REGIMEN SA: niratis tu cjcpofttione maoillri Tlouircnmp:cfl«s. Incipit Rcgf mc fan itatis falcrmtanu cxccllctiffimu pro coferna donc fani tatis totius humani generis putiliffimumccno a magiftro Arnaldo de Villa noua Gathcllano omniu uiuctiu gema ntilitenac fecudu omniu mcdicoy dodlrinaucracitcr ex pofitujnouitcr cor r edi u ac emedatu ac medicine ar ds peritillimos dodlores Montifpcflulani regetcs*AnnoJS/I*cccc< dxxx.predidlo loco adlu moram trahentes* ANglo* regi fcripfit fcola tota falerni Si uis icolumeJi uis tc reddere .fenu Curas tollcgrauesirafci crede prophanum arce mero cenato paymon fit tibi uanum Surgere poft cpulas.fomnu fuge meridiana No m i<5tu retinc,nec coprime fortia ana* Hcc bene fi fcrucs.tu longo tempore uiijcs. Iftc Bbelllus cedit? a dcxfloribas fakr/ nictibus in quo in/ feribuni: multa fit diucrfapro cofcr/ u atiodaniratis ha mane. Et editus cft iftc liber ad ufu re/ gis anglic.Et i textu le eis interda bona eft triftaritut fpiritus calor ' Cf *^^COr^us a^lclualiter maceretf/Sfecundu documctu cft non ara ., j rimo qa ira (ilr corpa exficcartcu ipfa fume (ingula mebra inducit:teftc AuicA Jqc.ui.c.uSecudo cjairipp femore cordis oes aeronis coffidiri Xducrtcdu tn cftq? qdaTrigidi funt SCmalcfidatijqbas iterdu ira (d pdcft i regimine fanitatismt i cis calor exdtefVTcttm eft parce uti potu uinimimia cnirepletio uini fomnole&a pigritil debilitate mebroy.debilitate ftomachi 6C mulca alia his fimi lia iaducit.de q bus pofterius eft.payccnarc.ga nimia no/ fturna repletio dolore i uetre inducit ac inqctudinc -»mfomneitate & anguftia (put manifcfta patet expietia.66 iferius magis declara/ fciCifJjuintu eftvfurgerc poft dbu fumptu.qd' fadt adtdigdlipne. pptcrca dbu fiumptu facit defcedere ad fundu ftomachi in quo uiget uirtus digeftiualSextu eft.no dormire poft pradiu.cuiustto cumera poftea tangunif in textu ibi.Febris pigricics. Septimu eft; no diu retinere urfna.Ex nimia eni urine rctetionc aliqn feqtf diffir/ cultas mingedi aut omophibitio a midtu.uc teftatAui.xix.i trac. iii.c.dc difficultate urineJSifr ex nimia rctetionc fccaHplurapue/ niut nocumeta.Indurant' cmTcccs mitcftinis pp cotinua fueftione ucnay mcferaicay cu itcftinis cSrinuatay ocm humiditate a feci/ bus fugcnti3.CC ficremanet ficce.Difficilis exitus iccftina opilans. ad qua opilatione pp uetofitate.educflionis phibitionc 6C aliay fc/ cum aceruarione fequuntf nocumeca in textu pofterius pofita.ibi SpafmusKc.Ocftauu cft.non fortiter coprimere anu.cx hoc enim fcquitur tcnafmon fiue exitus longaonis. VIterius fubdit autor cp oiajfta debite cofcruans longo tempore fanusuiucre poterit, i/ Autor i hoc paf fu tagit tria remc/ Si tibi deficiant mcdichmedid tibi fiant, dia generaliap co/ Hec tria.mens leta.requic&moderata dicta, feruatione fanitatis ...re- nature humane 8C pdpuc fpfby nobiliu.Primu eftep animus hols debet efte Ictus U gawdcsjcu leticia fiucc audiu etarc florida Fade holcm in iuuetute cofcruat.uirtute cofortat.uita jplongat.ingcnttt acuic.ac ad fingulos hoictn abilfore rcddit.Et dcbct iftud gatt diu tn regimine fanitatis coiicniescc tpatu oo occciTiuu *qa ex/ ccffiuu fiticopim 6C morteidacitlfe tnaximegaudiu copetit his3, fnukucurantSTblicitudinibttsdcftruun^Etpotinipfisdc nouo ac3r* P ufani cibi 8C uint dclcdlabiliu 66 dimiflionc cojt q triftitia ioducut|5clnhabitarc cu fibl dilccflis 86 fimilibus qbus utrtus co/ forta£«teftc Auic.x unx.de cafu uirtuds fubito (ic dicetc/Bt fdaa uirtus augmentat cibo 86 uino fubtili couenietibus 86 odoribus botiis.ex gaudio 86 dimiffioc eo$j q cotriftat 86 rixa/ renouadone amabiliu.66 habitatione cum diledtis* tSccudu cft traquiKitas animi.Nobilcs.n.pp.nimis magnas 86 uerfa^curas qs habet plus iedun/ ceteris paribus q qui mediocres lunt;Ipquictati0 ucro metis fomnu maxime ipcdit qnobilib? fu/ uie utilis cfttqui coitcr nature iiccc funtatep cokrice.qbus pmaxi/ mcfomnuscftutilisjlcrtiucfl:moderatadictaJ.moderata fupdo ci i 86 potus;Nocumcta ucro fupflui cibi 8t potus poftea dicem?*1 In hoc texta auf mane furges gelida lauet aq* tor ponite* • poftqua ho furrexe/ rit a fomno debet paulati foedere fiue fc rooucreiCuius ca e ut fup flniratrx pridie 86 fecude digcftionu q iunt feces 56 urina defccdat 66 pparenif faciliori uarm cft:q? poftq ho furrexe/ rit a fomno debet extedere manus 66 pedes 86 alia mebra,Cuius ea cftjut trahant* ad mebra extcriora:86 p hoc fubtilia tur fpiritus cft q? debet crines pcdcrc.Cuius ca ei ut appiant pori per hoc capitis 86 exeant uapores cerebri derelufti poft fomnu 86 fubtilienif cius multu co/ fert uifoi 66 maxime fenfibas pdeft.Vnde dicit Auidii.in trac*iin* ca.de cura debilitatis uifus.Adminiftratio pedinis fup caput iuua tiuaeft 66 cofertppric fcnfibus.qre oportet q, miniftret oi die mal *tties qm attrahk Sapores ad fupiora 8C mouct cos 5 parte oculi. Sextu eft:q> ho debet mudarc 8C fricare dctes.Cuius ea efbqa imu dicies detiu cft ea fetoris anhelitus:fifr a dedbus Cnmdis fpus imu di clcuat ad ccrcbru ipfurn pturbatcs.Pretcrcascomixtio limoliti/ tisdentiu cuipfpcibo ab ftomachu miflacfteacorruptioiscibi in aut coferuadi fanitate dentiu 81 bonitate odoris cojj* tagir Auuviijn.c.de coferuatioe detiu fub his ucrbis.Et ex eo «J cofctuat fanitate detiu cft ut colluat os i mele bis eu uino i quo decocta cft radix titimalli.Eft.mpucnies ad ultimu i faciedo bonu odore;$C no aduenic facicti illud dolor autor i ulti/ kCr^U pcepta generalia.Primu e q> ho lotus ftupha Ucl balneo debet fc tenere calidu:qa tue pori fune apti:8C fic dcjacl i triga5 pofTcc fubintrare:8C magna nocumeta corpi rftq, p0ftq ho fumpfcrit cibu debet modicu ftarctut cibus pfctftc efcedat ad fundu ftomachi i quo copld? digeftio:dcindc Icte abu k* 8C no fortitenne pp motu forte calor trahat ad ptes exteriores: P hoc ipediacf cibi digcftio/AHud cft q» ho frigidus debet caucrc *!c fe calefaciat:fcdpaulatim.Mutati5cs.n,fabitc natura Ic/ Unt*Oia.n,cxtra natura molcfta funt.ut dicit Gal.i corneto illius fecudu multu 8C repete. In hoc textu ti gitautordiii. nocu meca qpueniutex f5no facfto poft pr£ diu.Q^uo^primu ~ cft q> ex fomno me ian° feq febris qd* aliqui putat uerificari de febrepueniete **°ppiWi5e eam iftius febris rcddetes:quia tpcdici calor 81 fpus ouen ad extcri0ra:8C fic f dic cft dcbilis/Dige/ 04t.ptefta cft qfi calor 8C fpus ad (teriora roouennppquoy itio aut nullus tibi fonus meridianas risjP/grides*capitis.dolor atcp cacharr? CCtl *Pr°ueniunt cx fomno meridiano* tu calor naturalis incedit .Etlrc tps KwfUs cft tps pfcAiois digcftid cruditashumofecft ca oppilarionis:q oppilatio cft ca fcbrisrfecudu Aui.in.itii.i pluribus nocu/ ' metu eft pigricies;q cx cade ca uidc£ oriri. Ex materia.n.indigefta & groffa:grofll clcuantf fpustqui moti ad mebra corpisgraucdinc corpi inducutyocadmodu fpus fubtiles & leucs leuitate ai 6C cor poris crtiu cft dolor capitissqui et cx eade ca puenirc uf« Ex cibo.n.indigcfto i ftomacho clcuantf groffi fpusccrebru p turba cestqut fpus furca difcoloratiois et faciei qn ad cute mouentjqui* ubi eft materia groflamcccfte eft quicquid ex tali materia diflbluil? ce grofluimut muitGal.i corneto illius amphorifmi.Etqui crcfcuC fic inquics.Q uicqd.n.dc qlibct rcdifloluit :ci un difloluit? ncccfle cft ut affimildf cft catarrustqui fimiliter cx ca de ca ur oriri.f.ex rcumatclRcuma.md f ois fluxus materie dc me broad mebru in qcucpptc corpisfucrit.fed fecudu q, ad diucrfaS partes corpis fluic!diucrfa fortiter noia.Q ad pccftus Cx uc ad mebra fpualia uidelicct ad pulmonc.df qn fluit ad fauces flue ad colatoriu palati.df bracus.Et qn fluit ad nares di coriza.ut habere in iftis ucrlibus; Si fluat ad pc' humidicatu q dedie magis refolui folet, Sccudu cib corruptio coloris faciei pp humiditares aquoiasurine HroilesiH fanguine multiplicatas ex fomno diurno.refolui folitas tpc uigilia fh*q ad faciei cute cii fanguinc expulfe reddut ca tumida 6C decli/ n'ai.e ad citrinieatc.Tcrdu eft generatio i plcnis.i «plcricc pafliois in depolitis*ad ca«Cuiujs ca cft rctedo humoris grofii melacolici i fple uc ex iomnociiumo*(icut«n4uuat uigilic motu 6C liberi traftu hui^1 gtofu hmJ10ris p Anales ftricftoscu calore dici uiasapieredic fom/ nus maxime diurnos*cu tuc iftet hora fccudu plurimu tralt tUs p canales iuos,5C maxime p illu canale.qa fple tradt j*d oriheiu ftomachi gfa puocationi* appedtus p que iplcnis uitas emudari folct«N6,n»c6ucnit uc dcno&e puocct fed de dic potius appetitu cibhQjiartu eft relaxatio fcu remolido eo • j.Ills .phibido rcioltttionis humiditatu qua facere foLnt Wigi ic diuincq interius retete ncruos imbibut.Q_uintu eft debili/ tat/oappcdtus,Cuiuscaeft phibidorefoludonisq eft prima cafa ca eft repletio ftomachi ex fumis uaporibus & humiditati US rernolhetibus 6C faturacibus orificiu ftomachi, Scxtu eft gene ratio apoft etnatu ,Cuiu s ca e,qa fupfiuitatcs p fomnu diurnu mul t!phcate colligunt fep€ { aliquo mcbro$::& ipfu icumefccre faciut. Et ulterias di.Aui.q duc de potioribus caulis pp qs nocet lomnus diurnus funt.prima qde.qa cito interrupit ppeaq calor diei tra/ hit uerfus exteriora calore corpis,86 ccotra fomnus ad fteriora. Vn Quotus puenie agitatiuus.86 io cofulitf tue dormire uolctibus q in umbra dormiat.86 i cenebrofo loco«fccuda uero ppterca q reddit natura ftupida 86 qfi pterrita retrahere fc ab eo i quo cratXa dige/ ftioncdbi*Aduertedu tn eft q licet fomnus diurnus generaliter ui tupet 86 nolumus comcdeif.ex diurno tn ille minus mane eft ufq ad terdaXab ortu foiis ufq ad tertia poft ipm Juxta illud ypocratis fccuda dicctis.Somnus ut moris efl co/ ucnics 86 naturalis ut node no effugiat 86 die no ipediat eft lauda bilis.cotrarius uero eft tn fi a mane ufq; ad tertia tn fomnus diurnus 86 meridianus inratu a primis medidne inuetoribus dctcftetf .moderno tn tpe no ois fomnus diur nus eft uitupadus.86 ppric fi i co qnq codidocsobfcruant? ut uult bartrucius.Prima eft ut fit cofuctustfccuda ut no fit illico fupra ci buitcrtia ut no fit capite depreflbiquarta ut no fit longus:quinta ut no fiat ab co fubito ftupida 86 repetina cxpergcfadio.fcd morofa* In hoc textu au cor ponit qt tuor no cumenta puenietia cxrctedoe uetofita ris i corpe nfo primu eft fpafraus cuius ca eftjqauctofitas re teta fepe capit raptu ad iuduras:86 neruos ipfos reples cx re pletionc fcquilf cottadio q uocatf fpaftnus.Etab Aui.ii.ica* de fpafmojfpafmusficdiffinitiSpafmuscft egritudo ncruofaiqua oiouenl’ lacerti ad principia fua 86 inobedietes funt i dilatioc Et ifte fpafmus e duplexiNaqda eft ex repledoc i quo mcbru ab/ breuiac 86 igroflatf pp re iplcntetficut coriu aut corrigia cu eft res ..i. i. . i - ■ •. Jfi i* ■ • > Quattuor cx ueto umiuntm uetrc rcteto: Spafmus:idrops:cohca:uertigo qttuor ifta# imples abbreviat? 86 mgroffat .56 ifte fpafmus fit labito: Alius cft €x inanitione i quo cotrabif' longitudo 86 latitudo 86 minorat bru fecudu logu 86 latujficut i pgamcnojcQ apponit? igni fit cotra ftio fecudu logu 86 latu 86 ifte fpafmus fit paulatu Secudu nocu/ mentu cft ydropifistq eft morbus materialis caufatus cx re frigida plurima igrediete 86 iflate mebra aut loca parttu :i qbus regime.fr digeftio cibofti fit 86 dicit bartrudus Jdropifis.n.no gcy nerat? nili cu fanguis no generatut dicit Gal.yi.pticula amphorif in cpmeto illius.Emorroides fanati antiqs.Et eft triplex ydro pifis.f.yposachatafclitcs 86 timpam*tes:86 de rimpaitcicelligit iftud fecudu nocumetu.Timpanitr.n.ut dicit Bartruciusfit a mala co/ plexione frigida ftomachi 86 epatis phibete cibu trafmurare i chi/ lum 86 humore benignu aotfanguinetnqre coucrtiYire uctofam q du no expellitp crucftuatione autaliude opilationc te uel uirtute cxpulfiuamel fcqueftratiua fcu fupfluitatu debili exi frete colligit'' itet dphac 86 mirach uetris 86 caufat ydropifim. Ter tiu nocumetu eft colica q cft egritudo multu dolorofatfacfta i itefti no diefto colon:qd cft unu dciteftinis groftlstqueadmodu yliacaeft egritudo dolorofa fadla i iteftino gracili diefto ylion:86 fiut ifte egfi fepe ex uetofitate iclufa i dieftis iteftinis. no cum e eft uertigo 86 eft egritudo cu qua uf hoiq? oia in giy.3 Cuius egritudinis caeft uctofitas ad cercbru mora q pp cius i cere bro motione uertiginc facitJEt ifta quattuor nocumeta cu qbufdd sliis pulcre comcmorat. Aui.xyiiij.c.de rcb? q nocet colicis dicesl Kt frias cp retetio uetofitatis multoties fadt accidcf colicarppcerca q» fubleuat ea 86 reprimit ipfam:ita ut aggreget res una 86 q? facit accidere debilitate in inteftinis.Et quadoq? pducit illud ad ydropi fim.Et quadocpgenerat tenebrofitate 86 uffusuerrigine86 cpilefifu Et quadocp retinet' in iuncftura:86 fadt accidere fpafmunu In hoc textu au tor ponit unu docu j t metu pro coferua/ done fanitads dices:q> ho i cena debet ce lobrius 66 fe no multu ci bo repleretqa nimia repletio nocfturna iducic ipedimecu fomnijtor done uetris:inquiecudinccorpispuftulasi facictgrauitate capitisi tnane,86 maliciaoris.Dubiu ia incidit utrti maior quatitas cibi fit fumeda i pradio § {ccnaPro cuius decifioneaduertcdu eft q?fecu du diuerfitate corpoiu:maior aut minor quatitas cibi fumeda eft \ pradio q i cena:qacorpa aut funt i morbu decidetia:autfub latitu dine fanitatis.Si in morbu decidcrinnaut cu humoris uicio aut fi/ ne humoris uicio,Si fine humoris uicio:fic eft magis ccnadu* ro efbqa natura i talibus folu eft digeftioni iretamo aut fup/ fluitatu maturationucaret.n.eis q> fi cu humoris uicio patiant? co/ uenietius eft pradio maiore.un AuiXiiia traciy.c.dc cura epilefie. Ille cuius cofuetudo no tolerat ut femel refidat?:diuidat cibu fuu q eft minor rcfccftione fua i tribus ptibus:56 fumat duas tertias i pra dio 66 tertia in cena poft excrcitiu fubtile rone fic pfuadct?:qih illo tpc pro quo natura debilis iuuat i digeftione calore folari uiuificot & refoluunt amplius fupfluitatcs amplior fumedus e:boe aut ma gis fit i pradio q i ccna:crgo 66cPreterca i dic calor uitalis adeft fo laris 66 locis digcftiuus cu fit uite principiujqrc ad digeftione diur nale tuc duplex opabit calidutnodle uero no. Et ctia nojfte natura magis eft circa digeftione i talibus iteta:no eft ergo fpc/ dieda multa exhibitionquism.calor i plcrifcp fortificet? i no (ftc fpirituu retra *uperet? gcncratiuaJteppter motu fup/ nim calor diflcminatione eft debiKtatustcuiusqde unitio que agis nodle fit q die potiflima eft fortitudinis SC digeftionis catqrc cena iftate nocfte alimetu amplius pot admmiftrari Jtc ifti prius. no laboriofo utcbant exercitio:& fic corpus eoiu humiditatibus ple nu cft qbus X paruo cibo fufficieter pot rcfirtf rcfolutioi X exficca riorit fattis p motu i dic occurrcte.Si ucro paucis debilibus exer/ dtiis X paruis occupatioibus i uica utanttpcipiedu eft ipfis praderc q ccnarcXt declarat licut iftud ni corpibus nue egrotarib? apparuit*Cu,n»hi funt debilis digcfti6is:ut plurimu iuuant p calo re folis X Iuce:ualde uiuificos:confortant,nrindc fpus pp fuu file, Ipfe,n,eft lux:aut effigie het lucis fecudu Aui.Iuuat et qa fupflui tatesttunc melius expellunt poris apris de die q de nocftc.Prctcrca nodle no oportet cos multo cibo fed pauco replcrircu natura tunc inteta eft:magis circa digeftionc fomnus het maxime digerere ac ad benignu reducereXtcetm nodte digeftiua. fortificet uirtus no tnadeo q? ualcat cibu X fupfluitatcs digerere» Aducrtedu cft infup q> i exhibitioe cibi maioris aut minoris i pra dio q i ccna maxime feruadus cft ufus:qa cofuctudo eft res maxi/ ma i coferuatioe fanitatis X egritudine curada.Sccundo regiminis ondit cx eo q? cius mutatio X maxime fubita ueheme ter e lefiua.Vn Dama.Mutare cofuetudine nociuu eft X moleftu: X peipue fenibus.Ht io prauc cofuecudincs abolende funt.fed non mox*co cp natura no fuftinct repentinas mutationes. Et ficut patet q> uniuerfalius cft pradiu fup cena.cfi plurime egritudi nes funt materiales plurima corpa lapfa. Si tn folu femelindic comedat melius cft cibu i cena exhibere nifi oculi aut cercbru pa/ tiant tuncm.melius cft i pradioexhibere cu no egrotaris no/ cet oculis X cerebro,Vltcrius circa textu eft notadu q? no folu re/ pletio nodhirna fiuc i ccna nocetftomachojmo ois repletio cibi gc ncrat,n,opiIati6esfebrcs:putredmcs:apoftcmata*& IcpraLqa eft ca in digeftionistq? aut ois repletio nociriua cft ftomaco declarat Aui* •xiifil tracXc.de rebus qy ufu ledunt ftomachus X itcftina.diceS» Ex rebus magis inimicis ftomacho cft replctio*66 ;ppter illud non auget corpus gulofi qm cibus eius no digeriif.qre no crcfcit ex eo corpusJllc aut q cibo abftinet du tn remanet aliqd appetitus eius auget qni ftomachuseius bn digerit cibu«Et (ic ualde caucndu cft ne torqueat 66 multu grauetf ex cibo ita ut anhelitus an guftict:66 pulfus uclodtct 86 filr repletio naufeadua 66 faftidiu in ducenstmultu cft cuitada:66 fpaliter ex malis nutrientibus.Na fi fa ftidiu fit ex groflis nutrientibus:pucniut iumftura& dolores 66 re/ nu.86 podagra 66 groflldes fplenis 66 epatis 36 regulariter egritu/ dines flcgmaticc86 melacolicc.Et fi faftidiu fit ex nutrientibus fub tilibuspueniunt febres acute 66 maligne:66 apoftemata multu acu ta:igitf cuitada eft repletio naufeatiuamo igif' tm cft comedendum quin ftoraacho maneat aliquis locus uacuusmec ex toto debet defi deriu fopiri:fed retineri debent aliq reliquic appetitus:66 hoc fpaii ter obferuadu cft i habetibus appetitu forte ho non debet fumere cibu dc nouo nifi pfenferit dbu fumptui ftomacho fuo fore dige/ Ta nuq comcdasftomachu nifi noucris afu uacuuq? cibo que fumpferis ante E x dcfidcrio poteris cognofcerc certo Hcc tua funt ftgna fubtilis m ore dieta ftu & ab eo coacuatu «cjuia nihil eft deterius i humatio corpe q m/ tr omittere cibu fup aliu qui non cft digcftustfcd digeri incipit.Na fupafluraptus cibus prioris digeftione inchoata fpedit. Et digeftio prioris ah coplebit q trafies ad epar p uenas mifcraicas ducet fecu cibu fupaffumptu idigcftCLuh crudi humores x corpe multiplica/ buatf.Vlterius i textu ponunt'' duo figna euacuatiois ftomachi a ct bo paflumptoPrimu cft defideriu qertua.ucra fames* Et pro ttel/ k<5lu iftius fciedu eq? duplex e famcsXuera 8C medofa. Vera Gaf. corneto illius canonis.ubi dicit* Indi/ getia no oportet laborarc.dices.Ccfta fames cft cu ho cibo indiget «h imefus fequat appetitus.Scd medofa fames eft cibi appetitus corpe no indigetc.Et fic ut uera fames fit ex coftri&ione 61 corru/ gatione officii ftomachipccdetibus a fuccione mebroa; ma cibo indigetium.fic medofa fames folet ab his fieri q ftrin/ gunt & rugat orificiu ftomachi mebris cibo no ab adhi frigidis ftipicis aut acctofi s.Et iftius figni & fecudi peepti pcedcris comcmorat Auic«m,i.do plongatio in comededo moderate facfta fere una horaigfa bonemaftigadonis SC trafglutitioniseft plurimueo feres ad coieruationc fanitatis:qa pfetfta cibi mafticatio eu morofa trafglutitione (lue ingluuic eft ucluti media digcftio:fed mala ma/ ftigatio uel digeftionc cibi {pedit uel uehemeter rctardatjfcdplon/ in eocededo eu interlocutionibus & paufis duabus uf tribus boris cft plurimu nociua:& fequun£ ex ea nocumenta prenarrata? In hoc textu ti/ gunlf dece cibi fine alimeta mciacholia generatiua aut iniit inis inimica.Quo/ primu ho fuccus 8£ qd uelut caro facile corruptibilis e:8C oiho n5 oportctjficucqde c poft aliud ahmetu aut oportet huius qd coe i oibustqcuq* caco chima humida lubrica & facile fubire potetia:pp hoc oportet ipfa cotnedcre priora aliis:flc«n*ipia celeriter fubeut:& illis uia faciunt: aut fumpta fimul corruput & alia.Erita patet q? iftud dem et icclligt de pftds comeftis poft cibu aliu:qa ipfa fumpta an ci u ona fune ftomacho uetre lenietia atep appetitupuocatiaJuxta ud Auic.ti,cano.c,de pficis:dicetis«Matura fune bona ftomacho: Pcrfica:poma:pi'ra:lac:cafcus:5£ caro falfa. Et caro ccruina:lcporina:caprina:bouina, Hcc mdancolica funt infirmis inimica. 8C in ciscft uirtus fadedi appetitu cibi.Et fubdit Auic, Et oportet qde ut no comedant poft aliu cibu:qm corrupunt pofteu:fed pcc dat an cibu.SiTr Serapion i aggre.c.dc eistaudoritate Diafcoridis ait:matura ex plicis fune bona (tomacho 86 molliut uctreJmmatu ra uero ftrigut 86 qn deficcantf ftringut fortius:86 decoctio ficcoru qnXbibit plubet fluxu humiditatu ad ftomachu 86 ucntre:86 qn trita fup loeu puluetisatur un fluit fanguis abfeindent eu* Et licet prenarmta habeat iuuametatqatn humore generat putrefadibile: nocitiua funt infirmis:86 maxime qn indebite Et funt pfi' ca frigida iprimo gradu 86 humida i fecudo.Sccudu cft pira fiuc comeltio ca qa pira 86 generaliter ois frudus rcces no codus replet (anguine aquofitate buliete i corpe:86 fic pparant fanguine ad pucrefadione:86 p cdfeques nocet egris* Pira fimiliter ut dicit Auic.u«cano,ca*de cista pprictate mducut colica; Ipfa tfi infer ceteros frudus multos impinguat:^pterca porci ex ipfis piris impinguant plufq ab aliqbusaliis frudibus*Et qa pira uetofitare generat 86 fic mducur colica, Vfus habet q> pira 86 alii frudus ue/ toiitate facietia cu carnatiuisXuetofitate cxpelletibus comcdut:uf poflumus obuiare nocumeto fupbiedo uinu uetus odori 86 meliora pira fuc q magis odorifera funt 86 magis dulcedine par ticipatia,86 et meliora funt decoda q cruda:86 pht decoq cu anifo feniculo 86 zuccaro,Tcrtiu eft comeftio qb?dicit Aut, *ii,cano,ca,i«q> afllduatio comcftionis facit eucnirc dolore ner/ U poma ctmaia habet pprietate i generado uetofitare i fecu da digeftione:qre nocet egris:86 et pp fimile cam illi q dida eft dc piris.Et ifta dida de piris 86 pomis maxime itclligeda funt deipfis crudis 86 no dc ipfis codis.Et nedu ifti frudus ab infirmis funt ui/ taduimo oes frudus rpletes fanguine aquofitate cbulierctut rccetes:quoy fuccus in humano corpe ebulit ficut muftu:& fuccus fruduu ebuliut exterius inuafc:6C hocpp calore folis derclidu in ris eu maturabant ifti.n.frudus pp ebulitione fucei coy pparant inguine ad putrefadionedicet pro hora q fumun£ iuuametu pre ftent humcdationis.Ht de hac ea Auicffcbricitartbus ,phibuit fru/ dus maxime rccctcs irtj‘iii*trac.ii*c*vi»*dices«Ec oes frudus nocet febricitati eu ebulitione fua 5C corruptioe i ftomaeho* comeftio ladis.Cuius ea cft:qa lac de leui corrupit 6C in fumu aut acetofuace couertff \ flomacho imudotficur ut plurimu cftftoma/ chus febricitatis febre putrida:8£ ergo febriciratibus febre putrida no cocedit «Et fiYr ed: malu capitisSC fiticulofis 8C plu ribus aliisjdc qbus loqtf Ipocras. viticula rifmo illo .Lac dare caput deletibus malu cft tn q? in ali/ qbus paffionibus coucnit ficut in ptili & ethica & aliqbus ** dicit Ipocras amphorifmo ia allecato«& et iferius aliquid dia£ ibiXacethicis fanu &c,Et licet lac in pdidis paffionibus uirupetf: In fanis tn laudabile e di hoc fi \ ftomacho & epate bn cni mteftina lauat fua aquofitatc.SC mudificatbutirofitate fua.hu/ moribus ucncnofis rrpugnat.mebra humcdat.cafeitate fua uulnc ta pedoribus iuuat & pulmonis gutturis renu quoq; defice morfura in itcftinis mitigat qa uifceribus in :S£ morfumPrererca coucnit lac corpibus te ftomachus mudus cft a colericis & flcumaticishumo ribusJn his.n.iac bn digeftu multu dat nutrimetudaudabile fan/ guine generat carne augmetat4totu corpus laudabiliter humedat* Exteriora pulchra facir.ut refert yfaac t dictis uniucrfalibus. Et ibi ** * Ruffi dicit q> lac bibetes ieiunos ee oportet 6C biba£ cau u cu exeat ubera.necf aliquid comedat'’ quoufcpdrgerat?,:8£ la or dC nimius motus caueat .No efttn quiefcedu omo a deambu/ Utionc fcddcambuladu cft fuauitcr quoufcj in ftomachi fundum dcfcedifle fcntiat?,In diftepatisucro corpibus lac no couenir*In ca lidis.n.corpibus cito mutat? in fu motitate 66 colera i frigidis aero In acctotitate 66 putredineJn ftomacho et imudo lac non couenit. quia 1 co corrupitr.Circa eloftione aut latflis fciedu eft cp magis eli gedu eft lac mediocre i u ia nutrimen 66 no fubtiliffimu fient lac ca meli aut et afininu neq? pmgurflimu 66 groffiffimu.ficut lac uacca ru 66 pccudu Jiligedu eft igtt? lac capre:no.n.het tm aquofitatis fit cut lac cameli qd no eft aptu ad nutriedu rotie nimie humiditatis» feduentrisfubdutftiuumcchabct tmpinguedinis 86grofficici fcu cafeitatis 86 undluofitatis ficut 66 pecudu qdpp grofticiem 66 undluofitate eft generati uurSC difft cilioris digeftionis qua fit necefiariu x regimine fanitatis.Elfgat? igf lac capre no nimisgppinq partuitnec nimis diftatis a partu no pin/ guatismutrite i bonis pafcuis 66 i tpe quo repiunt? meliora pafcua» eft comeftio cafei 66 pot itelligi dc 01 cafeo maxime tn de uctcriiCuius ro eft qa calcus reces eft frigidus 66 humtcTus 66 groffe- fubftatie 66 difficilis digeftionis 66 opiladuus 66 lapidis 86 no multu copetit uia cibi i regimine fanitatis:Et cafeus uetus eft calidas 66 ficcus pp faLfaeit cibu digeri 66 difficulter digerit? nutrit 66 malcu ftomacho nocct:66 nimis deficcat:66 minus copetit g recens.Et fi aliqs cafeus eft medius iter nouu uetere 86 uifeofum 86 fragibilc 66 molle 66 paqt declinas ad aliquale dulcedinemo nimisfalfus:n5 lachrymofus:cu icidit? faporis delecftabilis 66 boni odoristcuius i ftomacho mora no diuturna ex bono lacfte couenie/ ter facftus fufficicnter un(fluofus:ralis utiq? cafeus bonus cft:86 iter alios magis eft diligendus:66 poft cibu fumptus no multa quatita/ termulta uero quatitate ftipatusin uia cibi uniuerfaliter eft malus» ftoraachu grauas 66 inobediens digcftioni:86 opilatiuus«66 lapidis m rcnifaus:66 humoy groftbjt in corpe 66 umtoficat£ gcncratiuus* So!u fgic ille cafeus cd bonfquc dat auara manus* Sextu eft caro falfa.Caro.n.falfa fme fole fiue fumo cxficcata cuiufcunqj genens aut aialis fuerint generat fanguine groffum & melacoIicu:& p eo/ fcquens nocet ifirmismcc eft coucniens fanis* Et iftud inuic Aui.ii; in doc.iuc.xvr.i fine dkens. Et exeplu fpifli pauci nutrimenti mali chimi«i.mali humoris cft caro folita.Scptimu e caro ceruina.q fifir eft fanguine melacolicu generas*tefte Rafi.i Almaforc.c.dc filueftribus8£ domefticis*Od:auu cft caro leporina q filr fanguinis melacolici cftgeneratiua*Dicic.n*Rafis de ea loco palTJp{a;n*p!us aliis melacolie gencratiua cft.Et de ifta et dicit Ifaac i dietis uniuer felibus no coucnit i uia cibijfcd folu i oia medtcine.Et cftfcicdu q> ifta caro leporina & filr ccruina cu puenene ad antiqtate fimplr funt euitadc.fi tn aliquo mo coucniant meliores funt ifte carnes cu partui funt 4ppfnq ut ficcitas cow obrepet ab ctatc:8C ct funt euita/ de.atfi fint pingues.na ex ea pinguedine obtepaif ficcitas.Nonu cft caro caprina. Oeci mu eft caro bouinaiqa ifte carnes ct funt carnes tnelacolice.Na Ifaac in dietis uniucrfalibus de eis dicit. Caro capri na 6C bouina funt peffima dura i drgeftionc tarda:8C digefta groffu generat fanguine 6C melacolicu.Et Auice.ihcano.dccarnc caprina no eft bona multu:8C humor fortafle eft ma fos ualde.Et fub iftis et intclligc carne hircina K uaccina q peiores fijnt pdif.caprinis:8£ bouinis.Nadccisdicit Aui.ii* can,Cide carne* Et caro uaccina 8£ filucftriu 6C ma/ gnay auiu facit eucnirc febres qrtanas.Et dc carne uaccina adhuc q? caro uaccina plurimi nutrimeti eft grofla mclacolica gene ras cgritudmesmelacolieas.Ht ulterius dicit cp caro uaccina gene/ rac Icpra.Et dc carnehircina dicit q» eft mala abfolute.Qjiia iatex tus locutus eft de maxime aialiu qdrupcdu.Vf/ dedu cft ulterius dc carnib? aialiu qdrupcdu;Et qa drea eledlione carniu afaltu qdrupedu cotroucrfiauffter audlores mcdicinc.Q ui da.mdicut carrtcs porcinas ce meliores ficut Gaf*& qdaaliuAlfi ue rodfcut q> carnesedinasee meliores:ficutRafis Auic.SC Auer.Iioet Aucr*v*colliget fponac Aui*q> dixerit carnes porcinas ce meliores? qd tn nodicit au carnes aialiu ficcc coplcxio nis meliores funt circa partu q diftantcs multu a partu .ergo edi 86 ladletcs uituli meliores fune hircis 86 bobus:qa ficcitas prime etads carnes aialiu coplcxiois humide funt me tiores diftatcs apartu.86 circa partu detcnorcs:qa fua nimia humi dicaspccftu ctatis exficcatis.f.iuuctutis corrigit aut tollit 86 ab ha mtditate prime eratis crcfcit. Et io iuuenes caftrati anctcs.f,unius anni funt meliores 86 minus uifcofi la&ecibus agnis:86 porci unius ani uelduo^'melibreS ergo bfi -dicit Aui.iii.c. de regimine cius qd aut ut fani tatis tofcruaciuus fle tales quales funt carnes:82 ppne carnes 82 tu tuloy ladteciu paruow 52 agnoip aialiu.Ec ex iftis cocludiC q* carnes 82 arietu 82 bou 82 porcos fpafr lio caftratoj; 82 laderiu 82agnogi ladiriu nolunt multu coucnietes in regimine lanitatis fcd carnes iuucnil 82 aric/ tu aialiu 82 annea: uel unius et fuftideter eo Ucnietes funt cfui i regimine fanitatis.Et eft diligerer noradu q> car Ucs declinares ad feci tat e debet clixari:62 declinares ad