HIPPI ATRIA SIVE MARESCALIA lavrentii rvsii ad nicolavm fandi Hadrianidiaconuni Cardinalem,in qua pne- ter variorum morborum plurima,ac faluberri- ma remedia,plures quam in priore editio- ne FRENORVM formas excufe funt, vt nullum tam nouo oris vitio laborantem Equum inuenias, cui non hinc occur- • rere facilime posGs. • ‘ TZDStff 6itfT3t(Pl#* Ttra Lutetia: apud Chriftianum Wcclielum, fub fcuto Bafiiienfi. An.M.D.XXXIL REVERENDISSIMO IN CHRISTO PATRI ET DO. mino fiio D.N IC O L AO,Dei gratia fandi Hadriani diacono Car- dinaliJ-aurentius Rufius,Marefcallus de Vrbe,familiarium veftro rum minimus,recomendationis inftantiam & perpetuum famulatum. Nter extera animalia quae ad dignitatis humanae folatiu ille fabri- SI" iSlf cator excelfus,opifex omnium,procurauit,Equos cuiufdam fingula a= sJjfjj ris decoris,nobilitatis,& formae dote praecipua venuftauit,vt per eo- rum generofum obfequiu humanis vfibus oportunu, & fublimium perfonarum fplendidius magnitudo clarefceret & inferioris fiatus hominibus eorum oportunitas non deeffet. Per hos enim effertur altius gloria principum, regum corda grandefcunt,ftruuntur acies,hoftiIia cofternuntur.Hos fiquidera velut humanae praecipua adiumenta naturae, generali vocabulo iumenta nun- cupauit antiquitas, vt ex eorum nomine, Equorum nobilitas SC neceffaria vtilitas nofcerentur. Nam fine adiumento iftorum, peregrinse adiri prouinciae, fluminisimpetus fuperari ,defedarum perfonarum deferri lalfa corpora non valerent, nec alias generofa diferetio inter nobiles & ignobiles fic congruam differentiam edere potuiflet» Huius igitur nobilis animalis naturam a pueritia mea totis ftudiispercun&atus cum diuerfis marefcailis, qui quafi ex vniuerlis mundi partibusad Vrbem variis temporibus concurrerunt pro Equorum ge- nitura falubriter procuranda,nutritura bene gerenda, valetudine perferuan da, curandisqj languoribus,qui vel ex humore peccante,vel exterius diuerfis ex ac- cidentibus fepe fortuitu producuntur ,diuerfas & fingulares curas didici, 8C ab eis non tam didici,quam rerum experientia magiftra palpaui,ex eo quod in tali bus non audoris dodrina, fed experientia facit artem . Nec his contentus fui, fed varia perfonarum fublimium opera, quae huius artis fecreta confueuerunt diligentius perfer utari,diligentiffime exquifiui, femper in qualibet cura feripta experientiam adhibens,per quam fumme veritas indicatur. Quorum omnium dodrinam & experta ftudia in vnum fafciculum colligens in hoc prse- fens opufculum ad laudes prgeipuas veftri nominis vtiliter dirigere procuraui.Quasfo igitur, vt hoc prasfens opufculu veftro no- mini dedicatum, dignemini a deuoto veftro fufeipere, non attribuentes temeritati,fienucleatas vtiliffi- mas curas ad vtilitate comune omniu copi- laui,fed in hoc laborem veftri deuotifG- mi feruitoris potius commedan- tes:& fi patienter feratis,fc- cure affero non mea fed veftra eft gloria hu- ius libri. ANxios nos fane habuit ahqdiu, amice lettor , hic nofter Laurentius quid de eo edendo nobis jhtuendunt morboru ,ac herbarii quaruiam uocabula in eo inueniremus qux neq; tiobis nec item dlijs pherifq; non btdottis neq; rei medica Mulomediciitxcf; rudibus admodum effient notat edq; non fimplict uno aliquo nomi* ne expreffi per uniuerfum opus,fed e diem nonnunqudm pagina permutatis aliquot literis,modis duobusac iribus aliquando enunciala: ueriim cum celebres medicinx profeffores qui hac in re nobis in cofilio fuerunt ea nos ejfe uoluntate audirent ut fi quando ittiufmodi uox aliqua 'maderet , mutaturi effemus in eam qux familiaris magis effet nojlris hominibus ac eandem uideretur affettionem indicare, diuerfam omnino nobis ineundam ratiorum cen* fueruatmemps ipfas lepori bona fide exhibendas illorum nominum fingulas CT fyttabas er liter as cum fua quan tacunq; ejfet uarietate ,ttentatrisq; permittendum ittoru iudicium,p.rxfertm cum no unius alicuius genm utderett tur(ppria,fed alia apud alias ut quifq; inuentor exdtit alicuius remedij huic aut illi morbo accomodi nata, ii q<£ xx authoris quotyipfius epijioia non obfcure uideretur pojfe colligi'.temerarium enim fore de exotica ditttone ac non admodum compertx figmficationisuette iudicium f acere treliquidsq; illas quibus tanqudm quibufdam uefHgijs ad rem ipfam facilius perueniretur ,fiudiofis adrnere. Hisigttur autoribus primo quoq; tempore editionem matu* rauimus , prxter pfeudographias magno numero fummotas quas feries orationis er fenfus quoque communis euincebatyUt erat qui Rufii defcripfu literaru lattnarum penitus ignarus,nihil nobis permittentes: fcd optima rea uera fide quicquid 'm huiufmodi ab exemplari nobis exhibitum e fi,id omne tanq per manus uobis tradentes, cuius rei fi quis tefiem requirat ,dabimus locupleti fimum,exemplar ipfum,quod m eum ufum domi [eruamus. Gallicus autem Laurentius quem propediem proferemus er in quo uertendo conferendoq; cum Mulomedicis totus et afii duus ejl homo qui lam eruditus,omnia certa ac definita habebit,rette ne an fecus reddita,uefirum erit iudicium • Duoprxterea funt de quibus mihi admonendus uderis,alterii ut tn copofilionu ponderibus per priorem numerum qui ternarij imaginem prxfcrt,unciam intelhgas:alterum ut in dutttbus illis literarwn qui m mu mt zrc.exprU tnunt , 4 nobts nihil uerearis diffentire ficubi uidebimur tibi 4 redo aberraffe , fcis enim ita efie typos chalco• graphicos,ut tam multi huiufmodi duttus coniungt non pofiint, quin certum aliquid explicetur: quo fattum eft9 Ut hic cum exemplari nofiro paria facere non potuerimus,quod tn ijs nihil non habet dubium, ac ambiguum. Ittui quoq; non prxtereundii ,ut[gratiam uttamd te de hoc libro ini)fiecontinget,bonam illius pxrteliterato uiro & literatoru ommu amant i fimo loanni a Lugduno Priori apud Bondiacenjes deberi iittettigas ,qui e bibliotheca fu 4 copioffima nobis hoc opus fnppcdit.iuit. Vale optime lettor,et Robertum Valturium Vegetiumcfc de re militari9 Optica Alberti dureri ,eiufdemq;de humani equimej; corporis fymmetria,admiratione dignum cpu$,necnon ratione conficiendorum tormentoru betticoru ac aliorum omnium ad rem bellicam perlinentium» omnia pitturiS eleganuf fimis ob oculos pofita, 4 nobis expettato, AD LECTOREM. index horborvh, jsjbdic AHINVM , AC otiorum quorundam que his Laurenti/ de Medicina Equorum Commentarijs continentur♦ A Capite, Pagina fut fricationem oculi LX 66 4\|pl Aetas Equarum apia ad generandum IX 4 Aftuj er frmptw quo domari debent Pulli XXI 8 |Aetas <]ua Egw <»pfi funt ad generandum VUI 4 Agenda circa ipfos quum funt admittendi ad generandum X Eadem Attmftus fiue Attinfiio in Equa CX 97 B parbul* feu Carbunculi in Equo LXXXV SZ BarbuU fub lingua LX1X 70 Bene comedentes Equi qui tamen non impinguetur remedia CtVI 130 Bona mdotis indicia m pullis XXXVIII 59 C Caligo oculorum JAlll <54 Cancri cauft & remedti CLXXI 137 Capitis frigiditas in Equo CT eius cUYi LXX 70 Caflratio Equorum quomodo faciendi XCV1II 87 Cibi quibus utendum iuuem Equo ej quibutfcd XXIIII 9 Cotti & cauda fcabies er pruritus I*XXII 75 Colores equorum V % Confidcmda m parentibus III 1 INDEX Capite Vagina Contra oculum percuffum quid agendum lix 6 CXLVIII 126" Dolor ex uentofitate CXLIX 127 Dolor propter indebitam,retentionemurina CLI 12S Doloris Equi propter laborem in pede remedium CXXXV 116" Dorft lafrones multe uarijs ex caufrs LXXV 7 $ Dorfr plaga profunda fuper jfatulas IXXVIII 78 Dorfum Equi Ufum d fella er cura eius LXXV1 Eadem Ducendus Equus per loca ubi frnt flrepitus O* fonitus XXXVI f 9 E Educatio adultorum XIX 7 Emifiario quot Equa frnt fuppotienda XI 5 Equitans frequenter afcendat er defcendat de Equo XXXVII S9 Equus apertus ante et eius cura XCiJ 84 Equus quando debet equitari quomodo parandus XXIX 12 F Falcis Equi leefr0 diuerfrs occafronibus CII S9 febris Equorum quomodo curetur CLXVI 13$ ficus qui nafcitur in f ole a pedum CXXVII 109 ficus qui na fcitur alibi q in folea pedum CXL 119 fifrula ex antiquo uulnereorta aut cancro CLXXII 139 ElonccUee in inferiori parte oris Equi ■ • " LXVII 69 fluxus pilorum caudee remedia CLXI 132 fluxus [anguinis de plaga animalis, aut in qua frquitur hamorrhoia *■ 3 ; XLIII 61 f ornee frenorum utilium tam pullis }qudm Equis fcallionatis er non fcallionatis XXXV 14 Furiee fru maniee Equorum remedia CLVIII 131 furina Equo unde contingat . " CVI 93 furiop Equi er leprofncmedti CLIUI 130 G ‘ ... Galla er earum remedium CIX 96 Garrcfee frue Guidarefchi la;fio L XXXVI $2, Generationem requirere parentes idoneo! II 1 Glandula,teftudines er forfuk(a\ids fcrofult) CXXXIX 119 Grappee in iunfturis crurium CXI 9 9 Grauedo peftons Equi XCI 84 Grauis Equus er morbidus quomodo curandus CLUI 130 Grizariain coronis Equorum CXIIII 102 Gutta renalis fcu morfura renum LXXXIX 85 INDEX H Capite* Pagindf Hattchx malum fiue Equus fcalmatUi,alias fcalinatus XCIII 83 Hyeme uel xjhte quomodo cuftodiatur er cooperiatur XXXII 13 I Jerda inflatio er eius remedium Clllt 90 Impetigo,morphxa, er ferpigo quomodo curanda CLXXX 14* lncapiftrxtura Equi er eius curatio CXVII iof Inclauaturarum foedes quot CXXUI 107 Indauatura qux rumpitur in corona pedis CXXVI 109 Inclduatur CXLIIi J2J Interferitur a aliter dift a intertrigo ■ CXIX 106 lntejlitia emiffa extra anum er eorum cura :/ XCVI 8? L 'Laehrymt oculorum er earum cura LUI 64 ha fio lingua ex uari]s caufis ; - LXVIII 6 9 Lampafcus ex fiwguinis abundantia LXVi 69 :Langium infirmitas 'm cauda Equi CLXII i3i JLaqueatio feu fcrratio uenarum XLV 6$ "Lucerdus feu fcima LXXIII 76" huna fi fuper Equum folenduit quomodo fuccurretidum IXXXIII Sa , M Maledictum in Equi pede er eius curatio CXXXM 116 Male ferutusfalids male ferratus) Equas quk‘ LXXIX 79 Malum oris Equi fiue glanduU LXHII 63 Malum pedis elancinans in corona CXXX1III 116 Mentum er bonitas Equorum VI a Modus cr tempus quo laqueari debent Equi qui adducuntur de armento XX 8 Modus difcipltnandi Equu/m XXXI HI I) Modus ferrandi Equum XXVIII ia Modus prxbendandi Equ/um XXVI II Morbi ex augmento XLVII 63 Morbi ex diminutione eadem Morbi ex errore naturx ibidem Morbi qui contingant ex uitio parentum \> 64 Morbi qui dicantur naturales XLVI 6 3 Morfunditus Equus, er eius cura XCIIII 8? Morus (motus alds)fiue felfus er cura eius CXXXVIII n3 Uiulx flue feracixQalids fecanx) CXV 103 Mutationes ungularum quibus ex caufis CXXXI m N Natura Equi I 1 Neruo contrito quid adhibendum CLXXIIII 140 Neruus incifus cum fuo remedio CLXXIII ibidem Neruus imrinconatus(alias interdonatus) CLXXV eadem Nigri pili quomodo m albos mutentur CLXIJII 133 Nimiim pinguis Equus ut maerefcat CLyH 131 Notabilia quxdam fiue memorabilia CLXXXI 141 Nutritio par nor um pullorum XVUI 7 INDEX O Capite Pagina Operatio Chirurgi* 'm Equo furiofo quomodo fiat per marefcaUos peritos CLIX 131 Omnia Equorum miner a quomodo curanda CLXIX ljtf- Omnis dolor is, tumoris inflationis equinorum neruorum remedia CLXXVI 140 Offa fratia cr eorum cura CXXViU 136 P Paenna,Clauardus flue Aquarola (alias fiquarola) LXVrir 10? Palatina qua in palato Equi oritur LXV 6S Pannus cr caligo oculortm LV / 6$ Pennam fl Equus comederit CLV 130 Pili ut renafcdntur poft carnis confolidationem CLXUI 132, Pmzanefe(alids Promzanefe) CXX 10 6 Potus Equi XXVH n Pulchritudo Equorum Illi 1 Pulmo uel PuimonceUus ,dorfl l*flo JLXXXII St Pulfiuus Equus quis maxime fiat CXL1I 121 Pulueres quidam ad fanandum dorfum uel Garefu/m E qui LXXXVIII 83 Puntiura calcarium m Jpatula uel alibi CI 89 PuzioU nata in dorfo Equi LXXXVII 83 O, Qudto tepore Equus duret in bonitate fua fl bene cuflodUtur XXXIII 13 Quanto tempore ferant Equa partum XM 5 Quid fit agendum fi Equa patitur Equum fuper fe cr non mlt coitum XII1I 6 Quis locus bonus ut injeo nafcantur XVJI 6 Quomodo cognofcatur atas Equi ex dentibus XXXIX 59 Quomodo er qua cautela Equi domemir XXII 8 Quomodo,quando,er quot modis purgetur Equtti XXV 10 Quoties m anno Equus phlebotomandus XLII 61 R Ragiatus Equus, flue dyfenteriam patiens CXXXVI si6 Remedium contra maculam oculorum LV11I 66 R efflui Equi remedia CLX 131 Reftmgentia fluxum fanguinis XLIIII eadem S Sanguinis fuper abundantis figna er remedia XLI 61 Sanguis apparens in oculis Equorum LVII 66 Scalmatus Equus er eius curatio CXLI no Scorciatura jfeu Scorciliatura flue excoriatur4 XCV 8? Serpentis morflbus quomodo medendum CLXXIX 141 Setula feu Seta Equi (Secula) CXXXU ut Signa ad cognofcendum uirlutes Uel de fetius Equorum VI1 2 Spatiati* J*flo m fmmitate SpaUarum LXXXIIII 82 Spatiatus Equus cr eius cura XC $4 Spauanus,morbus Equuirca Garetiwm Clll 90 Spinula flue bpinell* er earum cura CVII 93 Spumatur* ungularum er earum cura CXXIX no SiranguiUio er eius cura LXIII 6j Stibia ftura in folea pedis(alids fubacutum) CXXVIU no Super offa in Equi cruribus CVUI 93 Superpofitura cr eius remedium CXVI 104 T Tempus aptum conceptioni er natiuitatipullorum XVI 6 Tempus quo debeat equitari er laborare er quo non XXX 12 Tempus quo Equi admittendi funi ad generandum XII 5 INDEX Capite Pagina Tefliculorum inflatio uarijs de caups. XCVII Timidum Equum er pigrum quomodo cures. CLll 119 Traftatio Equarum pojt conceptionem. XV ncm : Suia P^usa^1IS anlirialibus viuit • Temperamentum in- fe uenitur in eo, quia docilis, & manfuetusefl; erga dominum m vc^nutntorem fuum • ad generationem Equorump.nt eligendi parentes idonei, Cap* II. ■Voniam omne animal confueuitfimile generare,tam moribus,quam corpore, ideo vt recipiamus bonos filios, necefie eft vt eligamus bo- nos parentes: quia ex bono & pulchro patre,bonus,& pulcher cofue- uic filius generari, & ecotrarid.Similiter de matre.Et fi accidat qua- doque contrarium , quod diflimiletur filius parentibus, hoc accidit ex aliqua occafione;frequentius tamen alfimilatur aut moribus,aut egrpore. Qutconpderanda jint in parentibus, Cap» III* Vatuor in parentibus fpe&anda funt, fcilicct forma, pulchritudo» color, meritum . In forma autem quaruntur corpus vaftum ,8£ kpi folidum,corpori conueniens altitudo, larus longi(fimum,maximi & clunes,pedus latum,patens,& omne corpus muflellorum dc- preflitate iiodofum,pcs Gccus,& folidus,cum cauo cornu,altius calciatus. De pulchritudine Equorum, Cap. niN partes has funt. Habeat Equus caput exiguum,& fic- m cum,cuius pellis bene inhasreat oflibus capitis: Aures breues & acu- vl tas aipideas,oculos magnos,non concauos: nares patulas,quafi inflatas: maxillas graciles,& ficcas:os magnum, et laceratum: collum longum,& gracile iuxta caput:Garefe vero acutum,(ed quafi telum & re&um: dorfum curtum,8d quafi planum: lumbos rotundos SC quafigroflos: CoftasK ilia,vt bouina: Hancas logas,& tenfas:Comas & cauda cu paucis & logis crini- bus- Coffas latas et carnofastam interius,quam exterius: Garetta ampla,8t ficca & tenfa: falces curuas & amplas, quas Equus teneat vt ceruinas: Crura & am- pla,& pi!ola,& ficca.Iundiuras crurium gro(fas,&n6 carnofas,propinquas vn- gulis,ad fimilitudinem boum. Vngulas rotudas,folidas,& fixas:& vmuerfaliter habeat membra proportionata corpori tam in longitudine, quam in amplitu- collum deferat eleuatum,vt det grofli tudine lUXta pe&us.Sit vero Equus altior a parte pofteriori,quam anteriori*velutceruus. i rpl.tu i H I P P IATRIA Bc colonbm Equorum, Cap, V. Olores Equi funt hi,Radius, Aureus, Ablineus,Ro{eus,Murreus, Cer rinus, Gilbus, Scutulatus, Albus, Gutatiuus, Candidiffimus, Niger, ||| Preffus. Sequentis meriti varius cum pulchritudine, mixto in eo ni- gro, vel albo, vel aflfido, vel biadio, mixto cum cano, vel cum quo- uiscolore, Spumeus,Maculatus,Murrinus obfcurior. Secundum vero D. Iordanum, Color baydus, &femialbusobfcurus, fuper omnes eft laudandus. Inemiflariis autem prarcipue clari, & vnius coloris eligendus eft Equus. Ge- teri delpiciendi funt, nili magnitudo, vel membrorum aptitudo, culpam co- lorum excufet. De merito,Jfeu bonitate Equorum, Cap, VI. HEritum dicitur bonitas Equi. Pluries accidit quod Equus eft turpis» male formatus, & mali coloris, eft tamen valde bonus: propter cu- ius bonitatem,& meritum, Equus dicitur haberi carus: quia potius homo capit bonitatem quam pulchritudinem . Nam fi res habetur propter vtil/tate,vtiJior eft bonitas quam pulchritudo:ergo affe&are debes plus bonitatem,quam pulchritudinem; & ideo bonitas Equi excufat eum a turpi tu dinc; fed fi pulchritudinem cum bonitate haberet fimul iuntftam melior eflet. Et eft {ciendum quod pulchritudo Equi fa Cap. XVIIL ■ E nutrinoneparuorum pullorum Equorum quado fupra diximus* nunc de ipforum educatione ac dodrinatione dicendum . Cum er-* go pulli nati fuerint manu tangedi non funt: quia eos ladit talius 'alTicluus,& a frigore quantum ratio patitur defendantur, vt non fri- goris algore torpefeant. Similiter a nimio caforc aut ingenti aeftu non afl uent, Vnde congrua loca vtricp tepori eligenda funt,videlicet tempore frigido, ftabu lis calidis: tempore calido vmbrofis locis locandi lunt-Nunquaa ma tre feparentur,aut famem velfitim patiantur.Matres vero bonis pafcuis,&' her- bis fufficientibus nutriantur, vt copiofi ladis robur pullis infundant, QC pulli pro velle fugendi lac habeant facultatem* Df educatione adultorumt Cap. XlX* HBi autem magis adulti pulli fuerint leuiter manu tangantur, vt eo tempore quo domari debuerint, ex tadus afluetione mitiores in domando inueniantur. Similiter &inferrando ducantur poft matres frequenter per montuofa & petrofa loca propter caufam fu- perius didam, nec feparentur a matribus donec compleant duos annos, fed eas continue lequatur per bona pafcua SC cogrua loca.Poft bienniudebenta matre feparari,quia in tali aetate incipiunt iam naturaliter ad coitum ftinuilari: Vnde fi matres poftea fequerentur, & ob deledationem coitus cum matribus vel ali- is coirent, deteriorarentur: etiam in aliqua parte corporis poftunt faciliter lae- di . Si tamem Equus vfque ad aetatem trium annorum libertatem haberet per bona SC fu ff i cientia pafcua fine focietate mmentorum, melius & falubnvs foret fibi, quia per campos difcurrendo propter aerem & libertatem animi quam 8 HIPPIATRI A habet Equus, efficeretur in corpore,& membris lanior: fpecialiter autem crura ab omni macula munda,& per omnia meliora habebit. Qupmodo, er quo tempore illaqueari debeant Equi qui ducuntur de amento, Cap, XX. Oftquam ad £tatem peruenermt Equi qua domari debent, 31 a ma- L ||SJ\)a tribus feparari, illi qui ex armento edueuhtur,debent leuiter SC fua- b uiter laqueari laqueo groffo & forti decenter de lana compofito; qllla |ana fui mollicie habilioreft,quam linu vel canabis: me- lius tamen 3C fecurius eft,q> talis funis fa&us fit de crinibus iumentoru. Laque- etur Equus recenti, vel frigido tempore, vt menfe odtobris vel circa,eo quod te- pore fngidopoffunt paruuli fecurius fatigari & domari q calido:et poft doma tionem ipforu in hyeme faffam de menfe martii vel circa,debent eis dari ferra gines continentur, de extero quamdiupoffint virides reperiri. Nampul li propter domatione macrefcunt & deficcantur interiusudcirco dare ipfas fer- ragines neceffariumefi: omnino. Dantur etiam quaedam ferragines pullis de menfe nouembris,&ante:qu£ quidem ferragines quamuis non multum impin guent,ip[os tamen purgant, & ip forum corpora mirabiliter ampliant; habea- tur tamen magna cuftodia,q> fit in ftabulo calido,& caueatur a frigore, &veto; 8£ quamuis breuda vel remulum competat pullis, eo q? ipforum inteftina dila- tat,tamen nullo modo fimul cum herba detur eis : nam remulum cum herba datu generat vermes in corpore Equi. Credo tamen vtilius 3t melius effe,quod laqueetur in primo Maii,quia tunc temporis confueuerunt effe pinguiores pulli propter herbas,quas comederunt in vere,& funt impinguati,8c mundi ab omni corruptione & calefadione,quam haberent in corpore. Praeterea mueni- untur tunc temporis herba? recentes, qua? competunt valde pulhs . Non laque- etur pullus tempore nimis calido > quia ex infueta captione nimis xftuando la- boraret,vnde poffet leuiter mebrorum,& corporis incurrere Ixfione. Eo autem capto quod di&um eft,impofitocp fibi capiftro de canabe cum capitiolo de co- rio, ducatur frequeter ad aquam 6C per terram ad focietatem alicuius Equi do* mitijdonec affuelcat bene ire fine focietate : poftmodum ducatur per terram &C ad aquam cum freno in ore,deinde cum fella. Quandoquo tempore edomari debeant putti, Cap. XXI. mmm Vili domari polfuntpoflquam ad astate duorum annorum peruene Sn fcSJg rint: Sed loge melius & vtilius efl\q? dometur poftquam £tate trium y annorum exegerint, quia in tali xtate perfedfe,membris 8£ corpore domari poffunt.Suntetiam robufii membris valentesfuffinere la bores: vitra vero hanc aetatem licet difficile fit domare, tamen fertur q? Frederi' cus imperator nuq Equos g fua pfonafaciebat domari nifi eilet quatuor anno rum,& dicebat q> ex hoc Equi erant faniores SC fortiores,St ex hoc Equi habe- bant tibias & luduras magis mudas & ficcas,nec poterant ex tuc habere gallas. Quomodo,cr qua cautela Equidomentur, Cap. XX11. Vandovero debetdemaripullus,diligens debet adhiberi cautela, KpMlW fcilicet q? Equus ad prplepe binis capiftris alligetur, SC hoc taliter fi- propter fuam indomitatem a di&iscapiftris in cruribusali- LAVRENTII RVSII. 9 quatentis non Indatur: & donec in fua ferocitate perma{erit,fuo fitnili domito focietur,quia tutius,& fecurius poterit ad eum acceffus haberi. Et item fapius leuiter,& luauiter manu pedes,& tibias, & alia membra tangatur.Nec debet in principio circa eu homo acriter indignari, ne forte propter hoc alique virum indecenter affumat, fed cum magna perfeuerantia lenitatis, 8e manfuetudinis tangatur,donec manfuetus,& bene domitus,per affiduum, & crebrum tadum manuum,in omnibus efficiatur vt decet,& didum eftiita vt plene,& iecure fua membra circumcirca tangantur.et fpecialiter pedes faspius eleuando, & admo dum firmiter pedes percutiendo, nec ante biennium ratione aliqua laqueetur: quia propter luuentute ex laboreinfueto domationis, aliquas lasfiones in cruri- busfacile incurrere poffet. De cujlodU Equorum pofl donationem, Cap. XXIII* Omationefada,taliter cuftodiatur Equus, Imponatur ei capitiolum | fadum de corio forti,& humido,fiue Ieni,& binis capiftris decenter prasfepio alligetur,vt didnm efi iupra: pedes vero anteriores pedica leu paftoriis de lana compofitis vinculetur,necnon vm pedi pofteri- orum funis laneus (qui vulgo tegmelius dicitur) alligetur, vt ita nullatenus ire pofiit,& hoc fit ad fanitatem crurium conleruandam. Prasterea locus vbi mo- ratur,fit a fimo bene mundus in die,nodu vero fiat ftratu fiue lederia de paleis vfcg ad genua pro quiete, fummo mane tollatur. Equus lummo dilu- culo tagatur per totu corpus,et crura deceti terforio,fiue fereligia bene tergan- tur, pro vt melius videbitur expedire: deinde ducatur ad aqua, paruo tame paf Iu,et teneatur in aqua tam mane quam Iero vfque ad genua,vel paulo fuperius, ita tamen q> aqua non tangat tefticulos cu bibit, & fic teneatur Equus in aqua dulci vel marina circa Ipacium trium horarum, quia frigiditas aquas dulcis, vel ficcitas aquas marinas,naturaliter Equi crura deficcant,coercendo humores defendentes ad crura,ex quibus confueuerut in eis aegritudines generari. Pofi: reditum autem nullo modo Equus ponatur in ftabulo,nifi prius eius crura fue rint bene munda, &i deficcata ab aqua: quoniam fumofitas ftabuli folet indu- cere gallas: & malos humores,propter fuam calid ita te,folet generare cruribus madefadis. Vnum vero femper memoria teneatur,vt Equus affidue comedat in loco infimo quafi iuxta pedes,ita q> cu quada difficultate fenu vel annonam capiat: quoniam ipfo intete caput ad collum extedentepro comeftione furnen- da,propter nimium fledendi vfum,cooperante natura, collum & caput graci- liusei ad affrenandu redditur habilior, &pulchrior ad videndum. Ob hoc etiam crura ipfius quotidie ingroffantur, quia maius recipiunt incre- mentum , cum afliduam faciat fuper anterioribus cruribus impreffionem, ex qua ibi fit maior contradio nutrimenti. Quibus cibis utatur Equus iuuenis,CT quibu f mex, Cap. XXIIII♦ Omedat autem Equus fcenum,paleas,herbas,ordeum,auenam, quas naturales, & proprii femper Equorum cibi. Si tamen Equus \ fit iuuenis, herbis, & feno cum ordeo, vel alio fimili, aut fine ordeo fufficienter, quoniam herbas & fenum ventrem dilatant HIPPIATR IA 10 & corpus, & propter fuam humiditatem in fuo augmento membra naturali - ter augent.Et quia omne animal naturaliter humidum eft,fiue Equus iuuenis fuerit, fiue fenex, refici debet humidionbus herbis, vt in ipfo naturalis comple- xio referuetur. Poftq autem Equus iuuetutem perfede exegerit, vt ad laborem fuftinendum fit fortior,ficcioribus cibisvtatur,fcilicet,paleis,& ordeo,& his fi- milibus moderate. Nam propter palea; ficcitatem Equus non ita de facili im- pinguatur,fed in competenti habitudineretinetur,& viribus fortior permane- bit : & quia cibus durus difficile diffoluitur, ideo ad laborem aptior repentur. Sed cibus tener faciliter dilfoluitur, vnde Equus nutritus cibis tenens, & leui- bus,debilior viribus reputatur,& reperitur.Efl: autem in Equis melior habitu- do mediocris, vt non nimis pinguis, nec nimis macilentus exiftat,fed medium teneat vtriufqj: quia dum nimis pinguisexiftit, multae in eo fuperfluitates, SC mali humores excrefcut,ex qbus cofueuerunt in cruribus,et aliis mebris,plures, & diuerfx a;gritudines euenire, maxime,fi exponatur laboribus : quia propter fupfluos labores,humores diffoIuetur,& fluent per corpus,ex quo poffet Equus de facili effici morbofus: vel etiam propter oppilatione venaru, & arteriarum, poffet fubito mori.Si vero nimis macilentusexjftit Equus, nimis debilis erit ad fuftinendos labores, mebra etia habebit inermia.eterit horribilisad videdum. Quomodoquando,cr quibus modis}purgctur Equus, Cap. XXV. Viafinter omnia qua; retinent Equu in bona difpofitione in bo- na habitudine corporis, efl hoc potiffimum , q> ialtein anno Equus VW&h fenic! purgetur, propterea enim maiori tempore comcdius viu:t,8£ reiuuenefcit,idcirco hic aliquosmodosinferam quibus Equus poteft purgari. Efl: autem vnus modus purgandi Equum cum ferragine,ficut in Vrbe,& vicinis partibus vt plurimu fieri confueuit.Comedut enim Equi hcr bas praedicas diebus quindecim,infra quos purgantur pleniffime: ex tunc au- tem non ad purgandu, fed ad impinguandum dantur Equis ferragines fupra dicteefl: & alius modus huic fimilis.Sunt enim in Apulia quadam herbf,quae trifolium appellantur ,qua;ex quo feminantur non oportet vfq? ad triennium vlterius feminare. Quolibet autem anno emittent herbas virides, & teneras, 8C durabunt in fua bonitate per rotam a;fiatem: didas autem herbas comedendo impinguabitur Equus per eundem modum per quem purgatur,& impingua- tur per herbas qu£ ferragines nnncupantur.ln locis vero magis frigidis,ficut efl: in Francia , Alemania, Anglia, & his fimihbus, quia herba;, & pafcua funt magis fubtilia,& magis viridia,& magis tenera cofueuerut purgari Equi cum herbis de pratis,& didg herbg locis purgat mirabiliter, & impinguat. Efl: alius modus purgationis Equorum , qui in locis vbi efl: magna copia po- morum infra fcriptorum,fieri confueuit-Nam vbi efl: magna copia melonum feu peponum, confueuerqnt dari Equis ad comedendum pepones, & per fru- fl:a minuta incidi: habent enim mirabiliter purgare, maxime per vrinam, 3C poftmodum impinguare. Efl: & alius modus fimilispr£cedenti,et melior: An- nona per dies quindecim datureifdem,ex hoc enim purgantur mirabiliter & etiam impinguantur : & quod melius efl:, fi Equus de vuispra;didis feu race- LAVRENTII RVSIl. 