogeneo vnica , & fimplici vi mo- tiua pra?dito,vt eft aqua fluens,poffunt quidem diuer- fx operationes fieri in diuerfts organis , vt frumenti tritulatio in moletrina,horarum defignatio in horolo- gio . At videturimpoflibile, vt idem fluxus aqua? fa- bricet ex lignis moletrinam,aut ex ferro horologium. Sic pariter, fi fuccus feminalis eftet corpus homoge- neum,vnica, & fimplici vi motiua affedum, non pof- fet organicum authoma in oui cicatricula ex fimplici fucco mola? illius efformarc. Itaque perinde eft,femen habere vim plafticam , ac cfsc corpus .* quomodo enim abfque partibus diuerfie indolis, abf- que inftrumentis, & motibus diuerfis fe applicare po- terit ad elaborandas diuerfas partes fucci cicatricula? oui,eafque diuerfis modis agitando efformare organa omnia, qua? carinam animalis in eadem cicatricula-» conftituat / Pneterea videmus, quod in adu effufionis feminis virilis concutiuntur omnes partes corporis animalis , non fine quodam conuulfiuo , & quafi epileptico leui deliquio. Talis autem paftio indicat, quod a cere- bro, &ab omnibus partibus animalis,fucci fpirituo- fi rapido motu ad femen viuificandum accurrunt, ei- que immifcentur,atque in vtero muliebri infinuantur. Tunc natura? lumine fuademur, quod ille fuccus fe- minalis a didis fpiritibus imprfgnatus,non fit fubftan- tia prorsus homogenea vnica, fimplici que vi motiua-* affecfcu fed ftruduram quandam compofitam,& quafi organizatam habeat; quia tum partes ipfae feminis > Cap.14.Dc Animalis generatione IO. AL. BORELLI Cap.14. De Animalis generatione tum fpiritus aduenicntes diuerfam temperiem , for- mam 3 & indolem motiuam multiplicem , & variam-» habere debent , & proinde conftruent vniuerfalem-* j(ku&uram,non quidem fimplicem,homogeneamque* fed valde compofitam, & quali organizatam . Talis autem organica fubftantia feminalis etfufain ouu rauliebre,materialem fuccum in gemma cicatri- cula* contentum *, optime difpofitum , moucre,con- uoluere, & figurare poterit? quoufque carinas formam acquirat? quam poftea vitalibus fpiritibus animando* perferum, atque foecundum ouum reddit. Quod poftea re vera fpiritus in a Chi coitus accur- rentes ad femen viuificandum,deferantjeique admi- fceant naturas , & indoles diuerfasduaderi poteft ex neruis ,& (ignis, in foetu vtplurimiim impreffis, ex conformationibus membrorum patri fimilibus,a tem- peratura, vel ex morbofis affc&ionibus podagricis * nephriticis &c. eorundem vifcerum,& articulorum-», in quibus pater afficiebatur • Hoc plane non poffet, fi totalis authomatis in ouo organizatio perfere exarata , & completa fuiffet a matre , ita vt a femine virili nil aliud,quam fimplex vis motiua fub- miniflraretur. Videtur ergo verifimile5quod fpiritus paterni in rapido illo effluuioin a fiones hereditarias earundem partium ad foetum de- ferant . DE MOTV ANIMALIVM. Cap.14, Be Animalis generatione P R O P O S. CLXXXVI Coniectatio modi mechanici foecundationis oui,& quare id non expergifeitur, nili excitetur a foetu, vel impulfu externo. Inter opera artis nullum magis animalibus,& plan- tis aflimiliari videmus , quam authoma > vel horolo- gium ex rotis dentatis compo/itum. In hoc tria potif- limum adnotare debemus . Primo,conformationem-» rotarum, pluribus modis moueri pofsunt.Secun- do, vim motiua fuperaddita,qualis eft pondus appen- fum, vis venti, aut fluxus aqua? • Tertio,exercitiu , Sc operationem ipflus authomatis . Et quia in praecedenti balbutiendo innuimus mo- dum , quo a virili femine imprimitur configuratio, Se forma authomatis in fucco mola?, in oui cicatricula.» contento , modo infinuari debet modus, quo vis mo- tiua animaftica in eodem authomate imprimitur . Quia virile femen efl: potentiflimum fermentum, vt dictum efhproprijs, & aduentitijs fpiritibus parentis viuificatum, & ideo infigni a<5tiuitatc , St mobilitato praeditum , conficimus, quod virtus eius motiua vna cum eius fucco infufa per omnes artus authomatis in ouo iam imprefli, & efformati ab eodem virili femi- ne vitalem facultatem motiuam ei imprimit, modo forfan non diuerfo ab eo,quo fpiritus, feu particula? magnetis fe mouentcs agitando totam ferrimolem , Stdebite fituando partes eius imprimut ferro vim mo- tiuam iuxta leges magneticas. Quapropter ouumja virili femine foecundatum, af- IO. AL. BORELLI Cap.14- De Animalis generatione fimilarc pofsumus horologio ex rotis dentatis com- pofito ne dum optime organizaco , fed etiam faculta- te motiua pr£dito,nim:rum cum machina5veJponde- re appenfo . Verum fi in ouo foecundoadcfl authoma, fcu ani- malculum a vi motiua animafiica viuificatum, quare in ouis exclufis auium , & reptilium talis vis vitalis torpet immota,ad inftar cadaueris , nec vnquam vita* les motus inchoant , nifi a calore externo blando ex- citentur / Et licet mechanicum artificium,quo vti- tur natura in tali opificio,ignoremus , percipimus ta- men eius pofiibilitatem analogia quadam cx confimi- libus naturae , & artis operationibus. Videmus enim in framo exiccato non excitari motum maceratiuum-» calentem , & feruentem , nifi a vaporibus aqueis, vel ab afperfione eiufdem aquae humectetur Certum eft, quod aqua ex fui natura non habet vim motiuam, & calefa&iuam , fcd tantum fua miftione mollificaro partes aridas illius poteft; vnde pofiea fpiritus a&iui in anfra&ibus illarum detenti , ne dum exercere pol- funt fuam indolem motiuam , fed etiam amotu fa&o ab aqua,dum exugebatur,ijdem fpiritus impelluntur, & concutiuntur. Idipfumin feminibus plantarum obfcruamus,quar non germinant, nifi excitentur ab admiftione aqueae humiditatis • In alijspofiea vegetabilibus , & concretis, fuffi- cienter humedatis, non incipit motus fermentati- uus, nifi a tepida caliditate leniter agitentur; ex- cedens enim feruor exiccationem inducit, & de- ficiens,ineptus efl ad fertnentationem inducendam. DE MOTV ANIMALIVM. Conftmili modo oua exclufa auium indigent calo- re externo * non nimis feruido * nam fucci albuginofi euanefeerent 5 fed tepido, &vaporofo, a quo leni motu agitentur fpiritus Jfopiti in authomate cicatri- culae; & fic poftea motum fermentitium vitalem pro- fequi valent. Sed femperdifficultas viget,quare ab initio*abfque externo impulfore* fpiritus feminal es in ouo exiften- tesjfron pofsunt vitales motus inchoare. Dici pofTet,qubd in ouo fpiritus illi impediti funt, & a fermento caloris impedimenta tollutur.Sed quia hoc non fatisfacit 5 tentabimus aliquid fpecialiiis in- quirere ex authomate ab arte conferuato , nempe ex horologio ex rotis dentatis compofito, cum pendulo ofcillatorio: in hoc licet adiit vis motiua ponderis appenfi adu prementis* tamen * ni/i primae ofcillatio- nes ab externo impellente inferantur* authoma quie- fcit, & torpet. Huius eftedus ratio mechanica pendet ex vedis penduli natura*qui a Gtu perpendiculari ad horizonte remouetur,quoufque fiat aequilibrium > & ibidem fixe retinetunquia femper pondus appen- fum eandem vim exercet; at quando pendulum a ma- nu altius fufpenditur* eleuaturqiie*qiiam exigit illud aequilibrium* tunc fponte cadendo exercere valet fua vim ofcillatoriam *quaf cum femper viuificetur,reno- ucturque ab impubibus rotae horizontalis* fit,vt ofcil- lationes continuetur vna cum motu omnium rotarum authomatis . Quod poftea in authomate animalis adfint pendu- la ofcillatoria*patet ex fuperiiis didis,innumer$ enim particulae aerex inclufx funt in fanguine* & in fluori- Cap.14. De Animalis generatione IO. AL. BORELLI Cap.14. De Animalis generatione bus animalis , quce funt machinas ofcillatorias,qug po- principales caufas funt vitalis motus aninu- lium; quatenus vario modo comprefsas , & reiiiientcs continuam ofcillationem in animali exercent, concu- tiendo, & agitando fluores, & fpiritus animalis , eo- dem modo,ac rotas horologij ab ofcillatione penduli vitalem machinas motum con eruant. Et quia in vtraque organica machina animali,nem- pe , horologij idem motus, qui vitam conferuat,ean- dem vitam inchoat > ergo, quando primus motus ofcillationis in ouo incipit,tunc motus vitalis initium fumitj ex quo conijcitur , quod blanda calefa&io gallinas primos impulfus infert macninulis olcillato- riisauthomatis oui, a quibus agitantur motu conti- nuo omnes eius partes iuxta authomatis ani- malis exigentias, fcilicet particula; aliquas curfurrL» diriguntad conformanda vaforum rudimenta nutri- tioni, alice prasparationi, alice expulfioni excremento- rum deftinatorum; alice particulas membranas,ouique integumenta diifendunt,* alias perficiunt focum , & vitas necefsarium, & perpetuum motum in corde fol- licitant, eique affluxum tranfmittunt; ali-e alia officia prfftant iuxta leges a Diuino Architc&oprasfcriptas. Quamplurima alia hic addere pofsem, quas vitro omitto, ne diutius in hifce rebus haeream. DE MOTV ANIMALIVM. 391 C A P V T XV. Cap. 15. De infenfibili tranfpira- tione De inf tnjibili tranfpiratione • EAdem naturali lege, qua animal gignitur,crefcir,. & nutritur, pariter diflipatur, 5c deftruituryfunt- que adeo connexi motus nutritiui, & deftrudiui iiij animali, vt vnus fine altero eife nequeat i immo fo mutuofouent, & adiuuant: fed dodrinee gratia prius de partium deperditione,quam de earum reparatione differendum eft - PROPOS. CLXXXVIL Innuitur praeclara Dodrina Sandorij experimentis comprobata de inien/ibiii trafpiratione . Praeclarus Sandorius in eius ftatica medicina ob- feruauit, quod fi cibus hominis vnius diei fuerit 8. li- brarum,perporos corporis,& per cutim,tanquam naf- fam perforatam, tranfpirantinfenfibiliter quinque li- brae circiter; per os vero , non nifi felibra proxime ~ Talis autem perfpiratiocopiofiflima fit tempore fom- ni duplo,quam 111 vigilia . Nempe tunc copiofifiime perfpiramus quando maxime nutrimur . Praeterea,quotiefcunque motus vitales praue & perturbate fiunt in morbo, autob aliquam caufarru, tunc eadem proportione perfpiratioinfenfibihs impe- ditur: itaque fi perfpirationon eftabfoluta caufa fani- tatis,faltem ei ardiflime coniunda eft , ita vt motus, vitales boni? aut praui?connexi perpetuo fint cum or- 10. AL. BORELLI Cap. 15.I infenlibili tranfpira* tione • De dinata? vel difformi tranfpiratione partium fubftanti£ I. corporeje ipfius animalis . P R O P O S. CLXXXVIII. Necefiaria eR infenfibilis tranfpiratio? vt vita Ani- malis conferuetur. Adeo veru eR , quod vita Animalis in motu conti- nuo particularum eius confiRit? fic vt infinuatfi eR? vt nullo alio figno diRinguantur gradus vltx ? & perfe- rionum animalium ? quam pluralitate , Sc celeritate motuum,quos edunt. Sic videmus? quod perferiora animalia? vt funtcanes? equi &c- pluribus ? & vehe- mentioribus motibus agitantur? quam imperfera? vt oRrece? &fimiiia ; & ha?c,quam planta? ? quia nempe plures? & nobiliores adus vitales? fenfitiuos?& loco- motiuos edunt prima? quam fecunda ? & ha?c?quam_> poRrema? planta?. Tales autem motiones fiunt a par- ticulis animalis fluidis? & confiflentibus,aut intra eius capacitatem motu fermentitio, vel locali circulando ; aut potius fiunt motu diffufiuo?transferendo nutrime- tum ad fingulas partes ? & expellendo excrementa-; noxia ? & inutilia . Quorum illa ? qua? per cutis po- ros expelluntur,extra corpus animalis tranfpirari di- cuntur i proindeque tranfpiratio nil aliud eR, quam expulfio dicarum particularum per poros. Porro? quod talis motus tranfpirationis prorsus ne- ceffarius fit ad vitam conferuandam, patet ? quia ani- malis compofitio non cRfimlisaedificio inerti>& mor- tuo? aut operi mufiuo? in quo lapides dolati, et vario modo configurati debitis locis appofiti ? & glutinati DE MOTV ANIMALIVM. fixe retineantur. Sed potius aflimilantur flumini , vel flamma?, vel militum legioni ambulanti, cuius partes componentes, debito , & prseclaro ordine difpofita? funt; non tamen in quiete conftituta?ofed continenter fluendo.Ciimque talis fluxus fieri in animali non pof- fit, nifi partes fucccfliuc egrediendo difcedant, fcili- cet tranfpirent i & alia? aduenientes vicem illarum-» fiippleant, loca exinanita replendo , fit, vt necefsaria fit tranfpiratio duplici nomine, vt fcilicet inutilia eli- minentur,ne fua prauitate organicam ftru&uram cor- rumpant, & vt aduentus nutritij fucci fubfequi polfit, a quo partes deperdita? reficiantur. Praeterea, quia talis aduentus non fuccederet, nifi fan guis violentiflimo curfu a corde impelleretur , nec talisimpulfus fieri pofiet, nifi circulari fluxu fangurs moueretur, & hic non fieret,nifi impulfus fp i rituum-» a cerebro pulfationem cordis produceret, proinde tranfpiratio necefsaria efie videtur, vt vita animalis perfifiat, & prolongetur. Hoc infuper confirmatur ex eo, quod im pedita tra- fpiratione, fiue alterata eius periodo,a?gritudines fub- lequuntur, vt omnes norunt. Verum impediri tran- fpiratio potefi,ne dum a reftri<5tione pororum , vtan* tiqui cenfebant,fed a pluribus alijs caufis produci po- tefi, de quibus alij praeclare fcripferunt. Cap. 15* pe infenfibili tranfpira* tione, 394 io. al:borelli CAPVT XVI. De nutritione Animalium. QVia exftant pulcherrimas obferuationes, & fpe- culationes de nutritione animalium,pauca funt» quas afferre poffum p raster ea , quas ali; tradiderunt * P R O P O S. CLXXXIX. Enumerantur operationes prasparatorias, quibus ci- baria a natura in chilum transformantur . Corpora concreta nouam formam induere noru pofiiint 5 vt infinuauimus, ni/i eorum particulas com- ponentes,nouo ordine, fitu> pofitura, & configuratio- ne difponantur , diuerfimode , ac prius compofita_> fuerunt.. Hoc autem fieri non potefl, nifi vniuerfum corpus concretum fcindatur , fubdiuidaturque in—» minutiflimas particulas; quas partitio,!! concretum-» durum fuerit,abfolui non poteft, nifi adhibeantur in- drumcnta duriora, vt funt mallei, cultri, limas, aut rotas molares . Quapropter,vt cibaria dura > & confi- dentia transformari in chilum po/fint,necefie eft, vt primo fcindantur , conteranturquc, & hoc natura in animalibus quamplurimis confequitur cuneis incifo- rijs dentium, & planis dentibus molaribus cibaria-» mafticando : At in auibus (paucis exceptis) contufio, erofio, & trituratio ciborum ab ipfomet ventriculo mufculofo efficitur,comprimendo internas facies c al- iofas ventriculi vnaverfus aliam; & mediantibus la- DE MOTV ANIMALIVM. 395 pillis duris, & acuminatis in eo contentis, vices den- tium fupplentibus,incidendo, contundendoque inter- cepta cibaria > & fricando hinc inde eafdem facies ad inftar lapidum molarium,eroduntur , conterunturque partes eorundem ciborum,quoufque in minutiflimam farinam redigantur. Hoc veri (limum e (Te expertus fum Pifis iulfu Serenifs. M- D. Ferdinandi Secundi ; globulos enim vitreos, feu vellculas vacuas,& cubu- los plumbeos, pariter excauato$,& ligneas pyramidu- las , & alia plurima intra gallorum Indicorum inglu- uiem per os immifi, & die fequenti plumbeas mafsas contufas,& erofas, vitra puluerizata, & lic reliqua in» gefta reperi. Diuerfo autem modo dura cibaria triturantur ab Accipitribus,& pifcibus,qui dentibus delHtuuntur,& ventriculum non carnofum, fed membranofum habet fimilem quadrupedum * animalia fermento quodam validiflimo carnes, & olfa confumunt, non fecus,ac aqua? corroliua? me- talla corrodunt, & dilfoluunt. Talis porro fuccus corroliuus inftillatur a glandulis,quibus membranofa ventriculi fubftantia infar&a eft, vt euidentilfime ob- feruaui in vetriculoDelphini,cuius glandula? admodu cralHe , & prominentes funt. Cap.i5. De nutri tione animalium • P R O P O S. CXC. Ventriculi carnoli auium ftru&ura , & operatio exponitur . Mufculi ventriculi auium afllmilantur quodammo- do cordi,ciuia amborum fibrein orbem circumducun- 396 IO. AL. BORELLI Cap. itf.De nutritione animalium . : tur, & fua contra&ione cauitatem propriam conflrin- gunt, & coar&ant; at differunt inter fe, quatenus non omnes fibrae ventriculi fimul agunt , fed per vices , & hoc nomine ex pluribus mufculis conflare videntur : quorum praecipue quatuor funt,bini in qualibet facie, tendine validiflimo colligati, & quilibet eorum fpar- git fibras carnofas fpherice ad inflar radiorum.Prarter hos adfunt alij mufculi tranfuerfales , omnes tamen_> conflare videntur ex flratis fibrarum , quae ab expan- fis membranis intercipiuntur, & feparantur, vt clare obferuatmin vafto ventriculo cygni • Ordo,& modus agedi talis efle videtur.Tab.1S.Fi.15r In fe&ione ventriculi ABDE, fa&a per directiones tendinum oppofitorum AF, & CD,intelligantiir eo- dem tempore fimul contrahi duo mufculi AB,& DE, contrapoiiti,remanentibtis alijs duobus FE, CB, rela- xatis,* tunc necefle efl,vt connexio E immota perma- neat: eo quod ad partes oppofitas diflrahitur, nempe ab E, verfus D , a contradione mufculi DE , & ab E verfus A, a contra&ione mufculi B A ; eadem ratione connexio B in eodem /itu perfiftet. At quia terminus A trahitur verfus B ob decurtationem mufculi AB , ergo facies mufculofa EFA,diftrahitur,elongaturquej &ideo raptatur trafuerfali motu a fixo termino E per A verfus B ,* quare ad inftar lamina: fuprema: molaris fricabit, erodetque internisafperis lapillis cibaria fo- lida R Eadem ratione oppofita lamina molaris BCD tranfiierse raptabitur a B perD verfus E; quapropter contenta cibaria R a contrarijs motibus corrodenti- bus mufculorum EA, & BD , & deinceps a mufculis BF, & EC, veluti a limis,fcalpuntur ; & quia interim validi ffime parietes ventriculi orbiculariter verfus DE MOTV ANIMALIVM. 397 centrum flringuntur > & coartantur veluti a torcula- ri?fiet quoque contufio?& trituratio ciborum conten- torum . Cap.i6. De nutri tione animalium« P R O P O S. CXCI. Conie&atio ingentisfacultatis motiuo ven- triculi carnofi auium . Proter enarratam differentiam ventriculi a cordo auium, adhuc diucrfificantur quoad formam, & ex- tenfionem fibrarum? quia filamenta cordis fpiraliter circumducuntur; at in ventriculo radiose expandun- tur ; proterea differunt quoad robur? & confidentiam carnofam?quia fibro ventriculi funt magis compadlo? & duro ? quam fibra?cordis; pariterquequoad effe- rus, quos producunt? nam cor exprimit fluorem (an- guineum ex fuis cauitatibusj ventriculus vero auium conterit? & molit cibaria dura in eius eauitatc con- tenta . Sed ciim oquearduum fit,menfuram virtutis moti • ikt vtriufque vifceris determinare ; ficut vim cordis niotiuam coniecimus ex comparatione cum potentia mufculorum mafticationi inferuientium ? fic pariter cogimur ventriculi mufculi auium facultatem moti- uam conijcere?ex comparatione cum ijfdem mufculis > humanis nempe;ciim nulla alia certior indagandi me- thodus reperiri queat - Ad hoc proflandum notaui, quod aliquo nuces auellana?, adeo duro putamine teguntur?vt£gre den- tibus molaribus frangi poflint, has in ventriculis gal- lorum Indicorum per os immifi? &obfcruaui die fc- IO. AL. BOREILI Cap. 16.De interitione animalium . quenti eas diflfra&as, & contritas fuifle. Et quia dubi- tari poterat, quod ab aliquo fuccofermentitio mace- rari, & mollificari cortices illi 1 gnei poterant, denud infinuaui in aliorum gallorum vetriculos veficulas vi- treas, adeo folidas , vt a*gre dentibus difrumpi pof- fent i has quidem die fequentiin puluere redamas in- terneces illorum reperi. Porro, quia vtriufque organi, dentium nempe, & ventriculi carnofi adlio iimilisefl:; agunt enim com- primendo ad inftar torcularis , '& fuperant eandem-» reflftentiam , Icilicetduritiem earundcm veiicularum vitrearum, Igitur conijcere poflumus, vires motiuas eorum aequales . Verum a oflenfa fuit vis mufcu- lorum, humanam mandibulam ftringentium , maior potentia ponderis librarum 5o.Igitur vis ventriculi galli Indici non e(h jninor potentia librarum 1350- a fch.pr.S8. prims par. P R O P O S. CXCII. Animalia aliqua fola arenofa terra nutriri / videntur. Quod aUcjua animalia aquatilia, vt conchilia, mu- fttdf, mytuli, & alia minuta teftacea fub arena maris degentia nutriantur fola arena , licet fufpicari, cum nil aliud in eorum ventribus reperiatur,quam fimplex arena, a qua obruuntur : nec motu progrefliuo pa- bula queritare poliunt, fed in eodem loco perma- nendo,folummodd os aperire valent,& excipere am* bientem arenam madidam , quam forfan muria , feu fucco fermentitio , quo abundant, difToluere poliunt in minutiHimas particulas , vtaqme corrofiux durifli- mos lilices, & metalla corrodunt, & in fluorem diiTol- DE MOTV ANIMALIVM. 399 ttunt; quas particulas arenofas poflea fieri poteft, vtin conchas, & aliarum partiu eius nutrimentum habeat. Idipfum dici poffe videtur de illis Balanis pifciculis, feu lumbricis , qui intra duriflimos fcopulos generan- tur 5 & fu a mole implent cellulas ad animale uli ex- a&am menfuram excauatas; cumque tales cellulas, & inclufa animalcula non fint eiufdem menfuras, Ergo ibidem crefcunt, & eodem progreffu cellulas am- pliantur , eo quod in nulla ampla cellula reperitur minutum animalculum, quod illa non repleat: quare conijci poteft , quod ob parietum internorum corro- fionem cellula ampliantur, & a rafuris illud nutriatur * N ec dici pofle puto,ex fola aqua marina Tellina- rum conchas nutriri > ad quid ei?im tantam arenas co- piam vorarent, & intra vifcera exciperent? & quaro Balani parietes cellularum corroderent , fi optime nutriri ab aqua fimplici poffent? Quod poflea talis metamorphofis non fit impofli- bilis , probatur a contraria a&ione : videmus enirru a fucco fanguinis generari, nutriri, & augeri ofsa, & dentes,& lapillos in vifceribus animalium;quas omnia rtaturam , & confiftentiam lapideam habent. Ergo e conuerfo lapilli arenofi pofsunt denuo difsolui in_> fluorem fanguini analogum , a quo carotendinofa_, > & tefte illorum animalium nutriri , & augeri pof- funt * Cap.i6. De nutritione animalium * 400 10. AL. BORELLI De nutntione animalium. P R O P O S. CXCIII. Animalia aliqua, & plantas fola aqua forfan nutriri pofsc. Oflrea? fcopulis affixa, vel fuper polita?,neque are- nam, a qua diflant,comedunt, neque herbas,a quibus multoties non circumdantur, nec pifciculos,quorum fragmenta nunquam in eorum ventriculis reperiun- tur, vtab oftrearijs didici: led tantummodo ore aper- to aquam ebibere pofse videntur . Id ipfum obfer- uaturin conchilijs , feu olfreis fcutatis, quas Patellas vocant; h«e quidem cum nutriantur, & crefcant lupino arde fcopulis femper adhaerendo, vt cucurbi- tulae chirurgicae carni applicata:; nec arenam, nec fco- puium erodunt, nec herbas, aut pifciculos comedero pofsunt,ciim femper faxis agglutinat$,& quali ferru- minata? permaneant; nil ergo,pra?ter aquam,exugero pofsunt,& tamen nutriuntur. Et Planta? poftea ex fo- la aqua nutriri videntur , vt patet in herbis vegetan- tibus fuper aquam;at illa?,que in terra fuas radices di- fpergut,non videtur ex glebis nutriri, fed a fola aqua fuperaffufa, eo quod ipfa terra fubieda non imminui- tur mole, aut pondere , licet ab ea exugatur, aufera- turque vada moles folida arboris ibidem plantata?, vc Vvanhelmontius,& alij obferuarunt a, qui aqua pura, nempe dillillata falicem continenter irrigando eano excreuifse dicunt abfque fenlibili diminutione pon- deris terra? prius exiccatse, qua? in vas amplum im- mifsa fuerat. Videmus etiam,ficus in filfuris a?dificiorum,& mo- a pi-op-J75. huius . DE MOTV ANIMALIVM. 