humiditare debet affarnut humiditas tcpc(f:82 io carnes 82 lepo ru 82 debet elixari:82 carnes porcelloru 82 arietu aflarijclixatio.n.obrcpat flccitate.Etcx hoc pa/ *etq, in tpibus 82 coplexionibus humidis magis copctuc carnes dc clinares ad decitare ut affcnCIn tpibusficcis 82 coplcxionc 82 etate focis magis oppetunt car nes declinantes ad humiditatem. In boc textu po nunt' triaalimcta q in modica quaritate , mftunutriut,Q uo ru prrmu eft oua rccetiaiqa funt dc his q i modica quaritate multu hutriut;utinuic Anicdi.cano.c.dc ouis.Et ide uuluiiu*c.i.ubi di/ CIt:nutrics ucro paruequatitatis 82 multi nutrimen funt oua 82 gal tefticuli.Ec illd ide i mftis aliis locis repetit .Circa elerflicne ouo ru fciedu e oua q? galIiay 82 pdicu 82 fafcano& iuuenu 82 pinguiu bona in fanitatis rcgiminc:82 aliis ouis dmpfr melioraturi oua longa funt bona.on filia pfbri iubctproJegc uod ?n?!’ntOMa longa mmula.Kp dcccdio nc aliqhter infpiflara;Ut i manu tenetis i cortice fuo uideant'’ treme **e:funt meliora duris 82 forbihbus.82 funt multi nuirimfti:82 faci/ ls boncdigcfiionis:82 generat fanguinemaximecordipportio/ ■ ", f. i :■ >. ... rrccntiatufna rubcnti'a:pingm'a fura* Cum fimila pura nature funt ualitura* nabilc,un couakfceribus fenibus K debilitas maxime c<5ucniut:6£ maxime uitellaain Auici trac.de ufribus cordis uu!r q? uitella bu* ru afaliu bone carnis fient pdicii 8C no fitit medicinecordi.rnultu tricor cofortat.Et poftea fubditq? cito i fari goine couertunf:8C- poft coucrfione paucS hent fupfluitate & gene rac fanguine fubtile 8C claip:dC ergo maxime cofortat cor gencrado fangaine ei\pportionabile,Et ulterius dicit q> multfi ualet in dido lurione fubie fpus SC diminurione fanguinis cordis, Sorbilia ucro eua facilis fimt digcftionistK leniunt pulmone:6C pedustuerre lu/ bricat dC minas nutrintqua tremula. Dura ucro oua p decodionc fada ad dtgcredu font difficilia:8C nutrimdu exhibet groftum:66 tarde a ftomacho dcfccdes:SC tarde penetrarmu, Notadu cft infup q, ex diuerfitate ceacqrit in eis bonitas uel mali tia:auc»n.funt-aftara:aut elixataut frixatauti iure ffit coda. A Hara elixis grolliora1 fur dC ad digeredu duriora:qa fubale hui ditate dcficcat:Et fiut duob>modis:aut.mcu corticib%cr calidos ci neres ponuntf aut i teftis fragui? ,In teflis frada peiora fut aliis Jlla aut q cu iter calidos cineres ponuntf fiut mois aut Iter cieres ponut'' totaiaut fup carbces prf difcoopta:q f nunc tota fiant prioratqa cu calor foci circueatjfumofitates retinet: difeoopta fut carboes pofita fumofitare emittut & muda fiuttElixa f aq meliora fut q aftaratqa aq humiditas calori foci i huidirare dc rcpugnat.Et fiut duobus modistauc.nxu elixam? aut infra aqua fraguntf ,Cu Corticibus peiora funt aliis:qa cortices |)h»bet diflbludone fumofitatu & grofficiei, In aq frada calor aq tepate penetrat K grofftcie fua fubfrliat:& aufert fibi grauitate fui odoris.un hmoi laudabiliora funt ceteris ofbusifrixa ceteris peiora funhqa peffimos gener5t humores:56 funt i ftomacho rroraiia fu / mofitate fiC corruptione inducctia 86 faftidiu facietia.In iutc coda feter a (Tata SC i aq frafta funt mcJiocria.Et ifta colfigumf ex Ifaac fe dictis uniucrfalibusJSciedu cft et q. ouu fecudu ei? partes coponetcs.Na ukellu i calidiratc tepatucxiftit;albume ucro frigidu cft SC uifcofumdurcdigcrit fanguis et cxco generat^no eft bonus.ut habet ex Raiutii*Almaf,c*dc uirtutibus ficut °ua pdicu SC fumcouenietia iregimi/ fcc faniratis:ita oua ftru(5lionu;8C fiftu uolatiliu min? coucniecia fune i regimine fanitacis:ucl fimpfr cukada. Secudu cft umu ruhcu.Pro quo fciedu cft q> uina diuerfificant'’ i colore.Na q da funt albatqda rubea clara:qda citrina:& qda nigra*Vma«n.alba debiliora funt cetcris:minus calida SC minus funt mi nus ledetia caput SC magis urine puocadoa SC apperitiua. fent debiliora ceteris«patct*qa fecudu GaTJup d*candii.ptc rcgiml uinu eft qd minus calefacit SC minus replet ca/ putteu ergo uina alba minus calefaciut SC minus replet caput cete/ frismt patebit debiliora erut ceteris,Q_d aut uina alba funt ceteris minus calidatpatet p Gaf.in c5.illius can.iii.pturcgiminis de uino ctcm albo:dicete«N6 eft poftibile alicui ex uinis albis ut ca kfaciat calcfa&ione uehemetkEt poftea fubdit. Vinu autalbu cft cakfacftionis ofbus uinis.Ht iftud eft coparando uina €*ufdeterritorii admuicetSC noalitenqmuina rubea SC ruffa galli/ c*na n5 funt ira fortia nec ita calidajficut fut multa urna alba q rc periumf i aliis rcrritoris,Dcbct igit fieri coparatio iter uinaeiufdc SC territorii. aut fint ceteris minus nutritiua patet p Gaf.i co* illius amphonTmi fecude pticule cft q cibo:dicete,Vinum.aquofum fubtileatcp albu ufua uter aq eft uicinu SC illius uirtuti manat adnutricdumn urina p/ Uocat :nec corpus inde nutrit J?-t iifir i codllius ampborifmi eiufdc q nutriunt dicit Gaf.uinu aquofum nimis dat cor/ pori nutrimetu cuius liquor cd ficut aq fubtiliftima & color albtisi qd aut nimis ledut capurp Au icd n,i .docJi ,c«de r cg i minc aq Si ui ni dicetis, Vinu ucro aibu di (abrade calcfaiftueft melius:n6.n,ca/ pitis efficit dolore:fed fortafle homc(flar tc di capitis dolore alleuia/ bit.Et idc et uult GaLin coJtltus candifptkule regiminis acuroy* Potus aut dulcis,ro aut qrc minus ledut caput cft:qa minus fuma fa di uaporofa funt cetenstqd aut magis funt urine puoca iua di apriua:patct p Ipoa canone de uina ctcni albo diceteJSed traiitus ciusXuini albi in uefica eft facilior q cuiuflibct alterius potus:cu quo et uim apitiua hfe dinofcit . Et ex: hoc textu fcquit q>ifta uina alba fubtilia plus couenidt q alia uina calefacis fiue a natura ficut colcrids Si fanguineis naturalibus fiue ab accidete:l?cut calefadis ex ira uel mora i lole,Et fifr magis coue ciut debet uti uino no turbate cercbru Si fili: coueniut cercbru debile fiue naturaliter fiue acdderalitcnqa hntcscc rebru debile di forti uino faciliter habet Auicuddoco palicJEt ergo fi uti uclint uinis fortibus occede eft ea fortiter lim/ pharc,Et fitr coumiunt hntibus epar calidfi di ftomachu calidu di habitatibus t rcgioe calida:qa calida uina i iftrs faceret eftuarione* Vina uero rubea clara ficut beluacefia calidiora fut cetcris.ut uult Galie«co,illius canonis fup alma. De uino etenf albo.ubr dicitA e/ rutame cuius calefadlio ex uinis eft uehemcs.eius color eft rubeus clarus.Et ifta uina et nutribiliora funt cetcris;ut het Gaia co.illius amphorifmi paifiFacilc eft rcpkri.ubi dicit.groftum nero di rubi u umu nutribilius eft cctertsuples corpa cito obnoxia inanitioni. Et circa iftud eft intelltgendu uina rubea dicunt nutribiliora co q> plus coip i fubftada coucrtifWina tn nigra pht dici nutri bdiora cctcrisiqa coftddus dat nutrimeru.SC tardius a mebris refo lu jilc.Et ifto mo dicit Gal.in co.illius amphorifmi palic.Eoj: q nu ftiantf q? uma grodi K rubea nutribiliora funt qua aquofa minas fu qua nigra,Er illo mo er inrelligil? di ifta tria funt de genere natura humana ruaxie coforratiu. In hoc textu ta/ gunif duodccimres corpus humanu nu trieres acipingua/ tcs;quaw prima cft iridcu.i.paiscxtn/ tico.de quo dicit Aui.ii.can.c.de pane.q? ipinguat uefociter 8C ma xime defrumeto nouo.Ra.oero i AIma.de tritico dicit. Triricu te perameto uicinu eft.licct caliditad pa& attineat. aut pondera fius8£ (olidius inuenif maioris eft nutrimen'. Oibus quoq? hoibus. aliis granis pficies magis ,ppriu inueniif.Sanguiset cx co genera/ tus oi fanguine q ex aliis generat granis tepador eft. Et fequend.c. dicit.Panis q cx tritico fit pluribus hominu coucnicntior eft.Circa elcdlione aut tritici fcicdu cft.q? cledio fumi uno mo ex pte fubftade ipfius*alio mo cx pte pparationis cius. Eledione aut eius cx pccfubftadcipfius ponit Aui.ii.cano.c.dc frumeto dices. cft iftud qd eft mediu kerduricte dC raritatc.magnu.pigue.reces.u no nimis antiquu.planu.qd eft iter rubedine di albcdinc.frumctu nero nigru mali cft nutrimenti. Rafis ucro fupaddirponderofirate cius fup eledione dus.Qrca eledione uero eius ex pte pparationis ciusfciedu eftofa q fime ex farina triticifrixa tarde a ftomacho defccdut.gcncrat groflos bumores.opilac uias epadstaugmetat fple Nutrit 8C ipinguat triricu:Iac:ca{cus infans Tcfticulupordna caro ccrebella«mcdulle Dulcia uinajcibus guftu ioc6dior:ou& ; Sorbiliajmaturrficus:uueq*rfccntcs, ne U generat calculu mulcutnitrlut (5 dfgcran?.Triricu ucroxlixu *d cibus grauis 8C indigcdibiiis*fed fi digerat .fortiter nutrit & ro/ borat uircat&Scdtnticu fub forma panis bivfrimcrati & aflati in clibano moderato igne ed clcdus cibus: Et oia rda colliguntur esc Galk.i.alhSccuda res ed lac;Et poc illud kelligi dclade cbuttrato* qd apud medicos adohohe df 6i apud coes balbuca:balbuca.n.re/ ces fi comedat'' cu pane recenti fmc calido 5C ipoiito maxime fpin/ guat:pot et itelligi dc lade caprino qd et muku nutrit de quo pri? ktius didu df ibi:pficapoma piraucrtia res cd cafeus infansduc tcces:dc quo dicit Aui.mcano.c.dc cafco:cp cd nutriemus & ipin/ guatiuus.Et licetcaleus reccs nutriat fpinguctd regimine tnfa/ Qitatis nocoucnit:qa ex conocumeta prius didaibupf?/ poma pira. (Quarta res tefticuli:8C illud maxime intdligeduiii cft de tediculis galloy qbus Aui.ii.cano.c.de tcfti/ culo dicittq? fune ualdcboni nurrimeri 8C pulchri 6£.iiii,m.c c pbcre maius irrefolubilius corpi humano dftusdfc€c & tefiictili rcfpedn qdmpcdth&choc diligeter notadu q> tcfHculi aiahu inqhuscdia fermeta/ tu ieme & generatu no dant boni n«trimcti:frd pediculi aialiu itiy adhuc no coirepotetiu qbus adhuc no ed fperma frrmetaf ut fatis laudabilis nurrimeti fi bn digerant :& de idis et effc caro porcina.de cuius elediene &. cffcdu fatis ample didued prius.ibi pfca:poma:pfra.Sexta ed comedio foedo ed q? ocrcbru ed domacho malu na uda dei edi liu humoris generat riirn q, bn digerat alimetu dat corgi notabilcdcd-nullo mo comedi de/ b et poft alios cibos:bonu aut eft q> cu origano ucf calamcto uel cu aliqbus obtcpatibus eias uifcodtate di frigiditate I qbus fit uirms inciliua di calefatftiua cauedu cft qd fi comedat? qd primi tus aflc£ iup carbones:8C eft aduertedu qd no cofcrt illis qbus frigi de iolec aducnire egricudincs fed bn hntibus coplcxione calida:ut uuk Rafis i alma.&l de aialiu.Et breuiter parti couenit i rcgimie fanitatis:fed aliqfi bn couenit uia mcdidne.ficuc ccrcbru coucnies eft cotra ucnena:5C cocra morfum uc/ ncnoK»&;& ccrcbru leporis cotra tremore.6C fecudu quofda.ccrc/ l w di caponu ad memoria & fubtiliationc fgenii coferut* Circa dcCfione tn ccrcbrofc fciedu cft q> meliora eoi£ funt cerebra uola iliii.& ppric ex cerebris qdrupcdu ccrcbru aric fcs deinde unuli.ac uulc AuiJi.cano.c.dc cerebro* Septima cft me/ duiie q multi funt nucrimcti fi bn digerant: put dicit Aui.ii.cano* «c*dc meduila,& et facile i fanguine coucrtit ,hoc tn malu faciuc q> deiiciut appetitu atq? naufea iducut.Et ergo Aui.docct eas comc/ dere cu ecaliq eas pparat cu citoniisdi paftillis:at faciut lecardi.Et pro cledlionc dicit Aui.q? couenietior cft medulla ui [ tuloy 6C ccrui.dcindc thauri:3C poftea ouiu.Et fecu du aliquos medulle iuuenu dC pinguiu multu couenietcs funt.Odaua cft dulcia uina de qbus pofterius diccf ibi.funt nutri dua.Nona cft cibus guftu iocundionqa talis maxime nutrit: lux/ ta illud Ipo.ii.ptc deterior cibus di delccftabilior qde melioribus magis deletftabilis eft appetendus. Ec Gali.i co.illiusaic.Ois.n.cibusfapidus i quo qfq dclcdW cu acci/ pilf a ftomacho coplexus retinet'* di cu magna di ledlationc digerit plus q qlibct alius q fit abominabilis:fugit tm uomimsfaftidiu in/ flatio rugitus generas.Et hinc eft q» aliq melius ualet cu malo cibo q cu bono:qa maiore delegatione hene i malo.Dcdma cft oua for/ tilia q i modica qtiatitatc et multu nutriut.de gbus et di&u cfl fa pra ibi.Oua rccetia.Vndecima eft ficus mature q pp fua dulcedine multu nutriu t SC ipinguat.Circa iftud fcicdu eft q? licet nutrimetil fic no cxiftati robore nutrimen carnis:8C tn uehemeno ris roboris | nutrimetu omniu frudlufimt uult Aoi.ii.ca.c.dcfictt tus,Et q. ficus eft nutribilior ceteris frudibus. Et ide uult Aui.in.ix.de regimine eius qd comedi!? dices q? iter fruftust frudlus magis nutritiui 8C filiores carnibus inutriedo ftnt ficus 6C uuc ualde mature 8C dadili.Qrca eletftione ucro earu iciedu cft q fccudu Auic.n.canoncx.i.de ficubus. Melior efl alba qa lenior,deinde rubea (Tue citrina.K deinde nigra.Etquchcmeter matura efl melior efl 8C jpxima ad hoc ut noceat* Ite humide 8C re cetes ficus magis 8C uelocius nutritiue funt q ficcc 8C citius trafcuC J O -l ue ftomacho ad epar SC magis humccftat epar & magis lenificant q ficccjficce uero fut minus iflatiue 8C magis ftomacho coucnictcs q humide dc ficcis dicit Auuloco pall.Sicca qde i fuis cft fanguis ex ea generatus no eft bonus:SC pp hoc facit pcdiculosmcy fi fit cu nuce tuc cius chimus.i.humor fit bonus:SC poft nuce cu amigdala.Et poftea dicit qadminiftrario ficcc cu ic/ Ium*u adeft.eft mirabilis iuuameti i apiendo uias cibi.SC cu 8C amigdala.cu tn cu nuce fit plus qua cu amig dala.Et coucniut urreq ficus i hoc q i ipfis cft iflatio 8C lenificatio cxpulfio fupfluitatu ad cute 8Cp>uo catio fudoris 6C remotio afpi gntturis:5C mudificatio 5C lenitio pe<5loris pulmonis flC canne cius aptio opilationu epatis renu 8C fplcnis.Duodccima res cft uua reces,i*uua dulcis 8C bn matura. Pro quo.fciedu cft q uua eft trt/ p ex*Na qdacft imatura 8C acerba.8C fic ex ea agrefta.SC iftaftrin/ git uetre SC colcra rubea repremit atq fanguinc.SC multu ualet in Uxu uctfis colericojalia eft matura uiridis 8C rcces:ex q fit oinuJ Et rfta fpalitcr qn cft alba,# fine nucleis 86 cortice aetre laxat 86 ct teris frudibus plurimi 86 melioris nutrimenti exfftit ficut 86 ficus? minoris tn nutrimett eft q ficus ut het Aui.ii.canone.c.de uua.ue/ rfi ctt tii q> uetofitate generat 86 iflationes uetris dolore. Et fi rema ferit p duos dies uel tres poft colledione fufpefa donec cortex de/ tumefeat melius nutrit# minuslaxatmee cm iflat/Et fintesftoma chu pknu cibo 86 imudu malis humorib%ullo mo comedat uuas 86 fpalitcr recetcs 86 fine arillis:uelocitcr enf i ftomacho imudo cor rupunt? 86 i ftomacho pleno cibis:qanimis cito digerunt:# no po terunt exire de ftomacho digeftione pp cibu nondu dige/ (hmuqre tunc in ftomacho corrumpunt'' # aliu cibu corrumpat* Et fimiliter et intclligcndu cft dc aliis frudibus Iaxariuis:S6 fi aliqs uclit fumere uua uiride 86 recete bonum cft q, primitus infundat? in aqua feruenti per hora,86 deinde ponaf’ in aqua frigida.86 poft fumat?.Ra.uero in alma.de uua receri.86 fpalitcr d u Ici,d icit q*dto corpus impinguat 86 augmentat eredione uirge 86 ulterius dicit q> illa uua q eft fabrilioris corii.i,corticis citius defccndit a ftomacho: illa uero q groflioris Aha eft uua ficca:quc paflula uocat?:86 ifta licet ponat'' & numerat'' iter tn caliditari attinet:# bii nutrit fecunda Ra.lo.palf.86 cofortat ftomachum 86 epar fecu/ dum AuicJoco pallcg.86 opilationcs remouct.Etdfq?cparimpm/ guaf ex eis 86 maxime fi mundent? ab arillisiEt fic tcx. pdidus pot intclligi de uua matura rccenti:86 de uua ficca qucpaflula dicitur. In hoc textu po nun£ qttuor genera lia qbus uina pbat? Primu cft odonui/ num.n.boni odoris , , IIIIM fiueredoles multiplicatum cft fpuum fabriliu. Et fecudu cofta.v* Vina probant odomfaporanitomcolorc: Si bona uina cupis hcc cjncp pbantf in illis Fortiatforniofa:fragratia:frigida:frifca* theoncc bn nutrit:8£ bonu fangume gcncrat:umu aefo fetiduaba tninabile cft nature humane fpusgroftos mclacolicos generas:8C fc cudu cofta.v.thcoricc malu fenguineSC capitis doloreex maloju/ mo caput arccderegcncrac,(JaLucro.in,regiminis acutos coaJo/ ques de diucrfitate cx odore dicit g? cx uino boni odoris cft tuelioris chimi.i,humoris.& fccundu illud cft multitudo g iplcc cx co caput:q? cft qa cft fubtilius dC calidius* Q_d’ aut cx cis cft mali odoris fecudu malicia chimi generati ab eo erit paucitas leliois ci? in capite:qdeft qa eft frigidius 6C grofliusftllud aut cui penitus no cft odor no facit omo aliqd accidcrc fcapitc:qa euchcmetergroftii Sccudu cft iapor.ficut,n,cibus lapidior melius nutrit SC melius a ftoacho e i fnia pccdeti ita6C iftud th fciedu eft q> urna in faporc dulcia aliis Qutribiliofagroflum faneuinc facietia & uetre humecftatia ad di/ geredu dura &i fitim generat funt potica fiuc ftiptica fto/ machu c6fortatia:uetre coftipanatpccftori 5C fuc ptineticXpulmo/ ni & cane eius nociuauteftinis cogrua.ad diacredu funt acerba q funt diuterica.hurinepuocatiua.groflbs humores no gc/ ncratiuadcd difloluetia(alia amara minus calida,ut habet cofla«v« tlicoriceiTertiu eft nitor fuc rcfpledetia q idicat fop fubtilitatc ui Oi dC ijc ex cofequeti fup fubtilitatc fpirituu cxipfo generatorum* /Q uartu cft colonEx pte.mcoloris uina i nurritionc* ina.n.rubicudiora ceteris paribus magis nutribilia funt albis:SC *dco pjus coucniut macris ejua alba,alba tn plusjxnicgiut pingui/ bus*Et de ifta diuerfitate uinitex colore didlu cft prius ibi.Oua rc/ \ textu ponunt fpalia qbuspbaf* bonitas uini* nmu tangit c{j df*Forti JFortitudo*niuini cognofcit cx eftaftu*1 Vinu.mforte e qd calefacit corpus uehemeter reples caput fecudu Gair,c6.uii«gti,regimiais acutoyfiftud*n.uinu maxime fpirituu cfl: multiplicatum 86 multu nutritum«Caueat tn ab illo nifi fit lim/ phatugiimt3eRliscerebrngamagnaeSumatioabipfo ad care/ bru ipfum pucnirct 86 ipfum tagitfcudr.formofa yinum.formofum fiue pulcru qa cu maiori appetitu fumitf meli? digerit'’ 86 melius nutrit^Tertiu tagit cu df.fragratia. Vinum «fra/ gras fiue b n redoles maxie cofortatiuu eft: 86 fpirituu fubtiliu gene ratiuu.ut didlu tagif cu dnfrigida» Na uinu debet ce frigidu quo ad ta&umo au te quo ad cffecflu.Vinumxalefadlu cu (it rarius 86 fubtilius citius inebriatmeruosjkbilitat*86 caput ledit tiifi i modica quadrate fumptu tagit'’ cu dnfnfca» Vinum.bonu debet ee frifeu fiue leue.qd fpumado fonum facit 66 habet fpurtia tenue de facili labile«86 i medio e xifteteXiue qn in eo mouentf athomininum,no iftius difpofitionis pedulu dici debet; 86 maxime Ti no fonat uel corpa athomalia non heat:uel debet dici debile uel limpharum fi cu magnis ampullis:uel ad Ia tus ciphi fpuma diu maneat* In hoc textu po nitf nnu documctu de uinis*Et cfl q, ui na cadida 86 dulcia ceteris paribus uel uoluit coda Joco palH86 ide uult Aui.in«i.c«de regimine aq 86 uinfubi dicit.Vinum quoqjgroflum qct eft dulce.eft melius illi q uultcepinguisjEt ro e qa uina dulcia uehemeter a mebris attrahut'' pp dulcedinejcut natura cogaudct na dicit Auuucan,traca*c.in,opationes aut dub unt digeftio 86 lenincatio 86 multiplicatio nutrimetu86 natura diligitipfum.*86 uirtus attradiua attrahit ipfumfEt licet ifte textus ucrificctf dc oiuino dulcheligibile elVta uinu moderate dulcedinis» 86 no dulce i fumo/icut uinu qc( uulgo mufcadellu fiue mufeade/ tu dnqa tale corrupit fanguine.Cuius ro eft:qa natura rapit auidc \ • Sunt nutritiua plus dulcia candida uina. % tale uinu a ftomacho ad epar prius q digerat? qd i eo eft utile chili/ ficationi 86 ancj maturet'' eius fupfluitas:pp delegatione cius maxi uia i conaturaliratc duldu:66 fic replet fanguine aquofitate idige/ fta:ex q reddit? aptus ebulitioni 66 putrefadbonhEt iftud et itelligc du eft de aliis cibis dulcibus i maiori notida fcicdu cft J ex ufu uini dulcis nutrietiu dujdu tria timent? nocumeta: 86 maxime his q ad ea,pni funtftVimu cft faftidiu ppterca q? da fuis caliditate;86 humiditate leniut 66 applanat orifidu ftoma/- chi iducetia illic difpe(itione cotraria inanitioni 86 corrugaripni | iunt ca famis£>ccudu eft uelocitas iflamationis coy. 86 couerfiois I" colcrama res dulces couenietjffime funt i generatione colere» Et pf>" bocmcl plusoibusreEusgeneraTcoTeratqmipmeft dulcius oibus *cbus:86 poft ipfum uinu dulcem t het GaU codllius can.iii*pti«re gitninis leuius pcutic. Et hinc cflqdducit fitim pec couaiitFcbricitatibiTs:aec ctcolericis4ttt ibide dicit opilatio epatis 56Tpleisjqadulcia ab eis cuFeccpp magna delectatione qua het cis:56 maxime epar ahq digerat'':qre illic Icui/ ter iducut opilationcs:coopante ad hoc llibftatia grcjEju q fundat &por dulcis fecudu hinc eft fo uinu dul/ caminus efl: urine,puocatiuu q alia cocra ifta tria nocumc acctofaiqaappetitu iuaaccctoiitatepuocat66fuafri giditate iflamationephibet 66 fubtilitate fue fubftatie opilationcs* ifup q? ficetturTa dulcia 6C aha nutrietia dulda opi knt epar 66 fplenetdeopilat th ipfu m pulmone» E t ro qrc no opilac pulmone ficut epar 66 fplenc eftjqaa dulcibus i trafitu fuo p meri nifi fubcile ad ipfum refudat.86 fanguis genitus ex rebus dulci/ us ad pulmone ucnit ia purificatus i epate prius 86 corde fubtilia tUs.Et iftud uultGalu cohllius candiuparti.rcgiminis acutoy:dul ds uina dulda minus incbriat fecudu Ipoaii.pthregimi nisacutoyt canone illo mente leuius pcutft q reliq fortiora pdidtis cocludi pot q» fi bibat? uinu rone nutritionis corpis reftau/ rationis86 ipinguationis.ficuc cotigit i his q macri funtjfiuc natu/ ralicer fiuc accidetalitcrituc uina dulcia 86 profla fufficietcr colora ta.raka,n«u:na funt fuffidetjr notritiua 86 dcpdici rdlauratiua:8C coucnictiora funt ad fpinguadu corpa ma p oppofitu fi mtedamus n6|PUtritione nec reftau ratione nec ipinguatione ut cotinoit in his q funt mulcu carnofi 86 pinguesteuc copctunt uinaTubtilia no dulcia;fcd iaporc amicabili' ociontcra ad albcdme dcclinatia fufficietcr fortia eligenda Si tocto det? uinu ad ficis cxtmcftione tCjftiinu albu cft eli gibjlius,talc*muinu magis humcdlat 86 ifrigidat:86 p cofcques me lius extinguit fitf:86 quaco litis cll maior taro tale uinu cfl coucnie/ ucro uinfi c5forratione86 repatione 86 uirtu tis c6fortatione:tfic debet dari uinu iubtile odorifer faporis dele/ (ftaLiIisTmejiocris colorisdufticietis fortitudinis:56 tale uinu debet fumi cu pauco ctbo:86 debet ce depuratu ab utraq? fupfluitatc:86 debet fu mLpauca ucro incedamus pecoris 86 pulmonis mundificdtione: £C uetns laxatione:tuc uina mediocris fubftadc ia porcllulaa fimunagis cfrgibilia ♦ _ In hoc paffu po 'f ? **ttl ™ nunt duo nocume ta nimie potationis uini rubcuPrimu e _ nimia bibitio uini rubei coftipat uecre.uduros facit receftus feU difficulter hfc cgdlione.Cuius ca fecundu aliquos elf:qa ra!c uinu rubeu plus ceteris cakfaftiuu 86 magis nutritiuu Jn qui auidius a naturaf etinec JPoc tn textus iceifoi de nimia pdtatioc u# Si gmu rubeu nimiu gctoq; iihatur* Venter fttpatunuox limpida turbifiguur* 111 tubci ftipdd aut p6dci:ex g fHgticatf & coftipatf ueter pp ftipti dtate 66 ponticifate aini/Circa iftud tn fciedu di q? fi exhibeat ut ad ftomachi 86 cotentiue fortificatione eligemus uina gfofla pontica uel fttpdca rubea uel nigra ficut cotingit [ htmfans Huxu uctns pg debilitate cotentiue ftomachi:66 iftud uult Ipo.iii» P^ti.regiminisacuto^*can.illopalmeusqde66niger*66filr Gal.i c fi incidamus cofortadone digefttoi copetut uina fub tilia uel mediocria i fubftatia 66 colore boni odoris 66 coucnictis ia P°ds 66 fufti cietis uigoris aliqHsftipticitatis|Sccudu cft exafpatio gutturis fiue raucedo qua inducut afiq uina mtefc rubedinis pp eo tu ficcitatc 66 nocumetu et cotingit ex uinis Rubeis patrie brabade pp ftipticitate 66 terreftrcitate:86 maxi/ qn mulla funt uina pdicfta iftud nocumetu fccudu codngitmo primujqa muftu magne rubedinis folet {ducere uetris fluxu pp f^cesfuasterreftrescu eomixras^lfuimordicationemordicat ite/ ftinatex q mordicatione fluxus uetris caufatf:66 tale uinu no debec bibi muftu.ujdiu fuerit turbidu 86 bullies:qa exquo ipm cft mor/ dicas pp luas feces terreftresiab co ec eleuatf fumus mordicasjq ad c*tcbru ueniens fui mordicitatc mordicat oculos atq; rubificat: Et *ftud ecicclligedu cft de illis muftis patrie barbatie fiue rubeis fi< albis pp terreftrcitate;Ca aut qre ifte fumus cft mordifica/ cft4ga Ultl{5 a qUO dilloluitf eft mordificaduu Ja ut dicit Gat*. i! nuces rccetcs fune magis coucnietes corpibus fanis q ficce. Tertia elt rutadc qua dicit Aui.ii.can.c.de ea qua refftic uenenis; - & poftea iubiungiuEt q fibi timet ne i potu fumat ucncnu 86 pugi i a ucncnofis bibat de femine dragme unius cu foliis fuis cu umo:66 ,ppnc fi bibi£ cu nuce 86 bolo oibus cotritis 86 cornix/ 1 qs.Et dicit An.in lib.de aial.bus q> cu muftela uulc pugnare cu fer pete huc cu bufonefipfa ccmcdit ruta ur uerficiat cujqa odor rute clfc inimicus utncno:un comcftio rute cu ficubus 86 amigdalis dul/ cibus in mane pferuat a ucneno/Notadu circa iftud q? duplex cft ruta qda domcttica 86 alia filueltris.Domeftica melior filucftri efl:: ga hluellris66 maxime ficca.calida 86 ficca cftin quarto gradu.qrc plurimu fumerede ea eft pniciofum.Domeflica uero humidatcalt da 86 ficca efl: in fecudo gradu.ficca uero i tcrtio.86 efl incifiua refo ludua carminatiua uetofitatu.86 illud maxime coucnii ficcc.Nam dicit Scrap.c.de ea.q? cft de rebus magis coferetibus inflationibus % ideft uctofitatibus:fed in humida cft ruta uchemcnrcr acuit uifum:86 pprie fuccus cius cu fucco feniculi 86 meile collino fado cx ca aut comcfta ut dicit Aui.ii.can.c.de ca.Q uia tn i fucco rute qda cft bauracitas noces gculouP cura pot applicari oculo*ue/ tiladoiira q? folu uapor fiuc fumalis euaporatio 86 no fubftatia ruta ad fubftade oculi ptingai.Q uarta cft pira de qbus di. can.c.dc cis cp funt cura mortificariu.Er qn quoquun£jfti fungi Cu piris minorat'' nocumecu poc ifte tcx.ucrificari piris aromaticis q iui aromaricitatc fpus cofortaret 66 fic nocu/ metu uencni rcpclicrctj£pta £ raphanus de quo dicit Aui.ii.can.c* dc eo.q? coFcrt morfui utpc:36 cu umo morfui cornute et: Ec fcmc tius coterc ucncnis 66 ua inibas ucncnofis.Et fi ponat frudlus ciuj fup fcorpione moric :86 aq cius cft cxpra in boc:86 cft fortior. Et it momorderit alique icorpio q raphanu comederit no noccbitci. Et cdfert et puocatioi q fit a fugis mortiferis. Vel pot dici q? Halet cocra ucncnihqa uomit?:36 fic p uoraicu ftoma chus purgat amatis humorHv' fi q i co fint.Et circa iftud icicdu c dc raphano-& tadicc q fur rppinq i coplexioe o? nocet corpibus co jcncis genCTar n languine^acutu 66 pungirmuTEt raphanus cft ma jusftomacho tacies cru comedant cu aceto 66 falc poft alios cibos 66 i modica qtirate, cft tn q» oculis nocet 66 capiti.Ra.ucro i alma.di.q, ra loga faciedo mora {ftoacho icidit cibu di gerut 86 appetitiua adiuuat qn paa; fumi/ de cisfScxtai ** toto giic ualct cotra ucncnu.66 io ualct ta brutis corra Hcnenu ta frigidu q caim.Et fub tiriaca pot cophedi merridatu qd opat .De ciriaca.ii.di. Aui.yu tra.iM.c.i.Scias qd cano maxfns ■ curate c ucneni e cofortatio caloris friati 66 exercitatio ipm expclc du ficut facit tiriaca.De tiriaca ucro 8C mctrtdato fifts di.Auic.yi.1 tra.i.c.d medicis coib' ad ucncna fut medicicq eotrarie fur ucnmo qrc no pmiteut iptn pueire ad cor 6C fut ficut driaca 66 metridatu. In hoc textu no tant cjrruor docu/ mera circa elettio/ ne acris prirau e q> ho debet eligere acre mudu J# no infetlu uaporibus qa aer imudus alterat cor fecudu coplexio/ ne illius qd libi comiicetf:muit Halya regni i codllius can.Oia hoc em cftq? ho debet eligere aere luminofum acr*n*turbi/ dasiducit in corpe triftitia di pigritietqa aer turbatus comiicet hu morc$:3C turbidus ad cor pucnitiqrc ex ipfo6C humoribus grofld' £ turbidi generant (pus anima tritificates di pigricic inducentes# Nihil e ergo qd magis iocudu facit homine at<% minus graue qua Inclaro aere ambulare ucl mane furgerefr ertid eft h5 debet ui/ tarc aere inrettu cuiuimodi eft: aer in quo nut ftrages coiter.n.i lo cis in qbuspccfit maxima hominu iterfe ho debet uitarc fetore cloacc.Et p hoc inuunt ifedliones particula res eft infectio aeris uel fouea$t quo qne ucl locoy in qbus proliciunt cadauera mortua di ofta aeris uicini aq \ q putrcfcitlinu ucl canapus:acr.n«taliter ifcdlus in fickiplritus nfi corpis &tmaximc cerebro nocertt hinc eft qd di/ cit Aui.iLin doc.iiiC.ii,Et aer qde du eft tepatus 3i clarus neqj fub ftatia extranea coplexioni fpiritus cotrariac i admifcct eft fanitate efficies di ipfam coieruas:6C eu mutat cotrariu fuc epaticis opat; 6t pro maiori declaratione fciedu eft q? aer neceftarius eft in regimine fanitatis dup!icitcr,Primo qde pp refrigeratione cor/ dis#Sccundo pp expulfione fumofaij: fupfluitatu rnbulatiu Ipiri/ lu dC calore innaturiicurm.i exterioribus nosuidemusqd gnis fine cocranone acris fuftocat di cxtiguiifj(ic et imaginari debemus qdf fpus di calor innatus indiget aere ipfum nutrictc cofcruatc di ob/ Acr fit mundus habitabilis ac fummofui Ncc fit infectus nec plens fetore cloacc; tempantc.Obrepado {git catoris mati fit p acris attfadh'onc86 ei? Reputatio fit p acris cxpulfionejprimu qde fit p motu attradhonis 86 fccuuciu p motu cxpullionis:fi igid aer attradlus fit fetidus 86 i/ purus corrupit calor 86 fpiritus inpatqs 3Cf,igid debet ftatic eui no admilced aliqd cx ncc fumofitate extraneas n°*n,dcbet ce aer turbidus nec ncbulofus nec malis uaporibusiad# ttfixtu hicm.acr humoris cocurbat 86 animu cotriftat ut didlu cft« Kt debee ce difeoopius celo 86 no inter parietes 86 tcdla coflridluss *6 ut fit ad unu dicerc:maxime cuitadus eft aer inclulus 86 no cuc tn q> tpeepidimie i quo accidit aeris putrcfadlio coiss eligedus eft aer tnclufus.Vn tpibus illis bonu e manere i domibusi & tenere fencftras claufas ne aer putrefadus fgrcdiad:fcd alius aer difeoopeus melior exiftic.Euitadus e pterea i regimine faniratis aer cuimifcentf uapores lacuu 86 ;pfunditatu aqua putrida cotinetiu* 86 oleRi taliu qlia funt caules 86 eruca 86 fifia:86 arboy uifeofitatum »n funt ficus 86 nuces. Amplius eligedus eft aer i quo fuf/ flant ucci ex terra alta uel equali.Et tnultu ec folicitari debemus aer no cxccdat i aliqua qualitatu |niditate86 fi forfan cocigertr.obtcped partc.qua/ ® poffibile cft.Ec ifta colligunt ab AuuU.doc.ii.c.diucrfis* In hoc textu po nit unu documctu 86 eft q» fiqs male ualucrit cx fuprioc de nodlc fiue tpc ferotinottalis i craftino debet iterato (umere umu.Vn potatio uini tiodlurna por (ducere ebrietate fiuc fitim raa tutinamcl poc inducere fup calcfadlionc corpis:fi ucro inducat lup calcfadlionc corpis tuc maximus error cft de mane itep (umere ui 5&ga cft addere igne ignisfi «ero ho (currat ebrietate cu aliqli nao tibi fcrotioa:noccat potatio uini Hora matutina rebibas:& erit medicina. / % fca:tuc dc mane bonu eft fumere uinu qa ex iumpdonc uinf de ta cili tunc ,puoca£ uomitustex quo icqujt mundificatio ftomaehhq mundiflcaiioe faui tiu melias meliores generat humores 6C ca cft;qa quato mafta eft melior rato humores ex ca genid meliores ce dcbcc.Deinde fubditf q, uinu nigru inducit pigricia irt corpe.Ec ca eft qa uinCi nigru groliius dC tcrreflrius efl rcliqs ergo fpiritusab eo geniti grolli funt Juxta aliaaudforitate GaLpriusab de aliq re diffoluitTei un difloluitf necefle eft ut affimileC ipus aut groftl taciuc graue Huc pi gr c pon u n t. vii# documenta circa elecfdonc uim jPrimu eft q? debet eligi uinu talc.n.qa fabrile e fpus fabriles oTclaros e q> debet ce uctus id eft no nouuniouu.n.uinu (iue muftu ceteris paribus fa cilius inebrianfluxu uctris puocatjatqj colica iducit SCc.accideda poftcriusdiccda ibi.Impedit urinatnec eft itclligedu q, uinu oino debet ce uetus:talc»n.fecundu Aui.in.i.c.dc regimine aq 8C uinheft qfi medicina:# no ficut pot?J.magis ineft ci uirtus alternatiua cor pons ad calimtatc KTTccitat£ q uirtus alterabilitatis a corpc p nutritionis # eft pauci nutrimeti qa eft fpoliatu a fecc # a uiridita tc quaphabuit#pene ignefa<5lu:pp qd in Aggrc.fcribit.c.dc uite audloritate GaLq? eft calidu # ficcu in tertio gradum!