11 mis comederit habudanter,fi ien ferit infirmitate,quas dicitur pulfiuus,liberabi- tur, nec aegritudini di&£ remediu aliquod huic fimile poterit reperiri.Eft & ali us modus huic fimilis,quatu ad purgatione Equoru,V hi eft abudatia ficuu,da- tur Equis fimiliter in habundatia ad comededu. Sunt & alii modi,qui & fi fine vtiles ad purgandu,no tamen impinguat, nec funt ita fecuri ficut praecedentes; funt enim quafi medicinales, de quibus modis inter caetera propono duos folu* modo,reliquos relinquam induftriasperitorum in arte . Recipias igitur omnia interiora pifeis Teneae, vel pifeis barbi, & fi non fufficiant interiora vnius pi- leis,ponas ibi interiora plurium pifciu,degenere fupradi&o: qute minuteinci- fa mifce cum optimo vino albo,& immifee cum cornu in gula Equi, purgabit enim Equum mirabiliter & medicinaliter potio fupradufta. Alius modus eft, & medicinalis,quod recipiatur de filigine, & diu bulliatur in aqua fluuiali: vel melius,bulliat modica buliitione, ita quod non erepet: nam Equus non ita be- ne comederet:deinde exiccetur, & detur Equo ad comedendum loco annonae: ex hoc enim Equus purgabitur mirabiliter,& fi quos vermes in intefiinis habu erit,emittet neceflario;& hic modus eft fatis vtilis,& bonus,dummodo Equi ve line de filigine praedi&a recipere. Probaui tam£n quod ftat Equi aliqui aliqui- bus diebus antequam velint comcdefe de filigine prgdnfta: & nota quod quado purgatur Equus cum herbis,vt fupraduftum eft,debet teneri Equus fub tevt non poflit fibi aliquam oppreflionem facere, qua tadi poiTet dorfum eius,fella,vel panellus, vel aliud fimile,ha- bendo in fe aliqua duritiem patentem oculis,vel occultam* Et ftringatur cingu lis idoneis, ita vt fella non fit mobilis fupra dorfum eius huc Si illuc: nam fel- Ix motus7faciunt comprelfionem Si Jgdunt dorfum.Et non ftringatur fuperne, quia poflet inducere tumorem circa ventrem Si latera, Si etiam in interioribus dolorem,conftringendo ventofitatem: quae non habens exi tum,vd locorum am plitudinem in qua manere poflit, poteft inducere mala in eo. Similiter fella ni- mis ftfida, propter nimiam compreflionem poflet laedere dorfum eius. Tem - pore nimis calido non imponatur ei fella grauis nec paneJJus,quae Equum pof- funt nimis laedere Si calefacere: quia redderetur Equus exinde nimium ex humorum diflolutione, Si garefie ipfius iolent facile calefieri Si laedi,ex quo nsala fuperueniunt accidentia morborum .Interdum etiam fit Equus exinde vitiofus,vnde leuis fella ei imponenda eft :8i leuc etiam fit quod fit fub fella,ficut fieri commode poteft. Qmo tempore debeat Equus equitari CT laborare CT quo non, Cap. XXX. Ciedum aute quod tepore nimis calido, fc i licet a medietate Iulii vfqj ad fine Augufti,equitari Equus taediofe no debet,quia ta propter ni- rhium calorem,quam propter immoderata equitatione poteft intrin fecus leuiter deficcari Si fcalmari: vnde tali tempore debet potius fri- gidis locis Si humidis cuftodiri,herbis Si aliis rebus recentibus vtedo,cj aliqua- tenus fatigari.Similiter in tepore nimis frigido,fcilicet in Decembri,vel in Ianu ario,Equus nimis fatigari non debetrquonia Equus fupcalefa&us ex labore vel fudatus,poteft leuiter infrigidari.Similiter nimia equitatio ferotina Equu, quia propter laborem magnum,tantus fudor Eque fuperuenire poteft,vel folet, quod vii poteft ob fuperuenientem no&em defudare ficut decet, atque mo- re folitoprgbendari: ac etiam propter aerem no&urnum fuperuenientem qui diurno frigidior eft, poflet Equus calefe&us infrigidari. Matutina igitur equi- tatioimultimode comedatunquia nimii calorisincomodonon blafphematur. LAVRENTII RVSII. Qgomodo cuftodiatur Equus pojl laborem, Cap» XXXI* Auendum eft autem,quod Equus poftquam Iaborauerit,& fuerit fu Si datus,vel fuperflue calefadus,non aetur fibi cibus vel potus,nili prius coopertus aliquo panno,paulifper ambulando dudus fuerit,Si ludor Si calor ab eo receflerit: quia propter laborem calor naturalis ad exteriora di- fpergitur, Si interius modicus,& debilis reperitur. Vnde cibus tunc aflumptus, poffet de facili oppilationem interius facere, Si ab accidentali calore corrumpi, quum interius valde debilis exiftit. Quomodo in tcflate uel byeme cujlodiatur cr cooperiatur, Cap, XXXII* Emper autem in aeftate fit Equus coopertus coopertura linea, ne Ias- datur a mufcis,vel aliis confimilibus: In byeme vero gerat coopertu- ram laneam , propter frigus: Si fic quolibet tempore cuftodia fibi congrua conferatur in omnibus. Quanto tempore Equus duret in bonitate fu4,fi bene cuftodiatur , Cap. XXXIII SCiendum eft autem,quod Equus bene,&diligenter cuftoditus,& mo derate equitatus, prout expedit, vt non fit nimio vel fuperfluo labo- re affedus, vt in pluribus, viginti annorum fpacio in iua virtute,ac 1 bonitate valide perfeuerat. De difciplinando Equo, Cap: XXXIIII* BE dodrina Equi, taliter fubnedendum. Requiritur igitur in prin- dpio frenum debile, ac tam lene, quam inueniri potent: Si quum Equo debebit imponi primitus,morfum freni inungatur cualiquan tuio mellis, vel alterius dulcisliquons; quia Equus guftatus dulcedi- ne,melius tolerabit. Sit autem frenum, vt didum eft in primordiis,debile: quia quanto minus malu ori inferat in principio, tanto leuius, Si acceptabilius poft- modum fuftinebit. Poftquam frenum fine difficultate fufceperit,ad manum du catur hinc Si illinc mane,& Iero, donec dudorem optime fequatur: deinde fine ftrepitu, Si tumultu, Si fine fella ,Si fine calcaribus fuauiter equitetur, Si duca- tur paulifper paruo paflu, a dextris,& a finiftris voluendo faepius,cum quadam virga ipfum percutiendo decenter: Si fi expedierit, dudor aliquis incedat pedes, Si hoc fiat a fummo mane vfque a tertia,per loca plana, Si non petrofa, donec equitans eum quocunque placet,fine dudore,ac focietate conducat. Cumqj per menfem vel plus, vel minus, pro vt expedierit, fuerit taliter equitatus, ex tunc fella fine ftrepitu,& fine tumultu imponatur ei,Si tunc cum fella vlterius equite- tur vfqj dum tempus appropinquauerit hyemale.Quum vero equitatorEquum fuauiter afeenderit, non moueat eum,donec pannos fibi aptet,vt decet: quoni- am Equus exinde quietum vfum fibi affumet, ad commodum equitantis. Poft hsec autem , adueniente tempore frigido,faciat ipfum equitator per campos feii magifias,vel areda moderate exadare, vt didum eft prius,fummo mane,ipfum magis Si frequentius a dextris, quam a finiftris reuoluendo, Si leua didi freni fint aliquantulum magis curta quam altera : quia Equus naturaliter citius re- uertitur ad fimftram , quam ad dextram : Si fi frenum fortius expedire videbi- tur,immutetur vt cogruerit,& pro velle facilius teneatur: debet aute vt didum 14 HIPPIATRIA efl Equus ptradari per magi’fias & arreda magis quam plana loca : quia pro- pter valliculos & moticulos qui funt ibi Iuleos, affuefeit Equus & inftru itur quotidie pedes SC crura decentius erigere, 3C greflus fuos tutius, & falubrius agitare ;nam in greflii fuo minus praecipitatur,feu cefpitat,& fic nec equitatem, nec feipfum offendit. Afluetoiam Equo bene habiliter tradare per conueniens temporis ipacium , a dextris, vt didum eft, SC a finiftris fimiliter, per praelibata loca fummo diluculo paulatim in principio, in minori, & breuiori faltu quo poterit galopetur,ne taedeat Equum forfitan galopare,ipfumcp idem pigeat ite- rare,quod elfet error maximus equitantis. Nam de leui in pofterum ob hoc re- trogradus fieri poffet. Vnum tamen vtile videtur,quod equitans in trotando,veI galopando,aut eum ad curfum mouendo,in tantum trahat freni habenas ma- nibus circa dorlum inferius verfus garefe, quod Equus curuando,vel plicando collum,caput iuxta pedus inclinet. Hoc autem in principio paulatim fiat, ficut videbitur expedire, omneqj (ludium, & cautela ibi adhibeatur: hoc enim vtile fatis Equo, 6C falubre fore cognofcitur, & falubrius equitanti. Etenim quum caput Equus inclinatum defert, fatis propinquum pedori, & collum decenter curuatum, trotando, vel galopando, clarius , & apertius refpicit greflus fuos: & melius a dextris voluitur, vel finiftris, faciliufque ad libitum retinetur. Pro» pterea hoc multum eft in omnibus commendandum,imo prae omnibus quae in Equo funt quaerenda. Dr formis frenorum utilibus tam pullis quam Equis fcaUionatis er non fcallionatis cap, XXXV» qup continentur in proximo capitulo,pro magna parte fre nls fubiacere nofcuntur,expedit vt maneries,fiue formae frenoru vti- lium exprimatur.Omiflis igitur frenorum formis inutilibus,& hor- fuam afperitatem os Equi offendunt, aliquas formas frenorum vtiies, & neceflarias. & Equis deledabilesaflumemus . Fre- norum enim aliquae formae funt vtiies pullis & Equis non fcaIIionatis,aliae funt vtiies lcallionatis. Refecatis autem inutilibus, Ytiles, & neceflarias folum po- nemus . Efl: igitur pro pullis vtilis quaedam forma freni, quae dicitur ad duos camillos, quae forma leuior efl, & defeambilior pullis exiftit. Efl & alia forma apta tam pullis quam Equis non fcallionatis, quae diciturad martellum : ha- bet enim a parte inferiori vnam barram cum camillo: a parte vero fuperiori ha bet vnam barram foIidam,& in medio habet vnum martellum, qui protendi- tur verfus camillum,non tamen coniungitur cum eodem.Efl: & alia forma fre ni vtilis,& apta tam pullis quam Equis non fcallionatis: & pro Equis infcallio- natis,eft aptiflima quae poteft haberi,quam formam aliqui dicunt morfum Pa» rifienfe.Habetautem dida forma a parte inferiori vnam barram cum camillo: ex parte autem fuperiori, habet vnam barram folidam cum camo,feu carado, & aliqui dido camo appendunt cathenuIas.Eft 8C alia forma freni quae vulga- riter ad medium morfum vocatur, nomen affumens ex eo, q? ex tranfuerfo ha- bet folummodo vnam barram,& aliam habet bipertitam,& ifla forma efl vti- lis foium Equo fcallionato. Efl autem alia freni forma vtilis Equo fcallionato, additur enim proximae forma*,quae dicitur ad mediu morfi,vnus camus:cui ca- LAVRENTII RVSII. 15 mo,fi volunt, ponunt addere cathenulas: fed hoc neceffarium non exiftit. Eft autem attendendum,ejuod breuitasfiue magnitudo circuli, ferr£etiam debita reflexio cum longitudine, vel breuitate conuenienti, in affrenando Equu non modicum operatur, & ideo fimiliter in hoc eft diligentia adhibenda . Intueri igitur os, & conbderari debet mollities, & durities oris Equi, & frenum quod magis aptum ei fuerit imponatur eidem : & ad hoc vt frenorum formse quas deferiptas funt poffint euidentius apparere, i pias depinximus . Ipfte enim fo- lum funt vtiles,& neceffarias, omnibus aliis habiliores,SC etiam meliores,nec ora Equorum offendunt:et eflet difficile Equum aliquem inueniri,qui cum ip- forum aliquo non bene affrenaretur, fi quis iuxta diftantiam congruam ori Equi expedientem fciat collocare barras flue canellos* HIPPI ATR I A Pour vng grand cheual qui a Ia bouchc psu fendue, -& qui foit fore en bouchc. Pro Equis mximis ,qui bdent buccm pmm fijfim* Cr qui fm oris duri. L AVRENIII R VSII. Pour vng grand clieual qui tfl fort en bouchej et qui befle la tefte. Pro Equit maximis quifunt oris duri,er qui nim fubmiUuttt caput ♦ H I P P I A T R I A U Pour vng cheual qui ne prent point de plaffir. Pro cui nihil cjl uoluptatis,neque freno quocuiufc fithiUrior♦ LAVRENTII R V S II. Pour vng cheual qui a Ies gendfucs tsnirss3 & pour le taire btiler ia teite. Pro Equo cui gmgm funt tencr£izr ut demittat caput0 quod alloqui ferret jubUme* HIPPIATRIA 20 Pour vng cheual qui becquette, & pour le faire iouer de la langue. Pro 'Equo ut ludat lbigud>zr fremim jlhi placeat »qut alloqui retroam caput Jubito attollit♦ LAVRENTII R V S 11. Pour vng cheual qui a Ies gcnfiiics tendres,pour luy faire haulfer Ia tefte. Pro Egtnc idfdckt. L A V R E N T II R V5 11. Poui; vng courtault qui ha bonne bouche. Pro Equa oris boni><& qui facile freno ptret. HIPPI ATRI A Pour haulfe Ia tefle a vng poulain. Pro putlo Equino ut caput erigit. LAVRENTII R V S 11. Pour vng grand cheual, Pour prendre grand plaifin Pro nugno E emo ut ualdc oblcfatur nundens frenum^: HI PPI ATRIA Pour abeffer. Ad demittendum ctflL LAVRENTII R V S 11. l?0ur viig roufTin dui fc Pro Equo qui fe m pedes frigit in ultlMU HI PPI ATRI A Pour vng double courtault qui ha mauluaife bouchc. Pro JSquo oris duri.] LAVRENTII RVSII. Pour vngdouble courtault qui ha mauluaife bouche* Pro Equo oris duri+ HIPPI ATRIA Pour vng rouffin qui ha Ia bouchfc dung dy able. Pro Equo qui eji eris nimium duri, LAVRENTII R V S 11. Pcur vng cheual cui cft trop fert en bouche* Pro Equo oris nimium duri♦ HIPPI ATRIA Pour donner grand plaifir a tous clicuaulx de Flaadres epii hont forte bouche. Pro 'Equis FUndri* qui funi oris duri,ut ualdc obkBxntur mandentes fram. LAVRENTII RVSII. Pour vne mauluaife bonche qui ne veult point de fer. Pro om duri E quo qui non incedit fmuitert HIPPI ATRIA Pour vng cheual qui iouc des mandibtiles. Prp qui ludit mandibulis* LAVRENTII RVSIi; Pour vng ture. Tro Equis turei** HIPPIATR IA Elpaigne. Pro Genetis Hi fimeti* LAVRENTII R V S II. Courtault* Tro Equo medie fatur* f H IPPI ATR I A Pour vng ture. Pro Equo tureo f LAVRENTII RVSII. Pour vng cLeual qui tire ia langue dehors. Pro Equo qui emit linguam* HI PPI ATRI A Pour vne Iument Pro E LAVRENTII RVSII. Pour plaifir. Pro uolupUtc♦ HIPPI ATRI A Pour tous les dyabks. Pro quibttfuis Equis durifiimis, quos Galli diabolos nocant* LAVRENTII RVSII. 49 Pour dcfarmeft Ne Equi fibimct rodunt uel UUni mtndibuUs, prtfertitrt cmfintftnfti oris♦ HIPPI ATRI A Pour PlaiGr. Pro"uoluptdte. LAVRENTII RVSII. Pour plaifir. Animi mfif '-HIPPIATR IA Pour plaifir. A duoluptdtcnt. LAVRENTII RVSII. Four haulier. Ad deMndm* HIPPI ATRIA Pour vne bouche peu fandue. Prp Equo hjbcntc os p<*rum fijfum* LAVRENTII RVSII. Pour vu£ Rouflin. o Pro Equo qui gdlicc dicitur Roufiitt* HIPPI ATRIA Pour vng courtault pour deformer. Pro Equo mediocri qui rodit (ibi mmdibuUs, LAVRENTII R V S I I. Pour vng rouffin pour defarmer. Pro Equo roufino qui rodit fibi mandibuks, HIPPIATR IA Pour vngdyable. Pro E XXXVI* Quus poftquam frenum libi congruum habet, frequenter equitetur moderate, & fine violento cur fu , per duitatem, dC fpecialiter per lo- HSSca vbi fabri moratur,vel pelliparii, fiue vbi fit fonmis,ftrepitus,et tu- multus: maiorem enim audaciam,& fecuritatem ob hoc hquus affu $net,minuscp efficietur pauidus ftrepitibus,fonitibus,vei tumultibus concurren do.Si vero per loca tranfihre trepidauerit,aut pauefcat,famis virg£ ver beribus,aut calcaribus non cogatur:fed lenibus verberibus,& blandiendoduca tur;nam imaginaretur lemper,molimina, leu verbera fada contingercex ftre- pitu, lonitu,vel tumultu,& fic Equus pauidus,vel attonitus deueniret. Quod equitans frequenter afcendat, er dcfcendat de Equo i Cap. XXXVII. Portet autem equitantem ( vt Equus in difciplina melius informe- tur)frequenter in die Equum afcendere,& defcendere leuiter,& fua- uiter,iuxta po(Te,vt affuefcat in afcendedo, & defcendendo ftare fub eo pacifice & quieteicuftodiatur vero Equus fecundum pr&didam difciplinam donec eius dentes perfede fuerint immutati; hoc autem erit poft- quam Equus perfecerit quintum annum. Qua in pullis bona indolis confiderari pofiint, Cap. XXXVIlIi pullis merito ea cofideranda,funt quae fignu bonae indolis demoti ftrant. Conliderandum igitur eft primo quod fint hilares, alacres,SC agiles.Item quod habeant corpora magna,mufculofa,& arguta.Item quod habeat tefticulos pares,& exiguos.!tein w pullis prascipue con fiderare debemus mores,& merita parentum;vel vt ex fumma quiete facile con citentur,vel ex feftinatione incitata non difficileteneantur. Aetas Equi quali, er cognofcatur fecundum dentes, Cap*XXXlX. BjOnfideratio in Equis talis eft de astate, Poftquam Equus fuerit duo- |rum annorum & fex menfium, incipiunt ei cadere fupra dentes me- idii fuperiores, & mutantur ficut mutantur dentes caniculi.Poftmo ! dum fingulis annis mutantur alii dentes eodem modo,vfque ad quin tum annum . In quinto anno dentes quos primo mutauerat exaequat. In fepti- mo anno omnes eius dentes explentur , & tunc bono modo astas in Equo cog- nofci non poteft , fed latent astatis notas. Veruntamen poftquam fenefcere inci piunt,coniueuerunt timpora curuari, fupercilia canefcere, dentesplurimuau- gmentari & praseminere. Df extrahendis Equo dentibus qui dicuntur fcalliones, Cap.Xt. |p|p|g3 Via difficile, imoquafi impoffi bile eft, Equum aliquem habere bonum os perfede, rufi extrahantur fibi dentes, qui dicuntur fcalli- wp; ones & plani (Equus enim poftquam fuerit calefadus, fi didos den- habuerit, difficulter per feiforem poterit retineri) idcirco vtilc eft, vt fupradidi dentes quatuor poftquam annorum trium cum dimidio Equi %tatem exegerint, radicitus extrahantur. Igitur prout falubrius fieri poteft,de maxilla inferiori,quatuor prasdidi dentes,duo ex vna parte maxillae, 8C duo ex alia, cum ferris ad hoc aptis, & cautela adhibita fufficienti extrahantur : duo HIPPIATRIA 60 autem ex ipfis dentibus fcalliones, Si duo plani vulgariter nuncupantur, mor- fum freni plurimumauerfantes : extradisEquo didis quatuor dentibuSjan- Equus diffoluatur, debent eius vulnera cum fale aliquantulum trito, diu Si bene fricari. Deinde non debet os Equi tangi vfque ad triduum,Si po- natur in ftabulo bene claufo, ita quod a vento laedi non poflit:& ex tunc quoti- die poftquam Equus biberit,purgatis primitus vlcenbus ipfius ab immundici is qu£ ibidem remanferunt de paftu fuo,cum fale trito dida vlcera bene fricen- tur:nam fricatio cum fale ,non permittitibidem crefcere malam carnem, Si fi quando creuent fcarificetur caro mala cum vnguibus ,& defuper fricetur fale: alii lauant prius vlcera vino tepido tantum : alii fuperaddunt mei, Si piper,SC poftea fricant cum faJe:alii lauant folum cum vino,& meile,et non ponunt fal, fed fricatio talis, fi eft cum lotione vini,eft melior. Attendatur tamen, quod an- tequam vulnera Equifolidata fuerint, femper antequam frenum ponatur Equo, purgentur fuauiter cum digito, eius vulnera, vt praedixi. Si vero hade- nusEquus os durum , vel forte habuerit, permittantur prius eius vulnera ali- quantulum confolidari. Poftea vero frenum quod fcallionatis Equis competit (vt fupra in rubrica de formis frenorum polui)immittatur eidem . Si ve- ro os tenerum , Si non durum Equus habuerit, fecunda, vel tertia die euulfi- onis dentium, fibi frenum competens fimiliter imponatur, Si equitetur quoti- die affrenando vt decet, tamen moderate ficut expedit galopando. Jdeo au- tem dixi fupra,quod fi Equus durum os habuerit,confolidari aliquatulum per- mittantur oris vulnera, quoniam carnes nouaein vulnere citius quam vetuftae rumpuntur, Si ideo Equus frenum magis timet,propter teneritatem vulnerum fatisfaciendo potius equitati. Quod autem dixi,fi habuerit os mollejlecunda, vel tertia die euulfionis dentiu equitet,caufa eft: quia fubtus frenu vulnera denti um folidantur, Si eo iugiter conlcendedo,carnes callofae, ac durae in pofterum in vulneribus generantur, vnde os Equi habilius ad affrenandum paratur. Et quia vero os Equi debet efle magnum, Si bene fixum,nec nimis durum,nec ni- mis molle, fed medium tenere vtriufque, patet fatis ex his quae dida funr, qucd Equi perfede afFrenari non poffunt, maxime quum folidum os habeant, nifi quatuor dentes ( vt didum eft) fibi primitus extirpcntur: Si in boc Equus ali- as vtilitates confequitur, vt experientia ftepe inuemtur: nam propter euulfio- nem dentium faepe efficitur pinguior, Si grolfior corpore : quia furorem,fero- citatem Si fuperbiam ob hoc amittit. Dentium autem extirpatione fada, (vt didum eft)equitetur ad faltus paruulos, remouendo necnon Equis obuiando, fzepiusintrado,Si exeudo,vtdifcat,& affuefcat audaciter difcedereab eifdem, frenum mediocriter forte, vel fortius immutando, donec fibi congruum inue- niatur. Cauendum tamen eft,q> inuento freno.habili Si congruo,Equo,nullum fibi aliud extunc immittatur: quoniam poft extirpationem dentium, ex cre- bra frenorum mutatione,ora Equorum folent leuiter deuaftari.Sed vbi Equus fe habuerit,vt didum eft,congrue ad frenu totaliter, ita q? ex longo Si frequen- ti vfu, artem , Si modum nouerit affrenandi, fubfequenter ipfum ad curren- dum afluefcere oportebit. Curratur Equus fummo mane,femel pro qualibet c • LAVRENTII R V S I I. 61 feptfmana perviam planam bene,& aliquantulum arenofam. In principio fui curfus per lpacium quartae partis vuius miliaris,& poftea fi libuerit per vnum miliare,ampliusetiam poterit augmentari; Sciendum eft tamen quod quanto moderatius currit Equus, tanto fit celerior 8l agilior curfu, con- fuetudine miniftrante.Vnum tamen contrarium ex curfus nimii frequentatio- ne contingit,quoniam fiet inde flagrantior Equus & impatiens, & quandoque retrogradus,fi indebite fefimatur ad curium,& afluetae alfrenationis maximam partem amittet. Poftq vero bene do fmguine fuperabunddntc, Cdp. XLI, HVando (anguis (uperabundat in Equo, figna funt ifta, Multum li- benter fe fiicat, & egeftationes habet multu foetidas, vrina eius ru- bea, (pifia & foetida:oculi fanguinei,turbidi et Iachrymofi:interdum minuslolito comedit: interdum per ipfiuscorpusnafcuntur puftulg, fiue minimae inflationes. Cura, Si praedi&a figna appareant de vena quae efl: in medio collo, fecundum fortitudinem & aetatem minuatur, vfq? ad pondus triu vel quatuor librarum. Si debilisc(E,Sf pullus