401 tium marmoreorum radicatas nutriri, & valde crefce- re abfque eo, quod duri illi lapides erodantur,fed po- tius inflatis radicibus moles illae finduntur.Sic quoque vineae, quod in arena marmorea prope litus Catanae crefcunt ; & fructificant , a fola aqua piuuiali nu- triri pofsunt. Vidi quoque,ingentcm Populum ex- creuifse,aquam fugendo per radices,intra aquxdu&u ad inftar vafti,et copiofi capillitij fluduates.Quare non immerito fufpicari licet, ex fplaaqua has plantas , & fuperius enarrata animalia vegetafse , & excre- uifse« Cap, i<5.De nucritioae animalium • p R o pos. cxciy. » Sufpicarilicet, animalia pennata in fui nutrime uum afsumere lapillos,quos tam auide vorant. Cum ex didis colligatur,non videri omnino incre- dibilejanimalia aliqua nutriri poise ex fola terra are- •noi'a,aut ex fola aqua, videndum eft,an volatiiia,quar ventriculum carnoium habent,et tanta fame lapillos comedunt,ex eifdem aliquod nutrimentum affumant. Quod vcrotaliscomedura non fit prorsus vana,in- finuari potefi ex reiteratainfpe&ione ventriculorum Cygnorum, qui funt vafti, & magis robufti ,jquam in quolibet alio volatili vnquam vederim . Hi fane,aut volitando , autfuper aquas innatando, aut ftagnorum ripis arenam vorando,vitam tranfiguiat;eorum tamen ventriculi copiofiihma arena ftipati femper apparent, neque fragmenta, aut integra animalcula terreftria_o vel aquatilia, aut gramina vnquam in eis reperiuntur* exceptis paucis fubtiliilimis filis iimul cu 402 10* AL. BORELLI a rena im plicata comedutunhocaflidua experientia 40 annorum vcrificari>af5rmauit D. Ferdinandus Secundus. Certum eft,tam vaflam auem copiofo, Sc continua alimento indigere , quod ciimcontinenter praeparari debeat, re perirentur aliquando cibaria in eorum ven- triculis, aut integra > aut contufa , & diffracte, £cut omnium volatilium ventriculi,& ingluuies ante quie- tem no&urnam ftipati funt vermiculis, fcarabcis,gra- minibus & leguminibus vna cum lapillis. Cum igitur in Cygnorum v£triculis folummodo arenas, adeolfri- deftipatas repedantur, vt inter eas nulla alia intercipi poflint, non videtur impolfibile , vt ipfasmct arenas contufe , & difsolutx in formam, fluidam isu eiufdem animalis nutrimentum abeant,ficut cochlea- rum genera marina ex arena nutriri ridentur . Poftquam ha?c fcripferam,acceffi ad Villam Bur- ghedanam Vrbis , in qua intra alias aucs nutritur cy- gnus: tunc retulit mihi Auiarius , quod quando illo cygnus cum fodo mox cxtin&o allati fuerunt, per aliquos dies nil comedebant , poftea Auiarius poma», concifa vna cum furfure intra eorum gulam iniinua- uit,et tandem afs.ueuer.ut vna cumAnatibus communi cibo furfuris madefa&i. Nefcio,an hoc contigerit ex noua confuetudine , vti refert Gafs.en.dus,contigifso agno, qui in naui,pane,pifcibus,cafeo, & carnibus, ve- fcebatur , et poli defcenfum in terram gramina oro* ainb abhorrebat. Vtcunque lit, obferuo, quod gallinaeet columbi , qui domi, ex folo pane madido, farfere, et farina eli- quata toto vitas decurfu nutriuntur , non indigem la- pillis, vt conterantur, et molantur cibaria iarp minu- Cap.i 6. T>e nutritione amtnalm*n .. DE MOTf' ANIMALIVM. 403 tifiime triturata,et ideo non laborarent fruftra contra naturae indigentiam fere toto die,ore prona lapillos 1 colligendo; Sicutinosnon vtimur dentibus>quando pctkam comedimus. Quare verifimile eft , afsumi la- pillos a pullis prxdi&is, vtinuicem tritureneur,etdif- foluantur, non vt inutili labore ventriculos proprios laedant, fed potius,vt aliqua partes eorumdem ani- malium ex fucco lapideo nutriantur , qu£ forfan funt pennae, quarum grandis copia in cygno ex fucco forfan nutritur. Hoc in fumma non reputabitur impofiibile, quan- do videmus,ex terra, & aqua omnia nutriri,et augeri, hac enim piatae,illa animalia vefcutur. Quare duplex elaboratio illa,qua terra, <5c aqua transformatur im- mediate in plantas,etdeinceps in animalium fubftan- tiam,poflibile eft, vt /imul in auibus periiciatuivquan- doquidem concretoru efformatione non aliunde peti debere cenfeo, quam a particularum terra?, «St aqua? varia fituatione, politura, et configuratione, vt alibi di<5him eft a. Cap.itf. De nutritione animalium . a cap* 1$ prop.i7f-. P R O P O S. CXCV. Cur animalia perfedta herbis, frugibus, et animalium carnibus nutriuntur • Nemo ambigit,facilius concreta fimilaria > quam-j diuerfa? naturae, vnum in aliud transformari pofse , quia nempe pluribus praeparationibus , et elaborati6- nibus longo ordine fe confequentibus, a rudiori ad nobiliorem formam tranfitur . Hinc eft, quod faci- lius cx frugibus, & carnibus, qua? Similiores funt ani- IO. AL. BORELLl Car». 16. De nutritione ammaiiam . malibus perferis , chilus efficiatur, quam cx diflirm- libus,terra fimplici, & aqua pura . Ratio vcrd,quaro hxeuiori v&.faciliori elaboratione perferiora anima- lia nutriridebeant, videtur effe neceffitas vltcrioris}& nobilioriselaboradonis ; debent enim efformari or- gana, & fpiritus praeclara? indolis,& perferionis, qua? fenfitiuas operationes efficere valeant ,&ideo miniis occupari facultas animalis debuit in feruilibus , & valde laboriofis opificijs .. .> . pro exada inquifidone itineris chili pree- ttiitti debet hoc lemma. 404 PR O P O S, CXCVI. E duabus fiflulis mollibus inaequaliter amplis , a*que turgidis , & ab eadem potenti a compretfis , ef- fluent eodem tempore dua? moles fluida inaequales inter fe in eadem pro- portione ? quam habent ori- ficia. Tab.iS. Fig.i6. Sint duae fifhilae molles aeque compreffibiles AB,& DE, & prioris latitudo AE , maior fit capacitate ori- ficij DF, fintque femper repletae a fimilibus fluoribus, & ab eadem potentia comprimantur. Dico,quod eo- dem, vel aequalibus temporibus effluent ex ijfdem-> orificijsdiLT moles fluida inaequales,quarum illa,quae ex AB,ad eam, quae exit ex DE,eandem proportio- nem habet, quam latitudo, vel orificium AC, ad ori- ficium DF. Quia duae fiftulae humore plenae ab eadem poten- tia, fcilicetab eadem vi impulfiua,eodemque tempo- DE MOTV ANIMALIVM. 405 re comprimuntur , Ergo eodem impetu, velocitate exprimuntur, & cxiliunt fluores ex orificijs AC, DF. Sed moles fluida effiifa eadem vclocitato , eodemque tempore eandem' proportionem habent , quam orificia ( vt patet ex demonftratis in noftro li- bro de Motionibus naturalibus a grauitate pendenti- bus 3)ergo moles fluidi egrefla ex fiftula AB ad eam , qua profluit ex DE,fe habet,vt orificium AC,ad DF. Cap.i6. De nuaitione amm alium . a cap. n pr.aa4* P R O P OS. CXCVII. Ex vena fplenica fanguinis moles egredies5fere quarta pars eit fluoris e vena mefenteria , expulfl eodem tempore,quo fit vna circulatio fangliinis. Tab. 18.Fig.17. Sit AB vena , & GH arteria me/enteric#; atquo DE vena, & LK arteria fplenica?, feu ctfliacce. vena? coeliaca DE, & mefenterica , feu Porca AB funt duce fiftuLr atque molles, & compreflibiles,qua? con- tinenter replentur a fluoribus (anguineis intra eas im- miflis a focijs arterijs , & comprimuntur eadem vi a vifceribus,contufis a mufculis abdominis , diaphrag- matis, &ab aere infpirato; eftque vence cadiaca? DE amplitudo, & os apertum DF , quarta pars fere am- plitudinis AC, orificij pariter aperti, & non impedi- ti, vena? mefenterica AB (cum illius diameter DF fe- miffis fit diametro huius AC) ergo eodem temporo, quo vna saguinis circulatio abfoluiturjexit ex orificio ca?liaca? DE, moles fanguinis , qua? fere quarta pars di fluoris, qui cx vena mefenterica AB egreditur. /0. AL. BORELLI Gap. n».De nutritione animalium . P R O P O S. CXCVIII. Per venam mcfentericam refluit copia humoris ter , vel quater maior,quam fit fanguis,qui ab arteria focia mefenterica eodem tempore immiffus fuerat.Tab-18.Fig.17. In eadem figura, quia arteria? fplenica LR crafli- ties L eequalis fere efi: amplitudini G arteriae mefen- terica GH , & per eas aque velociter fanguis inoue- turimpulfus a corde , Ergo moles fanguinis eoderru tempore ab eis effufi , aut aquales inter fe funt , vel faltem tres quarta partes huius . Verum vena_> fplenica DE e liene reportat eandem molem fangui- nis a focia arteria LK, ibidem tranftnifsam ( excepta minima parte infumpta in lienis nutritione ) Igitur moles fanguinis exportati a vena fplenica DE,fi non aqualisjfaltem tres quarta partes erit fanguinis effufi eodem tempore ab arteria mefcnterica GH, Oftenfum autem fuit > quod moles fanguinis eie&i a vena fplenica DE , eodem tempore fere quarta pars effe debet illius fluoris , qui a vena mefcnterica AB erugatur. Ergo moles fanguinis , qui eodem tempo- re ab arteria fplenica LK , feu ab ei aquali arteria.» mefenterica GH exportatur, fere vna quarta pars erit illius fluoris, qui eode tempore effunditur a vena me- fenterica AB. DE MOTV ANIMALIVM . 407 PROPOS. CXCIX. Cap. 16.De nutri tione animalium * Chili portionem aliquam ad Iecur per venas mefente ricas deferri poffe. Poftquam cibi contriti , & macerati fuerunt a fuc- co fermentitio ftomachi, & in inteftints a fucco bilio- fo, & pancreatico fermentati,tanquam a condimentis, chili confiftcntiam, & temperiem acquifierunt,offen- dunt duplicem vaforum ordinem , qui perforat ad in- fiar cribri tunicas inteftinorum, fcilicet vafa kla, quas habent orificia, eo modo eoftgurata, vt chilo pu- ro excipiendo idonea fint, et venas mefaraicas, quae pariter accommodata orificia habent, vt abarterijs refluum non fyncerum excipiant, fedeom- midum cum illius chiloft fucci portione , qua? a bilo coinquinata eft. Qubd porro aliqua chili portio faltem faeculenta-», ©b bilis mifturam,vna cumfanguine a mefaraicis exu- gatur, fuadent dux rationes. Prima eft ,,quod per venas, mefaraicas vaftas, & dudum Portae ampliflimu reportari poteft eodem tempore ab inteftinis ad hepar fluor, qui ter, vel quater fanguinem ab arteria me- fcnterica adductum fuperat, & multo maiori exceffu fuperabit refiduum eius,ablata portione, qua? intefti- nis nutriendis inlumpta fuerat. Ergo videtur pluf- quam probabile, vt excedens illa mefaraicarum am- plitudo, repleatur ab aliquo corpore,& per eas refluat ad Iecur aliquis alius, copiofus fuccus,pra?rer fangui- nem: & quia tanta copia fucci fuperadditi longe fu* perat pufljlam bilis quiyititatem, qute in mefaraicis; IO. AL. JBORELLI exiftit ( eo quod tota bilis moles lib. 2: diftributa eft: in hepate,in cifti , &c in tota inteftinorum cauitate ci- barijs commifta) Igiturper reliquam mefaraicarum deferri debet aliquis alius fiiccus di- uerfus a bile, & hic alius effe non poffe videtur, qua chilus - Secunda ratio defumitur ex copiofiflima multitu- dine mefaraicarum , qua? vndique circa ieiunum , & duodenum inteftina radicantur. Quia inepte tantam copiam venarum ibidem non appofuiflfet, vt minimamfanguinis quantitatem ab arteria- tranfmif fam pro nutritione inteftinulorum duodeni, & ieiuni exugeret . Alienum quoque a ratione videtur, vc multiplices illa? venae ibidem appofira /int, vtfuccum biiiofum in duodenum , Sc ieiunum mox infufum.» fubito poft ingreffum abducantjquf enim fennentutia fieri poteft abfq.ue vlla mora,quando nec mifceri, nec contingi omnino cibaria tranfeuntia a bile potuiffent? Quare confentaneum videtur, vt illa? ampla?,& copio- fx hirudines venoilr ex duodeno , &ieiuno exugant aliquem alium fuccunl prater fanguinem , & bilem-; > qui diuerfus elfc non poteft a chilo valde diluto a potu. Ha rationes fuadere vidcntur?aliquam chili portio- nem ad hepar traduci, non quidem vt ibidem sagui fi- catio peyficiaeu-r,fed folummodo,vt mixtura ex chilo, & fanguine purificetur, & liberetur ab inquinamen- to bilis , & deinceps ad cor deferatur, cum interiiru alia via reliqua chili portio depurata per vafa peque- tiana ad cauam , & ad cor,fontem fanguinis perdu- catur. Non enim infuetum , aut difficile videtur, per duas vias ce que commodas chilum ad cor transferri. De nurntione ammahum. DE MOFV ANIMALIVM. Ncc rubicundus calor mcferaicarum mihi nego~ tiumfaceflit; noni enim,facillime colores immutari, &ideo chili fticcum alteratione flru&ura? eius, vel alterius rei mixtura,facile tingi polfe rubicundo colo- re puto. Poftea in corde, pulmonibus , vifceribus , & iru ambitu corporis pluribus elaborationibus chilusfan- guineam coniidentiam, & marcore conficiuntur) deftituuntur a fangui- 10* BORELLI nc, Ergo aut fanguinis fohftajQtia reficit partes de- perditas, aut ab eo5tamqua vehiculo,fertur nutrimen- tum.Cumque fanguis in fe ipfo contineat partes opti- ma? fubftantia?,nec alia’ m animali reperirentur, qua? fua copia reparare poffent tam grandem-confumptio- nem , Igitur a fanguine ipfo animalis partes nutriun- tur . Contra hanc affertionem afferri poffant dua? diffi- cultates . Primo 5 quod in animalibus fame ene&is integra molesmaffa? fanguinea? confumideberet,cum morsob defe&um fucci uutritij,nempe fanguinis,fub- fequatur, & tamen,ne dum eorumdem animalium ca- dauera exanguia non redduntur, fed retinent fcr& eamdem molem fanguinis , quam priiis habebant pa- rum diminutam . Secundo,in larga fanguinis effufione deberet animaldcbiljtari eadem proportione, qua_> fanguis, fcilicet nutrimentum,immimiitur .* quod ta- men eftfalfum, non enim percipitur notabilisdebili- tas, nifi maior fanguinis pars fubtrahatnr . Aliqui refpondent, quod in cnedis fame fanguis relidusin cadauere caret partibus glutinofis, proin- deque eft vapidus fluor , nempe viduatus partibus mitritioni idoneis. Sed ex hoc ipfo deducitur,non quod ex fanguine* animal non nutriatur, fed quod abfque nerueo fucco fpirituofo opus nutritionis non perficiatur, vt rccen- tiores adnotarunt - Et cum exigua moles fucci neruei non fufficiat ad reficiendas tot copiofas partes deper- ditas,dicendum eft , quod fuccus nerueus formam, & facultatem vitalem, & animafticam inducat partibus a fanguine reparatis . Et hinc eft , quod in larga fan* guinis effufionc anim.al parum debilitatur / propterca Cap.16. De n unitione animalium. DE MOTV ANIMALIVM. 411 quod in eo remanet fuccus nerueus fpirituofus, a quo vires dependent ,* et in fame eneris idem fuccus ner- ueus ommno abfumitur. Cap.i<5. D* nuti itione animalium . PROPOS. CCI. Innuitur mechanica operatio nutritionis . Reflat modo, vt innuamus artificium mechanicum, quo animalia nutriuntur. Cum continente*,ne dum cx fluoribus animalis, fed etiam ex carnibus, ne ruis , membranis, tendinibus, & oflibus particulas aliquas diffoluantur, tranfpirent, et in auras abeant,remane- re debent cauitates exinanitas in eifdcm locis , e qui- bus ilhe difcefserunt. In his poflea fanguis vehemen- ter impulfus a corde , & a coftriAionearteriarum eo- dem rapido impetu, quo impelluntur,incuneari pof- funt intra foraminula prasdi&a- Veriim non pofTunt .quaslibet "anguinis particulae indiferiminatim intra./ quaslibet foramina in/Inuari , fed coguntur aliquas determinatas excipi i#i correfpondentibus, et fimiiiter configuratis foraminibus, fcilicet oflfeis fimiles in po- ris offeis; carnea in carneis,& hoc quidem necefliuate configurationis cibrofts contingit. Hanc fit, vt affu- mente qualibet parte analogum, et fibi conforme nu- trimentum, prasclarc refedio, et nutritio perfici pof- fit - Suum quoque fy.mbolum nutritioni confert aer ex- ternus, qui exceptus per refpirationem, et per cutis, & carnium poros penetrando, aut impellendo alias aerpas particulas in fluoribus, et carnibus animalis contentas ( non feciis, ac in plantis contingit) tiira-> 412 10. AL. BORELLI trafpirationem, tu incuneationem parricularu nutriti- uarum adiuuat, & promouet,* pariterque vitalem mo- tum fua vi elaflica, & mpetu, quo impcllitur,confer- uat, & auget. T andem opificium nutritionis fieri maiori ex parte tempore fomni,fuperius didum eft . Quia tunc fuccus nerueus effundi e cerebro potcfl per omnes partes, & fua facultate plaftica, & adiua vitalem formam, animafticam confert particulis a fanguine reparatis* eas madidando , & irrorando>modo quidem analogo ei, quo virtus magnetica ferrum fuo afflatu viuifi- cat. Capa6. De mumione animalium. GAPVT XVII. De Fame , cb Siti * Videmus,pra:clare profpcxifTe Parentem Naturam faluti animalium,adhibitis duobus potenti (fimis /limulis, doloris fcilicet, & voluptatis, a quibus vio- lenter impelluntur ad mala deftru&iua ad bonafalutifera,& vitae conferuatiua profcquenda.Sic, quia cibo , & potu refici debuerant partes deperditae ob continuam tranfpirationem,indidit natura dolori- ficos fenfus famis, & fitis, vt qmererent cibaria ad vi- %x conferuationem . Nec folo hoc machinamento fa- tis tant& neceffitati prouidiflccenfuit, nifi etiam con- dimento iucunditatis cibaria dulcorando nos allice- ret. Vt vero tam mirabilem natura: folertiam con- templari poflimuss vidende primo funt . DE MOTV ANIMAL1VM. Cap.17. De fame,& fi». PROPOS. CCII. Caufte famis, & fitis - Notum cft, quod fames, & fitis oriuntur ex defe- ctu cibariorum, qui defe&us, vt talis eft,nullam enti- tatem habet: quare videtur, quod caufa talis paffio- nis fit ipfa inanitas, feu nihilum - Hoc autem abfur- dum efte patet; quia a&us fenfationis dolorificse ope- ratio quadam eft : cumque operatio non a nihilo,fed a caufa reali operante effici debeat, hinc deducitur > quod talis paffio dolorifica , famis , & fitis neceffario produci debeat ab aliqua reali caufa operante. Haec autem vt indagari poffit, obferuo , quod paffio famis non oritur ex mera debilitate, & defe&upaitiumin- tegralium animalis ; nam vt plurimum aegroti carent fiimulofamis, licet fpiritus, fanguis , & folidae partes eorum valde diminuta! fint ; & bene valentes poft longam inediam languent quidem , at fame non mo- lebantur , quam paulo ante fentiebant. Igitur vera_ caufa famis eft medicatio tunicarum, & neruulorumu ventriculi, qua? excitari non folet, nifi quando flo» machns ehxauftus omnino fuerit:tunc enim fucci qui' dam corroftui a vafis excretorijs. glandularum,quibus ventriculi fubftantia referta eft, euomuntur intra-/ cius cauitatem , & fuis aculeis neruofas tunicas pun- gendo , & mordicando > ne dum eas corrugant, fed praeterea moleftam,& dolorificam paffionem indueut, quam famem vocamus. Hoc fuadetur ex eo , quod poft quam repleto ftomacho fames exempta cft, tunc fuccis acidis, aut acribus deauflfamem irritamus . Et. 414 10. AL. BORELLI Gap*. 17. De fame,& ilti. fames canina nullis cibis fedari potefi; quia nempe- membrana?, & aerui flomachi perpetuo a fucco cor- rofiuo mordicantur , fiue ob infignem cius acrimo- niam,fiue a profluuio abundanter effufo ab illis vafis excretorijs glandularum . Quando vero talis paflio connexa efl: cum deliquio, & infigni virium proftratione, tunc quidem fedari , vel faltem moderari paflio potefl: ab odoribus, & fuc- cis cardiacis, quatenus fpiritus reficiuntur, aut motu, quo fibra? neruea? lancinantur vi quadam quietem nancifcuntur. P R O P O S. CCIII. Caufam fitis indicare. Neceflarium efle fluorem potus , tum,vt in ftoma- cho cibaria folida ingefia dilui, effluere , & macerari poflintjtiim, vtinfcruiacad chilum fluidum,vt facilius per anguftias vaforum la&eorum excipii & excurrere poflit; & tandem, vt fibra?,& tunica ventriculi made- fiant; fi enim nimis arefcerent,ineptaieflent ad motus, & exprelfiones efficiendas. Modo paifio fitis, aut pendet ex ariditate faucium, gula?, & ftomachi, aut ex acredine falium, quibus tu- nica? pnedi&arum partium infarciuntur. Vtroque mo - do caufapaffionis fitis,eft vellicatio neruoru, aut quia ab ariditate tunicarum comprimuntur,& in motu ea- rumdem neruofie fibra? diftrahuntur,vel quia pungun- tur a falinis aculeis . DE MOTV ANIMAL1VM. 415 Cap.17. De fici. PROPOS, CCIV. Modum5quo fames 3 &fitis eximutur> & caufam fub fequentis fenfus ineundi exponere . Summe expetibilem effe dolorum curationem-» quam fubfequatur fuauis quidam fenfus lucundus , naturaipfa docet. Cumque fames iit affe&io mole- fta 3 ac morbofa 5 qua: oritur ex mordicatione, quam patiuntur membranas 5 & neruofie partes ftomachi a fuccis corrofiuis , Ergo amotio 3 & curatio talis do- lorifica: moleffia:ddeclationem3& gaudium inducere debet. Qua vero operatione , & modo talis medela abfol- uatuijinquirendum cfK Et primo aduerto 3 quod fa- mis exemptio non £t per remotionem5& expul/ionem illius fucci corrofiui ex ftomacho , qui potius vtilis efi 3 & ideo eie&io eiufdem noxia effet i impediretur emrff opus nutritionis j fed fit fuperaddendo nouam materiam , fcilicet cibaria , qua: ad inftar fpongias fuccum illum corrofiuum exugat; & fic duplex bo- num natura confequitur. Primb5membrana: ventricu- li a moleftia corrofiua liberantur: Secundd5 vtiliter acrimonia 5 & vis corrofiua exerceturjmacerando, & fermentandocibaria ipfa ingefta; &hinc inchoatur chili confedtio: Verurmquia ex tunica interna ventriculi ab inge- fiis cibarijs omnino abfiergi non poffet fuccus illo corrofiutis 3 a quo inficiebatur 3 proindeque non tol- leretur mordicatiuamoleflia famis, ideo natura nouo auxilio potus indiguit > quo plura compendia confe- 10. AL. BORELLI Cap:i7- De farrse>&: fici. quitur,De quibus fuse egimus de Renib. Prop. 134. huius.Primb,diluendo interna ventriculi tunicam,ab- jflergit illum fuccum falinu fermentitium,& fic mole» ftiam famis tollit. Secundo,hume;ftando fauces , Oe- fophagum, & ventriculi tunicas, eas molliores , & flexibiliores reddit. Tertio, falinae particul# a potu diffoiut# per omnes anfia&us ciborum penetran- dojfaciliiis macerationem eorum promouent. Quarto potus inferuit, vt vehiculum ciborum5a quoTubricio- res redditi, per inteftina facile diffluere poffunt , & pr#terea chilus fluxilis fit, & ideo per fubtiliflimos canales vaforum laneorum , & meferaicarum ad cor deferri poteft.Quintb tandem,poftquam fanguificatio confecta eft,aqueus fluor impugnatus falibus alchali- fatis per renes expurgatur, & fanguinem purum , & fyncerum relinquit. Porro fenfus ille fuauis , qui fedata fiti fubfequi- tur , vt plurimum in faucibus, lingua, & Oefophago percipitur, tum,quia tollitur ariditas , & molefla fca- brities illarum partium, qua? motiones impedit,tum etiam,quia falin# particula ibidem retent# eo magis membranas pungunt, & corrodunt, quo magis are- fcunt > & a defectu fluoris non abluuntur, & non_» afportantur. Quare ablata caufa illius molcfti#, fub- fequi debet fenfus iucundus iuxta natur# leges ? DE MOTV ANIMALIVM. 417 Cap.i7- t)e motibus d cedant Tubintranti illi cuneolo , nec Tciflura fibrarum fit, ni/i ab acie lata Tcalpelli, aut cultri. Tandem li- cet concedatur,fibrillas aliquas nerucas a punctura»; acus abTcindi , & truncari, et ob id tam grandem do- lorificam paTfionem induci , plane diTcilfo integro neruo, nempe faTcilloex millenis fibrillis compofito, reTultaret multo maior dolor; quod eft adeo TalTum , vt poft nerui totalem diTciffurani dolor ccffet. Igi- tur a cauTa longe diuerTa a continui diuifione dolor producitur.. DE MOTV ANIMALIUM. 419 PROPOS. CCVI. Cap. 17. Dc motibus d«- iorificis Caufa praecipua doloris non eft difToliitio compofitio- nis, & texture fibrarum nerucarum . In prjecedenti oftenfurn eft , quod fimplex difciifio, & detruncatio fibrarum neruorum, & membranarum, non fit prarcipua caufa doloris. Modo eft, an diftolutio co:ripofitionis,& texturas earumdem fibrarum fit potilfima caufa doloris . Et fane,fi folum- modo a contulione neruorum, facfta ab i&u alicuius corporis dun, veluti a malleo,dolor efficeretur,plane ccnferi poffet, quod a diffolutione textura fibrarurru dolor penderet; nam re vera contufio talem diffolu- tionem producere poftet.-at frequentius dolores acer- bi excitantur a fimplici pun&ura acus , aut ab aculeis falium, quorum acies acutiffimat ineptg funt ad textu- ram neruorum diffoluendam ; eo quod parumper di- ftravftis,&ab inuicem feparatis filamentis,vel particu- lis fibrarum, quantum nempe occupantacutiffimi illi mucrones,non videtur diftolui pofle textura earum_j . Propterea, quod a gtucinofa earum confiftcatia fubi- to retrahuntur, agglutinantur, & priorem connexio- nem refareiunt ,* ficut fides Citharas poft diftratftio- nein fubito fponte contrahuntur . Quod poftea talis minima diftnivftio fibrarum,vt di- eftjdolorifica non fit, patet ex eo, quod tadis articulis, & comprefta carne mufculorum, multo ma* B isdiftrahi,& elongari neruorum fibras deberent,qua ab interpofitione apicis acus, & tamen nullum dolo- nem inducunt . 