* crduc q> ui nu debet ce fabdle.Sabdlem.umu multos fpiritus atqj fab dlcsigrofTum eft q? uinu debet cc matuiufe noftipticu.Vinu.n.ftipticu abfeindit oes i pes cuacuatioistut oufc GaT.i co.iliius can.iii*pardcu,rcgiminis eda Gignit & humorcs:meIius uinu meliores. Si fuerit nigru:corpus reddet tibi pigrum Vinu fit clarucj* uetus fubcile tuatur Ac bene limphatu falies moderamine fuptfi Et ergo noc£t corpibus indigenribilteeuacaatione p urina di otbus Q—.. «—I 11 Illi. «■yMymmin■■ "I" ni 1' bebris fupioribus:utibide etdicitGaf* cft tn uinu ftipti/ cu coucnies cft infirmitatibus accidetibusin dis Gaf,& et fu pius didlu eft tcmoucf tn ftipriatas a uino p mulra coi ggxtionc aq:ut ibide ct uult eft q? uinudebet cc lim phatu:ga p hoc remittit uinu a fuaTomofitatc:gC fic Et iftud cft dc uino fubriliJVinu rn groftum fi limpheif citius *nebriat:qt p hoc fubtilia(& magis fumofum effictf.Et dcifto ui intellexit Aui.qh aq di uini q> uinu limpha/ i tu citius inebriat q uinu pa&Jocxtu cft ; nubilis calori pueri iflamabili addilf i corgc puerile! tft pauce re/ (iftetie. (icuc debile lignu ucl arudo ficca ucfftipula arida an facie regula eft q? feni iunp pot dari uinu t potu qtu tolle rarepotfmcnocumeco.CqtuappctkappetituliaturaTiS rteulato» JSicut.n.ueteres ocree aride & rugaterenouant olcodcniunt 6C ap/ plananl’:(ic corda fenu potu uim elecfthficut uini bcluacelis. Senes cnf frigidi funt 8C a uino calefiit:& habet fpum trifte SC abudat in mclacoiiistfed uinu exhilarat cos & mclacolias reprimit, coitcr roa ledormiut.uinu ucro eisfomnu.Ad opilationcs^pnifut: . qsuinu apit.ca$,phibct:Et ile ficut uinu cft pueris cotrariillimu.ita fenibus uuliijimu^rertiu cft uinu te|atc dadu eft iuucnibus.tcga tcqdc fccudu mefuraquatitatiua& decente limpbationc.Licct.n. tuuenes fint calidi ficut pucri.tn habent tnebra fobdiora.ncruqs X ccrcbru fortes qbus poteter rcfiftut nocumetis potus uini/C6jj|flue ter ct dicit ex potu ami fobrie fumpti iuuamera plurimajuidclicct cduffionc colcrcxotff alc robur.# fgenii acumg.abudatia ipiriiuu (ubdliu & paruoy. . In ifto tcx.pcnu tur circa clcdli one?eru%.Q^u«u.i.. ' _ : ru ,Prirau cft q? debet eligi ceruif a ro acctofatqa acetofa nocet fto macho.Acetu.n .nocet ncruis fccudu A ui.i pluribus pallibus. lain ftomachus cft mebru ualda ncruofum.# hoc quo ad cius orihdu* Sccudu cftqccruifia debet ce claratqa turbida opilacarq? calculo fis nocet nirmu.ipinguac aciflatione inducit:atqj breuitare anheli/ tus:& eft fleumatu generatiua.Tertiu tft q> debet eligi ccr uifiadcbonisgranisnon corrupris.f.de optimo ordcb:tmico:i uc aueoatqaquato grana fune generat? humor* eft q? ceruilia debet ce bona digeritur SC Non fit acctofa ccruifa feci bene clara# Dcualidis codta granis fatis ac ucccrata itrricabilius a natura recipit :8£ nocumeta q exbibirionc cius melius toin ar*t .Ccr u ifia .n.nabn co£ta uetoficates in uctrcin/ ducit tortione iflacione atq* colica. cft q? ceruifia debet cl aiuticj 8C a fecibus tuudata no nimiu rcccs:Rcces.n.ceruifia iducit cade nocumeca q cernula no bii co i principio prandii ucl cenc ceteris paribus utilius eft icipe fuu potu a ceruifia qua a ea cftjcja {principio mefe corpus cft famelicu:SC fic ftomachus an principia fumptionis cibi famelicus erat:8C fic traxit fupfluitates a mebris.Si ergo uinu i principio mefe daraf ex quo natura maxi me trahit uinutqa de fe maxime nutritiuu ille fupfluitates.f.a fto/ macho tratftc fimul cu uino ad ptes corpis traheret:fcd natura no *ta auide trahit ccruifia.Silr ceruifia lauat humores adheretes ori Scio ftoachi.Ec pp iila cam medici cofulut q? i maxia fame debeat uomitusq cibus fuma£ ut ille fupfluitates a ftoacho traifteeuacuent ne comifceantf cu chilo.fi!r timens firfex nimia potatoc uini dbet bibere ccruifia.Ipa.n.firi medofa reprimit In hoc paftii de terminat dequart/ tate cibi furaedt fe/ cudu diuerfttarc rc poy .ini.ani. q funt Dcqua potet'' ftomaehus no inde grauctur. . j. ■ . ..i.i ’ . temporibus ucristmodicu pradcre faberis: ord calor eftatis dapibus nocet fmoJeratis Autuni fru pp uebemecia rcfol titionis humiditatu ta fubftarialiu q nutrimeta tu corpisi cftiuo tpe groftior 5C maior cibus exhibedus cct fi fu ffi ceret ad digeredu tale dC tm fcd qa no fufficit una uice multu digererecibu paat fepe 5C fepede eo dadu eft:iuxta illud Gaf.uam pbo.co.illiuscan.Et qbus fcmel aut bis.diccris Jn eftatc cibus mul toties eriedadus dC indigctpp fcpiflima diflblia pp urrtutis defccfbone.Et licet i eftatc de cibo fit da du.multu tii de potu poc dari eu tue refolutio maxima fiat 6C dcficj catio corpis 8C deuatio caloris fup humidu 6C plus fitiat ho q alio- rpc.VcR! eft tn q> potus uini & peipue uinofi puri minuedus cftiqa tale uinu eft faciliter iflamabile 8C calore ta acutu cftu uioleto exea dcfccrc facit:& ergo fi bibat: uinu mifceda e multa aq:& dimittat? **inu uetusforcc.Tcrtio Jiat q?Tautuno debemus cauerc afru/ ilibus falce illius rpis ut uuis pficistficubus 8C fiftbusjucl faltem no multu de eis comedere qa tales frueftus generat fanguinedifpofitu ad purrcfatftionc pp ebullitione qua i corpc fiC humoribus faciut: & maxime fi fuerint t ftomacho imudo uel i ea coebi mico corpc re cepti qle corpus i autuno fepius occurrit.Et fic male tue accidunt egritudincs.f.uariolc morbili & pcftrletes* Pro maiori tn noticia re gimints cibi SC potus tpeautuni fcicdu tpe autuni debet cui/ l*ri fames ficis & repletio multi cibi i una horauit uult Ra.i alma* ♦c*dc rcgiminecorpis fecundu tpa/Vinu pterea qd bibit'*tpe autu tii uehemerer eft limpbadu ut corpus humccftet fi£ calore reprimat? fed no fupffae debet Jfmphart \ tm quacu icftatemeq; fupfluc debet bibi:qatuc natura debilitata no fufficerct ipm regere & dige rete 8C nimis limpbatu calore obtuderet 6C multiplicaret uetofita/ tes qbus colica generari pollet.Q_uarro dicit q> tpe hycmali debe/ 5??? cibu tm quacu uolumus.i.plus qua ceteris teporibus* Et idc Uttk Auid.i.loco pair,8C Gaf.i co.illius ampho,i«pti.amph/ Et cjbus fanel aut bis.ubi dide* In hyeme multus cibus 8C paulaci cft da Jus*Et ro huius cft:qa calor nfi corpis i hyeme eft forti (limus, tu qa unitus:cu quia fortificatusp antiphariftefimdduxra politio/ nem fui corrariituidelicct frigiditatis aeris nfa corpa circudacis. Et Iftud ucy cft i corpibusrobuftis di carnofis:8C no f raris & quia in talibus corpibas frigus ftefum hyemis no cofortac calore; i fcd magis debilitat*Et iftud muit Ipo.i.ampho.dices. Vetrcs hyc/ me di ucre calidiilimi funt natura:5C fomni longifTimi. In his ergo tpibus oblationes piures dade funtjquia calor cft mulrus:nutrime/ to igit ampliori indiget:Ex ifto et fcquit q. nummcca groffiora di durioris digeftioms coucniut hyeme q aliis tpibustquia calor c for dor.Vinu autc quo utedu eft hoc tpe debet ce rofcu no albu cu ac| hic q> licet cofideratioe habita ad fortitudine calo/ iis di digcftiue uircutis i hyeme groftiores di defrores cibi coueniar quia tii corpa tuc difpofita funt ad opilatioes di repletiones ex Heu mate plurimomec ab eis refolutio multa fit a c6nnete:rutius cft utt tunc mediocribus cibis inter folidu di di fubnle ftcuf carni edi uituli di mutonis luciis peiis di cacns:5£ utetibus grof froribus cibis ut boue porco ccruo coebis oftreis carpis di ex pedit unica comeftione \ dic cotincnf* ul’ ucant fepe rebus diurcti ds CC apiriuisut petrofiiino nafturcio apio di iiftbus di forti utanf exercitio. In hoc paflu po nunc duo remedia carri getia potu ma lujquofujPrimueftfaloiacui^fotiaipofitapotufeorrigut malfda potus fua pprictarcifiC et i fe henc uirrure cofortadi neruos cerC bru qbus coforcatis melius rciiftut malis fornis rccipiedis qui pue Saluta cum rura factunr tibi pocula tuta Adde rofc flore minuit potenter amorem » . -• v ; * ■ '■ •" ' - i t ‘ T : Nit ex malo cft rura cuius ct folia itegra abfq? eo je alia cotridoe debet potui iggni.qoia fua caliditatc fiC pprietacc cor dgunt maiicia potusiEt cferutajquo ualet cotra ucncnu prius dem ibi.Alica nux rutaiPoftea fubdit textusqdiftis duobus pdicflia pot addi flos tofe,Et hoc maxime debet ftelligi de rofa rubea q fua aromarizitat€cxiftetci eius fupjficie 8C fimiliter fua ftiptidtate cor rigit maiicia potus; In hoc tcx.poni turunu remedium cotra naufeam flue uomitu puenies ex traffretatibus no cofuctis diccns:q> ille q debet traifretan ahq naue intret debet aliqbus diebus mifccrc aqua mari fta fuo uino.Et iftud cft remediu pro diuitibus q? (i paup fuerit de k*t potare aqua marina ut facilius naufea cuitet. Et ca huiustqui* aq maris faUcdine het & Gc fua falicdmc fiC ftipdcitatc q ccfequrf laliedme orificiu daudit:& p hoc uomirus ipedif. Et circa iftud c notadu q? ficut uult Aui.iii.kc.de regimine iter agetis in mariiuia tor in mari no debet multu conari retinere uel copcfcerc a piicipio Naufea uel uomitujfcd dimittat? uomitus tpiios cotinuari dorec p *pfum fuerit bn purgarusjhoc.n.pfcruat a multis egritudinibuMK pfcruarnmo et curat uel alicuiar graucsSC magnas cgritudi/ lepra ydropifm appoplexia & frigiditate ftomathi & cius Aukiikidoc.ikc.ikfi th uomitus uiaroris i ma/ 1 lupfluxcrit fic q? uchcmetcr debilita ipfum rcftringedus tft co/ fruduu & ficut funt ciionia madana acct°fa falfameta fiuc falfe diuerfificani? primo fccudu tpa, Udis declinat falfe ad frigus ucl pauca caliditate.tpibus uero frigi/ dis c coucrfo: Materia igiif i edate fit ucriutu uel agreda dc fumrxutatibus uitisuel acccujfuccus limonu uel citragulojt grana/ Salufa fal uinu:pipcr:allca pcrrofilinum. Ex his fitfalfa nili fit comixcio falfe cu zuccara fit aq rofay • Et interdu m fal fis q fiunt I eftate pot addi aliquatulu ferpilli fit petrofilini ad obtepandu frigiditate pdi ucro eopetcntiu rpibusfrigidis funt f napiu: eruca xinzibcnpip dnamomu:gareofili alica faluia:meta:ferpiilu: fit pctrofilinu uinu aq carniu acccu non forte:fcd natare ufni & in rpibus mediocribus funt mediocris caliditatis fit frigidi/ tetis.Secudo diuerfificanc rone pro qbus fiunttna alia K alia cibaria indiget aliis fit aliis fallis ficut fciunt dnoy coci:muto/ totumfit fifr uituloy falfacouenicse falfa uiridi»* In eft® tc qde cx aceto St agrefta cu pauds fne allcis cu petro/ lilino ztnzibere albo fit agrefta fit pane aflo infufo i aceto ucl agre ftan hyemc fit cade falfa cu pluribus fpebus fit pauco alIco fit opti trio uino fit pauca agrefta:oel pot fufficcrc finapiu fit eruca.falfa ac I>ro carnibus bouinis elixis epip bullitu qd fit ex pipe fit pane aflb St aq carniu fit pauca agrcfta:fit iftaeadc falfa eft fatis coaeniescar nibas pordnis in hyemc,Pnt et carnes porcinc:comedi in cftatc cfi aceto fit petrofilino in principio refecftiois. Si autpdi(fte carnes pa ftillantf :8t fpalitcr bouine fit pordnen hyemc qdc apponaf crpeal bucupulucrefpewdulciiparuaqtitateu eftatc uerofne cepis fifi cu ucriuro ucl pne apponi cepe paruc fit i pauca qritate.Si aur pa/ ftillatura fit cx carnibus fubtilioribus no apponat cepctfed i cflatc l*c amigdala& cu «eriuto fit pauco puluerc fpey duldu:fit in fine pot apponi ouu coquadatu cu agrcftatfcd f hyemc loco agrefte p® ni/ uinu fit plus de fpebus, Aflaturc aut fit hiue uu coueniens eft falfa in q eft cinamomu St mica panis cu agrcfta m cftatc fit cu uino in hyemc,Allature aut pord falfa coumiefl eft liquor defccdcs coquaflatus cu optimo uino fit cepis in hyemc fit in eftatc uiridis falfa fupiu s noiata, A flature aut fafianoit fit ro/ lubaji fit turtuy nulla alia falfa indiget nifi falc.Caponu aut fit gal linant elixatoriu couenies falfa eft aq deco&iois eo$* cu aliqulmio pulueris ipcy duIdutfiC pdpuc fi i pdiifta decodtioe addat'' faluia* yfopus:petrofiImu:& hoci hyemc:8£ i cftate fufFicitfoIa aq cu ali/ quaculo ficci fummftatu uitis.Sed pro falfa caponu & gallinarum pinguiu paftilladofu nihil penitus cft apponenda nifi aliquarulum pulueris SC in fine agrefta iapradidla in cftatejoptimu uinu in hycme.Pifces ucro quaro funt groflloris carnis 8C difficilioris di gcftionis dC maioris fupfluiratis 6C humidioris nature:tato indiget fallis calidionbus6C acutioribus:8C hoc ecia uey cfl in carnibus. In hoc textu po nunf due comodi/ taces puenientes ex lotione manuu poft cibufuptu. Prima rft:qa p hoc palme manus mundani* Secuda eft:qa reddit lum/na acura.i.pdcft oculis & hoc maxime p acddesrqa manus funt fftru metamundadi oculostquarc multu cofert casee mudas. Et de iftis comoditatibus didlum cft etia prius ibiXumina mane manus. In hoc textu po/ nuni: duo uitanda drea elcdione pais. Primu eft caliditas. Non.n.dcbet panis comedi calidus. Pa uism.calidus cft hu tnac nature nociu^. luxta illud Aui.ihcan.c.dc panc:dicetis.N6 comedat caiidusficut eft.Panis.n.calidus no eft apud natura receptabilis & acceptio eius q cft de furno 8C fibi fimiliu cft mala. Et ro cftjqa talis pa Si fore uis fanus ablue fepe manus Lotio poft mefam tibi confert munera bina Mundificatpalmas& lumina reddit acuta Panis non calidus nec fit nimis inueteratus Sed fermentatus oculatus fit bene codus * Modice falims frugibus ualidis fit eledus No comedas crufta colcra:ga gignit adufta Panis falfatus fermentatus bene codus Purus fit fanustque no ita fit tibi uanus nis miiku opilat.Et poftea irep dicit Anu Panis calidas fitim facit fua calidirate & narar pp fua humidkatc uaporofam:6C cft uelocis digeftionis 3£ tarde dcicefionis.Et quis iftc panis calidus nocouc/ niat in regimine faniratis quo ad clum odor tn panis calidi multu cofert refufcirat ,n ♦fincopizarc:6C poffibile eft aliquos hpics uiucrc ex odore panis calidi.Sccudu e q> no debemus comedere pane diu piftu fiuc mufcidu:qa talis panis no cft couenies pro nutrimeto na ture humane:exficcat«n.corpus ac humores melacolicos gencrat;86 ex ifto relinquit' q? panis no debet cflfe calidus nec uetuftatc indura tus:fcd priori die co panis debet efle fermetatus bene. Et iftud uult Garj.alime.cdkdkes.Oprimi aute panu pro digeftione funt q maxic ferraetati & q aftationehabucrut a comefurato igne in clibano Et co.c.didr q ucro penitus infermentatus eftmulli Utilis cft.Er fecudu Aui.ti.can.c.dc pane.Panishabes pay fermeti plurimi cft nutrimecided cius nutrimetu opilat nifi illos q funt pltt rimi cxercitii.Secuda e q? panis dcbtt ce oculatus*i.porofus:& per hoc denotat' q? uifcofitas cius cft ablara.Vey eft tn q? iftc panis fc/ cudu Aui.Ioco pair.uelocis cft penetrationis# minoris nutrimenti & deteriorissfieut cft panis opirus q cft plurimi furfuris* Tertia cft <}> panis debet efle bene codhis:qa panis male codlus male digeftio tois cft:8C ftomacho grauedine affert. Et Auic«ii.can.locopair*dicir< Et ille q no bene decoquit eft plurimi tmtrimetkfed et nutrimetu opilat nifi illos q funt plurimi cxcrcitikEt panis dc patella eft generisjcius nacp pars interior raro decoquit? bn* Q_uarta cft q? pa nis debet cftetcpatefalkus, Nimiu,n.dulcis opilat 8C nimiu falfus cx iccar:moderarc tn falfusopttmu nutrimetu pbet du tn cetere co ditiones affint.Q ointa cft;q> fit fa&us cx optimis granis:uidelicet •x optimo tritico # fana mefle collctfto. Deinde fubdit tcxr.q, no* debemus canere ab efu crofte panfsjqa illa generat colera adufta fi Oe humore melacolictnex quo«njpfa adufta X ficca X humor ab ea genitus ad udus erit X ficcus.SC nobiles q natura colerf ci funt deponere fadut lupiorc crufta panis ac inferiore quos imi/ tantf piati X delictofx JEligal igitf mica panis q eft melioris maioris X uclocioris nutrimen q e tn q> aliqn couenit fanis ha tentibus ftomachu humidu X uoietibusdemacerari X in fine co/ meftionis plus copetit Jtmar.n.cibi dcfcettfum X cofortat orificii* ftomachi.poftea in duobus ultimis ucrfibus innuit qd panis debet hfe iftas quinqj coditiocs.f.q> fit falitusfcrmetamstbii pums.t.dc mu dis granis X fanusd.de granis fana meile collectis* Et iftas coditiones partim inuit Aui Jocapalf.diccs. Oportet ut fic panis mundus falttusmaftam habes cofccftafermeratus cocftus be ne X una nocfte pcrmancns.Et circa iftud eft fciendu q> li queratur nutritio maior & prior mudificc£ panis a furfure:8£ (rudimus uc tris fubduiflione atiquale dimittamus aliqua parte furfuristfurful enim pay nutrit & uentrem fubducit X farina cconuerfo* In hoc textu co/ parat autor carne porcinacarni ouinc dices cp cara porci na fine uino minus fana eft ouinajfn fi caro porcina fumatf cu ui/ no ipfa cftoptimu nutrimetu X medicina pbens quia multu hu/ me omafa porco$M.itc ftina pualer quo ad efum intcflinis brutoy.Cuius ropot cfle pauca itcflina comedimus nifi illa q replentf fanguinc uc! § afaliu multu funt pinguiu cuiufmodi funt porci. Na folus fan/ gufs porci pp fua complexione 86 fifitudine coplcxionis cu natura humana cft fanguis quo omafa fiuc iteflina iplcn£♦ Et fifr porci fa silius ipfguantf q aliqd alioji magis fumim%c(lina por ci q alioy brutorui Hic nocumera puenic/ tia cx potatione no uini uelmuflfPrimfi cfl q» muflu fpedit urina 56 hoc pot ite Ili/ gi duplidtcr.Primo quia muflu groflum pp fua groflitudinc cx fc ce admixta opilat ipfum epar fiuc ipfos renes fic q? urina de facili ne pot hfe fuu curfu.Secudo fpedit urina quo ad debitu mo ficut facit muflu renefe aliqd 56 qda alia uina fubtilia:fifr c(l quia aliqd muflu renefe cuius feces funt mordicares 66 du ipm ucnit i ucfica ffle partes tcrreflres nitrofc mordicant uefica 56 cogut urinare fine ordinedebito 56 mocofueto.Sccudu cft q>foluituentre.Erroefl abflcrg it uifeera nirrofitate fiue falfedinc fuc fcds:86 flimulat *a adexpuIfione.Primo pp mordicatione fccis.Secudo pp multitu dme uerofitatisqua inducit rafc uinu fiuc muflu .Tertio lubricado cito iferius p nia indigeflibilitatis 56 grauaminis flomachfiqre flo machus fe relaxat 66 portas nariu ccpreflas apit.Tcrtiu cft q>mu/ ftu nocet bone coplexiorcpatiutquia opilat ipm pp [mixtione plu rima fuc fecis 56 pducit ad diflenteriacpatica pp inflatione cius q debilitat epar #Et iftud uulc Auic.iiun.c.dcregimine aque 56 uini* Impedit urinam muflu foluit cito ucntrtm Epatis emfraxitn;fplcnis generat lapidecp Et fic et inducit cathccia fme mata diTpofirione coloris & malas id ducit cgritudincsepatisXdiucrfas 8C jfpes ydropifis. eftl muftu nocet fpleni SC difpoiitioni cius pp cade cam q dufta c dc cpatc:qa opilat fplcnc:8C fic tducit duricic cius. cft:q? mu ftu generat lapide & maxime illu q in renibus efhqui rubeus eft:dc facili fragibilis ca opiladois qua facit 8C groffitudine fue fubftatie. Et iftud ucy eft de mullo multu dulciu no hntes feces nirro fas SC mordicares.MufttLn.hcns feces nitrofas 6C mordicares ma/ gis i pedit lapidc:qa mulru facit urinare ficut muftu aliqd renefe fa cit apparere arenulas in urina fue grauela:qa facit mulru urinare*. Multa.n.urina Tua lotione abftergit arenulas adherentes que cum ca expelluntur* Hic ponunf.ii* nocumcca ,pucnic/ tia ex potu aque 8C hoc quo ad cdetc.Primu c q> potus aq nocet ftomacho ederis.Cui? ro cfhqaipm infrigidat SC relaxat SC maxime dciieit appetii u cibiV Secundu eft cp potus aq cu fumit cibus ipedit digeftionc cu cibu fumptu incrudct.Et iftud uult Aui.in.i.c.dc regimine cius qd co/ mediif.diccs.Nccp poft ipm.Gcibu mulca bibeda eft aq q iter ipm Xcibu SC corpus ftomachi fepatione faciat.& iplum natare faciat. Et.c.de regimine aq 8C uini dicit.Et cu natura indigeredo nutriens {ludeat facictateaq ilpcedete fufFicicterd.fi pccfferit facicras aque iiifficics ad bona cibi pmixtionc:aq uehemeter eft ipediens fupplc digeftionc inchoata.Et ide uult Aui.fi.can.trac.rc.iiii.diccs. Eft cr uiradus potus aq i mefa nili rone adhciccie Si tarditatis defcenfus cft.n.fumcda aq cu cibo.Et Auera co.ait. Ca qdc eftq rh cu fumit" aq fup cibu priofq ftomachus calefaccrit ipm in/ frigidat SC incrudat.Eft et ca qre fupaaccc cibus fumptus i ftoma/ Potus aqucfijmptus fit cdeti ualdc nomius* Infrigidacftoachucjj cibu nitiiS' fore crudu; Aotcjrc ct no adhcreat 86 uniaf eide q> cotcrat ipfum ficatcxigif* naqj ftomachi fup fuptu cibu fit coteredo 86 coqucdo fimul* Vn ficut cu ifundit fimul 86 i magna quadrate aq i olla pp qcJtar cibi decoctio in cadc:fic ct cotingit ide ipft ftomacho. Et iftud fclax^meilcr^ficat', dc potu multe aq.Modica.n.quatitas aq frigide fogcdo fumpta poc coccdi ari defcefu cibi ut p ea coplcad*dbi dc/ fccfus ad iferiora:86 hoc fi fitis infeftaucrit:86 bibere coegerit. Na fodica quadras aq frigide pdicto mo fumpta ftomachu alleuiat & colligit.alleuiat qde a fiti.alleuiat ct coopando ad dcfcefum dbi. Colligit aure fua frigiditate coadunas ptes ftomachi.Et iftud colli/ gi£ ab Aui.locis palf.Notadu q>quis i firiscxtiiKfhoneaqua fit co/ 'tenictior potus qua uinu tfi orbus cofideratis uinu eft potus coue/ vietior in regimine fanitatis qua aqua.na dato q? in fitis repreffloc appetitus frigidi 86 hutnidnaqua uniuerfaliter melior fit:qa frigida 86 humidamaturaliter th i cibi pmixdone86 eiufdcdelatioc f uc miftionc ad ptes corpis extremas uinu pualct aqua.na uinu ro tic fue fubtilicatis in fubftatia 86 acfbonc fubtilius fpafr na ura magis £ co dele uinu pualct aq i pmixttone.Et fifr pualct i eo/ deladoe.na uinu eft optimus penetratonqd ei dcbclf rone fub filicatis fue fubftatic:86 rone caliditatisuirtualissfubriliam.86 calida funt pcnctratiua:86 p cofeques uinu eft magis delatiuu qua aq nihil eft uirtualicer calidu nec fubftatieaereiraris:nec ignei tatis.un aq mora trafeudo ipedit ocm curfu.amplius aqua ex alio tio eft potus ita coucnics ficut uinu:qa aqua ipedit alimetu nutrire n° nutrit:quare illud udep minus nutrit.un quato dbus c m* aqticus tato eft minus c igi£ q? uinu pmifccalf cu cibo qd folu no fpedit nutritionSimo multu iuuatjqa uinfi «ft maxime nucridau 6C maxime reftauratiuu & uelodflime nutrit.ut prius didlu cft.Notadu infup q? no folu nociuus cfl potus aq eded liuc fumeti cibu imo i pluribus aliis cafibus noctuas eft.quos nar/ rat Aui.in.uc.de regimine aq 8Cuini.Primo.ndncouenies eft i hoic iciuno.tunc.n.bibere penetrat aqua bibica nullo retinaculo tpedita ufqj ad intima principaliu mortificans fuu calore mnam# Et iftud cft uc$c de hofe uerc iciuno.Ebrio.n.qncp pficit neqj Icdilf ipfc ii tdunus bibat aqua:qa ieiunus ebrius no cft ofno ici unus nec cft i ftomacho uacuusded adhuc habet reliqas aliquas hcftcrnc cra pule:quay nitro'itas aqua mitigaif SC ftomachus ab his p aqua ab/ lui£:& repreftis uaponbus & fumis pparat ftomachus ad receptio nc noui nutriccis.Secudo incouenics cft i hoic exercitato forti exer cicio:5C (itr ftati poft coituml tuc pori corpis funt multu aptitqua rc penetrat aquai p funda mebroy mord i fi cas calore inatujq poft coitu ct debilitatus cft.Tertio icoacnics cft poft balneatione maxi/ me cu fit hec balneatiouetre uacuo.tunc.n.uic funtuchemeter ap/ cc:quare ledens penetrat aqua ut dicftucft. Deifto potu aq di.Aui. in.iiii.fum«iuc.uld. Ex potu illius in iciunio 8C poft balneu & poft coitu timetf corruptio coplcxionis 8C uarto incouenics cft bibere aqua frigida ca obediedi fiti nocfturne medofc:q accidit incrapulatisfiC cbriis.na p potu aq frigide phibeni? refolutio & di gcftio huoris falli ucl fortis uini.ucl alterius acuti facietis (id:8£ fic cito poft potu reuertif (itis ita fortis ut aii. Sed (i uehemes affuerit fitis nimiu uexas 8C inquietas nec fufficiat acris ffpirati frigiditas? nec ablutio oris cu aqua frigidatbibat fitibudus aqua frigidi cu u* fc ftricfti orificii.fiuc gracilis roftri quatenus aqua plixius fup orificiu ftomachi ut fortius ftd midgct:5£ de ea minus fuma£ ne d* gerendoy digeftione penitus ipediat. (Quinto generaliter malu cft fanis bibere multa aqua frigid&qa extinguit calore inatuj& pe aq teparc frigida aliquado p accides appetitu excitat & flomachu forte efficit coadunado ipfum dC ftringcfdo uillos " ' ' - - • f* — In hoc paffu au tor laudat carnes ui - tu linas dices q> car/ Oes uituline multu funt nuirmue*Et iftud innuit Auia.i.c.dercgi/ eius q<3 uulr q> cibus fanitatis coferuatiuus de/ bet ce tales qles fantearnestqa funt filis nature prius apte fieri fati guis:5C maxime carnes edo& 8C uitulofc paruoRj lacflatiu 6T agnow annaliu*Et iflas carnes uirulinas fume laudat Gaf«iii.alim*ubi uult carnes uituli ladlatis fex cbdomadafc uf odio aflate faniores fut nimisjfacilism.digeflois & multu nutritiae funt* Et de iflis carnib? aimlinis et prius didlu efl* In hoc paflu pa puntf carnes cligibi liores pro nutrime/ nature humane aialiu uolatiliu.