minuaturadpondusvnius&di- midiae,vel duarum librarum tantum. Si negligatur boc, multa inde mala eue- ment,videlicet fcabies aliquando cutem occupat, interdum farcina quando in carne vagatur cutem perforat,& fcias q> aegritudines prouenientes ex fanguine funt contagiofie. Quoties in anno fit Equus flebotomdndus, Cdp. XLII, H Vater autem in anno pro conleruanda (anitate flebetomandus efl: Equus,a vena colli videlicet affueta . Primo veris tempore (ernei: Se- cundo inaeftate: Tertio in autumno: Quarto in hyeme. Magifter Maurus dicit, Equus vt pneferuetur a dmerfis SC variis infirmita- tibuSjdebet ad minus ter in anno minui, videlicet, Primo circa finem Aprilis: quia tunc incipit fanguis multiplicari. Secundo circa principium Septembris, Vt (anguisinaequalitateaccenfus,euaporet. Tertio circa medium Decembris, ad hoc vt fanguis in eo congregatus,& groifusexeat. Et tamen fciredebes quod haeciuxta qualitatem Equorum, & locorum vbi morantur immutari de- bent SC polfunt. Signa per qux fcire poteris an Equus indigeat minutione (une ifla, Primo fi Equo rubeant oculi,Item fi venae in corpore inflentur plus folito, Item pruritus cutis & crinium, Item cafus crinium , Item quando per dorfum Equi nalcuntur aliquae inflationesrubeae, I:em quando Fquus male digerit. Et quia ex bis nalcuntur Equis diuerfae & periculofae aegmudines,non de- bes ede negligens ad obftandum principiis. Fac ergo minutionem de vena or- ganica Equi, quae efl in collo, & extrahatur fanguis in bona quantitate iuxta virtutem 8C vires Equi. Nota q? fi vena Equi infletur, quando fit flebotomia, debent fuperponi folia vitis albae co&a,&flatim deinflatur vena Equi. HIPPIATRIA Dt’ fluxu fagum deplugt rnmlis3autin- vtroque, aut cum membrum aliquod non habet locum naturalem. HIPPIATRIA Qui morbi contingant cx vitio parentum, Cap. L* Orbi qui proueniunt ex parentum vitio funt illi qui contingunt ex nSSgEj 'm parentibus morbidis vel vitiofis*nam morbidi & vitiofi Equi ficon eos gignere,generant filios ipfis morbis & vitiis irretitos. cum fperma parentum corruptum fit, neceflarium eft quod ex quo corruptum in corpore producitur,quod exeogignitur fit corruptum. Vn- de gerdas SC guttas & alia vitia ex corruptione fpermatis nata,in filus inde pro- cedentibus indicantur. De uarictotc oculorum cr pilorum, Cap. LL varietas & piloru color diuerfus,mutari non pofliintrquia contingunt in ipfa generatione in pnn?a materia, vnde femper per- manent fecundum idem,vt videlicet quum vnus oculus fuerit albi co loris & alius nigri: & vnus albus & alius varius, & bis fimiles; (juia hoc accidit propter naturx diuerfitate.Similiter etia varietates piloru accidut in colore. Diuerfa naq; materia curres ad loca diuerfa diuerfitate efficit in colore. De infirmitatibus oculorum, Cap. LIL Ccidut Equo pluries infirmitates in oculis. A liquado lachrymas,ali- quando caligatio,aliquando rubedo,aliquado nubes,aliquando pa- liquando macula, aliquando vngula,quse fiunt ex humoribus tiS&sgbiconfluentibus ad locum . Fiunt etiam alii ex caula intrinleca,vel ex frigiditate vel ex caliditate humores difiolucnte. Aliquando ex caula extrinfe- ca,vt ex percuffione. Df lacbrymis oculorum cT eorum cura, Cap. UII. HCcidit frequenter in Equo effufio lachrymaiu immoderata,ita quod vix oculos aperire poreff. Aliquando autem hoc accidit ex percuffi- one aliqua , aliquando ex aliqua confricatione, 8i aliquando cx hu- moribus cofluentjbus ad oculos.CuraJhat ffridorium inffote pati entis,(cilicct deolibano & maftice paluerifotis,aequali pondere fumptis, & cum oui albumine agi tatis,et ponatur fupra vna pecia lata quatuor digitis,etab vno tempore viq? ad aliud per mediu frontis protendatur,abralo tamen loco perop time vbi ftrifforium debet poni,& tam diu teneat ffridoriu patiens, donec ocu li diftituerint lachrymari: cum veroffrifforium eleuari debuerit cum aqua ca- lida & oleo leniter eleuetur. Ad idem valet fi ambae ven£ vtrorumcg timporum igne torquentur.Itemadidem , Quocuqp modo accidat effufio iachrymarum, abluantur ter in die oculi vino albo puriffimo,deinde qualibet vice cum camil lo puluis tartari & offis fepiae in oculum proliciatur. Item ad idem, Vitellu oui elixum,mixtum cum modicocimini,ligetur fupcculum per vnam nc barbulis fub lingud, Cdp. LXIX» "uSCn A unt palato,liib lingua in modum ficcx mamillae alicu- r Jius beftiol£,qu£ quando vitra tertiam partem grani frumenti in lon- jf gitudmeexcreicat, Equum comedere prohibent. Cura, Attrahan- llJBIiyiltur barbulae furfum a palato cum gracili ferro ignito & acuto,& for ficibus iuxta palatum fccentur. De frigidi tute apitis Equi, Cap. LXX. quaedam infirmitas Equi vniuerfaliter dolores inferens, difcordi- erones, fiue fupeiadiones inducens, tulfim prouocans, oculos inflas, p fa ciens,aliquado ciliapropuliare.Quaem- firmitas de leui Equo acciderit,cum in ftabulo fatis calido manens, ad ventum fubito trahitur, & aliquando contingitex aliis fuperfluitatibusoc- cafione aliqua contingentibus : vnde patiens tufllrecogitur,& nuncupatur pafliofrigiditas capitis.Cura qua huic infirmitati comode fubuenitur,Gladii- \ illae quae dicutur Vuulg, adiacentes inter collum 8c caput,(cilicet fub maxil- lis,funditus decoquatur cum ferrocufpidoipfas hinditus perforando,& in me- dio frontis cum ferro rotundo fimiliter decoquantur, & humores ex frigidita- te commoti exterius enaporent. Similiter lecones fub patientis gutture fup- ponantur, vt ex eorum agitatione didi humores viam habeant exeundi. Te- neat etiam patiens in capite continue lanea coopertura: lecones etia in auriculas frequenter immittantur,fricando etiam eas exterius.! tem ad idem,Ponatur ole- um laurinum in vna pecia linea , in freni morfu decenter ligetur,Equo fem- Eer cum tali freno bibente. Item ad idem,Sauuia ligetur in morfu freni,Equo ibente,quia mirabiliter operatur.Ite ad ide,Fumus pani linei cobufti receptus per nares Equi mirabiliter iuuat. Ite ad ide,Recipe fcenigrxci libra vna,& faci- as bullire quoufque erepet in aqua,poftea mifceas farinam frumenti inquanti- tate vnius vel duarulibrarum cum aquadecodionisprsedidaad modum laza- tae,& da Equo quotidie bis in die,& nihil aliud des ei bibere: deinde ficcetur ad iolem, SC poftea milceas cum annona, & des ei etiam comedere: fi- at hoc nouem diebus &C curabitur Equus, & efficietur magis pinguis & magis fanus. Item ad idem valet frumentum benecodum impolitum in lacculo inta- tum calidum,quantum Equus poterit fuftinere, fi ligetur ad caput Equi tali- ter pofitus,quod ore & naribus intra facculum per nares fumum recipiat,&de grano comedat fi voluerit.Item ad idem valet frumentum cum pulegio,& fau- uia decodum,& per eundem modum in faccculo pr^pararum,piius patietis ca pite decenter cooperto. Item ad idem fiat talefumigium, Recipe teftudinesfiue tartarucas,& decoquantur optime in aqua, deinde fumus earum recipiatur per os& nares Equi, prius capite bene cooperto. Item ad idem valet fumigium fadum ex decodione pulegii & fauuiae, receptum per nares, prius capite bene cooperto.Item ad idem, Accipiatur pecia de lino,& ftride in capite alicuius ba culi ligetur, & linatur fapone faracenico,& frequenter in nares Equi immitta- tur, quantum verfus cerebrum magis leniter ire poterit, poftea extrahatur : ex hoc enim fternutationes emittet cum fuperfluitatibus, & humoribus quas LAVRENTII RVSIL 71 funt in cerebro, quod fux liberationiseft caufa; ex crebra enim fternutationg cerebrum purgatur, Item ad idem valet butyrum politum inter nares mixtum cum oleo laurino , cuftodiendo lemper Equum a frigore di a frigidis cibis,di vtatur calidis, di bibat affidue aquam bene codam cum femine foeniculi, di modico vini, quas parum tepefada mifceatur cum modica farina frumenti: di fi Equus noluerit hanc aquam bibere, tamdiu maneat fine potu quoufque vr gente fiti totu bibat,Potio vtiliflima quae valet tuflientibusgrauiflime,& ftran guriofis accimorofis, Recipe cortices medianos arboris alni,quas crelcunt fuper ripas aquae, di munda bene a fuperfluitatibus exterioribus, di impleas ex illis aliquam ollam nouam , di aquam claram in iplam mitte, ita quod cortices fint bene aqua cooperti,di bulliant vfqjad cofumptionen dimidiae partis aquae, di iterum olla impleatur aqua ficut prius, di bulliat vfquead confumptio- nem dimidiae partis aquae: tertio ponatur aqua vt fijpra,& bulliat vfquead confumptionem praedidam: hoc lado, coletur per pannum vel ftamineam,& cortices bene exprelfi proiiciantur.deinde milceantur ex illa colatura dup par- vna pars fagiminislardfvel butyri,di calefiat- Ex tali commixtione te- pida vnus cyathus cum cornu in gulam Equi mittatur,di vnus cyathus in na- rem Equi proliciatur: Equus vero ventrem vacuu ab efca,& potum habere de- bet quando datur fibi potus vel potio,poftea per tres horas non bibatmec come dat,iterum a frigorebene cuftodiatur, ficqj lemel vel bis in die fiat per tres dies. Crefliones vero di alias herbas calidas, quas calefacere ac attenuare pcffunt hu- mores, dentur ad comedendum fi fuerit xftas: led fi fuerit hyems, ienationem, di pultem tepidam fadam de furfure tritici, di aquam calidam bibat, di atur ab aqua frigida. Cum autem ex cimorra vel ftranguria periclitatur di op- pilatione narium, di nihil per osproiiciat,tunc cum fupradida menfura potio- nis tria cochlearia eiulde liquoristepidi,intra nares ipfius prima die prolician- duo cochlearia in lecuda,& vnum in tertia immittatur.Caput vero Equi cum freno furfum teneatur, di baculus in ore teneatur, donec totus liquor per meatus narium in caput decurrat. 1 tem ad idem,Inungas Equum in ventrem, iliis, di timporibus, talibus confidiombus , Recipe dialthasg. 3.s.olei laurini. 3.2. pyretri.3.*. hasc omnia conficiantur ad modum vnguenti,& ungatur Equus in locis prasdi&is bis in die, vfque ad quatuor vel quinque dies,quia cu- rabitur fi deus voluerit. Vnum medicamen non eft prastermittendu,quod nun- quam me decepit,& eft medicina ad Equum grauiter infrigidatum,Illud eft vi- talba,& aliud vitablones,(ed vitablones competunt magis in ifto cafu, Accipe vitalbam , vel vitablones quod melius eft di auferas inde frondes,quas abiicias, ramos autem didas vitalbas, vel vitablonnm incide per menfuram vnius pal- mi , di facias talia frufta de vitalba, vel vitablonibus quod melius eft, vfij ad manipulos tres vel quatuor, quos frangas inter duos lapides bene, di ponasin vno facculo lineo : deinde fu (pende didum lacculum cum prasdidis fruftis fic confradisad colium Equi,intromiflo ore,ita quod non poflit comedere ftipites illos cu dentibus,di propter fumofitatem illius herbp omnes humores mali exeuc foras. Hac medicina fic facies bis vel ter vel amplius,et hoc pluries funi exptus* H I P P I ATRI A DcCymom feuapitis morbo, Cctp. LXXf* St quadam infirmitas Cymorra vulgariter dnfta , defcendes a capi' ||'§sjfp te Equi diu jnhigidati,proueniens excurfu rheumatis cxeunusfer |i||l|| nares continue ficut aqua, humores frigidos educentis , & quandotp etiam fpjffiores . Accidit autem hic morbus propter antiquam in- frigiditatem, ahquado propter verme qui dicitur Volatilis: vnde fere totam ca- pitis humiditatem Equus amittit per nares. Et fcire debes q? inter omnes pafii- ones,quae propter diftemperantiam qualitatum accidunt Equis, nulla efl: adeo periculoia, nec intantum fufpetfta ficut paffio rheumatica, quae ex frigiditate cotingir.quod triplici ex caufa prouenit, vel quia huiufmodi animalia meatu- um habent amplitudinem,& humorum copiam: vnde frigiditas inuenies aper- tos libere fubintrat,& cerebrum coftringensipfum in humores facit diflillare, qui ad fpiritualia defeendentes ,ea replendo caufa funt fuffocationis : vel quia frigidas & fictas funt complexionis: vnde tam ex frigiditate coplexiua quam ex frigiditate aeris humores congelantur,& meatus fimiliter replendo,fuffcca- tionem operantur: vel quia frigiditas multum efl: imenfa,vnde calorem natu- ralem paulatim conculcat, quo deficiente frigiditas mortificat, qualiter ergo fiat hsec paffio ex prasdi&is manifefium efl:. Signa in haepaffione funt lfta, Narium Si aurium extremitatum frigiditas,oculi graues,caput demiffum, totius corporis grauitas,tuffisconcomitans,appetitus defe&us , & maxime po- tus,tremor etiam quandoque iuperuenit. Cura, Fiat ftatim in Equi capite la- nea coopertura,6i femper in loco calido confiflat,nec non pro vi&u funt eidem calida adhibenda; Solet prodeffe huiufmodi patienti, pafcere paruas herbas , quoniam capite femper in terram depreflo propter fumedas herbas,pars maxi- ma humorum exterius per nares a capite emittitur . Ad idem etiam praefen- taneum efl: remedium,Fumigium pecias combufbe,veI bombycis veteris com- bufti: quoniam humores antiquos congelatos difloluit. Item ad idem valet pecia linea, in capite alicuius baculi ftri&e ligata poftmodum fapone inun- da farracenico,& intra nares immifla,quemadmodum ieuius poterit &ftat ira poftea extrada,(vt lupra in capitulo de frigiditate capitis dixi); quonia ex cre- bra fternutatione purgatur cerebrum, & contingit patientem aliquando libe- rari, fed raro : nam talis infirmitas, vt in pluribus incurabilis iudicatur .Itera ad idem alia cura, Bibat Equus patiens aquam tepidam cum farina mixtam, di vtatur cibis calidis, vt fupra dixi: deinde cauteri fetu r in fronte & fuper fpa- tulasin ciliis & cauda, vt humor ad faniem deducatur: poftmodum habeas te- ftas fiue lateres calidos vel pilos fiue vafa plena carbonibus,& circa Equu tene- antur,vt fortiter calefiat, di ventrem di ilia vnguentis cahdis,& oleo calido per- ungas ,8c oleo laurino,dialthsea,& his finnlibus a frigore caueatur; vel inungas ventrem di iha di timpora confedione fada ex di oleo laurino,& pyre tro, vtdixi fupra in capitulo proximo . Item ad idem valet, fi acceperis amur- cam olei di intinxerisibidem linum di incendedo & extinguendo feceris fu migium in naribus Equi frequenter. Item ad idem valet, fi acceperis auri pig- mentum di fulphur, dC pofueris fuper carbones, di in naribus Equi feceris fu- LAVRENTII RVSII. 73 migium , vt humores in cerebro congelati diffoluantur, & pofl diflolutionem exeant. Item ad idem, Dentur Equo pharmaca compofita ex farina frumenti mixta cum pulueribus fpecierum calidarum,ad hoc vt natura confortetur (Spe cies vero calida: funt hae, cinnamomum , galanga, gingiber & his fimiles) in farina lupradida debes mifcere modicum de fale, & quotidie lauetur caput & crines vino vbi fint decoda, ruta , abfinthium, fauuia, iuniperus, frondes lauri, SC hyflopus. Item ad idem valet fi prouocetur in Equo fternutatio cum pulueribus ellebori & piperis, & didus puluis inficiatur per nares: acuto enim fumo furfum penetrante, cerebrum a fuperfluitatibus emundatur . Item aliud, Recipe allia,piper,cinnamomum & garyophyllu, haec omnia fimul beneteran tur cum albumine decem ouoru,deinde mifce cum ipfis aliquatulu de bono vi- no fiL da Equo cum cornu vt totum per os recipiat. Item ad idem, Fac bullire ebulos &L fambucos cum fuperfluitatibus alliorum in aqua falfa macerata, de- inde per eundem modum dabis Equo ad potandum . Item ad idem, Recipe eu- forbium j,m.& tere fubtiliflimefucci bletarum lib-t .quae fimul fortiflime admi fce,deinde recipe de fanguine porci libra mediam ,& funde: poftea fupaddas fibi fuccum praedidum cum puluere admixtu, & fimul fac omnia ifta bullire, do- nec humiditasfibi reddatur, poftmodum eleua ab igne, SC fuperadde 3a.de no uo puluere euforbii,& fimul fortiter mifce,& fic habebis vnguentum optimum, quod potes cuftodire in pyxide aliqua: 8£ quando operari volueris, fac fcopas longas 8C inunge ex dido vngueto fortiter immitte per nares Equi, ita quod bene intrent intus , & dimittas ibi modicum flare . Poftea extrahas, quia vi- debis quafi ftatim de capite Equi defcendere putredinem infinitam , SC fi tibi vi detur reiterabis per alium diem : & fcias quod fi infirmitas fit noua, liberabitur Equus : fi vero antiqua, infirmitas adeo celabitur, quod vfque ad quindecim dies non poterit aliquis perpendere quod Equus habuerit infirmitatem praedi- dam . Et nota quod in hac infirmitate Ggnum eft curationis, fi quando coda2 fuerint vel cauteriatg, emittut laniem*. malum autem fignum eft, fi Equus emit- tat per pedus raucum fonitu : maxime fi ex defedu virtutis fuae naturae Equus tuffire definit. De fabie er pruritu CoUi er cuud£ Bqui, Cap. LXXII. HOn tingit aliquado quod in collo Equi iuxta garefe, SC in trunco cau dae pruritus,fiue fcabies,generatur; vndeex continua confricatione fiunt ibi puftulae,& pili fiue crines cadunr,quod accidit tribus ex cau fis; Vel ex puluere ibi diutius exiftente, propter quod putrefiunt ra- dicespilorum , & ex hoc pili cadunt: Vel ex macredine, membra enim debito nutrimeto depauperaia fiue priuata,quum ex craffo fanguine & foeculento nu- triantur, Gmiliter fumofitates quae ad piloru conueniunt generatione, minus ido neae exiftentes, nullam reparationem faciunt, imo ex ipfarum fuppofitione ra- dices corrumpuntur, 8C ita fit cafus pilorum: Vel ex fanguinefuperaccenfoibi- dem decurrente,vnde ex humore illo quafi cholerico pungente,mordicate & confumente,& ficcitate intercidente radices,fit cafus pilorum ,In quodam loco 74 H I P P I A T R I A quum fuper natura huius aegritudinis ab aliquibus meis familiaribus inter- rogarer , e flem que requifitusab eis,vt originem& curam huius morbi ipfis notificarem , qua pofTent Equis fuis,qui hac fcabie erant mirum in modum m ol e fl a 11, (u cc u r r e re, & pnftinam bonam valetudinem refiitu ere: dixi eis fimi- liter quod efficitur aliquando in collo Equi juxta garcfe quaedam fcabies, vel pruritus eueilens crines radicitus: (imiliter accidit in trunco caudae, vnde co- gitur patiens intantum fricare collum aut caudam , quod quandoque exco- riatur ex toto. Contingit autem hic morbus ex habundantia fanguinis infe- di, vel aliis humoribus lallis & cholencis,(icutfanguinis putredo , Si habun- det languis, faciet faniem albam . Si babundetcholera, faciet famem quali lic- eam , lubtilem humiditatem emittentem &C paucam . Si babundet flegma fal- fum , emittet multas humiditates, & aliquando faciet fquamas liceas. Si me- lancholia vincat, faciet fcabiem ficcam . Cura , Si fcabies & pruritus genere- tur ex puluereibi diutius exiffente , lauetur bene locus tribus vel quatuor vicibus cumbxiuio& fapone iudaico . Poffmodum cum aceto bullito cum cancabro bulliant lupini, centaurea, taxus barbafus, Sc in eius colatura adda- tur puluxs aloescabalini ex hac aqua loca patientia abluantur. Vel aliter facias tale vnguentum, Recipe fulphuris modicum , thuris mafculini,nitri, tar tari, corticum fraxini, vitrioh > viridis aeris, ellebori albi, & nigri cyclaminis: Haec omnia conficiantur cum vitellis ouorum elixorum, & cum oleo commu- ni , & tantum bulliant donec deinde vnguentum infpiflfetur, deinde inungas lo cum infirmitatis tribus vel quatuor vicibus : & hoc vnguentum expertus fum contra fcabiem 8c pruritum,& contra omnem guttam feu fiflulam . Cura, Si pnechda infirmitas ex macredine procedat fiue generetur, tunc flebotometur Equus de vena colli ,vt humores illuc ducantur SC exeant, deinde ponantur feconesin inferius fui) collo, poffmodum fiant praedidae ablutiones ,poff hac reficiatur Equus bonis efeis, <& aliquantulum exercitetur . Cura, Si dida in fir- mitas generetur ex humoribus fu per accenfis, tunc fimiliter minuatur Equus, pradida remedia adhibeantur : hoc tamen addito quod poff ablutiones alu men defuperpuluerifetur . Poftquam autem inceperit curari, vt pili renafean- tur , vngatur locus oleo communi . Item ad idem aliud , Flebotometur patiens de vena cclli conlueta fufficienter, deinde fiat huiufmodi vnguen- tum circapruritum &C fcabiem mirabiliter approbatum , Recipe fulphuris vi- tii, falis , tartari , SC aequaliter terantur fortiter cum fortiffimo 8C optimo aceto ,& tantundem oleo conficiantur, & optime incorporentur atque agi- tentur vfque ad fpifiuudinein vnguenti: de praedido vnguento vngatur lo- cus patientis bis in die tandiu , donec liberetur Equus : debet tamen locus pru- ritus &C fcabiei fcalpi fricari intantum, quod quafi fanguinem emittat fu- perhabundanter . Item ad idem praefentaneum eft remedium acetum for - tilfimum cum vrina pueri virginis mixtum , SC cum fucco titrunguli, &iu- pradido modo fuperinundum . Item ad idem efficax eff remedium lithar- gyrum bene in pulusrem redadum, & commixtum cum oleo & aceto , 8£ LAVRENTII RVSII. 75 agitatum ad modum vnguenti, & poftmodum fu perpolitum fient dixi. Item ad idem valet vnguentum quod fequitur, Recipe fuiphuris viui, olei oliuarum, modicum aceti, fuliginis, modicum duri falis, ftercoris porcini, & calcis vi- uae: haec omnia infimul bulliant, tritis primo terendis, & fiat vnguentum ex quo vngatur locus Icabiei & pruritus. Item ad idem, Accipe vullani cum qua pellipani dealbant pelles, &C milce cum aqua,8c vnge locum . Dicunt alii quod infirmitas eft in cute animalium , quam alii Rungiam vocant a rugolitate, eo quod longas rugas , & diuerfis locis in medio apertis cum afperitate habet, $£ iquammas quali pifeium emittit. Nafcitur autem ex habundantia putridi lan- guinis,& ex loco pruritus non curato : etiam fit ex conlortio Equi fcabi- oli quum mordent fe dentibus,vel quum terguntur cum eodem pano,vel quum cooperiuntur eodem coopertono,vel fricant le in eodem loco, & aliquando eti- am fit fi comederit efcam ab Equo fcabiolo moruellatam . Cura, Si fortis fit Equus minuatur de vena colli, vt lupra dixi : deinde loca icabiofa bene ablu- antur, & fortiter fricentur cum capitellofadodefortibus crinibus donec ali- quantulum fanguinent: poftmodum permittantur deficcan, ita quod fupralo ca icabiofa non remaneat aliquid de fupradi&a lauatura-.poftea inungatur lo- ca ad folem calidum vel iuxea ignem vnguento quod fequitur, Recipe pulueris fuiphuris, aluminis, ellebori nigri,an libras *>. pulueris corticis radicum pedis Equi,argenti viui,an 3.fn.axungiae veteris,librasm.ex quibus omnibus fiat vn- guentum : Animal autem de praediolo vnguento vngatur vfquequo fuerit ne- ceflarium, SC ab eo die quo inungi coeperit v(que ad decem dies cufiodiatur be ne Equus ab aqua,rore,& a fricatione.Item ad omnem fcabiem,lerpigine, pru- ritum & rungiam Equorum in ungantur loca ex farina frument/, aceto fora SC croco fimulmixtis. Item ad idem,Priuslauentur loca cum aqua calida ,poftea fapo diftemperetur in aceto forti,quo facio,loca fcabiofa,ferpiginofa, prurituni vel rungiam patientia inugatur.item ad idem, Lauetur fcabies faepe cum aqua caprintllae.Icem lauetur faepe fcabies cum fucco cicutae & curabitur fine dubio. Aliqui milcent praedido luceo cicutae modicum olei SC aceti fortiffimi. Poflea autem pruritum feu pruriginem fic curare potes,Primo minuat Equus de vena colli,vt didum eft: deinde defanguine ipfo calido tota loca pruriginofa fricen- tur, tertia die poft minutionem mundentur bene loca pruriginola cum lixiuio calido,fado de fauilla hordei adufti,cu ftramine,aceto,aqua marina. Sequen- ti die vngatur hoc vnguento,Recipe radices rubeae paleae campi, & radices her bae benedidae, coquantur in aceto vel aqua marina donec molles fiant; deinde proiedo quod durum eft,cum reliquo & axungia veteri fiat vnguentum. HIPPI ATRI A IV Sdnut fct* Lucerdo, Cap. LXXIII. fiWMf} Cima vel Lucerdus vocatur infirmitas quadam qu£ in collo Equi ac* cidit,ita quod collum non poteft flc&ere huc nec illuc, nec efcam fu- am nili per interualla,nec feftinanter a terra capere . Nafcitur autem ex nimio onere {capularum, &C ex deliccatione nimia neruorum coi li.Cura, Crinis colli cum manu luxta corpus erigatur,& vtrinq? cutis cum ca- lido ferro,ad modum ftili fatfto, quod quidam fubulam vocat, iuxta corpus per- fodiatur feu perforetur, & caro quae eft fupra collum line attracftione neruo- xum aliquantulum aduratur,& lic fiat in quinque locis in longitudinecolli : 8£ inter lingulas coduras & perforationes fit Ipacium trium vnciarum. Poftea in- fra vnamquanque co&ura quaedam mediocriter gracilis chorda 8C mollis, fa vt infra in capitulo de verme dicetur: quoniam fine incifio- ne curatur, nec dolor infertur Equo. Item ad idem valet fi accipiatur ferpens, St capite & cauda incifis,quod refiduum fuerit in fruftra parua incidatur,dein- defruftain veruaffentur ad carbones, donec pinguedo ferpentis incipiat li- quefieri: illa pinguedo ferpentis fic diftillata exiftes,adhuc calida in Pulmonem dorfiinftilletur , mirabiliter enim in vno die Pulmonem deftruit St conlumit; Caue tamen ne de illa pinguedine cadat in aliqua parte dorfi Equi.Ite ad idem, Extirpato Pulmone feu Pulmoncello,vt didum eft, decoquatur bene malua, St fuperponatur donec vulnus pateat, St lauetur cum aqua illius malux: Poftea in vulnus ponatur calx viua cum ftuppa bene trita, St quum caro creuerit im- ponatur puluis vitis albae, St curabitur.Ite nota quod vrtica mortua trita cum axungia St pipere,magis extirpat corium mortuum omnibus fupradidis.Item potes fi volueris ad curationem iftius infirmitatis eifdem curis vti quas proxi- me pofui fupra in capitulo de Cornu; hoc tamen addito quod cappari cum ra- HIPPIATRIA 82 dice fruftus ficus, fett cum eius teneritate terantur, & modicum de cineribus mifceatur,deinde cum axungia incorporata vulneri fuperponatur : Laudo ta men vteuulfa carne fu perflua, fcabiofa , cum galla trita concauitas illa per tres dies repleatur, vt fi qua radix malae carnis remanfent, tali emplaftro radicitus ex tirpetur: deinde vnguentum proxime pofitum & cum radice taxi barbalfi,8£ cum lucco fumiterrp bene piftetur & incorporetur,deinde fuperponatur,& hoc dicitur eOe probatum. Dc' E quo fuper quem luna fylcnduit, C ap. LXXXIII. E"Hp|||Vra Equi fuper quem luna fplenduit quando mortificatur fiatfic, Recipelepum,lardum,oleum oliuarum, fuccum folatri, & farinam, !