420 IO. AL. LORE LII Cap-17. r>e potibus do- lori n cis Adde , quod abfque vlla pundura dolor excitatur, quando fcilicetfeftuca tanguntur, & refricantur ner- iii, aut membrana? oculorum, & tunc,nec diftrahuntur fibrae neruear, nec diffoluitur textura earum . Igitur pracipua, & potiflima caufa doloris longe diuerfa eft a difToiutione compoiitionis textura? neruorum . P R O P O S. CCVII. Prxcipua , &: immediata caufa 'doloris videtur effe_> vellicatio fada in neruis , cuius mechanica operatio exponitur. . - Exclufa continui diuifione , ckdiffolutione textura? fibrarum neruearum , reflat fola vellicatio, & corro- fio earum, qu.x fenfum dolorificum inducere poffcc . Quia fenfitiuilTnnx fibra? neruea?, & fucci fpitituon in earum fpogiofa medulla exiftentes,facile irritari pof- fc videntur, quatenus irregulari, & perturbato motu agitati,communicare pofTunt cerebro confimiles con- cuffones affimetras, qua? conuulfiuam illam paffio- nem, malefiam, & cruciantem inducant, quam dolo-* rem vocamus - H Quod vtro talis paf/io in animalis fede fenfitiua in- duci poffit,fuadetur cx illo moleflo cruciatu , quem_; producit fonitus ille acutus, qui fit,dum faber cultru > ieu laminam ferream , liina corrodit; & plane fibilus ille diffonans, adeo mokfte tympanum auditus velli- cat, vtfint,qui libentius idum validi pugni,aut calcis tolerent , quam obflrepentem illum fibilum audiro velint. Et quis capiet, quod fonus ille , qui cft acris tremor,fcifliiram vllam, aut rupturam, vel diffolutio-- DE MOTV ANIMALIVM. 421 nem membranas tympani auditoris inducat? Nil enim vitra vellicationem irregularem,& difsonam inferro pofTe videtur,a qua perturbeturarmonicus ille rhyth- mus, quo animales ipiritus naturali lege moneri apti nati funt. Hoc confirmatur ex horrore illo conuulfiuo vifce- rum, qui excitatur ex reminifcentia illius naufex , quam olim potio cathartica ventriculo iflduxerat.Pla- ne concuffio illa dolorifica vifcerum ab vlla continui diuifione,fed a motu fpirituum inordinate neruos vel- licante , & Concutiente produci poteft . Quodque praeterea paffiones dolorifica pendeanta vellicationibus,confirmari poteft ex modo , quo multoties medicantur. Obferuaui multoties mo- leftiam illam dolorificam , quam affert lenis conta- giis, aut fricatio feftucas, aut rmifcae in naribus , in_> fuper.cilijs , & in fronte, quce paffto tam eft,vt ad eam tollendam aliqui colaphos fibi impingant, ca- put parietibus incutiant, & vnguibus cutem lacerent vfque ad fanguinis effufionem . Si igitur vellicatio il- la indiget tam enormi medicina corroftonis, & difcif* fionis cutis ab vnguibus , corrofio dolorifica eft ex fui natura , Ergo illa vellicatio facla afeftuca, vel a conta&u mufcae multo magis dolorifica erit, quam-; fit nerviorum in cute exiftentium corrofio,laceratio; Et proinde moleftia dolorifica ex fui natura confiftit folummydo in illa neruorum vellicatione, & prurigi- nc,qua ircegulatiter fpiritus animales in cerebro con- cutiuntur contra eorum naturalem indolem . Hinc eft, quod internas vellicationes dojorificae a Narcothicis quietem inducentibus . Hinc etiam dolores dentium aliquando ab ineptiffi- Cap. 17. De moribus do-: lorificis 422 IO. AL. BOBELLI Cap.r7. De nictibus do- lorificis mis verbis, a circulatoribus fufurratis,per breue tem- pus fedantur; quia nempe vehemens opinio, qua.; £gri medicari pofse ab illis fuadentur,animalibus fpi- ritibus contrarium motum inducit, quo commotio interumpitur, & aliquando prorfus tolli- tur.Id ipfum prarclarc confirmatur ex modo,quo me- dicatur conuulfiua illa cruris contrario,quam Italice Granchio vocamus,na a tali cruciatu ictu oculi libera- mur (i fubito cocufto calce, crus affedu valide agite- tur - Oportet ergo, vt a nou# motu alius vellicationis motus doloriflcus perturbetur , & impediatur. C A P V T XVIIL De laffitudinis moleftia. Debilitatis fenfum a laflitudine valde differre, ma- nifeftum eft ,* quia illa oritur ex fimplici defe&u vir- tutis motiux, feu impetu facientis; hasc vero eft paf- fto quadam angoris > qua? poft laboriofos motus, ex antlatos percipitur. Sic Pueri, qui grandia fufpendere non poftlmt ob virium penuriam,l£ti abfq; vllo fenfu laffitudinis faltant vfque ad tripudium . At Viri robufti poft violentas motiones corporis perci- piunt paf/ionem illam moieftam, & dolorifieam ar- tuum, & fpirituum cum anxietate,& deliquio, quam.-* laffttutjinem vocamus. Talis porro paffto a pluribus caufi$ oritur. Et primo videndum eft. DE MOTV ANIMALIVM. Cap. i8.De laffitudinis moleftia* P R O PO S. CCVI1I. Quomodo paffio lafsitudinis a fola fpirituum difiipa- tione producatur. Vide mus aliquando, quod Viri bene valentes pofi diuturna inediam ob quamlibet corporis agitatione , moleftiffimum fcnfum laffitudinis patiuntur j ct quia tunc organa motus detrita* et lacerata non funt,infer- tur quod ex defe&u virtutis impetum facientis ,talis lafiitudo contingat : cum fucci fpirituofi a neruis in- ilillari debeant, vt vna cum fanguine in mufculis ex- citare valeant difplofionem illam > qua motus in ani- j mali fiunt. Dicendum eft,quod ex defectu talis fucci fpirituofi paffio laffitudinis in tali cafn oriatur. Vt vero modu mechanicum* quo laboriofa talis laffitudo fit, indicare poffimus,Confidere, quod quando plu- res homines fufpendunt,et trahunt exiguum pondus, i quod a fingulari homine moueri potefi, tunc parunij, | vel nihil defatigantur , quia vnus pofi alium fuccede- re potefi ad onus fuperandum per breue tempus, et deinde a' quiete refici potefi . At fi ab vnico homi- ne idem pondus affiduo labore trahatur , mirum non efi,valde eum defatigari, & tandem languore affici, Eodem modo fucci fpirituofi , et ianguis abundanter fubminifirati concipi pofsunt, vt pluresbaiulionus. portantes j; et ideo facili negotio quando fucci fpiri- tuofi abundantes funt, vna portio eorum fuccedero potefi fiatis temporibus ad pondus fuftinendum ,* fe- cus autem contingit in pauperie fprrituum > qui inde- fefso , et continuato labore abfque vlla requre oneri, fiucumbunt. Hoc 424 IO. AL. BORELLI Cap.i8.De Ia lfitudinis molcftia. Hoc exemplu vt aptari poffit noftro cafui , confr derandum eft 5 quod fucci fpirituofi inftillantur orifi- cijs nemorum intra mufculos, et ideo-quando tubu- li fpongiofi fibrarum neruearum abundanter repleri funt tali fucco fpiritnofo5continentcr ab illis fubmi- niftrari potefl abfque vlla interruptione : At quando ob inediam procedentem , vel ob diuturnam effufio- nem tubuli illi extenuatis et fere exucci funt, vel fal- cem ob intemperiem> fpiritusfere inepti funt ad dif- plofionem illam efficiendam, tunc grandi conatu ex cerebro tranfmitti debent; quod in tanta fpirituunu penuria fieri non potefl abfque fenfu laffitudinis , et languoris i et hinc dolorifica illa paffio oriri pofscj videtur . P R O P O S. CCIX. Quomodo ex lofione organorum paffialaffi tudinis; dolorifica oriatur. Triplici modo ab organis Ijefis laffitudo induci po~ tcft. Primb5quia obftrucfcis vijs3fuccifpirituofi perdu- ci non pofsunt ad mufculos mouendos. Sccundb,quia diftra<5Hs,aut laceratis fibris mufculorum,et tedinum , non pofsunt fine doloris fenili moueri . Tertio > quia a fordibus inter fibras infarciis motus impediuntur , ficuti rota? horologij ob puiuerem, vel rubigine.m dif- ficile agitari pofsunt. Quoad primum patet, quod fucci fpirituofi loco motiui3quamuis in cerebro abfident,non pofsunt mo- nere artusmifi ex cerebro ad mufculos per neruos per- ducantur . Ergo quando via? > fiue orificia ncruorum DE MOTV ANI MALIVM. Funt obflru$a perinde fpiritus inflare non poterunt mufculos, ac fi animal careret fpiritibus. Hinc oritur illa inertia, torpor, et laffitudo , quam patimur fubi- tb poft expergefadionem , quas eamdem paffionem_> lafficudinis inducit, aclaboriofa corporis commotio : quando fcilicet fpiritus copiose refe&i funt,et tamen, quia vice neruorum adhuc in fuccis nutritijs obflru- dic funt, non pofsunt illi ab imperio voluntatis im- pelli ad mufculos mouendos, vt ftiperius di&um_> efl. Id ipfum contingere videtur in aliquibus morbis acutis, in quibus vires momento profternuntur, non quia fpiritus deficiat, fed quia perduci non pofsunt ad mufculos mouendos; quod conijcitur ex eo, quod exa&o paroxyfmo vires redeut abfque eo,quod a no- uo cibo reficiantunimo validiflirae mufculos moucnt fuperueniente phrenitide. Secundo - Eadem pafflo laffitudinis producitur, ledis organis motuum localium, abfque vllo fpirituu defectu; Quia nempe mufculi valido impetu inflari non pofsunt, ni/i eorum fibras detrahantur a cuneis materia* rarefacte intra earum poros, nec grandia-* pondera fufpendere, & mouere valent, nifi fibratum mufculofe,tiim tendinofe a nimia diftractione aliqua lacerationem patiantur/pariterque fieri non pote/I,vt ligamenta , & cartilagines inter articulos intcrceptce non conterantur ab incumbente pondere corporis eiufdcm animalis ; tales autem d i flra&io nes , lacera- tiones, & contufiones nunquam fient abfque eo,quod /itus , ordo , & connexio particularum,fibrofam con- formationem confli tuentium difsoluantur,perturben- qua piuuer naturale tranfpofitione partiunt Cap. i8-De laflltiidinis moleftia. 426 IO. AL. BORELLJ Cap. 18.De latitudinis molefria. mira? vellicationes , & corrocones contingent, qu£ dolorifica?, etmolete erunt. Vnde mirum non eft , quod anxietatem afferant- Tertio,impeditur motus mufculorum a punituris acrium fuccorum , inter fibras difperforuna, qui fuis aculeis dolorificam paffionem inducunt,quando mu- fculi agitantur; et propterea in hifce corporibus im- puris moleftiores laffitudines contingunt. Quarto, eadem paffio oritur ab infar&ione excre- mentitiorum fuccorum vifcidorum,repletium mufeu- Jorum porofitates, qui proinde impediunt inflatione, line qua agere mufculi non pofsunt; eodem modo, ac rota? horologij,rubigine contraila,circumuolui noru fine difficultate pofsunt; ex tali,iriquam,dilficultato fit , vt maiori moleftia laffitudinis animalia affi- ciantur- Malo laffitudinis quies ipfa duplici nomine mede- tur . Primo, quia cefsat la?fio, et vellicatio illa fibra- rum mufculorum . Secundo, quia fenfim reficiuntur particula? Ia?fa?, et deperdita?, atque reponuntur fuis debitis locis illa? 5 qua? ablata?fuerant, & glutinarv tur partes difcifsa? a fucco nutritio adueniento . Qua? omnia fuaui quodam fenfu reft&iuo contin- gunt . P R O P O S . C C X. Quare ftando,magis defatigamurquamdeambulan- do rationem reddere. Quia ftando,retinemus corporis machinam in fitu cre&o , & hoc non foli mufculi extendentes articulos DE MOTV ANIMALIVM. 427 crurum, & fpinse praedant > cum maxima oneris pars a duritie offium cruralium > & fpinae,tamquam a co- lumnis fudineaturje contra in deambulatione ijderru mufcuh dire&ores animalis praeter retentionem in li- tu ere&o debent infuperfufpendere , & anterius im- pellere integrum pondus totius corporis animalis , eo quod fine flexione tibiarum deambulatio fieri noru poted; et quando cib fleftuntur, tunc tota machina animalisincuruata non innititur columnis crurum , & ideo violenter eleuari debet ab illis mufculis exten- foribus. Ergo multo magis laboriofa asione fatigari deberemus deambulando, quam dando/ Quod tamen ed falfum i Igitur aliunde petenda ed caufa lenitudi- nis , & deliquj;, quo dando afficimur -Haec,ni fallor, pendet ex eo, quod a<5h’o continuata eiufdem mufcu- li, quae fit fudi nendo idem pondus , licet exiguum.;, molediffima ed, & maiorem laffitudinem inducit, qua fi a&ione non affidua, fed interrupta,interpofitis fre- quentibus paufis, fiifpenderet pondus decies maius prolixiori tempore. Et ratio ed , quia a&io eiufdem mufculi continuari abfque vlla quiete non poted, nifi continuo tenfus, & inflatus permaneat ,* & proinde oportet, vt dillicidia fucci fpirituofi £ neruis conti- nuato fluxu exprimantur; aliter abfque quiete,nouae difplofiones in mufculis non fierent. Verum a tali c&- tinuata fpirituum effiufione duclusneruorum euacua- tur, & exucci redduntur, eo quod plus exit ex eis , quam ex cerebro introduci, & tranfrriitti poffit. Qua- re ceffibit effluuium fucci fpirituo/I intra mufculum , vel faltem laboriofo conatu e cerebro guttula aliqua exprimi poffunt, & hinc oritur fenfus laffitudinis , & 'languoris, qui dando percipitur. At perambulando, Cap.iS. De Ia flituriin is moleftia. 428 10. AL. BORELLI Cap.18. De laffitudmis inoleftia. mufculi per vices quiefcunt, & ideo tubuli neruofi in eos delinentes refici , & repleri fuccefliue fpirituofo fucco poliunt, & ftc interruptis adlionibus,facile pof- funt machinam animalis fuftinere, & mouere abfquo notabili laflirudinis fenfu. Procter fpirituum defe&um, confidero , quod in.» moderata , & viciffitudinaria asione mufculorurru , qua? deambulando fit,oportet, vt fibrae mufculorum , & tendinum moderate per vices diftrahantur , & ab interpofitis quietibus reficiantur. At flando, quia-» ijdem mufculi extenfores articulorum,nedumabfque vlla intermiffioneagunt, fed valido conamine labo- rant ; non quia grande pondus fuftinent > fed quia_» valde relaxati funt vitra exigentiam naturalem eoru, ob directionem articulorum, genuum,& coxendicum, & proinde decurtatio fibrarum confuetairrita red- ditur,vt chorda arcus relaxata,licet contrahatur , ta- men vim non habet arcum conftringendi, neceffe efl, vt plus iufto eorum fibra? diftrahantur, cum priuentur illis refe&ionibus viciftitudinarijs, & proinde fibrae aliquo patfto Jacerantur/qua? laceratio ciim ex fui na- tura fit dolorifica, fit,vt flando facultas fenfitiua in-» cerebro percipiat talem partionem laflitudinis . Con- tra vero in deambulatione, crebra: fibrarum mufculo- rum diftra&ionescito medicantur, & ideo dolorifi- ca? non funt, nec tantam lartitudinem inducere pof- funt . infuper flando, plantarum pedum pelles,membra- na:,cartilagines, & ligamenta tendinofa,qua? ad inftar puluinarium inter articulos offium tibiarum, & fpin* interponuntura, continua preffione oneris totius cor- poris incumbentis valde contunduntur, & talis con- DE MOTV ANIMALIVM. tufio lacerationem aliquarum partium inducit; quae non medicatur,dum itando, non datur locus refe&ioni>& quieti. At facultas sefitiua animalis multo magis afficitur dolore cuiuslibet partis corpo- ris, quam a confuetis laboribus omnium mufculorum artuum > & a contu/ionibus interruptis, & reparatis, qui fiunt abfque lcefionibus dolorificis in exercitio deambulationis - Hoc mirifice comprobatur ab experientia. Vide- mus enim, quod diuturna, & continuata feffio,etiam m loco commodo,producit notabilem fenfum laflitu- dinis, & lauguoris, vt experiuntur qui nauicula, vel le&ica vehuntur- Et,quod magis mirere, mcdicinau huius mali e/1 laboriofa deambulatio, a qua in fino itineris diurnipneclarc, & fumma cum iucunditatc* reficiuntur. Vnde patet, quod nedum ab illa conti- nua fefflone mufculi glutei, & omnes arcus compri- muntur , & ideo eorum fibra? lacerantur, fed praeterea impeditur circulatio fanguinis, & motus nutritionis partium comprefiarum. Hinc fequitur dolorifica paffio lafiitudinis, & languoris, qua? poftea tollitur,& medicatur non a quiete,fed a laboriofo motu mufcu- lorum, qui deambulando fieri debet • Sic pariter diu flando,pra?ter lacerationem dolori* ficam mufculorum extenforiorum , tendinum, &car- tilagiuum, patimur quoque la?fionem, qua impeditur circularis motus fanguinis pereofdemmufculos a co- tinua eorum tenfione,& turgentia. Quorum malorum appropriata medicina eft non quies,fed motus deam- bulationis,a quo circulatiofanguinis reftituitur,diffu- fio fpirituura per neruos fuppletur , & lacerationes a iuccis nutricijs r.efarciuntur.. C»p.i8. Dc laflitudinis moleftia. 10. AL. BORELLI Cap.18. De laflfitudinis moleliia. P R O P O S. CCXL Quare vehementes , & inufitati motus inducunt do- lores articulorum, & mufculorum,caufa conqcitur- Experientia conflat, quod vehementes > & inufita- tx motiones ,qu£ defudando fiunt in lufu Pilse>aut in gladiatorio exercitio,dolores afferunt non fubito, fed die fequentipoft quietem, & refe&ionem no&urnam, quando articuli>& mufculi brachiorum, & tibiarum-/ confuetos motus efficere non poliunt,fine moleflo, & graui dolore : & procul dubio talis dolor non pro- ducitur a laceratione , & ruptura fibrarum, mufculo- rum > & tendinum . Primo, quia fubito talis noxa-» percipideberet in a & a exerciti; violenti, quando ne- pe laceratio T& ruptura fit; non vero die fequenti, quando lallo potius refe&a , & conlolidata effe po- tuit . Secundo , quia medicatur non a quiete , fed a nouo, & repetito confimili exercitio violento.Vide- tur ergo , quod talis dolor produci poflit a concurfu abundantis ferofi , & vifeidi humoris , qui replendo porofitates carnium, nimium dilatatas a praecedenti- bus difplofionibus ad inflar fpongiae, & a tali tumo- re, &: infarcimento fibnr abfqtie pun claris dolorificis moueri non pofffunt. Porro talis tumor, &infanflio tolli non potefl, nili per tranfpirationcm infenfibi- lem perporos cutis, aut eliquatis glutinofis ferofita- tibus,&tranfmifiis per venas; &hse operationes iu- uanrnr, & mirifice promouentur ab exercitio laborio- fo fubfequente, quatenus attenuantur, elinquantur > DE MOTV ANIMALlVM. 431 impellunturque humores illi ftagnantes, qui fpeciem quamdam abfuflus conficiebant. Et fic facile eijci poffunt; & perinde tollitur caufa doloris. Infuperex tali motu renouato acquiritur aliud bo- num, eftque difpofitio, & aptitudo ad vehementes motiones in pofterum efficiendas, cum,dilatatis, & apertis nouis vijs in mufculis fanguis fa-cilius effluere poffit, & melius nutrire fibras illas valeat: &ideo ro- buftiores , & mobiliores redditas maiori alacritato , ac proraptitudine deinceps naoucri poterunt. Cap.19. De Motibus co mrlfiuis« C A P V T XIX. De Motibus Conuuljtuis. COnuulfio)dicitur motus inuoluntarius diftenfio- nis 5 vel contractionis alicuius articuli fa&us a caufa prasternaturali. De tali motu aliqua breuiter notabimus - PROPOS. CCXII. ConuuJ/io non fit a neruorum contra<5iione5 aut relaxatione Vulgatum efi,conuulfionem5 fcu fpafmum etfe ner- uorum prauam affe&ionem > qui a nimia ariditate,aue fu perflua hume&atione decurtantur, & tunc mufen- los, in quibus ramificantur, violenter contrahendo infle&unt, vel dilatant articulosj quibus anne&untur* Haec fententia merito antiquata eft,ciim ab experien- ratione euidentiffime refutetur. 432 IO. AL. BORELLI Op.ip. De Motibus co imi/iuis. Quia nunquam nerui arefa&i, exiccatiq,*vifi fimt,& ob id contrahi non poffuntV ficuti pili combufli , Sc torrefa&i contrahi, & torqueri foknt: Neque a ma- defa&ionc, qux naturaliter neruis conuenit,vnquarrL> contrahuntur,nec pariter a nimia febrili caliditate,aut a gelu hoc producitur . Poftea licet reuera nerui contraherentur, tam em* non poffent articuli tam valida vi incuruari , aut di- jflendi, eo quod nerui non affiguntur duobus terminis duris , & firmis,veluti clauis, ficuti mufculi offibus , aut fixis tendinibus alligantur, fed potius neruorunL» principia laxe vniuntur molli , & cedenti fubfhntix medullari cerebri, aut fpinalis medulla, & eorum fi- nes ne&untur molli quoque carni mufculofa , & in- termedia: neruorum longitudines non dire&e, fed fle- xuose, et laxe incuruantur. Quare efiirnpoffibile, vt nerui ad inftar funis eontra&i, etciauoaffixi articu- lum annexura fleCtant. P R O P O S. CCXIII. Spafmusfit a contra&ione inuoluntaria mufculorum, fa&a a mordicatione morbifica ntruorum ► Senfu patet5 in articulisinflexis, aut diftraftis ob conuulfionera , quod idem mufculus , qui voluntaria: alicui contractioni deftinatus fuerat in flatu fanitatis, poftea in fpafmo, inuito contra&us,tenfus,et tus permanet. Itaque motus conuul/iuus non differt a motu voluntario in a&ione ipfa; fed in caufa efficien- te, quia fit ab imperio voluntatis, fecus ac illa. Si igi- tur id ipfum, quod a motu voluntatis efficiebatur io* j DE MOTV ANIMALIVM. 433 fiatii fanitatis, poftea a caufa morbifica ijfdem necef- farijs operandi modis abfoluitur: Ergoambo motus ijfdem mechanicis operandi, modis fiunt. Veriim inj- motu voluntario fpiritus animales,vellicando neruorum in cerebro, eofqucconueirendo,exprimunt guttulas fucci ncruofi intra (anguinem contentum in mufculis , a quibus difplofio inflatiuaconfurgit. Igi- tur opor tet, vt in lpafmo eadem irritatio in neruis, & effufio fucci fpirituofi fieret a caufa morbifica . Vide- mus autem,quod talis itritatio efficitur in neruis cru- ralibus Ranarum exenteratarum,quotiefcunque acu punguntur , vel fucco falino tanguntur. Et in nobis ipfis experimur, quod irritatis neruis narium, aut Af- prx arterie, excitantur motus couulfiui fternutationis, au r tu /fis . Igitur fimili modopun&urce,aut corrofio- nes faftx in neruis artuum ab aliquo fucco acri, & fa- lino,poffunt motus conuulfiuos producere.Qui motus erunt tranfitorij,& momentanei,fi irritatio fu bito cel- fet; & diuturni, & perfeuerantes, fi irritatio illa con- tinenter fiat .Hoc confirmatur ex eo,quod in illis,qui conuulfipereuntpofi mortem, ceflatilla diftorfio, & diriguntur articuli, qui contra di fuerant: eo quod, extinda prorsus facultate fenfitiua in neruis, deficit quoque fenfus moleftiae, a qua conuellebantur;&pro- indenon amplius fuccum fpirituofum,nempe caufam difplofioms intra.mufculos effundunt i ideoque con- tradio illa violenta mufculi deficiet. Reftat folummodo difficultas, quomodo tanta cor pia fucci fpirituofi e neruis effundi poffit , qua? fuffi- ciat ad difplofionem continuatam efficiedam per plu- res dies in mufculis conuuliis . Cui difficultati patet r.efponfio ex fuperiiis didis, vbi oftenfum efi:, quod Cap.ip.De Motibus co uulfiuis. 