& Aues quaiu bone funt pro nurrimeto hois. Prima auis efl gallinatcuius fiue comeflio nature humane coumies efl. Haly.mAucnzoar me.ut dicit Cofupceteris laudat pul!o& carnes 8£ maxime jj[ nodu peptt & galli q nodu calcauit* Sunt«n*facilis ccuerfonisin fanguine 8C fupfluitatu pauca&jpprierate mirabile hntes \ tepado & humores cuius brodiu optima leprofis efl medicina/ r c carne gallinae dicit Auui.can.c*dc gallinis & gal!o:8C cara gallinae q fuc pulle ftellcdlu augmerii efficirtclarificat uoce & aug ftietat fpcrma.Et melior gallina fccudu cu ibi c:q nodu paritoua* nutrmue muku:cawncs umilinc* Sut b6a galima 8C capo rurtf fhirna coluba Q uiflulauel merula phaftanus erh/goeta. Perdix frigcllus orix tremulus amarctlus Sccuda auis cft capo fiue gallius caftraf astemus carnes ponit CS& drnaJxvni.inrcr laudabiliores carnes,Et camcs iftas X 6!r priores digerie ftomachus a auiscfttut q er cft boninutri men X bonu generas humore eoius carne Auic,ii,can.e.dc carnei fume laudat dsces.Volucris qde caro melior no cft qua alduragidi torturus X 6C fubtilior X no funt eu nutrimeto car/ mu alcubegiXpdicu auis fccudu aliquos cft fturmisl X ifta auis debet comedi in iuuetute:6C cft auis nota tcutunice eyrt fprceXecudu alios cft ftarna:qua Ra(i.ni*alma,pccceris uolatilibus laudat ditcsjftarnc carooi carne auiu leuior inucnii? atq; his q fub tilt uolut cuftodiri regimine cou ementior. Et por p flarna inrclligt auis magna uclut anler grifea cinerea:cuius caro laudabilis cft ma xime eu moenis fucnt;6£ ifto roo itelligit Ali.pferes ift5 carne aliis Vel pot p ftarnaicclligi mancries pdicis parue quamoyfes uf irtfli gere iudeis inquiesdifr ftarne no uidcoif pro dno nfotqa ume cos ftringut.Et iftapprictate alii attribuut pdicibus ne tre coftringut auis cft colubaiq cft auis nota cuius caro cft colcrica«Ec de colubis dicit Ra.loco palf.Colu/ bc uemetis funt caliditatis q fanguine iflamatu generat X cito fc/ bricttarefadutJBc ergo aptius columbe comedi debet i paftiliscu nuis acerbis q aftariPcr uuas,n.acerbas aufert caliditas q fan gui/ ni inducut.Et elediores colube pro cfu funt colubc tuuenes uolare potetestqa tales funt lenioris digeftois X melioris humorisPulli.m no uolare potetes caliditate X humiditate habet fupfluas qrc grof/ fos generat humores.ut uulc Aui.ii,can.c,dc colubis, A nriq ucro eo lubc X eay caro pp caliditate nimia X ficciratc X digeftionis diffi cultate funt euitade*Et fifr et turtures antiq. Sexta auis cft qftula q ab aliqbus noiat? coturnixtqa qftula e nome onomatopeionXfiftu a luo iono.Et caro ifta fccudu aliquos e fubtilis fubftar/c:bonu gc torashttmore 6C multu cSpctk fams coualcfcetibus.Sccudu yfitc di coturnices ccccris uolatilibus funt peiores nec nurrimeto:nec di/ gdlioni laudabilcstqa ex comeftionc carnis timet fpafmus 8C *eebaoas:put et uulc Aui,ii«can.c.dc cisiubiuges rone.hqa i fub/ fiatia carniu eft uirrusfaciedi hmoi accidetia narrara.SC (Tc no ;pnemut illa accide na ex co foio qa coturnices corccdut ellcb09t.be hinc eft q> gallici comedunt coturnices cu molli & pingui cafco:8C idc faciat paftilla. Pot tn p coturnice ueil gi alia auis a pdicfta.pdi ce maior.eiofdc fere coloris cu rubeis pedibus dC roftroiaporisde/ kdlabilis.dida corurnis yralica ligua.be ifto mo Rafis.1i1.alma.ac4 cipit coturnice qn pfert carnes cius poft carnesllarnc alioy uolari/ liu carnibusiieptima auis eft merula.q eft ciufdc qu an tatis cu ftur ootled eft ad nigredine tcdes.SC bens roftru fubrubcu.6C fifr debre comedi umerus. O&aua auis eft pbalianusxgallus filucftns.q ab enumerat iter aues laudabilis carnis Caro*n•talis auis nature humane crt coucnieciftima.K eft cibus principu & magna tu»C6 dia:or.n,loco pair.didt.filucftnu utro laudabiliores fur pba fiam ad fanitace & ad robur*Et forraffis et uniucrfalitcr dotndlici cu gallinis ppinqiTimi 8C eiufde fere fpcciei finrcp illis ficcioris ac/ cis 5C alimeci ac exercitii amplioris.Nona auis di echigoneta:q cil auis parua ad modu pdicis.lcd longu roftru habrs.cuius caro eft eft pdix cuius caro ircCiduAut ftringit uetrc.bt ifta carn£ GaT.iti.atimc.c.x.Hr otftauo de igc fcio.c.ii,pfert oibus aliis uolatiliu carnibus* Et dr dc ifta carne q* fi afiduc comedat'* maxime coftrt memor ic.Vndecima eft frigellos; & eft auis comedes racemos:uelodter uolas:fifis ftumo:fcd mclio/ ds nutrimcti qua fturnu&;& multe tales inucniuntf ubi font uinec; 8C inebriant ex cfu melior e caro circa fcftu oiorfl f<5t6»£*Duodecima cft orixJBt.eft fecudu aliquos gallina Tducftris fi ue gallina phafianf.Vcl fecudu alios cft gallina aqticau.natas i aq* &fiucfit femina phafiani fiue gallina aqticajeiuscaro eft boni nu/ trimeci,Decimatcrtia cft tremulus & eft auis coiter ftansppe mare minor qua gallina:fed cft auis fufea alte clamas & uclociflimc uo/ lat:8C qii ambulat fup terra cauda eius femp trcmit:& io df tremis lus;& het fup caput cius longas plumas«Et no eft paruaauisdonga hens caud&q a medicis cauda trcrnula.Vlrirna auis eft ama relius:8£ et cft auis fili* exiftes in aqssfiTrs anere:fed ca minor,Et ge/ neralitcr loquedo inter aues comeftibiles plus laudant ille q uoiaru uelociores funt.Et ficut carnes auiu funt laudabilis nutri/ meti:8C facilis digeftionis:ita et repiunf carnes auiu rllau/ dabilis nutrimethdifficilis digeftionis:& inequalis coplexiois.ficut funt carnes anfe& 8C pauonu dC malardo£’:5C uniuerfalitcr auiu ha betiu collu longu dC roftru longu degenu i aqs:& carnes q funt calidiffimc:8C a tepamero 16giflimc:& multu excitares coirfi* Circaclcdione uero carnis uolatiliu fciedu eft:q> fecundu diucrfas laudabilioris nutrimetipprietates ac eius qd nutrit fanitatis uel ro boris intedone:carncslaudan£ uaricjVri Galrcfpicies facile altera tione 8C fubrilitate i carnibus pdicu pfert cafde« Rapuero cu yfaac rcfpicies fubtilirate ftarne ac Icuitare ipam cctcris ptulir Jfaac et fe cudu diucrfas intetionescarnes uolatiliu laudauit diucrfas. Au i,ue ro laudauic carnes pceterismel qa rcfpexit adpprietate qua roborat 8£ cofortat itclledluiucl qa i terris eius cft ipfaa: tata boni/ tas q no cft i aliis terrisifciedu cft infup q? carnes uolatiliu plus co ucniut qua carnes quadrupedu hisq relido exercitio corpali uocat coilliis ftudiis cotemplationibus:qa digerunt? facilius aliistiuxra illud GaUii*alime,Digeftibiliot cft tamen hec caro uolatiliu aialia & maxime pdiciu:8C generant mentis exercitiis 6C ekuadoni intelledlis aptum* M 1 Hic pbnumfji* noticia attedif" cie/ pifces refpetfiu carniu icereris panbustminoris fur nutrimeti:6C facilis digdiionis di minmrtu e pluriu lupftui taru:& fleumaiicu 6C frigidu di humidu:& minus mafuu:SC lunt ad digeredu duri di longa faducmora rftomacho. Et qa i cofp df/ gefbonc laborat (iomachusidC irerdu corrupun/ i liomacho SC qS uce quada fufeipiut putrcdinalc;fitimgcncrat:Ec ut lit ad unu di/ UudabiHu nutri metu melius cft nutrimeto ptfciu.Sc/ cudo icieduc.tq? pifces marini funt meliores t regimine fanitatis cetmspanbus:pilcibusaqdulcis:coy.n.nutrimetu cft minus fup fluii 86 nature carniu qa ceteris paribus:piiccs marini funt duri oris carnis pi i cibus aq duldsno funt difficilioris digeftioois di refolutiois di pluris nutrimen 86 purioris. Vcfi£ cft m q? m egris magis coferuc pifces aque duldstpp debilitatcdigcftiue ertio idcdu q? i piicibufrta marinis qua aque dulcis cligedi fu ac caro eft alba no uifcofa:fcd fragii no multu grollaiicd fubtiiij»:n6 grauis odorisifed fuauismcc cito putrcfadhoistfcd fuffi ciccis duraoonis.no mali coloris fed bon i :8C habitatio n5 cft >n lacubus ft agnis ncc i locis fordidismee i aqs bntibus malas her/ cligedi funt no ualdc iuucncs nec ualdcmagn«86 q funr uc Wis motus & pauce uifcofitaris.Et fi fintpifccs marini cligedi fut q capd fucrut i fluminibus multu diftatfbus a mari:86 hoc cctcris bonis fuppoficis.ite fuppofi tispditflis to pifces funt lquamouorcs:tato funt meliores. 5Et ffr intclligiif dc fpinis:qa fpinc multe 86 fquamcfcrcat puritate fubftaric pifds. Irc inter pliers marinos (Bcltorcs 86 puriores funt q capti 86 nutriti fut in tnari 86 magis agitacoiad qdcft ctrrfus pluriu fluufo ergd capti i mari fcptecrionaii qd magis eft agitatu 86 magis 86 uelociorisfluxus 86 influxas meliores funt captis in **Uri mortuo uel meridionali.Et fiTr icelligedu cft dc ptfdbus dul/ ris aque na cctcris paribus quatoaq -eft jphmdior 86 mobilior taro ififds i ea nutrims cft melior .Et dc his fuffideter eligi poc q pifces iunc uicupabrfes ficut porcus carnis marinas:dclphin:morua:n6 multu copetut i fanitatis regi/ nune.Sunt n.difficilisdigeftionis86groffihumoris 86 multe fup/ $«uatis:ncc i carnibuspdidoj/ pifciu appartnt coditicncs fupius numeratcjputatalbcdo fubtilitas 5tc.Ec fi hos pifces X cofifes co/ medi codngat no ftad fut coquedi X comcdedi poftqua capti fut: fed#bferuadi fune p aliquos dies quoufqj carnes mollcfcant X tretnifeae fine fubftade corruptione, Htct pdicfti pifcesmeliores fut femi falfi qua rccetcs aut pfe pifccs groffi femi falfi meliores funt q rccetes pifccs:66 faliti multi rpis no funt boni.’ Ite no fut comedcdi pifces 66 carnes fitnubncc pifccs 66 ladlicinia: Hcc funt comedcdi pifccs poft alios cibos Jte pifccs laudabiles pa§r 66 in pauca quadrate fumpti reuocac appetitu 66 ipfum cor/ roborant fi quis habuerit appetitum ad eos Hic autor fub/ dit qd anguilla eft pifeis infanus maxt me noces uocibus: 66 hoc (pbat fermo/ ne 66 nam rale philofophia fla dentiui86 ro cfhquia anguilla e pifeis 1/mofus uifeofus 66 maxime opilatiuus:66 multu deficit a coditionibus boni pifeis prius narra/, ds in parte pcedeti\66 qd didlu eft de anguilla ct intelligeda cft de lamprcdadicct lapredc parue laudabiliores funt anguillis 66 minus piculofe cu no fint tate uifeofitatis 66 grofficici ficut anguillenxt pa tct ad fenfum*Vn falua reueretia utentiu ifti pifces funt ualdc picu Jofi quauis ori fut aq fimilis cft generatio generationi ferpetu i terram n multu dubitadu efttqd no fint uenc &ofi:un eapita 66 cauda i qbus ucncnu cofueuitee:66 fimifirct interior fpinamullo mo funt edenda.bonu cft etpp uifeofitate qu uomergantf /n uino optimo uiue66 dimittant'’ ibi quoofq*mor tue fint:56 deide pparetf cu galetina qd coci facere cofueuerunt.bonu cfttn qd obuliant'’ primo Vocibus anguille praue funt fi comedatur* phifica non ignorant hec fortificantur Cafeus anguilla nimis obfunt fi comedatur Ki tu fepe bibas 6C rcbibendo bibas duabus ebulitionibus m uino 5£aq:8£ illa abicda decoquant' ad {? fccftione:86 fiat galletina uel paftillatura uel affatura cu falfameto appropriatojuidelicct cu falla uiridi cu fortibus fpebus & uino in hyeme;8C cu debilibus fpebagrefta & aceto i tii eft mancrie hmoi pifciu dimittere* Deinde fubdit textus:qd ca/ feus dC anguilla multu nocet fi comedant:8C iftud intclligedu cft;fi in magna quatitate fumant caufe didte funt de calco ibi J?er fica poma:5£ de anguilla nuc didta eft ca.poftea dicit tcx.qd fi illa fumant' cu frequeti potatioe uini malida corrigi£.& illud no deber itclligi de uino fubtili 6C penetratiuo nec de uino qd dat' uia potus coducftiui qa tale no debet dari fup cibu generatiuu mali hu moris qn comedit':nec an ipfum nec poftq fuerit digeftus ut uulc Aui*in.i«c«de regimine aq dC uini:qa tale uinu magnu nocumcntu iducerctjpenetrare.mfaceret humore malu ex hoc cibo genitu ufqj ad extrema corpis q forte no fufficcret penetrare fine uini auxilio tC codu qa oiun* leguminu fubftatra eft inflatiua 66 difficilis digcftionis86 nU/ trimetui malu no copetit i regimine fanitatisjfcd brodiu (iue deco>J Pifam laudare decrcuimus ac reprobare Pellibus ablatis cft bona pifa fatis Eftinflatiua cum pellibusatcj nociua* Aio couenies efbqa coy decoctio uetris eft fubductiuad.Ia/ xatiua*urine ,puocatiua:86 uena# deopilatiua:un fatis coucnit tpt bus \ qbus hoies utunt? cibis groffis 86 opilatiuistputa tpciciunioy In ifto«n*brodio fiue i ifta decoctione couenieter facta no funt no/ cnmeta q funt i fubftatia:uri \ ca no eft iflatio:nec difficultas nutri tionis 86 digcftionismcc malicia nutrimenti* Fit aut ifta decoctio p iftu modujn fcro.n,ponunt? cicera uel pifa in aq ferueti 86 in eade longo tpe manibus aqua tota nocte tepe£ & in eade fequeti nocte buliant duabus uel tribus bulitionibus:86 poftea colcd' 86 colat a rcfcruci? :86 appropinquate hora refectionis pparetf cu cynnamomo 86 croco 86 aliqtulu uinu deinde unico feruore buliat 86 fpumet? i principio refectiois. Et brodiu feu purenta ciceri 86 pifoy eft melius 86 coucnientius &6 nature amicabilius:86 fimiliter fubftanria* Hic ponulfqda documeta circa ele ctione lactisPrimu eft Iaccaprinucft fanu ethicisd. cofu/ ptis86 maccratisur habetibus febre ethica.Et iftd uult Aui.ii*can*c.de lacte dices* Lac caprinu 86 lac afininu funt bona ethice* Et ide uult*iiii*trac*in*c.dc tememoratioc humectadu ethicos* Et ro et e:qa lac ca prinueft tepatum fecudu Aui*ii*cano*c*dc lacte 86etia multi nu/ trimetitut uult hie tex*Et poft iftud lac ualet camelinujftudmjfiib rile eft multe aquofitatis 86 humiditatis:qre pot humcctare iftud lac pp fua nimiahumiditate nutrit:qre eis couenit qua caprinuriftud tri lac 86 maxime nouiter fctaij: cofert ydropifi ualde 86 parietibus dolore in cpate,86 renouat epar Lac ethicis fanu caprinu poft camelinum* Ac nucriduum plus omnibus eft afininu, Plusnutritiuu uaccinu fic 8C ouinum Si febriat caput 8C doleat n5 eft bene fanu fecudu Auuif«cftn«c*de lacftc.Secudu documcntu eft q> lac afinmu plus ceteris lacftibus ethicis couenit*Et iftud eft copado lac afi iiinu ad lac ah'09: lac afine declinat, ad frigiditate di hu/ miditate:& eft fubtiliusSC citius penetras di tardius coagulabilc q lac fecudu GaHviude ingcnio*c.vii. Et iftud ide uuk Auidnaiiidoco palWices.Et no e lac poft lac mulieris ficuc lac afi/ ne.Et prius dicit.Et pprie lac afine eradicat ethica fi fuerit ei eradi catioXoparado tn lac afine ad lac mulieris minus conuenitXac*n* mulieris fugedo fumptu couenietius eft oibusmt uult Auicdndiii» loco paliXt ro eft:qa lac humanu fiue muliebre fubtilius eft frigi/ dius di humidius:5C nature humane magis fifcmclodus penctranst citius digeftu Si magis nutriens* Et debet iftud lac dari ethicis qtu poffibilceft mulieri magis ppe le(ftu ifirmi di ei ptinus fine mora adminiftrari ne ab aere corrumpaf*Et circa iftud fciedu eft q> no femp couenit ethicis lac mulieris aut afineamo i aliqbus lac acetofu fiuc ebutiratu eft utilius ethicis qua lac mulieris auta fine* primus eft qn cu ethica eft folutio uctris* Secudus eft qn c fufpitio de coagulatione latftis f ftomacho uti de ardore uehemetis febrismel qa ftomachus de fe eft colericus ut lac in colera couertat» Tertiuseftqn cu ethica copilat putrida peipueqn in iterioribf no fuerint multe opilationes*Na lac acetofu reftringit uetre:& no faci liter colcrizat :qa priuatu e butirofitate:p qua faciliter lac iflamaf: nec i putrida febre:qa cito putrefeit pp cade cam. (Quartus e fi fto- machus fuerit fordidus:tuc*n«Iac i eo facile corrumpit «(Quintus fi ethicus abominet lac dulce di {tegru:6C no acetofu fiue ebutiratu» Tcrtiu documetfi eft cp lac uaccinu di ouinu funt magis nutritiua: ga pinguiora di grofliora funt aliismt dicit Auuixan*c*dcla(fte.Ht ibide de lacfte uaccino dicit lac ois aialis cuius pgnatio eft Agnatione mulicriscft malujqpppportionabile eft illud qdpximu ficut uacdnu.Ra.uero I almlc.de lade dicit. VaccinS.ndac 01 ladlc cuiufq* aialis alterius groftlus iudicatftqd et oibus fui corpib? pinguedine adipifei uoletibus couenietius documc tu eft q?lac nocet hhti febre 86 dolore ca didla cfupra ibi.pfica potna pira; Hic autor ponit ;pprietatcs butiri q* *pfum iducit i corpe humao.Prima eft q? lenit uetre fiue mol hficat atq* lubrificatdiac pprietate facit fua unduolitatc. Sccuda .pprietas e q> eft hume eft icifiuu fiue fubtihatiuu. Sccuda e cp eft eft q> eft penctratiuu:86 ifta fcqtur ex eft q? fiue purga tiuu.Et tres narrat Aui.ii.can.c.de ladetdices q> acj[ Lenit & humeftat foluit fine febre butirum Incidit atcp lauat penetrat rnudatquoq; fey cius.fdacftis cft fubtiliatiua lauatiua & folutiua & i ipfa no eft mor dicatio«R.a»uero in alma ♦dicit q> colera rubea cxpcllit:fcabiei quoq; atq; puftulismcc no eispuftulisq in facie nafcunt ♦hycftericic criasatcg ei cui fortis uini potus nocuit.auxilin prebet. In hoc tex4autor duo facitPrimo po nitdiiiVpprietates ca fehQjJay primae q? cafeus e frtgid^i* frigide nature 6£ iftud ftelligedu cft de cafeo recetnq cft frigidus X humidus:6£ n5 de uctcri q eft calidus X ficcus.ut uult Aauiixa.c* de cafco,ucl poc itclligi de cafeo q fit ex fola coagulatoe lacftis abfq* alicuius alterius rei calide nature cale facies ftomachu ac lingua mordicas ex comixtione fibi admiX eft aliqs cafeus uiridis q fi i magna quatitate fumat? mul tu q? cafeus e ftipasd4c5ftipa/ tiuus fiue uetre efficies.Ec iftud maxime het ueritate de ueteri K multu coagulu habete/Tertia e q? cafeus eft grofTus.hgroffi hu/ moris generatiuus:qd ueritate het de 01 cafcotqa ois cafeus ex grof fiori X tcrreftriori pte lacftis eft q? cafeus cft durusn*du ricie uetris efficics.Et ifta pot ee eade cu fccuda* Deinde dicit tex; q» cafeus quis folus fuptus fit ifanustex quo male digeftionis eft*uc pdicftu e:tn fi i modica qtitate mifceat? pani:cu ipfo pane digeftibi lis fit«alias ao:X iftud ueritate het i corpe fanoa egro aut no*Ht de cafeo prius dicftu eft ibfNutrit X impinguat* In hoc paffuau tor fingit pfonalo/ quete i fpe cafei c5 jradicetes ufu cafci Cafeus e frigidus ftipas groflus quoq$ Cafeus 8£ panis bonuscft cibus hic bri fanis Si no funt fani tunc hunc no iungico panii Ignari medici me dicunt eflc noctuum Sed tamen ignorant cur nocumenta feram Languenti ftomacho cafcus addit openu Si pod fumat terminat ille dapes Q_ui philica non ignorant hec tedificantur effc infanu. Et dicit loquesi pfona cafc/i Ignari medici.i.me dicina ignorares dicut tnc cafeu efte nociuum fupplc uniucrfalitcr •gnorac eam cur nature humane nocere dicor .Et poft hoc tagitau/ tor duas utilitates fumprionis cafei.Prima utilitas cft q> calcus co/ fert egrotati ftomacho.Ec circa iftud eft notadu q? fi ois cafcus co/ fert ope oi ftomacho languetiu:fed in certis cafibus ois cafeus no/ cecXftomacho rare texturc:5C 01 ftomacho debilitato cx longa egri mdincjfcJ 6C no multe uifeofitatis ope cofcrt fto niacho ca!ido:qa tcftc Ra.in alma.aduftione SC caliditate eius rc/ primit 6C ftomacho cc ficco cofcrt pp cius humiditate. Et fto Uiachismultunocetcarcusantiquusfiucmultuacutus uel multu coagulu hns.Scd ftomacho hnti multa fleumata cius pelliculis ad/ hereria multu cofcrt cafcus antiquus uel multu coaguli hns:qa ta/ lis fui acuitate fleuma incidit & abftergic. Sed tali ftomacho maxi me nocet cafcus reces mollis.Et fic pacet q, in aliquo cafu cafcus femp nocet SC in aliquo no:5£ q> aliqix cafcus recens pdcft 6C aliqn Uctus.Secuda utilitas cft qd cafcus fumptus poft cibu terminat ip fumtqa facit cibu dcfcederc adillulocu in quo uiget digeftio.f.ad fendu ftomachi.Et iftud totu fciutq ucra fenteda medicine habet, de cafeo acuto dicit Raa alma.Ver cu poft comcftione pua ex co guftad' quadras os ftomachi corroborat;facictate quoqj nimia *tq; faftidiu q cx dulcibus 6C undluofis nutriecibus in ore ftomachi proucniut aufert* Hicponit.ii.do/ cumeta. pri mu cft cp pradedo.i• comededo aliqs debct uicifljm poft fumptu paj* SC fcpe biberejita * Jtttcr prandenda fit fcpc paruq; bibendum Vt minus egrotes no inter fercula potes g>no debet primo totu dbu fumcrc.& pofteapotu.Etiftu uerfurti primu aliq no habcnqa reucra ide ucrfus i formaprius expolitis c* Sccudu documecu eft qd inter duas comcftionis fient inter pradiu 6C pro polle potu cuitarc;& hoc fi cibus fumptus in ftomacho nodu magna neccfficas affit:qa*tahVpo tus fumptus interrupit digeftione cibi primo fumpti:cibu facit indigcftu de ftomacliO(defcedcrc:atcp appetitu deiicic circa d bu in cena fumedu dC corpus grauat:SC ad difpofitione i q hd necp fanus neq; eger eft iclinat flue ad difpolitione preueniete febrem* Hic autor innuit q3 cena debet icipi a potu*;Et aliq expo nunt metru iftud.Si tu uis uitare pena.ianfirmitate:pr»us potes in principio ceneanteq comcdas:fcd ifta expofitio no ualct qa fecudu medicos regularius eft a cibo cena incipe qua a potu .Et quauis ifte liber dire melius e cena indpc a potu.i* dbo liqdo dC facile digeftibili:Cuius ro eft qa fi cibus liqdus dC faci Ic digeftibilis poft fumat? cu i nocfle fupueniete fortificet calor di/ geftiuus cibus.liqdus 81 facile digeftibilis longo tpc erit digeftus afi groiTum 6C difficulter digeftibiletSC cu no poterit hfc exitu pp ciba grofllim nondu digcftu nimis adurctfmcl fi exeat groftum fecu ra/ piet dbu nodu digeftu plene. Melius eft ergo ut ifte db? liqdus 81 fadle digeftibilis prius fuma£ ut tpc quo digeftus jfit exitu habeat nullo repugnante. Hic autor ponit Vc uites penam dc potibus incipe cenam Singula,po(l oua:pocnla fumenoua Poft pifccs nux fittpofl: carnes fcafcus affit Vnica nuxpdcftmocct alcera:terdaktnors cft aliqua 'documenti Primu di poft fum __»■ m||_ ... pdonem cuiaflibet oui rccetis fuppc 66 mollis debemusfomere pocu:maximc hauftu uiniteuius ea pot cc:qa ouu rcccs 66 molle cft optimi nutrimenti fiC facilis digeftionis:86cft de his q l modica qdtate multu nutriunt;86 peipue eius uitcllusjut didlu prius ibi.oua recedatfic ergo uiou qd cft araicu nature fadt q> ouu auidius ad mebra trahit,66 ad pc Hetratione iuuat:66 ca alia et pot ce:qa ouu tarde p mcrytdcfcendit5 potus ergo uel uinu iuuat eiusdcfcefu. Secududocumetu cft poft comeftione pifciu fumere nuces loco cafcnqa nux fuafieci tate impedit generatione fteumatis qd generari folet cx’pifcibus:86 hinc.cft q? in qdragdima ultimo danf nuces* Terdu documetu cft qd poft comeftionc{carniu debemus fumere cafcu 56 non nuces qa nuces nimiu cxficcaret 86 cafeus nojfed facit cibu defcedere ad fun du ftomachi quo uiget digcftio:66 iftud cfta u de cafeo Inter uctcre 66 noutuDdde fubdic texa uldmo uerfu qd unica nux Xnux nature humane 66 jjficuaeftrqa bonu odore oris efficit uifum c5fortat:66 fifr epanfplene 66 ftotnachu:66 maxi/ meos eius:fecudu Aui.ii«cano.c.denucemufcata:fcd altera«fnux auellana uel cois nocet,Auellana qde qrh iftatiua cft 66 gencratiua Uentofiratu in uctre iferiori 66 facit zoda 66 tarde cft digeftionis 66 excitat uomitu:ut het Aui.ii.cano.c.dc ea.nux uero cois:ga et facie Soda 66 difficilis cft digeftionis 66 mala ftotnacho *66 hoc calido pp «ius caliditate.fed terria nux.f.nux balifte cft morsd.morte inferesj quia p balifta hofes interficiunt* Vcbpoc iftud intclligi dc nuce me/ chcl q fccudu Auiai*cano*cft ucncnu ftupefadiuuiqre mortifera e* In fuautordatunudo Adde potum piromux eft medicina ucncno cumetu dices q nos debe/ mus poft cfu piroy fumere potuX* oinu: cuius ea fuffi cie ter didta eft prius:quia pirafutgeneratiuauetoiitatis & d cyprie tate colica iaiucetia & fanguine aquofitace rcpletia:8£ ergo cu cis debet potari uinu:& maxime forte & calidu qd eft uecoiitatu car/ tninatiuu & aquoiitatu cofumptiuu qs inducutpira* Sccudo dicit tcx.q nux eft medicina uencno.hrcmediu cotra uencnumr di diu eft ibi*Alea nuxruta.Dcinde in fccudo 6C tertio uerfibus inuic q pira fumpta fine uino funt uenena*i«natare rccetia pp eam dicfta In primo ucrfu* eft tn q pira non funt uirusa.uenenu iimpfr: quia ii fic comeftio morte induccrct:6£ pirus ea portas cet ma/ ledidta. Deinde \ qrto uerfu autor inurt q pira cruda fut ucnenu.u nocumetu inferetia:quia faciat ebulicione fleumata 6C fcabietii tn ipfa coquant funt anthidotu*i.medicina moquo di/ diu e fupra cu uino & maxime et poft alios cibos fumptatqufa fic iuuat ad cxpulftone fecu.Deinde I.v.uerfu dicit q piri cruda gra/ uant ftoraachu:quia ipfum fpediunt a digeftione & inflatiua funt: fcd pira codla releuant ftomachu grauatu:8C difponunt ipfum ad fua naturaliratc.Et f ultimo uerfu fubdit duo. Primu eft q nos de/ bemus poft pity fumere potu ppter caufam prius didla* Secundu eft q poft cium pomi debemus irc fccatundcft ad feccflum;& fecu du Aui.iKcan.c.dc pomis:poma dulcia 61 acctola quado in ftom* cho inueniunt humore groflum quadoq deponunt ipfum rn ege/ (lione.Ratio tame textus poc cfle:quia poma muku infiatiua fun* ttcntoiitatcm gcncrantia:quc in fcceflii emittetur* Fert pira noftra pirusjfmc trino futit pira mrus Si pira fune uirtts:(k maledidla pirus. Si coquas acidotu pira lunt;fcd cruda ucncnum Cruda grauac ftoachu rclcuatpfra cocfra grauatu* Poft pira da potam ;poft pomum uade fccatum, ■ ■ * ■ ' t * * _ , . e Ccrafa fi comedas tibi cofert gradia dona Expurgant ftomachumu cieas tibi tollit Et de carne fua fanguis eritep bonus Hic poatmfMu comoda ex cfu cera puenictia, Pri/ mu cft: q> ccraia ex/ purgat ftomachu:8£ iftud fecudu quofda uey eqn fif cu cis nuclei tcruntfjqa fit hnt qnda uim abftcrfiua ac mudiftcaciua.Sccudii cft 5? nucleus habet uirtute fragedi lapide renu u i* uc fi ce fi ficcus fuma£ ucl cx eo fiat lac.Tcrtiu cft q? caro cerafof* e gc neratiua optimi fanguinis 6C cofortas ac ipinguas:& iftud cxgime tu coprobantfjqa uidemus pafleres g funt aues multu comedentes cerafa q> tpc ccrafoy habet epata multu maiora qua alio tpc:fignu igitf cft:q magnificat epar dC cofortatjcir ca illud cft notadu qd du plicia funt ccrafa.fi grofta dC parua. Grofta aute adhuc duplida.fr dulcia 6C potica.Ofa dulcia dC parua funt infanade facili corrupti bilia ac f corpibus fadetia ucrmcsjgrcfla pontica dicunt cina:& illa funt adhuc dupliciajqda funt rubea 6C mollis carnis:8£ talia de bet recetia comedi & i principio mefaSC habet uim abftcrfiua fto machi atq appetitu incitadiralia funt cina nigra 6C grofta faris da tc carnis dC inter cetera maxime pontica:& ifta debet comedi i fine pradii fiuc ccncjcuius ca cft:qa ifta fua poticitatc qn ifinc mefefu/ tuuntf claudut orificiu ftomachi:quo claufo digeftio melior ac ue/ Iqdorfit. Hic ponunt duc Utilitates puenietes ex cfu eft qd pruna infrigidat corpus:6C io portega lenfes {cai,- ja rCgi6e exiftetes i dccodlioc carniu fernp comi/ fcet pruna:£C maxime damafccna.Sccuda eft qd pruna laxat uerre hoc cft pp humiditate & uifeofitate fccudu Gar,n.ahmen« iftud cft ucy dc prunis maturis Jn crudis.n.q non funt matura Infrigidat laxant multu profunt tibi pruna cft ftipddtas&coy nutrimetu cft paucu:ut dicit Aufc«ii*can.c.d* cis.Ht ifta fecuda utilicasjicet cda multu coucniat prunis damafct ois fleat eft prima:maxime tn coucnit prunis armcnisJ.dcportatis ex terra armeniaca meliora funt oibas 8C uehemetius foluetia fc/ eudu Au i,loco pair,& pro maiori dcclaradoe iftay utilftacu.faedu «ft qd pruna matura funt ufu 8C no imatura:pruna aut magis na/ ture coucnieria funt illa q funt figurc obloge habecia carne pauci K dura aliqle ficcitatc declinatia SC cordee exteriore tenue:& debee clle i fapore no uerc dulcedinisifed debet ce coy dulcedo atdnes.alt cui acredini:5C hmoi funt pruna damafcenaitalia.n.pruna ifrigidat ttt didlu cftjfunt aut multe alie quoy ufus no cft approbadus:funt et qda prunella filucftria parua q crcfcut in filuis SC no funt laxadua:fed uetris rcftritftiua & q’uccris rcftri / Itione facindebet aut pruna q fumuntf pp uetris laxatione primo poni i aq frigida:tuc.n*pfcuocatiua:ipfa cft lauatiua renu ex multa enim aquofiratcad renes du rJ ftionc ficuu fequitf multitudo i huanis:5c iftud maxime ueritate het de ficubus ficcismt dicit Auiahcamc.deficu/ bus.Hc ca fcdm cu ibijeft pp malicia 6C corruptione humoris gene rati cx eis:SC alia ca et pot e&quia ficus puocat multum fudoretex quo fequit generatio pediculo^,Secunda opatio cft q? ficus icitat appetitum coeundi:quiagenerat:uetofitatcq iuuat ad erccftioneuir gc;6C filr funt multay fupfluitatum 8C fperma augmetantes. Hicponutrfduc |IH m tJm JB31HHI utilitates efculoy < Primu cft: q» multi/ t!f plicat midlu fiuc uri ; t narcuius ca pot eejquia indurat fcees:8C Sc aquofitas fecu e ca mul titudinis urine Vel pot fumi ca f fis illi q fumilf cx illo aphorifmo. Vrina nodlurna multu fa Hic ponunt tres proprietates muttis quaruPrima cftqd *nuftu urina cuius caufa efhqa in mufto funt partes terre/ ftres nitrofe mordicares uefica cu ad ca ueniunt:66 ,pptcr mor dicatione uefica citius nitit eas expellere 8C ipfum muftum:& ifta jpprictas itclligeda dc muttis hntibns feces mordicares ficut mufta plurima rcnefiaiqa mufta hntia feces grollas no mordicares fcd ma gis opilaces fpediut urina ficut prius didu e ibi fpedit urina, Secu da cfl: quod muftu ciro foluit uel laxat uentre ,pptcr cade caufam dida in prima,pprieratc.Terda cftqd cft inflatmu pp cbulidoncm qua facit in corpore ex qua jmeniunt uentof tarcs.Et caule ittajs duaj: |)prietatu dide funt prius ibi: impedit urinam; Prouocat urina muftudtofolukSC inflat* In hoc textu au/ tor duo facit Primo poit ocftopprictatcs ccruifie e qd* ceruifia facit in corpore nfo groffos huorcs:86 iftud ma/ ximc het ucritate refpcctu uini:86 diuerfificat' ceruifia i generando groflos humores ex coponedu:na ccruifia exgroftibn fub ftada grofliores humores gcncrat:2C ex minus grofla minus grof/ eft q ccruifia augmetat ufres:2C iftud eH: irelligedu de ceruifia ex optimis granis copofitatq plurime decotflionis efttcuiuf modi c ceruifia oftiefisnfta.n.multu nutritiua eft:86 ergo uires aug merat.Tertia eft q augmetat carne:86 iftud pp mulca eius eft q multiplicat fanguine eadem de ca:86 ifte tres ultime pprietates hent ucritatede ceruifia adq multu decoda 86 de optimis granis copofita.Qjdnta cft q puocat urinduSexta e q laxat uetre 8C ifte duc maxime hent ucritate de ccrut fia clara multu lupuletaa.i q plurimu lupuli iponitfjaiiufmoi e cer uifia haburgefis q puocat urina 26 laxat pp lupulujipfa tn nd ualec debilia cerebra hndbusiqa tales de facili incbriaotf pp multitudine lupulfiScptima eq {flat uetre:S6 iftud het ucritate de ceruifia mo dica decotftidc codlatcuiufmoi eft coyta holadie q maxime {flat 86 opilat:86 ppterea plurimu cftq? ceruifia modicu infrigidatjcuiufmdi cft ccruifia holadie brabacie bannonic 86 flan/ dric:86 illa q cois hd