|& fac bene bullire omnia in patella, & (uperpone faepe immutando, primo loco & fcarificato. DeSpaUacijs, Cap. LXXXIJII. It alia laefio in fummitate fpallarum , tumorem faciens & callofita- \c quandam carnium fuper fpatulas, dorfi fuperficiemfuperatem, |i K Jll^umefadionepraedidla antiquata & indurata,qu£ vulgariter Spalla- nominatur, nomen ex opere aflumens,& generantur ex frequen tia onerum , & male parato apparatu Equi , vnde fit ab eo compreflio didam inducens collofitatem.Cura,Incidatur circunquaaueEefioilla,ac funditus3C ra- dicitusextirpetunquo fadio fcindatur locus vulneris vbi magis dependet,vt ni- hil putredinisin vulnere retineri poffit,et per omnia fac ficut dixi fupra in rubri ca de Pulmone feu pulinoncello Item alia cura,Si Spallaciae fuerint dura?, moi- lificentur cum malua, viIco, & caulibus tritiscum axungia porcina veteri: vel cum abfinthio paritaria,& brancha vrfina bene tritis et mixtis cum axungia fu pradifta, & pcftea deco&is in aliqua olla, deinde fuppofitis. Iftud mollifica- tiuum fiat antequam Spallacise incidantur ? vel refalgar fuperalpergatur, vt in Capitulo de Verme dicetur. De Barbulis er Carbunculis, Cap. LXXXV. . [unt Barbulae,& Carbunculi in Equo ex fuperfiuitate fanguinis,ali £ [ipPfj quando ex aliis humoribus mixtis,quorum cognitio & cura in Ca Si pitulo de laifione dorfi fupra edocetur. De tejione Garrafij feu Guida} Cap. LXXXVI. Vum garrefe fuerit nimis inflatum propter putredinem , vtatur ex Partevtra9 pluribus pun&is foci cum ferro cufpido feruenti, ficut videbitur expedire . Deinde ponatur in foraminibus oleu calidum pecia, donec liberetur. Si vero non fuerit plenum multa pu- tredine,coque cum cafco, Sl vbi cafcuni intrauerit, pone punftum foci. Item ad ide,Quu garrefe fuerit nimis inflatu & plenu multa putredine,fcindatur fer- ro idoneo,& tota fanieseducatur,deindeimponatur ftuppa cum albumine oui, poftea lauetur cum vino tepido vel aceto , deinde vngatur locus de quocunque felle, & fuperafpergaturad confolidandum puluis calcis,quem infra in capi- tulo de verme ponam ; vel thuris fuper vn St extrado laefo tefticulo vel ambobus,inteftina ad fuum locum reducantur interius: Poftea ruptura illa cum ferris latis circumcir ca vndicp decoquatur,deinde curetur vulnus ficut curatur vulnus burfae tefticu lorum Equi caftrati: Ruptura vero pelliculae qu£ Siphac dicitur,vt in pluribus, incurabiliseiTe cefetur.Item ad idem:Siinflatio ex ventofitate proceflerit,quod cognofcitur per tadum& tumorem St doloris fenfibilitatem , hxc adhibean- tur remedia, Accipe querculam iuniore St cum cimino bene tere,deinde decem vitella ouorum elixorum fimiliter terantur St piftentur, St infimul cum fucco fceaiculi St anifi incorporentur: Poftea tale emplaftrum tepidum fuper inflati- onem ponatur . Item ad idem , Recipe abfinthium St porros fiue caepas codas fub primis, St fac omnia fimul bullire in aceto fortiflimo, deinde ponatur epi- thema fupra tumorem.Item ad idem, Recipe fabas elixatas St bene codas cum farina frumenti St lardo feu axungia, St fupra tumorem pone, quia mire pro- funt. Si vero tumor vel inflatio proceflerit ex humoribus in locis reclufis, quod cognofciturper durum tadum St maiorem doloris fenfibilitatem ,emplaftra frigida ad humorem alterandum St ad deinflandum fuperponantur, ficut eft emplaftrum fidum de brancha vrfina, craflula, femperuiua,cymbalaria,quae fimul bene piftata, fuper tumorem ponantur: Poft diem vero tertium empla- ftra fuperius pofita ad maturandum St ad deinflandum fiant:& fiunt etiam in locis aliquae vndiones calidae,minutiones tamen fuperpofitae tibise praecedent: Cum vero ad maturitatem peruenerit, filo vel ferro ad hoc apto pungatur v£ fa nies inde exeat. LAVRENTII R V S 11 De cajlrationc Equorum, Gip. XCVlir »rjCiasqU6d in caftratione Equorum magnum periculum eft,mfi di- ligens adhibeatur cauteh . Igitur diligens marefcallus in menfe aprilis vel maii luna decreIcente Equum caftrare debet, & prius ta- me per duos dies Equus debet abftinere a potu. Et quia eos caftrare cum ferro penculofum exiftit,& nili marefcallus fit bene expertus in arte illa ,quafi omnes periclitantur , melius eft&f tutius caftrare eos, hue tor- quere licut in bobus fit, quia hoc fit fine periculo: & cum torquentur, rum - pantur bene omnes nerui vt Equus bene omnem fuperbiam perdat: nam fi ali- qui nerui dimittantur,retinet Equus de luperbia.Et fada tortura tcfticulorum, vnguantur coxx &C etiam loca quotidie vfquequo fit locus deinflatusoleo ohua rum aliquantulum tepido, & equitetur quotidie aliquantulum lento palfu, quo- ufijue Equus fit perfedecuratus.Item aliud experimentum optimum ad caftra- tionem Equorum , &eft melius & fecurius praecedente: praecedens enim ex- perimentum vix habet locum nili in pullis. Equi enim neruos habent adto for- tes & duros,quod fi caftrentur ad bonum modum, feu torqueantur, citius cori- um rumperetur quam nerui tcfticulorum frangantur : propter quod poffcteis periculum mortisimminere.Et hoc expeiimeto vtuntur communiter Syri vl- tramarini&generaliteromnesorientales,qui indifferentercaftiatis Equisvtun tur .Debet autem diffum experimentu tempore veris fieri,vel tempore autuna- li, vt nec in nimio frigore nec ab inteperato calore Equi poffint offendi. Poft- quam autem Equus cum omni cautela 8£ manfuetudine quae coufueuitinta- hbus adhiberi, fuerit in terram proie&us, pedibus fortiter alligatis voluatur fu pinus : deinde adhibeatur vna tabula planiffimafortis & fufficienter grolla vel Ipiffa quae a quolibet latere rotundetur, feu fiat rotunda, ita quod nulla ab ipfis lateribus poffitincidere, & fit lata inquantum burfa tefticulorum poffit pro- tendi : ita tamen quod tefticufi feu oua tefticulorum remaneant extra tabulam, & communiter vnius planta; latitudo fufficere confueuit: haec tabula perfore- tur a quolibet capite, ita quod ab vno foramine ad aliud ad plus fit diftantia vnius palmi,deinde habeatur chordula leu chorda fortis fafta de canabe,vel de lerico, quia fortior effet, & diiftachordula per foramina tabula intromittatur. Poft hsec autem ipfa burfa tefticulorum manibus fricatorum &' extenforum , inter tabulam & quendam baculum bene rotundum , & groffum in quantita- te vniuslanceae groflte vel piftilli ad (aliamentum piftandum ponatur;& dnftus baculusfinnli modo ficut tabula perforatus,imnnffa chordula in foraminibus vt tabulae bene adhaereat, cum vno tortorio, inquantum fieri potent, tabulae conftringuatunQuo fafto fupra baculum ipftim cum vno malleo ligneo opor tunis idibus feriatur , feu percutiatur, & fic tefticulorum nerui frangantur om nes vel in parte fi peritus artifex velit: his pera&is & neruis tefticulorum fradlis, vngantur crura & venter & omnes partes illae circa tefticulos feu tefticulis ad- iacentesoleooliuarum aliquantulum calido , SC hoc fiat quoufquelcca illa 8C circumadiacentiafuerint deinflata. Cuftodiatur autem Equus bene a vento r qucufque fuerit curatus, & equitetur quotidie lento paffu mane 8C fero. Scias 88 HIPPI ATRIA autem quod teftieuli paulatim incipient deficcari ,& annihilabuntur adeo quod nullatenus apparebunt, burfa tefhculorum integra remanente . Et nota quod (i velis quod Equus perdat omnino omnem fuperbiam,facias quod omnes ner- ui praedidi frangantur: Si autem velis quod perdat in parte,facias quod in par- te frangantur. Dc inflatione crurim, Cap. XCIX* BCciditautem quod crura Equi pofteriora vniuerfaliterintumefcunt, quod ex humorum fu perflui tate currentium ad crura cotmgere coii fueuit, tamen multiplicantur ac difloluuntur, & ad infima loca de- currunt, vnde tempore tenerarum herbarum hoc maxime proue- nit,propter humiditates & humores in corpore augmentatos, qui confluentes ad crura, tumores inducunt, SC patientem in pofterioribus pigrum & grauem efficiunt . Vocatur autem hic morbus inflatio crurium .Cura,Illaqueetur pri- us furfum in coxa patientis vena magna cruris tumefadi, & euacuato fangui- ne ficut decet,accipiatur creta alba trita decenter cum aceto fortiffimo, & cum cis mifceatur de fale bene trito, SC fimul omnia agitentur, vt fiat exinde velut pafta, & de tali pafta tumor cruris totaliter bis in die emplaflretur bis renouan do . Item ad idem valet flercus caprinum diffolutum in aceto fortiffimo cum tantundem de farina ordeacea agitatum St in modum paftas redadum,deinde crus inflatum ex eo totaliter emplaflretur bis in die renouando vt iupra dixi. Item ad idem valet, Siabrafoloco prius, (anguifugas circa crus tumidum vn- diqueapponantur. Nam propter euacuationem (anguinis minuuntur humo- res ibidem congregati. Item ad idem,coquantur ebuli cum radicibus, & /a uen- tur fiepe crura. Item ebuli codi cum radicibus,& aliquantulum contriti,& cir- cumligati poft lotionem proxime didam,mirabiliter valent. Item lauare crura cum fucco radicum SC foliorum ebuli fubtiliat multu crura, & deficcat humo- res . Item ad idem , Recipe radicem filicis, & tere cum meile SC axungia, & fac vnguentu,8t inunge crusinflatum per omnia loca tumoris:quia multu confert. Si vero propter haec omnia tumefadionon dccrefcat, tunc inflata crura decen tibus vrantur cauteriis feu coduris.Curentur vero coduras ficut infra in Cap.de lerda dicetur. De cruribus obliquis» Cap. C. crurium fitab errore naturas ,vt fupradidum eft, cui tali- j ter (ubuenitur,Si crura pofleriorainterius obliquantur .percutiendo vel inteifiriendo vnum pedem cum alio ingrediendo, decoquantur ferris ad hoc idoneis, in interiori parte coxarum tres lineas ex tranf uerfo, deinde more (olito equitetur iugiter,quonia in fuo grelfu cogitur vnam cum aha tangere vel confricare, vnde ex frequenti coxarum contadu ad inui- cem quasdam ibi naiciturexcoriatio ad modum plagas, propter prasdidas co- duras quas Equo ardorem in ambulando inferunt,vnde (entiens ardore Equus < neceffano incedit largius more folito, cauendo fibi pro pofle ne confricentur codurai adinuicem, nelentiat inde ardorem . Similiter fiat de anterioribus, (i anteriora crura obliqua habuerit Equus,faciendo coduras, videlicet in Ia- LAVRENTIIRVSII. 89 certis; & fic crura obliqua etfi non ad plenum aliquo tamen modo emendatur. Df putittura alarium in jjpatula uel alibi, Cap. CI, aCciditaliquandoqubdprcpter punduram calcarium in fpatula E- quus claudicat , & in ea parte fit quidam tumor feu inflatio, quod propter neruorum accidit tafionem . Cura , Abradatur locus ille,& fiat emplaftrum quod infra inCap. de verme anticordido pone- videlicet, Recipe brancham vrfinam, abfinthium, hederam terreftrem,mal- uam , fpagulam rubeam minorem ,& rutam cum fuis radicibus,qua: fimul te- re & decoque & lupra tumorem pone,ita quod emplaftrum fit tepidum,& cir- ca punduram calcarium ca:pe vel porrum cum abfinthio tritum &oleooli- uarum fuperponatur,& per fotam tumefadionem fiat inundio de dialthtea 81 oleo laurino. Item vbicunque luerit punduracalcarium abluatur locus cum aqua falfa.feu ex aqua falfa macra, & poftea vrtica piftaca fuperpcnatur. Item, Si ex hoc aliquis tumor contigerit, 8C lanies ibidem colligatur, fiat fiuellus vel ftupigium de cyclamine feu malo terra: feu pane porcino , quod idem eft,& in- ungatur ex fapone ludaico, 8C fic inundusm foramine mittatur vt fanies SC pu tredo egrediatur. Dclfjione Falcis, Cap. CII» IpggCj Aeditur Falx Equi diuerfisoccafionibus,aliquando taditurexidu 0 calcisEqui,aliquando ex (pina vel trunco ibidem intrante, vndc fg falx Equi laeditur totaque tumefcit.Etquiafalx Equi locus delicatus & neruofus parumque carnofus cum laeditur ibi Equus affligitur, & patitur vehementer. Vulgariter autem hseclaefio,falcis tafio nuncupatur. Cu ra, Si falcis tafio ex duri loci percuffione ve! falcis idu contingat, radatur to- tus locus tumoris,deinde recipe abfinthium,parietariam,brancham vrfinam.d. 8C de foliis omnium eorum quod eft tenerrimum an . & terantur cum axungia porcina veteri in bona quantitate, poftea bulliant in aliquo vafe mundo,& mi- fceatur cum eis aliquantulum mellis,olei,lini 8C farin£ tntici,agitando continue donec fit bene codum, poftmodum fuper tafionem falcis ponatur calidum in- quantum poterit fuftinere, ligando cum pecia aliqua decenter, & ter vel quater vel amplius,fi expedire videbitur,remoueatur in die.Item ad idem'valet fatis fuc cus abfinthii & apii,& de exta. & axungia veteri a:qualiter,& aliquantulum vi ni albi & olei,& bulliant ad inuicem omnia fimul agitando & immifcendo ibj farinam tritici vel frumenti in congrua quantitate,quibus decodis fuperpona- tur loco tumoris modo prpdido.ltem ad idem valet luccus abfintbii cum mei- le, butyro,8C oleo an.fimul agitatis , & cum farina fi umenti decodis & agitatis vt fupra.Si vero tafio falcis fiat ex trunco vel fipina intrante, curetur per omnia, ficut in curis vulnerum propter truncos vel fpinas contingentium,vt ibi conti- netur aperte. Si vero illa tumefadio putredinem generauerit, quod tape con- tingit, coquatur pars tumoris inferior ferro cufpideo vbi putredo magis dedi* nare videtur perforando, vt congregata exinde fanies educatur feu egredia- tur: deinde inungatur locus talionis butyro cum aliquo vnduofo bis in die. 90 HIPPIATRI A Si vero tumor fit induratus, fic vt fuperoffum durum fiat, ecduris decentibus fuper corii fuperfide decoquatur. De SpjuanisEqui, Cap. CIII. It quaedam lacfio (iue morbus in Equo circa garedum ex latere inte- || riori fubtusgarectum parum inferius, quandoq? tumorem inducens I circa venam magidram qug dicitur Fontanella, attrahens ibi humo- ISzkSiSgM res affidue per didam venam: vndecum fatigatur Equus cogitur ex hoc non modicum claudicare. Accidit autem Equo in vena qup dicitur Fonta ne!la per omnia ficut in Ierda,& hic morbus dicitur Spauanus fiue Scauani.Cu ra,Radatur primo locus,deinde recipe radicem malua? vifei bene codam, & pi- fletur cortex,potiaturcp fupra locum bis vel ter vel quater, deinde recipe lemen fi napis pifti & radice maluae crudx minutatim inciiae *£ pi(la:,& puluerem fterco ris boumi bene affati in igne,& omnia fimulpifla,& de vnoquoqj ad libitum,et omnibus fupradidisaddas acetum fortiffimu, & incorpora omnia fimul, & fac vnum empl ifhu ii quidum,& pone fuper locum ter vel quater ad plus, bis in die lcilicet mane& fuperponatur pecia& ligetur,& lupra peciaftuppa deli- getur,ira quod emplafirum no remoueatur de loco 8i liberabitur: Poftmodum luperpotiatur pix fubtiliter pofita in pecia calefada ad ignem,& non remoue aturquoufqj cadat.Cura,Cum illa tumefadio edicitur fupra garedum in inte- riori parte mn&ura? garedi,ftatim laqueetur decenter furfum in inte iori paite coxx vena pra:dida,(cilicet fontanella, qua? tendit inferius per mediu fpauano- rum,adduces ibi humores & rumore: illaqueata vena dida intifa poftmodu, vt decet,euacuetur (anguis intantu quoufcp per fe fanguine non emittar,deinde ftatim tumores fpauanoru per longu & per obliquum coduns decentibus deco quanturpoftmodu fiat per omnia ficut infra in continetur.Et no- ta q? cum Equus doler non debet coqui in loco dolente,eoq? codura dimittit in eo flatu quo inuenit: Sed procura prius remouere dolore de 'oco,8i ipfo remo- to,(i neceflarium fuerit,coque.Et ad remouendum dolorem, Recipe micam pa- nis groffi 5i ipfam frigas in fartagme feu patella in modico vino aefi cflet ole- ipfam fic frixum pone calidam fuper locum,St curabitur. Dr lerda er eius cura, Cap. CHII* Erda ed qusedam mollisinflatio ad magnitudinem oui , aliquando mino; qua? tam in exteriori quam in interiori parte nafeitur in gare fpL dis, 8C aliquando naturaliter euemt ex materia corrupta in vuluaex qua generatur animal, ex corruptione dati nutrimenti a generante: aliquandoeucnitaccidentaliter Equis propter nimium laborem & crebra equi- tationem cum fedinantia Contingit autem maxime luuenibus Equis 8i pin- guibus propter teneritatem & eorum repletionem : Ex nimio namque labore vel equitandi feftinatione calefcit Equus : Calor autem diffoluit humores . hu mores autem diffoluti SC mali currentes perdiucrfa loca corporis generant mor bos fecundum qualitates eorum,8C abinde fufeipinnt morbi denominationem: Quidam a materia, quidam a loco, quidam vero denominantur ab effudu, quidam ab alicuius fimilitudine: vnde fi humores ita diffoluti decurrant ad ga LAVRENTII RVSIi: 91 reda generat Ierda,ficut vulgariter appellatur.Decurrunt aute humores ad crt ra magis:quia cum magis fint in motu magis calefiut, vnde maior fit attradic humoru, SC quia humores magis inferius currut per grauedine figutur in gare- dis magis £pter loci habihtate.Si vero ad alia loca humores fluxerint,fecudud; uerfitates locoru fulcipiut diuerfitatenominu,& fecudu qualitates:quia qda v 1- cerat,quidatume£iciut,quidadurj fut & groffi5 dagenerataliquadointerius morbos,quida fenfibus manifeftos.Si quis aute dfe cat,cur boni humores non ita difloluutur & decurrat ficut mali t Refpodemus Boni humores femper cuftodiuntur & reguntur a natura donec nimis fuper- fluant,ita quod eos natura regere non poffit, & poftquam natura eos regere no poteft dimittit eos , & fic corrumpuntur; vnde natura vigente, femper regit eoj & cuftodit: ipfis autem corruptis,natura nititureosexpdlereficutpoteft,vnde membra potentiora & nobiliora expellunt eos a fe,& mandant feu trafmittunt debilioribus, adhuc SC illa fi poliunt mandant aliis, SC cum debiliora membra fufceperint ipfos,quae a fe repellere no poliunt propter debilitate virtutis mem- brorum,morantur in eis & faciunt morbos:membra vero potentiora& nobi* liora bonos humores retinentad nutrimentum SC cuftodiam ipforum,&fic bo nos humores penes fe retinent,maIos aure abire permittunt:& fi quodlibet nie- brum bonos humores penes le retineat,non poliunt ad alia loca currere nili fe- cundum quod vnicuiqj membro mittuntur a natura propter fui nutrimentum & defenfionem &£ cuftodiam virtutum fuarum, malos autem expellunt,vtpote SC inimicos libi & noxios. Si contingat autem bonos babundare,non faciunt morbos nili in quantitate peccantes: morbos autem faciut poftquam a natura relinquuntur,cum non valet eos ob multitudinem tolerare. Fac per omnia cu- ram politam lupra proximo Cap. quod incipit, Radatur primo locus, deinde recipe radicem SC cset.Cura, Cum Ierda vel inflatio fuerit in garedis, decoqua- tur cum ferro ignito in medio tumefadionis vel Ierda? oer lopum SC obliciuum in hac forma: Et hoc fado, accipiatur ftercus Domnum recens cum oieo cauao agitatum, ribus,vena fuperioriibidemexiftentepriusdiligentiffimeligata : Pofiea vero cum quodam ferro acuto minutiffime cauterifetur & cum (ale & aceto fortiffi- mc fricetur . Confequente ftatim defuper casra cum lardo liquefiant, & circa locum vnguentum tale ponatur, Recipe frondes caulium viridium, extremita- tes feu climiasruborum,8£ aliquantulum fquilias, & hasc conficiantur cum a- xungia . Nota quod talis morbus fiepius oritur fuper iunCturas, vnde propter neruorum fiippofitionem nec ignis nec ferrum debet apponi,(ed fi infirmitas fu erit in (uo initio, fiat huiufinodi emplaftrum , Recipe raphanum, fquillam ,8d fuccum anabulas 8£ tere cum fale,pipere,& nitro,deinde locum abradas, vel pi- los cum ferro confumas, poftmodum fuperponas diCtum emplaftrum,& fuper locum liga,8£ hoc facias per aliquos dies. Item aceto locus faspe abluatur fi fupra iunCturam fuerit fuperos , &C maxime fi fuerit in principio (eu nouitate. Viti- mum remedium eft q> abradatur fortiffime locus ille ita q? cutis fuperficies remo ueatur omnino, deinde luna feu Iununcellus diuidatur per mediu, & modicum arfenici in lineam ponatur feu intromittatur: conlequenter diCta medietas cum arfenico fupra loeu fdperoffis ponatur 3C ftriCte ligetur, & hoc fiat donec fuper- os cx toto fuerit conlumptum,& cum hoc remedio iam multos -Equos curaui. 96 HIPPI ATRI A Item ad fuperos Equi, Recipe herbam quas dicitur apium ipfam bene pifta, deinde abrafo loco, ad modum emplaftri fuperligetur, & per vnam no- dem teneatur,mane autem inuenietur deliccatum & maturum,vel circumqua- que incifum ita quod vnguibus extrahi poteft, poftea locus repleatur carne & pi lis medicaminibusoportunis. Curat etiam gallas & fcrofulas. Item vnguentum ruptorium mirabiliter valet ad haec.Item ad idem , Recipe faponem farraceni- cum arfenicum SC calce viuam aequaliter,quae omnia fimul bene puluerifa ,quo fado abradas pilos fuperoflis bene, & locum fcarifica fortiter, ita quod fanguis fortiter exeat,deinde habeas teftam nucis,SC eam imple tali emplaftro,& ligetur fortiter luper locu fuperoflis, & ftet fic nec amoueatur per die naturalem, poftea eleuetur.ltem ad idem,Sulphur cum refina folutum fuperponeet curabiturdoco fuperoffis prius rafo & fcarificato vt fupra. Item ad idem,Primo radatur fuper- os bene Si fortiter ita quod fanguinet fortiter, deinde recipe cutem porcinam antiquam quas ftetit fufpefa per annum ad minus,& radas quafi totam pingue- quod quafi videantur pili feu fetas,poftea de di aliquando minor, quae circa iundu- ras crurium iuxta vngulas generatur, & hoc accidit aliquando natu L^g^^graliter>aliquando accidentaliter. Naturaliter contingit quoniam in vulua propter parentes qui eandem aegritudinem pafii funt paffionem iam di- dam concipiunt, ficut fupra in Cap. de lerda didum eft : & licet caufa fit ea- dem vniuerlalis, diuerfitas tamen humorum & locorum diuerfitatem faciunt morborum . Accidentaliter autem accidit ex immoderato & graui exercitio, diffolutis exinde humoribus & confluentibusad locum, aut ex vaporibus & fumofitatibusftabuli, Equi cruribus madefadis. Fac curam pofitam fupra in Cap. de Spauanis quae incipit, Radatur locus, deinde recipe radices & caetera: hoc tamen addito quod ad curam Gallarum adduntur fupradidi lupini incifi bene pifti. Cura, Confueuerunt aliqui Gallas curare fic, Primo fcindebantlo- ci corium Gallae cum Ianceta,& veficam illam vel tumefa&ione de qua fit Gal- la vngulis exterius excoriando vel excarnando cautius extrahebant feu extirpa bant. Item ad idem aliter, Sciffo corio cum lanceta, vt didum eft,refalgar bene tritum intromittebant, & fic talem veficam vel Gallam totaliter deftrue- bant: Sed experientia pluries docuit quod deftruda Gada cum refalgari, ite- rum humoribus confluentibus ad locum, iterum Galla renafcebatur ibidem, L A V R E N T 11 R V S I I- 97 mc ex noc plene 8i congrue curabatur: Equis etiam pra?dida? cura? periculo* fx non modicum exiftebant: quoniam locus iundurarum cruris,venis& arte- riis eft plurimum intricatus,idcirco fatis timendum eft loca illa incifone vel cq dura curari, & ideo quod melius & falubrius nofcitur efte, experientia confir- mante , fuhfcribam,Curabis ergo Gallas in hunc modum , Equus gallofus &£ mane SC fero vfque ad genua diu in aqua frigida vel velociffima teneatur, donec? Galla? conftringantur modo aliquo, 8C decrefcant propter aquae repreffionems deinde fiant circa iunduram tam per diredum quam per obliquum coduras decentes , qua?poftea(ficut didqm eft in Capitulo de Ierda)curentur ,& fic tqiri propter aqua? deficcationem,cum propter acerrimam coduram Gall^,augmen tari non valent materia? led decrefcunt. Quidam autem aliter curant, quia faci untcoduras defuper & defubtuscum ferro ignito . Alii lauant eas cum forti a- ceto, &C poftea vngunt meile, deinde fuperafpergunt melli puluerem cerufa? ffi- per tegulam calefadam , deinde fuperligant cortices vitis albe mundatos & tri- tos cum aceto cum pecia linea,hoc dicitur expertu e fle : & licet praedidi morbi etiam accidentaliter contingant Equis, quia naturaliter accidunt eis in vulua* ideo inter naturales connumerantur. Item ad Gallas, Recipe radicem cumini, SC tere bene cum fale,deinde fuperponatur, quia cito fanabitur Equus. Item ad idem, Ligetur vena illa qua: in pedore primo diuiditur,& ad organica &i crura defeendit, deinde perforetur quaslibet cum fubula vel ferro acutiflimo, vt hu- mores euaporent,deinde calx viua cum oleo defuper ligetur SC vngaeur Jtem acj idem aliud, Hedera terreftris,abfinthium,& cura cum radicibus fuis bulliant,3£ defuper ponantur. Item ad idem aliud, Tegula? feu lateres Eruentes in aceto for tiffmio extinguantur,deinde fuper Gallas frequenti (Time ponantur ad deficca-* tionem humorum: aliqui occultant feu reprimunt Gallas cum fucco ceparum* vel foliorum porri: nam fuccus foliorum porri vel caeparum emplaftratusfu- p?r Gallas reftringit ipfas taliter quod non apparent: fed fi Equus fatigetur ali- quantulum infra quatuor dies redeunt.Nota quod ha?c paffio raro curatur,quia nafcicur in locis intricatis, vnde competentem curam adhibere non poflumus, quia ferrum 8c ignem apponere non debemus nec audemus. Item de dolore 8f indignatione neruorum dicitur infra in Cap.