434 10. AL. BORELLI non exigitur abundans profluuium fucci fpirituofi c neruis ; fedfufficit minimarum guttularum difpenfa- tio, quales funt particula: odorofie Zabeti,vel Chatar- tka:,qua: a vitro antimonij in vino diffunduntur. Gap. 20 De firmore ani. malium C A P V T XX. De Tremore Animalium ... EGimus in genere de tremore corporum libro De Vi Percuflionis a; modo exponi debent caufa:% & modi mechanici, quibus animalium tremores, tum ipontanei, tum inuoluntarij, & con.uulfiui fiunt. a Cap. 30 P R O P O S. CCXIT. Quomodo volunierij tremores fiant in animalibus, exponere • Ciim tremor nil aliud fit, quam fuccefliua , & fre- quens agitatio ad partes oppofitas, Videndum primo, aqua caufa, & quibus organis voluntarij tremores fiant. Et patet, quod cum manum concutere tremu- lo motu volumus,tunc mufculiantagonifbcfucccfliui, vnus poft alium a voluntatis imperio citiflime, & fre- quenter contra huntur, non feciis ac in Bilance a:qui- librata duabus manibus,modo vnarn,modo aliam lan- cem deprimimus. Sic pariter in lingua cum lite- ram R proferre volumus contrahuntur fibrge mufeu- loEcantagoniRa? eius, a quibus fleditur ad partes op- pofitas frequentibus vibrationibus . Et in hifce moti- bus tremulis fupponitur manus,aut lingua «equilibra- DE MOTV ANIMALIVM. taab aequalibus contra&ionibus proprijs, & naturali- bus machinuiaru coponentiu mufculos antagoniftas qui poftea a voluntarijs traftionibus, fa&is per dif- plofionesffiuperius enarratas,fucceffiue, agitantur, & tremorem efficiunt. Cap*2o. De tremore ani- malium P R O P O S. CCXV. Quomodo inuoluntarius tremor fieri poffit a relaxa- tione, & conftri&ione machinularum, qui- bus fibrae mufculorum componuntur. Tab. 18. Fig. 16. Di&um eft fupra 3 quod ficut ofcillatio fune-pen- duli fieri potefi a naturali eius difplofione , & vi gra- uitatis,fic quoque Arcus , aut confimilis machinafle- xibilis 3 & refiliro po fiunt, Hinc fit, vt nunquam funes tanta vi tra&i fint 3 vt nequeant aliquantulum relaxari * Et in tali flatu fi forte impulfa, & inflexa fuerit columna AB versus D, necefie eft, vt diftrahatur funis AC,& tan- tumdem relaxetur contrapofitus funis AD. Maiorem ergo vim faciet funis AC ob violentam diftraftionem machinularum eius , quam funis AD ob relaxatione machinularum fuarum. Quare poftquam extin&us eft ille impnlfus,necefte eft, vt maior vis, quam exer- cetfunis AC reducat columnam AB verfus fiturru perpendicularem i & quia in motu regreftlis acqui- ritur nouus impetus contrarius priori, fit,vt columna viteriiis impulfa fledlitur versus C,diftrahendo funem AD , & relaxando funem AC . Igitur ob eamderru caufam reducetur columna, &fle et contra&is, tremulus motus creari potcftr. Cap*2o. De tremore ani- malium P R O P O S. CCXVI Quomodo defe&us virium tremorem inducat. Experientia docet, quod languidi, et extenuati ob inediam, ob infirmam valetudinem, ob fene&utem , et ob v praecedens laboriofum exercitium, manibus fuflinere aliquod mediocre pondus non poliunt abfqj tremore. Quod vero talis pafiio contingat ex defe&u facultatis impetum facientis, fcilicct ex defetfu fucci fpirituofi , qui per neruos communicatur,fuaderi po- tcft ex momentanea refectione, quam efficit vini, aut cardiaci liquoris potio, quae vires adeo rcftaurat, vt deinceps ablque tremore pondus illud fuftineatur. Modus vero , quo fit talis tremor,eft, quia ob pe- nuriam fucci fpirituofi non pofsunt ex neruisconti- nenter effundi guttube illa?, qua? requiruntur, vt in_» mufculis explofiones, et turgendam continuatam-» producere poffint, fed oportet, vt frequentes moru- lae intercipiantur , in quibus mufculi relaxantur, et flaccefcunt,* et ideo vicibus frequenter interruptis, fufpenfio ponderis ncgligitur, et renouatur. Et hinc oritur motus tremulus. Hoc confirmatur ex eo , quod viri alioquin robufti pondus proprij brachij extenfi fufiinere non poffunt, continuata a&ione per horam integram abfque tre- more . Quia nempe ob continuatam effufionem ex ijfi- dem neruis fucci fpirituofi diffipantur, et -deficiunt,et proinde interruptis vicibus, et minutis fixllicidijs ex- primi pofsunt. Quare 438 IO. AU BORELLI Cap. 20.De tremore ani malium PROPOS. CCXVII. Quare timor > et frigidius tremorem inducat, exponere. Quia ad mufculorum adionem continuandam re- quiritur perenne ftillicidium fucci fpirituofi,qui cef- fare potefftiim ob inopiam, tum etiam,quia impedi- tur eius diffufio , et aduentus ; talis autem accefsus fuccifpirituofi ad mufculos inflandosimpediri poteft triplici modo, Primo, induda quiete in ipfisfuccis fpirituofis. Secundo,agitatis motu contrario, nempe fugiendo verfus cerebrum . Tertio,obftrudis vijs, et orificijsduduum neruoforum.Quod frigus ex fui na- tura torpore, et quietem afferat,omnes Icimus . Quia frigus nil aliud efse videtur, quam priuatio , et defe- dus caloris, et proinde frigus inducet defedum , et inopiam caliditatis,feu praecipua: caufe motiua? Ani- malium - Quapropter mirum non eft, quod aduenien- teimprouifo frigore fiftatur, aut faltem retardetur motus fpirituum intra mufculos ; etideddifplofiones in eis fiant periodo interrupta, ex qua tremor fub oriatur. Poftea, quod timor fit fuga quxdam fpirituum ad intra, conijcitur ex pallore faciei, oculorum offufca- tione , vocis exilitate, et interruptione, virium defe- du, ex tremore artuum , et ex cordis valida, et fre- quenti palpitatione , qua? omnia fymptomata contin- gunt in ftatu integro perfeda? faniratis Animalis,dum fpiritus abundant . Ergo fubfequuntur ex retratio- ne, et fuga fpirituum,quam inducit anprehenfio peri- de motv animalivm. 439 culi, et mali imminen tis. Igitur mirum non e/hquod dum fpiritus in tali perturbatione retrocedunt parce inftillari poffint intra oiufculos, & ideo vicibus inter- polatis difplofiones fiant, a quibus tremula vacillatio critur. Cap. 20.De tremore-* animalium» P R O P O S. CCXVIH. Caufam tremoris morbifici, qui in Paralyfi,febribtis> & fenio contingunt,exponere, Praeter tremores fuperius enarratos,qui a fpirituum defectu, vel ab impedito eoru concurfu oriuntur, dari alios tremores , qui a morbifica caufa dependent,ma- nifeftum eft. Videmus enim , quod la?fis neruofis, & tendinofis extremitatibus articulorum,paralytici qui- dam tremores producuntur j infuper in paffionibus epilepticis , & in poroxyfmis febrilibus vehementif- fimo tremore artus concutiuntur;minori tamen ve- hementia Ira? perturbatio tremores affert» Ha?om- nes pa.Tiones proculdubio ab aliqua caufa morbifica-* irritante produci debent, ciim pra?ter voluntatem co- tingant,nec a potenti vi motiua fpirituum animalium impediri, & refrenari poffint. Tales igitur vehementes concuffiones articulorum fada? inuita facultate animali,conuuliiua? vocari fo- lent. Qua? producuntur ab irritatione, & modificatio- ne neruorum, & membranarum, ob quem moleftum-» fenfum dolorificum exprimuntur ab eis intra mufeu- los fucci fpirituoii, difplofiones continuatas effi- cientes , a quibus contradi retinentur i & ideo arti- culi flexi, vel dilatati perfifiunt. 440 IO. AL. BORELLI Caf. 2n.Dc tremore animauum *• At in tremore paralytico fiunt quoque conuulfiuat i’!# ner notum mordicationes) non quidem continua- ta? , fed paufis interpolitis, vt contingat quaedam fre- quens ofcillatio,ad inftar fune-penduli. Quod contin- gere poteft cx eo, quod fucci falini, & mordicantes , autinfinuantur intra neruos,non fluxu continuato ad inftar fonticulorum , fed guttatius vel potius , quia_> periftaltico quodam motu compreftis neruis,aculei falini intra neruos infinuati pungere poffuntper vices fibras, & membranas nerucas . Quod praeterea confir- matur, quia tales irritationes excitanturyvel augentur a turbulentis fpirituum agitationibus , vt contingit in Paralyticis,qui dum excandefcunt, vel contriftantur, vehementius tremunt. Et in fanis hominibus motus Iras artuum tremorem inducit: quia nempe in turbu- lento fpirituum motu puncluras illai vehementes ex- citari poffunt .. Omnium tamen validiffima eff concuffio tremoris , quas in paroxyfmis quartanas febris contingunt,& quas in fpinali medulla moleftiffimam paffioncm inducunt, vbi nimirum; fucci falini a prascedentf fermentati ono feparati,mordicationes illas dolorificas* creant, vt fuo loco dicemus. Tandem finilis tremor licet confimilis fit affe ideo folummodo pauca fubiungamv DE MOTV ANIMAL1VM. 443 Cap.ii. De motu exci- clefcentias febrilis CAPVT XXI. De Motu Excandefcenti# Febrilis AGa de motionibus ExcandefcentLe febrilis,qux licet noftris fenfibus expolita lit, & quim fre- quenter nofiro malo experiamur, nihilominus earum caufie, & modi mechanici, quibus efficiuntur, quam- uis fummo ftudio fuerint vfque ad noftra tem- pora,adhuc humanam fagacitatem fugiunt; cum non vereantur Do&iffimi Medicorum ingenue profiteri, adhuc febrium naturam fe affecutos non fuiffe. Si er- go in re tam ardua, & recondita nil profecero, noru magis mihi,quam casteris vitio vertent Eruditi Lecto- res ,* Quibus aliunde ingratum non erit,noua metho- principijs longe diuerfisab ijs , qua? traduntur in communi fchola, ea me deduxifle, & expreffiffe. P R O P O S. C C X X. Vulgata febris definitio affertur, eiufque defc&us infinuantur. Nomen febris ab hominibus impofitum fuifTe,con- iiatjpaflioni cuidam cxcandenfcentiar motus cordis > & arteriarum ( non quidem irritatas ab ira , & vehe- menti corporis motu, fed fpontaneac->&: permanentis ) cui affociari foletferuor, & caliditas totius corporis , eaque confequuntur alia fymptomata , languoris,de- bilitatis, doloris, & alia plurima . Sed breaius defini- ri folet febris, quod fit calor accenfus in corde . Fe- 444 10. AL. BORELLI Cap:2i. De motu exca defeentia? febrilis , bres poftea fubdiuidunturyalia? enim intermittentes , alice continua? funt; aliae periodica? i alia? irregulares ; aliae incipiunt cum rigore,& frigore; aliae ab initio in- calefcunt;ali£ ardentiflimae funt; alite minimum inca- lefcunt> qute aliquando pcmiciofte valde ccnferi fo- lent e Circa caufas excandefcentiae febrilis,putant,effi- cicntemjelTe natiuam cordis caliditatem; materialem effefanguinem,copia, vel qualitate peccante, qui non fecus ac ligna,pabulum incendio fubminiftrat; & quia vt plurimum febres habent certas periodos duratio- nis , & intermilfionis , vt determinatis temporibus exactius , quam horologium renouentur, oportet,vt in fanguine generetur, aut aliunde ei communicetur aliquid, quod ad lingulas periodos febriles in fata., menfura , & aquali proportione, & tempore poilit febrim denuo reaccendere . Hoc autem erit,iuxta eo- rum fentendam,humor aliquis excrementitius,& cor- ruptus,in minera aliqua delitcfcens , & feniim aug- mentatus in fato tempore, vt inde fanguis afficiatur, & fermentefeat. Talis minera , feii focus in vulgari fententia ponitur invenis meferaicis,velalibi;materia vero funt quatuor humores vulgares. Sed h^cprofe- ro fententia merito reijcitur , poft fanguinis circula- tionem detegam, cum fanguis nec in meferaicis,nec alicubi ftagnet, nec receffus , aut fpecus pro mineris vfquain corpore animalis excogitari poffint abfque tumore infigni, aut abfcelfu aliquo . Et proinde hiec fabuia euan e fc it. DE MOTV ANIMAIJVM. Cap.21. De motu exca defcentise - febrilis P R O P O S. CCXXI. Non a foco , vel fermento in corde exiftente, febris accenditur . - Alij recentiores cum Cartefio aiunt, fanguineiru in febri ebullire, & feruefcere ex calore contrado in corde,manifefte euinci ab experientia, fcilicet ex pul- fu grandi, & a vehementi, & ex sftu intolerabili in prscordijs, & ex fiti ardentiflima. Ponunt poftea prae* cipuum fanguinis fermenta in corde ipfo, quod focus caliditatis eft . Sed contra hanc Cartelianam imaginationem res ipfa clamat; nam in viuorum anatome non obferua- tur in corde feruens illa caliditas , quam tantopero exaggerant; immo irritato animali doloribus, & cru- ciatibus acerbis,dum fecatur , proindeque in exceffn rabiofo iracundiae eius (quae ex fui natura caliditatem in corde auget) fatis moderata caliditas in corde eius repetitur, nempe eiufdem gradus, ac habent vifcera, <5c reliquae partes internae animalis ; fcilicet non fupe- rat gradus 40. termometri, fcilicet eft aequalis calidi- tatis folis aeftiui . Pofiea in corde non repenuntur vafa,fermentunu continentia : nil enim aliud ibidem confpicitur,quam cauitates carnes,confiflcntes,munds,& abfterfae,qu£e continenter abluuntur a fimplici tranfitu fanguinis , nec faporem aliquem acrem, acidum, aut alterius na- turae, quam puriflimo fanguini conuenit,quifquam re- periet. Ex his ergo, &ex alijs rationibus , quae contra 446 10. AL. BORELLI Cap-.ii. De moru exca vel ob copiam eius, V rurgentiano, vel ob admiftionem humoris alicuius fermentitij,al- terari, fermentari, & corrumpi facile poffe ; Ex quo fit, vt motum, feruorem , caliditatemque contrahat fanguis ab ipfamet a&ione fennencatiuaj ficuti vide- mus,herbas contufas, maceratafque, & vina noua_> ferucre, ebullire, motum , agitationemque vehemen- tem maxima cum caliditate corrahere. Praeterea poft- quam fanguis ex fermentatione iam diwta,acrimonia, & pungitituam quamdam naturam contraxit, neceffo eft ( inquiunt) vt in tranfitu eius per cor mordicet, & pungat flamina 'fibrofa cordis , non fecus,ac in cordo auulfo a contagii fucci mordicantis , vt aqua? fortis, renouatur , augcturque extinda eius pulfatiojex qua pun&ura corvehementiffime commoueri, & pulfareu debet cum ingenti ardore , ac caliditate producla ab ipfo corde, vel potius a fanguine virtute propria ca- DE MOTV ANIMAL1VM. 447 liditatis natiua?, vel excitata? a fermento ipfi fanguini fuperaddito. Nituntur poftea confirmare,ex fanguinis corrupte- ! Ia febrem oriri , propterea quod paifim in febribus | vrina alteratur j corrumpiturque , cumque vrina ex fanguine in renibus fegregetur, fecum deferre cogi- tur particulas impuritatum , quibus fanguis coinqui- i natur , & tandiii vrina? alterate perfeuerant,quamdiu febres perdurant; quod eftfignum indubitatum cor- ruptela? ianguinis. Contra hanc plaufibilem, &a magnis viris rece- ptam fententiam, nonnulla militare videntur , quee examini dodiorum operae pretium erit exponere . Et primo,non quia vrina frebricitantium e/i quoad colorem , & confiftentiam,fequitur , quod I fanguis, cui vrina commifta fuerat ,fit quoque corru- ptus . Fieri enim poteft, vt non a fanguine , fed ab alia caufa,vrina? alteratio, & perturbatio contrahatur. Sicut ab oleo puriffimo, & iniipido , a quo aqua com- mifra feparatur, poffibilc cfi, vt dulcorem,vel acredi- nem amaram,quam aqua fecum defert,a conta&u fac- cari, vel rabbarbari contraxerit,non ab oleo iniipido. Quare,etii vrina alterata in febribus a fanguine fepa- retur, non licet concludere ,fanguinem eadem corru- ptela affedaim efle , & caufam efficientem fuifie alte- rationis vrina?, nifi certo conftiterit, quod a alia caufa liquor vrina? contaminari potuerit. Quis enim fcit, an in ftomacho,vel inteftinis, aut in glan- dulis mefenterij reperiatur humor , fal, aut fermen- tum , a quo effici potuerit talis vrina? conturbatio? Et hoc aliunde euincitur, quia fi vrina alterata, St corrupta indicat corruptelam u&u exiftcnrem in mafi- Cap.21. De motu exca- defcentiae febrilis 448 /0. AL. BOKELLI Cap.21. De motu exca- dtfcemiae febrilis fa fanguinea, a qna febris gignitur , Ergo dum perfe- uerat alteratio vrina, perfeuerabit quoque malitia-» fanguinis , & proinde effe&us eius,nempc febris ; fed vrinae alteratio perfeuerat,nedum diebus, & horis pa- roxyfmi febrilis , fed etiam toto tempore quietis , & intermittentia a febre inTertianarijs,& quartanarijs. Igitur malitia fanguinis etia diebus vacationis , & in- termittentia perdurat; & tunc quoque fanguis per cor continenter tranfitjcirculando ; proindeque accenfio- nem in corde excitaret, &fua acrimonia cor vehe- menter concitare deberet: ergo diebus intermitten- ti» febris accendi deberet; Et propterea febres ter- tianae,& quartana? omnes effient continuae,abfque vlla intermiflionc , quod eft falfum: igitur hypothe/is af- fumpta falfa quoque erit. Secundo fi nulla alia de caufa xgritudo tam perni- ciofa,qualis febris ed,accenditur, nili quia fanguis al- teratione, & putredine contra<5la,valde recedit a flatu cius naturali , proculdubio fanguis febricitantium-» valde differret a /anguine fanorum, ficut infigni diffe- rentia vegetabilia , & animalia putrida a non putri- dis diuerfo colore , odore, fapore confidentia, & fa- cultatibus acinis diftare videntur . At nos videmus , quod fanguis per phlebotomiam ex fanis hominibus edutdusml fere differt a febricitantium ,etia in acutis ; in vtroque enim feparatur pars fluida can- dicans, albumini o«i fimilis , qu/t in igne concrefcit, a parte confidenti rubicundi; eumdem faporem, at- que odorem in fanis, & aegris retinent/ Colores vero licet aliquantulum differant inter fe in febricitanti- bus,ea’dem differentia pariter obferuantur in cruori- bus hominum perfere fanorum. Igitur dicendum e/V DE MOTV ANIMALIVM. 449 fanguinem febricitantium non efle putrefavfium-> corruptumque , proindeque verum non erit > quod afanguine corrupto febris accenditur , & fo- uetur. Tertio, videmus , quod ex apoftematein extremo pedis, febris excitatur idemque contingit in flu- xionibus articularibus, in his tamen fanguis nou_* peccat. ' Quarto, in fluxionibus catarralibus , afmaticis , & epilepticis,febres excitantur non quidem a fanguino, fed a fluxionibus cerebri. Quinto , fi ponatur corruptio fanguiuis, caufa ex- candcfcentice febrilis,faluari non poterunt periodi fe- briles,qu£ fiatis temporibus circuitu fa<5lo renouantur in intermittentibus de non cfie ad efse, vt in quoti- dianis, tertianis, & quartanis contingit. Quod fatis fuadetur ex eo,quod ipfi nequeut faluare tales effeclus afiignado illos diuerfos gradus alterationis,& corru- ptionis/anguinis, a quibus periodi febriles produ- cantur; fed coguntur recurrere ad myfieria motus lu- na?,ad numerorum facultates, & ad fimiles machinas. Praeterea fi fanguis putridusjdum tranfit per cor,ip« fum irritando, aut venifica qualitate afliciendo,fe- bremexcitat, quomodoccfsare periodus febrilispo- tefi ? Quia, inquiunt, in paroxyfmo humor peccans concoquitur, & a natura expellitur perporos, auteij- citur e locis principalibus ad intefiina, vel alio,tam- quam ad cloacas . Sed fi hoc verum eft, quare poft certum tempus intermilfionis redit febris ? Aiunt, re- manfifse fermentum , quo denuo fanguis corrumpi potefiin determinato tempore, & fic denuo crearo potefi febrilem excandefcentiam . Verum,quia con- Cap.2i. De mot!u exca* defcen tiae febrili s 450 70. AL. BORELLI Capur. De moru exca- defeemi# ■ febnlis fe&o paroxyfmo fermentum febrile fubito agit, in- choando notiam alterationem mafsae fanguinc£,cou- tinenter augendo corruptionem per gradus , conti- nuato,non svero interrupto motu, vt conflat expe- rientia in fermentationibus vegetabilium,& humoru; & cum tali inchoata corruptela fanguis per cor con- tinenter circuit, proindeque cor afficiet fuo gradu malitia?; & putredinis acqui/ita?: Ergo femper febris perfeuerabit, nec daretur perfera quies , & intermif- fio totalis a febre , fcd haberet periodum continuo crefcentem vfquead excefsiun: & hinc continuato progrefsu decrefceret vfque ad infimum terminum-’, in quo non quiefeeret, fed interrupto motu denuo augeretur: Vt contingit in ofcillationibus fune-pen- dnli, & in fluxu , & refluxu maris ; eo quod femper Viget caufa motus, aut augmenti eiuscrcfcenti cauia, vel decrementi,dum caufa motus diminuitur . Curru igitur hoc iit falfum,perfeuerat enim quies a febre per plurcs horas,’& dies integros ; non igitur corruptela in mafsa fanguinea generata, & augmentatamorbosa motionem febrilem creare poteft. Si poftea fupponamus cum aliquibus Authoribus; fermentationem fieri, & afseruari in aliquo fpecu , & angulo corporis animalis, hoc quidem in anatomica experientia refellitur , nufquam enim in corporibus febricitantium tales fpecus , feu cloaca? repleta hu- moribus putridis confpiciuntur , fed in omnibus vi- fceribus , vafis, et carnibus,fanguis, et humores con- tinuo, & non interrupto motu fluunt 3 & refluunt; & licet aliquando adfint abfceffus, & apoftemata in- terna , tamen hoc rariflimum eft , & fere femper fe- bres accenduntur abfque vllo abfceffuj immo aliqua- DE MOEV ANIMALIVM. do a /implici intemperie calida? aut frigida? a vigilia* ira ? aut triftitia excitantur febres periodica? quoti- diana? ? & tertiana? ? in quibus nullum internum apo- ftema reperituj/. Vndc conflat? quod febres humora- les non femper excitantur a fanguine male affedo? & contaminato a commiflione fucci alicuius fermenti- tij?afferuati in aliquo fpecu corporis animalis. Cap.2i.T5' mam defcentiaz febrilis P R O P O S. CCXXIIL- Non accenditur febris & chilo aliena natur* a fan* guine ? qui fermentationem?ebullitionem- que eiufdem fanguinis inducat. Sed antequa vlteriiis proced:tmiis?oper£ pretia erit, expendere dodrinam dodiffimi Neotherici de eo- dem argumento . Supponit ipfe ? quod vere fanguis corruptus febrilem excandefcentiam per fe efficio poteft? quotiefeunque fpiritus?& pars fulphurea fan- guinis exaltata ?jj& efferata ceteris fanguinis partibus iupereminct?& cumijs coniungi nequit? efficit ludam quamdam ? qua? ebullitionem?& efferuefeetiam febri- lem creat. Ait pr*terea?quod fermentum? a quo fan- guis alteratur,de foris aduenit ? nempe efl fuccus nu- tritius {anguini a?therogeueus ? & proinde ei a?gre af- fimilari poteft, qui ad plenitudinem in vafis conge- fiusjfermentationis motum? ebullitionemque induce- re poteft. Quia vero prxuiderat maxime negotiurru faceffere intermittentium febrium3& periodoru reno- u itiones ? nititur difficultatem hac ratione declinare.. Licet confedo paroxyfmo* fuccus nutritius fanguini aetlierogeneus fubitb paulatim eide m fanguini admi- 452 70. AL. BORELLI Cap.23. De motu exca- defeentiae febrilis fceatur,non proinde febris fubito accendetur, fed ex- pecfcandumefhquoufque vafa repleantur, & turgeant, vt ebullitio vehemens febrilis fieri poffit: non feciis ac ceruifia, vel vinum nouum vtribus infufum,& fid- ele occlufum , vt euaporare nequeat, licet fermente- fcat, tamen fine fertiore, & impetu ibidem continetur, fed multiplicatis vaporibus ibide cohibitis tota maf- fa turget, ebullit, & adeo infigniter fermentefeit, vt vas vtris diffiliat, difrumpaturque; quas operatio per- ficitur , completurque flato tempore,vcluti in inter- mittentibus febribus. Contra quam do&rinatn aliqua dubia proponam.;. Primum efl, quod ex eo, quod in febri (anguis agite- tur, & calefcatferuentiflime, non fequitur,talem fer- tiorem produci tamquam a caufa ab ipfa fanguinis fermentatione,& ebullitionc,ciim talis efferus agi- tationis fanguinisproduci po/Tit ab aliqua alia caufa. Quod aliunde ex eorumdem verbis colligitur: concc- d unt enim,ex mordicatione, & titillatione ipfius cor- dis produci pofle vehementem commotionem cordis, & confequtnter fanguinis commotionem , quas ebul- litionem . Igitur non eft neceffe , vt e con- tra folummodo fanguis ipfe fermentatus fit primaria. caufa,excandefcendam febrilem producens.. Secundb,videmus in aclu feruentiflimas iracundias excandefcentiam omnino fimilem febri, quoad vehe- mentem fere conuulfiiiamcordis, & arteriarum pul- fationem,quoad £flum,ardorem que circa prascordia-» quoad feruorem, excurfionemque fanguinis per vni- uerfum corpus, quoad fitim,amaroremque oris, quo- ad commotionem vifccrum, tremoremque extrema- rum partium, & tamen fanguis temperiem DE MOfV ANIMALIVM. 