utit:26 iftappricras maxfe ucritate het rcfpe/ £lu uini:86 circa iftud cft fciedu qd ccruifia por fieri cx aucna 86 or deo 86 cx frumero.86 fccudu qd fit ex alio 26 alio grano eft alterius ec alterius copkxiois:q«mfit ex ordeo plus attinet fngidiradjqa.or Groflbs humores nutrit ccruifTamircs* * » Prcftat:& abgmetat carne:gcneratq; cruore Prouocaturinametre quoq? mollit & inflat Infrigidat modicu:fed plus deficat acetum Infrigidat macerat.mela.dac fpma minorat Siccos infeflat ncruos 6C impinguia ficcat deu eft frig idu «Q uc aut fit cx ordco & aucnamimis opilat 6£*mi mus generat ueroiitatcs& minus nutrit;& q fit cx frumeto plus ac tinet caliditad & magis nutrit:SC magis opilat:& quato ceruifia cft grofllontato cft deterior:& quato fubdlior tato,melior:8£ fciedu qd peftiraa ceruiiia cft q fit ex ex gra fto qd noiatf loliu:5£ qa ifta maxime dolore capids generat 8C ner/ Uos ledit:deindc ponit textus aeeti:Q prima eft qd acetu cxficcat:dicit,n,Auic*de eo.iucano.qd eft fortis cxficca tionis:& medici peipiunt tpc peftis uri aceto cu cibo& fi/ militer cu poru:dicit,n,Auica'nddn.c.viii«doc.v.accto pterea in ci/ bo& potu uri in peftileda eft nocumeti ipfius fecurario. Sccudac qd acetu,infrigidat ;pprietate q in co eft.Terda eft qd macerat.ufa cithoicm macru:S£ ro eft qa ex(iccat:6£ iftud maxic e de aceto in ieiunoftoacho fupto:ut uult Auiand.docdiiuc.y.de extenuarioe crafli* eft rn qd ufusaceti:maxime in iciuno:multa in ducirincomoda;uiTumdebilitat:pedlus ofFenditttuflim comouct: ftomachu & par ledit;ncrnos8C iutfturas uchemecer opprimitihas artedeis doloribus:trcmoribus:& paralixib?uexas« Q uarta cft qd acetu generat melacolia co qd humores infrigidat & exficcat.Q ui to eft q? acetu minorat fperma:,pptercaqa cxficcatufrigidar:8£ ma cerat:& iftas ,pprictatcs aceti ponit Rafi.tn alma.dices acetu frigi/ du e& ficcu:8£ qd macie cfiFicit &C uircsdeftruit:fpcrma quocg mi/ «Uiit&colera corroborat nigra:rubea ucro colera 8C fanguinc debi litatjcibofq; quibus admifcct fubtiliat:demdc i ultimo uerfu autoc fubdit triaPrimu eft qd acetu nocet macris 8C ro eft:qa acetu exfic cac & fic addit in macredinc:fifc.n«additu fuo fifi facitipfum furc/ rc:8£ et oiscoplcxiolapfap contrariu p fifc deteriorat: Sccundu cft quod acetu nocet neruis:ut dicit Aaui«cano«c;dcco« gerdii cft quod acetum macerat;ut didura cft. Rapa iduat ftomaclnlimouir pducerc ucntu Prouocaturina:iaciet quoq? dente rumam Si male coda datf hinc torfo tunc generat In hoc palla po/ uantf primo tres uti litares rape tpate co €te:Xunu ei^nocu metu.Prima utilitas eft cp rapa iuuat ftomachu qa bn digcritf a flo machomcc ipfc ea grauatf.Sccunda eft cp rapa eft puocatiua ueti: qd patet expimento* Tertia eft cp rapa eft puocatiua urincjpter tfi iftas pprietates uuk Auer.qd magna het pprieratei cofortado u i/ fummocumetu uero rapas; eft cp afliduario nocet detibusa ultimo aut ucrfu fubdit qd rapa male cocfta tortiones facit i corpe qa multiplicat uecofitatcsnuxta illud uetu fepe rapis fi tu uis uiue re rapis*86 eft fciedu qd caudc rapay fortiter uefre laxat :pro maio ri noticia fciedu eft qd rape inter radices magis coucniut ad corpis nutritione:qd fatis ondit ex amicabilitate fui faporisihccm.ccple/ xio qd amara & pungitiua minus alimetu dat corpi CC dulcia magisiqa ergo rape aliis funt duldorcsSc minus puhgitiuelmagis copecunt uia cibi/fed generat fanguine groffum tt melacolicu fi digeftiua fit dcbilisi& bonu eft qd depurent a pri tna aqi8£ nullo mo debet comedi crude Si incitant ad coitu iSC uias mundificant urinales* In ifto paflu no/ tantf qnqjPrimu eft qd cor aialiu come/ ftu tarde digerit SC tarde et egeri£l8C ro cftiqa caro cordis e caro melacolica q difficulter digerit SC tarde defceditl& no eft caro bona fcdm Auiui.camc.de carneifii no mulru nutrit ut dicit RaJ alma.Sccudu eft q> ftomachus iifr c male digcftioisSC tarde defee/ Egeritur tarde coridigeritf dure Similiter ftoachus melior fit i extremitates Reddat lingua bonu nutrimetum medicine Digeritur facile pulmo cito labicur ipfe Efl melius ccrebru rcliquog: fionisicuias ro eftjga ftomachus cft mebru ncruofum camlagmo/ fumigre difficile digerit )86 ergo et no generat bonu fanguincidcin de fubdic tcx.q> ftomachus i cius cxtrcmitatibus.Cquo ad eius fun du 86 orificiu melius digerit'’ icuius ro eftigai illis pcibus magis car nofus cft 86 magis pinguis.Tertiu cft lingua cft boni nittrimeul 86 hoc quo ad eius radicefutuult Auidhcan.cde carnei86 ro eftjga cft facilis digefbois 66 carnofai86 iter rcliqs linguas porcclliiq abla/ ta eius pelle cgpaif carni aprilut fciutfdndetes an principcsXfgua th bouis no eft multu fana pp cius nimia humiditateilcccatorcs tn linguis uti uoletcs an eay aflatione iponut gariofiloslquibus humi das linguae minuit (86 fic aptiores funt cfui. cft q, pulmo facile digerit 86 facile egerit'’ 186 iftud e pp cius raritate 86 mollide* eft tn qd ciusnutrimem no cft coucnfcs nature humane quia paruu eft 86 fleumaticulut dicit Aui*ii*can.c.dc eo(86 circa iftud e fciedu qd pulmo arietis quauis no fit bonus dbusicft th bona me/ cinaiqa fanat cxcoriatione calcanei ex calciametolfi ponat fup ip/ fam calidus:ut dicit Aui.loco eft qd cercbru gallinr inter oia cerebra eft mcliuside quo dicit Auidi.can.qd ,phibet flu/ xu fanguinis nariu:dcbct th cu falc aut cu fpebus comcdijga dc fc Uomitu ;puocat:86 circa iftud fciedu eft q> dc cerebro dicut medici q? augmetat mcmoria:ccrebra ucro porconature no funt coucnietia:fcd cerebru ouis leporis ucl cuniculi cu falc ucl fpebus comedi pot:86 de cerebro amplius didlu e ibi* Nutrit 86 ipinguar^ Hic ponitf unu documctu;56 cft qd lep ib i feme fcniculhqd dr maratru:expellit ueroftatcs aut cas difToluir.Ec ro cft ga cft calidu 86 ficcu 86 carminatiuu JEt drea iftud cft Iciedu q> a coibus gttuor tangunt utilitates puenietes cx cfu maratri fmc feminis feniculi* Scme feniculi fugat 6l fpiracula culi Prima eft q> cofcrt febr ibus.Secuda crt q> pellit ucnenu. Tertia cft mundificat eft qd acuituifum. Et dc ifto fo/ let dari ifti uerfus cocsibis duo dat maratru febres fugat ucne nu.Et purgat ftomachilu me quoq? reddit acutu:86 iftas qttuor uri litatos tagtt et Aui«ii*can.loques de feniculo. Et circa qrta utilitate nota qd Atiuioco palfdc femine feniculi dicit. Democritus exifti/ mauit qd'uencnofi uermes pafcut feniculi recentis feme ut ui/ fus cofortcttut uipe & ferpetes fricat oculos fuoscu egrediunt dc cauernis hyeme fup ipm ut illuminent oculi ultcriUsqdfeniculustardcdigcrit male nutrit &C ergo non copctit uia cibitfcd magis uia mcdicine:no igit utedu cft eo in re/ giminc fanitatisjnifi ad corrcdlione malicie quoruda alioy f cut iterdu cu ladtuca comedimus pctrofilinu ad refiftedu frigidi/ tati 6C humiditati lamk . • i eunda eft q? anifum cofortat ftomachutcuius ca eft:qa anifum mu dac ftomachu a flcumatibus:& ipm calefacit & ppterea et confert uifui:qa nihil eft qd uifui magis noceat qua imudicia ftomachr.qa a ftomacho fmudo eleuant fumi imudi q oculis nocent peurbado fpus ui(iuos:8£ ifta duo iuuamenta facit anifiu dulce. Et pter iftas utilitates Auic.ii.cano.c.dc anifo plures alias utilitates anif ponit. Vult.n.ibi qd anifum eft fcdatiuu:cftueronratu foluriuu:fedatiuu fitis:cane ex apiduu & opilatio nu epatis 6C fpknis generata9; ex (ifr renu udicc dC matricisjpuocatiuu urine 8Cmcnftruoy;8C mundat matrice a flu/ Emendat iiiTum ftomachu cofortat anifum Copia dulcorisanifi (it melioris* xu humiditatu eft motiuum coitus* Hic pontf unfi 31 • - 1 ' r iuuametu fpodii:8C eft qd fpodiu fuptu fanat fluxu fanguis: cui? ca pot ec:qa fpodiu hct uirtuteppriacofortadi epar:8C fic for tificato cpate qd efl: fons & origo fanguinis fanguis ab co meli? rc tinct?:8£ dicit Aui*incano.c,de fpodiotqd fpodiu cfl: radices cana$£ adufle.Df.mquoipfc adurunt pp fricatione extremitatu cu Uetus cas pflat:Simo tn ianuefis dicit qd fpodiu e res cuius origo nos larenrcs tn adufta uf 8£ diuifoes nedu fpo/ diu cofertf nimio fluxu fanguinisumo et in nimio fluxu uetris 6C Uomitumt dicit Radn alma.8£ co fert et i febribus acutistcofortat cor dC tremori eius:6£ fincopi fa<5te cx cffufTonc colere ad ftomachu auxiliat?:ut uult Aui.loco palf.SC e fciedu circa pdidla qd ficut fpo diu het refpccflu ad epar dC pprictatc cofortandi ipm:ita funt aliq mediae cj hent fimile afpccflu di fmilepprictace coforradi aliq alia mebra fpaliatficut macis cor:mufcus cerebru liqritia pulmone:cap pes fplene:& galaga ftomachumt pateti his uerfibus* Gaudet epar fpodioimace cor ccrcbrfi quoqj mufeo: Pulmo liquiricia:fple*cap,ftomachufq; galanga. In hoc textu tria fiunt* Primo ponit? unudocumetu ge/ nerale quod obferua apud oes;8Ccft: qd uas codimetiXfalis i.cgtcoi noic falinum df debet pponi f mefa ipfi edeti iuxta illud cocmctruifal prfo pom debet primoq? reponi.Gismefa male ponit? abfq? fale* Sccudo ta/ Si eruor emanat fpodiu fumptu cito fanat - ‘ - r j ■ i/j ' 'j * > 'j fjIJi.t■ .r, *1(- J' jii Vas condimenti preponi debet edenti Sal uirus refugat:& no fapidumcp faporat. Na fapit efca male que datur abfq? fale Vruncper falfa uiTumifpermac|; minorant Et generant fcabie pruritum fiuc uigorem gunif duo muameta falis.Primfi efl qd fal refiftit ucncno:cuius da/ plex pot ee ca: Vna e:qa fal cxiiccaciuu e:66 fic fua ficcitatc exficcat humiditates ex qbus pot fequi corruptio. Alia ca eftjquia fal cxfic> cat66 coprimit humiditatesa corpeextrahedoiEt fic claudit poroS 66 p cofequens penetratione uencni q fieri deberet p poros* Sccudu fuuametu falis eft qd fal inducit fapore i dbariisma coiter uidemas ad fenfum qd nulla cibaria fapiut (ijjcconiixtioe falisjut dicit tertius uerius.Tcrtio falis Jiuc cibario ru ualde eft qd cibaria ualdefalia urut uifumxdep/ dunt uifum uel nocet uifuficuius ca potee duplex. Prima eftjquia res nimiu falfe inducut nimia (iccitate.q eft-cotraria oculis.qui lunt inftrumeta uifus:cu oculi fnt de natura aquatut df in defenfum 66 fenfato. Secunda ca cft:quia cibaria multu falfa lunt pruritiua 66 mordicatiua:mo ut fupius dicftu e a cibariis mordicatmis i ftoma cho cxiftecibus eleuan£ fumi mordicatiuitqui fui mordicatioe ocu lis nocet ac ipfos multu rubificac.Et ergo uidemus qdbulietes fal rubeos coiter hent oculos.Secudu nocumetu cft q? cibaria multu falfa minorat fperma:36 ro efl: quia cibaria multu lalla multu exfie eantoes humiditates corpis qre et fperma cxficcat' 66 fic minorati Tcrtiu nocumetu cft qd generat Icabie.Cuius roeftjquia fal gene/ rat humore acutu mordicatiuu aduftu qui et eft ca tu nocumetu q? auget pruritu .Et ro cft quia generat humore mor dicatiuu 66 pruritiuul66 ifta quattuor nocumera comcmorat RafiS In alma.de falc dicesicoy pterea fanguine qui multa ex co fumpfe/ rint quatitate aduritluifum quoq; debilitat atq? minuit Ipeirna 66 generat pruritu 66 lcabiei66 pter ifta nocumeca p falfa.i.muku fal ia inducunt ferpigines 66 impecigiiies/morphcailepra mdifpofidsl 66 uias urine excoriant cum diu corinuanf ♦ Moderate tamen falfa faftidium auferunt appetitu excitant atq? acuunto Hic feruore utget trcs:falfas amamstacums Alget acetofus fic fttpans ponticus atcp* Vadus 6C inhpidus dulcis dat teperametu« In hoc textu po/ nun/ qlitates cuiufli bct faporis. Etprio df qd ifti tres fapo/ tcsXXalfus.amarus & acutus calefaciiit corpus fumetis ipfos. Se/ cudo df q> ifti tres faporcsXacerofusdipricus6C poticus [frigidat* Tcrrto df q» iTH tres faporesX.unduofus infipidusSC dulcis fut tpa tijnccinducuc i corpe caliditate aut frigiditatei& pro uellcdu am/ pliori fcielu efl q? fcdrn Auidi.cao.tracXcdidodo fune ucri fapo/ resq fcquunf’ funt dulccdo:amarirudo:acuitasXalfedo: accerofitas ponricitas:ftipdcitas;& unduoftastenum erado tfi ifpi dtrare pro fapore fkut textus facit hoc:tuc funt noue fapores 8£ ca pit' hic fapor pro 01 eo q» guflu iudicat & ker iftos fapores tres fut calidi ur dicit hic rexXfalfus amarus & fcdm Auido.pa!& Acutu e(l deinde falfumfqm acutu efl. for/ tius ad refoluedu incidedu SC abflcrgedu qua ama$::8£ inde falfu e ficur ama& cofradu cu humidirate frigida.Ettrcsde iftis funt frigidiXacerofus ftipasXfhpticus & pondcusPondcustn cc/ teris frigidior deinde ftipticus:6C poflca acerofus & pp ifld i oibus frudibus q dulce! cur prius efl pondeiras uchcmeds infrigidadois deinde poftq p calore folis digefliuu aliquo mo digcfli fut frudus appetin cis ftipdciras:& deinde declinat ad acctof rare ficut agrefla 61 poflea dulccfcut;fi£ licet acetolum frigidu q flipticu:tn pp fui fubdlitate & penetratione \ pluribus cfl maioris ifrigtdado nis.Er fcdm Aut.loco pairPonticu 6C ftipdcu funt f fed(lipticu no cotrahit lingua nili quoad fupfidc apparcteXed po ticu cSrrahir 5C exafpatqd appeti linguaXfupficie;6£ occultuXin tcriora dus:& tres dc iflis faporibus lunt rpadXno excedetis calidi tatis uei frigiditatisjficut dulcis2unduofus:8Tinf5pidus.Liccr.n.dul cc fit calidmtn i eo no appct fortitudo caliditatisjficut dicit Rafis in alma.Ec eft fciedu ulterius qd unicuiq? debemf opa tionestut uolut Auic,& Rafis locis palil Opationcs.n.dulcis fcdm AuiJunt dfgeftio X lenificatio X multiplicatio nutnmendi& natu ra diligit ipfumlSC uirtus attradliua attrahit ipm. Et fecudu Rafis dulce eft gencratiuu multe colere rubee 8C opilationui epate X fple nc X flegmois pcipue fi pdidla mebra ad hoc fuerint appata.& ue tris fluxus cx ipfo (equit' X mollificat ftomachu X confert pedori X pulmoni!corpus ipinguat X augmetu fpmatis tribuitfopatioes ucro amari fecudu Auidunt abfterfio 6i exafpatio* Et fecudu Ra* calefacit X dcficcat fortitencito fanguine ad aduftionem X maliciapducittcolera quoq? rubea X fanguine augmetatlopatio uc ro pontici fecudu Aui.eft cotractio fi ponticitas fit debilisiaut ex/ pfflo fi fit fortis X fcdm Rafis ponticu corpus ifrigidat X defice at carnis X fanguinis minoratione facit:fi multoties ahqs eo utat':fto tnachu quocg cofortat X frequeter uetre c5ftrigit:& fanguine gene rat melacolicutopationes ucro ftiptici fcdm Aui/unt corradionpif fatiojfduratio X retetio.Et fecudu Rafis opatioes eius fut ficut po/ tid licet debiliorestqa ipfe uf coprehedcrcftipticu fub ponticojga de ftiptico nihil dicit expfleiopatiocs uero unduofitads fcdm Aui< funt lenificatio lubrificatio X codio.udigeftio parua.Etfcdm Ra* unduofu ftomachu mollificat X uetris facit fluxu:8£ facietate ang ho fibi quadrate fibi ncceffaria aftiimat adducit:8C calefacit:maxic tn febricitantes X hntes epar X ftomachu calidiuCorpuset hume/ dat X lenittfleuma uero auget:8C cognitione ebete rcddit:8C auget fomntuOpadones uero acuti funt refolutio incifo X putrefadio fe cudu AuuX fcdm ablutio Rafis.Acutu calore auget X cito inflamat X fanguine adurit X ipm priusin colera rubea mutat:8C poftea i nigra:opatioes falli fecudu Auhfunt abfterfio exficcatio X fbibitio putrcfadtioist# fcdm Rafisdidcfuotm texamediete pce dcntitOpatioes ucro acetofe futit fecudu Aui.infrigidatio dC tcslios Et fcdm Ra.acetofu colcra rubea dC fanguine reprimit # actrc ftri git fi # iteftina muda fuerint.Si aut fleumarisi eis facrit Multitudo uetris facit fluxu 6C quoqj dige/ ftiua debilitat #;pprici cpate«Neruis uero # neruofis mebrisnoctt frictu affert # aut appetidua excitauDeopa tionibus ucro ifipidi dicit Ra.q? aliqd eft ifipidu qd magis nutritX qd cqlirati magis uicinu cfttaliud eft qd tgate calefacit:# aliud qd* tpate infrigidat:# fi cu ipfo fuerit multa humiditas hume<5labit:fi uero ficcu fuerit deficcab it, iuuameta uipcPri/ mu eft q> uipa mu/ dat dcntes.Cuius ca eftjquia pp pane diutius inherente dentibus q uinu folu fine panc;Iimofitas illa dentibus adheres a qua dentes lu/ rididicuntfja uino melius c6fumi£ # Sccudu c qd acuit uifum quia phibet malos fumos ad ccrebru afcedercqui offufea/ tet:fpus uifiuos p imixtione:# iftud facit ex eo:qa digerit ma/ ferias malas i ftomacho cxiftetes.Tcrtiu e digeftu facit di gerijqa facit daufione orificiiftoachi # cofortat digeftione* *u cq> fupfluc digeftu ad mediu reducit :ct totu iftud maxfc uerita te het de uipa panis cu uino;dumo panis primo affatus fit:aucfa/ pra prunas cxficcatus* Hic ponunt aliq do Primu e qd ofbus bonu e feruaf diet£ cofueta:et p dieca intelligitf admimftratio Bis duo uipa fadnmundat detes:dat acutu Vifum:cj? minus cft iplet:minuit dC abudat Omnibus affueta iubco fcruarc dictam. Approbo fTc eflctnifi fit murare nccefle, Eft Ipocras tcftistqm fcqutf’ mala pcftis Fortior eft: mctha medicine certa dicta; 8j** n curasf fatue regis et male curas cibi K porus:56 ro huius documeti eft:ga trafgrcftio a cofuctudine nocet nocumcto magnoicofuctudo.n.dt altera naruraificut igit na tura cuftodirc oportetlfic 66 cofuetudine/66 fpaTr fi cofuctudo fuc/ rit laudabilis.Et ficut oportet feruare cofucta adminiftratione dbi 86 potuslita et oportet feruare cofuctudine \ aliis rebus no naturali bus pp cade ofone.Vn fi aliqs fuerit coiuetus multu laborarci66 uc Iit hac cofuctudine omittere 66 in ocio uiucre uel multo minus labo rare uel alia fpem laboris affumerc 66 aliud tcpusucl aliu modup/ culdubio multu ex fifr itclligic i cibis 66 potibus fomno 66 uigiliis 66 euacuationibus 66 aie accidetibus* In ofbus«n« multu obferuada eft: cofuctudo fi fit laudabilis uel laudabilis uel indifferes i bonitate 66 malicia refpedu huius ad qd deber fieri pmutatio.Ec drea iftud fciedu eft: qd ailued exercitare uel labore q bufda laboribus cofuerisldato q? raks fint debiles uci fenes minus leduntf 66 fortius laborat qua ficenr iuuenes icoluctii66 iftud uulc Ipo.ii.ampho.dices.Affuetiafluctos fnclaborcsl6c ii luerint ii e/ cilles aut fenes i cofuetis fortibus 66 iuuenibus facilius ferut. Et ro cftlqa ifti hent maiore inclinatione 66 cofuctudine ad iftos laboresf na cofuctudo prius habita leuior eft ut df i corneto pdidh ampfio* Et ifta eft ca qrc uidemus hoies debilesiut fenes q ex confuctudinc aliqn cxcrcet opus mcchanicu facere aliq q facere non poflent eius fortiores 66 iunioresiaut minus ab cis Icduntl ficut uidemus moli/ tore debile facilius faccu eleuare qua eo fortiorei66 fabru antiquu minus ledi mallcatione qua iuuene forte no cofuctu. Sccudu docu metu eft qd mala peftisxmagnu nocumetu fcqmif ex pmutationc dicte ccfuetcmt uulr Ipo.Nifi fuerit nccefle ea pmurare.Eft aut ne ceffariu ca pmutarePrimo qn eftillaudabilislfic qd cx ca puenirctf ad pcffimasegritudincslficut cofuctudo comcdedi malos cibos in fine ex neccffiratc pducetes ad malasxgritudmc$*Tale*n«c6l«ctu/ dinc & fifcs ncccfTc cft corrigere 8£ pmutare uF totaliter ucl faftt tti fra terminos hoc debet fieri paulati & fcdm que da ordine fna ois fubita mutatio uehemeter nocctlSC fpafracoiueto ad inconfuctu* Secudo nccefic cft eapmutarclut alicjs minus leda£ exincofucta fi poftea ad ea fe traftuleritifi,n*qs ad oem dicta fe afv fuefcatlminus ab 01 Icdet' eu fead ea traftulerit*Et iftud et itclligc/ du cft in aliis rebus no naturalibus.Et iftud cft qd dicit Ipodi.am/ pho,Ex multo tpc cofuetai86 fic fuerint dcterioraiincofuetis minus tooleftarc cofucuerutioportet igitf ad nocofueta trafmutarclSC cir/ ca iftud cft fcicdu qd debet fibi cauere ne unius rei quafucucjj bona fit fibi coluaudine faciat q ipm feruare fit neceflariu* Verbi gfatfiqs uno cibo cofueto femp uta&ucl aliquo potujurtotalitcr ab eis abftincat:uel dormire ucl moucri ucl coire totaliter aflucfcat:ad hocgrauitcr aftringiifimaxfrnu em incurret nocumetu fi iterdu ab eifde oportet abftincretfic igi£ qdlibct corpus fe difponerc debet ut calore 6c frigus pati poftk6C ad motioes &C ad qlibctnurrietia reddat iSC ut fomni dC horas:ma{?ones:8C domes lecftos fit indumeca fine lefionc pmutare poftit.Q uod qdc poterit fieri f? cd/ fuetudo no obferuet ad ungueded interdu ad icofueta trafeamus; Oportet igitf ad incofuera aliqn pmutare;5C iftud uuls Rafisdiii.al Uia.c.de coferuatioe c6luetudine*Tcrtm documcntu cft qd fortior & potior metha in mcdicado egru eft adminiftrare dicta certa:qua fi medicus no curauerit:8£ alia indebita adminiftraucric fatue regit egru & male eu eurat:8£ circa iftud e fciedu qd triplex eft dieta.C groffaiq cft q(i dieta tenuiffimaiq cft nihil dare uel cjn:6C tnedia:q abfolute tenuis df:8C ifta i diera tenue declinare ad lacus groflcificut aq carnis oua forbilia:6C pulli parui:& declinare ad renuiflimatficut aq ordei:mcllicratu:S£ uinu granatoy:6C media q certa noiatftut ptifana no colata;& extremitates pullojitSi ifta dic ta certa in pluribus coucnit egritudinibusmo tn in oibusmo.n.cS/ ucnit i egritudinibus longisiqa in talibus oportet uirtute longo tpc ce anqua gucniat ad uidtoria;& uirtus eu dicta certo tpe no pollet pdurare line magna debilitatcjoportct ergo i talicgritudinecibu in groflamlifr no coucnit in acuuflimis cgritudinibusXin illis q ter/ minant in qrto die ueiamqa in talibus coucnit dicta tenuiflimarnt uult IpOii.ampbo,ibi.ad ultimas egritudines ultime curationes ad perfectione funt potetes. Inifto tur fex a medico co fiderada in ad mini/ Oratione diete,Primu efl qle.f cuius qlitatcs debet ce qa i egri tudine calida debemus egru dictare frigido cibo:8C [frigida calido? in humida ficconn ficca humido*Vcrutn ga naturalis coplexio die/ ta (ibi fifr cofcruari debettut uult Gafdn tegni:ibi:ca!idiora calidio ribus idiget adiutoriis:frigidiora frigidioribus &c* Secudu e gdd* cuius fubftatie debet ec dbus:qa athlete 5C rulti fortibus exercitiis fuppoliti debet dietari cibo groflotquia i cis uis digeftiua efl fortis: 5C fic no debet ut cibis fubtilibus;ut pullis:caponibus:carnibus ui/ tulinisfeu cdinis:quia ifte carnes i eis nimis cito di/ gererent :qrc neceffe ect cis fepe comedere:nobiles ucro & [ ocio u i/ uetes debet uti dicta fubdiis fubftatiejquia i eis uirtus digeftiua eft debilis:no potes i groflbs cibos:cuiufmodi fut carnes porcine falfc SC bouinctpifces folc cxliccatitlifr i egris:egrotaces tts debet uti fubtiliori dicta qua egrotaces egritudinibus cronids.u longis ficut quartanis*Tcrtiu efl qnj.quo tpe dictadebctdarhquia in fanis maxic debet attedi cofuctudo«Vn i eftatc hoies furgetes SC cofueti bis folu i die comcdcrc:debct comedere hora,x,uel modicu an dC no expedtare mediu diei pp nimiu diei calore:filr debet cena Q_uale qd SC qmquatu quotiens ubi danda Ifta notare cibo debet medicus dictando tc hora» vi «uel modicu poftu hyemc ucro debet praderc hora,xi.ue ♦xii.pp longitudine fomni:& deinde cenare hora»vii»ucl modicum poft:8C maxime feruada eft cofuetudou egris ucro et cofideradu eft tps:quia in febribus in paroxifmo uel flati an paroxifmu ucl flati pofhno eft dada dieta:quia fi ftati an paroxifmu uel in paroxifmo det'’matura diuertit? a digeftione materie febrisrp hoc qd debet di/ geftioni abi ee fteta:& no debet dari ftati poft paroxifmurquia uir tus adhuc multu?debilitata eft ex paroxifmo fmediate pcedetudc/ bet igit dari dicta an paroxifmu tato tpe qd poffit digeri ah adue/ tu paroxifmimcl debet dari aliquo tpe poft paroxifmu;& hoc e uc tu nifi timeatf magna debilitas uirtutis:tuc»n.dadus eft cibus quo/ cuq* tpe:accidetibusmmirtutc diftbluetibus cibus illico dadus eft: Ut uult Gafan co .illius ampho d.pthcoteplari aut tft qaatu.i, qua citas cibi fumednquia ut di(5lu eft prius:quatitas d bi cftate comcdedi pro qualibet uice debet ee paucatquia calor natu ralis tuc debilis eft pp nimias refolutioesu hyemc uero ui/ ce fumedus debet ee multus:quia uir tus digeftiua tuc fortis eft cu calor naturalis fit unitus pp frigus drcuftas ut duftu e pri^:ibi»Tpi bus eft quotiesn.quoties i dic fit cibus dadus:quia I cftate q i hyemciautuno uel uerc licet modicu pro qualibet uiccmt et pri? didlu etfifr uirtute digeftiua cxtftete dcbxlt fepe 8C modicu de cibo eft dadumirtutc uero exiftete forthpot mul tu dari SC paucis uicibus.Sextu eft ubid.i quo loco:quia c loco frigido mfrumec mftu calido fed magis i loco tpato* In hoc tex»autor di cit tria, Primu e qd fus caulis.i.aqua SC maxic prie cbulitiois caulium ® buliantfifoluit uetrcfcuius ca cftiqa in foliis 6C pdbus exteriorib^ *Us caulis foluktcnius fubftatia ftnngit quado dat? uenter laxare paratur caulm cft uirtus qdamtrofa abftcrfiua dcbilircrinbcresl56 facile fc parabilis p modica decoctione fiue ebulitione q fparfa p aqua ip/ fam laxatiuarcddia66 hinc et e qd pna aq decodiois caulu magis laxat qua fecuda qa ifta uirtus nitrofa ablterfma p prima dccodlio nc plurimu iepat «Secudu qd dicit eitiqd iubllancia cauiiu 186 hoc poli dccodtione coy. (Iringit uetrel66 ca dliqa ois uirtus q laxaret (p decoctione ab ea ablata cltiSC manet fubitatia terrea ficca q ucntrC ftringic/Tertiu qd dicit eftlqd utracg fimul fpptaXaqua dccodioiS caulm 66 fubitatia laxat uctrei66 ro efliqa uirtus ablterfma 66 nicrofa i aq manet(gfa cuius totu laxat.pro maiori noticia fciedu e primoiqdcaules generat humore meiacolicu 66 ibmnia malaimali fune (tomachoipay nurriutluifum obtenebratifomnu iducut men/ (trua 66 urina puocadut ptlm Aui.ibcano.86 pti a Rafis.lii.alma*1 colligitSecudo fciedu q? cotncftio caulis fme dccodiois fme lemi nis phibet 66 retardat ebriecateiut uf muere Ari(t,iii.pri. pbku tna.qreslpp qd caulis foluit crapula* Et ide uolut Ra.66 Auicdocis palf.Cuius ca poc ee illa fcdm aliquosfqa pp comeftione caulis elc/ uantf fumi ualde groffi igrolTantesfurnolitates umiiq igroflate fpc diunt penetrare ad cerebrupp groflitudme. Philo.ucropbleu mate pdido alia dat camlilta.l.qa qd' trahit humidu uinofu ad fc ac a corpc repellit 66 corpus ifrigidatlcurac crapulaifed caulise hu/ iufmodiiergo curat aut caulis fit hmofpbatlqap fuc cu caulis q ell diureticus trahunt humiditates uinofe indigdte a ro to corpcl66 in uefica deferunt 166 p fubitatia eius frigida (tipcica 66 cerrea i llomacho relidta no potete penetrare ifrigidac totu corpus# Et p cofcques curat crapula hoc mo qm fupfluitaces fubriles q non poterat deorfum cedere pp caliditate uini monete eas ad fupioraiut ai cerebru feruntf reprelle deorfum 66 uirtutc fucci trahunt ad uc/J fica.Ell.n.diureticus 66 menflruoy puocatiuusiut didu dh Dixerunt malua uctcres quia molliat aluu Maluc radices rafc dedere feces* Vuuluam moucrunt & fluxu fepcdederut* DE MALVA Hic potiunl.im pprictatcs fiuc effe/ (flas maluc: quoru* Primus eft qd mal/ Ua mollificat uetre:quia eft unu de rcmollitiuis* Sunt.n.qttuor re/ mollitiuaXmaIua:bifiuaIua:braca urfinai86 mercurialis:ex qb? coi ter fit clirtcrc lenitiuu 86 mollificatiuu qd ualct ad fccu induratay edu meta n debet denotari hoc noie meta fi no beat uim ftati auferedi uermes uetris86 ftomachi. Meta.mmagne 86 fortis fi aromaticitatis 86 magne amaritudinis:86 io queadmodu abfinthiu Uermes interfiat fic 86 meta.Et debet dari decocflio eius ficut 86 ab finthii 86 no fubia«Aducrtedu tn qa multu calida eft 86 ficca fangui Uc adures no copetit uia cibi i regimine fanitatisjbn tn couenit uia tnedicineiqa ftomachu cofortat86 ipfum calefacit 86 fedat fingultfi 86 digerit:86 phibet uomitu fleumaticu 86 fanguineu:86 ad coitum incitat ppter inflatione q eft in ipfa 86 humiditate ortolana:86 pro hibet fputu fanguinis86 cofert ad morfum canis rabiofi;86 eft pro/ pria ad illud :86 fi fruftra ipfius in Ia nulla cft medicina crefces i ortis q phibeat morte quis i ortis bn crefcar me dicina phibes putrcfa faluia eft calida:5£ licca:& id no multu copetit p fc uia cibijquia rii Ipfa faluia multu cofortat neruos:hoies i lanirate multu utuntf lal/ uia duplicirer.Pno quide coponendo ex ca uinu faluiatu quo uino hoies i latitudine fanitatis utunt :fpalr i principio mcnfe:& copetit hm5i uinu paraliticis 66 epileticts moderate fuptu:86 pcedeti purga doe aiicedecis mcdidc.Secudo utunf ialuia {falfisma excitat appc titu 66 fpair cu ftoachus fuerit repletus malis 66 idi/ geftis:66 e duplex faluia.Cdoeftica:66 het lata 66 folia magna. Alia e q uulgariter nobilis df:66 het minora 66 ftridtiora folia:66 apd medi cos df liiifagus.Tertio enueratautor fex res mediciales ualetes i cu ratioe paiius:66 df q? ialuia caftoreu Iauedula pinula udis nafturciu 86 achanalia curat 66 fanat mebra palitica.i.palifi tadla fiue debilita ta.De ialuia aut ca patet ex didtisjqa ut dem e;faluia cofortat ner/ Uos:q i paltli debilitati fut 66 ec qa ialuia calida cft 66 ficca cofumit maceria flcumatica fbibita neruis ex q iit palifis.De caftof patetjqa caftorcu cft maxie cofortatiuu calcfacftiuu 66 exficcatiuu didt.nAui.ii.can.c.de eo qd fubtilius66 forrPoi qd calefacit 66 ex ficcat:66 poftea dicit q? cofert neruis 66 calefacit 66 cofert tremori 66 fpaimo hui do 66 ftupori 66 paliii:66 poftea adhuc fubdit qd no e ali qd magis iuuatiuu uetolitatu aure q ipm cu ex caftorio accipit qtu cft les una 66 dilloluit i oleo nardio 66 diftillat i eajplures alios effc d>het caftoreu :qu os Aufnarrat