*7 uis anterioris cruris fub iundura genu,& fit prgeipue quando aliquid obftat pe- dibus anterioribus, vel quado pedes anteriores tarde mouentur,& pedes pofteri- ores neruos anteriores coprimedo Igduttalius modus eft,videlicet cu fit nernorut 99 HIPPIATRl A extenfio ex nimio impetu conaminis, vel quando inter Iapides pes pofterior retinetur: vndeex impetu conaminis nerui vitra modum extenduntur lic haec paflio generatur. Signa ad hanc paflionem cognofcendam funt illa, tu - mor manifeftus in parte vbi neruus eft ladfus, St claudicatio cx eadem parte. Cura , Statim cum neruus praedibus ex caufa praedida fuerit befus, St videbi- tur tumefieri , tunc a vena conlueta fuper genua paululum adiacente ab interiori parte minuatur, vt educantur humores eodem concurrentes: deinde fiat fubfcriptum mollificatiuu-m St humedatiuum, valens contra tumefadio- nem St indignationem neruorum , Recipe fcenigraeci, feminis lini, fquillam, terbentinam , & radicem maluauilci aequaliter, poftea terantur omnia fimul cum veteri axungia porci, St bene incorporentur, poftmodum fimul bulliant bene agitando praedida continue: quum fuerint bene dccoda ponantur decen ter calida fuper longitudinem nerui, St quum aliqua pecia ampla congrue ligentur: praxhdum vero emplaftrum bis in die tantummodo remoueatur. Recipe item ebulos cum radicibus, St coque in aqua, St de aqua decodionis la ua tibiam totam, deinde ftatim poft didam lotione habeas de didis ebulis cum radicibus parum codis St aliquantulum piftis, St liga fupra St circa attindu- ram . Item fuccus ebuli St radicum ipfius faepe in die applicatus attindurae, St circa partes illas multum confert. Item ad remouendum tumorem St dolorem, Calefac mei St immifceas cuminum tritum in bona quantitate, Si terbenti- nam tritam ,St incorpora omnia fimul,8£emplaftra tibiam ,8c boc fac plu- ribus diebus: fi vetus emplaftrum remouere volueris, remoueas lauai.do ti- biam vino tepido . Item ad idem experimentum probatum , Recipe myrrhm, thuris an.3 •1 • terantur St difloluantur in aceto forti. Recipe nem refina! pini albae 3.i.pici$nigrae3*i . fepi hircini3 • 2 • cara noua?. * . St diftemperentur ad ignem cum modico vino, St fuperaddantur terbentina 3.6. item mafticis, fanguinis draconis, boli armenici an. 3 •1 -St femis, incorporentur omnia fu- pradida fimul St puluerifa , St fac emplaftrum . quod extenfum fuper aliquod corium emplaftra fuper neruum St tibiam tumidam , St liga St dimitte ftare duobus vel tribus diebus : St fi opus fuerit reitera bis ter vel quater: proba- tum eft .Item ad idem fatis valet, fi cape alfatum , tritum cum lumbricis ter- reftnbus St limatis ,St cum butyro liquefado mifceatur St decoquatur, fimul agitando donec fiat groffum fiue fpiffum ficut vnguentum , deinde abrafo neruo per longum,ter in die de pradido vnguento neruus totaliter inungatur. Si vero attindio fit vetufta, flebotometur Equus de vena confueta , quaiacct inter lunduram rSt pedem ex latere interiori vel exteriori , St fiat poftea me- dicamentum quod dixi fuperius. Si vero pradida medicamenta per aliquos dies experta/& probata parum aut nihil profecerint, tuncla*fo neruo abrafo bene circumquaque fiat ftridorium de puluere rubeo , St oui albumine, St fa- rina, prout didum eft fupra in Capitulo de male ferruto Equo,& ex ec per lon gum vt ftat Ipfio eruscum lino vel canabe inuoluatur, quod vfque ad nouem dies exinde remoueri non debet: poftea cum aqua calida ftridorium remoue- tur leuiter a crure , vngendo Iefum neruum femper cum aliquo ynduofo. LAVRENTII R V S I I. 98 Si vero omnia prasdida non valent,tunc cum coduris decentibus (quod eft vi- timum remedium) fuccurratur.ltem ad idem,Locus vbi t umor eft,radatur, deinde fuperponatur emplaftrum lubfcriptum, Recipe caepas,&iu per prunas bene calefacias, deinde ipias caepas cum frondibus porrorum & ab- finthii fimul pifta,hoc emplaftrum laspius fuperponas,vt pori aperiantur,poft- modum fuperponas emplaftrum mollificatiuum:cStaIi medicamine iam mul ti Equi curati iunt. Commune remedium ad attmdionem veniat & quacunque occafi )ne,Fiant fupra locum tumidum leues coduras ad modum craticulas,vt nerui vitra modum extenli contrahantur,deinde loca patientia cu- rentur , vt pili poftea renafeantur, oleo de vitellis ouorum fecundum noftram dodrinam fado,omnia cauterio faspe& fepiuspungantur.ltem ad idem,Si at- tindio fit recens,prima vel fecunda die iundura & locus fcarificetur,vt per fca- rificationem fanguis exeat,poftea gallus fcindatur per medium, & fuperpona- tur calidus cum omnibus inteftinis : Et fi iam pluribus diebus fteterit, Recipe duo cochlearia fanguinis,fuliginis cochlearia tria,falis cochlear vnum, aceti o- ptimi cyathum vnum,ftupparum tritarum manipulum vnum,bulliant omnia infimul fuper ignem, & emplaftrum calidum quantum luftinere poterit fuper- ponatur, & mutetur iemel in die donec dolor difcedat. Dc Gruppis, Cdp. CXI. Rappas fiunt in iunduris crurium circa pedes rumpentes ibi carnes per longum,& quandoque ex tranfuerfo,more lolito, incidentes,per jk lciffuras continue putredinem emittentes vel aquam ex iuperflui- humorum ad illum locum defeendemium, & mtantum pati- entem affligunt quod cogitur claudicare . Cura, Primo pili iundura? patientis depilentur modo fubfcripto , Accipe calcis viuse partes tres, & auripigmenti partem quartam , quas fimul optime terantur ,8C in aquafcruentifiima ponan- tur, & fimul agitentur > & tam diu decoquantur in dida aqua agitandodo- nec penna aliqua ibidem immiffa depiletur inftanter : de tali decodione lun dura lasfa grapparum vngatur, & fit tantum calida quantum patiens poterit fuftinere, & dimittatur ibi prasdida decodio donec pili lunduras fine difficuL tate pilentur, poftea cum aqua fufficienter calida lauentur grappas , vt pili qui funt fupragrappas penitus cadant; poftmodum depulfis pilis, lauentur grappg cum aqua decodionis maluarum , fulphuris, & lepi arietini, quorum fub- ftantia ligetur cum pecia poftea circumcirca iunduras Iasias a fero vique ad ma ne,& econuerfo de mane vfque ad iero, fubfequenter fiat vnguentuin de fepo arietino, casra noua, refina,8c gumnn abietisasqualiter de omnibus, vt bulliant ad inuicem eadem agitando , & de tali vnguento aliquantulum calefado bis in die cum aliqua penna grappae fufficienter vngantur, prius tamen iciflu- ris grapparum cum vino forti aliquantulum tepido optime lotis, & poftmo- dum deficcatis,8£ hoc fiat,dido vnguento vngendo,donec iciffurae fuerint con folidatas, cauendo femper patientem Equum inquantum quis facere poterit 100 H I P P I A T R I A a (ordibus & ab aqua. Confolidatis vero vlceribus grapparum,illaqueetur Si incidatur vena magna in anteriori parte coxae vt fupra in Cap. de Spauams continetur.Euacuato autem fanguine de vena,prout decet,iunduraelaefaegrap- parum crebris coduris 5c decentibus vniuerfaliter decoquantur, deinde codu- rx (icut didum eft curentur.Sciedum eft tamen quod grapparum infirmitas,vt in pluribus,perfede vel congrue vix curatur . Item ad idem, Recipe (epi hirci- ni , vel arietini,fi de hircino inueniri non poteft , lib . ?. axungiae antiquae lib. t. lithargyri auri 3.2. viridis 3.1. bugeae3.{cmis,fulphuris viuiodauam i. olei laurini 3.2. mellis crudi 3.1. terbentinae boli armenii 3.1. faponis mollis quartam r . Et omnia ifta bulliant, Si fac vnguentum, Si depilato prius loco cum pfilothro, vnge bis in die, Si lingulis tribus diebus laua locum cum lixi- uio Si fapone, vbi croftillae Si vnguentum remouentur, immediate laua lo - cum vino calido, Si poft deficcationem iterum vnge cum praedido vnguento. Et nota quod praedidum vnguentum valet ad grappas,liue crepatias ficcas, te- ftas longas,gnlarias, Si tineam.Et cum vnguento multi Equi iam cu- rati fuerunt. Require fupra in initio Cap.Item ad idem, Fac vnguentum quod fequitur,& dicitur vnguentum Ruptorium quod valet ad grappasquafcunque, Si crepatias,& fecatias,& farculas,ad redas longas qug nafcuntur fupra neruos, Si poft crura anteriora feu pofteriora, Recipe calcis viuae 3 • *. faponis commu- nis 3.1. capitelli quantum (ufficitad diftemperandunr. fi volueris facere ita for- te , loco capitelli ponas Iixiuiu: Si fi adhuc volueris facere fortius,poteris ponere loco capitelli acetum : ex dido vnguento vngas locum bene, Si dimittas fic inundum per diem vel plus quoufque fuerit curatus: quia radices infirmitatis euellet,deinde laua bis locum cum vino tepido,poftmodum curabisplagas ficut cura plagarum requirit. Bf Crcpdtijsin crurium iimfturis, Cdp» CXII. !ypp|£S|Iunt aegritudines quaedam inter iundurascruris Si vngulam , rum- ( pentes corium Si carnes, quafi ad fimilitudinem fcabiei, inferentes | magnos ardores multotiens patienti, quae contingunt ex fumofita- (fabuli madefadis cruribus,Si cum terforio ficut congruit non ficcatis. Et paffioifta vulgariter Crepatias nuncupatur . Cura, Fiat per omnia ficut didum eft in Cap. Grapparum , excepto quod vena nullatenus illaqueari debet, nec crepatiae decoqui debent aliqua ratione. Item fac per omnia curam politam in Capitulo proximo fupra quae incipit , Recipe fepi hircini Si caet. Poliunt etiam quaedam remedia fieri quae valent contra crepatias. Primo igi- tur depilato loco crepatiarum , prout fupra in Capitulo proximo didum eft: vel aliter, Fiat vnguentum quod fequitur, Recipe fuliginis 3. ?. virid/saeris 3.3. auripigmenti) . t . his bene tritis ad inuicem , addatur de meile liqui- do tantum , quantum de omnibus aliis, deinde coquantur omnia ad inuicem vlquead fpiffitudinem, immifcendo ibidem aliquantulum calas viuae, & agitando bene infimulcum fpatula donec fuerit groflum flue Ipiflum ficut LAVRENTII R V S 11. vngucfitum : de tali autem vnguento aliquantulum calido bis in die crepatis inunganrur modo pr£di&o,femper eas ab aqua & (ordibus praecauedo.Et no- ta quod praedidum vnguentum luper crepatias apponendum noneft,mfi pri- us abluantur vino, & optime deficcentur. Item ad idem valet fatis, fi crepatig cum vrina pueri fricentur. Item ad idem valent citranguli vel bonnae decodx in prunis vlque ad decodionem confumptionis,fi poftea crepatife fricentur for titer cum eis & frequenter . Item ad idem valet fatis, fi Equus mane & fero re- maneat in aqua marina frigida . Notandum eft quod vnguentum prasdidum de fuligine viridis aeris & auripigmenti mirabiliter crepatias confolidat & con- ftringit. Item ad idem valet vnguentum quod fequitur, Recipe arfenici, auri- pigmenti 3. i. ceruffie 3.1. terantur & milceantur cum aceto, & axungia, meile & oleo,deinde inungantur crepatiae cum penna, ablutione vini tepidi praeceden te. Item vnguentum quod valet ad crepatias,ritiolos fiue grifarias,fcabiem,mo- ros, farferelios, & tineam , Recipe coperolae ?. 8 . finopidis 3.2. refinae pini ,3. 4 . apofiolicon 3 ,t fimul agita et incorpora,donec mei fuerit infrigidatum,& hoc vnguento locum grifariarum inunge,8£ curabitur Equus. Item vnguentum quod curat grifarias,crepatias ex tranfuerfo, crepatias, grappas, feracias,farelas,reftas longas 8C omnem fcabiem viuam, Recipe rafam vini leu tartarum dC calciua ipfum,poftea diffolue ipfurn calciuatum in aqua communi, deinde congela, & habebis falem , quem mifce cum modico faponefortiflimo,& fac vnguentum feu emplaftrum: ex hoc vn guento vnge loca patientia, prius tamen depilatis locis, vel cum vnguento di- do fupra in Cap.de grappis,vel cum tenacuiis,ita quod fanguinet loca.Et fcias quod infra vnam diem naturalem occidetqr infirmitas, dC didum emplaftrum liga fuper collum fi potes, alias non eft vis. De mulis fiue feraci}Sa Cap, Cxv.' rajgjfS Vias feu feratis nafcuntur ex frigore,quando Equus frigido tempo- fj||| f re per viam lutofam pergit, & poftea de node cum lutofls & madi- N U, dis ieu balneatis pedibus ducitur ad pradepe, & de node flat fuper feSsBIa terram nudam,vel fuper lapides cum nullo vel modico ftramine,tuc humores propter laborem quando calefcit corpus ad pofteriores partes defcen- dunt,& ibi cbgelantur & tumorem faciunt, ita quod crura vitra genua inflan- tur . In hyeme autem accidunt & in vere: *ftate vero&autumnofine infla- tione latent,nili valde antiqua: fuerint: fed in illis temporibus videlicet reflate 8C autumno fic cognofcuntur, pili qui lunt inter vngulam & proximam iundu- ram(quem locum quidam paftoram vocat)lemper flant eleuati furfum,quam- uis madidi funt,(icut Icta: porcorum. Cura, Recipe calcis viug cochlear vnum, H I P P I A T R I A 104 fuliginis cochlearia tria, falis cochlear vnum,teratur fimul & conficiatur cum aceto,& emplaftrumindefacflum aliquantulum calidum fuperl/getur, abrafis antea pilis cruriu, & per diuerfa loca inter vngulam & genu fcarificetur. Quan do vero mulse fiue fecaciae inueterat£ fuerint,tunc extrahantur parum fuper lun duram retro pedem: fic vbi humor quali gummi ex arbore exit,cutis verfus ge nu finditur feu findatur,poftea cum aceto & gracili ligno quida neruusad mo- dum grani ordei qui inuenitur ibi, furfum eleuetur, & in longitudine duarum vnciarum foras extrahatur, quoabftra&o, ablinthium,radices ebuli & vncflum vetus & ftuppa lini vel canabis accipiantur & conterantur infimul ad inuicem. Emplaftrum autem inde faftum fuper plagam & inflaturam ligetur, poftmo- dum vense crurium intus & extra fecentur feu illaqueentur. Item ad idem, Fac vnguentum ruptorium quod pofui fupra in Cap.de Grappis, & fit di&um vn- guentum de calce viua, fapone, & capitello. Per omnia fac vt ibi:& eft vnguen tum optimum ad hoc. Item ad idem, Recipe calcis viuse 3.1. faponis iudai- ci 3 . t .& mifce fimul cum albumineoui & fuperpone. Et fcias quod mulas leu fecacias radicitus extirpabit. Item ad idem, fuper omnes alias curas efl: experi- metum politum fupra in rubrica de Grilaria quod fit ex fale,tartaro & fapone, vnde per omnia fac vt ibi. Et nota quod hoc medicamentu curat fuperos Equi, fi fuerit politu & ligatu fupra loeu fuperolfis, abrafo prius bene loco,& flet ibi a mane vfq? ad meridiem,quia fuperos ex toto corrodet.Item curat grappas,fcar- das,& reflas longas, nafcuntur fuper neruos poft tibias pofteriores. De Superpofiturj» Cap, CXVI. K&S& Fficitur quadam talio fuper coronam pedis inter carnem viuan 1SC K\ SfefSI vngulam,faciens ruptura carnisibidem.Et accidit hoc pedem ponen S ca^ua^Iter alium,& fi fuerit antiquata,efficitur cancer. Cu- ra,Statim quod vulnus ob talem occalionem accidit,incidatur cum rofneta tatum de vngula propinqua vulneris,& circa vulnus quod vngulanon tangat nec premat aliquo modo carnem viuam,quoniam oppreflio quae fit ab vngulisad carnem ,non permittit vulnus confolidari. Vngula vero decenter incifa circumquaque , loto prius cum vino calido vulnere vel cum aceto, cure- tur vulnus confolidaturum licut in praecedentibus continetur, cuftodiendo lem per vulnus a fordibus & ab aqua,donec fuerit conlolidatum . Item ad idem , 8£ melius, fi fuperpolitura non fit nimis magna, elixa duo vel tria oua cum corti- ce donec fint dura,& mudaipfa a corticibus,deinde vnumquodqueper le com- primas inter manus vt fint aliquantulum oblonga:hoc facio, ponas vnum du- orum ouorum fupra prunas ardentes,& ipfiim bene calidum liga fortiter fupra locum fuperpolitura & permittas ibi flare donec ouum fit quali tepidum . Et hoc facias bis vel ter, donec locus fit aliqualiter coflus,deinde ftatim fuliginem recipias furni feu fufinae ferrariorum & teras cum modico fale,& fac fimul bul- lire in oleo, ipla bene calida liga fuper locum: co Incldudturd Equi, Cdp. CXX1II. HIdendum eft deinceps de Inclauaturis, quarum fpecies primo redo ordine funt diftinguendae. Fit enim quaedam inclauatura aliquaqdo laedens funditus tuellum intrinfecus; Fit & alia qu£ tranfit inter tuh ellum & vngulam tuellum intrinfecus nimis laedens . Tertia fpecies eft non ludens tuellum fed vngulae viqum tangit 8£hedit. Prima igitur fpecies tuellum funditus laedit fatis periculofa exiftit, quoniam tuellum eft quae- dam teneritas offium fada ad modum vngulae nutriens vngulam & gubernas, 8£ radices eius vngule vniuerfalicer ad fe trahens > Cura, Si tuellus fuerit fundi- tus nimis Igfus, fubueniatur falubrius vngulasdiffolando ,ficut infra in Capit, de di dolaturis docebo vngularum ; Sivero tuellum fuerit parum laefqm ,dif- cooperigtur folea vngulae circa vulnus cum aliquo decenti ferreo inftrumento, cxxir. 108 HIPPIATRI A St intantum circumcirca loGonem de vngula incidatur quod loGo circumcirca funditus attingatur. PatefaCta igitur inclauatura St bene difcooperta , fubtiii- etur folea vngulae vniuerfaliter St fpecialiter circa I^Gonem,intantum vngulam incidendo quod Ipacium tale inter vngulam St IgGonem remaneat7quod vngu- la non premat loGonem nec eidem adhoreat: quoniam impediret confolidati- onem carnis St renouationem nouo vngulae:hoc peraCto, impleatur loGo feu vulnus ftuppa intin&a in albumine oui,deinde vulnus curetur cu fele trito mi- nuto St aceto fortiffimo,vel puluere gallae vel myrti vel lentifci,vt in proceden- tibus continetunlaudo tamen vt ante quartum diem inclauatura non difcoope riatur, ad hoc vt humores ibidem melius coadunentur, St lic poftmodnm me- lius de loco poffint extrahi. Poft quartum vero diem humores feu putredo in loco inclauaturo nullatenus dimittantur: quia de facili totam vngulam cor- rumperent. De fecunda faecic inclauatura, t Cap. CXXJIII, c^auus lasGonem fecerit inter tuellam St vngulam, quo eft fecunda fpccies inclauaturo, minus periculofa exiftit: quoniam tuellus non laeditur nili ex latere . Cura, Prius inclauatura illa vfque ad viuum detegatur,incidendo per longum vngulae St elargando circa vulnus, nec non circuncidatur vngula laefioni propinqua,vt vulneri non adhoreat vllo modo; inclauatura vero difcooperta,poftea loGo totaliter impleatur ex lale mi- nuto,abluto prius vulnere cum aceto,deinde fuppofita ftuppa madefada in ace- to: pes laefus cum aliqua pecia ligetur, St poftea curetur bis in die ficut dictum eft renouando. Be tertia jf ede inclauatura, Cap. CXXV. B'" ip Ertia fpecies inclauaturae eft quo non lodit tuellum , fed tranfit per medium inter viuum St vngulam. Cura,Fiat illud idem quod in fe- J|pj eunda fpecie inclauaturo diCtum eft: hoc tamen addito quod difeo- operta St bene attinCta inclauatura, vngula exterius incidatur vfque ad laeGonem clauelli,vt fordis vel putredinis intra loGonem nihil valeat retine- ri . Et nota quod omnes inclauaturo quo non tangunt vel lodunt tuellum intriofecus facile poflunt curari hoc modo, AttinCtis St difeoopertis prius loGonibus, funditus prout decet fepum aut cora vel oleum aut aliquod vn&u- ofum feruens St bulliens intromittatur in vulnus, Item curari poflunt cum fe- le St tartaro tritis Gmul. Item curari poflunt cum fuligine St oleo, St fele Gmul tritis St agitatis. Cura melior ad omnem inclauaturam, Poftquam fuerit bene difcooperta, maxime G oporteat equitare Equum, fec bullire fal tritum in ali- quo paruo vafe, St poftquam diu bullierit remoue ab igne, St ftatim adiunge quadruplu terbentino St incorpora Gmul, prodicta omnia bene calida immit- tas in inclauaturam ita quod fiillofa illa Gt tota plena, St poft refrigerationem prodictorum proiice defuper puluerem fulphuris viui: hoc facto, fuperponas plumafolos de ftuppa St liga ftrifta ligatura; G vero neceflarium fuerit equita- ri , fuperponasbombicem Gmul cum fepo miftam .Item G clauus vel lignum intrauerit pedem, difeooperias bene vulnus, St eo difeooperto habeas oleum L A V R E N T 11 R V S 11: oliuae bulliens,& eleuato pede infundas & repleas vulnus, quo bene refrigerato & confumpto infundas terbentinam feruentem, & repleas vulnus pede femper eleuato,&C quando fuerit quali frigida, fuperponas fulpbur bene tritum & plu- mafolum de ftuppa fuperpone, poftea ferra Equum equita fecure quo vis, ficut ab experto audiui: tamen li per aliquos dies Equus quiefceret,melius 8C fe curius ellet. Item ad idem valet puluis gallas, myrti & lentifci intromiflus in befione:prius tamen locus inclauaturae femper cum aceto fortiffimoabluatur, Et nota quod ad omnes laefiones pedum & vngularu, quae accidunt occalione clauelli vel ligni aut alicuius ingredientis inter viuum & mortuum vngulg,an- tequam pes vej vngula tagatur pro inclauatura inquirenda, fiant pultes de ful- phure, fepo & maluis, quas omnia bulliant cum aceto vfque ad fpiflitudinem, deinde tantum calida quantum pati poterit ponatur in pede lgfo,& cum pecia aliqua ligentur a mane vfque ad Iero SC econtra vt illae leuius incidantur. Ca- uendum eft autem a lordibus & ab aqua,& equitetur fecundum quod inclaua- tura magis vel minus periculofa exiftit. Dc inclauatura quc SubUfiura , Cap. CXXVIII, Ontingit interdum quod lolea vngulas fubtus pede tam diu ducitur 7 F /9% ne fcrrls equitando per loca montuofa,dura vel petrofa, quod qua- fiadnihilatur,& intantum fubtilis efficitur, quod tuellus intrinfecus TjfegFffl a prodicta folea vngulg defendi non poteft: propter quod tuellus ne- ceflario laeditur ex oppreffione vel alicuius alterius rei durae, & Iasio tuello, fit inter tuellum SC loleam quaedam congregatio fanguinis cum dolore,& humo- res ad locum dolentem concurrunt. Et haec paffio dicitur Subia&ura. Cura, Diffoletur folea , fecundum quod lgfionicongruit,auttotafimagnafuerit,aut media fi minor,aut parum fi parua,vt euacuentur humores ibi confluentes, SC tuellus laefus melius pro velle curetur . His pera&is poftea per omnia fiat vfque ad conualefcentiam, ficut videbis infra in capitulo quod eft de Diffolaturis vn gularum. JDe Spumaturis ungularum» Cap. CXXIX. tingit quandoqj q> infufio Equi ex negligentia vel imperitia me defcendit ad pedes, & hoc propter humores more folito ad crura fluetes.Cura,Si Infufio recens fuerit vel moderna,fic curetur, Extremitates vngulas in anteriori parte pedis cum parua rofnetain tantu cauetur funditus,donec vena magiftra pedis,qug tendit ibide,rumpatur, deinde attin&a feu rupta cu rofneta, vfqj ad debilitatem corporis fanguis per- mittatur exire,& hoc fiat in omnibus pedibus claudicantibus,!! videatur expe dire: poft extradionem fanguinis congruentem & reftridionem impleatur vul nus fale minuto & fupra fal in vulnus politum ponatur ftuppa in aceto infula, vt a vulnere feparari non poffit,vfque ad duos dies nullatenus diffoluatur,polf- modum curetur vulnus cum puluere gallse vel myrti vel lentflci, mutando bis in die: abluto tamen prius vulnere cum aceto. Semper aute cuftodiatur Equus a fordibus & ab aqua,donec fuerit fanatus. De Diffolaturis ungularum Equorum, Cap. CXXX. Liquado contingit humores ad pedes defluere inter vngulas occafi- one infufionis,8£ propter incongrua curam du morantur ibide diu, antiquatur in loco,quod periculofum exiftit. Cura,Pedes claudican- penitus dilfolentur , vt humores & fanguis inclufiibidem euacu entur ad plenum:igitur folea fubtus vngulam vndiq? circa extremitates circu- itus vngulas cu rofneta cogrua incidatur,deinde folea pedis circuuerfa violen- ter extrinfecusextirpetur,qua extirpata dimittatur vngula ad libitu fanguina- re:deficiente fanguine,ftuppa cu albumine oui infufa intromittatur habudan- ter in vulnus,totum pedem lasfum cum pecia bene ligando,& vfcg ad duos dies in tali medicamine dimittatur,8C poftea loto vulnere cum aceto fortiflimo ali- quantula calido, ftatim de lale minuto 3C tartaro bene tritis 8C aequaliter fum- ptis vulnus totaliter impleatur,eum bene ligado cum pecia,nec vfcp ad tres dies aliquid remoueatur.