453 fuam naturalem retinet, eft dulcis;nullam acredinem* nec fignum abundantiae falium, aut fulfuris exaltati oftendit: Condat ergo,produci pofie excandefcentia febrilem ab alia caufg, longe diuerfa a fanguine fer- mentato . Tertio cum afferiturdn motu febrili fpiritus, & ful- pnur fanguinisexaltatum, & efferatum cffe, ita vt cae- teris fanguinis partibus fuperemineat, & cum ijs co- niungi nonpoffit, &ide61u&am illam ebullitionis inducat; funt haec ( fifd,quod fentio,proferre licet ) verba metaphorica gratis , & confidenter , quae caufam commotionis fermentatiuae fanguinis no declarant, neque eiiis exidentiam probant. Dicerem potiiis,in miftis reperiri ignis innumeras particulas, & praeterea alias, qux aptae natae funt fponte fe monere: hae vero varie nectuntur, & vincu- lis conftringnntur , vt in calce igniculi retinen- tur , quae fi contingat ab humido , vel a con- fueta motione interna, vel externa, vt vincula diffol- uantur,partes illae vi motiuaperditae,libertatem na&£, iuam indolem exercent fe mouendi; &idco reliquae mifii partes ab illis agitantur , & varie reuoluuntur , commifcenturque: hoc autem in vino , calce , & alijs patet,fieri pofTe5tu ob facilitate difiolutionis, tum ob abundantiam fpirituutn , feu igniculormrb , atit hifce analogorum : in jfanguine vero non videtur, tam grandis efferuelcentia fieri poffe, ciign non adfit copia olei , fiuefpiriruum, vt in vino & illi fpiritus acres, qui per didillationem a fanguine eliciuntur, dubium eft, an opificio,&commixtione ignis ( vt in_> calce immifcentur ) geniti fint ,• quod in multis cafi- busdo&iliimus Boyle animaduertit. Cap.21. De motuexca defeentiae febrilis IO. AL. BORELLI Cap.21. De notu exca- dcTcentiae febrilis Quarto, circa modum , quo nititur idem Author faluare renouationem paroxyfmi in intermittentibus, obferuo > quod exemplum mufti conclufi intra vtres , & ibidem bullientis,quod ob nimiam turgcntiam vas diffilit,male adaptatur fermentationi fanguinis intra venas > a qua paroxyfmus febrilis rcnouarur in inter- mittentibus ; quia murtum inclufum intra vtres,fem- per eodem tenore bullit, fcil cet a:que incalcfcit, & aqualibus temporibus gignit ampullas vaporofas ciufdem molis,£equc numerofas, Sc ecquali frequentia,fruevtris turgeat, /rue non . Etratio,qua- re ob nimiam turgendam vas diffilit,non eft,quia tunc inclufum vinum maiori vehementia fermentatur, fci- licet magis calet, Sc maiori proportione, & celeritate ampullas vaporofas gignit. Sedtunc praecise comple- turrepletio vtris , & deinceps au&a fupeniue moles acris euaporuti a mu/fo non poteft in loco ftri&iori vtris, di&a moles tantopere dilatata contineri; & proinde vim facit, vt quaerat amplum fpatium ecqua- le fuee moli, & hinc fci/Tura vafis efficitur- At fanguis intra venas inclufus,/I completo primo paroxyfmo,ad indar mufli,fcrmentatiuum motum exercet,& ebullit abfque turgentia, non feciis aemuftum, non video, quomodo debeat turgentia venarum ar- teriarum ad hoc, vt fubfequens febris accendatur, quandoquidem diffiiitio vaforum fanguineorum fru- fira timetur,cum vafa /anguinea in principio noui pa- roxyfmi,ncque turgeant, neque fangtiincm feruen- tem contineant ,• imb exinanita , & adeo pufilki, & frigida fint, vt pulfus contracti , Sc parui fiant; Sc vt piurimum rigorem , Sc tremorem habeant ; nec ebullitio ,&caliditas fanguifis produ,- DE MOTV ANIMALIVM. citur a turgentia , fed ab ipfo motu Termentatiuo fanguinis , qui motus fit ab initio ( ex conceffiono ipfiufmet Authoris ) alias comparari non pofTet cum mu fio fermentefccnte. Origo ergo fallacia? in hoc confiftit, quod comparatur quies intermittentia? fe- brilis , qua? eft deferiis , & priuatio motus fermen- tati ui saguinis cum fiatu vtns mufio oppleti ante eius turgendam perfeuerantis , abfque diffilitione, & ru- ptura : in quo fiatu muftum fermentefcit, & ebullit, feciis ac fanguis faciebat. Nam fi verum cft, quod toto tempore intermittentia? a febre fanguis conten- tus in vafis fermentefceret, & ebulliret, non feciis ac rnufium in vtrenon turgido, oporteret,vt in tranfitu per corfcruorem , & excandefcentiam febrilem ex- citaret pro gradu feruoris ipfius fanguinis* Quapro- pter toto tempore intermittentia? paroxyfmusfebrilis perfeueraret, licet minus intenfus . Nulla igitur fe- bris intermittens daretur, fed omnes edent conti- nua?,crefcendo continenter , & decrefcendo, vt an- tea didum efi : quod cum fit falfum, fatendum cfi , non a fanguine fermentato febrilem excandefcentiam creari. Cap.ti* De motu exca* defeenti» febrilis P R O P O S. CCXXIV. Experimentis comprobatur, quod fanguis alteratus a caliditatc , putredine, vel ab admixtione Talium, aut fulphuris,febrem non producit. Quotiefcunque dubitatur,an aliquid fit certa,& in- dubitata caufa alicuius effedus , qui in aliquo ftibic- 456 IO. AL. LORELIJ Cap‘.ii. De motu exca defcentiiE febrilis do exoritur,hac regula, & ciyterio,didamine naturae conformi, procedendum,efTe vno ore omnes Philofo- phi fatentur . Si enim pofita illa, de qua dubitatur , an caufa fit,abfque alterius confortio femper fequitur effiedus , & pariter verificatur , quod remota , & non exifiente illa, femper ceffat effedus , affirmabimus abfque erroris formidine,illam vere caufam effie pro- dudiuam pradidi effiedus . Attamen,fi inquirendum eft, an aliquid non fit caufa alicuius effiedus,tunc re- gula infallibilis hac erit; fi nimirum remota , & non exiftente ilia , qua? ambigitur , an fit caufa , nihilo- minus aliquando,immo femcl effedus producitur;tuc affirmare tenemur,illam nequaquam caufam fuiffo pradidi effedus : E contra,fi illa pofita, debite fubie- do applicata , & non impedito effiedu, nihilominus non fequitur, concludere licet, illam non extitiffo caufam etfedus non produdi, & non exiflentis in_> natura . Modo,quia ambigimus primo loco,ancalidi- tas aduaiis maffa fanguir$ea febrem pariat ; Quia_» videmus,quod caliditas fanguinis contradaa feruorc aeris ceftiui , vel ab hypocaufto , aut a potu abundan- tiffimo aquarum lucentium calidiffimarum,licet fit in- time applicata ipfi fanguini, fcilicet diffufa fit per omnes fanguinis particulas , & proinde non impedi- ta, nihilominus feruorem febrilem non producit; abf- que hafitatione concludere pofTumus, quod alteratio fanguinis ab adii ali caiiditate , febrilis motus nonefh Necobflat, quod aliquando a radijs folis canicularis febres excitentur; nam hoc contingit , quia contrahitur lafio in cerebro, & neniis , non a caiiditate, vt calor cft . Quod fundetur exeo, quod pradida febres non accenduntur,dum adu viget,aut DE MOfV ANIMALIVM. 457 exiftit talis caliditas fanguinis, fcilicet quando a&u radij folis caput calefaciunt , fed poft aliquod tem- pus,nempe cum caliditas illa non amplius exiftit, nec operatur. E contra,polito defectu, & priuatione intemperiei calida: aqualis in fanguine i imo poiita in fanguino actuali tepiditate tempore hyemali, & rigida frigidi- tate in quartanarijs , tamen fubfequitur effectus ac- cenfionis febrilis . Igitur intemperies actualis calidi- tatis fanguinis non eft caufa produ&iua ardoris fe- brilis . Secundo loco,quod alteratio fanguinis contracta., ab admiftione fpirituum , & fulphuris exaltati, vel falium,non fit caufa produtfiua febrium ■> fuadetur ex eo, quodjaquap Thermales fulphurea?, & falfx copio- fiffime ebibita: intime commifcentur fangu ini, et per vniuerfum corpus fparguntur, et praxipue cor ad in- ftar torrentis irrigando, valde id irritare, et mordica- re deberent, proindeque infignes febriles excande- -fc enti as producere, quod tamen non contingit . Praterea ob vrinx retentionem in calculofis, fales ammoniacales vrina: accerrimi maffam totam fangui- nis inficere , et cor ipfum perpetuo mordicare debe- rent , proindeque febrem moleftiffimam , et conti- nuam producere , quod tamen non accidit' Infuper, dum Pifis degerem,folertiffimi, etdo&i Anathomici Carolus Fracaffatus , et Siluefter Bonfigliolus, me prnefente, infuderunt intra canis viui iugularem ve- nam olei fulphuris vnam , vel alteram dragmam , & poft aliquos eiulatus ligata vena canis follitus, adeo vegetus, & immunis a febre remanfit , vt auidiffime offa'corroderet,debids temporibus ederet, & dormi- Cap.21. De motu excai- defeen eiae febrilis 458 10. AL. BORELLI Cap:2i. De motu exca • de fcentia: febriJis ret, vt nullum fignum inualitudinis oftenderet, & fic permanfit vfque ad diemjoclauum, quando aufu- git a cubiculo, in quo detinebatur. Si igitur a tan- ta copia falium, & olei fulphuris acerrimi fanguis al- teratus nequaquam febrem efficere potuit fatendum efl alterationem {anguinis a falibus,& fulphureis fuc- cis, & fpiritibus faciam 5 nonefTe caufam produ fanguine non exiflens , non poteft effe caufa efferus febriiis.Et proinde fanguinis alteratio febris caufa ef- ficiens noneft. Nec obftac,qubd in ebrijs pulfus con- citetur 5 & corpus incalefcat: nam praecipua Ixfio fic in cerebro, & neruis, ob dolorescapicis, vertigines, foporeslethargicos>c6uulfionesphrenithides , & fi- miles affe&us .* Quare potius cenfendum eft, cordis concitationem , & caliditatem effe effedtum depen- dentem a laffione cerebri,& ncruorumquod inferius confirmabitur. Quod putredinem fanguinis pertinet, quid quaefo magis coinquinatum , & putridum excogitari poteft, quam pus pleuritidis jf Et hoc tamen,quando per vri- nas expurgatur per pulmones ad finiflrunfcordis ven- triculum perduci necefle e/1, & hinc intra Aortarru effundi, vt nimirum medietas fere puris per ramuiru afeendentem ad caput, & brachia difpergatur, & per venas iuguiares, & axillares denuo ad cor reducatur; reliqua vero parte puris per Aortse defeendentem-» truncum diffufa,non tota fimul puris mafla prima vice per renes expurgatur, exoneraturque , fed folummo- DE MOfV ANIMALIVM. 459 do tertia , vel quarta eiufdem puris portio pro mcn - fura,& capacitate arteriae renalis comparata ad totam Aortae dcfcendentis amplitudinem , vt demonftraui- mus vnde puris refiduom per totura corpus diffufum recolligitura venis , & denuo per venam cauam vna cum pure a capite, & brachijs defcendente,ad cordis dextrum ventriculum , & inde ad pulmones diffufum fecunda vice, vna cum noua dofe puris in pulmoni- bus ftagnante ad finiftrum cordis ventriculum redu- citur- Et hinc denuo circulando deponitur in reni- bus exigua alia eiufdem puris portio. Quia vero plu- ries circulatio praedi&a reiterari debet, antequam pus vniuerfum per vafa vrinaria excernatur; & inter ea-» ne dum neceffe eft, vt tota maffa funguinea infe&a , & coinquinata permaneat per horas , & dies , fed etiam cor in lingulis diaftolis , & pulfationibus eius affici, & mordicari a praediclo putrefa&o pure debeat. Igitur huiufmodi coinquinatio fanguinis a tali puris putredine vehementiffimas, & anxiohffimas febres producere deberet. Quod cum multoties non con- tingat > dicendum eft,febres non a putredine fan- guinis, fed ab alia caufa longe diuerfa produci. Sed antequam vlteriiis procedamus,non negabo, fanguinem tam peruerfa , & maligna alteratione af- fici polfe, vt iniignes Mones , & tandem necem ani- mali afferre queat: hoc enim amici fuperius laudati me praefente experti funt; inflifa enim ope fyringae aqua forti intraiugularem venam canis viui,fiquidetn aqua fortis non fuerit diluta, & copiose infundatur tunc fanguis grumefeit, confiftentiamque tetrarru , & fere lapideam acquirit, replendo totam venae am- plitudinem;, ita vt impediatur tranfitus fequuturo Cap.21. De mo tu exca- defeenti# febrilis 460 10. AL. B0RELL1 Cap.ai. D/e motu exca - febriii s /anguini, vt nequeat cum aqua forti admi/Ia ad cor perduci: fi vero /It diluta aqua fortis , vel quilibet fuccus, & fen/im,paulatimqueintra venam inftilletur, tunc quidem cordis /iniis attingente, miras conuul- /iones, & fpafmos canis patitur, & vehementiffime fe contorquendo, & eiulando cito moritur, & aperto thorace fanguisgrumefa quod quan- do polypi in corde, & in venis reperiuntur, tunc /anguis nequaquam a fucco acido inflei poccfl. Ex hifce tamen experimentis non deducitur , quod alterationes fanguinis a fpiritibus,& falibus acerrimis febres producant ; & /I forte accidat, vt illis fympto- matibus febris aliquando commifceatur,negabo fem- per,eam immediate acccnfam fuifle ab illis fanguinis falinis inquinamentis. Quod euincitur ex eo, quod omnes alia? innumerce febres non producuntur l;a sa- guinis alteratione , fermentatione, & corruptela ; vt eftenfum eft. P R O P O S., CCXXV. Spiritus 5 feu fucci neruei folito redditi acriores, ner- uos, & cor irritantes,funt caufa? produ*3iua? primo?, & immediata? cxcande- fcentia? febrilis. Poftquam febrium caufas ab alijs traditas reieci- DE MOTV ANIMALIVM. 461 mus 5 carumque incertitudinem indicauimus, operas pretium erit tentare, an aliquid probabilius circa_, febrium naturam conijcere valeamus . Pro cuius in- quifitione denuo obferuo, quod proprijffima affectio, & chara&er febris eft pulfus, & commotio vehemens cordis , & arteriarum , ad quam confequiturincale- fcentia , & alia fymptomata; et hoc ne dum verum effe conflat ex vniuerfali fere hominum conlenfu, fed etiam euidenti ratione,& experientijs fuadetur. Quia videmus , quod pofita vehementi cordis motione , et concuffione3paulo poft fubfequitur in toto corporo animalis noua quasdam caliditas 3 quce prius non ade- rat 3 vt patet in Ira 3 et in agitatione vehementi cor- poris . $imiliter3ablata tali motione cordis 3 fcilicet diminuta,contradta, et tardius facta, fubfequitur te- por, rigor 3 ct frigiditas3 quas prius non exiftebat per corpus animalis 3 vt contingit in timore 3 et in rigori- bus quartanas. E contra,pofita nimia caliditate, et ar- dore corporis, et vifcerum,non femper fequiturno.ua cordis vehemens commotio, vt experimur in ardore affiiuo, ?n hypocauilo, et in potione copiofa aquarum tqcrmalium feruentium .Igitur dicendum eft, quod vehemens cordis commotio fit caufa effe&iua calidi- tatis corporis ; et non e contra , fcilicet caliditas cor- poris non erit caufa produdtiua vehementis cordis motionis. Videndum modo eft, quinam Et caufa efficiens pfascipua, et immediata vehementis motionis cordis, pariter effe poterit principium produ<5tiuum fe- bris . Et proculdubio eadem illa caufa, qux in ftatu fa- nitatis,placido, et ordinato motu mufculorum .CQr- Cap.21. De mo tu exca- defeentia febrilis • 462 IO. AL. BORELLI Cap.21. De mocu exca- cJefcentiae febrilis dis agitat, eadem plane viribus auda,id ipfum cele- rius 5 ct vehementius mouebit. Sicuti idem ignis,qui exilem, tepidamqueeaiiditatem producit, in ta&u maiorem ardentioremque procreabit, fi magis appro- ximetur, aut flamma eius augeatur. Similiter ab eo- dem imperio voluntatis,mediante fpiritu, vel fucco nerueo,manus, pedes, et casteri mufculi agitantur tardo, ct leni motu , ncc non magna vehementia, ce- lcritateque operando . Et quia cor, adinflar autho- matis,per fe moueri potefl independenter ab imperio voluntatis fucccfliuispulfationibus,interpofitis moru- lis , neceffe cfl, vt ab eodem fpiritu, vel fucco a ner- uis intra cor inflillato ( vt alibi didum efl 1) pulfa- tionescordis producantur placido , et leni motu irL, flatu fanitatis, et vehementer in flatu febrili. Quare ad hoc, vt celerius, et vehementius cor moueatur,nii aliud requritur, nifi vt ille fuccus fpirituofus,acrior rcdditus,frequentiiis inflilletur: Cumque febrilis con- flitucio non differat a flatu fanitatis, nifi in celerita- te, et vehementia motus cordis, Igitur in flatu febri- li fpiritus, feu fuccus nerueus ob acredinem citius, et frequentius intra cor inflillatur . Et hsec fatis oflcndunt, nedum poflibilitatem no- flras po£tionis dc natura febris, fed praeterea facilita- tem fimpliciffimara effedionis eius. Modo afferemus rationes , et experimenta, quibus confirmari potefl prsdida Affertio. Et primo obferuo , quod a fimplici odore vini, vel a quolibet vapore fpirituofo , et nutritiuo vires ani- malis languida?, et labefa&atae mirifice reficiuntur, et cordis languida pulfatio momento viuificatur, et au- getur. Proculdubio fumi odorofi non communican- a Cap.6.pr. 77.huius. DE MOTV ANIMALIVM. 463 tur per venas ? aut per pulmonis bronchios ad cor , non dum quia tranfitus per pulmones non patent? fed etiam quia» fi retento fpiritu? fumi odorofi afecnden- tes per nares infinuentur ? etfa&a expiratione? appli- catp ore foraminijia cubiculi pariete excauato?exci- piatur? infpireturque nouus aer externus? et hoc fem- per rjepetatur ? certe fumi odorofi intra cubiculum_> incliifi?afcendentes non ad cor per pulmones? fed per nares infinuati? neruos mamillares titillando? ad ce- rebrum pertingent: Et hinc per neruos celerrime ? et quafi momentaneo motu ad cor motio > et aifedio odoris communicari potefl:; vnde vi illius rcfe&ionis fortius cor moueri? et pulfare pofle videtur? ne dum_> poffibile, fed necefiarium. Secundb?id ipfum confirmatur ab oppofita opera- tione tetri ? et maligni fetoris? qui per nares ad cere- brum perduiftus vires profternit? et languidas pulfa- dones in corde producit. Tertio non fecusretento ? et agitato vino intra Os per vafa falinalia fpiritus vini ad glandulas ? et hinc per neruos ad cerebrum? et cor communicatus?citif- fime vires? etpulfationes cordis reficere? et viuificare videtur. Quarto ? fed euidentius hoc confirmatur ex Animi pathematis. Ex fimplici enim apprehenfione obiccii horribilis?fubitb cor in fuis pulfationibus retrahitur ? minuituique; e contra?ex apprehenfione obie&i fua- uis?ctdiii expctiti?cor pulfationes auget Tubfultando. Nemo certe fame mentis negabit?communicari talem affedum timoris? aut gaudij per neruos a cerebro? fede imaginationrs?ad cor. Si igitur fpiritus?fcu fuc- cus ncruei tanta facilitate? et momentanea fere celc- • Cap.ii. De motu exci- defcentias febrilis tO* /4L» BORELLI Cap:2i. De motu exca • ciefcentis febrili s ; ritate motus cordis alterant ,* non erit difficile > imo valde credibile , vt idem fpiritus, feu fuccus nerueus» cotitra&a intemperie mordaci in tatiohes illas infignes cordis vehementes , et inordi- natas pariat. Quod poftea ex pulfatione vehementi, et concitata mufculi cordis 5 fanguis , quo continetur in qualibet paufa 5 et quiete eius repletur effufus a vena Cana-» impelli intra arterias vfque ad extremas eius capilla- res extremitates debear, eodem concitato motu,quo cor contrahitur,patet ex legibus circulationis (angui- nis . Similiter euidentia fenfiis conftat,a vehementi, et concitata cisculatione (anguinis per totum anima- liscorpus excitari feruorem,caliditatemque de nouo, prius non extiterat, vt mox infinuauimus; cuius origine haud quaquara ex motu,vt motus eft,peti de- bere ccnfco; fcd potius ex ipfa (anguinis natura,'con- tinet enim (linguis fpiritum , feu oleum , feu potitis igneas particulas fopitas , qua?,(i contingat diffolui a vinculis , quibus nectebantur, vt indolem fui motus exercere valeant,tunc caliditatcm fenfui oftendent , quod fi non ex attritu partium (anguinis tftheroge- nearum contingit, faltem ex miftura cum Talibus lixi- tiialibus difperfis per vifcera , et reliquas partes cor- porisreconditas, ad quas pertingere poteft fanguis ob violentiam , qua a corde impellitur, contingero poteft caliditas, et feruor, non fecus, ac contingit in miftura acidi vitrioli, et falis tartari : Vel po- tius vt Vviilis experimento comprobauit, qui fan- guini extrauafato calenti immifeuit fpiritrtm vini, aut cornu cerni, vel fuliginis, aut vitrioli aliufue liquo- ris fpirituo/i , aut falini , et vidit miram ebullitio» BE MOTV ANIMALIVM. nem, et efferuefeentiam excitari inpra?di&o fangui- ne> . Cap.ii. De motu exca- defcentice febrilis P R O P O S. CCXXVI. Qupmodo fuccus nerueus fermentatus , & acredino cordi communicari queat ad febrem concitandam. Non fufficit nofle, fuccum nerueum cordi inflilla- tum fua acredine vehementem commotionem febri- lem efficere pofle ; fed praeterea oportet , vt indicen- tur via? 5 & modi , quibus talis fuccus e remotioribus corporis partibus ad cor perducatur , vt ibidem ope- rationem fuam febrilem complere poffit. Sedprius, ne videamur laborare in hypothefi imaginaria,& pha- taftica3erit operae pretium oftendere,vere in animali exerceri talem operationem , nempe e locis longin- quis 5 vt ab extremo pedis communicari polfe no- xium fuccum per ncruos ad cerebrum,& inde ad cor, id vehementer agitando, & concutiendo . Hoc patet in fuccis veneno/is, qui /i folummodocutim tangunt, non ludunt i fed fi tetigerint cicatrices , aut citiffime ad cerebrum ducuntur , vertigines, & torpo- rem afferendo : & poftea ad cor communicantur,eiuf- que rithmum alterant, & palpitationes inducunt. Et ne quis putet, non per neruos , fed per venas virus ad cor traduci, obferuet, quod a morfu vipera?, aut ab oleo Tabaci prius cerebrum afficitur, & contur- batur , quam ad cor la?fio producatur. Poftea confi- deret, quod oftiola venofa in vlceribus glutine quo- dam fatis tenaci obftru&a funt, cum idem fuccus 466 IO» AL» BORELLI Cap.21. De notu exca- defcenti.e febrilis fortiter obffruat arteriarum orificia, venulis pariter incifis contiguas vt fanguis per ea effluere nequeat,” qui aliunde maximo impetu folet ex arterijs exiliro . In vulneribus pofka recenter incifis neque fuccus venenofus per venas communicari potefl, quia motus contrarius, quo fanguis ipfe e venulis foras egredi- tur, impedit introitum focci venefici: quod animad- uertiraus in Academia Experimentali Medicea, dutn experiremur vires potentiffim£ veneficas oleiTabaci, quod copiose effufum intra vulnus recens, nullam-» noxam afferebat’, & confricatum filo madido intra_> carnes poft vnum, vel alterum minutum torporo animal afficiebat, & paulo pofl extinguebatur. Neceffe eft ergo, vt communicatio illa celerrima fucci venenofifiat per ofliola neruulorum in vlceri- bus, & vulneribus patentia ,* & fubito vfque ad cere- brum diffundatur, ibique plurima praua fymptomata pariat,* cadcmqueceleritate e cerebro ad cor com- municetur, illudque concutiat, motumque febrilem-» excitet. Id ipfum comprobatur ex febrili motu , qui exori- tur, dum pus conficitur in puftulis, & vlceribus , iio quibus fucci praui pus efficientes , & fermentantes, non per venas ad cor , fed per neruos ad cerebrum traducuntur. Quod fuadetur eo , quod cor nil fere afficitur a contactu fimilium fuccorum fermentatoru, vt patet ex tranfitu puris pleuritici per cor. Quaro prxdidus fuccus fermentatus pullularum, qui valde mordicare neruos ibidem definentes poteft,facile ve- neficam fuam qualitatem cerebro, & hinc cordi com- motionem communicare potefl , eiufque rithmum al- ie rare, febrem que efficere* DE MOTV ANIMALIVM . 467 Nonfeciis ex febre illa > qua? in artritide confur- git,id ipfum confirmari poteft. Quia dolores illos ar- ticulares acerbifiimos ex mordicatione mebranarum , & tendinum neruoforum oriri manifeftum eft; talef- quc mordificationes fieri a fuccis falinis, & tartareis ibidem concurrentibus, fermentatis, agitatifquc>du- bitandum non cft; vndecolligitur, quod fucci iili mordicantes, vel irritant neruos vfquc ad cerebrum, vel communicatur fuccus ille vfquc ad cerebrum-» > & hinc ad cor , vnde febrilis illa continuata excande- fcentia oriri poteft. Idem dici debet de qualibet febre fymptomatica , in quibus omnibus virificatur, quod ex locis affe&is per neruos communicatur cerebro, & inde cordi ,vel irritatio, vel translatio mordacitatis,vnde motus cor- disaugetur, acceleraturque. Oftenfa iam fymptomatis exifientia , & veritato , querenda modo reflat caufa , & neceifitas , quaro irritatio fa&a in neruis e cerebro communicari po- tius debeatmufculo cordis, quam catteris mufculis animalis ,ad quos e cerebro nerui propagantur nono fecus, quam ad cor; & tam hic , quam illi funtdu&us deferentes vim,& facultatem motiuam: Quare necef- fe foret, vt e tali diffufionc a cerebro ficut jCor ve- hementius agitatur, & concutitur,fic quoque omnes reliqui mufculi conculli paralyfim quamdam , & tre- morem contraherent. Veriim cum hoc non contingat , nec veritas illius fymptomatis negari poflit ( nifi velimus recurrere ad vocabula fympathia?, confcnfus , & conuenientia? nil fignificantia, quee ignorantiae funt velamina ) Dicen- dum cjfl , quod firu&ura organica cordis valde differt Cap.tr. De motu exca» defeentiae febrilis 468 IO. AL. BORELLI Cap.21.De motu exca- defeentias febrilis ab ea, qua ceteri mufculi conformati funt. Nulla», enim alia de caufa eadem facultas motiua diuerfas operationes efficit, nifi quia diuerfis organis vtitur,vt idem fluxus aquse fluminis modo triticum conterit, molitque, modo trabes fecat, modo malleis metalla contundit, modo fymphonias tibijs, & organis pneu- maticis canit. Videamus modo, quo nam pa&o cordis organica flruclura differat ab ea, qua ceteri mufculi confor- mati funt Et hoc fane licet fenfibus non pateat,con- ijci tamen poterit ex diuerfitate operationum eoru- dem . Videmus enim, quod mufculi omnes artuum , licet non careant vi motiua, nempe fpiritibus,feu fuc- cis intra neruos exiflentibus, tamen torpent, nec mo- tum inchoant, nifiadueniat voluntatis praeceptum»;, & imperium . E contra videmus, cor efle organum»* fui iuris , quoddiue iubeat, /iuc renuat voluntas,fem- per eodem tenore , & rithmo fuas pullationes efficit. Vnde quaefo hoc , fi caufa efficiens motus non eff nifi fpiritus , vel fuccus e neruis intra mufculos effufus ? Nempe quia in mufculis artuum talis effufio fieri ne- quit, nifi initia neruulorum ab imperio voluntatis conuellantur, vt adinflat hirudinum fuccum fpiri- tuofum exugant, vero nullius imperio addi- ifto fempertale effufSonem guttatim fieri oportet, eo quod fubtilia illa nemorum orificia femper patentia , & aperta permanent. Et hinc facile faluaripoteft (ni fallor) Problema noftrum . Quia nimirum,pofitaj quacunque exili, & leni fpirituum , fen fucci intra cerebrum agitatione, vel efferuefcentia,non eft ne- ceflfe , imo eft impoffibile , vt mufculi artuum abf- que voluntatis praecepto moueantur: At cor non ite > DE MOTV ANIMALIV M. 469 quia ob oftiolorum in neruis perfeuerantem apertu- ram,non poteft impediri -effluxus fucci fpirituoli intra cor; & ideo omnino necdTecft, vt cor concutiatur,& vehementius fuas confuctas pulfationes efficiendo , motura, quem febrilem vocare folemus, producat .