lo.pal,66 e caftorcu da aialis mariniKp df caftor:66 olcu de caftorc et mltu ualet i palifi licut caftorcu poft euacuatione materictqa tu c illa materia q relidua e coluit 66 ncruos coforcat:d Iauedula et patet qa fua aromaticitatc cofortat ncruos:66 lua calcfacftioe coluit materia palifis d pmula ue tis et paret;qa fua aromati citate 66 calcfatftioe cofortat neruosjet df pmula ucris qa e d poiis aromaticis i ucf nafturcio pa tet:qa nafturciu e caim 66 ficcu fubtiliatiuii 66 idiiuu 66 refoluduu qre aufert raam paliils:56 di.aui*it.ca.c.d co q? cofert of mo!lificat5i calcfac 66 educ fleuate:et mudificat ncruos a flcuate:66 io coiulut medici ut nafturciu i qdragedma edaf’ ppea qa abi qdra gelimales fuc fleuatici;66 e nafturciu herba cois crcfces i locis frigi difTimis.f.in locis pctrofis 86 aquofis ubi ftmt multi fontestdc atha/ tiafia uero q alio noic df tanacetutteutonicc tente uel reynuae:patet ga ifta herba hetuirtute purgadi fleumate 86 fua caliditatc exficcat ncruos;86 hct uirtutc purgadi ucrmcs 86 materia ex q generant'':86 io gallici coiter i diebus pafchalibus utunlf athanafia frixa cu ouis ad purgadu fleumataex pifcibus i qdragcfima generata ex gbus fa dic generant'' uermesi difpofitis:86 i fine tcx.autor fubdit ad faluia df q(? ialuarrix nature* Hic ponit autor quattuor effedus ru tePrimus e q> acuit uifum 86,pprie fu c/ cus ut dicit Aui* lii.ca.cde ca;86 pri^ didlu eft ibhAllea nux ru*Sccuda eft q? ruta minuit defidcriu cocu di uiris fed in mulieribusaugcttcuius ca pot ce iftatqa ruta fua cali ditate 86 exficcatione fperma in uiris minoratjqd fubtile e 86 aereu: fed in mulieribus fubtiliat 86 calefacitlqa in eis fperma eft aquofu 86 frigidui86 ergo eas magis ad coitu incitat pp fubtiliatione 86 ca liditatc fpermatis ex ruta.Tertius eifccftus cius eft q? ruta facit aftu daj.fadle apprehefione 86 inuetione alicuius medii i c£ fubtililqa pp calefacftione 86 exficcatione fubtiliat fpusl86 fic igeniu clarificat (Quartus cffcdlus eft q, decodlio rute effugat pulifcei86 hoc fi ex ea irroret: domusfquia interficit eas fecudu q? coitcr dicunt medid 86 fecudu AuUndiifitracaii.c.deeffugatioepulicuJqn afpgitf domus cu infiifionecoloquintide faliut pulices 86 fugiuntl86 hir ex deco/ Ilione rubi«Et poftea fubdit Aui.86 dixerut quida qn ponit faguis bird in fouca in domo aggregat pulices apud eu dcide monunt I 86 fifir aggregant fup lignu linitu ex adipe cridiiSC fugiut ex odo^ DERVTA Nobilis eftrutatquia lamina recidit acuta Auxilio rute uir quippe uidebis acute. Ruta uiris coitu minuitjtnulieribus auget Ruta facit caftu:dat Iumcn,& ingerit afttt Coda facit ruta de pulicibus loca tuta. re caulis 66 oleadn.Et fecudu aliquos ttihil magis deietftiuu eft pulicu q res fortis odorisl66 ergo ruta ualctlmecaimeraftrulluptt lusi86 fup oia feces uel urina cq.Ice domus irrorata ex dcaxftione feminis rape occidit pulices.Et fi fumigent domus ex cornu tauri/ tio fugiet pulices.Pro captione tn nihil melius eft qua impofi/ n*o nuuei bombicis in ledoiquia in illo aggregantur* Hicloquitfautor de cepisl66 didt*v« Primu eft qd medi/ ddiffcntiut nature aliqbusur q< taeniut lachrymc*Sccudus effedlus feminis linapis cft:q? expurgat caputdxcrcbru mudificado 6C abftergedo humidiratesftcumaticas a capitetexpurgar et caput naribus ipofitu puocado demutatione fua mordicatione:8C io iponit naribus fternutatio ne aut expellunt nocumeta cerebri;2C fifr kme finapis fua cahdita DE SINAPIS Eft modicu granu hccu caliduq} finapis Dac lacrimas purgacq; caput;toliitq; ucncnu te fubtilat flcumata:8£ diflbluit illa q opilat meatus cerebri ex quo/ tu opiladonc fequitf appoplexia;6£ fic relinquit q? fcme imapis cft Ualde incifiuu fleumads 6C cofumptiuu & mondificatiuu. Tcrdus effedlus eft: tollit uenenu:& iftud cocordac cu didlo Auidoco pallX qd fugiunt ex fumo cius uermes uenenofi* Hic ponunt tres > fme cffe/ dius fedtus e:q? uiola het proprietate fedandi cbrictate:cuius ca p5cefte:quia uiola odore het tpatu arqj iuaue;8C talis maxime clf cotortaduus ccrebritforte.n.cerebru no patitf cito ebrictaterfed debile:8£ ct uiola efl frigida qre cerebru infrigidat:8t fic incptificac ipm ad rccipicdu fumu calidu.Sccuduseffedluseius eft:qd uiola cft ledadua doloris capitis atq; grauedinis:& iftud e uc ru de dolore capitis ex calida ca:ut uuk Auicdficano.c.de uiola;8C fitr Me. Et ro efttquia uiola eft frigida:8£ ficrepu/ gnat caufe calide.Terdus eft:q> uiola df curare caducos inde e:epi/ lendcos:& df notater i textu:dicut:quia coes audlores no attribuut iftu cffedlu uiole:3C ergo fi ifte effccftus coueniat uioletca potee: quia pp aromaticitate uiole cerebru cofortaifjquo exiftente forti a Uiodicis nocumeds no ledilfp cofeques et no incurrit epilefiatq df oarua aoDoolexia cx ooilatioe neruo& conftringcns* Hic ponunt fe/ pte cffedlus urtice: quofcPrimus eft:q» urtica dat egris fom nu:qa e fubtiliadua Scicifiua 6C abfter, Ua fleumads & natura grauandu 8C jfonu ipediedu: DE VIOLE Crapula difcutitf capitis dolor atq* grauedo Purpurea dicunt uiola curare caducos* DE VRTICA Egris dat fomnu.uomitu quocjj tollit ad ufu Compeffic tuflim uctere:colicifcj medetur Pellit pulmonis frigus uetrifcg tumorem Omnibus sc morbis fubucniet articulorum Secudus efferus cius eftiq? tollit uomitu 86 ufum uomitas/86ro ei qauomitus86 naufea multu accidut cx humore uifcofolcuius urti ca cft mcifiua.Tertius cft qd urtica fedat tuffim antiq 8C maxie mei In quo tpaca fuerint femina urticelqa urtica de pctftore flcuma ex/ pellit uifcofulfcdm Raaii.alma.86 fifr eius femina cu maxie fint in cifiua abfterfiua 86 fubtiliatiuaiSC dicit Aui.ii.can.c.de urticaiq? cu bibitf cu acj ordei mudificat pecftus 86 qn decoquunt folia cius i aq ordei educit humores groffos qui funt i pedoreifed eius feme e for rius.Q_uartus eftfq? couenit coIicis.i*colicapatietibus(ga urtica eft incifiua fubtiliatiuarefolutiua 86 abfterfiua humiditatis flcumaticc aut uetofitatis grollclcx qbus pueit collica plurimul86 e colica egri tudo dolorofa I tteftino di cc/ Hfoliu bibitu cu uino abfeindit dolore uemstcuius ca eft:qa uetris inflatione dc grofla uetofirare ex qpuemttdoloremirigancu Horna chi uetofirate Si ofum uifcc& foluit Si opilatione apit:Si ad hoc et coadiuuat uinu. Tertius cffcdlus efbq, ccrifoliu cedat uomitum 5C fluxu uecrisjcuius ca cHtquia cu ccrifoliu calidu eH in tertio gradu ficcu in lecudo materia illa digerit Si cxficanexqua pucnitucmi tus Si iflud maxie e qn folutio uetris pueniut a ma teria frigida flcuatica:8i pter idos urina Si meflrua ioluit dolore Iatcris:rcnu;Si ueficetSi peipue datu cu mcllicraw DECERIFOLIO. Suppoficu edens tritu cu mcl c medetur Cum uino potu poterit feparare dolorem Sepe folcc uormtu tenere folatum DE ENVLA Enula campana reddit prccordia fana Cum fucco rute fi fuccus fumitur huius Affirmant ruptis nil dic falubrius illis* Hic ponu£ duo cffcdlus cnule capa eft qd cnula capana co fortat pcordiaj.ori ficiu ftomachiiqdppne pcordiu df fiuc mcbra fpualia.i.mebra an helitustq uicina funt cordi;8£ fpalr radix aut confortet onfidu ftomachi patct:qa cu radix cnule fit odorifera cofortat mc bra neruofa:orificm aut ftomachi mebru neruofum aut co fortet ttiebra fpuaiia paret qa uinu fad:u ex enula qd uocatf uinu cnulatu mudificat pecftusSC pulmoneaituult Aui.ii.can.c.deenula & enula ctia fcdm ipm ibide dcglutita cu meile adiuuac ad expue/ du:& efl: ex eis q letificat di cofortat cor .Secundus eftedus efl: qd? fuccus enule cu fucco rute maxime ualetruptisJ.patietibus ruptu ra fiuc defcenfu ad burfam tefti hoc maxime qn ruptura efl: pp uetofitate:qa illa difloluut fuccus rute di cnulc:6£ p/ ter iftos eflfc&us enula bona efl: ftomacho malis humoribus replero 6i apit opilatioes epatis di fplenismt uult Rajii,alma,& cofcrt oi/ bus lefionibus di doloribus frigidis di comotionibus uentofitatu dC inflationistfecundu Aui.loco preallegatoi Hic ponut duo rum. Primus cfbqd pulegiu di principa liter aq eius fupta cu uino purgat colera nigra.Secudus cfl:q> pu/ 1'giu het pprietate curadi podagra uctcreicx quo hec 1 i/ qucfaciedi &difloluedi fleuma ex quo podagra fepius generari fo lec;& circa iflud efl: notadu qd ut dicic.Pla,pulegiu c calm di ficcu in terto gradmfubcile hec fubftatia uirtute het cofortatiua ex aro/ DE PVLEGIO Cum uino colera nigra potata repellit Sic dicunt uctcre iumptu curare podagra taatidtatctapitma cx fubftatia di qhf ate:attra(5h'ua cx ignea fubftl tia uf natura cofuptiua cx calore SC ficcicatctSC folu uinu decodliois cotra dolore floachi di ex frigiditate uf uetofitarc Hicponuif.iii.cf fcdus nafturciiiquo ru .Primus e:q?na/ fturciu hetppricta/ teretinedi crinesdc fluetes:8C hoc fi caput unguat? cu fucco eiusutffiaq uf fuccus ba? 8£ huc effedlu tagit Aui.ii.ca.c.dc nafturdo dices. Retinet ca/ pillos capitis cadentes bibitu di linitu.ScdseiusefteduseiqjCurat dolore detiu:8C hoc maxic ex ca frigidajqa nafturciu e fcifiuu refo lutiuu 8C calefadliuuiut patuit prius ibi.Cur morit ho. Tertius effc cius q? fuccus curadi fquamas pelli adheretes: qn fumi? cu mcllc:8£ ex eo linit? locus:8C ca eqa tales fquame gene ran? ex fleumace falfo.Nafturciu autjut pdidtu efboe fleuma pur gat:5C ergo p intus fuptu phibet cam fquama£:8C ab exteri'linitu fua abftcrfioc eas abftcrgit:& maxic cu mellejqa hoc etabflerfiuu e 6C fic luuatabfterfione nafturcii:& prer iftos effedus nafturciu exfi cat putredine uacuitatis uerris:mudificat pulmoneiSC cofert afma/ ti:& i medicis afmatis poni? pp illud q? eft i ipo de icifioe di fubci/ Iiari5e:calefacit ftomachu di epar di cofert groflicid fpleis:8£ pprie qn cx eo fir cmplaftru cu meile di facit euomere colera;& educit ca folutoetaugmetu efficit i coitu:86 foluedo educirucrmes:& puocat DE CELIDONIA melfrua ut uult Aui.ii.ca.lo.pair. Hic pom? unu notabile de abdo/ tua:K eltqd qn pulli yrudinis cxcecari fuerint tunc mf affvrr ccli/ donia di cu ca fricat oculospulli excccati:& fic uifus reftitu:?:8C p DE NASTVRCLO Illius fucco crines retinere fluentes. Allitus afferitur dentifq; curare dolorem Et fquamas fuccus fanat eu meile pundlus Necatis pullis hac lumina mater yrondo Plinius ut fcribit:quauis fmt crura reddit. hoc dat innuere autor q3 celidonia maxic cofortatuifum )& iflud ctia manifeftc patetiqai medkfs ualetibus cotra debilitate uifus co muniter ponit ifiC cft celidonia herba nota glaucu hns fuccu/ca aut quare ipf? yrundini data efl: uirtus cognofcedi celidonia plufq aliis auibus pot ce ifta:qa pulli yrundinis fepius cecirate patiunt q pulli aliaft auiutqa feces yrudinu hent uim di fepius patiunt a fecibus matru:8C eft fciedu qd fcdm Platea:celidonia cft calida di ficca i tertio gradu.Et ex qualitatibus fuis& fubftatia hec nircute diftoluedi cofumcdi di attrahedhEt radices cius trite diiui no decore ualet ad purgadu caput & uulua ab humore frigido dC humido:fi paties fumu p cos recipiat & poftea uinu gargarizet Hic autor tria di cit de falice. Primu eft fuccusfalicis au/ ribusinfufus inter/ ficit uermes auris:5£ Iftdporcoucnif pp ftipticitate tl exaratione eius & e hoc fciedu q? fcdm Aui.ii.ca.c«de falicemo eft aliud magis uriltflimu qua fuccus eius f cura faniei q currit ex aurc«Scom e:q? cortex falicis.i. extrema ps eius i aceto dcoxftarclolu it uerrucas: Aui.ucro lo.palf, dicit q? eius cinis eradicat ucrrucas linitus cu aceto:6C iflud efl: pp uchcmcte exficcationecineris eiustprodelctioc th c ali qd magis abfeindes uerrucas qua fricatio porrulacc fup uerrucas; di facit hoc portulaca fui ;pprictatc 8C no qlitarc fcdm Aui «mca.c; dc portulaca .Terti u e:q? flos (alicis di fuccus nocet ptuuqa pp ftipticitate & exficatione cop* reddut ptu difficile Hic ponunt? aliq iuuamtacrocifquo^ Primu e q? croc^co/ de salice. Auribus infufus ucrmcs fuccus necat cius Cortex ucrucas in aceto ccxfta rcfoluit, Pomojt fuccus flos partus defluat cius DE CROCI Confortare crocus dicatur letificando, Mebracj; dcfctfla cofortat epar reparando fortat corpus hu anu letiHcadotK circa iftud cft fciedu q? crocus ta tapprietate hec lerificadi cp datus i maiori cjtitate cj debeat fterfidt letificado fiuc ridendo. Vh di,Aui.ii.ca«c,d croco.Tres aurei de ipo frerficiut letificado:86 c aurcu 86 fcmis.Scdm c 3>crocus cofortat mebra defccfla 86 principaliter cor.Cofortatccfto tnachu pp fuaftipcidtate 86 caliditate;86 cade cam cc reparat epar: 86 maxime pp ftipdcitate:q no pmicic diflblui eparmimms tii ufus cius iducit naufea 86 deiicir appcritu:5C iftud inuic AuiMo,pair.di/ ces:ipfc facit naufea 86 dciicit appetirut ppterea q> appositus cft acc tolitati q eft i ftomacho ex q cft appctitus:56 prer iftos effc(5lus e fa cies fomnu 86 obtenebras fenfus 86 cu bibit i uino inebriat abfter/ git uifum:86 fluxu ad ipmtfacir anhelitu facile:86 cofortat i ftrumeta ahelitustexcftat coitu ;86 puocat urinamt uuk Aui.lo.pah Hic ponutf duo iuuamera porri. Pri mu cft cp pma fum.i.p comcftionc cius:Rcddit puellas fepe fccudas.Cuius ro pot ce:ga fcdm Aui.ii* cano.c.dc porrojeofert coartationi mficis 86 duriciei q cft in ipfa:q pnt ce ipedimeta coccptiois.Scdm e:q> abfeidic fluxu fagui* nariu ide uult Aui.lo.pair.86 plurcs alii clfcdus dus diifti funt pri? ibi.Allca nux ruta*' Hic ponutf mul ta iuuamenta pipis: di Primo tria pipis nigri: quoa*. Primfi cft:cp ppip nigrum no cft pigru i difloluedo.i.rcfoluedo pp forte cius caliditare 86 ficd 86 liccu i cjrto.Scdm etg? purgat fleumatajqa at/ DE PORRO Reddit fecundas permafum fepe puellas libo rtillantcm poteris retinere cruorctn DE PIPER. pip cft nigru do cfl: diflolucre pigru Fleumata purgabit digeftiuacg iuuabit, Leuco pip ftomacho prodcft tu fliq? dolon V tilc preucniet motu fcbrifcp rigorem* trahit cx ftcriori corpc fleumaK ipm cofumk.fiYr flcutna i pecore 8C ftomacho inuifeatu remouetjipm calefaciedo fubtihado 8£ diftol ucdo,Tcrtiucft:q effc iuuamcnm digeftiue:8£ iftud paiet p Aui.iu ca.c.de pipejdicetc q pip e digcftiuu Facies appetitu :86 iftd maxic itelligedu de pipe longojq effc magis coucniesdigeftioi hu/ q albu uel nigrujut tcftatf GaUiii.de regimine fanitatis,c,yiu Sccudo poit.v.iuuamera Icucopipis.i.pipisalbi q pip albu cofortat ftomachu 5C iftud patet p Gal.lo.pal.dicece q eft cofortas ftomachu fup alia duopipa:6£ ideuulr Auijuca.c.dcp/pe diccns:& albu magis coucnies eft: ftoacho 6C uchemetius cofortat, Scdm eft:q pip confert tufti maxic ex materia frigida flcumatica: qa illa calefacit diftoluit 6C ktdit:8C iflud uult AuiJo.palWicens q qn adminiftrat? pip i elecffcuariis effc coucnies tufti 8C dolorib? pctfto ris.Tertiu eft:pip albu couenit dolori 8C poc iftud icelligi de dolori bus pecfloris ficuc ex Aui,allegatu eft uel de dolore uentofo;tali cni couenit oe pip qa oe pip fui uerofrtate carminariuu eft uentofitam dC Cic educit uentofitates: Aui.ucro lo.palf.dicit pip albu &C fifr lon gu couenire i dolore uetris pungitiuo fi bibatf cii meile & foliis lau li recentibus.Q uarcu cft;q utiliter poc puenire motu fcbnsd.accef fione iiue paroxifmu febris 6C hoc febris frigidejqa i tali pip aliquo mo materia calefacit & digerir.Q uitu efbpip albuualeci rigore fe briu cuius ca efbqa pip fua caliditate cofortat ncruos & mato iam fparfa fup cos c6fumit:8£ Aui.dicit q fricado fit lundtio ex ipo cu unguento dC cofcrt rigori:& iffca iuuameta qnq? cr pilt couenif aliis generibus pipe&tut ex Aui Jo.paLpatet & pccr iftos cffedlus pip ca Icfacit neruos dC lacertos adeo q i boc no efl: aliud ei panmuchficae pulmonetpuocar nrina paucu de ipfo:fcd multu dc ipfo foluit ucn rre:ut colligilf cx AuUo«paU& circa iftud fciendu eft q triplex efl: pipXpip albu:q df lcucopip:pip longu q df macrop:& pip nigru quod dici/ mclanopipcrjalbu dici/ qd' cft uiridc multu humfdu:& quado illud cft dcficcatu aliquatulu ira qd’ apparet queda difconti nuatio inter cius partes no tamen fit pfctfte maturatu dicit pip lon gunufed qn cft pfecfte maturatu tunc dicit; piper nigrum* Hic tangunt? tria graucdinctn auditus induccn tiaPrimu cft im mediatus fomn^ poft cibu;fumptn:fi£ hoc ufqj ad replctioncmtcuius ea pot efle ifta: quia fomnus imediate poft cibu fumptu facit idigeftionem cibi autem indigefti groftos ac indigeftos fumos procrcanttqui fua grofticie meatus auditus opilant;3£etia fpiritus auditionis ingrof/ fant SC prurbant.Sccundu cft nimius comotus poft cibu fumptu: qa talis ctia ipcditdigcftionem 8£ claufioncm debita orificii ftoma/ chi. Aliqui tn textus loco nimishabent minus:8£ tuuc fenfus cft qd nullus motus poft cibu fumptu ctia grauat auditujcuius ro eft:qa tue orificium ftomachi no ita facile claudi/ ficut p pauca deambu lationemtqua cibi defeendunt ad fundu ftomachitia ftomaebo non exiftente claufo fumi multi afccndunt ad caput grauates auditum* Tertium cft ebrictastqa ex ebrietate pereant? fumi multi & uapores qui afccndunt ad caput 61 ad organum auditus:fpm eius pturbares 6C auditum grauates:& no felum ebrietas inducit nocumentum au dicuufcd etia uifui:8£ ofbus fenhbus pp eadem cam:ut ctia prius di cftum cft Aui«uero,iiii.inx*ii«de coferuatioe fanicatis auris ctia dat tr,J* nocentia aunbus:8£ dicit,6C ex eisqdem q nocent auri 8£ reliqs fenfibus funefaftidium dC repletio & pprielomnus fup repletione; & eft i ciendum qd aliqui tex.adhuc hnt iftum uerfum corincnte ad huc alia iducentia graucdme auditus;8c cft iftc;balnca fol uomitus DE AVDITVS Er mox pofl efcam dormire nimifep moucru Ifta grauare folent auditus ebrietate^ affert repletio clamorfquia ifta fducunt etgraucdine auditus/maxi me tn tinnituiqa dicit Aui.iui.Lc.de cura tinicus oportet ut oes ifte uitent foie di balneu laboriofuSC uomitu di clamore di reolctione. Hic tangunt? (e/ O pteinducctia tinni/ tu i aure.Lfonu que ho uf audir exterit e mctusl& fcdm alios motuslcaeftde mctuiqaf me tu Idus di humores moueni? ad iteriora.Luerfus cor fubirofex quo motu facile motus gener a ( uerolirasfq pcnctrado ad organu audi/ tus tinnitu caufat. De motu ecpatetjqa ex motu corpali etccmo/ nent' humores dC fpus ex q comotioc etia generat ueto litas facile q ucnies ad aures tinnitu caufatlqa tinnitus caufat pp aliq comotio/ ne uaporis aut uentolitatis circa organu auditus comouetiu acrem conarurale i organo auditus exiftetc.Scdm cft longa famcs(5£ ronc fubiungit AuLiiiLLcAc.dicensl6£ illud cft pp agitationem cadcte i humoribus fpar/is i corpe qcfcecibus \ ipfo di cu no fuenit natura ci bu alique ad cosiSC refoluit ipos di mouet eos. Tertiu e uo mitus quia i uomitu q eft motus laboriofus maxic humo/ res ad caputii fignu cuius oculos di facie uidemus fieri rubeosiSC ui fus fieri nocumetui86 fic etia facile moucnt? {uomitu uapores di ue tofirates ad organu auditus.Q uartu eft pcufiio fpc f capite di ma/ xime i aurclcuius ca eftiqaia cx ta!i etia a ccidit uehemens comotio acris conacuralisi organo auditus exiftetis qa natura aliquo mebro lefo imediarc mittit ad ipm ipum di fanouine qui funt iftruincnta naturclcxquibustucaccidif in aure comotio. Q uintu cft cafusf8£ maxie fupra caputlpp eade cam q did:a cft de pcufiioncl6£ etia ex cafuquocuq? uchcmcns fit comotio i corpc.Sextu cft ebrie tasicuius ca eft/quia f ebrietate caput replet? fumis di uaporihus/cx DE MEjftT V Mctustlonga famesjuomxtustgcufliojcafus Ebrietasfrigus tinnitu caulae in aure* quibus ad organu auditos uehcntibus facite romouctf acr conatura lis i organo auditus cxiftcns. Septimu eft friguslcx forti.n.frigore debilitat'' organu iqrc cx Icui ca facile paticf ud coringit tinnitus cx forti frigorctqa forte cau&c uetofiratcs.Et no loiu ex iftis cau Gs cotingit tinnitus auriujimo cx pluribus aliis ficuc cx uctolitate I capite generata 6C i ipo motataut cx fonicu faniei q generat'' forcaf/ fc {ipfa:6£ cx feruore puris i partibus eius aut cx motu uetof tatis accidetis mulrottes i meatibus ciustfTcuc fit i febribus aut cx reple/ tioe fupflua i corpc 8£ ppriei capircjautex materia uilcofa reiolu/ ta i pauca uctofraretaut ex medicinis pprictas eft ut retineat humores 6C uctofiratcs i rpibus cercbri:ut colligit'' ab Aui.loco pah Hic res noeme ocfis, Pri ma e balneu f uc hu midu fue ficcu qct (lupha df iprfo qa ca Icfacit eos calefacio ne multa:& fc ledit coip coplexioncmtcu naturaliter fine frigidi de natura aq.Sccudo qa cxficcat & refoluit humiditares fubtiles ocu/ fpirirus uifiui q funt ignei habent refocillari & temparh Et pp iftud plurcs repcriunlf ceci fupra renuu qbus coitas ut it ftu/ hpis & balneistqueadmodu eria plurcs reperiunt leprofi i holadia q in aliq alia regioc:pp idebitu regime.Secuda res eft uinu:& hoc tmoderate fumptu:ralc,n.dcbilitac oculos GC uifumtqa caput replet fumis Gi uaporibus;6C ergo etia hebetat oes fcnfusiTcrria res eft uc coitustq ab oibus medicis fert'' debilitare muku UiTum.Et Anfto.iiii.pblcu.ptidii.afflgnat eam iftadices:qa,f.p coi *u aufert'" qd oportunu eftoculis.Oporret.n.humidu aqucu fubtilc 5IS kfleu quo uifibilcs fpus fulciant ;na oculas naturaliter .e talis.C Balnea uina urnus ocrus piper alica fumus Borri cum cepis lens fletus faba finapis Sol coitusignis labor iftus acumina puluis Ifta nocent oculis fcd uigilare magis. fmtnidus.Vn dc fenfu 8C fcnfato:&;v.dc genc.aiali.dftoculu cfle de natura aqtfcd cuullis humidis di euacuaus pucnit fupiora deficca ri pp qd oculi a fui recedut natura q humiditate uigebat:& meritu oculi uigethumiditate:qa p fpus igneos q funt i multo motu cua/ nefeeret nifi humido fufletarcntf:& exiflo manifeflu efljq, ficcat ptes fupiores fubtrahedo humidu ald qd fequitx lello acuitatis res e uetus:5c maxiemeridionalistde quo dicit Jpo# iii,ampho,aphorifmo iliotauflrini flatus:qd efl: caliginofus.i.caligi ne & obfcuritare i oculis inducestqd puenit qa talis uerus caput re plethumiditatibus hebetatibus fenfus di fpus obfufcacibus. Q uin ta resepip:qd puenit pp fui acuitate q generat fumos oculos mor dicates.Sexta efl allea q er nocet uifui pp acuitate di uaporofi ratemtet prius duflueft ibi.Alica nux rura,Seprima efl fumus q ct nocet oculis pp fui mordicatione di cxficcatione, Ocflaua efl porri: qa cx efu generant fumi grofli uifus obubra turmt et prius ditflu efl ibi*Allea nux efl; co tneflio nocet oculis pp earj acuitatem.Decima efl: lenstde quo dicit Aui.ii.camc.de lcnte:qd illius q plurimu eius comeflioc utit uifus obtenebrat? pp uchcmetiacxficcatioiscius.Vndccima res efl: fletus nimius qui debilitat oculos ex eo qd inducitdebihrate rcretiue ocii loy.Duodccima efl faba cuius ufus generat fumu groflum melaco licu obrenebratefpus uiiiuos ficut ergo et comcflio inducit fomnia rerribilia.Decimatertia efl: finapis:cuiusufusindu/ cit debilitate uifus pp acuitate.Decimaquarra efl: afpicere fo!e: di hoc efl: pp cius uehemete nitore di fpledore quibus deflruit? ui/ fusmr patet ad expietia:& hoc i6:quia uehemes fenfbile n5 ppor/ tionatu fenfui ficut radii folares corruputfcnfti. Decimaquinra efl coitus & maxie poft nimia repletionemcl magis poft nimia uacuita tedi inanitione;SC de ifla didlu efl. Decimafexta cft ignisjeuiusin^ fpeftus caufat ficcitate uehcmete i oculis:& fic IcdituifurmK et le/ dit pp claritate eius:& ergo coitcr uidcmus fabros 8C illos qui coti/ fcue cora igne opant'* rubeos aut debiles hfc oculos.Decimafcptima talis et uehemeter cxficcat. Dedaodlaua epcuflio cotra oculos q ledit oculos & uifu quia facit fanguine fluere fpum Uifiuu pturbate:K aliqn apoftema generate. Decimanona e:nimi? ufus re£ uidelicet uti diucrfis falfamentis acutis:6Choc pp acuitatu ex iplls Vicefima eft puluis fiuc ambu lare i locis pulueruleds i de facili puluis ad oculos puenit& uifum obfufcac.Vicefmaprima:# iter ceteras magis ledens oculos 8C uifum:cft nimiu uigilarejquia uigilie nimie nimia ficcitate i ocu lis inducur*Hti generali ois repletio nocet oculisjfifr oeq? exficcat naturaidC oe q? turbat fanguine ex rebus falfis acutis 8C aliis:& ois ebrietas. Vomitus ucro cofertei inqtu purgat ftomachu 8C nocet ci iqtu mouct materias cerebri expelledo eas ad ipm: Et ergo fi fuerit u oro itus ncceftarius debet fieri poft cibu cu fadlitatejEt filr fupfluus nocet uifui:& fomnusflati poft repIetione:6C multitudo ficubotomic:& pprie cu uetofis cotinuis:& iflud colligit ex Aui.in uii.tracaiii.c.dc rememoratioc uifui nocetiutubi et Aui.plures ex caufis i tcx.narratis exprimit* Hic medici nales:q& aq confert uifui* Pria e fcniculis;cuius fuc cus i oculo pofitus acuit uifu fcdm RaJii.alma. Sccuda e uerbena cuius aq a coibus medicis ponit'" i receptis ponetibus cotra debilita uifus.T ertia cft rofa:cuiusaq cofortado fpum aiale pot coforta/ rc uilu.Q uarta efl celidonia:& eft herba habes fuccu cirrinu;& dr Cclidonia qfi cclica dona donas. Q uinta c ruta:K cft herba cois:8C aq iftay duay herbay filr ualetuit cx coibus autoribus mcdicicpa Feniculis uerbena rofa celidonia ruta Ex iftis fit aqua q lumina redit acuta* tetiK de plurib? iftajr hcrbay prius i diuerlis didu e Hic ponunt aliq medi cinc ualeccs ad dolore de/ tiu:dC dicit tex.qd femina ponop 8C iufquiamus fi/ itml uda ualet i dolore de/ ciu; & debet fic adminidraritfuccus iufqami cu feminibus debet fimul coburi 8C fumus ido$r p embotu recipi i illa pte i q tfl dolor deds:lufcjamo«n.e(l uirtus dupefaciedi:8C lic ex duporc do/ lor no peipiff:6C in fumo feminis porris cd uirus itcrficiedi SC dide di uermes qui aliqn i cocauitacibus detiu cxidetes intolerabile fa/ ciut dolorcjSC iftud dicit Aui.ii.ca.c.de porro:& ed porru herba no ta:& xufqamusc herba ftupcfadliua hns loga folia pigiua SC fetida. Hic ponunt fex caufe raucedinis uodstquaru Prima ed nux.i.cotne/ (lio nucuiqa nuces mul mm tu exficcat:& ergo uoce exafperat & faciut ea f mile grutu Secuda cd oicuicuius ufus poc iduccrc j auccdinctqa ptes cms aliq uifeofe adheret ipfi cane pulmonis facietcs raucedine:iccudo poc in ducere raucedine i corpibus colcricis:ga oleu i talibus cito iflamat': & fic in ducit cx tali caicfadljoeexalpaiicne 6c rauccdincipria tfu a uf melior .Tertia cd frigus capitisicums ca cd;ga ex frigore capitis fit coprellio ccrcbrhcx cuius copreflionc fluum«humores deorfum uerfus guttur cana pulmois iducetes raucedine pp nimia hume/ tfacione cane.Q_uarta cd anguilla fiue comedio angui ilc:qa ex efii cius fleumam uifcofa multiplicant q uemecia ad cana pulmonis il/ lic adheret (duceres raucedmc.Q_uita ed potus nimius:& maxime qh itur dormitujcuius ca cftjqa ex tali cana pulmonis et multu hu Sic deces ferua collige grana# Ne careas iurc cu iuiejamo bmul ure# p ebotu fumu cape dete remotu Nux oleu Frigus capitis aguillacp potus; Ac pomu crudu faciut boam fore rauca mediat'tia uchcmes humcdlatio canepulmois potilfima e ca rauce/ dinis uocis fcdm oes medicos.Scxta e pomu crudmqa iqtu crudu multiplicat flcumata:8C fi fit cu hoc imatuy ftipticu fiue ponricu guttur cxalpcrat. Hic taguntf fcptc qbus curat'' nui eft abftinctia fiue ieiumu:ga p hoc mate ria rcumatis diminuic qa abftinetia exficcat & materia melius maturat & cofamic?:qa natura no hns materia ci bale incjagat agit i materia rcumatis & cofumit ea SC caput minus teplet?:8C ergo dicit Aui.v.in trac,i.c.xni,& oportet qde nc patiens catary & corifa repleat uecre cibis qrc repleatcaput eius.Scdm cft uigiliateja illa et cft exficcatiua cerebri &phibiriua afceius mu uapoa: ad caput.Tertiu eft: cibi calidi qui et iuuat i reumate cu cft cx materia frigida:qa p illos et tuc digerit'' materia tu eft mulcu laborarcjquia p hoc et cofumit''materia reumatis:quia labor multus exficcat fupfluitares corpis:& loco iftius didlioisual/ dc:quida tcx.hnt ucftc;6C tuc fenfus eft qd i cura rcumatis et ualet calere ueftibus:8£ hoc er ucy eft maxiettn qn materia rcumatis cft frigida.Q uiru cft infpiratio acris calidi;&hoc maxic in catarro cx materia frigidajquia p aere infpiratu calidu tunc calefacit materia & e modku bibere 6C pati fitim:quia p hoc ct ma tcria rcumatis cofumit'' cu fitis fiue modica bibitio exliccctjfiC ct p modica bibitione no replet? ficut p mulcu potu«Septirau eft copr i/ mere flatu«i«rctincrc anhclkuuftud.n.ualdc bonu eft in catarro ma xfe a ca fngidaiquia p ifta reterione ahelicus calcfaciut pcdloralia: & fic meli as digerit maceria frigida flcumatica faciescatarrum:8C Iciuna uigila calcas dape ualdc labora Infpira calidu modicu bibe coprime flatu Hcc bene tu ferua (i uis depellere reuma* Si fluat ad pc<5hisdica£ rcuma catarrus Ad fauces brancus ad nares cfto corifa. jptima iftoy 8C aha tagit A ui.lo.pal.d ices q> oportet ut afliduct cale facflione capitis SC clogatione cius a frigore:6C minuat ipm a fcpre trioe:&#pprie poft auflruiaufter.n.replet & ranficat & feptemo co ftringit & exprimit & minorat potu aq cogelate.ncq? dormiat {dic & ficiat&fame patiat'’ di ufgilct qtu pot qrhfunt initiu cure:Rafis ucro.ix.alma.uult q? paties rcuma debet cauere ne iaccat fupinus: tC ro efhnc p illu decubitu materia fluat ad pte pofteriore: 6C cu ps pofterior no het maifeftos meatus p quos materia fluat timeat'* ne fluat ad neruos & faciat fpafmu uel palifim:86 fifr debet abftinere oiho a uino:qa uinu e uaporofu:K cu multu calidu fit diflbluitma teria 8C auget reuma:& filr no debet flare ad fole aut ad igne:quia fol aut ignis difloluedo materia auget reuma:deinde tex. i duobus ulds uerfibuspdit dfiafter ifta tria noiaXcatarrus:bracus;K corri/ flat dfia in hoc qd eft fluere materia ad alia pte:un rcuma cfl: nome coe ad oem fluxu materie dc unomebro ad aliud* Et ergo df rcuma qfi rues materia: i coi tn ufu capit'* folu pro noie coi ad oem fluxu materie a capite & cotinct fub fc iflas trcsfpes.f.catarru bra chu & corifammn fi illa materia fluat ad pedus uel mebra uicina df catarrus:fi uero ad fauces bracustfed fi fluat ad nares df coriza. In hoc tex,poit au tor medicina curadua fiflule dices q? empla/ ftru fem exauripig/ mento fulphure calce 8C fapoc fimul mixtis curat fiflulatcuius ca efl:quia i iftis cfl uirtus exficcariua & mudifi catiua q iretioesneceflariorequirunt'’ i curatioe fiftulc* de auripig/ meto dicit Platea.q» eft calidu ficcu f qrto gradu drfloluit attra/ hic cofumit & mudificat;8£ fulphur & fapo fcd/n cu ctia calida fu.c Aur/pigmctu fulp hur mifcrrc memento His decet apponi calcem ccmifcc fapom Q uatmor hcc mifcc comixtis qtruor iftis Fiftula curatf quater ex his fi repleatur & ficcatfulphur tn uehcmedus:quia e calidu X ficcu i qrto gradili Sapo ucro no.dc calcc dicic Aui.qd calx abluta cffc cxficcadua fine tnordicadoe & cofolidatmoradu circa iftud qd fiftula e uulnus afli due 8C piodfcc flues.i.fcdm diucrfa tpauel fcdm diucrfas lunatiocs auripigmetu ucro cll: illud quo uruntT fculptores:quofaciut adhcrc re es fiue mctallu lapid uerod.fmigmadhllapfguedoalba fiue nigra q mulieres lauac & mudat ueftcs.alia uocabula nota fut. In hoctcx. auror poic oRiu dedu 8C humani corpis dC dicit. Pn'o qd ho co ftat ex ducetis dC noue dcd offibus:fcdm tn folencs medicine doftores ut Ipo.Gaf.RafiSi Auer.