-poft appofitionem autem falis triti 8t tartari, fuperpona- tur ftuppa in aceto fortiffimo madefada, deinde bis in die in aceto fortiffimo calido pedis lasfio abluatur, S£ fuperalpergatur de puluere gallas vel myrti LAVRENTII RVSII. 111 vel Ientifci vel tartari: nam carnes confolidant SC humores conftringunt,& vf- quead confolidationem carnium SC renouationem vngulas talis cura procedat cuftodiendo pedem lallum a (ordibus& abaqua.Poteft SC aliud vnguentum fi- eri ad confolidationem carnium SC conflringendum humores,quo non eft vten dum mfi poft appofitionem falis SC tartari, Recipe olibanum,mafticem,picem grascam , SC aliquantulum (anguinis draconis, SC mifceantur cum csera noua liquida SC cum tantudcm de bono (epo arietino, bulliant ad inuicem,& fiat in- de vnguentum, SC de tali vnguento aliquantulum calido vtere ad confolidatio» nem carnis & ad conftnngendum humores.Et nota quod multp SC diuerfas in- firmitates vel lasfiones pedibus Equi eueniunt propter quas necefiario oportet vngulas defolari, quod quum acciderit SC vngulas defolantur pradidis medi- caminibus curentur. Et eft (ciendum quod ad omnes vngulas augmentandas SC humedandas, SC vt ad ferrandum melius praeparentur, SC pro velle melius incidantur poteft fieri emplaftrum quod fequitur, Recipe maluam, parietari- am, fulphur SC (epum arietinum, quae omnia fimul bulliant eadem (epius agi- tando: de tali decodione calida vngulg totaliter inuoluantur, pluries eadem re* nouando. D mutitionibus ungularum3 Cap. CXXXI* Sc c i d i t pluries ex negligetia Marefcalli quod humores fluentes ad pedes SC ibidem diutius interclufi intantu inter vngulas antiquatur, quod neceflario vngulam a tuello intrin(eco feparat SC euellut, viam quaerentes exterius exeundi cum non habeant, vnde cogitur pati - ens lasfam vngulam immutare. Aliquando contingit qudd vngula lasfa fepa- ratur penitus a tuello, SC illud accidit propter fumofitatem humorum multo- rum ad vngulam defluentium , SC quandocp vngula paulatim fe diuidit a tuel- lo , SC cooperante natura vngula noua renafcitur veterem propinquam conle- quens, quod ex humorum paucitate contingit. Cura, Statim vetus vngula cum rofneta circumcirca modicum incidatur vbiiungitur cum nouella , ita qudd vetus vngula (quas fortis eft) non laedat vel comprimat teneram SC nouel- lam, deinde recipiantur duze partes de fepo arietinOj&f tertia pars casrse,& cum tnodico olei oliuarum infimul bulliant donec fiant vnguentum a de tali autem vnguento aliquantulum calido bis in die noua vngula inungatur. Et nota qp didhim vnguentum ad augmentationem SC renouationem omnium vngula- rum habile reperitur : Cuftodiatur tamen vngula a fordibus SC ab aqua,8£ prasdida cura adhibenda eft donec prgdida vngula fuerit bene mutata . Ad faciendum crefcere vngulas fac vnguentum pofitum infra in Capitulo proxi- mo de Seta feuSetula quod incipit,Recipe radicesconfolidas libram vnam,ra- dices ebuli libras 3. SC cast. De vngula vero qua? ilico diuiditur a tuello, SC pe- nitus cadit,propter nullum mora? difpendium,dicere praetermitto: aliquod ta- men remedium inuenitur quod taleeft,Recipe picis gr£C£,oIibani,mafticis,boli armenici,(anguinis draconis SC galbani asqualiter,puluerifetur omnia et Iiquefi ant cu duabus partibus fepi arietini,& tertia parte cgrg omnia fimul attingedo. HIPPIATRIA 112 Deinde accipiatur pannus lineus fortis,& immittatur totus in confe&ione prg~ di&a, & totaliter infundatur : de tali panno fufficienter in huiufmodi confe- ctione inuoluto fiat capellum feu fotulare ad modum tuelii dC pedis vngulae, 8£ defuper imponatur,ita quod tuellusfit femper in cocauitate capelli feulotularis, & bis in die capello feu fotulari extracto abluatur cu aceto fortiffimo aliquantu lum calido faCto,iterum immifio capello feu folutari fuper tuellum, femper ca- uendo ne tuellus ab aliquo duro feriatur : verum quia Equus propter amiflio- nem vngube fuper pedes diu ftare non poteft, fiat ei cubile vel ftratum de pale- is longis vt pro velle quiefcat: & fi Equus rede ftare non poffet,femper autem iacere nimiu tediofum foret atque damnolum, paretur vt ftet reCtus artificia- liter tali modo, Accipe quatuor brachia panni fortis & grofli canabis,&,fi ex- pedierit,fiatfortius cingulis ibi futis, & fub pedore & ventre Equi pannus to- taliter coi locetur,ita quod amplitudo panni a medietate ventris vlque ad extre- mitatem pedoris protendatur, deinde ligentur funes in vtroque capite panni 8£ fufpendatur bene ligando ad trabes, taliter quod totum Equi corpus fuftinea- tur a panno SC funibus fupradidis. Equus tamen,quantum fuum poffe fuerit, leniter premat terram,& fic iuuando naturam cum artificiis pradi&is pro.rena fcendis vngulis remedium poterit inueniri. Et nota quod in omnibus aegritu- dinibus quse Equum prohibent ftare in pedibus, pnedido artificio panni vel funium congrue poterit adiuuariJtem fi vngulg durae fiant poft renouationem ipfarum et fortes,facias decodionem feu emplaftrum quod fequitur,Recipe pul uerem gallae & tantundem de furfure SC cum aceto fortiffimo bulliant infimul agitando,& immifcendo ibidem aliquantulum falis; de tali vero docodione pes Equi vniuerfaliter inuoluaturcum aliqua pecia ampla delinoiigado, bis in die tantummodo renouando. Dc SetuUfeu Set* Equi, Cap. CXXXII. [cendum eft de alialaefione vngulgquae vulgariter Setula feu Seta di- | ) | citur. Et eft fpecies fiftulae quae in vngula Equi nafcitur. Fit igitur S feta in Equi pede vfqj ad tuellum intnnfecus vngula per mediu fcin , aliquando autem ex latere & tunc dicitur Setula: fciffura eius a corona pedis incipit 8C protenditur per longum inferius vfq? ad extremitatem pedis vel vngulae, emittens viuu fanguine per fiffuram vel fciffuram. Accidit autem ex Jadione tuelii manentis in vngula, quum talis morbus initi- um habeat a tuello,& quandoque quum Equus eft iuuenis,vnde propter teneri- tatem vngularu(quia tener tuellus cito laeditur aut percuffione,aut alicuius duri loci compreffione)faale fufcipit laefionem propter quod Equus cogitur claudi- care .Hsec autem infirmitas Seta vulgariter nucupatur.Cura,Inquiratur primo radices Setx verfus tuellu iuxta radices coron£ pedis inter viuu 8C mortuu vngu lae,rofneta defuper vngulam incidedo quoufqj incipiat fanguinare: deinde acci pe ferpentem viuu & fruftatim minute incide, abiedis prius capite,cauda & in- teftinis, frufta vero illa in aliquo vafe pleno oleooliuarum coquantur intatum, quod carnes ferpentis in oleo diffoluantur et liquefiant,et offa penitus arefcant, LAVRENTII RVSII. 113 & fiant velut vnguentum . De tali autem vnguento quod vulgo {erpent/s vnguentum vocari folet, aliquantulum calido radices fetae bis in die vngantur donec leta mortificetur, &adpriftinum ftatum reducatur vngula ; cuftodia- tur tamen pes Equi ne ab aqua vel (ordibus tagatur aliqua ratione,hei bas eti* am Equus non comedat vllo modo.Item ad idem , Incidatur prius vngula de- fupcr cum rolneta vfqj ad viuum,deinde radices fetas penitus decoquantur: ve( fi volueris poteris mortificare cum puluere alphodeloru, vel cum aliis pufiieri- bus cancrum extinguentibus, vt infra in Cap . de Cancro continetur:pofiftio- dum conficiatur quasdam mixtura de puluere ohbani, SC fepo arie- fumptis aequaliter, quae limul omnia decoquantur , & fiat ex eis vnguentum, de quo vnguento bis in die v(q? ad cololidationem carnis & reno- tiationem vngulg inungatur locus fetp,& aliquantulu fupravt tangat pafloras adiacentes vngul£:Ied expenentiaapprobante vnguentum (erpentis commen- datur plus omnibus aliis fupradidis . Et nota quod fifrufta lerpentisgroffe incifa,vcru affentur donec pinguedo incipiat liquefieri, & pinguedo illa tolla- tur fic ab igne & (uper pulmoncellu dorfi Equi fhlletur lufiicienrer,mirabiliter in vna die pulmoncellum deftruit & confumit. Cauendum efi autem ne de ilia pinguedinem aliqua parte corporis aliquid cadat.ltem ad idem,Primo cauetur feu lquaretur vngula vfque ad viuam carnem , ita quod non languinet fi fieri poreft , deinde habeas ferru candens in hac forma, "WWW" ita cp vngatura iungatfecum cauatura (eu fquaratura,poflmodu radice caprinel- lae bene lotam cum axungia & (ale bene tere,& fuperponatur donec Equus fa- detur Equo longa quies, vt vngula penitus confirmetur.Item ad idem valet vnguentum ruptorium,quod fit ex calce fapone & capitello; Require fu- pra in Cap.de Grappis, & fac per omnia ficut ibi. Item ad idem, Vnguentum quod (equitur plurimum commendatur, Recipe armeniaci, galbam, fera pini, picis graecx , olibani 8£ mafticis an . 3. i, fepi hircini vel cafirati bb . t # albae 3.2. olei oliuarum 3. terenda terantur,& cum abis nniceantur in vrceq nouo, demde ponantur ad ignem femper mouendo cum vno baculo, SC infi- mul incorporando donec fuerit liquefa&um, & hoc vnguento vngas ipfam fe- tam feu fetulam bisin diequoufqj fuerit Equus fanatus . Item ad idem, Abra- datur locus ille vbi feta nafeitur vfq? ad genu,deinde vena qup fuper rimam vn- gulae defeendit ligetur,& inter vngulam SC carnem fiat fcanficatio,ita quod hu imor ille violentus educatur,pofimodum cauteri(etur,& poft quartam vel quin- tam diem puluis ceruffp (eu seris vfti (uperponatur vel a(pergatur,8«f in rimant vngnlae ladanum , ftyrax 3C colofjnium ad humorem conftringendum lique- fiant. Jtein ad idem , Cauetur (eu quarretur vngula cum ferro ad hoc apto vf- que ad radicem profunde pungatur,vt humor eliciatur & exeat; pofimodum praednfius puluis de cerufla & a?re vfto fuperafpergatur, addito puluere arfenici, & dum vngula noua crefcit: abluatur pes Equi fece boni vi- ni odoriferi .Irem ad idem , Sepum hircinum cum fumo terrae flammula diftemperatum 8£ liquefafium in illa fciflura iniiciatur ter aut quater, hoc efi, tribus vel quatuor diebus quotidie bis in die ; 8C hoc efi valde expertum. H I P P I A T R I A 114 Item ad idem valet mirabiliter puluis gallae St offium daffylorum St ccruffie, cum caera Iiquefa&a diftemperantur. item ad idem, Teratur radix caprinellae, St radix taxi barbalfi,an.cum axungia porcina veteri, St fupcrpone fiffurae in modum vnguenti,& interim Equus non exeat domum . Item ad idem, Super- infunde lardum feruentiflimum donec locus fetse aIbefcat,poftea caua liue car- ra vngulam donec fanguis exeat: quia cito fanabitur . Item fcire debes quod poftquam hxc paifio incipit inueterari, periculofa eft St quodammodo incu- rabilis. Item nota quod vbicunqj cancer aut fiftula oritur leu nafcitur,po(funt fieri remedia lupradi&a quae fiunt ad fetam. Item ad idem,Reape fal gemmae in quantitate vnius auellanae& quadra ipfum ad modum vnius tapilli, dein- de recipe de oleo oliuarum , vbi mifceatur aliquantulum de puluerc falis gem- mae, St fac oleum bene bullire feu feruere fupra carbones,quo fado recipe fal fic quadratum,receptum inuolue in panno fubtiliffimo lineo St pone in capite ba- culi fixi, St liga ftrifte, poftea pone didum taxillum falis gemmae in oleofer- uentifiimo , St tene ibi per fpacium quo dici pollet vnum Pater nofter, deinde remoue St pone in principio leta!, St hoc fac tricelies femper defcendendo vfcg ad finem fetae,& qualibet vice teneat fupra feta donec taxillus ille incipiat infri gidan: quo fa&o facias vnguentum ad faciendum vngulam nafci, St quiefcat Equus in ftabulo donec vngula creuerit folida fine fixura per duos digitos ad minus: vel facias vnguentum lubfcriptum, quod fit ex radice caprinellfeycla- minis,6c aliis vt ibi cotinetur,& ex ipfo poft didam coduram falis gemmae in- unge,quia infallibiliter curabitur : St hoc iam pluries fum expertus ,St verum inueni, nec oportet propter hoc Equum quiefcere, ficut ibi dicitur exprelfe.lte ad idem experimentum efficacius omnibus praedidis, Recipe falis tartari qua- tum videris expedire, St ipfum pone in oleo oliuarum, St lacias fimul cum eo ad ignem bullure fortiffime feu feruere,pofiea cum aliqua pecia polita in aliquo baculo,ficut fecifti de falis gemma?, ponas fupra fiffuram vngulg tricelies, de- fcendendo a principio v% ad finem : fal enim tartari fubtilius eft ,& radices fe- tulae melius penetrabit: deinde ad faciendum vngulam rena Ici, facias aliquod de vnguentis lequentibus,vel vnguentum fuperpolitum de armeniaco, galba- no, ferapino,picegracca,oIibano,maftice,lepo hircino vel caftratino St caera al- ba. Item aliud experimentum St curabitur Equus, nec oportet Equum cufto- diri in ftabulo nili per quindecim dies, & ex tunc poterit equitari,ita tamen q? in curlibus vel faltibus no exercitet,Recipe fucci radicis caprinellg,cyclaminis, St plantedium an 3.8. axungiae veteris *.». fanguinis draconis, olei camamil lae, terbentinae,butyri, an. 3.8. egrae albae 8. fepi hircini vel arietini Iib. 8, olei oliuarum lib . 8. foluenda foluantur ad ignem >&t bene incorporen- tur,poftea fuperponedidos fuccosetlanguincm draconis,poftea puluerifatum bene,& optime incorporetur fimul, hoc vnguentu pone fuper fiffuram vnguis Equi, St renoua quotidie bis in die. Poft quindecim dies Equum fi volueris po tes equitare: veruntamen,vt praedixi, non currendo: St nihilominusquotidie bis videlicet mane St iero vngula Equi vngatur, donec vngula folida St fine frixura defeendat. Item ad idem,Recipe fuccum cyclaminis3. k. olei camamil- L A V R E N T 11 R V S I I. 115 \x 3* i.& fcmis, fanguinisdraconis 3. 8. dialthaep 3.2. oleioliuarum 3, t. terben» tinae 3.1. fepi caftratinij.• caerae albae 1 . \ .ex his omnibus fiat vnguentum , ex quo vnguento debet leta & pes Equi inter coronam & vngulam de mane SC fero quotidie vngi: & hoc fiat vfque ad quatuor menles : potes tamen fi volue- ris eum quotidie equitare, dumodo eu non exerceas in currendo vel faltando, Item ad idem poteris vti vnguento quod politum eft fupra in Capit. de Crepa- tia ex tranfuerfo, quod fit ex terbentina , caera alba noua & munda,& gummi abietis, & fucco betonicae ,ficut ibi pleniffime continetur. Quidam vero fic cu- rant fetulam, Primo cauant feu quarrant fetulam cum rofneta fuauiter,ita quod non fanguinet, & purgant ab lmmqndicus quae funt in fcifluris illis, poftea fa- ciunt bullire puluerem falis getmrig in oleo oliuarum in aliquo cochleari ferreo quod habeat roftrum aliquod fubtile, & per illud roftrum proliciunt oleum fer- uens paulatim in fetam incipiendo luperius a corona ,ita quod feta coquatur a capite vbi habet originem in corona vfque ad extremitatem vngulae: & poft- quam fic fuerit coda,inugarur pes & tota vngula cum corona femelin die cum infralcripto vnguetoquod valet ad fetulam, & facit vngulasmirabiliter crefce- re,& ipfas conferuat ne frangantur,Recipe radices conlolidae lib* 1 .radices ebu- li hb . »,&femis,'8C ipfas lotas minutatim incide ,&aliquantulum conteras in mortario, deinde recipe fepi hircini vel arietini fide hircino haberi non po- teft , olei communis ah . Iib.i axungias porcinas veteris lib . femis,bulliant om- nia cum modico vino vfque ad confumptionem vim,poftmodum cola & com prime radices bene, deinde recipe terbentinae 3.4. maftici$3 . fanguinisdra- . 8. rafazpini albae 3*1. femis, ferapini, armeniaci, oppoponaci, olibani albi ,an . 3.1. picisnaualis 3.3* mellis3.2, caeras nouae 3.2 .in hyeme; Jn zefta te vero 3.3. terenda terantur,cribellentur,conficiantur,& fiat vnguentum, de di do vnguento pes inungatur, vt praedixi, & infra odo dies vngula crefcet & ve- niet fana : interim etiam Equus non exeat ftabulum, SC femper fupra principi- um fetae fuperligetur aliqua pecia ne fordes ingrediantur fetam,& hoc quoufcg vngula appareat fana ad longitudinem vnius medii pollicis ad minus: & poft* quam vngula apparuerit fana ad longitudinem vnius vel medii pollicis, vt prae- dixi, tunc inter fetam & vngulam fanam quae delcendit reincidas cum rofneta feu facias carraturam ex trafuerlolongam ad menfuram medii pollicisad plus, SC fit ftrida quantum ftridior elfe poteft. Profunda vero fit quoufque inuenia- tur vngula lubtus fana,& femper quando Equum patientem fetam ferrari coi* tinget, de vngula quae direde eft fub feta eleuetur magis quam aliunde, ita (£ ferrum nullatenus ibi applicetur vngulae: nam ex comprelfione ferri vngula pollet Icindi . His fadis Equus fecure poteft equitari; dum tamen nec longo curfu nec multis faltibus fatigetur. Si vero vngula Equi fit nimisdura,ita quod non poflit bene cauari cum rofneta, vel Equus fit impatiens,fac infrafcriptun* vnguentum ad mollificandum vngulam,Recipe calcis viute partes duas/apo- nis partem vnam, capitelli tantum quod praedida bene impaftenturfimul ,acj modum vnguenti pone cum ftuppa fupra locum quem vismollifica- tc9 SC liga defuper: caueas tamen inquantuni potes quod non tangat nifi vngij- HIPPI ATRI A 116 lam eo quod vicerat carnes Si corona* & dimitte flare per quatuor vel quinque horas Si mollificabitur locus in tantum ,quod cum vnguibus poteris remouere de vnguibus Equi quod voles. Si vero capitellum haberi non poflit, loco capi- telli ponas lixiuium forte, Si vnguentum fa&um de lixiuio dimitte plus flare fu pra locum modificandum,quam illud quod fa&um efi de capitello. P2JPIJ9 De Maledicto in pede, Cap. CXXXIII. ySggJl Equus habet Maledidum in pede, fublequens remedium adhibea- tur 5 ®-ec,"Pe partes duas,& lardi partem vnam,tere Si fuperpo quoniam fanabitur pes. De alio nudo in pede, Cap. CXXXIIIL I Equus haberet malum in pede Si fubularet feu elanciaret in coro- na, primo remoue pilos & difcoopen bene locum , poftea fuperpone farinam bene mixtam cum axungia Si codam,Si hoc fiat duobus diebus bis in die renouando, deinde fuperpone calcem non extin- ftam cum fapone ac fepo commixtam, Si hoc facias tribus diebus renouando fimiliter bis in die, poftmodum laua cum aceto calido,Si fuperpone ibi herbam qu£ dicitur caprinclla vfque ad deliberationem. gSpp||Sji| Si Equus dolucrit propter laborem 'vn pede, Cap. CXXXV. | feOR Quus fi d oluerit pedem ,ppter laborem, accipiaseum de vngulaeius | Si videas vbi efl: caufa doloris:hoc iuuento,vre locum ferro calidoet fuperpone capram,fepum Si picem fimul liquefada. pe Ragiaturam fiueDyfenteriam patiente, Cap. CXXXVT. H-—ICcidit aliquando alia infirmitas Equo in ventre eius rugitum faciens Si in inteftinis,& cogit Equum fepiffime ftercora emittere indigefta Si liquida ficutaqua . Contingit autem multotiens* ex nimia co- meftione Si indigefta, quum ftatim anteq digerat cum feftinantia e- quitatur , aut ex potu nimio aquae frigidae pofl: comeflionem ordeifineintcr- uullo . i tem accidit propter curfumpofl: multam potationem aquas imme- diate . Item ex nimia inflatione corporis dolorem habentis. Debilitatur autem E quus ex nimio fluxu ventris intantum, quod vix poteft: fe cruribus fuftinere. Item accidit ex cholerico Si futiofo humore. Dicitur autem hasc paflio vulga- riter Ragiato, alii vocant Forate . Cura, Cum videbitur Equus equitando bis vel ter longe flercus emittere quafi aquam Si ordeum indigeftum, incontinen- tiauferatureifrenum&felia, Si penitus dimittatur libere irepafcendo , nec aliqua ratione moueatur inuitus, donec fuerit decenter conftipatus: quoniam motus corporis ventrem Si inteftina exagitat. Herbas prati recentes comedat pafcendo , quoniam mirabiliter profuntei quia ad digerendum funt faciles, Si funt optimas ftomacho debilitato ratione ordei procedentis. A potu inquan- tum poterit caueatur: quoniam aqua quum fit liquida infirmitatem potiusaug mentaret; Si hoc fiat donec Equus penitus conualefcat. Item ad idem,Si dici:a paflio proceflerit ex nimia Si fuperflua comeftione, no tribuatur ei annona nifi in modica quantitate Si leuis,vt far Si cancabrum Si fimilia,& detur ei aqua ad bibendum tepida mixta cum farina Jtem fuffumigetur Equus cum fumoarfe- LAVRENTII RVSII. 117 nici SC thuris . Si di magis& minus expedire videbitur,quoniam refelgar corrodit acriter ficut ignis; deinde corrolis radici- bus morbi funditus,intromittatur in vulnere ftuppa in albumine oui infufa de- center , 8t de tali ftuppa vulnus totaliter impleatur vfcp ad tertiam diem,femelcg quotidie mutetur prsedida ftuppa intinda: deinde pro ftftina vulnerum folida- tione accipiatur calx viua 8£ tantundem mellis, 8£ incorporentur fimul agitan- do , & fiat inde panis vnus, qui poftmodum in lento igne coquatur donec fiane inde carbones de quibus fiat inde pulufs, & de tali puluere imponatur vulneri cum ftuppa minute incifa, ea tamen intinda,bisin die mutando; prius autem abluto vulnere vino forti aliquantulum calido , In defedu vero refelgar, Reci- L AVRENTII R VSIi: 119 pe calcis St tartari an. 3.4. auripigmenti, viridis aeris an .3.2. puIueriTentur ifta fubtiliter ad inuicem, St immittatur in vulnere bis vel ter vel quater,donec radices morbi praedidi funditus confundantur,femper prius tamen abluto vul nere cum aceto : hic autem puluis minus violentus eft puluere refalgaris. Sci- endum eft tamen, quod vix aut nunquam pili renafcentur ibidem . De Glandulis tefludinibus er fcrofulis, Cap, CXXXlXo HLanduIae, teftudines vel fcrofulae fiunt ex materia corrupta in vno loco fe coadunante,quia nafcutur inter conu St carne . Cura,Scin- datur corium defuperper longum St extrahatur Glandula, teftudo vel fcorfula manibus,caute vngulis excarnando ; vel aliter, fcinda- tur corium vt praedidum eft,poftmodum fuperafpergatur puluis refalgaris be ne triti: vel aliter, fcilfo corio per longum, St extrada Glandula,teftudine vel fcrofula,locus poftmodum ferro ad hoc apto ignito decoquatur.Item ad idem, Fac curam fuprapofitam in Cap . de Spauanis, quse incipit, Radatur primo locus, deinde recipe radicem St cxt. hoc tamen addito, quod ad Glandulas, St fcorfulas fupradidas lupini incifi St benepifti ponantur tribus vicibus ficut fupradidum eft,& poftmodum ponatur pix,St non auferatur quoufque cadat. Item ad fcorfulas extrahendas fine ferro, Confice cantharides St ftercus boui- num cum aceto , poftea fuper locum vbi funt fcorfube prius rafum , ad mo - dum emplaftri ponatur St fuperligetur: vel aliter,Sciflo corio,vt prodixi,fuper- afpergatur puluis calcis viuae, tartari,auripigmenti St viridis azris ficut praedixi fupra in Cap .de Moro fiue felfo, deinde vfque ad confolidationem eadem cu- ra quae in Selfi Cap. dida eft, in omnibus adhibeatur. Si vero ex incifione vei excarnatione alicuius arteriae vel venae nimis fanguis prorupit, fiat ficvt dicetur infra in Cap. de verme Anticor dido : tutius eft tamen didas Glan- dulas vel fcorfulas deftruere pulueribus fupradidis, quam incifione vel decodi- one aut manuum extradione,maxime fi didi morbi in locis venofis vel neruo- fisextiterint. De ficu qui mfcitur alibi quam in pedis [olea Equi, Cap. CXL. alcus eft mollis inflatio cum rubore vel nigredine fine pilis extra co- rium nafcens in fummitate iuxta corium ftridum : nafciturautem in extercutaneo fanguine . Cura, Accipiatur vnum filum de ferico -~,&vnus pilus caudae pulli qui nunquam orietur St aequaliter infimul torqueantur, poftmodum ex dido filo fic torto Ficus ftride iuxta fanum cori- um ligetur,& quado filum relaxatur, reftringuatur ficus bene iteruatq? iterum donec Ficus per fe cadat:& fi Ficus renafcatur, iterum fcindatur iuxta fanum coriu,& circa locu ficus, quidam circulus tenacis argillae ponatur St mei valde calidum infundatur intus, & exterfo primu circulo cum meile,fimiliter fecun- da St tertia vice fiat, poftea ftercora hominis vel anferis alligetur .Si autem gib bus fici in capite vel in tibia apparet, vbi propter latitudinem, vel paruitatem non poffet ftringi cum filo, tunc accipiatur latum fruftu de corio St in medio fiat foramen rotundum, St circa Ficum ne aduratur corium fanum ponatur, HIPPI ATRIA 120 deinde fiattortelli dc viridi marrubio , & fuper tegulam calidam calefiat vnus tortelIus,& quum bene incaluerit,ealidus fuperponatur,& comprimatur defu- per bene dum calet: & poftquam fuerit refrigidatus,alter fimilisapponatur ca- fic fiat donec Ficus incipiat nigrefcere; quia tunc eft fignum curatio* nis cum nigrefcere incipit Ficus. De Equo Scalmato» Cap. CXLl. Cntingit Equo pluries quadam infirmitas corporis,macerans& in- Tp /S%) tcriora deficcans,nei no lcetere facit ftercus acfi effet ftercus hominis, & etia