• Et hoc contingerepofTe diximus,polita leui quali- bet fpirituum intra ncruos commotionejat fi talis agi- tatio fucci intra neruos, & cerebrum fuerit feruen- tior, & efferata ob nimis acres fales admiftos, tunc ne dum cor vehementiffime concutitur, efficitque acrio- rem , feruentioremquefebrem , fed praeterea mufeuii omnes, vel pnecipui totius corporis adeo conuellun- tur, vt conuulliuos motus patiantur, quia nempe acrimonia, & agitatio fucci neruei tam vehemens, & efferata eff,vt non oblfante voluntatis renitcntiajofHo- la neruorum pofiit. Quod obferuatur in fe- bribus valde perniciolis. CafKti. De defcetitrae febrilis P ROPOS, CCXXVII. De loco, & caulis, quibus fucci neruei alterantur, vt febres periodicas producere poflfint - Vt exacte natura febris exponatur, non fufficit in- dicaffe , quod fuccus nerueus fermentatus, & acredi- ne affcdus, poteft cordi communicari, & illud vehe- menter agitando,febrilem excandefcentiam produce* re : fed praeterea oportet , vt declarentur caufae pro- xima?, praedi&um fuccum alterantes , & loca,vbi tales alterationes fiant. Quod vt commodius praeftari pof* fit,oportet, vt effedtus a febre produ&i in cadaueri- bus obferuentur, in quibus patet,nullam mutationem IO. AL. BORELLI Cap:ii. De motu exca- defcentiaj febrilis notatu dignam in fanguine reperiri, fed frequentifli- me pulmones inflammati , vlcerati , & aliquando can* crenati, aut exanthematis cofperfl apparent: aliquan-» dolicn > & hepar laefi reperiuntur ; fed frequentius lien induratus , & fcirrofus: femper tamen obferuatur glandula 5 aut dura’, & fcirrofae, aut flauae, & liuidae > praecipue in mefTenterio * Et primo quoad rubedinem faturam pulmonum , illa profedo, neque febris caufa extitit, neque in- flammatio illius vifceris, aut laefio vlla cenferi debet, chm in omnibus cadaueribus fanorum animaliu quo- que reperiatur : oriturque in moribundis ex eo,quod prius ceflfat refpiratio, quam cordis pulfus; & fle co- pia illa fanguinis, quee ad pulmones reducitur, in illo vitx confinio ibidem flftitur , turgidofque pulmones reddit , cum exonerari nequeant, extin&a refpira- tione. Secundo,laeflo tabida,& puflulofa eorumdem pul- monum raro eft caufa febris , licet remota; fed fre- quentiflime eft effe&us eiufdem; cum non in omnibus cadaueribus febricitantium fle corrupti reperiantur;& e coutra in afmaticis pulmones funt valde Lrfl,& pu- re referti abfque febre: quare, aut prope morterru completut talis pulmonum corruptio, autfl praecedit, non erit caufa immediata febris. Reflant ergo folutri- modo conflderandae heflones glandularum, quae fem- per in febricitantium cadaueribus obferuantur. Praeterea conflat ex obferuationibus eruditiflimi5& fokrtifHmi Vvartonis, & aliorum , quod in qualib et ex innumerabilibus glandulis -animalis ramifleantur nerui, arteria:, & venae, & vafa lymphatica,emittendo innumeras radices ad inflar arborum , & in aliquibus DE MOTV ANIMALIPM . 471 apparent manifeftiduSus3 & canales expurgatorij > vt fiintvafafaliualia5& duSus pancreatis . Ex hacftru&ura percipitur,glandulas efle totidem officinas , in quibus in/igne aliquod opus perficitur 5 claboraturque .Sed quodnam illud erit} Forfan in_* glandulis fanguis arterialis expurgatur ab aliquibus impuritatibus, & humoribus ferofis, qui excipiuntur a vafis expurgatorijs, vt funt faliualia: fed fi hoc ve- rum effiet, ad quid adderetur neruus ibidem ramifi- catus cum glandula? 5 nec motum ,nec fenfum exer- ceant , aut poffideant ? Oportet ergo* vt radices ner- uofie in glandulis , aut excipiant aliquid ab arterijs > autnerui eijciant,euomantque aliquid in vafa rece- ptioni deftinata, vt funt verne , aut in vafa expurga- toria, vt funtfali.nales dudus. Quod neruiin glan* dulis ab arterijs fanguinem recipiant,videtur inuerifi- mile, cum arteria? copiofiffimein cerebrum definentes poflint ibidem abundantiffime magno compendio sa- guinem fubminiftrare; Ciim e contra incommodiffi- nic nerui cogerentur in glandulis fanguinem mendi- care . Verofimilius igitur videtur 5 quod e neruis ali- quis fuccus in glandulis exoneretur,certoe,& determi- nata? natura? pro varia oft i olorum neruorum figura 9 & capacitate ,* qui poftea commiftus cum particulis ab arteriali fanguine emiffis 5 aptus fit ad aliquod opus exequendum in diuerfis partibus animalis* in ore,oefophago , fiomacho, inteftinis* & alibi ad fermentationem,& digeftionem ciborum,etad opera exequenda,nempead nutricionem, & viuificationcm-» partium animalis. His pra?miffis,animaduerto, quod fucci illi defti- »ati, vt e neruis expellantur > deponanturque iii^ Cap.ii. De motu exca- defcentiae febrilis 472 10. AL. BORELLI Cap.21. De niotii exca- dcfcenti.c febrilis glandulis,fieri poteft, vt cafu aliquo detineantur itl/ eifdem neruis, obturatis nimirum meatibus, & oftio- lis neruulorum in glandulis definentium , ob pleto- riam, velob gluten aliquod in eis contentum; hi veto fucci retenti in neruis degenerare facile poflfunt fer- mentatione quadam in alienam naturam animali no- xiam ; Nouum enim non eft, vt femen genitale in_» animali perfe&iffima? temperiei, deftinatum expulfio- ni pro fine generationis, diu retentum contrahat cor- ruptam , & veneficam naturam. Fieri etiam verifimi- Hus poteft, vt ab obftru&ione, et fcyrro glandularum contra&a , aut a prauis fuccis ibidem colle&is , aut aliunde communicatis, & congelatis,fermentatifque, vtin lue venerea, ne dum prohibeatur effluxus e ner- uis , fed infuper communicentur particula irritantes» noxias, & maligme ipfis neruis . Ex his omnibus cau- fis manifeftum eft, irritatione, vel comrounicationo quadam affici cerebrum poffe, & perneruos vfque ad cor commotione illam efferatam fpirituum, feu fucci neruci propagari. Loca igitur > in quibus fucci neruei primo fer- mentantur , funt glandulas, et radices neruulorunu earumdem obftru&as, et male affeftas, & irritat® * Caufa verofermentationis,efi: retentio violenta par- tium, quas excerni debuerant e neruis,vcl coinquina- tio ibidem communicata, pariterque ob retentionem apta ad intemperiem fpirituum procurandam . DE MOTV ANIMALIVM. 473 Cap.21. De motu exca- defeentia? febrilis . p r o p o s. ccxxvm. Ratio exortus paroxyfmi febrilis, aut femper calen- tis , aut primo gelidi, et poftea feruentis exponitur. Oftendimus in genere, fermentari poffe nerueum ob glandularum , et neruorum earumdem-» obftru&ionem, et laefionem, et quod a tali fermenta- tione irritari poffit cor , vt excandefcentiam febrilem producat. Modo haec generalis Theoria adaptari de- bet cafibus particularibus,vt nimirum ex ea deducan- tur caufae,et modi,quibus omnia phaenomena febrium produci poffint. Sed primo,ne quid ambiguum,et incertum recipia- mus,aduerto, quod verifimile videtur,obftrut5bionem totalem glandularum praedi&am , etneruulorum ibi- dem delinentium fieri debere fenfim,non celerrimo > etquafi inflantaneo motu; et proinde paroxyfmus febrilis deberet ab eius priuatiene , et flatu quietis augeri,progreffu temporis diuturni vfque ad gradum maximum,per omnes gradus intermedios afeenden- do; non vero per faltum a minimo ad gradum commotionis, et feruoris, vel rigoris algen- tis, quo aegri corripiuntur, vt conflat experientia . Et licet ante aduentum paroxyfmi procedant fomni in- quieti, perturbationes, vertigines, oculorum coru- gationes , et ofcillationes , nihilominus haec fymptomata funt potius figna , quam partes fe- bris . Addu<5fae difficultati mihi fieri poffe fatis videtur 10. AL. BORELLI CapiiT.De motu exca- defeentiae febrilis a prop.226. huius . expendendo experimentum fuperius addu&um , a vbi diximus, quod oleum Tabaci, et alij fucci venenati orificijs venarum incifarum applicati nil lcedunt, cum non communicentur cerebro , aut cordi, propterea quod effluxus ipfe fanguinis impedit,ne fucci veneno- {i intra eafdem venas intrudi poffint. Cogitemus mo- do plurcs glandulas infe&as effe fucco aliquo prauo , et excrementitio, a quo obftruantur canales excrc- torij magna ex parte , vndeferraentatio in glandulis profequi poffit: tunc plane fieri potefi: , vt canales neruofi , et fanguinei adhuc fint obftrudi, .et ideo a neruis, et arterijs continenter effluent fucci neruei, et fanguis arterialis, & hinc ambo per venas afportari poterunt. Manifeftum eft , quod toto illo temporo , quo fucci & neruis effluunt,magna ex parte impeditur infinuatio , et introitus particularum acrium, glutino- firum, fermentatarumque e glandulis intra nerueos dubiis; et ideo nec nerui, nec cerebrum, aut cor mordicari ab eis poterit: quare tunc temporis ex- candefcentiafebrilis non excitabitur.At poftmodum, crefcente plenitudine, et pletoria glandularum ob additionem,et fermetationem excrementorum gluti- noforum , et vifeidorum, tandem ne dum poruli ner- uorum obftriiuntur , fed etiam coguntur admittere particulas aliquas acres,fermentatafque,c quibus co- piose glanduhe repleta: fuerant. Et hanc poffremam operatione cito abfque diuturna mora abfoluipoflo facile percipimus , fcilicet in extremo temporis fpa- tio, quo completur pictoria glandularum a fuccis glutinofis , quam reliqui prodidi effedus confc- quuntur. Modo, quiaparoxyfmus febrilis nulla alia ,de caufa fit, nifi quia nerui obflruuntur , et mordi- DE MOTV ANIMAWVM. 475 eantur, et ideo ad cerebrum, et ad cor communica- tur ; hinc eft , quod fiat illa celeris , & quafi fubita- nea mutatio a ftatu quietis ad feruorem febrile. prae» cedetibus tame leuibus illis fymptomatibus inquieto- rum fomniorum,perturbationum, vertiginum &c.quae producuntur ab aliquibus irritatiunculis leuibus a fuccis glandularum fermentatis , fallis in aliquibus paucis capillamentis neruofis iam obturatis .Atpoft- quam omnino completa fuerit pletoria glutinis in_> glandulis,fubito obftruutur orificia neruorum>& fuc- ci neruci retenti, & inquinati fermentantur, & ideo cor irritatur , & febrilis excandefccntia exoritur infi- gni, & vehementi feruore . Porro, nifi adfit peculiaris caufa rigoris, & frige- fcentia:, fernper febrilis paroxyfmus ab initio calidus erit ex fui natura ; propterea, quod a vehementi cordis pulfu irritato a ipiritibus , vel fuccis nerueis fermentatis,fanguis vehementiflime corpus Cir- cuit , contrahitque caliditatem, vt di&Um eft . b Exponi vltimo loco debet caufa rigoris,& frigoris, cum quo aliqui paroxyfini febriles incipiut. Qu*e for- fan effe poterit , quia fanguis nunquam fcrovrinae omnino priuatur,ciim poft abftinentiam a.potu duo- rum > vel trium dierum,meiant adhuc animilia . Ergo fieri potefi:, vt in glandulis obftru&is arteria: tfuomat particulas nitrofas, & alia falia, qua: aqueum vrina: humorem in fanguine exiftentem copiose inficiebant, & ob peculiare fermentum in glandulis male.affictis genitum,calchantinam, frigorificamquenaturam ac- quirant, & pofiea pletoria, & obftruftione cbmpleta, e glandulis per ncruos ad cerebrum , &ipinalenL> medullam deferantur ( patet enim via expedita, & Cap.21.De motu exca- defeentiae febrilis b huius pr. 225.. 476 10. AL. B0RELL1 Cap.ai. De motu exca- defcentice febrilis compendiofa e neruis plexi abdominis, qui cum lum- baribus communicantur in fpinam dor/i) & quia ner- uece fibra? facillime vellicantur , & irritantur, tre- moris jfrigorifquc fenfum ob peculiarem nitri natu- ram inducere poliunt in principio paroxyfmi, ex qua contradionc > & tremore fpiritus torpent , & hinc pulfuscontra&i>& parui fieri poffiint; & hoc contiiit- get, dum commotio fucci neruei debilis elt. Alio infuper modo paffio ‘tfrigoris in principio pa- roxyfmi creari poteft. Si e glandulis obftru(ftis3 fer- mento alteratisjcommunicetur per neruos fuccus non ablitrylis fpiritui vitrioli, vt hdmuauimus, & fupponamus,in medulla fpinali fales vrinofos ab ar- terijs relinqui , qui cum ammoniacam naturam reti- neant ( ex vrina enim confici ammonici fides folent) commifti cum fpiritibus calchantinis,ibidem efferue- fcentiamgelidam producere poffunt, vt experimur, apud nos ebullire talem mifcellam cum ingenti frigi- ditate - Vtroque igitur modo effici poteft paffio rigo- ris, tremoris , & frigoris,pra?cipue in regione fpinalis medulla? vna cum torpore fpirituum , & pnlfus parui- tate, eo qnod languido motu cor pungitur , nec talis gelida ebullitio fnbito euanefeir, fed poterit per vna, vel alteram horam produci, quia e locis diditis per canales vaforum poffunt fenfim inftillari, & mifceri pra?di(fti fucci, & quia interim fpiritus, feu fucci ner- uei in motu conftituti,rapido impulfu ob aperturam-» oftiolorum nerueorum ibidem delinentium , & Cusu acredine cor irritare poffunt, neceftario pulfationes continenter augendo,duplici nomine ardentem fertio- rem creant/ primo, quia fales nitrofos diffundunt, & partim expellunt intra venas : fecundo ,quia fanguis DE MOTV ANIMALIVM. 477 acuto pulfu cordis, vehementiflima commotione, & circumduclione per vniucrfum corpus diffufus,creare poteft caliditatem, & feruorem paroxyfmi febrilis, vt ex dieftis colligitur. Cap.ii. D motu defeentiae febrilis P R O P O S. CCXXIX. De caufis fymptomatum febrilem paroxyfmum concomitantium . Ne dum initia paroxyfmoru, fed progreffas quoq; & accidentia omnia febrilem motum concomitantia animaduerfione digna funt, tum propter fe ipfa > tum etiam, vt theoria a nobis tradita pluribus teftimonijs, & argumentis fulciatur. Et primo,fuperuacaneum non erit,rationes afferro fignorum,feu patfionum procedentium paroxyfmum , vt funt fomni inqtiieti,perturbationes> vcrtigines&c. Quia proxime ante paroxyfmum licet glandulae non turgeant, tamen abundant fuccis fermentatis, qui ali- qua ex parte cerebrum , mediantibus neruis ; infe- ftare poffum: , & fic fomni turbari . Eadem ratio- ne perturbationes contingunt, quia fpiritus,fcu fucci neruofi infeftati, neque motiones , neque fenfationes confuetas debito ordine > & quiete perficere poffunt. Hinc pariter vertigines, & oculorum corrugationes originem ducunt, nempe ex cerebri, & fpirituum per- turbatione inchoata. Ofcitationes vero , quo funt leniflimo conuulfiones, conflat, a mordicatiunculis neruorum fieri poffe. Patet igitur, quod ab eadem./ vnica caufa , nempe a procemiali lofione neruofi fucci, & cerebri hoc accidentia produci poffunt : 10. AL- BORELLI Cap.21. De motu exca- defeentine febrilis quae poftea infigniter au&a excandefcentiam febri- lem creat . Inchoato deinceps paroxyfmojfaepe vomitus bilio- fi fiunt, quia in rigore , & tremore febrili, ab ijfdem fuccis nerueis acredine coinquinatis membrana: to- tius corporis conuelluntur,praecipue flottuchus,pyro- lus, & colidocus ,qui neruis abundant .*• & ideo fpaf- mo cotraftis, bilis c felleo meatu coprcfTo expellitur in duodenum > & hinc in ftomachum, & tandem per os eijcitur. Praeterea praecordiorum' aeftus fere intolerabilis , licet immediate a vehementiflimo motu fanguinis pendeat, vt di&um eft, mediata tamen caufa efl mordicatio fa<5la a fuccis nerueis acribus intra mu- fculum cordis , vnde pulfationes tam vehementes fiunt.. Sitis ardentiffima, & inextinguibilis , ne dum a calore , fed pnecipue producitur ob particulas acres, & falinas, quibus glandula copiofiflimce linguae, fau- cium,ofophagi, & oris ventriculi infarciuntur ob iam di&am obftrH&ionem,& fermentationem,quc neruos ibidem delinentes , & papillas neruofas lingua cor- rodunt, lacerant, & puftulofas,nigras, fcabrafque, in acutis praecipue reddunt.Digna tamen animaduer- fione eft diuerfitas huius operationis ab illa , quam-» piper, & fales acres lingua:, & faucibus obuoluti producunt. Hi enim fitim quoque grandem excitant, fed fine oris, ariditate , imo fputum copiofifli- me prouocant., contra febris . Qme diuerfitas prae- dare confirmat veritatem noftrae Theoria* ,* quia fi va- fa excretoria* fcilicet duftus faliuales glandularum-/ oris in:febricitantibus non fuiffent obflrufti, nccelfa* DE MOTV ANIMALIVM. 479 riofalesmordicantes neruos ibidem delinentes,debe~ rent profluuium faliualem prouocare , vt in fanis contingit; Igitur ariditasilla, & liccitas maxima oris febricitantium fuadet, quod veredu&us cxcretorij glandularum obftru&i funt, vt fuppofuimus in noftra theoria . Incidenter tamen noto , quod vulgo a fu- liginofis vaporibus c ftomacho afcedentibus nigrore lingua? fieri cenfent; quo nihilinfulfius dici, aut exco- gitari poteft. Quoad dolores,precipue capitis, in febribus facil- lime faluantur in noftra fententia. Qnia a lalinis fuc- cisacribus, &pungitiuis,per neruos excurrentibus, poliunt membrana», & nerui mordicari > & pra?cipue in cerebro,vbi fenfu exquifttillimo donantur,& proin- de dolores, & Ipafmos poliunt afferre . Quod tantopere vires debilitentur, & laflitudines fpontanea? in febribus contingant, facile ex fententia deducitur. Quia laslio fltin neruis > & ideo diifipantur, la?dunturque fpiritus , feu fucci neruei , qui funt fubftantise exigua molis , fed impetum-/ facientes in animalibus ; non autem in fanguine exi- ftunt, eo quod phlebotomia etia liberalis nil fere de- bilita t, nili maior pars fanguinis euacuetur . Vigilia, & deliria, qua? paroxyfmis alfociari eadem facilitate in noftra fententia faluantur; ambee enim ha? operationes fiunt in cerebro a fuccis acri- bus , & pungitiuis id irritantibus, & perturbantibus ordinatos motus fpirituum. Syncopes multis modis fiunt, licet ab eadem cau- fa immediate, fed in febribus , de quibus in praifenti agimus, pendent a mordicatione oris ventriculi ob copiam neruorum trunci fexti paris ibidem definen- Cap.21. De motu exca* defeentiae febrilis /O- AL. BORELLI Cap:2i. De motu exci' defeentias febrilis tium, vnde cerebrum , & cor afficiuntuntalis mordi- catio fieri poteft a quolibet fucco acerrimo , a vene- nis, a lumbricis, & alijs eiufdem generis, et ab eadem caufa cardialgia producitur. Motus conuulfiui in paroxyfmis tfgre faluari pof- funt, nifi in hac noftra theoria; nam,vt certi aliqui mufculi tenfiflime contrahantur, non confentiento voluntate, fieri non poteft, nifi ob acredinem , & pungitiuam naturam, quam fpiritus , & fucci effun- dunt c neruis intra eofdem mufculos,& eos irritando, motus illos inuoluntarios producant. Poftremo loco in acutis,abfceffus in glandulis ma- ioribus , & exanthemata mirifice noftram fententiam comprobare videntur ; quia fucci neruei tanta mali- gnitate, ct venenofitate affici poffunt, vt excreti in-» glandulis maioribus , vel in papillis cutis,abfceffus,et cancrenas efficere poffint; quod contingere folet,non in principio febris, fed poft quam confe&i funt ali- quot paroxyfmi, fcilicet poftquam ab effiuuio fan- guinis vehementer circulati deoftruuntur neruorura intra glandulas definentium, vt mox offen- demus. P R O P O S. CCXXX. Caufa diminutionis, et terminationis febrilis affer- tur, etalterationis vrina? . Produ&o paroxyfmo ad exceffum feruoris cius, debemus iam declarare, quare, et quomodo iderru ipfe minuitur ordinato decremento vfque ad totalem ciusextinclionem. Quia ob turgendam glandularum, DE MOTV ANIMALIVM. 481 velob vifciditatem in eis contentam , obftruuntur orificia neruulorum ibidem delinentium : ex quo fit , vt fucci neruei retenti , et male affe&i fermententur , et neruulos pungant ; et ideo cerebrum, etpofiea-* cor irritando,febrilem motum producant. Igitur vi- gente , etperfeuerante febri, neceffe eft, vt fanguis vehementer ab arterijs intra glandulas impulfus, feruida fluiditate, ctrapidiffimo attritu abluat, abra- dat, tollatque obturamenta corrofiua , quibus oftiola neruulorum intra glandulas difleminatorum obftrue- bantur, et etiam aperiant aliqua vafa excretoria . Ex qua apertura fequitur, vt fucci neruei acres, fermen- tatique,non amplius impcditi,effluere , excerniquo c ncruis intra glandulas poffint, et hinc partim intra venas emitti ineafdem glandulas delinentes (iuxta-» natura leges, qua? venas ad excipiendos fuccos defti- nauit ) partim vero excerni queant per vafcula excre- toria,nuper aliqua ex parte deoftru&a- Dum igitur fenfim e ncruis expelluntur prcedi&i fucci fermentati, et acres, qui irritando,caufa febris fuerant, neceflo eft, vt continenter excandefcentia febrilis mitefcat,et minuatur: et tandem completa exoneratione neruo- rum , er expurgatis a farcina acrium fuccorum, cella- bit neceffario irritatio * et commotio vehemens mu- fculi cordis; et proinde quies eius,et finis paroxyfmi febrilis fubfequetur. Sed ne quis putet,neruos a fuccis fermentatis,acri- bufque expurgari omnino non polle per effufionemu eorumdem intra glandulas, nifi fpiritibus omnibus- effufis, vt nerui exinaniti, et exucci fiant; hoc cninu fine animalis interitu fieri non potefh potius eft, non totam mafiam fuccorum nerueorum^ Cap.21. De motu exca- defee ntias febrilis 482 IO. AL. BORELLI Csp.ai. De motu exca- ticfcenti.e febnlis aeque , et vniformiter contaminatam e/fe debere, ad inftur doli; aceto oppleti, e quo acredo tolli nonj poteft, ni/i totum acetum effundatur, eijciaturquo; fed potius ficuti faeces vini, & flegma a fulphureis, & oleo/is partibus feparata in fundo vafis fub/identia, commode educi e vino , & ab oleo poffunt per fora- men in fundo doli; apertum/ic quoque fucci acres fermentati fub/idere poffunt in infimis partibus ner- uorum prope glandulas obftrucfcas , & proinde ab apertis orificijs eorum effluere poffunt,remanente re- liqua maffa fpirituum nerueorum fyncera> & a falibus non coinquinata. Quod vero aliunde cor irrirari poffit, licet aftu non tangatur a falibus acribus in remotis partibus neruorum fepo/itis, facile fuadetur. Quia nerui eius naturas funt, vt mordicato vnoeius extremo termi- no, fenfus dolorificus in loco diflito percipiatur : /icut lac/a/pinali medulla ob contu/ionem, aliquando iru genu, & crure dolor perceptus eft i pariterque inti- ma fouea auriculas vellicata, excitatur lar/io, & com- motio in fepto tranfuerfo , & in mufculis intercofta- libus, a quibus vehemens tu/lis efficitur. Idemquo innumeris alijs exemplis comprobari po/fet. Quare manife/lum eft, quod ex noftra theoria fa- cile adaequata ratio reddi poteft diminutionis, &ex- tiunionis paroxyfrfiifebrilis;- Pariterque refolui poteft hoc aliud Problema./ : Quare initio morbi vrinx non funt alterata? > fed poft primum , & fecundum paroxyfmum fuam malitianu oftendunt? Ratiodefumi po/fe videtur ex eo, quod ante primum paroxyfmum fucci falini, qui funt fer- mentum febrile 3 non in venis, fed intra glandulas DE MOfV ANIMALIVM. obflrudas , & deinceps intra ncruos detinebantur, & ideo mirum non eft,vrinam a fanguine feparatam im- munem e/Te ab impuritatibus in fanguine non adhuc exi/lentibus, fed po/lquam confedo paroxyfmo pro- didi fucci falini c neruis intra venas magna ex parte exonerantur, nece/Ie e/l, vt aqueee fangninis ferofi- tates a praedidis falibus inficiantur, imprtegnentur- que , vt aqua? natura exigit,- proindeque vrinte o/len- dent malitiam, & corruptelam a didis falibus depen- dentem . Cap.n. I>e motu exci* defceiHue febrilis P R O P O S. CCXXXI. Quomodo paroxyfmus febrilis denuo reno- uari poflit po/l certa, & determi- nata tempora. In praecedenti iam diximus,quomodo paroxyfmus febrilis diminui ,& tandem , in intermittentibus,om- nino remitti, & extingui poflir. Reflat modo diffi- cillimus nodus diflbluendus,quomodo , & quare poft certa, & determinata tempora paroxyfmus renouari poifit, vt nimirum exadiiis, quam tis temporibus redeat; cuius phaenomeni tam ardui latent adhuc intimae, propriae, & immediatae caufse ,* quare contenti erimus conieduris illis generalibus > qua* fubodorari poliunt. Quia completo vno paro- xyfmojfubfequens renouari non poterit, ni/i denuo reliquiae fermenti, & humor vifcidus audi, inulti- plicatique obfrruant fecunda vice excretoria , & repleant, & pungant orificia neruulorum carurn- 484 IO. AL. BORELLI