& Aui.OlTa hois funt duceta K«xl vindicet i pticulari cnumc radocofTiu diTc6ueniat:5C iftud uult ille cois uerfus. Offa ducetcna fune acq; qrcr duodcna.Sccudo dicit q, ho debet hfc triginta duos detes:& iftud ftelligedu efl coitcr dC ur plurimu i hoibuspfe<5tis:aIi qfhn.codngic aliquos hoics no hfe detes qttuor extremos qui funt poft moIares:& i talibus dentes fut.xxyiii.trh:5£ aliqui caret his dc tibus ultimis f pueritia tm:a!ii \ pueritia 5C i iuuentute ita q. no cis nafcunt docc fmt fcncsialii tota uitaicirca iflud fciedu cR: qd fcdm Aui.tn.i.doc.v.fu.c.de anathomia dendu Jnter oesdentesduo uo/ cand* dualcsiSC lue duo dentes antcriorcsf& duo qdrupli iueffi duali bus a dextris dc finiftns & ta duales qua qdrupli funt duo i fupiori madibula & duo i ifcriorii8£ fut oes ordiad ad icidcdul6£ io a qui kufda iciforcs uocantF 6C fpafr dualcsl& pofl: iftos dentes funt duo detes q uocant'* canini fupius dC duo fFcrius fmediate coiudli qdru plislSC offleiu c(f fragerc duraiSC pofl illos fut qttuor detes mo lares a dextris 8C a fmiftris quattuor ta i fupioti q{ iferiori madibu \ Idibus cx denis bis cercmTcp noucnis Coftac ho denis bis dentibus cx duodenis Ex criceccnis decies fex quinqueq? ucnis laiK poft iftos i aliquibus cft dens unus fenfus ta a dextris q a fini/ ftrisim rauferiori q fupiori madibulaii aliqbus ucro noi8C funt iftl dcnccs molares di dentes fenfus oes ordinati ad moledu di fuma to tius numeri dentiu eft trigicaduoiucl.xxvuiano hntibusdefes fen/ fus.f.quattuor dualesiquattuor quadruplum quattuor canini.xyi; molares i& quateor dentes Icnfus.Tertio dicit q> bo habet triccntas & feptuagintaquinq; uenas ut poflet patere enumeranti eas. In hoctcx.cnumc/ ratiPrio a utor humo/ res qui funt ncccflarii ad coftitutione huant corpisldi dicit q> quat tuor funt humores i huano corpc.CfanguisiflcumaicoIcraim mela/ coliaiSecudo ondic natura di coplcxione cuiufqj huoris p hoc qct copat unuqueq? uni elemento^l5C uulr qd melacolia cft frigida di ficcaim fic copaif terre q filis nature cft.fleuma cft frigidu di humi duim fic copaif aqifanguiseft calidus di humidusim fic copaif acri, fed colera cft calida di ficcai& fic copat'’ igni.SC ifte fenfus et patet In his uerfibus.Huidus e fanguisicalct.e uis acris illi. Alget humet flcuaiilli uis fic aquofa.Sicca calet coleraific igni fitfimilata.Mcla colia friget ficca qfi rerra.Et pro maiori itclledu fciedu cft qd' fecu du Aui.i.i.doc.iiii.c.i.quattuor funt huores i corpe flcuma:colera:& mclacoliatut dem e Jntcr quos fanguis eft melior. Primoiquia cft materia fpirituuu quibus uita cofiftit-.m oisopatio ucgcraciua uiralis di afalistSecudo quia coformis cft cu principiis uire,Eft,n.calidus di humidus tepate;Tertio quia plus nutrit Si rc/ ftauratdcpditu ccrcrishumoribus.Et ut ad unu fit dicerc.eft tbcfau rus naturetex cuius pditionc fcquit'’ mors ftatildcfdc fcquitf fleuma in bonkactPrio quia aptu cft ut tpc neccftitatis fiat fanguis;5c to (Quattuor humores i huano corpe coftac Sanguis eu colcra fleuma melancolia Terra mela,aq fleg.6£ aer laguis coi.ignis tto het (ppriu receptaculmfed icedit cu fanguinc*Secudo qa eft radicali humidotq? eft uelut bafis uite: Deinde fequi£ colera:qa participat cu naturali calore quadiu mefura fcruatjdeindc eft: mela colia uelut fex 8C fordicies elongata a principiis uitejinimica Icticic 6c liberalitati di conata lenio di morthSccudo fciedu pro diuilionc di diffmidoe q? fanguinis due funt fpesXnaturalis di matu talismaturalis eft cuius color eft rubeusXuenalis rubeus obfcurus: & arterialis rubeus clarus malo carens odore:8C eftuaide dulds:8C hoc p relpcctu ad alios humores Jnnaturalis eft duplex* Naqda eft innaturalisiqlitaceXquicft: mutatus a coplexione bona i fe line alte rius humorrs c6mixti6e:alius eft innaturalis pp humore ma u ei ad mixtu peccate qiitate iubftada uclquadrate uel i ppordoe alterius ad altep:8i ifte e dupiexma quida e no naturalis cx pmixtioc mali humoris qui ab extra libi lupuenk alius e no naturalis ex pmixtioe mali humoris generati i ipiomet languine:qh pars fanguinis putre facfla eft:licut di eius fubtile couerlum eft: i colera;& groftum i me/ lacoliamel illa colcra uel illa melacolia uel utraq; malit i illo fangui nc:86 ifte fanguis no naturalis ex admixtione mali humoris multi/ plicitcr diucrfificatf a naturaliPrio i fubftatia:quia groflior 5C tur/ bidior eft cu libi miket? melacoliamet fubdlior cu fibi mifcetf cole/ ra cicrina uel aquofitas*Secudo i colorejquia eft declinas ad albedi ne ex pte flcumadsuel ad nigredine ex ptemelacolie.Tertio i odo/ retquia fetidior eft ex admixtioe uel omo odore caret ex admixtioe i fapore:quia uergit ad amari tudine cx admixcide colere uel ad acetolitate cx pte melacolie uPad iniipiditate cx pte fleumads;Fleumads uero naturalis etia due funt fpesXnaturale di inaturalc:naturaleeftq?e aptu ut i aliquo tpe fiat fatiguis:qm eft fanguis no bh coclusXt eft qda modus dulcis fleu/ maticis q?no ualdeexiftit frigiduumo corpis copadoe eft frigidita tis paucetfangumis ucro copatioe 86 colcrc rubee cft fr/gidu:86 eft naturaliter albu;86 df iftud fleuma dulce extcnfo hoc nofe dulce ad oes fapores dclcdlatesguftutqa alio mo iftud fleuma naturale no e dulccjcu fitiiipidu aquofu 86 fapori aq multu,ppinquii:86 n5 fecit natura ifti fleumati ppriu receptacula ficut colere 86 melacolie fe>* citifcd fecit ipm trafirccu fanguine ut tpe ncceflitatis ucrtatf i fan/ gume:qahetfimilitudine,ppinqua fanguini:86 iftiusfleumatisdue funt ncceflitates;86 una utilitas«Pr*ma utilitas e ut fitiuxta mebra adhoc ut opent'’ i eo toy, uirtutes 86 coquat 86 digerat 86 nutriat ex eo cu mebra amiferinr nutrimetu q> cofucuit ucnire ad ipfa:qd eft fanguis bonus pp retetione materie fanguinis:q qde rerecio a fto/ macho 86 epate fit pp aliqs cas accidetales, Secuda nccelfitas cft ut mifccatf cu fanguine 86 reddat ipm aptu ad nutriedu mebra fleU/j coplexionu ficut ccrebru 86 nuchan ianguine ca nu trituro notabile fleumatis parte ee oportet*uti litas uero eius eft uc humc(ftct iucfturas 86 mebra q multu mouentf pp calo re q ex motu 86 cofricatioejfleuma ucro inaturale poc dmi/ dt:pno ex ptcfubftatie.Et fic quodda e mufcillagtnofu:86 eft fleua: fcdm fenfu diucrfu i fubtilitate 86 groftide i luis pnb^6L df muldl laginofu pp fifitudine qua het cu mulcillaginibuscxtracftis a femi nibus aliud cft fleuma groftiim qd appet eqlc f fubftaciada fubtili/ rate 86 groflicictfecudu iudiciu fcnfus:fed fccudu ueritate diucrfu eft i fuis ptibus:86 df fleuma crudu:56 iftud multiplicat'’ i ftomacho 861 fteftinis:86 pp ipiius expuliione a ftomacho pcepit Ipocras fieri uomitu i mefe bis:86 ad eius expuliione ab inteftinis ftatuit natura colera defluere a dftia fcllis ad iteftinu ieiunu.86 cofequeter ad alia inferioratquatenus abftergeret illud fleuma ab orificiis 86 faceret ipm dcfcedere cu fccibustmultiplicaf’ ctia interdii in ucnis fpafr in fenibuspp diminutionc digeftiois86 illic mora trahes pau/ latim augei? 8£ igroflaifcu ab co tade grauelf natura:8£ no pof/ fit ipm p uenas expulfionis ordinarias expellere facies de poffibili/ bus qd melius cft elongat ipm a corde 8£ aliis mebris intrinfecis:8C mittit ad extrema 8C fpaft ad tibias:qa fua grauedine naturaliter tc dit ad iferiora:8£ ifla effc ca qre tibic fenu iflamf inflatioe relinquetc fouea poft ipreflione digiti fpafr circa nodc:5£ i pinguibus 8£ foli/ tis nutriri humidis:aliud efl fleuma ualdc fubtile:8£ e fleuma aquo fum C\Xc aq aliqfr infpiflate:8C fepe inuenit' in faliuis 8£ fputis male digeretiu SC nimis bibetiu 8C a cerebro ad nares diflillare folet ipri cipio 6C cu p decodione igrollatf couertiif i fleuma groflii aut mufdllaginofu aliud efl fleuma ualdc groflu albu uocatu gip/ feu:5C efl: fleuma cuius fubtile fuit refolutu pp nimia mora eius in iunduris 5C groffu remalit qfi lapidificatu:Et iftud fleuma facit po dagra nodofafere infanabileAliud efl fleuma uitreu & efl fleuma fpiftumtgroftum fife uirro lequcfado i colore:uifco(itare 6C podere* Sccudo diuidit'’ fleuma fnaturale cx pte faporistna quodda eflflcu ma dulce q> fit ex admixti5c fanguinis cu fleumate:8C fub ifto ct co tinetf fleuma unduofum q?fit cx admixtioe unduofitatis fanguis licut quodda fleuma uitreu:Aliud efl fleuma falfu fadu ex admix tioe colere.Et iftud efl magis mordax ficcius 6C lenius ceteris fpecic busfleumatistpp colcra qua fufeipit i fe q Cicca, exiftit lenis & acu/ ta:8£ hoc fleuma fepe repitf ftoachis potatiu fepe ui/ na fortia 8£ utetiu falfis 8C acutis:8C adheres floacho cac iterdu fiti clamorofa:8£ diu curres p iteftina qncp excoriat ea 8£ iducit teria:8C i ano frequeter iducit forte tenafmone:aliud efl fleuma acc tol«m q» fit qnq* pp mclacolia acctofam fibi admixta:8C qnqj fit pp tbulitione q accidit fleumaticis:ficut accidit fuccis qd prio ebuliut 8C poftea acefcut:8C iftud fleuma fepius appet i flo tnacho male digeretiu q i aliis ptibus.Na ad os ftomachi naturali/* ter jpfluic mclacolia ad dciidcriu fufcitadujq deorfum cades qncj flcumati mixta reddit ipm acctofu:66 hoc cognofcit p rudius a ei/ dos 66 interdu fleuma tale generat i ftomacho p uiaebulitioisa de/ bili calore ex chiloialiud e fleuma poticujq qnq? caufad’ pp admix, tione melacolie p6dcc:86 iftud raro repit pp raritate melacolie poti cejqfi uero cauiat' pp uehemece ifrigidadone cius q cogelat 66 aliqlitcr ad terrciftrate alterat :8C no fupuenit ei calor de bilis q faciedo ipm ebullire couertat fpum in acetolitatejncq color fortis q digerat ipm 86 couertat ipm \ laguine colere uero fpes fiir due funtXnaturalis 86 inaturalis.Colera naturalis e fpuma iangui nis cuius color efl rubeus clarus.ixirrinus i uldo gradu citrinitatis: ficut capilli fafrani;86 e leuis acuta 66 quato magis fuerit calida erit maiorisrubedinis.Etifta colera poftq generata efl: in epate diuidit? in duas una trafit cu fanguine ad uenas 66 alia pars traf/ mittitf ad burfa fellisPars aut illa colere q trafit cu fanguine pene/ trat cu eo ca necelfitatis 66 ca ucilitaris.Neceflitas efl: ut mifceaf cu fanguine ad nutriedu mebra colerica:66 utilitas efl: ut fubtilict fan guine 66 faciat ipm penetrare i uenisJPars aut illa q traiit \ burfam fellis tralic illic et ppneccflitate 66 utilitate:neceflitas efl: duplex:q/ da efl neceflitas corpis todus.f mudare ipm a rupfluiratibus coleri cis:alia efl refpedlu burfefellis:66 efl nutrire ipam.Vdlitas etia du/ plex eflmna cft abluere inteftina a fecibus £6 fleumace uifcolo adhc retes eistaltera efl pugere iteflina 66 mufculos ani ut fentiat q? e eis nociuu 86 emittat egeftione 66 huius rei f gnu cft q» colica fepe acci dit pp opilarione ladla in foramine q pccdit a burfa fellis ufq ad inceflinatcolcra uero inaturalis duplex cft:na una efl inaturalis pp cam extrinfeca q ei admifeet «Alia efl inaturalis pp cam in fetquia fubftatia eius no efl naturalis colera inaturalis pp cam extrinfedu alia efl fcica 66 famofa;66 efl ilia cui fleuma admifeet ;66 df famofji fiuc et fcpiflimcgcncrati foIet.Et ex hac colera fcpc fit ter/ tiana nota/alia eft q eft minoris famei& cft illa cui mclacolia cft ad mixta.colera uero famofa ucl eft: dtrinaiSC generat ex admixtione flcumatisfubtilis cu colera naturaliluel eft uitellina fitis uitcllis ouo tui& generat ex admixdoe fleumads grofti cu colera nacuralilcolc ra uero minoris fame fit duobus modisiunus eft qn colera ffeadu/ ritf idC fit cinis a quo no fepat? ps fubdlis colerelfcd cu eo mifcet? 18C hcc colera cft peiorialius e mclacolia colere de foris aduenies cu ea ttiifceat 186 hec colera cft melior alia dC eft eius color rubeusifed no clarus nec floridusiimo eft magis filis fanguini ucnalilcolcre uero f naturalis f ppria fubftada fine alterius humoris comixtiocialia eft q fepius generat? i epateip hoc qd fubtile q? eft i fanguie adurit Sl tra fit i colera groftu i melacoliaialia cft q i ftomacho magis generat? ex cibis malis no digeftis fed corrupdslucl generat f uenis ex huo/ ribus aliis 8£ iftius colore due funtfpeslna qda eft praftina filis co/ lori prafti nigri q generat’ ex uitellina qn adurit?ina aduftio facit in colera uitellina nigredine q comixta cu citrinitate generat color ui ridis:alia efteruginofa fiUs i colore eruginierisiSC generat ex prafti na qh praflina tm adurit? donec ficcet? eius huiditas(6C icipiat redi/ re ad albedine pp fua ficcitard& ifte due ulde colere male fut 8C uc nenofcleruginola th maior eft.Melacolie uero fpes filr duc funtX naturalis 5C maturalislnaturalis eft fex boni fanguinis et turbuleda et fupfluitasicuius fapor eft medius iter dulcedine etpondcitatelet ifta mclacolia cu generata eft f epate partit? in duas una penetrat cu faguine et manat cu co ad ucnas aiia trafmitdl? ad fplc fteipr{a ps penetrat cufaguinepp neceflltate et udlitateineceftitas cft ut mifceat? cu fanguinc ad nutriedu mebra melacolica frigida et ficca ficut ofta» Vdlitas eft ut fluxibilitate fanouis nimia coerceat ct uigore corpuleda cv codefet donec fiat ps folida duo^ que debet nutnrcialia ps q (anguis no idigct uadit ad (plene pp ne ccflitate Si utilitatemecefticas cfl: duplexmna eft fcdm totu ipm a fupfluitate melacolica mudare alia eft fcdm fplcne.fipm nu trirejutilitas ucro.qpcedit ex ea pp hoc q? ipa ,pfluit ad orificiu fto/ machf exprimedo huidirates qs illic meinficut mulier mulgedo cx/ primic digeftis lac ab uberibus uaccc.Et hcc utilitas eft duobus mo dis:uno mo ipfa multa coftringit Si (fpiflat Si cofortat orificiu machuSccudo qa facit i ore ftomachi comotione pp acredine cius Zi exficcat fame Si facit defideriu.Melacolia uero {naturalis e ficut resadufta uel cinis refpecftu eius qttuor fut fpes fa mofe licet plures fine no famofe*Prima eft q eft cinis colere Si eft il/ lud q? adurit de co!cra:& hoc fpes eft amara* Secuda eft q eft cinis fleumatis:8C illud q? fuit aduftu ex flcumate:8£ fi fleuma q? aduftu eft fuerit ualde fubtile Si aquofujtuc melacolia exeo genita erit fal fa {faporc.Si aut fuerit fleuma groftu q> adurit? tu cicinis eius aut melacolia ex eo generata teditad acetofitate autp5ticirate*Tertia e q eft cinis fanguinisSC illud qd aduftu eft ex fanguinc:8C hec mela/ colia eft falfa trahes ad dulcedine.Q uarta e q cinis meiacolic naturalis:8£ fi melacolia naturalis cx q fit fuerit fubtilisttuc eft mul/ tum acctofa:6i cu effundit? fup terra ebulit:& eius odor eft acris:8£ ab eo fugiunt mufee Si aialia,Si uero talis melancolia naturalis ex qua fit fuerit groftaterit minoris acetofitatis cu pauca ponticitatei Hic ponit autor fi/ gna p q cognofcer pof fumus hofem fanoui/ D nec coplexionis quo^« Primu c q. fanguineus eft naturaliter pinguis Si no itclligc/ Natura pingues ifti funt atq? iocantes Setup rumores cupiunt audire frequetes Hos uenus K bach? deledat fercula rifus Et facit hos hilares 8£ dulcia uerba loqntes hii ftudiis habiles fuc 8C magis apti Qjialibet ex ea nec hos leuiter mouct ira rc <3? fanguincus fit pi/ guis acceptata tale llgnifi/ cat femp frigiditate coplcxionis«ut aulc Aui.iidn docdii.ca,iii,fcd eft pfguis pigucdine cxtefa ad multa carnofitate:qa e multu carno/ fus*Vult#n*Aui.loco palEq> multitudo carnis rubee cu deceti firmi tace 66 no laxitate eius fignificat coplexione calida 86 humidaqlis c fanguinea.Ec ro cft:qa multitudo carnis rubee fup fortitu dinc uirtutis aflfimilatiue 86 multitudine fanguinis q uigee 86 xua/ lefcuc calido 86 humido:teftc Gardi,coplcxionu dicete* Multitudo aut carnis multitudine fanguinisgeneratT. Calidu uero pfedledigc res 86 aflimilas carnis foliditate opatf «dicit et Aui,lo*palEq> oe cor pus carnofu line multitudine pinguedinis 66 adipis eft fanguincu# Et ide uulcGaraidegni«canullo«Humida uero 86 calida craftis, Se cudu eft q> eft iocofus.f (p feres uerba alios ad rifupuocatia uel le/ tus 5c hoc eft pp benignitate huoris fanguinei puocatis hoicm ad leticia 66 iocuditate pp fpus claros 66 pfedlos ex fanguinc genera/ tos.Tcrtiu eft q? libeter audit fabulatiocs iocofas:cadc de tu eft q> inclinatus eft ad luxuria pp caliditate 86 huiditate ;puoca tiu ad eft q, talis libeter bonu ufnu potauScxtu eft q> libeter comedit bona clpof ee:qa talis appetit fimi fiora coplcxiois eius q iunt bonauTfiaSC bona cibaria*Septimu eft q? talis de facili ridet:cuius ca e:qa fanguispuocacad riftu Ocftauu cftq? talis eft hylarisddiylare facie amabile 86 iocudu habes pp ui/ uadrate coloris 86 formofitate coplexidis ex coplexioe fangufs.No nu eft q> talis pfert dulcia uerba pp amicabilitate nature fanguinis Decimu eft q» talis eft aptus oibus arribus.i.dc facili pot addifeere qualibet arte pp uiuacitatc SCpfpicacitate igenii eius.Vndecimu e q> talis no facile irafeit :66 iftud pp huiditace cbetate feruo^ Largus amas hilaris rides rubcicj coloris Cantas carnofus fatis audax atqj benigni re colere ,puo catis ad irajDeide texa duobus ultimis uer/ibus repe tit aliq ligna dicfta 86 aliq additPrimu efl: cp fanguineus eft largus no auarusjfed libcralis,Secudu cft cp talis cft amas fiuc amoroius* Tertm eft cp talis efl: hylarisa,hns uultu iocudu, Qjiartu cft cp ra/ lis qli femp uf oium ca e benignitas languinis ad ifta puocatis.Qjiintu efl: cp talis efl rubei coIoris.uult,m Aui,lo,palkq> color cutis rubeus fignificac multitudine fanguis:86 debet iflud itel ligi de colore rubeo cu quoda fpledore 86 no de rubeo fuico qlis te piri folet i uuldbus ho£: q liberer 86 abude bibut fortia uina 86 utu tur fallis 86 fpebus acutis:qa talis lignificat lepra futura, Scxtu efl cp talis liberer canrat uel audit catare pp Ictu eius aium.Septimu e cp talis eft carnofus pp cam prius didta.Odtauu cft qd talis eft fatis audax pp caliditate fanguis q e ca aadacie, Nonu e qd talis e beni gnus pp fanguinei huoris bonitate. Hic poit autor que da figna p que cogno fcere pofliimus hoietn colcrice coplexioisPri mu cft qd colericus e impcmofus,i,facies re cu ipetu:cuiuscae:qa fupfluus calor g eft i colerico mouet ad ipetu:86 ergo et uult Aui. ♦ii,in doc,m.c,iii,qd opatioes exceffiui motus lignificat caliditate* Scdm eft qd talis eft cupidus honoris 56 appetit ce iprimis fedibus 86 pcellere cutflos aliostcuius ca eft:ga fupfluus calor fpnifi'cat an i/ ma ad arrogada 86 temeritate, Tcrtiii cft qd’ ifti cito diicut;56 hoc pp fubtilitate huoris colerici 86 cius caliditate,Ht ergo cc dicit Au i. loco pal.qdkellc ifti fune magnanimi.i.no potetes tolerare iniurias:86 hoc ppter calidi/ tate i eis:86 ergo dicit Aui.lo.pair.qd* pati ab unaquaq; rc.i.pa dente fe reddere fercat caliditate. Septimu eft qd' ifti funt largi ;86 hoc rcfpc ipfe eft irafces.i.dc facili irafeit'' pp caliditate. Et ergo dicit Auic.lo.pair.q* ira freques 86 a leui ca iignificat caliditate:86 hoc e pp facilitate co motiois colere 86 ebulitiois fanguinis circa cor.Duodcdmu c q> ipc cftpdigus:qa largus cft i exponedo pp honores hndos. Decimutcr tiu eft q> talis cft audax:qa audacia et puenit pp nimia caliditate 86 maxic cordis.Decimuquartu cft q> ipfe iit qntu eft q> talis eft gradlis.i.no mebroy neqj multe carnis pp fupflua caliditate uehemeter rcfoluete.Dccimufexcu e q? talis i .macer pp liccitate coplcxiois. Decimufcptimu e q> tafe cro cci coloris.i.citrini 86 ergo dicit Aui.lo.paLq> color fubruffus ligni ficat colere dnium. Hic ponit autor aliq ligna coplcxiois flcumattce.Primu li gnu cft paucitas ui/ riu ;flcu ad d .n .paU/ dtas uires habet pp Fleua uircs modicas tribuittlatofcp brcuefcp Flcua facit pfguestfaguis reddit mediocres cio no (ludio tradunttfed corpora fomno Senfuscbes tardus motus pigritia fomnus Hic fomnoletus piger i fputaminc multus, Eft huic fcufus cbes pinguis facit color alb^ paucitate caloris naturalis a quo ois uis het cxordiu.Seciidu cft q fleumatici funt fati SC breucs:qa i cis eft paucus calor naturalis non fufficiesextedcrccorpusilongu:extcditigit' corpus fccudu latu# Tcrtiu cft q, fleumatici funt pingues pp eoa: frigiditate & humidi tate:8C ergo dicit Aui.Io.palf.q, pinguedo ucl adeps fupflua fgnifi cat cxceftum frigiditatis 8C humiditatis dC coplexione frigi da 5C humidatqa fanguis untfluofitas q eft utriufq? materia cu refu dat a uenisSC obuiat mebris frigide uelremifte calidis coagulat ab frigiditate uel rcmifta caliditate 8C fit pinguedotut uulc Gar.ii» complexionu.Et poftea fubdit hic textus q> fanguinei funt medio/ crcsjfupplc in longitudine 8C breuitate. eH: qct fleumatici magis ad ocia inclinant' qua ad ftudia pp frigiditate mouenre ad ocia 8C eft q? multu dormiunt:8£ hoc eft pp mul ta humiditate copidC et puenit multus fomnus pp frigiditate, ut in nuit Aui.loco palf.Scxtu cft q> fleumatici funt duri igcniitqa ficut uiuacitas intelletflus 6C pfpicuitas ingenii pueniunt pp naturale ca Iiditate:ita ebetudo intellecftus5C duricies ingenii pp cotrariu.ffri/ giditate.Septimu eft q> fleumatici funt tardi motus:6d hoc etia pp frigiditate q facit motu tardujficuc caliditas ueloce.Ocftauu eft qd? funt pigri.Nonu q? fomnus in eis cft longus. ca cade eft cu predi(fta. Poftea ponunt' duo alii uerfus recolligentes figna pdiC aliqua adduntf.Primu cflqd’ melancolicus cft i nui/ dus.Secundu cft qdeft triftis»Tertiu cft qdeft cft qd’cft tcnaxfideft nihil uolens exponere 8C male foluens*Q uintu cft quod cft fraudulofus fimplex:& ppterca homines melancolici funt deuocijmuku legentes:ieiunances:& alias multas abftinentias facientes,Scxtu cft quod eft multu timidus. Septimum cft qd' cft lutei coIoris:ideft terreftris fiue fufei coloris» Color enim fufeus 6C maxime fi uiriditati approximat fignificat dominiu mclancolic fc/ cundu Rafis.iii,alma,in prin. Inhoc tex.Pnopo nk colores cofequetcs copIcxi6es:6£ dicit qd flcumaticus eft albi co loris: led colcricus eft iuffi coloris X fangui oeus rubei:6£ de mela colit o dicit i fine pce/ deciu ucrfuu X de illis oibus duflu eft prius. Sccudo ponic.xiii.figna fupabudatis eft q? facies eft rubea pp alcefum fanguis ad caput X facie.Sccudu e qd oculi plus uidcnf exire folito pp extclione qua facit fanguis multi plicatus.Tcrdu cftqdgene iflanf pp filem e qcfcor pus totu grauatftqa natura fuppeditat'1 n5 fufficies regere humores X fuftetarc debite corpus. eft qd’ pulfus fitfrcques ;pptcr caliditate qua fducit fanguis multiplicatus.Sextu eft qd' pulfus cft plenus ppter multitudine uapo$: X Septimuc qd' pulfus eft mollis ppter humidicate nimia mollificatcm arteria. Ocftauu eft qd' dolor fit i fronte:86 hoc (ppter fanguine multiplica tu i rethi mirabili«Nonu cft qd' ueter coftipaf.i.durus fit:nec bene aflfelat ppter caliditate nimia exficcare feces.Dccimu cft qdlingua- fit ficca ppter filem cam. Vndecimu eft qd' fitis eft magna ppter cxficcatione orificii ftomachi cx nimia caliditate.Duodccimu e qc£ fiut fomnia declinatia ad rubedine:5£ ifttid uult Aui.ii.in doc.iii.c* ,Vii,dices:6C fomnia q illud fercat.f.abundada fanguis funt ficut ci£ boi fomnis resuidet rubeas aur fanguine multu ex fuo corpeexirtf aut fe i fenguie nararc;& fi fta,Decimu tertiu cft qd’ fputu cftdulcc ;ppter fanguis dulccdinc:Notadu circa iftud qd’ficuthcc ponunt Hii funt humores qpftat cuicp colorei Ofbus i rebus ex fleumate fit color albus* Saguic fit cofa rubea quoq$ ruffus Si peccet laguis:facies rubct:extat ocellus Inflant gene corpus nimiucpgrauamr Eft pulfulcp frcqns pleus mollis idolor iges Maxime fit frontis 66 coftipario uentris Siccaq? lingua fitis 86 fonia plena rubore Dulcor addi: fpud fut acria dulcia queeg ligna fupabudads fanguisntaqda et ponutfigna fifpabildatfcalitf ru fub qbufda ucrfibus: ligna qde fuperabudaus colere fub iftis ucrfibus: Accufat colera dextre dolor afpcra Ifgiia.Tinnitusiia ttiitufqjfrcques uigilatia multa: Multa fitis piguis egeftio torho uc tris: Naufca fit:morfus cordis:l5gucfcitorcxis:Pulfus adeft gracili* dur? ueloxcp calclccs:Aret amarefciticedia Ionia fingit.Signaucro fupabudads fleuacis fub iftis ucrfibusrFlcuma fupgrcdies ppnas m corpc leges: Os facit ifipidu faftidia cerebra ftoachr fit oecipitifqj dolores:Pulfus adeft mollis manis: Prcccdit? fallax fatafmara aquofa: Signa uero fupabudads melacolie fub his pico du fex i corpc regnat:Nigra cutis pulfus tenuis & uria: Sollicitudo timor triftia fonia tps: Acerem fcci & fputamfs ideXeuacg peipue tinit dl fibilat auri*' In hoc tcx.autor b quit'" de fleubothomia: 6C primo oftedic ctare rcqfita ad fleubotho/ mia dices (j> uix petit fleubotomia* dC pro ifto dicit Gaf* •xhdc igenio qdpucrt no debet fleuboihomaf ri nifi heant.xiiit.anof ad minus:& ca efhcja corpa funt faciliter refolubilia a calore io debi tnulcu ex cuacuarioe forti fa fleubothomia facit puros fenius:qa minuit euaporatione ad caput un turba? fen fus.Septimil eft q> ipfa iuuat fomnu ipcditu:qa p ipam euacuan? humores plurimi a quibus eleuan? uapores acuti X diuerli ipcdie/ tes fomnu.Odlauu efl q, ipfa tollit tedia X grauitates nimiasjqa p ipam uirtus exonera? a fuo grauamine X et cdudlo p Ipam fangtu ne educi? limul melacolia fex fangufs q iducit tedia X grauitates. Nonu e q? ipfa cofcrt auditui qa p ipam dimlnuun? uapores X hu mores afcedetcs ad caput ipedietes auditu.Decimu cft q»ipfa con/ fert uod:qa p ipam diminuun? fupfluitates X huiditates q poflent puenire ad pedtus ucl cana pulmonis X fpedire uoce. Vndccimu e q? ipfa auget uires:quia p ipam corpus a fuo grauamine exonera? qrc uirtus augmenta?. In hoc textu autor tria facit. Prfo dicit q, ifti tres mefcf.f.mayus feptember aprilis funt mefes lunares X ia eis fune dies phibiti a ficu botomiatuidclicet pri madies maii:& ultia feptebris X aprilis: X iftud cocs dicut:ucrutn e dem fidtumee alicuius ualorisumopdidll Tres infunt iftis mayus feptember aprilis Et fune lunares funt uelut ydra dies. Prima dies primi poftremaqj Nec laguis minui nec carnibus aferis uti In fene uel iuuene fi ucnc fanguine plene Omni mcnfe dene confert inciiio ucnc Ni{ (ut tres meles mayus fepteber aprilis In quibus eminuas ut longo tpe uiuas dicspntcflfc ita bom 66 clctflx (Tcut 66 alii.Sccudu q? diucrfa coftcl/ lacio i ds pot efle.Et iubdit autor qd' i talibus diebus nulli uefei de bet carnibus anicristqd etia faifum eft 66 erroneu 66 magis Tortile/ gioattribuedu:66 forte autor 66 iftud habuit a iudeis qui iftu ritu obferuac.Secudo dicit qd fenex fenedute 66 non a Tenio £6 iuuenis ucnas plenas hhtes fanguinc minui phe o i mefetquia ifti no fadliter cefolubiles funttnec i cis Tolu paucis eft fanguis bonusumo Tertio dicit qd icilio uene pro regimine ianitatis cuftodiedo dt bee fieri i aliquo triu mcnimjqui funt mayus feptebris 66 aprilis: differeter thtquia i aprili 66 mayo debet icidi ucoa epatis