plus illo , de quo creari folent aliqn vermiculi rubei fiue albi, vnde Equus de fac ili impinguari no poteft nec carnes aflumere. Ac cidit autem ex diuturna macredine nimisqj modica fibi comtftionelargita Ac cidititem ex corporis hepatis crebra calefadione : quare Equus macrefcit & deficcatur quali confumptus, & hanc paflionem aliquando con {equitur fe- bris.Et haec paffio dicitur Scalmatura.Signa cognofcendi hanc xgritudinem hxc funt,Extremitates membrorum Equi funt calidx, corpus Equi macrefcit SC attenuatur, item Equus tardus efficitur ad motum, item fitim continuam patitur. Cura, Danda lunt ei frigida & humida temperate, ad expellendum ficcitatem interiorum diutiusiam retentam & ad humedandum corpus : fiat igitur ei decodio de fubfcriptis,Recipe violanam,parietariam,branchrm vr- finam,fcarioIam, pimpinellam , laducam & portulacam aequali quantitate,8£ coquantur fimul: prius tamen pofito ibi de furfure hordei & croco decenter: Eis vero decodis decenter,colemur per ftamiginam: poftea vero in aqua prse- dide decodronis hutyru in bona quantitate & de caffia fifiula tantundem dif foluantur/Je ndein anum Equi praedida deccdiocompetenter cahdaimmit- tatur cum inftrunientoad hoc apto fiat per omnia ficu t infra in Capit. dc dolore ex fuperflua comeftione dicetur, excepto quod didaaqua teneatur in ventreEqui quadiu poterit teneri:quoniaex hocinteftinain vetreEqui magis humedatur.Eiat pr£terea eide potio de vitellis ouorucodis & oleo violato cum bono vino poftea ponatur in cornu bouino,& bis vel ter detur ple- num Equoglutiendu,ficut dicetur in Cap.de Pulfiuo.Ite aliud,Ponatur Equus patiens folus in ftabu!o,& per duos vel tres dies nihil comedat nec bibat,poftea cientur ei lardones bouini vel porcim faliti ad comededum,quantum voluerit: quia tum propter famem, tum propter lardonis feu faginae falfitudinem liben- ter comedet.Comedente autem ipfode lardonibus fiue modicum fiue fatisce- tur ei bibere aqua calida iuxta velle,mixta tamen prius cum ea farina hordea- cea competenter:deinde paulifperequitetur, donec ventrem euacuet de corne- ftis.Poftquam autem ventrem euacuauent & inteftina,cito& couementer cum aliquo prxdidorum medicaminum ad ftatum pnftinum reducatur.Inter ex- tera comeftibilia tutius eft ei ffumentu comedere bene mundatu cum aliquan- tulo falis,vel benedeficcatum,ad quantitatem minellarum , vice quali bet ante quam bibat cottidie bis in die: tale enim frumentum fatis nutrit & reficit cor- pus Equi, St fic Equus de facili impinguatur ad velle. Item ad idem, Fiat mi- nutio de vena colli in parua quantitate,deinde Equus collocetur in loco frigi- L A V R E N T 11 R V S I I. 121 do temperato,& ahnona fibi competens tribuatur, & de hora in hofam dentur ei ad comedendum herbae fuper quas de node ceciderit ros: praeterea per inter- ualla & frequenter minuatur , & vice qualibet parum de fanguine extrahatur: & fi infpexeris in aliquo vale fanguinem eius apparebit quafi croceus; de ma- ne & fero ducatur ad locum vbi fit gramen et ibi pafcat,vt natura eius aliquan- tula confortata calor ad propriam temperationem reducatur; interdum incu- rabilis eft haec pallio fi crines SC pili effluere & cadere incipiant Jtem ad idem, Multum prodeft dare Equis virides frondes falicum vel cannarum. Item Equo dare ad comedendum fetalam parum codam & poftmodum deficcatam, inter caetera facit reftaurare & occidere vermes qui funt in corpore. De E quo Pulfiuo, Cup. CXLir. (SWfiMlt quaedam infirmitas Equo in canalibus pulmonis oppilans eos ita |d quod vix Equus anhelitum emittere poteft ,ex qua Equis contingit II fiuae^am narium continua 8c magna fuffocatio, & crebra pullatio yLyfiSifdioriim . Accidit autem leuiter ,& magis Equis pinguibus SC reple- tis ex fu bito & multo labore di floluente humiditatesiuxta pulmonem , vel ad canales eius defluente & eos oppilante, ex quo Equus refpirando impeditur. Dicitur autem hic morbus vulgariter Pulfiuus ,8C credimus efle/peciem anhe- litus. Prouenit autem Pulfiuus ex humore, pulmonis fubftantiam aggrauante, vade libere flatum non poteft emittere, qui retentus aggrauae totum corpus, 3C redundans ad concauitatem iliorum qua? proprios ibi recludunt & maiorem grauedinem operans,illam pulfationem inducit: prouenit quandotj etiam htcc infirmitasquandopoft curfum vel magnam fatigationem ftatimEquo potus aquae frigidae miniftratur, in quo garziones qui iplos cuftodiut peccat multum, quiaipios ante potu currere faciunt vtplus bibant poft curfum . Cura maxime difficilis eft & magis fi fuerit inueterata.Et quum fiat morbus ifte propter pin- guedinem vel humiditates alias diflolutas,& ad canales pulmonis defluentes & coagulatas ibidem , curetur calidis ad liqucfadionem pinguedinis coagula- ta inter meatus pulmonis.Fiat igitur in primis talis potio,Recipe garyofilornm nucis mulcatae ,3.3. galangiae, cradamomi an . 3.3. materiae camini, feminis fceni, cimini parum plus aliis fupradidis: puluerifatis bene his omnibus 8C agi- tatis cu vino albo,cum croci congrua quantitate difteperentur,deinde apponan tur vitella ouorum ad quantitatem omnium praedidorum ,&fimulcum ipfis diftemperentur & agitentur, potio autem fit tantum liquida quod valeat leui- ter deglutiri: deinde parato Equi capite freno, &eleuatoinalcu ore Equi cum cornu bouino vel alio fimili potio miniftretur, ita q? ipfam bene tranf- glutiat. Maneat autem caput fic alte fufpenfuni per horam vt bene potio ad interiora defcendat, poftmodum ducatur ad manum, vel paruo paffu equite- turmodicum vtpraedida potio bene incorporetur ne ipfam euomerepoflit. Per diem autem 8C nodem illos nihilcomedat neque bibat ne occafionecibi vel potus impediatur potionis effedus . Secunda vero die recentes comedat herbas vel frondes cannarum vel falicis,fiue alia recentia qua? haberi poterut,vt frigidi- tateherbarum recentium calor potionis praedidae aliquantulum temperetur: HIPP I ATRI A Dico autem Ego quod (i requiratia vel fuccuseius pra?dida? potioni appone- retur , plus valeret quia pulmonem purgaret, & aliorum calorem temperaret. Item cura leu potio mirabilis ad Equum pulfiuum,Recipe capillos veneris, lre- os fraxini,requiritiae,fbenigra?ci,pallularum an.3.lemis.cardami,piperis, amyg- dalarum amararum,baurach an. 3.1 .feminum vrtica?,ariffoIogia?an. 3. fiat deco6ho,& diffoluantur,algarici3.femis.& pulpae coloquintida: 3.*.fiatdiflolu- tio cum meile ad quantitatem lib. *. & detur didfa potio tribus vicibus vel plu- ribus fi fuerit expediens, & ponatur in cornu, & fi fuerit nimis dura addatur aqua deco&ioms requiritia? : li pra?dnfia infirmitas recens fuerit, modo pra?di- tto curetur ; fi vero antiquata fuerit vix curabitur, poliunt tamen aliqua reme- dia fieri,vnde fic fiat,Coquatur vtraq? ilia ferris decentibusin vnoquoqjad mo- dum crucis duas lineas faciendo vt per igne ilioru pullatio minoretur,nares eti- am perlongum fcindantur, quoniam leuius attraheret aerem & emittet: his 5C aliis adbibitis remediis congruis (li virtus fortis extiterit)forte curabitur . Item ad idem,Detur Equo per triduum de frumento elixo vnu parum, & detur ei bi- bere de bono mullo recenti antequam bulliat quantum voluerit & dimittatur in loco fereno vel frigido & parum de herbis libi detur: hoc etiam valet ad tulfim ficcam : in defedlu mulli detur vinum forte optimu, & apponatur cum eo aqua dcco&ionisrequiritiat.Item ad idem,Fiat minutio de venis crurium anteriorum & fpecialiter ab anteriori parte, cauteria etiam fiant in iliis ab vtraque parte, fe- cones etiam in vtraque parte immittantur,ter in die cum fapone ducantur vt humores ad inferiora decurrat: poltmodum accipe marrubium & abfinthium & milce cum farragine vel herbis viridibus & da Equo ad comedendum, di- tiarum etiam herbarii fuccus fcilicet marrubii & ablinthii cum cornu detur,ta- men Equum cullodias a frigore & ab oppilatiuis, collocetur etiam Equus in lo- co calido,& modicu fatigetur, & fiatemplaflrum deiifdem & rutba in ambo- bus illis, 8c herba? diu tentae mixta? cum herbis recentibus propinentui: & cum omnibus proditiis ad vrina?prouocationem infiflatur, quia cu vrina ventofitas emittitur.Item ad idem,Recipe ferpentem & abcifo capite cauda & extratlis interioribus fac bullire in aquafluuiali vel alia quoulque carnes ferpentis abof fe feu fpina feparcntur,deinde abictlo olfe (eu {pina mifceditlamaquam & car nes ferpentis fic cotlas cum furfure feu frumento vel alia annona, & da Equo fic mixtum tctu comedere vel bibere aquam decotlionis praeditfa?, & erit melius ita quod non detur fibiabus potus quoufque totum biberit, 8c carnes cu annona mixta detur ad comedendu. Debet autem periflum modum tres vel quatuor fir pentes comedere interponendo dies aliquot ,vt de triduo in triduum detur (ibi talis comefho potus.Valet etiam ad Equum fcalmatum,& valet ad tufiim fic- cam,&ad Equum qui emittit vermes lnegeftiombus,qua? paflioefl: mortifera. Df Equo Infitftico, Ctp. CXLIII. St etiam infirmitas Equo ,puenicns,neruos attrahes languorcscp faci 'fj enspermebn,etqnqj paru tumoris adduces,ita q?coriuintantuexte^ i| ditur & fcitat q? vix pot capidigitisfiue Elingi,necnon in fuo greffa infunditus videtur,& quandoque oculi lachrymantur.Et acci LAVRENTII RVSIL 123 dit ha>c infirmitas quando Equus fudatus vel calefe&us fupfuerit,&poftmodu ponitur in loco frigido vel ventoio, quoniam ventus fubintrat per poros aper- tos: nam ex calore pori aperiuntur St fit languor St attradio neruorum, inde oritur impediens greflus Equi, qui morbus vulgariter dicitur Infufticus. Cura, Primo patiens in loco calido ponatur, deinde aliqui lapides molares vel lapides inigniti fub ventre Equi ponantur,interim fupcrpofito prunis pano lineo grofe fo Equi longitudinem St altitudinem fuperante>& teneatur pannus ille a duo- bus hincinde,ita quod medium pani refidcat fuper tergum Equi, St pofteapau latim St fiepius aqua calida fuper didislapidibus afpergatur, St intantum illa fu molitas Equi corpus praeoccupet donec totum in fudorem vertatur,St quum ex tali longa operatione Equus fuerit bene calefadus et vniuerfaliter fudauerit, inuoluatur Equus prgdido panno,St prout melius fieri poterit,cinguletur,& ta- diu moretur fic,donec fudor omnis recedat St ceflet; fudore ceflante crura fri- centur St inungantur optime butyro vel dialthaea vel oleooliuarum calidis co- petenter. Vel fiat talis deco&io,Recipe paleas frumenti,ariftarum,alliorum,cine ris St maluarum,& inlimul decoquantur ,St cum tali decodione calida cibaria donec ad ftatum debitum reducatur. De Verme E qui, C ap. CXLIIIL HErmiseft quasdam infirmitas incipiens in Equi pedore vel intra coxas iuxta tefticulos, deinde defcendens ad crura tumefecit illa crebris viceribus perforando, qui morbus ex malis creatur humo* ribus fuperfluis St calidis longo tempore inlimul congregatis St co- fluentibus ad quafdam glandulas,quas Equi fingulariter habent inter vtramq? partem pedoris prope cor St intra coxas iuxta tefticulos. Confluunt autem ibi propter dolorem ibi inuSntum,quoniam ad loeu doletem fluut humores St fpi- ritus,aut ex nimio labore diftoluente vel ex longa humorum ibi relidentia St putrcfadionerecipiuntloca illa humores St detinent, quia caro glandulofe fpongiofa eft; confiuxus igitur humoribus ad loeu St ibi defedis St putrefadis tumeicit glandula &abinde pedus, poftea quum ex putrefedione concurrit ibi multitudo humorum,deinde tument crura ab humoribus ad ea defeenden- tibus, St vlcerantur propter corruptionem St inordinationem ip forum , qua* vlcera multas emittunt humiditates,& nifi fuccurratur tota corporishumi- ditas per ea euacuabitur: Hic morbus quia in diuerfis locis nafeitur diuerfimo- de nuncupatur, fed ab eo qui ad crura delcenditincipiedum eft quoniam ma- gis apparet St frequentius accidit. % Magifter Maurus dicit quod hanc paftio- nem aliqui Guttam,aliqui Verme vocat,eo quod ad limilitudine illius ferpendo cutem inficiensea minutatim perforat, St per illa foramina fanies effluit. Hasc autem pallio quadccg occupat anteriora tantum,quandoqj circumfunditurper totum corpus,fed cum per totum corpus fpargitur fola minutione curatur: fit haec £gritudo duabus de caulis,vel quia Equus poft diuturnu St prolixum exer citiu manet longo tepore in quiete vt reftauretur, St no minuit, vnde humores qui foliti erat fudore euaporare vel exercitio cofumi retinetur interiusjmultipli- catur St corrupunt,vnde quia madibulac funt in cotinuo motu,ipferum calore 124 H I P P I A T R I A humores diftoluutur,& circa venam organicam defluunt,8i in fummitate pe- doris conferuantur 8i retinentur , ibique in carnem quandam quafi marcidam tranfubftantiantur, quas omnem humorem illuc decurrentem corrumpit,ibiqj maiorem affumens virulentiam et terreftrcitate decurrit inferius,partes per quas facit tranlitum difflpando,vnde ex eius habudantia SC plenitudine crura tume- fcunt, & fit dida aegritudo ex virulento illuc decurrente,& tunc humor ille flu- it nimis St vlcerationes apparent croceae & quafi cholericae, & iunt deprefliores hoceft fpiffiores.Cura,Quando glandulae,quas praedixi,tumefeunt,vel plus fo- lito augmentantur,ftatim Equus de vena folita colli Equi quae eft inter collu 8£ caput,& de venis folitis ab vtracp parte pedoris vel coxaru vfcj ad debilitatem cordis vel corporis fanguis minuatur,vt humores fuperfluieuacuentur, deinde ponantur fecones fiue laquei in pedore vel in coxis,vt humores contenti decur rant per congruam exagitationem feconum : & quiafic fecones praeparant vi- am humoribus iam concu(fis,nullam vel paruam faciunt laefionem; ad locum autem dolentem fluunt naturaliter & humores fpintus,vndc fine vfu & agi- tatione praedidarum feconum humor ad locum dolentem rediret: poft cau terifetur profunde,deinde ftuppa bene balneata in claraoui fuperponatur,et per tres dies Equus flet in ftabulo in quiete,& ibidem coedat bibat: poftmodum vero fingulis diebus mane 8C fero aliquantulu exercitetur vt humor ille conglo- batus diffoluatnr SC egrediatur; hoc autem fiat donec tibia tumefcat,& vlcera inceperint deficcari,& color lubniger vel croceus conuertatur in album. Ad vi cera deficcanda fac tale vnguentum , Recipe calcis viuae,piperis,fulpburis,nitri, & ladis anabu!ae,& bpc omnia conficiantur cum oleo communi: hoc vnguen- tum vlcera deficcat &ea cofolidat. Item in fingulis vlceribusdifternperetur ftu liquefiat pix gr£ca,vel cautenu fuperponatur,& poft njeniem Equus minuatur. Ttcucrm Volatili, Cap. CXLV* Vandoque accidit quod in corpore Equi efficiuntur vlcera plurima diuerfimode & fpecialiter in capite Equi, vnde tumefeit Equi caput KxSsSjl & per nares,velut aqua,humores plurimiemittuntur.Hic autem ver Volatilis vulgariter nuncupatur: quia ad partes fuperiores afee- dit quod ideo contingit, quoniam humores ad fuperiora feruntur. Cura, Mi- nuatur Fnuus de venisconfuetis amborum temporum fufficienti fanguineex- trado, deinde fecones fub gutture ipfius ponantur . De feconum vero agitatio- nejde corneftione,de equitatione , necnon de vfitatione loci frigidi fiat per om- nia ficut fupra in Capitulo de Verme iam dixi. Si vero vermis volati- lis in Cymorrham tranleat (quod faepe contingit) fiat ficut fupra in Capitulo de Gymorrhanarraui. Aliqui vocant hunc vermem Talpinum quem ficcurat, Inuento capite vermis, fcindunt locum & extrahunt vermem coquuntcp fora- mina ferro ignito,& dant ei herbam hauenae comedere, cuftodiunt. LAVRENTII R V S 11. Br uerme dich Vdrjino, Gtp. CXLV1. r^na eX nini,a hume&aticne carnis & repletione humorum vo- ( (umpfit, quam quidam Vermem vocant.eb quod putridus < fijpfluus humor in came & cute foramina facit, quemadmodum SJSS3 vermis terreftris facit in terra . Nalcitur autem ex putrido (anguine renantizante extra venas ,& aliquando nafcitur ex plaga veliftu ii infra duos menfes curatus non fuerit, & fit in concauis locis ficut inter (patulas & in late- ribus, foletcp ex coniortio Equifarfinam habentis accidere: contagiofusenim morbus eft. Cura, Si infirmitasin anteriori parte fuerit corporis,ex habundan tia (anguinis in corpore percipitur, vnde originem multoties (umit,tuc de vena colli minuatur;& fi locus infirmitatis in cauernisoffium vel mufculoru no fue- rit, fed in loco carnofb tunc incideret denudare omnem occultam callolita- tem bonum eft,ac pofteaincidere cum ferro,deindeemplaftrum de meile,vitei lis ouorum,farina & agrimonia vel anantia fadum apponere.Contra farfinam in Equo vel in homine puluis expertus, Recipe diadraganti,boli,fulphuris, gal Ise,fuliginis an. 5. * olei, aloes, myrrhas, oiibani, atramenti, picis nigra?, cornu ceruini,ariftolochiasl6gas& rotundifoliorum myrti,&f corticum mali grana ti,gypfi,fubterne, falis,faponisan. 3. *. panis hordeacei,teftarum oui & mellis combuftorum in pargameno 3.3. pulmenta fuperpone . Et nota quod fi vermis fuerit in aliqua plaga,puluis ellebori albi infulus in aqua teneatur in os. Et no- ta quod minutio non eft facienda in Equo quando farfus multum inualuit: fed circa principium & in declinatione,in medio aute non. Jtem nota quod caftra- tis animalibus minuendum no eft nifi magna neceffitas vrgeat, in eis enim fan guis minuitur & frigiditas augmetatur: (ignum eft quod caftrarorum animali um venas funt attenuarae. Item ad idem 3* pugiJligariofilat2e,8£3. plantaginis,8£ vnus pugillus raphani terantur bene & cu aqua humedentur, 8t dentur Equo ad tran(glutiendum,&emplaftrufi vix videtur pofle caput fuftinere,ite Equus pdit appe 126 H I P P I A T R I A titunritem in pedore patietis Equi apparet manifeftus quidam tumor. Et de- bes fcire quod ille tumor feu glandula quas manet in pedore E jUi iuxta cor ni mium augetur, propter multitudinem humorum confluentium ibidem,& ad partes alias nullatenus deriuantem,& talis tumefadio vel augmentatioglandu- lae lubito redditur in apoftema, & quia vicina cordi fatis exiftir eidem conti- nue aduerfatur, & mfi patienti celeriter fuccurratur, cor Equi ab apoftemate praedidofaciliuspolfit laedi. Dicitur aute haec infirmitas Anticor,hoc eft,con tra cor . Cura, Ante omnia fiat minutio de vena femoris interius, poftea fiant duas incifiones per logum fub tumore vt humor ille eti- am modicum vt calore exercitii diffoluatur, & a vento cuftodiatur quia de fa- cili fpafmus luperueniret: item aliqui fecones ponantur inter femora SC ducan tur donec vulnus fanetur, & fi tempore fanitatis Equis hoc fiat ab infirmitate praefcruabuntunfiue Equus infletur fub pedore fiue fub ventre perfora tume- fidionem cu flebotomatione per duas partes vel per quatuor fi expedit,Se tranf mitte aliquod ferrum longum,deinde mitte fecones,& ducas donec vulnus fpu met,& id faspe fiat donec fanetur. Ad id quod tumor fiue inflatio detumefeat, & humor ibidem permanens diffoluatur & conlumatur tale fiat emplaftrum, Recipe brancham vrfinam,abfinthium,hederam,malua terreftrem,fparuulam, rubeam minorem,5£ ruta cum fuisradicibus, deinde decoquantur omnia fimul valde bene,& ponantur o unia tepida fuper inflationem ad modum emplaftri, quia fine dubio inflationem fiue tumorem difloluet.Si Equus habuerit guttam fiue inflationem in tibiis accipe radicem filicis tere cum axungia, & fac vn- guentum & vnge. Item poteft fubiieniri infirmitati Anticoris per alium mo- dum, Statim qudj glandula feu tumor videbitur fubitbingrofTari &quaficutn furore augeri plus fo!ito,& plerumqne totum corpus tumelcere multum ex pe- doreabfcp mora , praedida tumefadio radicitusextirpetur ficut vermis,& vul- nus curetur ficut fuprade Verme didum eft, exceptis feconibus& equitatione & manfione frigida quibus nullo modovtatur: & quia hsec infirmitas fiueapo fiema fatis vicina cordi exiftit debet cum fumma diligentia cuftodiri. Si vero ex eius apertionealiqua vena prorumpatur in fanguinem,capiatur vena 8t Ari- da bene manibus filo fericoalligetur fortiter. Si vero propter habudatiam fan- guinis vena capi non poffit,mittantur in vulnus medicing pofit£ fupra in Gap. reftringendi fluxum fanguinis,ad fanguinem reftringendum. De dolore ex fuper fluo fanguine, Cap. CXLVIII. SCcidit Equo alia asgritudo quae intra corpus Equi adualiter ge- neratur , adducens inter corpus Equi dolores & torfiones multimo- das quae accidunt Equo ex fuperfluitate corrupti fanguinis intra venas inclufi.Et hic dolor inflationem corporis SC iliorum non in- cludit fed vense patietis inflantur Equus cogitur eiicere fe in terram. Cura, Cum videtur Equus dolere intus in corpore lnceffanter abfqj tumefidione ali- qua iliorum refpicies ilia circumcirca, tunc de vena quae Tigrarica dicitur, vi- delicet prope cingula ab vtraqj parte corporis minuatur,deinde ducatur ad ma nus paruo paffu,& no comedat bibat donec dolor dimiferit eum ex toto. LAVRENTII RVSII. Df dolore ex uentopfctti Ctp, CXLIX» |J aliquando dolor ex ventoiitate fubintrante pluries per poros corpo flS PloPter kboris calefactionem St ludorem , iudorem in corpus E- | qui adducens iliotum , quandoque corporis tumefadionem lmmen- iam vnde Equus affligiturvehementer . Et hasc pallio Dolor ex ven tofitate dicitur. Cura, Accipiatur canellusde canna grofiior qui potcft haberi ad longitudinem vmus palmi,& inundus oleo inudatur in anum patientis E- qui,maiori parte canoni lntromifla in ano,St ligetur optime cum aliquo filo for ti in capite caudas ne canonus exire poliit: deinde ftatim equitetur cum feftinan- tia verfusloca montuofa trocando, & diu ipfum equitadocoopertum decenter: & bene fncentur in primo ilia, peroptime,manibus oleo calido madefadis,& fic trotando Equus calefiat, St per canonam exiftentem in ano,a(Tumptam vento- fitatem emittet: deinde ciban Jus eft calidis,ficuc grano frumenti, Ipelta St foeno, & potetur aqua in qua decodum fit ciminum St femen feniculi in bona quanti- aqua aliquantulum infngidata lmmifceatur farina fiumerm decenter,SC tamdiu patiens a potu abftineat donecaquamiftam bibat; feirper etiam vfcg ad conualefcentiam procuretur ei locus calidus pro quiete. St prasdida cura vta tur donec a dolore liberetur. De dolore ex nitnit comejlione, Cdp. CL. SCciditetiam dolor ex luperflua comeftione hordei vel lui fimilisin- digefti,intra ventrem torfiones inducens acerrimas St diuerfas, ili - aque affligens continueintantum,quod vix Equus ereduspoteft fta- rc quin cadat in terram St. iaceaf, St hoc fit ex fuperflua comeftione hordei indigefh St in ventre tumefadi. Cura, Recipe maluze,violas,parietanp, branchas vrfina;, feminis foeniculi vel anifi,matricalis in aquali quantitate, St coquantur in aliquo vale, 8t ponatur de fale, meile St oleo in bona quantitate, St de furfure tritici, St agitentur lnfimul , deinde aqua decodionis ponatur in aliquo vrceo, St fiat inde fibi clyfter cum infirumento ad hoc apto, per quod prasdida aqua decenter calida inficiatur in ventrem Equi. Stet autem Equus altior in parte pofteriori quam anteriori ne aqua per clyfterem immiffa poflic exire, fed melius poflit per ventrem difcurrere:quo fado,ftatim obturetur anus ftuppa fufFicienti ne aqua quoquomodo poffit exire, poftea vero dum fic ma- net cum ligno rotudo St bene polito venter Equi fufficienter ducatur a duobus hominibus vno exiftente ab vna parte ,St alio ab alia,& incipientibus ex anteri- ori parte vfq? ad pofteriorem lignum prasdidum verfus ventrem viriliter impri mendo: prius tame venter Equi oleo calido vel aliquo alio vnduofo bene vnga tur: Poftquam aure venter Equi bene fuerit dudus St couenfenter fricatus,deo- pilato ano, Equus paruo paffu verfus loca montuofa equitetur donec eiiciat vel egerat omnia quas in ventrem eius immiffa fuerant St magnam partem de aliis, St fic dolor ce(Tabit:quoniam,Ceflante caufa ceffat effedus. Ad i de,Recipe duos pugillos falis,St mitte in vno vrceo pleno vino,& infimul bene mifce,deinde roit te didum vinum cum fale mixtum in os Equi vt totum recipiat,poftea facias fuperpofitorium de porro inundum ex fapone nigro. H I P PI ATRI A , De dolore propter indebitam rettntiotvon urint, G(p, CLU tBppgsfc.'Ontingit alicjuando dolor liquo ex indebita retentione vrinx vefi- inflans, torfiones graues inferens St dolores, cum parua tamen 'inflatione circa locum virgx ,abfque tumefadione aliqua diorum St coi poris,propter quod Equus cogitur fatis St crebre ducereilia ,St fe iadare in terram . Cura, Recipe fenationes,cretariam,parietariam,radices fpar gi St brufti an. bulliant omnia fimul in aqua , St iplis decodis fufficienter circa loca virgx ponantur cum fafeia longa St lata SC calida,ligando didam fafeiam fuper d jrfum Equi, St hoc fiat fxpe: St cum luent infrigidata imponatur alia calida donec pi ouocetur vrina,Item ad idem valet fatis li virga patientis Equi manibus vndisoleo extrahatur, St poftmodum fricetur oleo tepido competcn ter, deinde teratur aliquantulum piperis cum alliis St intra foramen virgae, ta- men auriculari digito,imponatur.ltem ad idem St melius,Cimices triti St pau- luium codi in oleo intra foramen virge ponantur.Si praedida non iuuant, tunc Equus patiens libere cum aliquo iumento in ftabulo dimittatur, vt ex volupta- te coeundi patiens prouocetur ad vrinam . Et nota quod hoc remedium con- tra dolores lingulos vtile reperitur: quoniam voluptas coitus vires corroborat St membra confortat. 