Cap'.2i. De motu exca* defeentiae febriiis dem glandularum . Et completo primo paroxyfmo, cefTat effluxus vehemens fanguinis, a quo oftia glan- dularum patula, & aperta retinebantur. Et aliunde fermenti in glandulas noua elaboratione fuc- cos vifeidos, & acres aduenientes fermentant: ergo ab ijs vafa excretoria, & poftea oftiola neruorum fe- cunda vice infarciri, obftrui, St pungi poterunt. Mo- do certum eft,vniuerfam hanc operationem fermen- tatiuam , St obflru&ionem vaforum in glandulis fie- ri , St abfolui debere certo , St determinato tempore, non in inflanti ; fiquidem fuccus fermentatiuus , & vifeida materia effet in omnibus febribus eadem-» , eiufdem acredinis, & confidentias ; St vafa eodem-» modo difpofita in eifdem glandulis proculdubio femper eodem tempore tale operatione complerent; proindeque in omnibus febribus tempora intermit- tentia? effent «qualia inter fc . Porro cum videamus, inarquaies valde inter fe effe durationes intercapedi- num paroxyfinorum , vt nimirum a principio vnius ad initium alterius fubfequentis intercedant hora? viginti quatuorin quotidianis , St hora? quadraginta odo in tertianis, atque hora? feptuaginta dua? iii—» quartanis , fatendum omnino eft , vim fermenti, St materia? vifeiditatem in hifcc diuerfificari eadem-» proportione temporum ina?qualium, quibus opera- tiones ilice febriles complentur. Et quidem ex vul- gari opinione talis differentia in quatuor humoribus alteratis , «St fermentatis ponitur , vt nimirum intercapedo inter antecedentem, & fubfequentem paroxyfmum in quartana dependeat ab inertia, St torpore humoris melancolici,frigidi, atque terrei; e DE MOTV ANIMALIVM- contra brcuius interftitium in tertiana pendeata mo- biliori qualitate flause biliscalidae, et ignea*; & maior frequentia paroxyfmorum Jin quotidianis a nobilifli- ma fanguinis natura aerea , & viuidiori producatur . Sed quia tota haec do&rina de quatuor huraoribus , eorumque proprietatibus, & operationibus merito antiquata 3 & reie&a eft, cum ne dum nullis firmis rationibus fulciatur, fed praeterea phaenomenis febriu nullo modo fatisfacere queat3idco alia hypothefi hoc problema refoluere tentabimus. Aduerto igitur , quod licet plurimis modis faluari pofiit inaequalitas intercapedinum paroxyfmorum_j > ille tamen feligendus mihi videtur?qui ne dum omni- bus phaenomenis fatisfaciat, fed etiam omni ex parte congruat, facilis quoque, & fimpliciffimus fit. Is porro, ni fallor, talis erit. Diximus, quod nifi orificia nemorum obftruantur, punganturque, paro* xyfmus exacerbari non potefl. Igitur fi fecunda ob- flru fecundo vafe mifceantur vncix tres farinx; in tertio vafe dux vncix tantom . Manifefium effath-omos fa- rinx fpatium eiufdem molis aqux occupantes, non-> xquis interuallis a fe inuicem difiare pofie ; eo quod fex vncix farinx continent duplo maiorem granulo- rum farinx multitudinem , quam eiufdem tres vncix habent: Etideoathomi hniusduplo interuallo ab inuicem recedunt, quamathomi illius . Hinc fit, vt in defcenfu farinx ad vaiis fundum gluten eiufdeiru confifientix conficiatur temporibus in£qualibus,ncm- pe duplo citius in eo cyatho , in quo farina duplo co- piofa fuerit. Supponamus modo, quod gluten pri- mum contingat canalem aliquem , vinum lentiffimo , Sc torpidiffimo curfu effundentem , eumque obftruat fpatio vnius horx, ibidem nimirum eiedis , & coag- mentatis particulis glutinofis - Patet, quod gluteru fecundum femifiem dofismaterix obfiruftioni aptam habens, tardiuseumdem canalem obfiruet, nempe duplo tempore; tandem gluten tertij vafis, cuius ma- teria glutiriofa fubtripla eft primi, & fubfexquialtera fecundi glutinis, obfiruet eumdem canalem longiori tempore, fcilicet triplo primi, et fexquialtero fecun- di . Hoc igitur cum lumine naturx fieri pofie confiet, plane in cafu nofiro excandefccntix febrilis, omnino illi expofito exemplo fimili, idem fieri poffe probabi- liter conijcere poffnmus . Nam ab orificijs neruulo- tum in flatu quietis effluunt fucci ncruei torpidiffi- jmo curfu intra glandulas. Ergo materia vifeida, et DE MOtr ANIMALirM. 487 acris,contingens prcedi&a oftiola, dum turget ob fer- mentationem,facile infirmari potefi, obfiruere,etpun- gere illa ofiiola, et hoc abfolui deberet temporibus reciproce proportionalibus confiftenth» glutinis , fci- licet eius, quam habent materi# moles admifi#,glu- ten efficientes . Quare in quotidiana illa V. g. vnius fcrupuli admifia, fi obfiru&ionem com- plere poterit pofi horas 24. in tertiana fubduplurru molis eiufdem materi# obftru&ionem complere po- terit pofi: horas 48. et in quartana fubtriplum prioris materi# obfirudtionem complebit pofi horas 72. et tantumdem dilatari intermittenti# , feu diftant'# inter primum, et fecundum paroxyfmum . Et hac generalia circa hoc problema mihi conijciendo dici pofie videntur. Progrediendo pofiea ad febres continuas , h# qui- dem non videntur differre ab intermittentibus , nifi in perfeuerantia continua excandefcenti# febrilis crefcentis,autdecrefcentis pereafdem periodos quo- tidianas , aut tertianas . In hifce continuis febri- bus dua? afiiones contraria fupponi debent fimul operantes,vna efi ipfius glutinis fermentati ,quod ob eius copiam , et malitiam poteft perpetuo obftru&io- nem, irritationem, et pumfiuram neruulorum in glan- dulis moliri maiori, aut minori celeritate pro in#- quali vi, et copia eius. Aliaefi ipfius fanguinis agi- tatio a febrili cordis commotione , a qua abfier- guntur , deofiruunturque continenter orificia ncr- uorum, et excretoriorum canalium in glandulis dc- /m entium. Infuper pr#di tunc febris ad maximam declinationem reducitur ; crefcente poftea materia glutinofa , et acri, crefcit pariter turgentia glandularum , et febris fimiliter au- getur vfque ad fummum cius flatum . Hinc vehemes illa energia, qua fanguis concitatur, et fluit, abfter- gere, vel magna ex parte obturamenta neruorunu tollere poterit. Quare fuccus acris incipiet effluere, et excerni neruis , et provt maior eiufdem copia expellitur e neruis, eo magis febrilis paroxyfmus mi- nuitur . Modo, quia dum minuitur paroxyfmus ob fermen- ti acris eie&ionem e neruis,non ceffat concurfus no- uce materia glutinofa:, et acris in glandulas, iramiifx ab artcvijs , et vafis lymphaticis , nec vis fermentatiua in glandulis exiftens otiatur , hinc fieri poteft, vt antequam imminutus ille motus febrilis omnino extinguatm , et ad flatum naturalis modera- tionis reducatur,interim fucci illi glutinofi, et mali- gni in glandulis collegi, et fermentatinouamob- ftru&ionem efficere poffint,replendo vafa excretoria > et orificia neruulorum pungendo , et mordicando .* propterea?quod diminutus ille paroxyfmus lento mo- tu fanguinem impellendo,nedum ob fui debilitaterru ineptus eft ad deoftruenda omnino neruorum oftio- la, fed nec impedire poteft aduentum noux materia?) et nouam eorumdem vaforum obftru&ionem . Quare neceffc eft, vt antequam primus paroxyfmus omnino DE MOTV ANIMALIVM. 489 extingnatur, incipiat fecundus,ob eafdem cau/as re- nouatus . Et haec mihi vcrifimilis caufa effe videtur continuationis febris , vt vno paroxyfmo non adhuc completo, & extin&o, alius fubfequatur . Non ditfimulabo tamen, quod fi certum eflet, vt vulgo afTeiitur,in febribus continuis periodos paro-, xyfmorum complicari, vt praecise inter fe correfpon- deant, veluti funt duae Tertiana?, vel duae, aut tres Quartana?,non aeque facile id faluari poffetin nolira-» Theoria. Sed forfan ailucinantur hi, qui putant, pa- roxyfmos inaequalium periodorum complicati inter fe, vt animaduertit Do£tfUimus Vvillis . Error enirru oriri potefi: ex eo , quod numerantur dies,non vero interualla horaru inter binos paroxyfmos proxime fe confequentia . Verbi gratia, fiinteruallum fitduode- cim horarum , vnum proxime fiet noi&e , die , & hae non erunt duae quotidianae, fed potius fe- bris vna femidiaria. Idem dicendum,fi interualla hos terminos fupra, & infra non valde tranfgrederentur • Similiter fi interuallum fuerit 16. horarum,complen- tur tres periodi febriles fpatio duorum dierum praeci- se non erunt duae Tertianae , fed vna periodus fub- fexquialtera diei. Pari modo,fi interuallum fit iS.ho- rarum, fient 4.periodi febriles fpatio trium . Et fi interuallum fit horarum 40- fient tres periodi diebus quinque-No feciis ratiocinari poffumus de in- termedijs interuallis. Quare falfum efle potefi:, quod in continuis plures febres complicantur, vel potius id ipfum in noftra hypothefi faluari polfe videtur. Si enim verum e fi: id , quod aliqui Medici fe obferuafie aiunt, diftingui febres complicatas , ne dum quoad temporaaccenfionum , fed etiam quoad fymptomatUi Cap.21. De motu exca- defee ntias febjilis 490 10. AL. BORELLI Cap.21. De motu exca- defeentix febrilis varietatem . Tunc confidero , quod,/icut ab apo/lematc extremi pedis febrem excitari , fic etia fieri pote/1:, vtin duabus glandulis inlignibtis fiant duae diftin&a; obftru&iones, qua? diuer/is temporibus extremum gradum turgentia?, & fermentationis ac- quirant, & ideo diuer/is temporibus neruos, & cor ir- ritent. Et fic faluari polle videtur , quod duo paro- xyfmi habeant duas mineras, feu focos , qui diuer/is temporibus fermententur,& accendantur. P R O P O S. CCXXXIL De aliarum excandefcentiarum, & fymptomaticarum febrium caufis. Praeter periodicas febres dantur alix excandefcen- tia? ,• quas omnes ab eadem cau/a fuperius expo/ita_>, produci po/fe o/lendemus • Et primo animaduerfione digna cft febris catharralis , quae a frigore improuifo producifolet , & multoties,/! ob exercitium, aut mo- ram inloco calidiori fudor excitetur, vt fuperucniat aura frigidiufcula,tunc quoque aer communis infen/i- biliter refrigeratus catharrum excitat. Pro expo/itio- ne caufe , & modi produ&ionis eius,fupponendunu eft, ne dum in externa noftra facie, collo, & buccis ade/Te in/ignes, & innumeras glandulas >, fed etiam-# vniuersacute totius corporis abundare exiguis glan- dulis, cum fuis propaginibus nemorum, & tubulis fu- dorifici$,vtclar. Malpighius , & ali; recentiores Ana- tomici obferuarunt. Ergo a frigore ab? aura frigidiufcula, aut a vento ncce/Te eft , vt im- DE MOTV ANIMALIVM 491 pediatur effluuium,quod cx canalibus excretorijs gla- dularum fudorificis , & tranfpirationi. infenflbili dc- ftinatis continuo egreditur, non feciis ac fluxus aqua? cx virgulis fonticulorum impeditur a venti contraria percuflione . Quare fucci, & particula?, quae a fonti- culis cutis exilire debuerant ibidem coercentur > aut fiftuntur : & ideo cohiberi, & flxari coguntur , Ex qua mora , Sc fixatione obftru&io pororum fubfe- quitur. Porro fada tali obftru&ionc, reliqui fucci neruei, Sc fudorifici,feu vrinofi in motu ad egredien- dum pofiti cohibentur, impediturque vltcrior eorum egreffus ; Sc ideo in glandulis coaceruati, eas turgi- das reddent, vt patet in tonfillis inflatis; deinceps re- trocedendo intra neruulos, eofquc obftruendo,opor- tet , vt fermententur, & ideo mordicatis ncruis com- municari irritatio cerebro deinceps , & cordi poteft; vnde pulfus celer, & caliditas febrilis oriri poteft , vt prius di&um eft . Veritas huius Theoriae nielius con- firmabitur ex curatione catarrhi , vt inferius dice- mus. Adeft pra?terea alia perniciofifflma icgritudo , quas vulgo vocari folet febris latens, Sc proditoria, in qua licet pulfus bonus fit, & vrina laudabilis, nihilominus ccger moritur. Hanc profc&o a?gritudinem efle negarem ; fedpotius paflionem fimilcm ei, qua? a venenis producitur, qua? abfque febre necem affe- runt ; propterea quod fpiritum, vel fuccum nerueum tanta celeritate conturbant, alterant, & fixant, vt prius vires confternant,& interimant, quam agitatio- nem febrilem excitare poflint. Quod vero in hifco malignis a?gritudinibus, Sc in vencnatis,ncruei fucci Cap.21. De motu excaJ defcencix febrili s IO» AL» BORELLI Cap.21. De motu exca- defcentiaj febrilis fint male affecti, & fanguis non fit coagulatus (vt ali- qui fomniauerunt ) patet experimentis a nobis factis in Academia experimentali Medicea in animalibus necatis a morfu vipera?, vel ab oleo tabaci,in quibus fanguis femper fluidus > & non coinquinatus adeo re- pertus eft, vt animalia illa veneno necata ab aliqui- buscomefta nullam noxam cis attulerint. Similiter in cadaueribusnecatoru a malignis morbis saguis quoq? fluidus, v5c fimilis communi fanguini paflim reperitur. E contra infigni lcefione affici fuccum nerucum patet ex torpore,lethargo,paraIyfi5Conuulfionibus, delirijs* & abfccffibus in emun*5torijs . Sequitur febris illa, qua? ethica vocari folet, qua? non efi periodica, fcd lenta excandefcentia perpetuo vigens,* folet tamen poft cibum,vigorem,& feruorem reaffumere maiorem, quia nouuschilusin flomacho, pyloro, & inteflinisjinficitur falibus acidis , & deinde immiflus falibus lixiuialibus, quibus eorum glandu- la meienterij abundant , feruorem , & ebullitionerru quamdam excitare poffunt ( provt eorumdem uatura exigit ) a qua cor mediantibus neruis mordicatus commotionem , ardoremque febrilem excitare po- teft. Connumerari hic quoque poffunt excandefcentiae podagrica?, & alia?fymptomatica?,de quibus fupenus egimus,oftendimufque,omnes ab eadem caufa imme- diate produci,nempe ab irritatione cordis,fatta a fuc- cis nerueis acribus ,* DE MOtV ANIMALIVM: 493 Cap.21. De motu exci- defeen tiae febrilis P R O P O S. CCXXXIII. Quomodo febris omnino extinguatur, curetur- quc,vtanimal ad naturalem flatum re Hi tuatur . Quia rcmiffio paroxyfmi in intermittentibus eft curatio quadam ad tempus ; et caufa, quare renoua- tur,eft noua fermentatio, orta ex reliquiis fermeti la- tentis in glandulis ; manifefte deducitur, quod inte- gra 5 & abfoluta curatio febris non prius continget , quam omnino fermentum febrile tollatur , elimine- turque . Quomodo autem hoc confequi potfit,non_> erit fuperuacaneum indicare aliquo exemplo , quod eft illud , quo familiaris febris catharralis curatur . Quia in hac febre cor vehementer agitatum,magno impetu fanguinem per arterias impellit; ergo vi im- petus , quo fanguis excurrit, poterit abftergere glutis nofa obturamenta in ncruulis , & vafis excretorijs glandularum totius corporis , & praecipue prope ct- rebrum exiflentium, vbi hriio principaliter refidet . Porro ablatis obturamentis e fudorificis,& ab amplis filinalibus canalibus in regione faucium,narium,oris, & pe&orisjcxpurgaripoffunt fucci neruei alterati, & fermentati, ciedis nimirum impuritatibus , aut con- temperatis ; fales euim intra venas magna ex parto amandari, & hinc per vrinas excerni folent , & reli- qua lalia -per vafa fudorifea , & per falinationerru emittuntur. Hoc igitur modo , vel etiam contempe- ratis fiiceis nerueis, vt naturalem fuam dulcedinem^ 494 IO. AL. BORELLI Cap:ii. De motu exca defeentiae febrilis acquirant fimiiem ci , quam habet cerebrum , & me. dulla fpinalis,tunc ceffat omnino febris , & intempe- ries morbofa catharralis . confirmatur ab excrctionibus, quae in fine morbi eijciuntur; funt enim dulcis, & grati faporis fimilis ei , qua cerebri fubftantia, vel fpinalis medulla donatur 5 cum initio morbi acres, falfa: , & corrofiua? excretiones effent. Eodem plane modo febres reliqua omnino curan- tur, cum nimirum vafa excretoria glandularum intra vifcera, & in extrema cute exiftentium deofiruuntur, & fermentum,in glandulis exiftens,part.im eijciturper fudorcm, auttranfpirationem infenfibilem , partin-u contemperatur, partim effunditur per venas, &hinc paulatimeum vrinis expurgatur, aut contemperatur ab aduenientefucco chilefo bene temperato. Hinc deduci pofie videtur, quod febres nunquam, aut raro curari queunt ob copiofas humorum purga- tiones , & eiecliones , cum fermentum febrile exi- gua: molis efle foleaty quodeuincitur ex febriumcum rigore aduenietium a radice febrifuga , ab India nuper adue&a, qua: abfque vlla * aut per aluum,aut per fudores, vel per vrinas febrem tollit. Et ideb fufficit, vt pufillum illud fermentum aliquando extra neruos afportetur,eijciaturque , aut cum alijs humoribus mifceatur, confundaturque, aut eius motus fermentatiuus,fiftatur , torpeat, aut com- mutetur . Quod euidenter fuadetur ex eo, quod per- tinaciflimus morbus quartana: aliquando-curatur a fimplici opinione ira:,vehementis angoris , aut timo- ris : cuius ratio effe videtur, quia motus vehemens,& DE MOTV ANIMALIVM. 495 concitatiflimus fpirituum ,feu fuccorum ncrueorun?L> perturbare, fiftere, et commutare poteft motum fer- mentatiuum eorumdem fuccorum , & fic introdu&o> nouo motu,febris omnino eliminari poteft. Hacc quidem febrium curatio, qua? vt plurimimv- fpontaneo natura? motu perfici folct, tamenartificio periti Medici fecundum artem operantis , adiuuari poffe natura? conatum omnes vno ore fatentur , Ve- rum remedia > qua? ab arte adhiberi folent, valde in- certa , & ambigua funt, vt pcritiores, & do&iores Medici fyncer& fatentur: & licet euentus aliquando vfum praecipuorum medicamentorum comprobaro videatur, tamen cafuale, & fallaciffrmum eft, quhw vt plurimum febres funt falutares, in quibus,fiueMe- dicusbcne,& fecundum artem, fiuemale, & pet- uerse, fiuenil omnino operetur, nihilominus aegri perfe&e conualefeunt: Ergo in hoc cafu, cum opera- tiones , & medelae diuerfae, & inter fe contraria? aeque iuuamen afferre videantur, quomodo fundamentis tantopere fallacibus , et vacillantibus inniti poteri- mus / E contra aliquando febres funt adeo priuae,vt qua- libet medicamenta adhibita , aut non iuuent, aut no- ceat, ex quibus deducitur,tutius effe fine vrgenti ne- ceflitate ab omni medicamento artificiali abfti- nere. Non is tamen fum,vt omnino Artem Mediccairu 3 vt inutilem, aut noxiamdamnem, & proferihere ve* lim . Scio in tanta ambiguitate ( dummodo praeiudx- cia remoueantur) bene pofie diuturna , & fagaci ob- ftruatione quamplurima medicamenta certo compro- badjita vt femper, aut frequentius iuuent.Et hoc ex- Cap.ii. De motu exca- defee ntiae febrili? 496 10. AL. E0RELL1 Cap.21. De motu exca- defeentix febrilis perientia quotidiana patet; his plane prudenter, &. debita cautione vti poterimus . Verum , vt ad propofitum redeam,intentio princi- palis Medici in cura febrium ( vt ex di&is colligitur) efse debet, vt obftrudtiones vaforum excretoriorum tollantur , & fales fermentantes contemperentur ad- hibito cibo, & potu tenui, et aquofo; eo quod falium feparatio ab humoribus, et expul/Io fruftra fperatur, ciim fales fuccis glandularum femel imbibiti,et incor- porati aegre poflint ab illis fecerni, & eijci - Videmus enim ab aqua marina non pofse, ni/i di/tillatione dif- foluta aqua in vapores fales feparari, et non omnino: potius igitur praedivfti fales contemperari, ctdulcora- ri pofsunt, vel admifeendo fluida meftrua appropria- ta , vel adhibendo falia contraria, vt experimur in_> aqua forti, quse acredine filina vitrioli, et aluminis componitur, e/l adeo valida, vt po/fit argentum cor- rodere, et di/soluere in atomos minutitfimos i huic veroaquae forti /i addantur fales ammoniaci multo magis acres, quam /int vitriolum, et alumen,ne dum vim maiorem corrodendi non acquirit, fed e contra eam vim , quam habebat,amittit, adeo enim retundi- tur, & debilitatur , vt nequeat amplius argentum cor- rodere . Similiter miftura falis nitri, et fulphuris ac- cen/ibilis eft, et addito fale ammoniaco accendi ne- quit. Alibi poftea fal prunelLe ex eifdem nitro,et ful- phure combuftis compofltum,inflammationes tollit, etfufionem fuccorum coagulatorum promouet. Sal quoque , & puluis cornu cerui , et cancrorum acre- dinem acidiflimam retundunt, et tollunt; et id ipfum acetum diftillatum plumbo aifufum , dulcedinenu DE MOTV ANIMALIVM. 497 faccaro fimilem acquirit. Ex his ergo > & ex alijs exemplis , qua* adduci poffunt,confiat,acredinem fa- linam fermenti febrilis retundi * dulcificari , & de- ftrui omnino pofie ab alijs falibus admiftis contrarise na tu ree . Pofiremo loco aliquid de vfu phlebotomia* dicen- dum videtur, quam aliqui fummopere laudant , alij vt perniciofam vituperant. Hanc ego cenfieo parutru iuuare, & parum nocere pofie: fi enim tam proficua , & laudabilis efiet , proculdubio in maiori proportio- ne aegri conualefcerent in Gallia , & Hifpania,vbi ab omnibus febricitantibus fanguis educitur, quamin_> Italia? & in alijs locis,vbi nunquam fanguis emittitur. E contr&,fi tam noxia efiet,in maiori proportione £gri in Hifpania, & Gallia interirent, quam in Italiu;Cum igitur neutrum verunffit, fatendum efi,neque noxam, neque iuuamen notatu dignum afferre, Praeterea, quod Phlebotomia vires non profiernat educendo fpiritus, & balfamum vitale, confiat expe- rietia in hgmorrhagijs,& liberalibus fanguinis effufio- nibus in fanis, & aegris , in quibus vires non profier- nuntur, nifi exangue fere corpus remaneat. Experimenta pofiea,quibus vfus phlebotomia*, vel non vfus comprobatur ab aliquibus,nil probare poffe videntur i proptereaquod verificantur in febribus falutaribus, in quibus lcuia errata nil nocent r fed eo ipfo,quod edu & immediata febris,non tamen puto nullam noxam-» afferre, poteft enim multis modis animalis oecono- miam perturbare , & ideo reductio fanguinis ad bo- nam habitudine, & temperiem,curationem valde pro- mouere poteft* Aliquando phlebotomia vtilis efse poteft , alterato confueto fanguinis motu,contingit, vt in-» cerebrum , & neruos nouus motus introducatur; & ideo fermcntatiua,& morbofa agitatio perturbari* & in melius commutari poteft. Hoc quidem confirmari poteft, ex eo quod multoties hemorrhagia flftitur per edu&ionem fanguinis e vena fc<5fca . Similiter tuf- fis afmaticaTuffocatiua , vel Epilepfia per phleboto- miam medicatur. DE MOTV ANIMALIVM. Alteratio vero motus > qui in fanguine ob phlebo- tomiam fieri poteft * eft acceleratio motus eius in-» arterijs > & retardatio eiufdem in venis. Quiadumj fanguis egreditur c vena fecla, non impeditur ad- uentus > & cxcurfusfanguinis in arteria contigua , & ideo celerius excurrere poterit .* eo quod antea ipfa- met copia per vias obftru&as tardo motu migrando impediebat, vetabatquc exitum aduenientifangui- ni. E contra, toto tempore, quo fanguis effluit ab incifa vena a vulnere ad proximum truncum Cau* non fubminiftratur fanguis , et ideo ne dum ob co- piam diminutam, fed etiam , quia non vrgetur , vt priiis,reliquus fanguis Cau£ tardius, & minori impe- tu ad cordis dextrum verriculum perducctur.Ex hac > inquam,alteratione motus fanguinis confequi poteft in ipfo cerebro, &neruis aliqua perturbatio, cum-» a qualibet minima motiuncula,fpiritus, feu fucci ner- uei affici, et vellicari poffint,et nouo rithmo commo* ueri queant. Porro prxdi&a perturbatio motus fpirituura non_» eft necelfe, vt in motionem ordinatam naturali, falutiferoque ftatui conformem definat , cum mul- toties poftit in deterius commutari; et fic aliquan- do fanguinis miflio adeo noxia efse poteft,vt necent afferat. Non feciismedicamenta purgantia peraluum , & per vomitum pofsunt aliquando iuuare, aliquando nocere ; attamen ex vi rationiim vulgarisfcholce cer- te nunquam iuuabunt, quia humores copiofi, Sc praui nonfunt caufie febrium, fed potius exiguum fermentum in neruis e glandulis : Cap.21. De rnoiu &xci- defcent-ta: febrilis 10» AL. &ORELLI Cap.ti. De motu exca- defcends febrilis hoc autem non video, quomodo catarthicis rencdijs excerni poffit > quia putare, quod pharmacum vi quadam eleaiua, et attra&iua * veiuti magnetica-i ex confufa mafsa humorum fecernat, colligat , etaf- portet fuccos aliquos prauos,reli&isalijs omnibus fa- lutaribusjvideturfomnio fimile . Potius quod catarthica acredine, ct venefica vi,qua pollent, agunt mordicando membranas ftomachi, etintefti- norum>quae fe contrahendo exprimunt fuccos in vafis excretorijs glandularum , atque in vafis fanguineis contentos, eofque intrainteftinorum cauitatem ef- fundunt: eodem propemodummodo,quo Piper, et quaelibet filia corrofiua,lingua, et faucibus obuoluta copiofiifimam faliuam excernunt. Hinc inferre licet, quod in prcdi&is purgationibus expelluntur humo- res omnes in prxdi&is vafis exiftentes , fiue boni, et vtiles, fiuc praui fint; et hoc nomine vtilis, et noxia efse potefi talis expurgatio . Verum tamen eft , quod c x vehementiffima com- motione , quam afferunt catarthica, poteff motus Fermentatiuus febrilis adeo alterari , vt in melius , aut in deterius commutetur ; et fic cafu pharmacum aliquando proficuum,aut noxium eflfepoteft. Nihilo- minusin periculofiftimis egritodinibus expedit potius aleam dubiam , et periculofam tentare, quam certo interire . Alionomnine Catarthica proficua efse pofsunt , quia venefica vis falina eius contundere, contempe- rare , et dulcificare potefi: falia fermenti febrilis, ( vt ex fuperiiis dieftis colligitur ) non feciis venenofitas -Chantaridum in veficantibus eadem ratione ali- DE MOTV ANIMAL1VM. quandd proficua efse poteft : fed hcec omnia non ca- rent incertitudinej imo multoties fieri poteft,vt valde noxia fint - Veriim fi h«c , quam expofuimus, febrium Theo- riam, falfa, et erronea non eft, fcilicet, fi non valde aianua aberrauimus , non diffitemur , quod pro- grefsu temporis certiora aliqua febrium medica- menta reperiaptut ab eruditis > et fagacioribus Me- dicis . Cap:2i. De motu exca- defeentiae febrilis Partis Secundje Finis. INDEX CAPITVM, ET PROPOSITIONVM, 1 t Qux in hac Secunda Parte. De Internis Animalium motionibus, earumque immediatis caufis continentur. C A P. I. DE modis, & operationi- bus mechanicis contra- ctionis mufculorum. Pagi- na 1 Prop. i- Si funis tradi clauo affixi a potentijs sequalibus trahatur, fuprema pars cor- rugabitur. 