pp multi plicacione fanguis eo tpeteu fi t tps uernale:66 in feptebri uena fple/ nis pp mclancoha que tunc hec muldplicarijcu fit tps aucunata Hic autor poit*xii* q fpediunc fleubotho/ mia* Primu eft frigidi tas coplexiois* Cu *n,fe cundu Gafamcgate/ gni Beubothomia ifri gidactuc augmetarct frigiditatetea aut qrc Beubothomia ifrigidat cfttquia fcdm Ifaac in urinis:fanguis eftfundametu caloris naturalis*i*iliud i quo calor na turalis ferua£:66 quia Beubothomia fanguine cuacuatuo 66 calore ntturale:66 tucp cofcques ifrigidat* tSecudCi regio frigida uchcme tcnfub q debet coprehedi tps multu frigidu qd etphibet fleubotho miatquia i regioc 66 tpc multu frigidistianguis i frigiditate corpis includi(f;66 ille qui circa extremitates exiftic a frigiditate codenlalf 66 ineptus fit ad hocqd fluat* i crtiu eft iteius dolor lub quo et pot coprehedi nimia corpis iflamatiotqa fi i iftis accidetibus fieret fleu bothomia fequeret motus agitatiuus qui eft cotrarius natureteu fit Frigida natura frigens rcgio;dolor ingens PoiUauacru coitu minorctasatq? faiilis* Morbus prolixus repletio potus 66 efce Si fragilis uel fubtilis fenius ftomachi fit £c fallidid ubi non funt Bcubochomandi difformis & maior iflamatio q et cft natura magis debilitans:5£ ca inorus agitatiui i dolore ftelo cftjquia fit tracftus ad diucrfas ptcstp flcubothomia.n.fic tradio ad locu fleubothomatu:5£ cx dolore for ti fieret tradio ad locu doloristca uero maioris iflamatiois cft:quia ex flcubothomia comouent'’ humores qrc magis iflamantf ex motu bi illud e qn fltubothomia fit parua 66 artiffcialisifi cn fiat ufq; ad fmcopim ,pdeft in pdicftis calibustquia ifta cu uincit atradlione doloris no facit motu agitatiuu:& fifr tollit iflamatione cu no fint humores ibi qui comoueant di calefiat di maiore iflamatione idu/ cucJBc illud uoIuitGaf.i coallius amphorifmi.i-pti.arnpho.q ege/ runr ;cu dixittqd no cft melior medicina \ apoftemate uehementis inflamatiois:86 filr i di dolore forti q flcubothomia. Qjiar tu eft balneu di maxie flcubothomiajquia tale ctia ell cuacUatmu ia natura no facile tolerat cuacuatione fup euacuadone. Q_uitu cfl; coitus imediate pcedes:poft talem.no flati debet fieri icilio ucncjquia cxhoc maxia debilitatio nature fcqrctf: cu p coitu prius natura debilitata fit. Scxtu eft etas maior uel mi/ nor q requirit ad fleubothomiaificutctas infantie di etas fcnii:p>ut declaratu eft prius.Et ifla ipedimcnta tagit Aui.lo.palf.diccnstdbi quocp caucre debes a minutioe i coplexioeuehemetis frigiditads:86 in regionibus fortis frigidirads:66 i hora fortis doloris:86 pofl bal/ neu refoluduu di pofl coitu di i ctate q eft minor.xii.anis fenu qro magis potcristnifi i figura cofifus fueris di i loliditate di amplitudineiSC repledoe di coloris rubedinc(56 ulterius fubditihos naqj cx adolcfccndbusl86 fembus fleubothomare aude/ bis.Adolcfcetcs tn fecundu ordine ad fleubothomadu paulatipue/ bcre debes cu pauca minutioe. Scptimu cft morbus plixuslqa tuc ex tali fleubothomia natura duplr debilitatipu»a a morbopJixo8£ a minudoe.Ec iftud eft uejj fcdm Aui.lo.pal. Nili fanguis affuerit corruptio quia (5 fic fleubothomia pot coucnirc. Odauu eft nimia repletio potus.Nonu eft nimia repletio cibijfub q etia coprehendilf indigeftio cibi.Et ca hoy eft qa fcdm Aui.ui.artrahetia fune tria.l# uacuu:calidu:8£ tora fpes.Si ergo ucnc p fleubothomia a fanguine cibu idigeftu uffupfluu fiue potu fupfluu aftomacho uel epate attraheret q idigeftus ueniens ad mebra no corrigeret':qa tertia digeftio n5 corrigit peccatu fecudcmec fecuda primcjfi pcfbii (Tt magnu pp qd {mebra no couerteretfjfcd ibi remanes poflet ce ca egritudinis. Decimu eft fragilitas.i.debilitas uirtutistfleubochomia cni eft fortis euacuatio:fcdm i comero illius. In quo morbo:fed uirtus debilis no pot pati motu fortc.Vndecimu eft fubcilis fenfatio orificii ftomachi:q? pcordiu dnqaexfleubotho/ mia in tali ftatiiequitf fincopis.Et fub ifto etia coprehedit debilitas ftomachi 8C facilis fluxus colere ad orificiu cius induces ad uomitu facile colere. Vn f accidetia no coucnit Per fleubothomia.n.humorescomoti ad os ftomachi iducercntf taq ad loeu cofuctu:56 qa eft mebru debile 8C ipotes illi fluxui rcfifterc: Io illis mica mala p fleubothomia accidut.Et hoc e una ca qrc qncp aliq in fleubothomia fincopat.f.qa colera ad ftomachu fluit q mor dicado ftomachu ex copaflioe cordis 8C ftomachi fincopim iducit. Duodccimu eft faftidiu.Si.na faftidio fieret fleubothomia cu uene euacuarentf traheret ad fe materia mala faciete faftidiu.Et plurima fex ulrimoRi accidetiu tagic Aui.lo.pair.SC circa iftud eft fcie dii q? pter pdicfta accidetia funt adhuc aliq alia et ipedietia fleubo/ eft alia cuacuatio ut qn eft fluxus menftruo/ ru aut debet fieri fleubothomia:5£ hoc ad euacuationedicet ad diuertedu fluxu fcu materia pollet fieri. Secu du eft corpus fiue copofitiois rariras:qa a multu diflol uit'' io fufficit ifta refolutio nec euacuatioc idiger.ut uuk Gaf.ix. tncgctcgm* Tertiu eft cruditas SC uifcofitasjtunc em eft ca/ Ueda fleubothomiajqa augmcncaret cruditas pphocm morbis longis no eft facieda flcubothomia:qa cruditas aug mentaret 6C uirtus debilitaret 6C morbus #plongaret:8C loomedu eftet de cafu uirtutis:& pp hocuulc Aui*q?i morbis cronicis facie/ da e farmacia an fleubothomia dC no fleubothomia an faciedadicet urrocj indigeat patiecesifed cruditas pot accidef duabus de caufistuna ca eft pp abudatia calore naturale fuffocatiu q fuffocatus humores crudos gcneratjSC tue bn copetic flcubothomia.Vn fcdm Alexadrudidibro fuo ca.de ydropnhflcu/ bothomia in principio ypozarce copetit cu #puenit ex multitudine fanguinis meftrualis cu phibeant fluere meftrua pp cam aliqjaut ex multitudine faguinis cmorroydalistqa ficut ignis mul ta cogeric fuffocat:lifr eft de calore inato fuffocato fub hu/ nmltirudine.Sccuda ca cruditatis eft caloris mati de/, bilicas ut i illis q funt debilis coplexiois 8C q habuerut longa cgnru dine 8C i fenibus:8£ tuc no copctit fleubothomia:qa p hoc augeret cruditas:quia fanguisi quo calor coferuat extraheret:& ita corpus infrigidaret 5C humores magis mcrudarcnttdcbet ergo fanguis di/ mitti ut cruditate digcrat.Qjiartu eft acris idebita difpofi tio 8C nimia caliditas aut nimia frigiditastqa p caliditate mulca for tis fit refolurio:& p frigiditate multa icptificatio humoy ad fluxu* In hoc paftis au/ tor ponit quincp que debet fieri circa ficu bothomialalicj quidc an flcubothomia:a!i qua i fleubothomia: 5C aliq polt Heubochomia. Primu eft untho q aliqn fit i fleubci ho/ Q uid debes facere qn tus flcubothoman. Vel qn minuis fueris uel quando minutus* Vtuflio fuc poc^1 lauachru uel facias mot^1* Debent no fragili tibi fingula mete teneri* mtatficurunftioflcubothomimt dolor leniat:aliqn uero poft flcu/ bothomiatut colblidatio uulncris retardet ad hoc ut poft flleuborha mia humoresrcltcfti i ucnis aliq poflinc hferefpiratione& fumi aliq mali exalet.Secundu eft potus 8C maxfe uini qui ualec i fleubotho/ mia (i fincopis accidat:8£ etia ualec poft fleubothomia pro reaencra tione fpirituu SC noui fanguis:8£ ifto m5 ia faciut coes. Ter tiu cft lauachrud.balneu q> ualcc p duos uel p tres an:8£ p duos ucl Ires poft fleubothomia SC no eode diejan quidetfi quis timear q, ha. beat i fc humoresgroftostquia balneu humores diftoluic 6C como/ uct eos:6£ pp hac eam etia copetitan acceptio firupi accrofi:8£ mo/ tus ut humoresdifloluantf 8C ergo qn debet Heri flcu/ bothomia debet fricari brachiujut humores cxiftercsi uenis ppin/ quis brachio 8£ pparcnlf ad cxcudu faciIius:poftfleubo/ thomia uero ualec ut reliquie 8£ dcrcli p fede/ bet pfleuboihormacuacuarid.ad euacuatione plenitudinis fiuc fanguisrprmcipalker tn fcdm q? cu co fut alii humorcsPria ca Indirefta c(l magnitudo morbi 8C magnitudo apoftcmatis uehemc tis iflamatioes:qa fcdm Gafa codllius ampho.q cgcrunt6Cc.No eft melior medicina i apoftemate uehemetis iflamattois 6C i febribus 6C dolore forti qua fleubothomia:ut et di fciffura debet efle larga mediocriter ut fu/ mus 6C groflfus fanguis liberius excanquia qn IcilTura cft ftriifla tGc folu fubtilis fanguis exit 61 groflus remanet. Circa iftud cft fciedu q? aliqn i fleubothomia debet fieri 6C aliqn paruutdc/ bet at fieri uulnus magnu tribus de caufis. Prio qa huores fut grof fi:& groftus fanguis e euacuadus ut p illud uulnus magnu fanguis Fac plaga larga mcdiocnrcr at cito Exeatiubcrius libcriufqj eruor* facilius poffit cxirc:8£ ergo melacolicis faciedu cfl: magnu uulnusJ Secudo pp tpis frigiditate q? huores igroflfat.& ergo ihyeme debet, fieri uulnus magnu/Tcrtiopp abudatia tuc fit melius eua cuatio p uulnus magnu q puu:fcd uulnus paruu fiteue uirtus debi lis:uc de fpiritibus di calore minus euacuet?:& in tpe calido cade dc c a :di qn e faguis fubtir* In hoc pailu autor tangit tria cohdcrada circa fleubothomiam* Primu e q? fleubotho/ matus no debet dormire imcdiate poftfleubothomia:ni(i ad minus traliuerit fex hore:86 autor cam ne fumi:qXi fono eant: moti ad caput ledat ccrcbru:alie tn pntaffignari cae:q«£* Pria e ne i fono uertat fc paties fupra brachiu p hoc ledat'* Scdaeuie huores i fono fluat ad mebru lefu i quo e dolor pp idu fleubothomi di fiat apofteatun Gaf.ifiaph.fup illo aphoa quo mor bomult q? i fono fi fiat apoftea itra mebru fit lefu ad ipm fluut huores: Auuucro alia afllgnat camX.q? p tale fonu pollet acci derc cofradio iftius ca potee:qa ficutjfcdm Gaf.fup ii/ lo aphoa quo morbo &c,fonus i pricipiopoxifmi no copetinqa ca lor naturaf ad iteriora regredit?:8C exteriora ifrigidat':di fumi rema nec no cofuptitpp q? rigor augmetat' di et fu mi p comotione di i fleuborhoia ad neruos di ad lacertos cie/ nat? q no cofupti remanetes i fono (frigidat? i igroOat? 8i id faciut ad 8i cofradone fi fiat fupdomitio ime diate ca pt ce:qa mam e igroflas e facies cbfradio ne:fic f qrrana i fit cofradio pp frigiditate di groflicie macj led ncrui di lacerti fut frignio ad ipos ucnies ifte i fono i quo fit tetradio caloris ad iteriora ifrigidaf di igroflat? iffigida Saguine fubrraclo fex horis efl uigiladu* Ne fomni fumus ledat fenfibile corpus Nc ncruu ledas non fit tibi plaga p funda Saguic purgatus no carpas p tinus cfcas* tus&igroflatus frigiditate 6£ ingroflarione iducit i mcbro fiuc co/ fradlionetfiue ad mebru cofmile operant cgritudincscofmiles. Et iftud eft de fomno flcubothomie uicino 86 no dc remoto pofl q fumi illi fuerint cofupti.Sccudu q? dicit debet cauere ne faciat nimis pfunda aptura i minutionenta q? cu fleubo thomo ledat neruu ucl arteria ucne fuppofitu:na ex iefone ncrui fc quit"' fpafmus:cx quo ulterius accrbiflima mors fcquif? uel ad gditio mebrijputa brachii uel digiti &c. Ex lefioe arterie fcquit flu xus (anguis arterialis difficilimc curabilis. Tertiu efl cp fleubotho/ tnat? no illico.iamcdiatc pofl: fleubothomia cibu fumere debctjfcd debet expedare quoufcp i co humores fuerint quietiine cibus an digeftione ad fubucniedu mebro lefo cu fanguie Timui attrahatur; Hic autor poit.y, uitada ab ipfo fleubo thomato quo&.Primu eftq» fleubothomatus debet uitare lac 86 la/ tficinia cuius cae:qa cxcomotione per fleubothomia fepe fluut huores aliq ad ftomachutfi ergo lac Tumeret? cx comixtioe ii/ loy, lac i ftomacho corrupet' ex quo dc fe maxie corruptibi le e:ia 86 lac pp dulcedine cius pollet trahi fdigeftu ad uenas:86 pp comotione facile corrupi. Secundu efl: q> fleubothomatus debet cauere a potu nimiotquia pp cuacuatione talis potus traheret' facile ad ucnas idigeflusiput prius ditflu eft. Tertiu eft q> fleuborhomatus debet uitare oia frigida ca intus fumpra qua exte/ rius adhibira:puta cibaria multu frigidataere frigidu;balncu fligi/ du:tcnuitate*uclliu;feflione Tupra pctratfrigiditatc capitis uTpcdu: Omnia de lacfte uitabisrite minute; Et uitec potum fleubothomatus homo Frigida uftabis quia lut inimica minutis Inter didlus erit minutis nubilus aer* Spiritus exultat minutis luce per auras Oibus apta quies efl:;motus ualde nociu^ quia cu calor naturalis p flcubothomia debilitatus eftfcorpus facile fupfluc ifrigidarct'.Q uartu eftq? flcubothomacus no debet ambu lare i acre tenebrofo nebulofo turbarofqa talis cotriftat aiam iK pi/ gricia i corpibus fducicuit prius dem eibhacr fitmudustna trifticia ea e fanguis mclacolici:fed debet abularc i aere claro 6C lucido:qa t tali acre fpus uitalcs naturales 8£ aiales recreant? ad extra moue/ tur cogaudetes fimili.Q uintu effc q> fleubothomatus debet querere quiete tpataifilr 5C motu cxceffiuu uiraretqa motus exedimus tunc maxime debilitat 8£ humores comouet qes uero tpara motu fedat. Hicautor dicit qt/ tuor.Primu eflq fhu bothomia facieda effc i pneipio egritudinu p acuraRr.i.m axic acuta rutq.f.tcrminant idic quarta:qa tales funt breuesmee dat inducias:& io a principio medi cade funt.Secudu effc q in etare mcdia.fq e a.xxx.ano ufq; ad.xlv* uel.l.anu plus de fanguic extrahedu cftq i aliq erattuqa i tali ctate maxfe multiplicat languis:& cius fubtradio no ipedit augme tu:ncc diminuit' uirruscorpis:qa corpus in tali ctate no auget ncq$ diminuit renfibilitenfed ftare uf.Tcrtiu e q fenes & pueri fleu borhomadi funttquia i pueris fanguis multus requirit' pp nutritio/ ne 5C augmeratione i eis.Hr i fenibus uirtus icipit debilitari. Quar tu cft q in ucre dupla quariras fanguis abflraheda eft p fleubotho* mi.i refpcdhi repo&tcuius ro efttquia ucrefl: tps maxic multi plicanuu fanguinistfcdm oes aurores medicinc.Circa primu didu pro maiori dcclararioe ponede funt ahq regule circa flcubothomia; quaiv pria cft q i prfcipio morbi no effc facicda flcubothomia.Me/ dicus.n.eft mimftcr naturc:fcdm Gala tegni.ca.illo.Omniu natura Principio minuas in acutis peracutis Eratis medie mukum de (anguine tolle Sed puer arq; fenex tollet utercp parum Ver tollat duplu rcliquu rps tibi (implu* opatrixjMedicus uero miniftenfed fcdni GaTJiiiJpboJ coJlhus: egritudinibus quibufcuqj icipietibus nulla cuacuado i pricipio mor hi e naturalis:ficut ergo natura i pricipio morbi no euacuatnta nec medicus Jftud tn t tribus cafibushet inflatia*Pno i materie furiofi/ tatejun Aui Joco fepe alle.uult q> in principio morbi fleubothomia no debet fierhqa fleubothomia humores comoueret X fubtiliaret X currere p corpus faceret nili materia fit fariofa* Secudohet inftatia in materie Gaf.fup illu ampho Jchoatibus morbis: uult q? oportet fieri fleubothomia aut farmacia ut natura alleuictf: qXonerata eft pp materie multitudine.Tcrtio het inftatia in morbi magnitudine X acuitatcmt qn eapoftema magnu X dolorofu dicet no fit multa materiaXancedetis in corpe.un dicit Gaf,xiii.megate/ gni.Si apoftema fit magnu fleubothometf' i pricipiodicet no fit ma tcric multitudo ne erepet aut apiatf apoftema an fui maturatione* Ergo ut mala finthomata uitent'* minutio eftfacieda* Secudarcgfa eft q? no fiat fleubothomia i die motus egritudinistficut i crifi no c facieda fleubothomiamec aliq cuacuatio:ne materia a loco ad que natura mittit ipm diuertatVifr neq? {poxifmo;un fcdm GaiXaph* In ftatufneqj fleubothoiaincqj farmacia fieri debettqa i eo fit cocflio morbuq melius fit i qete q motutfed ficut fe het flatus ad morbu to talenta poxifmus refpecftu iterpolatiois: ficut ergo i flatu no e cuacuadunta nec i poxifmo/Tertia regula eft q? fleubothomia no e facicda i pricipio morbijeu crifis eft remota:qa fcdm Ifaac i urinis: faoguis eft fundametu caloris naturalis ipmXfuftinensdicet cor fit fundametu generas:6C fpus fundametu deportasjfed fanguis e fun dametu caloris naturalis:qa ex eo materialiter generat calor natura lis:8C io aliqs fanguine euacuado euacuat calore qui materia morbi het digerere:8£ p cofeques morbus plongatf X uirtus debilitatfjpp q> timedu eft ne pp longitudine morbi X debilitate uirtutis natura fuccubat.Quarta regula eft q i corpc hnte fece i itefHnis no debet fieri fleubothomiateuius ea efbquia tria funt attrahetia.f,calidu:ua cuu SC tota ergo p fleubothomia uenc euacuanif qame bris fibi ppinquis attrahut:6£ ita mefcraicc a ftomachometer plus coftipa^:8C materia coteta i ucnis plus inficit:8C mefcraicc attrahuc humiditate fectuSC feces plus dcficcanlf, Debet ergo ueter prio leni ri ut p fuppofitoria aut clifteriamifi p fe laxeif.C^uintaregula cftq no debet fieri fleubothomia multajquia ex hoc malu accidit i fenio •f.multi morbi mali ficuc epilefia appoplexia SC paralifis:quia pp re motione fanguis:SC caloris generant multe fupfluitates flcumatice q funt egritudinu* Sexta regula eft q no debet fieri fleu/ bothomia i muliere meftruata aut ipregnata Jn ipregnata no debet fieri:quia p hoc calor digeres cibu diminueret'’ 8£ nutrimenta fetus maxic qn fetus eft magnus cu tuc idiget ampliori nutri meto.Etiftud dicit Ipo.v.apho.In meftruata ucro naturafrXfcdm rcuolutione melis no debet fieri fleubothomiajqa i fluxu nimio mc cet facieda ad diuertedu materia:fed qii eueniut naturafr 8C fcdm debitu curfu nature tuc n5 debet fieri fleubothomiateu mate ria euacuct'’ fufficieter a natura:& natura no debet diuerti ab opa/ tioe.Septia regula eft q» poft colcrica paflione no debet fieri fleubo thomia.Cu.niflcubothomia comoueac huores p hoc poftet humor colericusad ftoachu fluere 8C ipm iflamaremec debet fieri poft uo/ mitu nc fifr huores fluat ad ftoachumeq poft fluxu uetristneq poft uigilias magnastneq poft motu forte:8C breuiter nec poft ullu cale facies multu:aut multu diftolues:quiafleubothomiahumores plus comouerct 8C uirtutc magis debilitaret. Dcide uidedCi eft in quibus hoibus copetit flcubothomia:6C pro illo ponede funt aliq regule:q^4 Pria eft q fleubothomia copctit hoibus delicatisociofis & quiefeeti bus:mulcu carnofis:8£ cibis multu fanguine gcncrStibus utentibus. Sccuda regula cft q> fleubothomia coucnft illis i quibus eft abuda/ tia fangu:s:q>cognofci(f p unne fpifficudine.Abudatia.n.fanguinis facitea ipiifamded colerafubdle.Tcrda regula cft q> fleubothomia debet fieri in illis in quibus melacolia abudat. Vn cu e multa mela colia naturalis curres cu fanguine p totu corpustquia fanguis i epa tc ab ea mudificat'’:tuc copecit fleubothoia fme minutio poftea far/ tnacia.Vnduplex eft melacoliamaturahs 6i innaturalis:naturalis cft fex fanguinistq qn abudat ipfa eft curres cu fanguine qre cu fagui ne p fleubothomia facieda e fleubothomia ad cius cua/ cuatione cu fangumciab eode.n.caloreXcalore tpato fiuc laguis5£ mclacoliaiq eft cius fexlSC poftea facieda e regu/ la cft q, in illis in quibus timet ebullitiolcoturbario 6C cale/ facftiolcopetit flcubothomialSC ifti ftad qh fenriut fe calefieri debet fleubothomari cu fit timor ebullitiois corurbariois 6C calcfadtionisJ PP hurnoae abudacia. Aliqn tn aliqui decipiunt p ifta regulaiqa fta tim qn fentiut calefactione 6C timet de ebullidoe ftad fleu/ bothomat fc.Ec qn iftud eft ex colere calcfadlioe 8i incelioclp fleu/ bothomia no ceflat calcfacftio nec ebullidolfmo p hoc augmentat l quia fleubothomia humores comouetiSC p corpus currere facit. Et ergo no copetit fleubothomia nifi hoc fit exabundatia q ipa mudificat fplcne.Tertiu c uartu ecp pferuat pcordiaXorificiu ftoachi a nocumeto.Q uintu cft q? aufert nocumeta uocis; Sextu cft q, au fert dolore fnarurale cordis:& ro ofum iuuametOR: cft;qa pdidla uc na ab ofbus iftis locis (anguine cuacuanut poftea ctia patcbitjpro maiori declaratioc pdicfto&jfcicdu cft q>in fleubothomia aliqnapc tiuntf ucne & aliqn artcricjn aptionc aut arterie cft timor:& huius Dat faluatclla tibi plurima dona minuta Purgat cpar,fplcnc.pc(flus.pcordia.uoce Innaturalcm tollit dc corde dolorem. ci potiffima cfl: nimius fluxus fanguis:qui duplici ca het fieri i flcu bochomia arterie*Vna ca cfl: calidicas uehemes fanguinis arterialis; o calidu.n.efl facile mobile SC arteria dilatans 86 apencns:6£ io iuuat multu ad cuacuatione fanguinisifleubothomia artcrie. Secuda ca cfl arterie mobilitas 86 io tardius in ea uulnus curat cu uulncra no fanantf nifi quiefcat ,pdcft tn ifta fleubothomia triplidterJPrimo cu cfl in corpc fangufs fubtilisabundatia.Secudaqn uaporofu Tertio qncalidiflimi;fanguis.n.fubtilis:cxquo calor naturalis 86 fpusfiuc: habitat in arteria led fanguis groffiistcx quo mebra nutriunt in ue nistfilr fanguis uaporofus in arteria c6tinctf:86 fanguis fanguincus in ucnisjfanguis ctia calidiffimus qui a corde efficit 86 digenTtqd' cfl calidiffimu mebru etia cotinct inarteriataiius aut fanguis in ue nis.Sccudo fciedu aptio eflin multis mebris:aliqn in bra chio fiuc manu magnataliqn m parua aliqii in pede aliqn {nafo:ali qn in frontc:aliqn in labiis:aliqii in lingua iiue in palato:aliqn in an gulis ucrfusfrontenn manu maiori q cfl ab afcellis ufep ad cubitos funt qnq; uene apiende fcdm Rafis.vii.alma.86 Auido.pal. Vna uocatf cephalica q e ucna capitis. Secunda bafllica qeft uena epadca.Tertia mediana iiue cordiacafiuc nigradedm q? uocatf ab Aui.fiuc matrix;{icucaoca£ a Ralnqrta afccllaris;66 qnta funis bra chii:in manu minori cfl fcciles fiue faluatclla;86 in brachio fcdm q> cotinct maiore manu 86 minore funt apiende fex ucnejccphalica a partibus q funt fupra collu cuacuat:86 io paffionibus capitis ualet ut in cnigranca:mania:86 in aliis calidis paffionibus fiue ex materia 86 iftafcipit fiue orit' ab huero 86 tedicucrfus pte finiflra brachiijbafilica cuacuat imediarc a partibus fub collo ut a pecflorc 86 epate:unin paffionibus pedtons86 eparis 66 fimiliu ualct:un ua/ let in pleurefi;86 icipic ifla ab afcellari 86 tedic ad pte domeflica bra chii:mediaaa uero eft media inter duas pdiclas in fitu 86 ia copofi; tfonerqa ex cis coponi jeft.n.ramus utnufcp.Et eft ct media in ea a/ cuationc:qa undiq? euacuat 8C ab inferioribus partibus fub collo:8C a collo:& fupra coIlu.Vn cftuniucrfalis toti corpi in euacuado:noa uniuerfalis ficut dicunt quida qa a corde or:fed qa ramus eft ce/ phalicc 8C ba(ilicc:Et ergo cu uolumus fleubothomare de cephalica: 8C non apparet:dcbcmus accipc magis mediana q bafiliduSC fiTr cu uolumus fleubothomare bahlica& no appet:magis debemus fleu/ bothomare mediana qua cephalica qa magis couenit cu utraqj qua una cu alia:cu fit ramus ifta extremalfceiles fiue faluatella c uena que eft infer auriculare dl mediultendens plus uerfus medici digitu SC on( a balilicai& iftaapit' in dextra manu i opilationcepa tis 8£ in finirtra manu in opilatioe fplcnisi& qrehoc fitncfcilf roncl ficut dicit Aui.fed cxpietiaihanc.nunuenit Gaf.p fomnuiutipfedi citiquia habebat quedain cura hnte opilatione epatis di fplenisl6£ fomniabat fc fleubothomare pariete de illa uenaiSC fic fecit & cura/ tus eftlde ifta fit fleubothomia ponedo manu \ aq calidafquia fubti hs eftiio utingroflet'' & dilatet di ne uulnus claudatur citius debito fiCiut fanguis groftus fubtiliclflafcellaris cft illa q pofita eft fub baflli caiSC illa appet in ligatura brachiiiSC de ifla ide cft iudiciu cu bafi/ licalfumis brachii cft illa que cft fupra cephalica fiuc osultimu fiue altius brachii uerlus parte filueftrei& eft ide iudiciu de ifta 8C de ce phalicailicct ergo fcdm Aui«& Gafa aptione uenc fitcuacuatio uni uerfalis a toto corpeinon tn ab ofbusuenis eqlitenut uifum eftilicet ctia uenc a toto corpc cuacucntino tame {eis cft rimor cqlisiimo ce phalica fcdnvRa.vifalma.eft fccuriorlSC bafilica eft magis timedai & cardiaca etmulcu cft timedaflicct minus q bafilicaicephalica eft fecurioriquia necp iuxra cl e neruus necp arteria necp fup ealfed fub cardiaca cft neruus 6C altius fopra ea eft neruus fubtilisuo timedu cft nc icid at ncruusibafilica cft piculofaualdciquia cft fub ca arte/ ftjfaSC cl cft tjcruus 6C mafcuIusiK io cft timenda ualdeifcdfes fine (duatella no eft piculofaifed tame fubtilis cft.6i io uc apiatfime lius e$ q» ponatf i' aq calida Jn pede funt tres ueneXfdatica i Tophe/ nai& uena poplicis!# hcc cu uolumus trahere fanguinead partes iferiores ut \ puocatioe 6C illa que eft i poplice ie/ Cudu Aui.magis ualet q fophena aut fciaticaiquia ppiquior eft ma t^riciiSC io melius pot ab ea trahereifophena ucro a uirga tefticulis dC a mficc fanguine attrahitifed fciatica ab anchis renibus 6C mebris que funt fituate uerfus pte filucftre melius trahitifophena ucro 6C a lancea mebris pofitis uerfus pte domcfticaliccc fmt rami unius uc ncll mpdio frotiscft uena una q apienda efl: f antiqtis pallioibus fa/ ciei ut i morphea & Ipctiginefcabie 6C I paflioibusoculoRjpnus tn debet fieri minutio de ccphalicai& fifr eft una ucna I nafoi& I utri/ ufq3 aptioc debet collu ligarii5£ poftea apiri una ate aliaip ligatione cnlcolli melius manifeftacMn aliis etia lut ucne que apiuntr pp apo ftemata exiftetia I hore aut gingiuisiccphalica rn prius minutali pa latofunt qttuor ueneique fi apiani ualent fluxui rcumatis & ad de tes in eis facientes doIoreiSC ifte uenc funt manifefte 6C debent apiri materia digcftaiite queda funt uene I agulis uerfus froceiSC apium? I paftioib^oculo^lcephalica prius minutaiite qda fut uene fub ligna q apium? I fquinatialcephalica prius minutal ire'ucne que fpnt in timppribus incidunt pp emigrancai& pp dolore magnti ca pjtisiSC.cgritvdine capitisldiuturnai& ifte fut qs uocat Ipo.& Aui* luuenalesiqru Icifio reddit holem Ipotetegenerareiite I collo et funt u?ne q uocat'’ guides q minuedefut I prlcipio Icpi.& maxlc qn aheli tus aauftat'luh I Iqnacia Ipcdiete ahclitu minuui?* In hoc paffu autor duo notat. Primu c q> fi dolor capitis accidat Si dolor cft capitis cx potu limpha bibat Ex potu nimio nam febris acuta creatur* Si uercex capitis ucl frons diu tribuit t\£ fx potu nimio K ma/ xi mc uini ud alicuius alterius potus quo co/ tingit hoics incbriariltuc fupbibi debet aq frigida q fui frigiditate atq? igroiTatioc ipedit ne fumi ex tali potu eleuati cerebra ledat ucl ad ipm e q fi fumitas capitis uf fros nimio calore uc xctf tuc debet tipora 6C fros moderate fricari;8£ poftea debet cx aq decodlioismorellc calida lauarhaamordla qa folatru df het ifrigidafjqa frigida e* In hoc pafifu au tor plura notat.Prt mu effc q ieiunare mu Itu cxficcat cor pora i eftatejqa cx quoeflas de natura efl: calida 8C ficcas ipfa refoluithumi ditates corpisjqet refoluuntf p fudo/ res i effate multipli catos:8C fic Cupue/ niete ieiunio corpa plus cxficcatunqa abfente humido cibalitcalor nfi corpis agit in humiditates ;pprias iplas exficcado:& ergo bn dicit Ipo.viiqarruapho.corpibus humi das carnes hntibus fame adhibere couenit: Famesm.corpa cxficcat* Sccudu di q cofcrr quolibet mefctqa p uomiru eu acuant? humores nociui coted in toto ambitu ftomachi:& iftud cria uoluit Atti.iiuntucjuu.de iuuametis q affert uomitustcu dixit:q Tpo.pcc Tipora frofqj fimul moderate fcpe friceif Morella codta nec non calidacp laucntur; Temporis cdiui iciunia corpa ficcar* Q uolibct i mele cbfert purgat Humores nocuos doachidauat ambitus oes Ver autunus hyems edas dominaif in anno Tempore uernali calidus fit aer humidufcp Et nullu tempus melius fit fleubothomic* Vfus tunc homini uencris cofert moderatus* Corporis 8c morus uenmTcp (diutio fudor Balnea purgentf tunc corpora cum medicinis Eftas more calet ficca nafcatur in illa* Tunc quocp prccipuccolera rubea dominari. Humida friaida fercula detunfit uenus extra O Balnea no profunnfint rare fleuborhomie* Vtilis cd requiesifit cum moderamine potus pit uomitu fieri bisi unoquoqj fcdo die expellat illud q? prio die no potuitxpelli 6C p hoc fcdm Ipo*co/ fcrua£ fanitastcii talis uomitus mudificat ftoachu cuacuando fleua 8£ coleraiftoachus.mno hct aliqd q? mudet ipm ficut xtcftina hnt co lera rubea ipam mudificate 8£ poftea Auido.paKpoit plura alia iu> uameta uomitus bn e q? cofert grauirati capitis: 8C hoc e qn illa grauitas accidit ex materia huorali uaporofap ueniete a ftoacho 6C mebris ad caput:fi4n4grauitas corpis fieret a nocumempprio ipfi? cerebrntuc uomitus magis noceret q coferret*Scdm e q? clarificat uifu dC hocqn obfcuratio uifuspuenit cx materia uaporalipueniete a ftoacho ad ipos oculos alias aut no* Tertiu cft q? aufert faftidiua.naufea 6C abhominatione:remoueda SC euacuado huore a ftoacho q e ca faftidihQjxartu e q> cofert ei ad defcedic colera corrupes e qd rcmouet abhominatione q fitpp un facit defiderare acutu p5ticu autacctofu:qa remouet cam oxum difpofitfonunaremota ca remouetf Septimu e q? cofert laxitatia.cathecie q pcedit ydropiffieuacuado materia taflaxitatis & mudado ftoachu ♦0C difficilis eradicatiois:ex qb^1 fit lepra:et uomitus corrigit digeftione prima:cx q melius fiut:un lepra peccat in corruptioc digeftiue.Decimu e qd cofert malicic coloris x cute ex aliquo huore diuertedo ipm a cutcA ndccimu e qd cofertepilefic ftoatice*cuacua do huore cote tu i ftoachojex cuius effumatioe caufat cpilefia.Duo decimu e qd cofert i