'tem contra dolorem ex ventofitate St retentione vrinx valet multum fi vnum manipulu fauinx bene tritp diftemperetur in oleo vel bo no vino,8c iniiciatur in ventrem Equi per os. 1T Magifter Maurus aliter prole- quitur materiam ii ani, St dicit quod dolor in Equo nihil aliud eft quam colica pallio. Ab aliis autem vocatur Strophus , ab aliis Truncatio co quod inteftina faepius ex tali paflione truncantur. Procedit autem haec pallio,vt iple dicit,quan doque ex mulca efca allumpta, quandoque ex paucitate leu defidu lpfjus,quan- docp ex leftinato potu poftelcxaflumptionem , interdum ex multo laboie poft potationem. Tunc cognofces quod ifta infirmitas accidit ex multa efca aflum- pta quando annona non digeritur, vnde ipfa indigefta fluit ad inteftina, St ip- la replet St aggrauat: ventofitas vero inclula inteftina obuoluit, ex quo Equus fentit dolores immenfos; tuncautem cognofces quod infirmitas procedit ex de- fedu leu paruitate elcse quando Equo alfuetaefca non datur , vnde quum fubito datur ei fatis ad comedenda Equus cum magna aufditate cibum recipit, St in magna quantitate repletur, propter quod inteftina replentur qua: cx ciLo tali repleta torfiones & dolores inducunt: qualiter autem generentur dolores ex feftinato potu poft e fex alfiimptionem ,8t qualiter ex multo labore poft pota- tionem,ex his qux fup; a dixicognofcere poteris. Signa qualiter cognofcere po terisEquum qui dolores patitur funt ifta, Gurgulatio St torfiones nimix : item fxperelpicit Equus ad loca in quibus dolores patitur credens le delere exterius: item veter Equi tumelcitctingroflatunitem Equusaflellare nec ftallare poteft: item Equus frequenter in terra le proiicit St reuoluit credens ex hoc le non do- lerc. Cura , Fiat ei minutio de vena colli fiue de naribus, deinde equitetur ali- quantulum per loca arenofa , St per afcenfus St defcenfus, St per loca lapidofa & marmorea , vt cibi delcendant ad fundum ftomachi ,& calor naturalis con- fortetur . Si vero Equus ex hoc non conualuerit ponatur in ftabulo bene cali - LAVRENTII RVSII. 129 do, 84 ibidem dimittatur , nec detur ei potus neque cibus donec inflatio recedat 84 ceffet voluntas reuoluendi fe per terram. Et nota quod non debet Equus per- mitti fe nimis reuoluere per terram ne ex tali violentia inteftina rupantur. Item experimentum mirabile ad dolorem Equi vel alterius animalis patientis dolo- rem , Recipe vrinam pueri virginis,84 in gutture animalis tres vel quatuor gut- tas proiice ita quod ingrediantur eius ventre, 84 liberabitur.! tem ad idem, Ac- cipe cyclamen 84 ex eo facias ftupigium fiue taftam?quod inungas oleo comma ni,deinde ponas in fexu Equi ad hoc quod ea qu£ funt in ventre Equi diffoluan tur 84 exeant. Item ad idem, Abluatur fortiffime (exus Equi cum aqua falfa, 84 per cannellum leu clyfterem diffa aqua immittatur in corpus Equi, 84 hoc ip- fum etiam facere poteris cum fapone immittedo ipfum cum prazdida aqua im mixtum in corpus Equi cum cannulo feu ciyftere . Item ad idem, Fac vnum li- gnum 84 inungas ipfum oleo communi, deinde fic inunftum, in inteftinum mittatur,poftmodum paulatim voluendo extrahatur vtegeftionescum ventofi- tate foras exeant.Item ad idem , Habeas allia 84 cum faxifragia bene pifta, de- inde emplaftrum ipfum fupra genitalia pone : quia vrina mirabiliter prouoca- bitur : fiant etiam 84 alia remedia fuperius polita ad prouocationem ad idem,Recipe duos pugillos # 84 vnum vrceum plenum vino,84 mfimul mi* fce,84 mitte in ventrem Equi per cannula vel clyfterem, 84 fi non recedat tumor ventris ex his quas fupra diffa funt accipe porrum 84 vnge cum fapone nigro,84 mitteinfundamento eius,quia tumor ftatim recedet, Accidit etiam Equis diffi- cultas vrinandi propter groffos 84 vifcofos humores fluentes ad veficam, caput feu collum veficas oppilantes,vnde vrinas exitus denegatur5quare nifi cito fuccur ratur, ex vrinas multa quantitate vefica rumpitur, 84 fic Equus moritur,84 ab a- liquibus vocatur hasc paffio Stranguria.Cura,Recipe teftam feu tegulam cali- ponas fub ventre Equi , 84 de oleo laurino leu dialthasa genitalia 84 fibi adiacentia perungatur,vt vis medicinas penetret ad profundum, 84 fic prouoca- tur vrina.Item ad idem,Recipe vtramcp faxifragiam 84 femina diuretica 84 her- bas calidas 84 diureticas cum fuis radicibus,ficutfoeniculus,petrocillus,fparagus brufcus 84 fimilia,84 eas in vino odorifero bullire facias vfqj ad confumptionem tertias partis,quod vinum dabis ei bibere,84 hoc vinum bibitum aperit vias vri- nales 84 groffos humores diffoluit: Bonum fignu eft in hac asgritudine fi Equus minxeritaut egefferit ficut decet: malum fignum eft fi fluxus ventris im mode ratus fuperuenit: item malum fignum eft fi tumor et dolores non ceffent fed per- feuerent in Equo. Hf Ad E quum timidum er pigrum, Cap. CLIL Quum timidum 84 pigrum vrefiue decoque in flancoin modum rotas, 84 fac cruces 84 punffos in eis, fimiliter 84 in renibus 84 qua- tuor pulfibus, 84 da ei comedere pannicum, 84 flet in loco calido bc ne cuftoditus* H I P P I ATRI A Df morbido cr grani, Cap. CLIII. mjjl Equus fuerit infirmus & grauis fcindecorfum intra crura priora, v . >\\d&fac anulum de vite alba intromifla inter coriu&pe&us ita quod non cadat,& equita eum fecure. Dr Equo furiofo uel leprofo, Cap. CLI1IL I Equus fuerit furiofus vel leprolus, quam cito fieri poteft, miuuatur de vena pedoris vel de vena colli ,& poft minutionem ponatur in aqua frigida 8C balneetur in ipfa, & caueatur & diligenter cuftodi- atur vt non videat folem vel lunam per duos dies , & fi hoc non valuerit coo- periatur chlamide rubea. De Equo qui comedit pennam uel annonam, Cap. CLV. Equus comederit pennam fic fuccurratur, Primo coquatur in vm- i bilico, 8t poftea ponatur in ore eius ftercus bouis tepidum, deinde fiat flebotomia,poftea fume omnia interiora gallinae confan£ & mic te in ore Equi: fi vero non liberatur fic,minue diligenter ipfum. Df Equo qui bene comedit cr non impinguatur, Cap. CLVI. [ Equus bene comedit et no impinguatur, Recipe faliuam,fauinam, malum terrae,8C branchas lauri in bona quantitate,quae omnia mifce cum a^]Pe eu vrfino,poftmodum ponantur in bono vino, SC Cu corriu inficiantur in ore Equi vt ipfa tranfglutiatfiuc bibat.Item ad idem, Recipe interiora pifcium,& tere fortiter cum bono vino, cum cornu inficiantur in os Equi,& per eundem modum da Equo bibere & impingua- bitur . Item ad idem , Decoque limaces vel tarucas in aqua cum hordeo vel fru mento, quod des Equo frequenter comedere & impinguabitur . Item ad idem, Recipe fabas fra&as ,ficut coufueuerunt conteri tempore quadragefimali ,8£ facias eas optime decoqui in aqua , & profice ibi fatis de lale , deinde recipe vnam partem di&arum fabarum ficco&arum , & quatuor partes furfuris,& fi- mul bene mifce cum aqua deco&iouis dnftarum fabarum , poftmoduni dabis Equo comedere: quia fuper omnia impinguat. Jtem ad idem, Facias decoqui caules modicum , & mifce parum de fale, poftmoduni mifce ibi de furfure, &C da Equo comedere: quia miro modo impinguabitur.lfta duopraecedetia funt probata.Item ad idem, Dentur Equo extenuato & macilento per quatuor dies ad comedendum pro velle herbae politae ad rorem, poftea minuatur & annona fibi competens vna cum herbis fibi tribuatur, deindefingulis diebus in meridie detur fibi furfur cum fale. Item recipe tres tartarucasfiue ttftudines, & abie&is capitibus,pedibus,caudis & inteftinis facias tantum ipfas coqui in aqua q? car- nes ex toto ab offibus feparentur, & aqua fit bene pinguis effecfta: poftmodum di ca foncellum tefticulorum forti nodo inter tefticulos & virgam non ftride li- getur,atque alia chorda longa &C gracilis & fortis ad circulum chordas quas eft circa foncellum imponatur,& equitator teneat in manu ambo capita chord&8£ cum Equus reftiuus ftare voluerit,equitator chordas fortiter ad le trahat: fimi-? liter fiat quando redam viam tenere non vult,vt fubito dolore & anguftia tefti- 132 HIPPIAT1IA culorum procedat.Item ad idem,& eft optimum remedium, Abfcindantur ip forum tefticuli,quia poftquam Equi (unt caftrati fiunt manfueri, & reftiui nen erunt. Item reftiuationem multum inueteratam aliqui fic curat,Faciunt ferrum aliquantulum groflum ad longitudinem vnius vlnasex vna parte infixum ma- nubrio longo, 3t alias in tres ramos diuifum,qui rami funt omnes recuruati 33 valde acuti: quod inftrumentum (edor in manu tenens,dum Equus retro ftare vultipfum retro iuxta caudam in vtracp coxa pungendo & ad ietrahedo cum vna manu moueat,& aliquod flagellum Equo dabit, & calcaria interim fubclu dat (eu quiefcant.Quidam fortiter calefaciunt virgam de corylo feu cornu,quas fit longitudinis vnius pedis,& cum incedere non vult in alto loco fub cauda eius mittunt,& ftatim calcaribus fortiter vrgent. Quidam loco coryli ponunt ter- ram glutinofam, vnde fiunt ollas,madefa&am , & caudam eius ad crura ligant ne terra cadat,8d debet terra efle ad modum rotas. De fluxu pilorim caudee, Cap. CLXI. fTj=^y|Ffluxio pilorum caudas fit quum (anguis fuperhabundat nimis in g Equo 8C Equus nimium laborat,vel quum frequenter (uper caudam ® verberatur ; ex fupradi cortex lit bene cooperta aqua,& bulliat vfqj ad cofumptionem dimidig partis a- qug: lecudo iteru impleatur olla aqua vt prius, Si bulliat vfqj ad dimidia partem aqug: poftea coletur per pannu vel ftaminea Si cortices bene prematur & expref fiabiiciacur, deinde milceaturexilla colatura partes cu vna parte fagiminis laridi vel butyri calefiat,ex tali aute comixtione tepida cyathuscu cornu ingu lam Equi mittatur,Si vnus cyathus proiiciaturin nares EquEEquus veroven- trem vacuu ab efta Si potu habere debet quando praedida potio (ibi datur, po- ftea per tres horas non comedat neq? bibat,Si a frigore bene cuftodiatur,& (ic fi • at quotidie per tres dies lemehndie.crefciones vero Si aliae herbae calidae quae ca lefacere ac attenuare poliunt humores, detur Equo ad comededu fi fuerit aeftas: (ed fi fuerit hyems,dentur ei lenationes Si pultes tepidae fadg de furfure tritici et aquam calidam bibat, Si caneatur ab aqua frigida.Et nota q? quado potio prae- dida datur Equo,caput Equi debet teneri eleuatu furtum cum freno,Si baculus vnus in ore eius donec totus liquor per meatus narium in capite decurrat. Contra febres Equorum, Cap. CLXVI» HEbris Equorum eft quaedam infirmitas in Equoquafi incurabilis : Equus enim portat caput dem i (Tum, parum vel nihil comedit,oculos habet Iachrymofos, ilia eius continue puIfant.Di&a aute infirmitas epidimialiseft, Si ex ipfa anno 3oi. fuerat in vrbe mortui plufcj mille Equi:poliunt aut fieri duo remedia infrafcripta>Primofiat talis clyfter, Recipe pulpae coloquintid^3 r-dragati 3 (emis cetaureae,abfinthii an.manipulu vnu, ca ftorei 3. femis.decoquatur in aqua Si diffoluantur 3.5.ieroIogundini cum 3.et le- mis falis comunis Si lib.dimidia olei oliuaru, poftea facias emplaftru feriptum inferius,& debet poni in temporibus circa aures Si fupra,Recipe fquillae 3-lemis, caftorei,fambuci,Anapi,euforbiian. J.i.diffoluantur praedida in fucco afphode lorum Si fucco bafihconis,ve! falui£ apponatur fuper caput Si in locis Item ad ide,Recipe arnagloftae, maioris Si minoris eupatorii,vngu!ae caballinae an. manipulos duos,artemifiae mediocris an. lemis.extrahatur ex bis fucci,fi pof funt haberi,recetes;(in aute,bulliat omnia in aqua Si fit aqua in quatitate trium petitoru Si bulliant donec lint perfede decoda, tunc ex aqua praedida recipia- tur Iib.media Si faccari.i. Si fimul mifceatur,& detur bibere Equo quolibet ma- ne vel fero,ita q? detur fibi faccan lib.*. Si aquar pra?didadib.media quolibet ma ne vel quolibet fero vt fupradixi.Ite ad ide,Recipe theriacg hSi mi fce feu diftepera in optimo vino,deinde da Equo cu cornu bibere.Item ad idem, Recipe radices fambuci,& benepifta,& fuccum extrahe,deinde de dido fucco dabis Equo bibere cum cornu quolibet mane vfq; ad tres dies in quantitate du arum vel triu lib.qualibet vice,& curabitur Equus. Item ad ide, Recipe herbam HIPPI ATRI A qu2E dicitur vno modo panacea, alio nomine dicitur herba veneris, tertio pio- camus,quarto nomine callitrichu?quam herbam recetem dabis Equo comede- re & curabitur Equus : Si autem didam herba recentem habere non poflis, fac bullire in aqua vt fupia proxime, & didam aqua da Equo bibere cum cornu. De ucrmibus qui fuperabundant m tefliculis Equorum, Cap. CLXVII. quando in Equo habundant nili celeriter fuccurratur Equu ||®g occidut. Signa funt lfta , Equus frequeter fc voluit & latera fua faepe corrodit,ventre nititur aliquando pedibus fcalpere,& pili ipfius fur* funi eleuati fiant, folito fit, & nifi fuccurratur antequam ventrem dC intefiina perforauerint vix euacJet.Nafcutur aute ex mala efca,tum inopia potus.Cura,Omnia intefiina integra vnius iuuenis gallinae calida in gu- lam Equi proliciantur, & caput teneatur furfum donec illa deglutiat, ficcp fiat tribus diebus & de mane tantum,nec vfijad horam nonam permittatur bibere nec comedere nifi parum. Item ad idem , Quidam geneflas abrotani fubtiliffi- me terunt,& dant Equo comedere cu annona,& aqua falfam dant ei ad biben- dum. ItJ ad idem,Detur Equo ad comedendum fecalaparu coda,pofimodum ficcata ad folem.Item ad idem,Dentur Equo ad comedendum frondes virides falicum vel cannarum,quia emittet Equus per digeftiones. Ad offa fraftit er eorum cura, Cap. CLXVIII. quaecuncg olfa frada velociter confolidentur,fcinde coriu cum ra- (orio fuper fraduram,deinde vermes qui dicutur iftuli frixos in oleo fuperpone & liga fuper fraduram. Item ad id e. Si ofla ru- Ipantur,vel fiat feparatio iunduraru,quia cura iftius morbi potiusin operatione quam in verbis confiftit,operantisarbitriocomittatur.Scire tamen debes quod vbi fuerit feparatio iunduraru,ftatim poft collocatione & reparati- onem omnium oflium fupra locum fiat cauterium, vt nerui extefi contrahatur, 3C ad propria loca reduces ibidem congrue redigantur dC collocentur. Ad omnia Equi uulncra, Cap. CLXIX. I Equus habueri t quod cunque vulnus, Accipe radices maluauilci, & fac bullire cum lardo porcino diu,pofimodu fupra vulnus ponas di- radices cum lardo fic codas fj:pe mutado, ex hoc enim dolor re- & locus mellificabitur,& in proximo figna curationis ap' parebunt.Item ad ide,& melius eft & efficacius omnibus quae poflent fieri , Re- quire fupra in cap.de Crepatia ex tranfuerfo vnguentu quod fit ex terbentina, caera alba & noua & gumi abietis & betonica & aliis quae ibi cotinetur.p om- nia fac ficut ibi,Ite puluis ad omnia Equi vulnera,excoriatione,& omne ruptu- ra,Recipe herba quae dicitur ros marinus, & ipfam deficca ad vmbra no ad fo- le,poftea cu indiges laua locu aceto vel vrina bominisreceti,8c didu puluere fu perpone,5t gaudebiseius effedu.Ite nota q> fi lauetur vulnus quodcunq; cu vino decodionis taxi barbafli nuq poterit infifiulari feu ibi fiftula oriri,nec etia inca crari: citius enim ex hoc fanabitur. Item ad ide,Recipe herba quae dicitur iacea nigra,alio nomine viola ferrarea,alio nomine aminea,alio nomine auriga, qua bene pifta,& fupra vulnus pone,quia curabitur cum Dei auxilio. LAVUENTII R V S IT. Dc Trunco feu Spina imrxntc aliquam partem corporis Equorum, Cap. CLXX, Ontingit aliqualiter pluries q> trucus alicuius ligni aliqua parte corpo JlJh ris Eq iubintrat fpina remanete inter carnes, qapter quod vulnus cir cuquatp tutnefcit,& quadeq; totum crus maxime fi aliquod vulnus tadufit,et aliquado exinde Equus cogitur claudicare.Cura,Vul nus primo vndiqj abradatur, poftmodu accipiatur tria capita lacertaru St trita aliquantulu fuperponatur,& liga luper cu pecia.Ite ad ide,Recipe radices arun- dinu &C digrami,& tere bene,et (uppone,& cu pecia liga.Ite ad ide et melius,Re cipe radices arudinu,& lpfias tere bene cu meile, deinde boc emplaftru luper lo- cu pone,& liga cu aliqua pecia,& exibit fpina,ferru vel trucus.lte ad ide valent limaces tritae 8c cu butyro poftmodu agitata? & ccda?. Et nota quod ifta: medi cinac fsepius renoua t£,ftipite,fpina,ferru vel truncu inter carnes exiftetes mirabi 1 ter ad exteriora reducunt:extradis autem a vulnere trunco,fpina,ferro velfti- pite curetur poftea locus cum oui albumine & aliis confolidatiuis,vel cum vn- guentofado ex terbentina,ca?ra alba noua &C munda,vt fuprain Cap.deCrepa tia ex tranluerfo dicitur. Si vero tumor aliquis ob praedidam caufarn in loco remanlerit5cum emplaftroabfintbii, parietariae,brancha2 vrfince.axungia’,fari- nae,mellis,tritis pariter illa tumefadioreprimatur.Et nota quod mollihcatio fa da tantum de abfinthio,parietaria brancha vrfina,farina,axungia St meile, vt fupra dixi,valet multum ad omnem tumorem vel inflationem mollem SC recen tem,qux fit prseter natura ex percuffione in aliqua parte cruris aut in genibus, aut in iunduris,emplaftrum fuper locum flepms renouando. Bc Cancro Cap. CLXXT. ' p Ontingit pluries Equo morbus qui dicitur Cancer, circa iunduras crurium rnxta pedes aut inter iunduras 8/. pedes, videlicet in pafto- ra; quandoqj contingit in alia parte corporis ,qui ex pluribus caufis ISSSSSIhabet originem : aliquando ex vulnere ibi fado, & ex negligentia poftmodum ibi fortificato;aliquandoex frequentatione aquas vel turpitudinis fupra vulnus: aliquando ex putredine cum Equus habens vulnus in aliqua par tc corporis vel in lundura vel aliqua parte cruris equitatur impreuide : nam fi vulnus ioueterefcat,& iugiter aquis & (ordibus repleatur efficitur cancer. Cu- ra, Recipe lucci radicis aiphodelorum calcis viuas 3 .4. arfenici puluerifati 3.1. hax omnia diu infimul teratur & agitentur & mifceantur, deinde ponatur in aliquo vafe fubtili rudi vel nouo, SI oppiletur os vafis ita quod vapor vel tu* mus exire non poflit, tamdiu decoquantur ad ignem donec omnia in pul- uere redigatur,& ex tali puluere vulnus cacri impleatur bis in die donec cancer cadat SC mortificetur,abluto prius vulnere cancri cu aceto fortiffimo: mortifi- cato vero cancro & dciedo, curetur vulnus cu oui albumine & aliis vt fuperius & 111 Ferius in diuerfis Cap-vbi de curis vulnerum agitur,continetur: cafus vero mortificationis cacri fignueft cu vulnus cancri circumquaq? tumefcit. Item ad idem valet fterens humanticum tantunde tartan puluerifatu & cobuftuet fjp- pofitup modu proxime dnftum de puluere facfto de fucco radicisafphodeloru, & aliis vt ibi habet. Ite ad ide valet tartam cobuftu & cu fale trito mixtu & fu HIP PI ATRI A perpolitu vt fupraite ad ide aliud & melius, Recipe albu piper & pyretiu, & fi- nmi omnia bene tere 8C arteriae incifionibus & coduris le- niter St de facili laedi poffunt: vix enim aut nunquam fine pullorum laefione ta lia loca incidi vel vri poffunt,vnde Hippocrates, Quado cacri abfcoditi fiut no curari melius eft; curati enim citiuspeuttno curati logius tepusperficiut,quod fecuduGalenu deincifione & vfturadidu eft,cu et in locis neruo- lis orti radicitus euelli no poffunt,fed propter neruoru lxfione,vt didu eft.fi vra tur vel incidantur maius eft periculu & peius efficiut. i te ad ide,maxime fi fit in cruribus vel pedibus animaliu,Recipe alumen,dragantum & luiphur quae omnia fimul tere & mifce cum caera, 8C fac exinde candelam & accendas, 8C facias eam fu per cancrum guttare cauendo ne alibi cadat vel alium locum tangat.Item cuftodiatur ab aqua & fordibus. Item fi cancer labium hqui coe- derit femen canabis deficcetur valde, & inde fubtiliftimum facium fuperpona- tur bis in die donec Equus fanetur.Item ad idem, Rec/pe calcis viu e- quitando eum ruptura feu inflatura vel Eefio dorfi curetur,fac in modum qui fe- quitur,Igitur pannum illum de lino qui lgfioni adhaeret,per longum & tranfuer fum incidas in modum crucis, deinde lanam quae fupra ipfum pannum erat be ne carmina,& ipfa bene carminata manibus repone in loco eodem vbi prius fu erat ,poftmodum pannum delino incifum,vt didum efl,in modum crucis ta- liter para quod nullo modo polfit dorfi comprimere laefionem , quo fado, laefi - oni dorfi appofito medicamine congruenti fella flue barda vel baflum taliter, vt praedixi,parata apponantur Equo ipfum more folito equitando ac etiam one rando . Item nota quod fi Equus itinerando multum fuerit fatigatus, ita quod non videatur vlterius poffe laborare, per modum qui fequitur poterit vires refu- mere, & adeo recens erit aefi die illa nullatenus laboraffet: Igitur cum Equufti videris fatigatum,vt dixi, ponas eum in aliqua domo vel ftabulo, ficut tibi oc- cureet in itinere, vel etiam vbi tibi non occurreret domus vel flabulum lac ip- fum aliquantulum quiefeere in ftrata vel circa : caueas tamen quod tempus fit ita quietum quod Equus non poffet offendi a pluuia vel vento, 8t remoueas fi- bi feliam vel bardam fi falmam portauerit, & permittas eum libere voluere fe SCreuoluere quamdiu voluerit,(icut communiter afini & muli facereconfueue- runt.Et fcias quod refurget ita recens & ita volutarius ad ambulandum aefi illa die nnllatenus ambulaffet vel laboraffet,tuc repone ei feliam vel barda, & equita l AVRENTII RVSIi; 143 vbi vis. Item nota quod ad fcallionadum Equum tempus vindemiarum apti- us St magis accommodum reperitur, nam fi dentur ei racemi vtiarum ad co- medendum,vulnera oris melius curantur St confolidantur,nec poflunt ibi ver mes vel malse carnes generari, St ex tali comeftione os Equi efficitur melius St Equus impinguatur vitra modum.Item nota quod qui vult Equum magis fa- num tenere,& ad laboradu magis idoneum,debet fibi dare paleas St hordeum toto anno,St caueat quod herbas feu farraginem non det fibi in vere. Tempo- re autem autumnali debet fibi dare herbas de pratis cum luo rore,& nihilomi- nus det fibi annonam de hordeo de node,ex hoc enim erit Equus lanior St ma gis potens ad tolerandum labores,St omnis indignatio recedet,& viuet diutius, Si femper in lanitate, robore St virtute perfiftet,& erit ita pinguis : hoc autem intelligimus du Equus non fuerit mercatoris, tunc enim vt pulchrior appareat licet ipfum impinguare: pullis enim tempore veris expedit farragines leu alias herbas exhiberi, maxime quia fatigari non debent. Item offenditur quod cer- ta figna fupercceleftia runtqux correfpondent St conformantur certis mem - bris : nam Ariescorrefpondet St conformatur capiti St faciei & aliis membris qute continentur in lpfis. Taurus collo St gutturi. Gemini ambabus vinis St fpatulis,humeris, manibus St volis St omnibus quas continentur in ipfis. Can- cer toti pedori St duabus magnis coftis fibi annexis. Leo cordi St toti ftoma- cho St maxime ipfius orificio.Virgo correfpondet St cofbrmatur diaphragma ti, hepati St pulmoni St refpicit fundum ftomachi vfq? ad vmbilicum . Libra refpicit inteftina, vmbilicum St omnia qua: continentur ab vmbilico vfque ad pedinem inclufiue, refpicitetiam nates, fpinam dorfi cum omnibus coftis de- icendentibusa Ipina. Scorpio refpicit membra genitalia ficut vuluam , matri- cem, peritoneon, tefticulos St burfam cum omnibus pudibundisante St retro. Sagittarius refpicit hanchas, nates St groffum coxarum prout hanchis ret. Capricornus refpicit genua St fubtile coxarum . Aquarius/elpicit crura, S>t tibias. Pifcis autem fibi vendicat pedes . Igitur fi aliquis vult medicari, feu chirurgiam operari in aliquo certo membro Equi, vtpote per viam decodio- nis feu incifionis aut minutionis vel fcallionationis aut alias quouis modo, ca- ueat quod luna non fit in figno correfpondente membro in quo ope- rari necefleeft, quia non folum periculofum exifteret,imo etiam periculu mortis immineret.Item nota q> fi quis vult Equum fcallionare aut coduras ei facere vel fimiles marefcal- cias, debet hoc facere quando luna eft in dedina- quando eft in augmento,quia fic au gentur& minuuntur humores in cor- pore, prout luna auge- W tur St minui- tur. Excufum Parffiis,apud Chriftianum Wechelam, * Anno M.D.XXXII.MenleluIio.