2 2. Mufculus non contrahitur, tra&us ficut pondus per fu- nem 3 3. Fibra", vel arcus contrahi- bilis clauo affixus,no poteft eleuare pondus , & decur- tari altius, quam abfquo pondere • 4 4. Id ipfum fieri non potefl , nifi a potentia externa,qu? quadrupla fit ponderis ap- penfi. 5 5. Mufculus, quando iubente voluntate ingentia ponde- ra fufpendit,non contrahi- tur a vi propria machinu- larum , ex quibus fibrae , ad inftar arcus tenfi, con- trahuntur . 6. Vis ingens contraCliua vi- talis mufculorumno quief- cit, nec ceffat ab operatio- ne , .quia ab obftaculo im- peditur, nec agit quando impedimentum! voluntate tollitur. 8 7. Mufculi iuflii voluntatis no tenduntur, induranturquo ob quietem partium eoru. Pag. 12 8. Nec ijdem contrahuntur per arcfaftionem limilenij ci, qua; in pilis torrefacis contingit. 14 9- Funis clauo affixi,& a pon- dere appenfo tenfi, fi pars intermedia a duabus potem tijs. alterne torqueatur, per direCiones parallelas,bifa- riam angulos funis fecates, Potentia; ad pondus, erunt vt quadruplum /Inus fecun- di fcmianguli flexionis fu- nis ad finum totum. 16 10. Iifdcm politis . Si funis corrugatio compleatur, vt direCiones fint parallela?, potentia? oppoftta? corru- gantes quadrupla? erunt ponderis fufpenli. 18 11. Iifdem politis . Si iiffune plures corrugationes fiSt, omnes poteria? corrugan- tes ad pondus fufpenfum, erunt,vt multitudo corru- gationum quater ad vnitatem. 18 I2:Mufculi contraCio vitalis, non fit per corrugationem vt in Lumbricis apparet. 20 15. Artificium mechanicum , quo Lumbrici repunt , & eorum corrugatio eft dius contractionis inter- norum mufculorum eoru- dem Lumbricorum. 22 Digreflio - Quomodo Pici prolixa exeratur , & retrahatur. 24 i4.Mufculi non contrahuntur per condenfationem &c. Et mufculi durities,& te- fio Et per inflationem. 26 15- Mufculi contrahuntur vi- tali motu ingenti vi > quia eorum fibra? a corpore ad- ueniente inflantur > tam- quam a cuneis . 29 C A P. II. De caufis non veris coptra- (ftionis mufculorum , qua? abalijs adduCa? funt. 31 A facultate incorporea.* naturali mufculos imme- diate non moueri. 3 2 17. Neque fpiritus , feu aura corporea , vtaer eft , mu- fculos vitali aftione mo- uerepoteft. 34 18. Nec afucco > autfangui- 504 ne mufculi porofitates in- flante, fieri poteft eorurru vitalis contraCtio. 36 19. Mufculi contrahi motu vi- tali non poffiint a (angui- ne impulfo a vi motiua_> cordis. 41 20. Caufam contractionis fu- nis madidi inquirere. 46 ai.Mufculos non inflari, & contrahi vitali motu a sa- guine violenter immitto, eode modo , ac funes ma- didi contrahuntur. 50 GAP. III. Decaufis probabilibus vitalis contractionis mufculoru - Pag- 55 2 2. Ad mufculorum contra- ctionem vitalem facienda dua? caufie requiruntur , quarum vna in ipfis mu- fculis exiftat, altera forin. fecus adueniat. 5 6 23. StruCtura fibrarum,neruo-- rum, earumque vim, & operationem inquirere. 57 24. Succus nerueus a volun- tate inftiilari potefl intra_> *c mufculos. 59 25. Peritiam habitualem, qua fpiritus animales detenni- natos neruos in cerebro agitant , non natura, fed exercitio , & experientia acquiri credibile eft. 6o 2 5. Sanguinem efle alterurru elementum ad inflatione mufculorum efficiendam . pag. 6z 27. Neceffitas , & modus me- chanicus , quo ebullitio , & intumefcentia in mu- fculis fieri potefl,declara- tur. 5? 28. Difficultatibus, qua? con- tra expolitam theoriam-» adduci pofsunt , fatisfit . pag- 66 29. Neceffitas , & ratio me- chanica, quare debilis illa ebullitio in mufculis fa- Cta immenfam vim exerce- re valeat. 73 C A P. IV. De motionibus internis ani- malis , & primo de circu- lari motu fanguinis. 76 30. Circulationem fanguinis dari alij oftenderunt. 7 6 31. Sanguis motus eft conti- nuus , licetin corde fit in- terruptus* 77 32. Ratio mechanica conti- nuati curfus per venas,ex- ponitur. 79 33. Exponitur caufa promo- tionis fanguinifcin venis . pag- 81 34. A (anguinis motu circu- lari conferuatur eius cra- fis. 83 3J. Enarrantur pr»clari effe- rus 5 qui a velocitate cir- culationis fanguinis pro- ducuntur. * 85 36. Quare curfus fanguinis reiterari debet. 87 C A P. V. De corde, eiufque pulfatio- ne. 88 37. Cordis ftru&uram expo- nere. 88 38. Aftionem mufculi cordis enarrare. 91 39. Arithmetice proportiona- lium termini, minores de- crefcunt in maiori propor- tione , qu&m termini mi- nores . 9 2 l-o. In circulis arithmetice proportionalibus , feries /unt inter fe,vt circuli me- dij arithmetici. 92 f-i* Du» fpirales , immediate fe confequentes, funt vt peripheri& medi» arith* metic» inter circulos ex- tremos cuiuslibet (pira- lis. 93 42. Spiralium fe confequen- tium minima' propinquio- res in maiori proportione decrefcunt> quam remo- tiores • 94 43. Glomus circa veficam re- uolutus (i hume&atus re- pleat cauitatem , interna (pina corrugationem pa- tientur, non extern». 93 44. Mechanica operatio , qua cauitas glomi madefa&i repletur. 96 4J.Iifdem pofitis . Omnes interna fpir» glomi cor- rugari debent inaequaliter, femper magis, quo magis centro approximantur* 98. Iirdem pofitis . Externa-» figura glomi madefa&i , nec augeri > nec conftrin- gi debet. 98 47* Si glomus ex pluribus filis confiet, (equitur idipfum, quod in prop.4j.6t46. 99 cordis inflatis fibris. Cauitas eius reple- bitur inuariata fuperficio /• A* ® 506 externa. xoo 4$. Reftridio ventriculorum cordis , non fit a contra- dione fibrarum eius. 1 o 1 50. Cordis cauitates ftringu- tur, non decurtantur. 103 51. Exponitur ratio mecha- nica eiufdem operationis, pag. 104 52. Adio propria mufculi cordis , eft compreffto ad inftar praeli, facta a fibra- rum inflatione, a qua ex- primitur fanguis in ventri- culis contentus . 105 53 Quare cordis humani mu- cro pedoris partem fini- ftram pulfat. 109 54. Adio, & vfus auriculam cordis,earumque valuula- rum. 11 r 5 5.Earumdem operationum caufas mechanicas redde- re. 112 56. Si funis cylindro com- preftibili circududus con- trahatur vniformiter per totam eius longitudinem, erit potentia funem con- trahens ad refiftentiam-» cylindri, vt femediameter cius ad funis circumferen- tiam . 117 57. Ia duabus libris (Tab.17. Fig-5.)FB,&BH fctan- gentibus in B, quarimu centra C> D,fint radij CB, BD *quales,&FC maior» quam DH &c. 120 5 8. Visjvtrem aqua plenimu ftringens ad refiftentiam aquee , perfiftulam ei an- nexam expulfa?5 eft vt am- plitudo tubi ad amplitu- dinem fiftulae. 121 59. Et vis Embolum impel- lens ad refiftentiam aquae preexiftentis, et impulf* , eft vt amplitudo tubi ad amplttudifiem fiftula?. 122 60. Et fi fiftula mollis fit* Po- tentia embolum impellens ad vim , qua aqua impul- fioni refiftit, vna cum vi» qua fiftula dilatationi refi* ftit 5 eft, vt redanguluou fub longitudine, et latitu- dine fiftula? dilatat* , ad quadratum motus emboli, pag. 61. Idem, fi fiftula aliqua mo- lem aqua? continere fup- ponatur. 125 <52-Si intra fiftulam dura ple- 507 nam aqua, embolo noua_> aqua immittatur, exilit c foramine fiftul« moles a- qu« «qualis ei, qu« adiu- da fuerat. 127 63. Et fi fuerit mollis non exi- bit veloci fluxu . T27 64. Et maior copia aqu« iru eadem fiftula , excclfus exibit. 128 65. Et fi ex fiftula turgefadta , aqua exierit, fi euacuatur, ab alia caufa fit. 129 66- Methodus indagandi vir- tutem motiuam mufculi cordis . 136 67. Vis motiua fibrarum cor- dis per fe confiderata,ma- ius pondus fufpendero poffet, quam 3000. Jibr. ‘ pag. 132 68. Arteri« , completa pulla- tione , non remanent fan- guine exinanit«. 135 69. Motus , quo fanguis fluit in arterijs, ter velocior eft eo, quo cor mouetur, im- pellendo eundem fangui- nem. 137 70. Potentia conftringens ve- triculos cordis fubfefqui- altera eft refifknti«,quam fanguis comprefsus exer- cet. 139 71. Vis,quam patitur fanguis in ventriculis cordis con- tentus ab eiufdem com- preflione, «qualis eft vi , quo idem fanguis ad inftar emboli impellit fanguine intra arterias contentum, ad cuius refiftentiam eft, vt 1. ad 49. proxime. 140 72. Vis motiua abfoluta cor- dis mufculum conftringes ad totalem vim,qua$agui$ in arterijs expulfioni refi- fiit, fe habet, vt 1. ad 60. pag. . 142 73. Vis motiua mufculi cordis fuo momento fuperat refi- ftentiam totius fanguinis arteriarum, & fafeiarum-» earundem dilationem im- pedientium , eft maior vi ponderis lib. 180000- 143 74. In qualibet pulfationo cordis , aut integra moles trium vnciarum fanguinis a corde immifli, aut eius portio expellitur extra ar- terias a vi motiua,diuerfa ab embolo cordis. 143 75- Cornpreflio, & reftriiftia arteriarum , eft caufa ex- pellen fanguinem cxtra_, arterias per earum orificia, pag. 145 76. Si potentia cordis,nedum maximam arteriarum di- latationem produxerit,fed infuper portionem aliqua immiffi fanguinis extra ar- terias expulerit, maiorem refiftentiam fuperabit,qua lib.135000. 148 C A P. VI. De caufis, motum cordis effi- cientibus . 15 o 77. Imn\ediata caufa motiua.» cordis non differt ab ea»», quas mufculos artuum mo- liet. 151 78. Caufa prima, & mediata-» motioni* cordis differto videtur ab ea,quae mufcu- los artuum agitat. 15 z 79. Motus cordis fieri poffo organica neceffitate , vt automa monetur . 155 80. efi,cordis motum fieri ab eadem facultato animali cognofcitiua, fed fine adaertentia, ob con- fuetudinem habitu acqui- fitam * 158 C A P. VII. De Motu Refpirationis . 161 81. Exponuntur phaenomena, quae in motu refpirationis obferuantur. 162 82. Aer, & Pulmones noru funt caufa: effeSiua: re- fpirationis, fcd mere paffi- ue cocurrunt in tali asio- ne* 165 83* Caufa efficiens infpira- tionis,eft vis mufculorum, qua ampliatur cauitas pe- coris , & pondus , atquo vis claftica aeris. 166 &j.. Motus infpirationis fit a mufculis intercoflalibus y & a diaphragmate fimul operantibus- 167 3j.Si duo termini fTab- 18. Fig. 3.) A , & C arcus fe- mi elliptici ABC parieti FH affixi fuerint, & pla- num ABC inclinatum fue* rit ad planum parietis FH,- fi trahatur arcus fur- stun, versus perpendicu- lum a B ad E. Dico,quod cauitas eius in E magis recedet a pariete,quam in B . 171 86. Si eiufdem arcus ( in ead- fig. ) alter terminus A af- fixus fuerit parieti immo- bili IF; & reliquus ter- minus affixo ligno amoui- bili GC ; & cauitas arcus B trahatur per diredione BM efficientem angulum-» acutum MBD.Dico?quod terminus C recedet ab A ? & qudd C eleuabitur ver- sus M. 172 &7* Si plurium arcuum ( Tab. 18. Fig. 4.) femielliptico- rum extremitates A?D? H columnae firma? PS ? & ex- tremitates CEI ligno a* mouibili QR affigantur &c. Dico ? quocf cauitas femicylindrica ABC IML amplior efficietur; &cef- fante tradione Iponte re- dibit ad priftinam formam anguftam- 173 88.Iifdempofitis (Tab. 18* Fig. 5. ) fi infuper in ad- uerfa parte eiufdem plani PR? alligantur eodem mo- do? & ordine alij arcus AFC? DNE? HGI. Dico? quod cauitas cylindrica-» ABMGFC ampliabitur . pag. 174 89» Iifdem 'pofitis (Tab. i8. Fig. 5. & 6.) Dico? quod in vtroque latere perime- tri arcuum aliquandopa- rum, aliquando nihil inter fe approximantur?& lignu IC fenfibili fpatio afeen- det versus recedent a columna firma PS. 17$ 90.. Contradis mufculisintcr- coftalibus ? vna cum dia- phragmate? neceflario pe- doris cauitas ampliari ? & aer infpirari debet. 17 6 91. Non completur adio in- fpirationis a fimplici rece- ptione aeris intra pedus amplificatura mufculis in. tercoftalibus>& diaphrag- matis ; fed praeterea re- quiritur nouaadio com- preffiua?fada a refilitiono coftarum. 178 92. In expiratione placida? & naturali non eijcitur aer a vi motiua vllorum mu- fculorum? fed confequitur ex quiete,& defedu adio- nis mufculorum interco- ftalium? & ex relaxatione diaphragmatis? & ex rim£ epiglottidis dilatationo 510 pag. 180 93*Expiratio violenta adiu* uatura compreflione co- darum , & a mufculis ab- dominis - 181 94. In expiratione non eua- cuatur pulmones omnino» fed femper in eis remanet non exigua moles aeris . pag. 182 95. Varia drudura thoracis , & modi refpirandi in di- uerfis animalibus confide- rantur. 184 C A P. VIII. De vfu refpirationis prima- rio. 187 $6, Refpirationem indituram non effe ad refrigeriurn,& ventilationem flammae, & caloris cordis. 187 97. Expiratio inftituta noru eft ad expellendas fuligi- nes genitas ab ignem cor- de exiftente . 192 Duo aggregata corpufcu- lorum diuerforum exade inter fe commifceri noib poffunt,nifi contrarijs mo- tibus agitentur, vt poffint particula? vnius intra alte- rius aggregati particulas infinuari. 194 99. Iifdem pofitis, ab ijfderru motibus contrarijs miftio- nem efficientibus:» ipfamet miftio dcftrui poteft , nifi adiit alia caufa vaionem conferuans. 195 100. Si vna pars faeci a gra- nis albis occupetur a ni- gris, poterunt alba,& nigra granula commifce- ri a varia, & multiplici facci eompreifione,& co- tufione. 197 101. Si pars extrema eiufdeni faeci ( Tab. 18. Fig, 8. } FEDC fuerittenax, & dura, Dico , quod globi albi in ABCF contenti quatumuis compriman- tur, numquam cum ni- gris mifceri poffunt. 198 102. Iifdem pofitis (in eadem Fig* ) fi faccus in ED perforatus fuerit,&in di- redum continuatus . Di- co , quod albi globuli compreffi in ABCF non commifceantur cum ni- gris exiflentibus in FC- DE. 199 103.Si in canali (Tab. 18* 511 Fig.9.) AC (lrido,&mol- li adfint duo liquores di- (tindi,albus AC,& niger GD,& ex vna parte DC pateat exitus, ex altera-» claudatur in AB . Dico * quod a contufione,& co- prefiione canalis non co- mifcentur liquores. 200 104. In amplis canalibus exi- tum apertum habentibus aliqua perturbatio , & miftio fluidarum partiu fieri potefi, nulla vero in (Iridiscanaliculis . 201 105. Si infundibulum conicu, fubdiuidaturin plura alia infundibula, & intra ma- ius infundibulum clausu in polirem a eius bali im- mittanturfeparatim fluo- res, vel grana alba,&ni- gra ) & comprimantur . Dico , quod inter fe non commifcentur . 203 106. In eodem infundibulo ramificato fi ponatur gra na alba commilla nigris, Dico , quod a repetitis contufionibus granicula alba a nigris feparari polfunt. 204 io7* In eodem infundibulo duo diuerfi fluores milii, ope contufionis, poffunt quidem fubdiuidi in mi- nimas particulas , & ali- quando etiam miftiodif- foluipoteft. 20 6 ioS. E(1 impolfibilc, vt 'ivu pulmonibus partes fun- guinis tumuiscontufa?,mifccan- tur exade inter fe . 207 iop.Refpiratio, et motus pul- monum (anguinis,prauab & confufam mifturam-» dilToluunt, in partes mi- nimas eu diuidendo.20f 110. Vita animalis non pen- det totaliter, & abfolutc a refpiratione, quateni» (anguinis circuitum ad- iuuat - 210 in. Praecipuus vfus refpira- tionis non e(l transfufio (anguinis a dextro ad fi- niftrum cordis ventricu- lum . 212 112. Aer per refpirafeionem-» receptus e(l caufa potif- fima vita? animalium.213 115* Per refpirationem aeris particulas (anguini com- 512 mifceri poffe . 216 114. Aeris particulas fangui- ni immiffa$ non augero eius fluxilitate, nec pro- ducere dferucfcentiam-» in corde ob vim eius elaflicam, aut nitrofanv eius naturam . 219 Exponitur ra-tio mecha- nica continua? motionis tremula?, quam aer fan- guiniimmiffus produces repoteft. 223 11 <5. CommifHo aeris per ref- pirationem intra fangui- nem immitfi, vitam ani- malium producit,& con- feruat. 226 117. Quafe foetus poff exor- tum refpirationeinchoet, eamque perpetuo exer- ceat. 229 112. Problematis Hauueiani folutio affertur. 231 119. Ratio affertur, cur aer diu cohibitus in pulmo- nibus , jequalem angore, & moleftiam fuffocatiua. & tandem mortem indu- cat, ac impedita refpira- tio- 232 120. Ratio exponitur, quare, & quomodo in aere ra- riffimo, aut vacuo,fubi- taneus animalium decu- bitus 3 & interitus con- tingit. 235 12 x. Ratio affertur, quare inj motu concitato, & labo- riofo roufculorum anhe- litus contingat, & con- citetur- 2 38 122. Ratio affertur, quare in laboriofo, & difficili co- natu mufculoru fpiritus cohibetur. 240 123. Quare in aere rariflimo laboriofa motio mufcu- lorum anhelitum efficiat, offendere. 242 124. Quare,& quomodo aqua in pulmonibus immiffL» animalia fuffocat. 244 125- Afferuntur verifimiles caufe fuffocationis, qux varijs modis ab aere craf. i'o, & nimis condenfato produci folent. 246 12 6. Memorantur ab alijs tra- dita.De origine qualita- tum - 249 127. Exponuntur organa, & operationes mechanica?, quibus miffiones effor* mari poflunt in plantis » & animali. 251 12 8* Sanguis, confe&o itine- re circuitus per vniuersu corpus animalis, reduci- tur ad cordis dextrunu vctriculum valde defor- matus , & ineptus nutri- tioni * 254 129. Exponitur mechanica», operatio , qua comple- tur conftru&io fanguinis in vena pulmonari. 2 5 s 130. Ladtis ftrudura exami- natur ex analyfi eius.257 1. Sanguinis Anatomia per diftillationem fafta infi- da effe videtur. 261 152-Analyfis fanguinis in_> fuas partes integrales, & forma copofitionis eius inquiritur. 264 C A P. IX. De fanguinis expurgatione in renibus. 2 £8 13 3* Renes non conferre im- mediate ad vitam ani- malis. 2 68 134. Neceflitas copiofe po- tionis exponitur. 269 135. Opificium fermentatio- nis feparationum expo- nitur. 272 136. Fermentatiua feparatio no in fiftulis flridliflSmis , fed in vafs amplis fieri potefK 275 137. Separatio fluidoru a?the- rogeneorum ope ferme- tationis no momentaneo, fed tardo motu , & diu- turno tepore perfici po- teft : nifi fluida valde e- xaltata, & fpirituofa fue- rit . 277 138 - Poflibile eft, vt operatio feparationis humoru x- therogeneoru fmul mi- fiorum abfque vlla fer- mentatione, folummodo neceflitate mechanica a vaforum exiguorum con- figuratione perficiatur . pag. 278 139. Serum a fanguinein re- nibus non feparari per fermentationem . 281 140. Serum vrinofum a sagui. guine in renibus fepara- tur neceflitate mechani- ca a vaforum anguftia, & configuratione. 284 r4i. Contraria? fentetix affe- runtur,& reiiriuMir. 286 142. Alte obie&ioncs refol- uuntur. 289 C A P. X. De Hepatis vfu. 298 143. Memorantur ea,quo pr£- clari Scriptores de ftru- <5lura,& vfu Hepatis tra- diderunt . 298 144. Glandularum flru&ura , & mechanicus earu ope- randi modus exponitur- pag. 299 145* Bilis ex fanguine in Ie- core feparari potefl arti- ficio mechanico abfquo auxilio alicuius fermenti, pag. 303 146« Totius naatto fanguinea?, in vnica eius circulatio- vna pars, quo minor eil quinta illius , per Iecur tranfit . 305 147. Bilis, quo in Iecore col- ligitur a vafis biliarrjs,u6 videtur feparari potte a matta fanguinea extra_/ abdomen exiftente . 306 148. Bilis, quo a Iecore ex- primitur ieiuno ventre, fpatio vnius diei,fedecies maior cft ea, quo in~> mafla fanguinea exiftit. pag. 307 149. Tanta copia lib. 32. bi- lis non generatur ieiuno humano ventre per fer- mentationem. 309 150. Eadem matta fucci bilio. fi a Iecore expulfa, per- a<5lo circulari motu , fo- pius reducitur ad locum, a quo difcefierat. 3 io 151. Bilis circulatio non vi- detur fieri potte transla* ta bile per cor fanguini arteriofo commixta, fed folummodo perabdome. pag. 311 152. Queruntur d 11 cius > tte modi , quibus circulatio bilis per abdome fit.311 153. Nece,litas, & vius pro- dicte circulationis bilis exponitur. 31^ CAP. XI. De fluxu fubttanuio (pirituof? perneruos- 317 254. Ad opus nurritionis ani- malis concurrit fuccus ncrueus vna cum fangui- ne. 318 15.5. Spiritus per eofdem ca- nales qerueos eontrarijs motibus agitari. 319 rjd. Non fieri contrarias a- ctiones ad intra5&ad ex- tra per neruos a facultate incorporea 3 nec a con- cuffione fibrarum tenfa • rum. 320 157. Exponitur artificiu me- chanicum 3 quo fuccus fpiritupfus per duvflus nerueos ad extra5 & ad intra agitari poteft. pag. * 321 158. Succum nerueum nutri- tiuuni 3 diuerfum effe a fpiritibus 3 qui animales funvHones locomotiuas 3 & fenfitiuas exercet. 324 159. Inquiruntur vice in ipfif- met neruisjper quas fuc/1 cus nerueus trafmittituki e cerebro ad reficiendas partes animalis. 326 i6q. Exponitur motus con- trarius fucci neruei ad cerebrum. 328 161. Exponitur ratio mecha- chanica celerrimi motus fucci neruei a cerebro defeendetis» & ad ipfum recurrentis. 331 162. Effufionem fucci neruei a cerebro pro nutritione animalis fieri temporo fomnt 3 eiufque caufam-> efTe . 332 163. Ratio affertur 3 quare in fomno non impeditur motus cordis . 336 164. Ratio adducituis quaro no impeditur motus re- fpirationis in fomno. 338 165. Quare inter aliquando motus artuum fiunrs inquirere. 339 C A P. XII. De fucco fpirituofo feminali» eiufque genefb motu 3 & natura. 340 166. Tefticulorum nuper reperta, exponi- \ tur. 341 /67. Inquiritur ffru&ura du- ftuum feminalium . 343 168. Elaboratio faeci genita- lis inquiritur. 344 169. Tcfiicu lorum fubftantia, & organicam ftrn&uram fimilem cerebro quoda- modo effe. 346 170. In a& cor irritan- tes, funt caufae prodinfH- ux primae, & immediata excandefcentiae febrilis. pag: 4 60 226. Quomodo fuccus ner- ueus fermentatus,& acre dine alfe&us cordi com- municari queat, ad fe- brem concitandam. 465 227. De loco, & caufi$, qui- bus fucci neruei alteran- tur,vt febres periodicas producere pofiint. 469 228. Ratio exortus paroxyf- mi febrilis, aut femper calentis , aut primo geli- di , & poftea feruentis exponitur. 473 229. caufis fymptomatuui febrilem paroxyfmunu concomitantium. 477 2 ? o* Caufa? dimitiutionis, & terminationis febrilis afl fertur,& alterationis vri- na?. 480 231. Quomodo paroxyfmus febrilis denuo renouari poffit poft certa,et deter- minata tempora. 483 232. De aliarum excandefce. tiarum,& fymptomatica- rum febrium caulis. 490 23 3.Quomodo febris omnino extinguatur,cureturque, vt animal ad rcftituatur 493 FINIS. TABVLA SLCVNDA. FEl. TABYLA TERTIA. Fgl. TABVLA QlVARTA r,si. TABVLA QVINTA. F%1- TABVLA SEXTA. figi. %• TABVLA SEPTIMA. TABVXA OCTAVA. Tiq-l TABVXA NONA TABVLA DECIMA. E? i TABVLA VNDECIMA. FiO:l TABVLA DECIMAOCTAVA Re I. TABVLA DECIMAQyiNTA. %I % I. TABVLA DECIMASEXTA TABVLA DICIMASIPTlMA. V TABVLA DVODECIMA. F Doni a scuho: TABVLA DECI MATE RTIA % l TABVXA DE CIM A.QVA RTA7 Esi